text:
Informacje dla pracowników transgranicznych na pograniczu Polska - Niemcy - Czechy - PDF
 Download "Informacje dla pracowników transgranicznych na pograniczu Polska - Niemcy - Czechy"
 1 REGIONALBÜRO SLOWAKISCHE REPUBLIK Informacje dla pracowników transgranicznych na pograniczu Polska - Niemcy - Czechy 2011/20122 REGIONALBÜRO SLOWAKISCHE REPUBLIK Wykluczenie odpowiedzialności: Niniejsza broszura zawiera ogólne informacje służące orientacji. Autorzy nie przejmują odpowiedzialności za poprawność wszystkich zawartych danych, które nie mogą być podstawą roszczeń prawnych. Stan informacji: październik 2011 r. Uwaga: Ze względu na czytelność i zrozumiałość w nazewnictwie osób zastosowano tylko formy męskie. Użyte nazewnictwo jednoznacznie obejmuje swym znaczeniem zarówno mężczyzn jak i kobiety. Impressum Wydawca: DGB Bezirk Sachsen, Schützenplatz 14, Dresden Redakcja: Anna Bernstorf Tłumaczenie: Robert Slováček, Michał Scheuer Szata graficzna: Anne Wolf Stan: październik 2011 r. Niniejsze uaktualnione wydanie broszury opublikowano przy wsparciu Fundacji im. Friedricha Eberta. Pierwsze wydanie broszury w 2010 r. sfinansowano ze środków Unii Europejskiej w ramach EURES.3 Spis treści Miejsce świadczenia pracy Temat strona strona strona Prawo pracy Umowa o pracę - składniki, wynagrodzenie, płaca minimalna, okres próbny, czas określony Czas pracy - wymiar godzin, przerwy, niepełny etat Choroba - dalsza wypłata wynagrodzenia Urlop - wymiar urlopu, wynagrodzenie urlopowe Wypowiedzenie - ochrona przed wypowiedzeniem, terminy, odszkodowanie Matki i ojcowie ochrona macierzyństwa, rodzicielstwo, zasiłek macierzyński Reprezentacja pracownicza - rada zakładowa, związki zawodowe Zabezpieczenie społeczne Podstawowe zasady Ubezpieczenie na wypadek bezrobocia - składki, świadczenia Świadczenia rodzinne - zasiłek rodzinny, zasiłek rodzicielski itd Ubezpieczenie zdrowotne/ chorobowe - świadczenia rzeczowe, świadczenia pieniężne, dopłaty, ubezpieczenie i i i i świadczenia pielęgnacyjne Ubezpieczenie emerytalne/rentowe - uprawnienia emerytalne, granice wieku, rodzaje rent, obliczanie emerytur/rent Ubezpieczenie wypadkowe - zakres ubezpieczenia, świadczenia rzeczowe, świadczenia pieniężne Osoby kontaktowe - związki zawodowe, biura doradcze4 Prawo pracy Kim jest pracownik przygraniczny? Pracownik przygraniczny to osoba wykonująca pracę najemną lub na własny rachunek w Państwie Członkowskim, która zamieszkuje na terytorium innego Państwa Członkowskiego, gdzie co do zasady powraca każdego dnia lub co najmniej raz w tygodniu (rozp. (WE) nr 883/2004). Niniejsza publikacja dotyczy tylko pracowników, a nie osób pracujących na własny rachunek. Uwaga: Oprócz tej definicji pracownika przygranicznego istnieje definicja z prawa podatkowego, zapisana w kilku umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania lub regulacjach specjalnych, według których pracownicy przygraniczni pod pewnymi warunkami podlegają obowiązkowi podatkowemu w kraju zamieszkania. Jednak w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania między Niemcami a wyżej wymienionymi krajami Europy Środkowo-Wschodniej nie ma takich szczególnych regulacji. Które prawo pracy mnie obowiązuje? Pracowników transgranicznych obowiązuje zasadniczo prawo pracy kraju, w którym pracują. Mają oni te same prawa i obowiązki w zakładzie pracy, co pracownicy miejscowi. Uwaga: Zgodnie z rozporządzeniem (WE) 593/2008 można też uzgodnić obowiązywanie innego prawa pracy niż prawo kraju wykonywania pracy. W takim przypadku należy jednak przestrzegać wiążących przepisów prawa (np. płaca minimalna, przepisy BHP itd.) kraju wykonywania pracy. Prawo pracy w Niemczech Co powinna zawierać umowa o pracę? Podstawą stosunku pracy jest umowa o pracę. Najpóźniej na miesiąc po uzgodnionym rozpoczęciu stosunku pracy pracodawca zobowiązany jest spisać najistotniejsze warunki umowy, podpisać je i wręczyć pracownikowi. W piśmie tym należy ująć co najmniej: nazwę i adres stron umowy, moment rozpoczęcia stosunku pracy, w przypadku stosunków pracy na czas określony: przewidywany czas trwania stosunku pracy, miejsce pracy lub, jeżeli pracownik ma wykonywać pracę nie tylko w jednym określonym miejscu pracy, informacja o tym, że pracownik może być zatrudniony w różnych miejscach, krótką charakterystykę lub opis wykonywanej przez pracownika czynności, elementy i wysokość wynagrodzenia za pracę łącznie z dodatkami, premiami i wypłatami specjalnymi oraz innymi składnikami wynagrodzenia i ich terminami płatności, uzgodniony czas pracy, długość rocznego urlopu wypoczynkowego, okresy wypowiedzenia stosunku pracy, w ogólnej formie utrzymaną uwagę co do układów zbiorowych pracy, porozumień zakładowych czy służbowych, które stosuje się do stosunku pracy. Jak uregulowana jest wysokość wynagrodzenia? Wysokość wynagrodzenia jest albo uregulowana w układach zbiorowych pracy, albo negocjowana z pracodawcą. Dotyczy to również wypłat specjalnych, np. trzynastej pensji. W Niemczech nie ma powszechnego wynagrodzenia minimalnego. 45 DGB postuluje wprowadzenie ustawowej płacy minimalnej w wysokości 8,50 za godzinę oraz objęcie wszystkich branż Ustawą o delegowaniu. W odniesieniu do określonych rodzajów pracy obowiązują branżowe wynagrodzenia minimalne. Dnia 1 kwietnia 2011 r. obowiązywały w Niemczech następujące płace minimalne (tabela strona 6). W razie regularnego wypłacania wynagrodzenia pracodawca musi wręczyć pracownikowi pisemny dowód zarobionej kwoty oraz poszczególnych rodzajów dokonanych potrąceń. Czy istnieje okres próbny? Okres próbny może trwać maksymalnie 6 miesięcy od początku stosunku pracy. W okresie próbnym obowiązuje ustawowy dwutygodniowy termin wypowiedzenia, jeżeli w umowie nie uzgodniono inaczej. W stosunku do uczniów zawodu obowiązuje minimum jednomiesięczny i maksimum czteromiesięczny okres próbny. Umowy o naukę zawodu mogą podczas okresu próbnego być rozwiązywane bez wypowiedzenia. Czy można zawierać umowy o pracę na czas określony? Zawarcie umowy o pracę na czas określony jest dopuszczalne, jeśli ma to rzeczowy powód. Rzeczowy powód zachodzi w szczególności, jeżeli: świadczenie pracy jest w firmie potrzebne tylko przejściowo, umowę na czas określony zawiera się po zakończeniu kształcenia lub studiów, aby ułatwić pracownikom przejście do zatrudnienia docelowego, pracownicy są zatrudniani w celu zastąpienia innych pracowników, specyfika świadczonej pracy uzasadnia zawarcie umowy na czas określony, zawarcie umowy na czas określony następuje w celu wypróbowania, zawarcie umowy na czas określony uzasadniają przyczyny dotyczące osoby pracownika, pracownicy mają być wynagradzani ze środków budżetowych, które zgodnie z prawem budżetowym są przeznaczone na zatrudnienie przez czas określony, i są odpowiednio do tego zatrudnieni, albo zawarcie umowy na czas określony wynika z ugody sądowej. Kalendarzowe oznaczenie terminu umowy o pracę bez istnienia rzeczowego powodu jest dozwolone na okres do dwóch lat; w tym łącznym okresie dwóch lat jest dopuszczalne co najwyżej trzykrotne przedłużanie umowy o terminie oznaczonym kalendarzowo. Zawarcie umowy na czas określony nie jest dopuszczalne, jeżeli już wcześniej istniał stosunek pracy na czas określony lub nieokreślony z tym samym pracodawcą. Liczba przedłużeń lub łączny czas trwania umów terminowych mogą zostać ustalone w układzie zbiorowym. W obszarze obowiązywania takiego układu zbiorowego również pracodawcy i pracownicy niezwiązani układem zbiorowym mogą uzgodnić stosowanie regulacji wynikających z układu. Ile godzin wynosi czas pracy? Czas pracy w dni robocze obejmuje zasadniczo 8 godzin (co odpowiada 40 godzinom tygodniowo). Może jednak być wydłużony do 10 godzin, o ile w ramach okresu rozliczeniowego, wynoszącego 6 miesięcy, nie zostanie przekroczona średnia długość czasu pracy na poziomie 8 godzin w dni robocze. Układy zbiorowe przewidują w pewnych okolicznościach dłuższy lub krótszy czas pracy. 56 Wynagrodzenia minimalne na podstawie Ustawy o delegowaniu pracowników i Ustawy o użyczaniu pracowników Branża październik 2011 przyszłe zmiany Kategoria pracowników / kategoria wynagrodzenia /godz. od : /godz. Gospodarka odpadami - płaca minimalna 8,33 Branża budowlana od 01/2012: - Landy zachodnie: robotnik 11,00 11,05 - Landy zachodnie: robotnik wykwalifikowany 13,00 (Berlin 12,85) 13,40 (Berlin 13,25) - Landy wschodnie: robotnik 9,75 10,00 Prace specjalne w kopalniach - Płaca minimalna II (robotnik wykwalifikowany) 12,81 - Płaca minimalna I (robotnik) 11,53 Doskonalenie zawodowe - Landy zachodnie i Berlin: pracownik administracyjny 10,71* - Landy zachodnie i Berlin: pracownik pedagogiczny 12,28* - Landy wschodnie: pracownik administracyjny 9,53* - Landy wschodnie: pracownik pedagogiczny 10,93* - Zachód/wschód pozostali pracownicy 7,60* Dekarstwo od 01/2012: - płaca minimalna 10,80 11,00 Montaż instalacji elektrycznych - Landy zachodnie (płaca minimalna) 9,70 od 01/2012: 9,80 - Landy wschodnie i Berlin (płaca minimalna) 8,40 od 01/2012: 8,65 Sprzątanie budynków od 01/ Landy zachodnie i Berlin: sprzątanie wnętrz 8,55 8,82 - Landy zachodnie i Berlin: czyszczenie elewacji i mycie okien 11,33 11,33 - Landy wschodnie: sprzątanie wnętrz 7,00 7,33 - Landy wschodnie: czyszczenie elewacji i mycie okien 8,88 8,88 Montaż rusztowań od 11/2011: - płaca minimalna 9,50* Malarze i lakiernicy - Landy zachodnie: pracownicy niewykwalifikowani 9,75 - Landy zachodnie: czeladnicy 11,75 - Landy wschodnie: pracownicy niewykwalifikowani 9,75 Branża opieki od 01/2012: - Landy zachodnie i Berlin 8,50 8,75 - Landy wschodnie 7,50 7,75 Kamieniarstwo i rzeźbienie w kamieniu - Landy zachodnie i Berlin 11,00 - Landy wschodnie 9,75 67 Usługi pralnicze dla klientów firmowych (hotele, szpitale itp.) płaca minimalna od 04/ Landy zachodnie 7,80 8,00 - Landy wschodnie i Berlin 6,75 7,00 Ochrona osób i mienia (płaca minimalna) od 03/ Landy zachodnie 6,53 8,60** 7,00 8,75** - Landy wschodnie i Berlin 6,53 7,00 Praca tymczasowa od 01/2012 od 11/ Landy zachodnie i Berlin 7,89 8,19 - Landy wschodnie 7,01 7,50 * Nie ogłoszono jeszcze powszechnego obowiązywania. ** Dolna granica wynagrodzenia zgodnie z Ustawą o użyczaniu pracowników; Nie uchwalono jeszcze wymaganego aktu prawnego Źródło: WSI Tarifarchiv, Stan: maj Dalsze aktualne informacje o branżowych płacach minimalnych pod: Poza ogólnokrajowymi powszechnie obowiązującymi układami zbiorowymi, obowiązują także ogólnokrajowe i regionalne układy zbiorowe, które o ile nie mają charakteru powszechnie obowiązującego wiążą jedynie członków stron układu zbiorowego. Dla pracownika mają one charakter obowiązujący wówczas, gdy jest on członkiem zawierajacego dany układ zbiorowy związku zawodowego i jego pracodawca również jest związany tym układem. Układy obowiązujące w Berlinie i Brandenburgii można znaleźć (w języku niemieckim) pod adresem: brandenburg.pdf Układy zbiorowe powszechnie obowiązujące w Saksonii można znaleźć (w języku niemieckim) pod adresem: Freistaates_Sachsen/17732.html Jakie przysługują mi przerwy? Przy czasie pracy od 6 do 9 godzin: 30 minut dziennie, a przy czasie pracy powyżej 9 godzin: 45 minut dziennie. Przerwy mogą być podzielone na co najmniej 15-minutowe odcinki. Przerwy muszą być ustalone z góry, tj. najpóźniej z chwilą rozpoczęcia dziennego czasu pracy. Przerwy nie są wliczane do czasu pracy. Jak uregulowana jest praca w niepełnym wymiarze godzin? Jeśli miejsce pracy może być obsadzone zarówno w pełnym, jak i w niepełnym wymiarze czasu pracy, to pracodawcy muszą poinformować o możliwości jego obsadzenia w pełnym i niepełnym 78 wymiarze czasu pracy. Jeżeli pracownicy życzą sobie zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy, pracodawcy muszą ich poinformować o odpowiednich miejscach pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy, które mają być obsadzone w przedsiębiorstwie. Jeżeli pracownicy chcą skrócić swój czas pracy, muszą zawrzeć z pracodawcą porozumienie, w którym zgodnie uregulują czas pracy. Pracodawca musi zgodzić się z życzeniem pracy w niepełnym wymiarze godzin, jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie żadne względy po stronie zakładu pracy. Dotyczy to jednak tylko zakładów zatrudniających więcej niż 15 pracowników. Wypowiedzenie stosunku pracy z powodu odmowy ze strony pracownika, by przejść z zatrudnienia w pełnym wymiarze godzin do zatrudnienia w niepełnym wymiarze godzin lub odwrotnie, jest bezskuteczne. W układzie zbiorowym mogą być zawarte inne uzgodnione regulacje na korzyść pracowników. Co przysługuje mi w przypadku choroby? Jeżeli pracownik jest niezdolny do pracy, otrzymuje przez okres do 6 tygodni pełne wynagrodzenie za pracę, jeżeli stosunek pracy trwał co najmniej 4 tygodnie. Po upływie tych 6 tygodni pracownik otrzymuje zasiłek chorobowy ze swojej kasy chorych. Prawo do dalszej wypłaty wynagrodzenia przez pracodawcę wydłuża się z powodu tej samej choroby o maksymalnie kolejnych 6 tygodni, jeżeli: co najmniej przez 6 miesięcy przed ponowną niezdolnością do pracy z powodu tej samej choroby nie miała miejsca żadna niezdolność do pracy od początku pierwszej niezdolności do pracy z powodu tej samej choroby upłynął okres 12 miesięcy. W razie wypadku przy pracy lub choroby zawodowej obowiązują te same reguły, co w przypadku innych chorób. W tych przypadkach pracownicy otrzymują zasiłek chorobowy (lub wypadkowy z branżowego zakładu ubezpieczeń wypadkowych patrz również rozdział Zabezpieczenie społeczne). Jakie mam prawa do urlopu? Prawo do urlopu obejmuje co najmniej 24 dni robocze rocznie (ale może wynosić aż do 6 tygodni na podstawie układów zbiorowych, zawartych np. przez związek zawodowy IG Metall). Pełne prawo do urlopu nabywa się po raz pierwszy po sześciomiesięcznym istnieniu stosunku pracy. Wynagrodzenie za okres urlopu wylicza się na podstawie przeciętnego wynagrodzenia za pracę (wynagrodzenie podstawowe, prowizje itp.), jakie zatrudniony uzyskiwał w ostatnich 13 tygodniach przed początkiem urlopu. Wynagrodzenie powinno być wypłacone przed rozpoczęciem urlopu. Czy mam prawo do zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy z powodu opieki nad bliską osobą? Pracownik ma prawo do zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy oraz do wynagrodzenia, jeżeli z przyczyn dotyczących jego osoby lub jego osobistych relacji nie może świadczyć pracy. Taką przyczyną jest np. choroba członka najbliższej rodziny. Zapłata za czas zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy może być uzgodniona w umowie o pracę lub układzie zbiorowym. W razie choroby dziecka powstaje uprawnienie do zasiłku chorobowego w każdym roku kalendarzowym maksymalnie za 10 dni pracy na każde dziecko, a w wypadku osób samotnie wychowujących dzieci maksymalnie za 20 dni pracy. Prawo do zasiłku chorobowego istnieje, jeżeli według zaświadczenia lekarskiego jest niezbędne pozostawanie poza miejscem pracy w celu nadzorowania, opieki lub pielęgnacji chorego i ubezpieczonego dziecka, a nadzoru, opieki lub pielęgnacji nie może wykonywać inna osoba żyjąca w tym samym gospodarstwie domowym. Ponadto dziecko nie może jeszcze mieć ukończonego 12. roku życia. 89 Jak jest uregulowana ochrona przed wypowiedzeniem? W zakładach pracy zatrudniających więcej niż 10 pracowników (bez uczniów zawodu), wszystkich pracowników, których stosunek pracy trwa dłużej niż 6 miesięcy, obowiązuje powszechna ochrona przed wypowiedzeniem, tzn. wypowiedzenie ze strony pracodawcy jest społecznie uzasadnione tylko wtedy, gdy: zachodzą przyczyny dotyczące osoby pracownika (np. uzależnienie), zachodzą przyczyny dotyczące zachowania pracownika (wtedy przed wypowiedzeniem często następuje upomnienie), zachodzą pilne przyczyny po stronie zakładu pracy. Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem, na przykład wymóg urzędowej zgody lub wykluczenie zwykłego wypowiedzenia, obowiązuje w stosunku do kilku grup pracowników: o znacznym stopniu niepełnosprawności (Urząd Integracji) w okresie ciąży i w czasie czterech miesięcy po porodzie w okresie urlopu rodzicielskiego (urlop wychowawczy, urlop bezpłatny) z powodu powołania do służby wojskowej lub zastępczej służby wojskowej (również za granicą) inne grupy: członkowie rad zakładowych, uczniowie zawodu, osoby opiekujące się członkiem najbliższej rodziny, osoby sprawujące wybieralne urzędy polityczne W zakładach, w których utworzono radę zakładową, należy wysłuchać jej opinii przed każdym wypowiedzeniem. Jakie są terminy wypowiedzenia? Stosunek pracy pracownika fizycznego lub umysłowego może zostać wypowiedziany w terminie 4 tygodni, na dzień 15. lub na koniec miesiąca kalendarzowego. W razie wypowiedzenia przez pracodawcę obowiązują zależnie od czasu trwania stosunku pracy następujące terminy wypowiedzenia: 2 lata: 1 miesiąc 5 lat: 2 miesiące 8 lat: 3 miesiące 10 lat: 4 miesiące 12 lat: 5 miesięcy 15 lat: 6 miesięcy 20 lat: 7 miesięcy Terminy te obowiązują na koniec danego miesiąca kalendarzowego. W zakładach pracy zatrudniających mniej niż 20 pracowników można uzgodnić inne terminy. Jeżeli pracownik jest jeszcze w okresie próbnym, termin wypowiedzenia i dla niego, i dla pracodawcy wynosi 2 tygodnie. W umowie o pracę lub układzie zbiorowym mogą być uzgodnione dłuższe okresy wypowiedzenia. Dla wypowiedzenia stosunku pracy przez pracownika nie można uzgadniać dłuższych terminów, niż dla wypowiedzenia przez pracodawcę. Wypowiedzenie nadzwyczajne (bezterminowe) W myśl 626 ust. 1 BGB stosunek pracy można wypowiedzieć w sposób nadzwyczajny z ważnego powodu. Ważny powód występuje wtedy, kiedy zaszły fakty sprawiające, że kontynuowanie stosunku pracy jest dla strony wypowiadającej niemożliwe. Powodami 910 wypowiedzenia przez pracownika mogą być: rękoczyny ze strony pracodawcy, niewypłacanie wynagrodzenia, naruszanie zapisów ochrony pracy itp. Powodami wypowiedzenia przez pracodawcę mogą być: symulowanie niezdolności do pracy, uporczywa odmowa pracy itp., oszustwo przy przyjmowaniu do pracy, trwała lub utrzymująca się niezdolność do pracy, uporczywa odmowa pracy itp. Z drugiej strony istnieją okoliczności, które zasadniczo nie mogą stać się powodami wypowiedzenia, zwłaszcza takie powody, które nie mogą oddziaływać na niekorzyść pracownika (np. rasa, płeć, działalność polityczna i związkowa), oraz powody, które strona wypowiadająca znała już wcześniej lub które nie mogą oddziałać negatywnie na stosunek pracy albo należą do obszaru ryzyka przedsiębiorcy. Podanie powodu wypowiedzenia jest warunkiem jego prawomocności tylko w wypadku stosunku kształcenia zawodowego, w pozostałych przypadkach jednak nim nie jest. Powody wypowiedzenia trzeba jednak podać w razie zgłoszenia takiego żądania. Wypowiedzenia nadzwyczajnego można dokonać jedynie w ciągu dwutygodniowego terminu zawitego, w ciągu tego terminu musi ono również dojść do adresata. Wypowiedzenie nadzwyczajne musi być prawidłowo poprzedzone upomnieniem. Upomnienie to zakwestionowanie przez pracodawcę braków w pracy i zagrożenie konsekwencjami (wypowiedzeniem) w razie ich powtórzenia się. Jaka odprawa przysługuje mi w razie wypowiedzenia? Jeżeli pracodawca dokonuje prawidłowego wypowiedzenia, nie musi płacić odprawy. Jest jednak możliwe, że pracodawca w wypadku wypowiedzenia z przyczyn dotyczących zakładu pracy zaoferuje pracownikowi, któremu wypowiada umowę, odprawę w kwocie połowy miesięcznego wynagrodzenia za każdy rok zatrudnienia. Jeżeli istnieją wątpliwości co do prawidłowości wypowiedzenia, pracodawcy można zalecić, aby w procesie dotyczącym ochrony przed wypowiedzeniem przed sądem pracy zawarł z pracownikiem ugodę o takiej treści, że stosunek pracy jest zakończony za porozumieniem stron w zamian za zapłatę odprawy. Wysokość odprawy może być bardzo zróżnicowana. Wiele zależy od konkretnego przypadku. Co mogę zrobić w razie wypowiedzenia? Jeśli pracownik chce wystąpić przeciwko wypowiedzeniu, musi w ciągu 3 tygodni od daty doręczenia mu wypowiedzenia wnieść pozew do niemieckiego sądu pracy. Koszty adwokackie w postępowaniu przed sądami pracy nie są zwracane. Członkowie związków zawodowych mają prawo do bezpłatnego zastępstwa procesowego. Jak jest uregulowana ochrona macierzyństwa i urlop rodzicielski? W chwili, gdy ciężarna dowie się o swoim stanie, powinna zawiadomić pracodawcę o swojej ciąży i przewidywanym terminie porodu. Ciężarna może być zobowiązana do niezwłocznego zawiadomienia, jeżeli przemawia za tym usprawiedliwiony interes pracodawcy. Podczas ciąży i w ciągu 4 miesięcy po porodzie obowiązuje ochrona przed wypowiedzeniem. Od chwili wystąpienia o urlop rodzicielski istnieje ochrona przed wypowiedzeniem z gwarancją zatrudnienia. Ochrona macierzyństwa: Ochrona macierzyństwa obejmująca ogólny zakaz pracy rozpoczyna się 6 tygodni przed przewidywanym porodem i kończy się 8 tygodni po porodzie, a przy porodach mnogich i wczesnych 12 tygodni po urodzeniu dziecka; przy porodach wczesnych okres 12-tygodniowy ulega wydłużeniu o tę część czasu przysługującego przed porodem, która przepadła wskutek wcześniejszego porodu. W okresie 6 tygodni przed porodem przyszłej matce wolno pracować tylko na jej wyraźne życzenie. W okresie ochronnym po porodzie w ogóle nie wolno jej zatrudniać. Kobieta przed i po porodzie nie może być zatrudniana w godzinach 1011 nadliczbowych, w nocy między godziną 20 a 6 oraz w niedziele i święta (wyjątki są uregulowane w 8 Ustawy o ochronie macierzyństwa). Kobieta, która w pierwszych miesiącach po porodzie według zaświadczenia lekarskiego nie jest w pełni zdolna do pracy, nie może być zatrudniana przy pracach przekraczających jej wydolność. Urlop rodzicielski (dawniej urlop wychowawczy): Pracownicy mają prawo do urlopu rodzicielskiego aż do ukończenia 3. roku życia dziecka, również wówczas, gdy ze względu na wysokość dochodu nie jest wypłacany zasiłek wychowawczy. Jeden rok z tego czasu może za zgodą pracodawcy być przeniesiony na czas między 3. a 8. urodzinami dziecka. Jest wówczas możliwe świadczenie do 30 godzin pracy tygodniowo; prawo do pracy w niepełnym wymiarze godzin istnieje w zakładach zatrudniających więcej niż 15 pracowników. Urlop rodzicielski musi być zgłoszony pracodawcy na piśmie z 7-tygodniowym wyprzedzeniem. Należy przy tym zadeklarować, w jakich okresach w ramach dwóch lat urlop rodzicielski ma być wykorzystany. O urlop rodzicielski może wnioskować każde z rodziców. Skorzystanie z uprawnienia lub zmiana osoby uprawnionej dopuszczalne są dwukrotnie. W razie skorzystania z urlopu rodzicielskiego pracodawca może pomniejszyć przysługujący roczny urlop o 1/12 za każdy miesiąc wykorzystanego urlopu rodzicielskiego. Pierwsze 3 lata życia dziecka zostają zaliczone w ubezpieczeniu emerytalnym jako okres wychowawczy. Zasiłek porodowy / macierzyński: Kobiety objęte ubezpieczeniem zdrowotnym, które mają prawo do zasiłku chorobowego w razie niezdolności do pracy lub które nie otrzymują wynagrodzenia z powodu sześciotygodniowego okresu ochronnego przed porodem i ośmiotygodniowego okresu ochronnego po porodzie, otrzymują zasiłek macierzyński jako ekwiwalent utraconego wynagrodzenia. Zasiłek macierzyński jest wypłacany w kwocie średniego wynagrodzenia za pracę netto z ostatnich opłaconych 3 miesięcy kalendarzowych przed początkiem okresu ochronnego. Składa się on z zasiłku macierzyńskiego od kasy chorych w kwocie maksymalnej 13 za dzień kalendarzowy oraz ewentualnie dodatku do zasiłku od pracodawcy. Pracodawcy płacą dodatek, jeżeli średnie wynagrodzenie netto jest wyższe niż zasiłek z kasy chorych. Inni ubezpieczeni, np. otrzymujący świadczenia z urzędu pracy lub osoby pracujące na własny rachunek (z ubezpieczeniem dającym prawo do zasiłku chorobowego), otrzymują zasiłek macierzyński w wysokości zasiłku chorobowego. Kto reprezentuje interesy pracowników? W zakładzie interesy pracownicze reprezentowane są z reguły przez wybrane rady zakładowe lub pracownicze. Chroni je Ustawa o ustroju zakładów pracy wzgl. właściwa Ustawa o reprezentacji pracowniczej. Rady zakładowe można tworzyć w zakładach zatrudniających więcej niż 5 pracowników. Rady zakładowe i pracownicze reprezentują interesy pracowników wobec pracodawcy w sprawach kadrowych i socjalnych. Czuwają nad przestrzeganiem ustaw, rozporządzeń, układów zbiorowych pracy, porozumień zakładowych itp. oraz współdziałają w sprawach BHP, planowania kadr, czasu pracy itd. Dla młodzieży i uczniów zawodu ważnymi podmiotami kontaktowymi są pełnomocnicy ds. młodzieży i uczniów zawodu (JAV). Oprócz rad zakładowych w niektórych zakładach pracy istnieją związkowi mężowie zaufania. Związki zawodowe zorganizowane są branżowo i działają na szczeblu krajowym i regionalnym. Pod szyldem Niemieckiej Federacji Związków Zawodowych (DGB) działają branżowe związki zawodowe. Reprezentują ona interesy swych członków i zawierają układy zbiorowe z federacjami pracodawców. Członkostwo w związku zawodowym jest dobrowolne. Członkom związków zawodowych przysługuje bezpłatna ochrona prawna. Dalsze informacje znajdziesz w DGB oraz w branżowych związkach zawodowych. DGB Region Saksonia, Schützenplatz 14, Dresden, Bezirk Berlin-Brandenburg, Keithstraße 1 3, Berlin, 1112 Prawo pracy w Polsce Co powinna zawierać umowa o pracę? Wszystkie sprawy dotyczące umowy o pracę reguluje ustawowo Kodeks Pracy. Po zawarciu umowy o pracę z polskim pracodawcą obywatela UE obowiązują polskie przepisy prawa pracy. Umowa o pracę winna być zawarta w formie pisemnej i powinna zawierać dane dotyczące stron umowy, rodzaju umowy, daty zawarcia oraz warunki pracy i wynagrodzenia, a w szczególności: rodzaj wykonywanej pracy datę rozpoczęcia pracy miejsce pracy wymiar czasu pracy wynagrodzenie (zgodnie z rodzajem czynności) Jeżeli umowa o pracę nie została zawarta w formie pisemnej, pracodawca winien najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy przez pracownika potwierdzić mu pisemnie uzgodnienia dotyczące rodzaju umowy, stron umowy i warunków umowy. Czy istnieje okres próbny? Zgodnie z art KP stosunek pracy może poprzedzić umowa na okres próbny, która nie może jednak przekraczać 3 miesięcy. Zarówno przedłużenie jak też ponowne zawarcie próbnego stosunku pracy jest zabronione. Możliwe jest jedynie wyjątkowe przedłużenie próbnego stosunku pracy w trakcie ciąży (art KP). W odróżnieniu od niemieckiego i czeskiego prawa pracy, które dopuszcza uzgodnienie okresu próbnego w normalnej umowie o pracę, w przypadku próbnej umowy o pracę mamy do czynienia zgodnie z KP z odrębną umową. W przypadku przejęcia pracownika do innego stosunku pracy należy zawrzeć nową umowę o pracę. Czy można zawierać umowy o pracę na czas określony? Istnieje możliwość zawierania umów na czas określony. Kodeks Pracy ogranicza liczbę takich umów, które można zawrzeć z jednym i tym samym pracodawcą. Jeżeli z jednym pracownikiem zawarto dwie umowy na czas określony na dwa następujące po sobie okresy czasu, kolejna umowa o pracę obowiązuje - pod względem swych skutków prawnych - jako umowa o pracę na czas nieokreślony (nawet jeżeli czysto formalnie byłaby umową o pracę na czas określony). Można jednak zawrzeć umowę o pracę na czas określony, jeżeli moment rozwiązania i moment ponownego zawarcia dzieli okres co najmniej jednego miesiąca. Jak ustala się wynagrodzenie? Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy. Ustalanie warunków wynagrodzenia odbywa się na podstawie zakładowych układów zbiorowych pracy i ponadzakładowych układów zbiorowych pracy (zawieranych przez pracodawców, u których działają zakładowe organizacje związkowe), regulaminów wynagradzania (u pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników, nieobjętych zakładowym ani ponadzakładowym układem zbiorowym pracy) i umów o pracę. Wynagrodzenie za pracę płatne jest z reguły odpowiednio do wykonanej jednostki czasu pracy jako stawka godzinowa, stawka dzienna lub stawka miesięczna. W przypadku stosowania systemu akordowego wynagradza się wynik pracy. Wynagrodzenie za pracę wypłaca się co najmniej miesięcznie, w stałym z góry ustalonym terminie. Dla celów ochrony wynagrodzenia polski kodeks pracy zawiera przepis, zgodnie z którym pracownik nie może zrzec się swego prawa do wynagrodzenia, ani nie może przenieść tego prawa na inną osobę. 1213 W Polsce obowiązuje ustawowa płaca minimalna. Wynosi ona obecnie zł brutto (od 2012 r.: 1500 zł brutto) dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy. Ile godzin wynosi czas pracy? W Polsce czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. Obowiązuje to w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy. W niektórych systemach czasu pracy można wydłużyć dzienny czas pracy. Tygodniowy czas pracy łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym. Każdemu pracownikowi należy zapewnić w każdej dobie 11 godzin wzgl. w tygodniu 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku. Jakie przysługują mi przerwy? W przypadku nieprzerwanej pracy przez 6 godzin pracownikom przysługuje 15-minutowa przerwa w pracy wliczana do czasu pracy. Umowy i regulaminy przewidywać mogą przerwę w pracy o długości do 60 minut niewliczaną do czasu pracy. Jak uregulowana jest praca w niepełnym wymiarze godzin? Pracodawca powinien w miarę możliwości uwzględnić wniosek pracownika dotyczący zmiany wymiaru czasu pracy określonego w umowie o pracę. Zawarcie umowy o pracę przewidującej zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy nie może powodować ustalenia jego warunków pracy i płacy w sposób mniej korzystny w stosunku do pracowników wykonujących taką samą lub podobną pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, z uwzględnieniem proporcjonalności wynagrodzenia. Pracodawca jest zobowiązany informować pracowników o możliwości zatrudnienia w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Co przysługuje mi w przypadku choroby? Dalsza wypłata wynagrodzenia (wynagrodzenie chorobowe) przysługuje pracownikowi za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, trwający łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia trwający łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego. Wynagrodzenie chorobowe oblicza się od wysokości wynagrodzenia z ostatnich 12 miesięcy przed nastąpieniem niezdolności do pracy. Wynosi ono: 80 % wynagrodzenia (przepisy prawa pracy obowiązujące u danego pracodawcy mogą jednak przewidywać wyższe wynagrodzenie z tego tytułu), 100 % wynagrodzenia, jeżeli niezdolność do pracy powstała wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy albo choroby przypadającej w czasie ciąży, 100 % wynagrodzenia, jeżeli niezdolność do pracy powstała wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz poddania się zabiegowi lub ich pobraniu. Uprawnienia do dalszej wypłaty wynagrodzenia nabywają pracownicy opłacający składki na ubezpieczenie chorobowe; jednak dopiero po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego (okres wyczekiwania). Na temat zasiłku chorobowego w ramach ubezpieczenia chorobowego patrz w rozdziale Zabezpieczenie społeczne. 1314 Jakie mam prawa do urlopu? Długość urlopu wypoczynkowego pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy wynosi w roku kalendarzowym: 20 dni, jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat, 26 dni, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat. Pracownik podejmujący swą pracę po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął pracę, uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku. Wymiar urlopu dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika. Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. W takim jednak przypadku co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Wynagrodzenie za czas urlopu: Za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Czy mam prawo do zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy z powodu opieki nad bliską osobą? Jeżeli pracownik przedłoży zaświadczenie lekarskie np. o konieczności opieki nad chorym dzieckiem, przysługuje mu zasiłek opiekuńczy, a nie wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy. Wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy jest związane z uwarunkowaną chorobą niezdolnością pracownika, a nie ze stanem zdrowia członków jego rodziny. (Patrz również: Zabezpieczenie społeczne, Zasiłek opiekuńczy) Jak jest uregulowana ochrona przed wypowiedzeniem? Obowiązujące w Polsce przepisy prawa przyznają pracownikom szczególną ochronę zatrudnienia, w szczególności poprzez: ograniczone prawo do wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę w trakcie uzasadnionej absencji pracownika (choroba, urlop itd.), obowiązek odpowiedniego i pisemnego uzasadnienia przyczyn wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę, ograniczenie możliwości zwolnienia określonych grup pracowników, przede wszystkim kobiet (patrz następny punkt) oraz osób na krótko przed wiekiem emerytalnym. Pracodawca zamierzający zwolnić pracownika jest zobowiązany do poinformowania o tym na piśmie reprezentującą pracownika zakładową organizację związkową, podając przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy. Jeżeli zakładowa organizacja związkowa uważa, że wypowiedzenie jest nieuzasadnione, może w ciągu 5 dni od otrzymania zawiadomienia zgłosić na piśmie pracodawcy umotywowane zastrzeżenia (art. 38, 1-2). Odrzucenie wypowiedzenia przez związek zawodowy nie zapobiega jednak zwolnieniu. Zastrzeżenia związku zawodowego mogą odgrywać jednak istotną rolę w ewentualnym procesie przed sądem pracy, ponieważ każdy pracownik ma prawo do złożenia pozwu w sądzie pracy w razie nieuzasadnionego lub sprzecznego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę (art. 44, 45, 56 KP). W przypadku gdy sąd pracy uzna, że pozew jest uzasadniony, może zadecydować o nieskuteczności wypowiedzenia umowy o pracę i postanowić o przywróceniu stosunku pracy (jeżeli minął już okres wypowiedzenia i umowa o pracę jest już rozwiązana) lub zasądzić wypłatę odszkodowania (jeżeli przywrócenie stosunku pracy jest niemożliwe lub niecelowe). 1415 Szczególnej ochronie przed zwolnieniem podlegają następujące grupy pracowników: pracownicy w trakcie uzasadnionej absencji (m.in. urlop, choroba) kobiety ciężarne i na urlopie macierzyńskim rodzice na urlopie wychowawczym (tylko w razie zwolnień indywidualnych) pracownicy, którzy w ciągu 4 lat uzyskać mogą uprawnienia emerytalne kierownictwo zakładowej organizacji związkowej członkowie rad pracowników w państwowych zakładach oraz inspektorzy pracy. Wyżej wymienieni działacze korzystają ze szczególnej ochrony przed zwolnieniem w okresie wykonywania tej funkcji oraz do 1 roku od zakończenia kadencji. Jakie są terminy wypowiedzenia? Okres wypowiedzenia umowy o pracę jest uzależniony od rodzaju umowy o pracę i okresu zatrudnienia u danego pracodawcy. Zwykłe wypowiedzenie W przypadku zwykłego wypowiedzenia należy zachować następujące okresy wypowiedzenia zależne od rodzaju umowy o pracę: Umowa o pracę na okres próbny, art. 34 KP: 3 dni robocze, jeżeli okres próbny nie przekracza 2 tygodni, 1 tydzień, jeżeli okres próbny jest dłuższy niż 2 tygodnie, ale krótszy niż 3 miesiące, 2 tygodnie, jeżeli okres próbny wynosi 3 miesiące Umowa o pracę na czas nieokreślony, art KP: 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy, 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata. Do okresu zatrudnienia wlicza się też okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy, jeżeli pracownik musiał zmienić swe miejsce pracy z przyczyn zdrowotnych, potwierdzonych przez lekarza (art. 361, 231 KP). Umowa o pracę na czas określony Umowa o pracę na czas określony może zostać rozwiązana tylko w przypadku obowiązywania umowy na okres co najmniej 6 miesięcy, jednak tylko pod warunkiem, że możliwość wypowiedzenia zapisana została w umowie. Okres wypowiedzenia wynosi w tym przypadku 2 tygodnie (art. 331 KP). W przypadku umowy na czas zastępstwa okres wypowiedzenia wynosi 3 dni robocze. Rozwiązanie nadzwyczajne (ze skutkiem natychmiastowym): Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę ze skutkiem natychmiastowym tylko w następujących zawinionych przez pracownika przypadkach (art. 52 KP): naruszenie podstawowych obowiązków umownych popełnienie przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie zawiniona utrata uprawnień do wykonywania pracy oraz w przypadku zaistnienia następujących, niezawinionych przez pracownika powodów (art. 53 KP): 1516 nieobecność wskutek choroby dłużej niż 3 miesiące, w przypadku zatrudnienia na okres krótszy niż 6 miesięcy nieobecność wskutek choroby dłużej niż prawo do dalszej wypłaty wynagrodzenia i pobierania zasiłku, w przypadku zatrudnienia na okres dłuższy niż 6 miesięcy usprawiedliwiona nieobecność z innych przyczyn, trwająca dłużej niż 1 miesiąc. Rozwiązanie ze skutkiem natychmiastowym przez pracownika: Rozwiązanie ze skutkiem natychmiastowym przez pracownika może nastąpić w następujących przypadkach (art. 55 KP): ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika potwierdzony orzeczeniem lekarskim szkodliwy wpływ pracy na zdrowie pracownika. Oświadczenie pracownika powinno nastąpić na piśmie, z podaniem przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy o pracę. W przypadku rozwiązania umowy o pracę z powodu ciężkiego naruszenia obowiązków przez pracodawcę pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, jeżeli posiadał umowę o pracę na czas nieokreślony. W przypadku umowy o pracę na czas określony pracownikowi temu przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni. Jaka odprawa przysługuje mi w razie wypowiedzenia? Jeżeli pracownicy zostają zwolnieni z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, to mają prawo do następujących odpraw: 1 miesięczne wynagrodzenie w przypadku zatrudnienia u danego pracodawcy przez okres krótszy niż 2 lata 2 miesięczne wynagrodzenie, jeżeli okres zatrudnienia u danego pracodawcy wynosi od 2 do 8 lat 3 miesięczne wynagrodzenie, jeżeli okres zatrudnienia u danego pracodawcy przekracza 8 lat. Wysokość odprawy nie może przekroczyć kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia. Co mogę zrobić w razie wypowiedzenia? Jeżeli pracownicy chcą odwołać się od nieuzasadnionego zwolnienia, muszą w terminie 7 dni od dnia doręczenia zwykłego wypowiedzenia lub 14 dni od dnia doręczenia rozwiązania umowy ze skutkiem natychmiastowym złożyć pozew do polskiego sądu pracy. Pracownikom zasadniczo przysługuje zwolnienie z kosztów sądowych. Jak uregulowana jest ochrona macierzyństwa i urlop wychowawczy? Ochrona macierzyństwa: Dla kobiet w trakcie ciąży i macierzyństwa obowiązuje szczególna ochrona miejsca pracy. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego. Umowy o pracę na czas określony, które uległyby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulegają przedłużeniu do dnia porodu. Pracownicy w ciąży nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani w porze nocnej; Bez jej zgody nie wolno jej delegować poza stałe miejsce pracy ani zatrudniać w systemie przerywanego czasu pracy. Kobiet zasadniczo nie wolno zatrudniać w pracach szczególnie męczących lub szkodliwych dla zdrowia, które ujęto w odpowiednim rozporządzeniu. 1617 Urlop wychowawczy przysługuje pracownikowi zatrudnionemu co najmniej 6 miesięcy. Do sześciomiesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się wszystkie poprzednie okresy zatrudnienia, niezależnie od przerw występujących między tymi okresami. Maksymalny wymiar urlopu wychowawczego wynosi 3 lata, jednak nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 4 roku życia. Z urlopu wychowawczego u właściwego pracodawcy może skorzystać matka lub ojciec. Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego lub w okresie urlopu wychowawczego: urodziła dziecko, przyjęła na wychowanie dziecko w wieku do 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, w wieku do 10. roku życia i wystąpiła do sądu opiekuńczego w sprawie jego przysposobienia. przyjęła na wychowanie w ramach rodziny zastępczej dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, w wieku do 10 roku życia, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem. Do ubezpieczonej stosuje się przepisy dotyczące zasiłku macierzyńskiego także w przypadku przysposobienia dziecka. Zasiłek macierzyński wypłacany jest przez okres: 20 tygodni (140 dni) - w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie, 31 tygodni (217 dni) - w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie, 33 tygodnie (231 dni) - w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie, 35 tygodni (245 dni) - w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie, 37 tygodni (259 dni) - w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie. Po tym okresie ubezpieczona ma prawo do zasiłku macierzyńskiego przez okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, którego wymiar wynosi: w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie: do 2 tygodni (w 2012 i 2013 r.: do 4 tygodni; od 2014 r.: do 6 tygodni); w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie: do 3 tygodni (w 2012 i 2013 r.: do 6 tygodni, od 2014 r.: do 8 tygodni). Zasiłek macierzyński wynosi 100% wynagrodzenia za pracę. Podstawę wymiaru zasiłku macierzyńskiego stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone osobie uprawnionej za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstało uprawnienie do zasiłku macierzyńskiego. Od zasiłku macierzyńskiego potrącane i odprowadzane są składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Kto reprezentuje interesy pracowników? Związki zawodowe odgrywają w polskim społeczeństwie szczególną rolę, ponieważ związek zawodowy NSZZ Solidarność w istotny sposób doprowadził do społecznych i politycznych przemian po 1980 roku i współkształtował je. W zakładzie interesy pracownicze reprezentują zakładowe organizacje związkowe, do których utworzenia zgodnie z Ustawą o związkach zawodowych wystarczy dziesięciu członków. Poza tym istnieje możliwość utworzenia rady pracowników, wybieranej przez wszystkich zatrudnionych. Prawa związków zawodowych w przedsiębiorstwie są uregulowane ustawowo i obejmują m.in. 1718 indywidualne sprawy pracownicze, prawa i interesy zbiorowe pracowników, stosowanie zapisów prawa pracy, współpraca z inspekcją pracy oraz warunki życia pracowników na emeryturze. Poza tym związki zawodowe mają wyłączne prawo do zawierania układów zbiorowych pracy i podejmowania akcji protestacyjnych. Związki zawodowe mają obok zakładowych organizacji związkowych struktury krajowe, regionalne i branżowe. Jako reprezentatywne uznane są w Polsce NSZZ Solidarność, OPZZ oraz FORUM. Dalsze informacje na temat mobilności transgranicznej i reprezentacji interesów pracowniczych w Polsce otrzymasz w NSZZ Solidarność Region Jeleniogórski, ul. 1. Maja 25, Jelenia Góra NSZZ Solidarność Region Gorzowskiego, NSZZ Solidarność Region Zielona Góra, ul. Lisowskiego 5, PL Zielona Góra oraz na stronie internetowej Prawo pracy w Czechach Co powinna zawierać umowa o pracę? Przed zawarciem umowy o pracę pracodawca musi poinformować pracownika o jego prawach i obowiązkach wynikających z umowy o pracę. ( 31 KP) Umowa o pracę między pracownikiem a pracodawcą musi zostać zawarta w formie pisemnej, a pracodawca jest zobowiązany do wręczenia pracownikowi pisemnego duplikatu umowy. ( 34 KP). W umowie o pracę między pracodawcą a pracownikiem należy uzgodnić co następuje: rodzaj pracy, miejsce zatrudnienia, początek zatrudnienia ( 34 (1) KP). Jeżeli umowa o pracę nie zawiera informacji dotyczących praw i obowiązków wynikających ze stosunku pracy, pracodawca zobowiązany jest do powiadomienia o nich pracownika pisemnie najpóźniej w ciągu miesiąca od momentu powstania stosunku pracy; dotyczy to również ewentualnych zmian tych informacji. Zawiadomienie musi zawierać następujące dane: imię i nazwisko pracownika, nazwę firmy oraz siedzibę firmy pracodawcy, bliższy opis rodzaju pracy i miejsca pracy, dane dotyczące przysługującego urlopu, ew. dane dotyczące jego ustalania, dane dotyczące terminów wypowiedzenia, dane dotyczące tygodniowego czasu pracy i jego podziału, dane dotyczące wynagrodzenia oraz sposobu wynagradzania, terminu i miejsca wypłaty wynagrodzenia za pracę oraz innych szczegółów wypłaty wynagrodzenia, dane dotyczące układów zbiorowych pracy, które regulują stosunek pracy pracownika oraz nazwa odpowiednich stron układu zbiorowego pracy ( 37 (1) a) do g) KP). Obowiązek pracodawcy pisemnego poinformowania pracownika o jego zasadniczych prawach i obowiązkach wynikających ze stosunku pracy nie obejmuje stosunków pracy trwających krócej niż jeden miesiąc. ( 37 (4) KP). 1819 Czy istnieje okres próbny? W umowie o pracę można uzgodnić okres próbny trwający maksymalnie 3 miesiące. Okres próbny musi być uzgodniony przed rozpoczęciem stosunku pracy i co do zasady nie może być przedłużany. Okres próbny musi być uzgodniony pisemnie, w przeciwnym razie wszystkie uzgodnienia dotyczące okresu próbnego są nieważne ( 35 (1) do (3) KP). Od 2012 r. na stanowiskach kierowniczych okres próbny może wynosić maksymalnie sześć miesięcy. W przypadku stosunków pracy na czas określony okres próbny nie może przekraczać połowy uzgodnionego okresu obowiązywania stosunku pracy. Czy można zawierać umowy o pracę na czas określony? W przypadku gdy nie uzgodniono wyraźnie czasu trwania stosunku pracy, uważa się go za obowiązujący na czas nieokreślony. Łączny okres stosunku pracy na czas określony może trwać maksymalnie 2 lata; dotyczy to również każdego kolejnego stosunku pracy zawartego w tym okresie między tymi samymi stronami. Jeżeli jednak od zakończenia poprzedniego stosunku pracy na czas określony między tymi samymi stronami umowy upłynęło więcej niż 6 miesięcy, stosunek ten nie jest już uwzględniany. Pod nowelizacji łączny okres stosunku pracy na czas określony może wynosić od 2012 r. maksymalnie 3 lata. Jednak w tym okresie stosunek pracy na czas określony można powtórzyć maksymalnie 2 razy (tzn. przedłużyć lub zawrzeć na nowo). Poza tym okres przerwy między dwoma stosunkami pracy na czas określony między tymi samymi stronami musi wynieść 3 lata zamiast dotychczasowych 6 miesięcy. Wyżej wymienione ograniczenie nie dotyczy następujących stosunków pracy na czas określony: w celu zastępstwa innego pracownika w czasie jego absencji (np. z powodu długotrwałego zachorowania, urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego), lub zawartych zgodnie ze szczególnym przepisem prawnym lub gdy szczególny przepis prawny definiuje stosunek na czas określony jako warunek dla powstania dalszych praw (np. jeżeli nadal czynny zawodowo emeryt chce osiągnąć większe prawa emerytalna), w przypadku występowania poważnych przyczyn zakładowych po stronie pracodawcy lub powodów tkwiących w naturze wykonywanej przez pracownika pracy. Powody te muszą jednak zostać ustalone w pisemnym porozumieniu między pracodawcą a właściwą organizacją związkową. Jeżeli u danego pracodawcy nie działa żadna organizacja związkowa, powody te mogą zostać ustalone również w wewnętrznym przepisie pracodawcy. Jeżeli uzgodniono stosunek pracy na czas określony bez spełnienia wyżej wymienionych warunków oraz jeżeli pracownik powiadomił na piśmie pracodawcę przed upływem uzgodnionego okresu zatrudnienia o zamiarze dalszego zatrudnienia, stosunek pracy obowiązuje na czas nieokreślony. Stosunek pracy na czas określony kończy się albo wraz z upłynięciem uzgodnionego czasu lub może zostać rozwiązany jak każdy inny stosunek pracy. Jeżeli okres obowiązywania stosunku pracy na czas określony związany jest okresem wykonywania określonych prac, to pracodawca winien wskazać pracownikowi na zakończenie tych prac w odpowiednim czasie, z reguły co najmniej 3 dni wcześniej. W przypadku gdy pracownik za wiedzą pracodawcy kontynuuje swą pracę po upływie uzgodnionego okresu zatrudnienia, stosunek pracy obowiązuje na czas nieokreślony. Dla pracy tymczasowej obowiązują szczególne zapisy i częściowo odmienne warunki. 1920 Jak uregulowana jest wysokość wynagrodzenia? Wysokość wynagrodzenia za pracę albo uregulowana jest w układach zbiorowych pracy albo uzgadniana jest indywidualnie z pracodawcą. W Czechach większe zakłady mają zazwyczaj zakładowe układy zbiorowe pracy, które mogą regulować wybrane warunki pracy, jak np. trzynastkę, czas pracy, wynagrodzenie i nadgodziny, rekompensata w postaci czasu wolnego, różne dodatki na urlop i emeryturę itd. W celu otrzymania dalszych informacji zwróć się do właściwego związku zawodowego w miejscu pracy. Wynagrodzenie płatne jest po wykonanej pracy, najpóźniej w ciągu kolejnego miesiąca kalendarzowego. Istnieje również forma uzgadnianych z góry zaliczek, wypłacanych pracownikowi jeszcze przed terminem wypłaty. Wynagrodzenie lub jego część może być też wypłacane w walucie obcej, o ile dla waluty tej Czeski Bank Centralny publikuje ustalany kurs wymiany. W przypadku miesięcznego rozliczenia wynagrodzenia pracodawca jest zobowiązany do wystawiania pracownikowi pisemnego zestawienia zawierającego dane na temat poszczególnych składników wynagrodzenia oraz dokonanych potrąceń. Na wniosek pracownika pracodawca winien przedłożyć dokumentację, na podstawie której obliczono wynagrodzenie. Ustawowa płaca minimalna stanowi najniższą dopuszczalną wysokość wynagrodzenia za pracę w tzw. stosunku prawa pracy. Zasadnicza regulacja zapisana jest w Kodeksie Pracy, zaś szczegóły reguluje rozporządzenie wykonawcze (rozporządzenie rządu nr 567/2006 Slg. w aktualnej wersji). Stawka bazowa płacy minimalnej dla ustalonego 40-godzinnego tygodniowego czasu pracy wynosi obecnie 8.000,- CZK miesięcznie lub 48,10 CZK za godzinę (ok. 1,90 ). Ile godzin wynosi czas pracy? Ustawowy czas pracy wynosi zasadniczo 40 godzin tygodniowo. W układach zbiorowych pracy można uzgodnić krótszy tygodniowy czas pracy. Ustalone maksymalne tygodniowe czasy pracy obowiązują następujące grupy pracowników: praca dołowa, przy wydobyciu węgla, rud i surowców niekruszcowych, przy rozbudowie wyrobisk oraz w górniczych badaniach geologicznych 37,5 godzin; praca trzyzmianowa oraz w ruchu ciągłym 37,5 godzin, praca dwuzmianowa 38,75 godzin; osoby poniżej 18 lat (także w sumie czasu pracy z kilku tzw. stosunków prawa pracy) 40 godzin tygodniowo, przy czym czas trwania jednej zmiany jednego dnia ograniczona jest do maksymalnie 8 godzin. Jakie przysługują mi przerwy? Najpóźniej po 6 godzinach, a w przypadku pracowników młodocianych po 4,5 godziny nieprzerwanej pracy pracodawca jest zobowiązany do zapewnienia pracownikom przerwy o długości co najmniej 30 minut. Przyznane przerwy na odpoczynek i posiłki nie są zaliczane do czasu pracy. Jak uregulowana jest praca w niepełnym wymiarze godzin? Pracę w niepełnym wymiarze czasu pracy można uzgodnić w umowie o pracę lub w innej umowie między pracodawcą a pracownikiem (indywidualnie) zarówno z przyczyn zakładowych po stronie pracodawcy jak też z przyczyn zdrowotnych, rodzinnych lub innych osobistych powodów uzasadnionych osobą pracownika, jeżeli pozwala na to zakład pracodawcy. Krótszy czas pracy 20 Pokazać jeszcze
 ROZDZIAŁ ÓSMY KODEKSU PRACY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM Art. 176. Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Rada Ministrów określi, Bardziej szczegółowo DZIAŁ ÓSMY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM (142)
 USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) fragmenty DZIAŁ ÓSMY UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM (142) Art. 176. Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie Bardziej szczegółowo Oddział 3 Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem
 WARUNKI ŚWIADCZENIA PRACY Wszelkie zagadnienia związane ze świadczeniem pracy reguluje KODEKS PRACY Ustawa z dnia 26 czerwca 1974r. z późniejszymi zmianami. Prace w ramach umów cywilnoprawnych reguluje Bardziej szczegółowo URLOP BEZPŁATNY A PRAWO DO ZASIŁKÓW ZWIĄZANYCH Z CHOROBĄ I MACIERZYŃSTWEM
 URLOP BEZPŁATNY A PRAWO DO ZASIŁKÓW ZWIĄZANYCH Z CHOROBĄ I MACIERZYŃSTWEM Co o urlopie bezpłatnym stanowi Kodeks pracy Zgodnie z Kodeksem pracy pracodawca może udzielić pracownikowi, na jego pisemny wniosek, Bardziej szczegółowo USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity)
 Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art. Bardziej szczegółowo Regulamin Wynagradzania Stowarzyszenia po pierwsze Rodzina
 Regulamin Wynagradzania Stowarzyszenia po pierwsze Rodzina Na podstawie art. 772 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1971 r. Kodeks pracy (z 1974 r. Dz.U. Nr 24, poz. 114 z późn. zmianami) ustala się co następuje. Bardziej szczegółowo Fundacja SYNAPSIS stan prawny na dzień 10 kwietnia2014 r. Informacje dla rodzin
 UPRAWNIENIA PRACOWNIKÓW ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM. (dni wolne na opiekę nad dzieckiem, zasiłek opiekuńczy, urlop macierzyński, wydłużony urlop wychowawczy) I. DNI WOLNE NA OPIEKĘ NAD DZIECKIEM. Art 188 Bardziej szczegółowo Art. 154 [Wymiar urlopu wypoczynkowego] 1. Wymiar urlopu wynosi: 1) 20 dni - jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat,
 Dział siódmy. Urlopy pracownicze Rozdział I. Urlopy wypoczynkowe Art. 152 [Definicja; zakaz zrzeczenia] 1. Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, Bardziej szczegółowo Zasiłki macierzyńskie od 1 stycznia 2010 r.
 Zasiłki macierzyńskie od 1 stycznia 2010 r. Od 1 stycznia 2010 r. ubezpieczone, które urodziły dziecko lub które przyjęły dziecko na wychowanie będą miały możliwość opiekowania się dzieckiem przez dłuższy Bardziej szczegółowo Bezirk Sachsen. Informacje dla pracowników transgranicznych w Trójkącie Państw Polska, Niemcy i Czechy
 Bezirk Sachsen Informacje dla pracowników transgranicznych w Trójkącie Państw Polska, Niemcy i Czechy Do dnia 1 maja 2011 r. w Niemczech obowiązują okresy przejściowe dla swobodnego przepływu pracowników Bardziej szczegółowo DZIAŁ SIÓDMY URLOPY PRACOWNICZE. Rozdział I Urlopy wypoczynkowe
 DZIAŁ SIÓDMY URLOPY PRACOWNICZE Rozdział I Urlopy wypoczynkowe Art. 152. 1. Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, zwanego dalej "urlopem". 2. Pracownik Bardziej szczegółowo PRZEBIEG ZATRUDNIENIA
 PRZEBIEG ZATRUDNIENIA Stosunek pracy może być nawiązany między pracodawcą i pracownikiem. Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA
 REGULAMIN WYNAGRADZANIA METAL Zbigniew Baran, 53-146 Wrocław ul. Racławicka 2-4/404 I. Przepisy wstępne 1. Na podstawie art. 77 2, 78 k.p. ustalam regulamin wynagradzania, zwany dalej regulaminem, wprowadzony Bardziej szczegółowo I. Art. 29 6 kodeksu pracy:
 PROPOZYCJE ZMIAN KODEKSU PRACY DLA MŚP ZESPOŁU PRZEDSTAWICIELI ZARZĄDÓW Regionu Wielkopolska NSZZ Solidarność, Wielkopolskiej Izby Rzemieślniczej, Wielkopolskiego Zrzeszenia Handlu i Usług i Wielkopolskiego Bardziej szczegółowo ! Cotygodniowa audycja w każdą środę po godz. 11:00 w Programie 1 Polskiego Radia.
 Chod często powtarza się nam, że prowadzenie własnej działalnośd to atrakcyjna forma pracy, to czy umowa o pracę wciąż pozostaje atrakcyjną formą zatrudnienia? Decydowad o tym mogą m.in. regulacje w zakresie Bardziej szczegółowo USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity)
 Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art. Bardziej szczegółowo 24.02.2016. Anna Stellmacher Okręgowy Inspektorat Pracy w Bydgoszczy www.pip.gov.pl. Bydgoszcz, dnia 23.02.2016 r.
 W 2016 r. wynagrodzenie minimalne dla pracownika zatrudnionego w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy wynosi 1.850 zł (tj. 1.355,69 zł netto). Anna Stellmacher Okręgowy Inspektorat Pracy w Bydgoszczy Bardziej szczegółowo Agata Pawłowska-Lis Katarzyna Pietruszyńska. Prawo pracy
 Agata Pawłowska-Lis Katarzyna Pietruszyńska Prawo pracy Warszawa 2015 Projekt okładki Dorota Zając Opracowanie redakcyjne Monika Kolitowska-Sokół Opracowanie typograficzne i łamanie Jan Klimczak Tekst Bardziej szczegółowo Prawo pracy Informacje dla pracowników przygranicznych. na pograniczu Polska Niemcy Czechy. Rzeczpospolita Polska
 Bundesrepublik Deutschland Rzeczpospolita Polska Česká republika Informacje dla pracowników przygranicznych na pograniczu Polska Niemcy Czechy Prawo pracy 2016 www.eures-triregio.eu Wykluczenie odpowiedzialności: Bardziej szczegółowo Czeskie prawo pracy 2015-12-22 16:12:16
 Czeskie prawo pracy 2015-12-22 16:12:16 2 Stosunki pracy pomiędzy pracownikami i pracodawcami na terytorium RCz reguluje Kodeks pracy (Zákoník práce; ustawa Nr 262/2006, kp) oraz pozostałe przepisy dotyczące Bardziej szczegółowo ZAKŁADOWY REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW CHEŁMSKIEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ IM. MARII PAULINY ORSETTI W CHEŁMIE
 Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 22/2010 Dyrektora Chełmskiej Biblioteki Publicznej im. Marii Pauliny Orsetti w Chełmie ZAKŁADOWY REGULAMIN WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW CHEŁMSKIEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ IM. Bardziej szczegółowo Kadry i płace w praktyce
 Kadry i płace w praktyce Kod szkolenia: 153115 Miejsce: Sopot, BEST WESTERN Villa Aqua Hotel Koszt szkolenia: 2550.00 zł Program Moduł kadrowy: 1. Nawiązywanie stosunku pracy i prowadzenie dokumentacji Bardziej szczegółowo Rozwiązanie umowy o pracę - kompendium wiedzy
 Rozwiązanie umowy o pracę - kompendium wiedzy Zakończenie stosunku pracy - odejście pracownika z firmy nieodłącznie wiąże się z rozwiązaniem umowy o pracę, na podstawie której odbywało się zatrudnienie. Bardziej szczegółowo MATERIAŁY SZKOLENIOWE wyciąg z przepisów zagadnienia wybrane
 MATERIAŁY SZKOLENIOWE wyciąg z przepisów zagadnienia wybrane Szkolenie przygotowała i przeprowadziła w dniu 27 listopada 2015 roku: Wykaz aktów prawnych, w oparciu o które przeprowadzono szkolenie: 1. Bardziej szczegółowo Wykaz skrótów Literatura. Kodeks pracy 1
 Przedmowa Wykaz skrótów Literatura XIII XV XVII Kodeks pracy 1 Rozdział I. Źródła prawa pracy 3 Tabl. 1. Hierarchia źródeł prawa pracy 3 Tabl. 2. Zasada uprzywilejowania pracownika 4 Tabl. 3. Zawieszenie Bardziej szczegółowo NAJNOWSZE ZMIANY W PRAWIE PRACY
 NAJNOWSZE ZMIANY W PRAWIE PRACY Z dniem 22 lutego 2016 roku zaczęły obowiązywać zmiany w Ustawie z dnia 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 roku, poz. 1502 z późn. zm.) dalej Bardziej szczegółowo odw-kadry i płace w praktyce. Wybrane zagadnienia z zakresu płac oraz Prawa pracy z uwzględnieniem zmian w 2016
 odw-kadry i płace w praktyce. Wybrane zagadnienia z zakresu płac oraz Prawa pracy z uwzględnieniem zmian w 2016 Kod szkolenia: 570916 Miejsce: Nałęczów, Villa Aurelia Hotel and SPA Koszt szkolenia: 2490.00 Bardziej szczegółowo WARUNKI ŚWIADCZENIA PRACY
 WARUNKI ŚWIADCZENIA PRACY Wszelkie zagadnienia związane ze świadczeniem pracy reguluje KODEKS PRACY Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. z późniejszymi zmianami. W Kodeksie Pracy znajdziemy m.in. informacje Bardziej szczegółowo ZASIŁEK MACIERZYŃSKI ZASIŁEK OPIEKUŃCZY
 Urlop Ojcowski. Informator. Jesteś tatą. Chcesz pracować i opiekować się dzieckiem. Pogodzić życie zawodowe z rodzinnym. Poznaj swoje prawa! Jeżeli jesteś tatą pracującym na umowę o pracę masz prawo do: Bardziej szczegółowo Czasem pracy jest czas, w którym pozostajesz w dyspozycji pracodawcy w zakładzie lub w innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy.
 Czasem pracy jest czas, w którym pozostajesz w dyspozycji pracodawcy w zakładzie lub w innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy. Zgodnie z Kodeksem pracy, czas pracy nie może przekraczać: 8 godzin Bardziej szczegółowo DZIAŁ DRUGI Stosunek pracy. Rozdział I Przepisy ogólne
 DZIAŁ DRUGI Stosunek pracy Rozdział I Przepisy ogólne Art. 22. 1. Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem Bardziej szczegółowo PRAWO PRACY i WYNAGRODZENIA z uwzględnieniem zmian w 2017 roku - warsztaty dla praktyków -
 PRAWO PRACY i WYNAGRODZENIA z uwzględnieniem zmian w 2017 roku - warsztaty dla praktyków - Cel szkolenia: Celem szkolenia jest przekazanie uczestnikom wiedzy dotyczącej: zmian w prawie pracy, które weszły Bardziej szczegółowo Regulamin wynagradzania pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku
 Regulamin wynagradzania pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku 1 1. Regulamin określa warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą, przysługujących Bardziej szczegółowo Jeśli chcesz pracować w Czechach 2015-06-19 11:18:25
 Jeśli chcesz pracować w Czechach 2015-06-19 11:18:25 2 Pracownika z innego kraju UE, wysłanego do pracy w Czechach w ramach świadczenia usług, obowiązują czeskie przepisy prawa pracy m.in. w zakresie maksymalnego Bardziej szczegółowo Nagrody i premie składki i podatki
 Nagrody i premie składki i podatki Premie uznaniowe i regulaminowe procentowe jest to kwota w procentach od wynagrodzenia zasadniczego kwotowe wartość pieniężna niezależna od wynagrodzenia zasadniczego Bardziej szczegółowo ZMIANY W PRAWIE PRACY OBOWIAZUJĄCE OD 2013 ROKU
 WYNAGRODZENIE ZA PRACĘ Pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników ustala warunki wynagradzania za pracę w regulaminie wynagradzania. Pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia ani przenieść Bardziej szczegółowo Kodeks pracy w 2016 roku Umowy terminowe Rodzicielstwo. Opracowała: mgr Justyna Baranowska
 Kodeks pracy w 2016 roku Umowy terminowe Rodzicielstwo Opracowała: mgr Justyna Baranowska UMOWY TERMINOWE - od 22.02.2016 Podstawa prawna Umowy na okres próbny Nowe zasady limitowania umów Nowe okresy Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników niepedagogicznych Gimnazjum im. Cypriana Kamila Norwida w Stanisławowie
 /Wprowadzony Zarządzeniem Dyrektora Gimnazjum im. Cypriana Kamila Norwida w Stanisławowie Nr 3/2009 z dnia 15 maja 2009 r. Tekst jednolity uwzględniający zmiany wprowadzone zarządzeniem Dyrektora Gimnazjum Bardziej szczegółowo USTAWA z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw 1)
 Kancelaria Sejmu s. 1/11 USTAWA z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw 1) Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1654. Art. 1. W ustawie z dnia Bardziej szczegółowo ŚWIADCZENIA Z UBEZPIECZENIA CHOROBOWEGO. mgr Marta Wasil
 ŚWIADCZENIA Z UBEZPIECZENIA CHOROBOWEGO mgr Marta Wasil ZAKRES PODMIOTOWY UBEZPIECZENIA CHOROBOWEGO (ART. 11 U.S.U.S.) Ubezpieczeniu chorobowemu podlega się: obowiązkowo, dobrowolnie. ZAKRES PODMIOTOWY Bardziej szczegółowo Wyjaśnienia dotyczące zasiłku macierzyńskiego od 1 stycznia 2010 r.
 Wyjaśnienia dotyczące zasiłku macierzyńskiego od 1 stycznia 2010 r. Zasiłek macierzyński za okres urlopu ojcowskiego 1. Zgodnie z art. 182 3 Kodeksu pracy, pracownik-ojciec wychowujący dziecko ma prawo Bardziej szczegółowo ZASADY USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE OSÓB PRZEBYWAJĄCYCH NA URLOPACH WYCHOWAWCZYCH
 ZASADY USTALANIA PODSTAWY WYMIARU SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA EMERYTALNE I RENTOWE OSÓB PRZEBYWAJĄCYCH NA URLOPACH WYCHOWAWCZYCH (aktualizacja od 1 września 2013 r.) Do 31 sierpnia 2013 r. podstawę wymiaru Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA DLA PRACOWNIKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA DOLINĄ WIEPRZA I LEŚNYM SZLAKIEM. I.
 Załącznik nr 4 do Uchwały Nr 3/2009 Zarządu Stowarzyszenia LGD Doliną Wieprza i leśnym szlakiem z dnia 30.12.2009 r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA DLA PRACOWNIKÓW STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA DOLINĄ Bardziej szczegółowo Urlopy. dr Maciej Chakowski
 Urlopy dr Maciej Chakowski Podyplomowe Studia Menadżerskie Zarządzanie w podmiotach leczniczych w dobie przekształceń własnościowych Projekt współfinansowany przez Unię C&C Europejską Chakowski ze środków Bardziej szczegółowo Co i jak robić, kiedy straci się pracę?
 Co i jak robić, kiedy straci się pracę? Szef właśnie dał ci wypowiedzenie? A może jakiś czas temu straciłeś pracę i nie wiesz, jak odnaleźć się w tej sytuacji? Przeczytaj nasz poradnik! str. 1 Zwolnienie Bardziej szczegółowo Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Powiatowy Urząd Pracy w Iławie, ul. 1 Maja 8b, 14-200 Iława, tel./fax. (89) 649 55 02 www.pup.ilawa.pl,urzad@pup.ilawa.pl Bardziej szczegółowo ZASIŁEK CHOROBOWY ŚWIADCZENIE REHABILITACYJNE ZASIŁEK WYRÓWNAWCZY
 ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH ZASIŁEK CHOROBOWY ŚWIADCZENIE REHABILITACYJNE ZASIŁEK WYRÓWNAWCZY Zasiłek chorobowy r Komu przysługuje zasiłek chorobowy? Zasiłek chorobowy przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem Bardziej szczegółowo DZIAŁ TRZECI WYNAGRODZENIE ZA PRACĘ I INNE ŚWIADCZENIA. Rozdział I. Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą
 DZIAŁ TRZECI WYNAGRODZENIE ZA PRACĘ I INNE ŚWIADCZENIA Rozdział I Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą Art. 77 1. Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych Bardziej szczegółowo Prawo pracy w dobie kryzysu ekonomicznego z uwzględnieniem zmian tzw. Ustawy antykryzysowej- zagadnienia praktyczne dla przedsiębiorców.
 A D W O K A C I C I C H Y C H U D O B A M A R A S E K Z Y B U R A S P Ó Ł K A P A R T N E R S K A mecenas Piotr Cichy, konspekt wykładu z dnia 06.10.2009 Prawo pracy w dobie kryzysu ekonomicznego z uwzględnieniem Bardziej szczegółowo Regulamin wynagradzania pracowników Muzeum Miejskiego w Tychach
 Załącznik do Zarządzenia Nr 12 /2012 z dnia 15.10.2012 r. Dyrektora Muzeum Miejskiego w Tychach Regulamin wynagradzania pracowników Muzeum Miejskiego w Tychach 1 Podstawę prawną Regulaminu Wynagradzania Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne
 REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne Podstawę prawną Regulaminu Wynagradzania Białołęckiego Ośrodka Kultury stanowią przepisy: 1. Kodeksu Bardziej szczegółowo Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Powiatowy Urząd Pracy w Iławie, ul. 1 Maja 8b, 14-200 Iława, tel./fax. (89) 649 55 02 www.pup.ilawa.pl,urzad@pup.ilawa.pl Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA MIEJSKIEGO DOMU KULTURY POŁUDNIE W KATOWICACH
 Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 2 /2016 z dnia 5.01.2016 r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA MIEJSKIEGO DOMU KULTURY POŁUDNIE W KATOWICACH Podstawa prawna: - art. 77 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeksu Bardziej szczegółowo WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA
 Strona 1 z 7 WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu REGULAMIN WYNAGRADZANIA Poznań 2015 Strona 2 z 7 Rozdział 1 SPIS TREŚCI: strona Przepisy ogólne... 3 Rozdział 2 Wynagrodzenie za pracę... Bardziej szczegółowo `UPRAWNIENIA ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM
 `UPRAWNIENIA ZWIĄZANE Z RODZICIELSTWEM Należy rozwiązać cztery zadania z poniższych. W rozwiązaniu należy 1) udzielić jednoznacznej odpowiedzi na zadane pytanie; 2) podać podstawę prawną odpowiedzi; 3) Bardziej szczegółowo REGULMIN WYNAGRADZANIA DLA PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH W ADMINISTRACJI ZASOBÓW KOMUNALNYCH W PSZCZYNIE
 REGULMIN WYNAGRADZANIA DLA PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH W ADMINISTRACJI ZASOBÓW KOMUNALNYCH W PSZCZYNIE Na podstawie art 39 ustawy z dnia 21 listopada 2008 o pracownikach samorządowych ( Dz.U Nr 223 poz. Bardziej szczegółowo ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą.
 Dz.U.76.3.19 1985.08.21 zm. Dz.U.85.37.175 1 1988.04.19 zm. Dz.U.88.10.76 1 1989.05.01 zm. Dz.U.89.20.107 art. 2 1989.08.01 zm. Dz.U.89.47.254 1 1990.04.28 zm. Dz.U.90.28.165 1 1996.06.02 zm. Dz.U.96.60.280 Bardziej szczegółowo USTAWA. z d n ia... 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw1
 Projekt z dnia 25 lutego 2015 r. USTAWA z d n ia... 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw1 Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2014 r. poz. Bardziej szczegółowo posiadania innych tytułów do ubezpieczenia społecznego np.
 » Od 1.01.2015r wprowadzono obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe członków rad nadzorczych ( nie dotyczy to ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego) niezależnie od posiadania innych tytułów do Bardziej szczegółowo I. Pracownicy naukowi i badawczo-techniczni instytutów badawczych
 Informacja dotycząca świadczeń w razie choroby i macierzyństwa dla pracowników naukowych i badawczo technicznych instytutów badawczych oraz pracowników naukowych Polskiej Akademii Nauk od 1 października Bardziej szczegółowo PRZESTRZEGANIE PRZEPISÓW PRAWA PRACY W ZAKŁADACH PRACY ZATRUDNIAJĄCYCH OSOBY NIEPEŁNOSPRAWNE
 PRZESTRZEGANIE PRZEPISÓW PRAWA PRACY W ZAKŁADACH PRACY ZATRUDNIAJĄCYCH OSOBY NIEPEŁNOSPRAWNE 1 ZAGADNIENIA 1. Czas pracy pracowników niepełnosprawnych 2. Wynagrodzenie za czas zwolnień od pracy 3. Urlop Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA
 REGULAMIN WYNAGRADZANIA dla pracowników niebędących nauczycielami zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum nr 1 im Jana Pawła II w Ząbkach. Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z 21 listopada 2008r o pracownikach Bardziej szczegółowo Zwolnienia grupowe
 Zwolnienia grupowe www.pip.gov.pl Zasady przeprowadzania zwolnień grupowych Zwolnień grupowych dokonuje pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników, jeżeli w okresie nieprzekraczającym 30 dni, Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA (wzór) Rozdział 1 Wynagrodzenie zasadnicze
 REGULAMIN WYNAGRADZANIA (wzór) Rozdział 1 Wynagrodzenie zasadnicze 1. W niniejszym regulaminie ustala się, na podstawie art. 77 2 k.p., warunki wynagradzania za pracę oraz przyznawania innych świadczeń Bardziej szczegółowo Warunki świadczenia pracy. Celem informatora jest przybliżenie wymagań formalnych związanych z procesem wykonywania pracy.
 Warunki świadczenia pracy Celem informatora jest przybliżenie wymagań formalnych związanych z procesem wykonywania pracy. Nie ma jedynej właściwej formy wykonywania pracy. Wyłącznie od zainteresowanych Bardziej szczegółowo Umowy zlecenia i o dzieło nie są umowami o pracę, a więc podpisując je, nie stajesz się pracownikiem i nie masz praw opisanych w tej ulotce.
 Umowy zlecenia i o dzieło nie są umowami o pracę, a więc podpisując je, nie stajesz się pracownikiem i nie masz praw opisanych w tej ulotce. Pracując na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, nie Bardziej szczegółowo Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
 Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Powiatowy Urząd Pracy w Iławie, ul. 1 Maja 8b, 14-200 Iława, tel./fax. (89) 649 55 02 www.pup.ilawa.pl,urzad@pup.ilawa.pl Bardziej szczegółowo Zarządzenie Nr 42/2008. Wójta Gminy Kęsowo
 Zarządzenie Nr 42/2008 Wójta Gminy Kęsowo z dnia 14 sierpnia 2008 roku w sprawie: wprowadzenia Regulaminu Wynagradzania w Urzędzie Gminy Kęsowo Na podstawie art. 77 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Bardziej szczegółowo Poznaj podstawowe zasady jakie obowiązują przy zatrudnianiu młodocianych!
 Poznaj podstawowe zasady jakie obowiązują przy zatrudnianiu młodocianych! Kto jest pracownikiem młodocianym w myśl kp? Młodocianym jest osoba która ukończyła 16 lat a nie przekroczyła 18 lat (art. 190 Bardziej szczegółowo Podstawa wymiaru zasiłków dla ubezpieczonych niebędących pracownikami
 Podstawa wymiaru zasiłków dla ubezpieczonych niebędących pracownikami Zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego warunek uzyskania świadczeń Przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego Bardziej szczegółowo Vademecum Prawa pracy i czasu pracy w 2016r. z uwzględnieniem planowanych zmian od 2017r.
 Vademecum Prawa pracy i czasu pracy w 2016r. z uwzględnieniem planowanych zmian od 2017r. Kod szkolenia: 870716 Miejsce: Łódź, Łódź, Centrum miasta Koszt szkolenia: 900.00 zł Program Dzień I I. Poprawne Bardziej szczegółowo Wyjaśnienia wątpliwości dotyczących zmian przepisów w zakresie zasiłku macierzyńskiego obowiązujących od 17 czerwca 2013 r.
 1.1. Prawo do urlopu macierzyńskiego Urlop macierzyński przysługuje pracownicy, która urodziła dziecko w okresie zatrudnienia (tj. w okresie pozostawania w stosunku pracy). Celem urlopu macierzyńskiego Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA Pracowników Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika Polskiej Akademii Nauk
 REGULAMIN WYNAGRADZANIA Pracowników Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika Polskiej Akademii Nauk Opracowany na podstawie ustawy z dnia 26.06.1974 r. Kodeks Pracy (tj. Dz. U. z 1998 r. Nr 21 poz. Bardziej szczegółowo R E G U L A M I N WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW PSZCZYŃSKIEGO CENTRUM KULTURY
 - tekst jednolity regulaminu ( z uwzględnieniem aneksów nr 1-10) R E G U L A M I N WYNAGRADZANIA PRACOWNIKÓW PSZCZYŃSKIEGO CENTRUM KULTURY Na podstawie art. 77 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks Bardziej szczegółowo Zarządzenie Nr 24/05
 Zarządzenie Nr 24/05 z dnia 19 października 2005r. Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Płocku w sprawie zmiany Zarządzenia Nr 7/05 Dyrektora MOPS w sprawie wprowadzenia w życie Regulaminu Bardziej szczegółowo Najważniejsze zmiany w przepisach prawa pracy 2009 i 2010 r.
 Najważniejsze zmiany w przepisach prawa pracy 2009 i 2010 r. Plan prezentacji: I. Przeciwdziałanie kryzysowi ekonomicznemu, II. Zmiany przepisów dotyczących obowiązków pracodawcy w zakresie ochrony przeciwpożarowej, Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA
 Załącznik do Zarządzenia Nr 2 Navotech Inżynieria Środowiska Janusz Łysoń z dnia 15 kwietnia 2014r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA Navotech Inżynieria Środowiska Janusz Łysoń ul. Pawliczka 22 a 41-800 Zabrze Bardziej szczegółowo Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej. z dnia 29 maja 1996 r.
 Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, Bardziej szczegółowo Jeśli chcesz pracować w Holandii 2015-06-15 11:49:32
 Jeśli chcesz pracować w Holandii 2015-06-15 11:49:32 2 W Holandii osoby z krajów UE i Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EPG) mają takie same prawa jak obywatele Niderlandów dotyczące wynagrodzenia, Bardziej szczegółowo Dz.U. 2003 Nr 90 poz. 844 USTAWA. z dnia 13 marca 2003 r.
 Kancelaria Sejmu s. 1/9 Dz.U. 2003 Nr 90 poz. 844 USTAWA Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 192, 1220, 1268. z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami Bardziej szczegółowo Akademia - Kadry i płace od A do Z - czyli jak sporządzać dokumentację kadrowo-płacową w 2015r. w praktyce
 Regulaminu wynagradzania w Szkole Podstawowej im. Bolesława Krzywoustego w Piaskach Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 223, poz.1458) Bardziej szczegółowo Informacje dla podejmujących pierwszą pracę
 Informacje dla podejmujących pierwszą pracę pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem we wskazanym miejscu i czasie.» na okres próbny;» Bardziej szczegółowo 7. Rodzaje zasiłków z ubezpieczenia chorobowego.
 7. Rodzaje zasiłków z ubezpieczenia chorobowego. Świadczenia przewidziane w ramach ubezpieczenia chorobowego mają charakter krótkoterminowy (okresowy) i są określane, mianem zasiłków, z uwagi na specyfikę Bardziej szczegółowo INFORMACJE O WARUNKACH ŚWIADCZENIA PRACY
 INFORMACJE O WARUNKACH ŚWIADCZENIA PRACY Wszelkie zagadnienia związane ze świadczeniem pracy reguluje KODEKS PRACY ustawa z dnia 26 czerwca 1974 t. z późniejszymi zmianami. W Kodeksie Pracy znajdziemy Bardziej szczegółowo ZARZĄDZENIE NR 15/2014 Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Mordach z dnia 18 lipca 2014 roku
 ZARZĄDZENIE NR 15/2014 Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Mordach z dnia 18 lipca 2014 roku w sprawie wprowadzenia Regulaminu wynagradzania pracowników Miejsko-Gminnego Ośrodka Kultury w Mordach Bardziej szczegółowo PRAWO PRACY W 2016 R.Rewolucyjne zmiany w umowach na czas określony oraz w zasadach korzystania z uprawnień rodzicielskich pracowników
 PRAWO PRACY W 2016 R.Rewolucyjne zmiany w umowach na czas określony oraz w zasadach korzystania z uprawnień rodzicielskich pracowników Kod szkolenia: 812016 Miejsce: Szczecin, Szczecin - Centrum miasta Bardziej szczegółowo REGULAMIN WYNAGRADZANIA. Domu Pomocy Społecznej dla Kombatantów w Opolu
 Załącznik do Zarządzenia Nr 152/2009/V Prezydenta Miasta Pabianic z dnia 30 czerwca 2009 r. REGULAMIN WYNAGRADZANIA pracowników Urzędu Miejskiego w Pabianicach Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Regulamin Bardziej szczegółowo Prawo pracy. Testy z odpowiedziami. Darmowy fragment www.bezkartek.pl JOWITA MROZIK