type: other

text:
Id-dritt proċedurali ċivili (bażikament, il-Liġi dwar il-Proċedura Ċivili (Ley de Enjuiciamiento Civil) – LEC) huwa s-sors primarju għall-miżuri kawtelatorji; madankollu, miżuri oħra huma stabbiliti fil-liġijiet sostantivi speċjali.
 Fost il-miżuri previsti fl-LEC (Artikolu 727) hemm dawn li ġejjin:
 Mandat ta’ sekwestru kawtelatorju [el embargo preventive de bienes], bl-għan li jiżgura l-eżekuzzjoni ta’ sentenzi li jordnaw it-twassil ta’ ammonti ta’ flus jew rendimenti, kirjiet u beni funġibbli li jistgħu jiġu stmati fi flus billi jiġu applikati prezzijiet fissi.
 Amministrazzjoni jew intervent ġudizzjarju ta’ assi produttivi [la intervención o la administración de bienes productivos], meta tintalab sentenza li tordna l-konsenja tagħhom taħt it-titlu ta' sid, użufruttwarju jew kwalunkwe titlu ieħor li jinvolvi interess leġittimu fiż-żamma jew it-titjib tal-produttività jew meta l-garanzija ta’ dan tal-aħħar tkun ta’ importanza kbira għall-effettività tas-sentenza biex tingħata fiż-żmien dovut.
 Il-qbid ta’ assi mobbli [el depósito de cosa mueble], meta t-talba tfittex ordni biex twassal l-imsemmi assi u dan tal-aħħar ikun jinsab għand il-konvenut.
 Il-mandat ta' deskrizzjoni [la formación de inventarios de bienes], skont il-kundizzjonijiet speċifikati fil-qorti.
 Il-preżentazzjoni provviżorja ta’ talbiet [la anotación preventive de demanda], meta tikkonċerna l-assi jew id-drittijiet soġġetti għal reġistrazzjoni fir-reġistri pubbliċi.
 Entrati oħra tar-reġistri [otras anotaciones registrales], f’każijiet meta n-natura pubblika tar-reġistru tista’ tgħin jinkiseb riżultat sodisfaċenti.
 Mandat ta' inibizzjoni [la orden judicial de cesar provisionalmente en una actividad]; mandat biex wieħed jastjeni temporanjament milli jaġixxi b'ċertu mod; jew sospensjoni temporanja li tipprevjeni l-interruzzjoni jew l-irtirar ta' servizz li kien qed jiġi pprovdut.
 Qbid u sekwestru tad-dħul [la intervención y depósito de ingresos] miksuba permezz ta’ attività meqjusa illeċita u li l-projbizzjoni jew twaqqif tagħha huma rikjesti fit-talba, kif ukoll il-konsenja jew id-depożitu tal-ammonti mitluba bħala kumpens għal proprjetà intellettwali.
 Il-konfiska temporanja ta’ eżemplari tax-xogħlijiet jew oġġetti [el depósito temporal de ejemplares de las obras u objetos] allegatament magħmula kontra r-regoli dwar il-proprjetà intellettwali jew industrijali, kif ukoll id-depożitu tal-materjal użat għall-produzzjoni tagħhom.
 Is-sospensjoni ta’ deċiżjonijiet korporattivi kkontestati [la suspención de acuerdos sociales], meta l-attur jew l-atturi jirrappreżentaw tal-inqas 1 jew 5 fil-mija tal-kapital azzjonarju, skont jekk il-kumpanija tal-konvenut kinitx ħarġet titoli li, fiż-żmien tal-kontestazzjoni, kienu permessi għall-kummerċ fuq suq sekondarju uffiċjali.
 Flimkien ma’ dawn, l-aħħar paragrafu tal-Artikolu 727 tal-LEC jippermetti li l-imħallef jaqbel ma’ miżuri oħra mhux inklużi fost dawn ta’ hawn fuq, li jfisser li l-lista mhux kompluta:
 Kwalunkwe miżuri oħra stabbiliti espressament bil-liġi għall-protezzjoni ta’ ċerti drittijiet jew li huma meqjusa neċessarji biex jiżguraw l-effettività tal-protezzjoni ġudizzjarja li tista’ tkun mogħtija fis-sentenza li tista’ tingħata fil-proċess quddiem il-qorti.
 Barra minn din is-sistema ġenerali, hemm dispożizzjonijiet legali oħra dwar il-kwistjoni ta’ protezzjoni interim, li fosthom hemm is-segwenti:
 Proċedimenti dwar il-kapaċità ġuridika tal-persuni: L-Artikolu 726 tal-LEC jippermetti lill-qorti tadotta uffiċjalment il-miżuri li hija tqis neċessarji għall-protezzjoni tal-persuna li allegatament ikollha nuqqas ta’ kapaċità jew tal-patrimonju tagħha.
 Proċedimenti rigward l-istat ta’ ġenitur, il-paternità u l-maternità: L-Artikolu 768 tal-LEC jipprovdi miżuri ta’ protezzjoni għall-persuna u l-assi taħt l-awtorità ta’ kull min jista’ jidher li huwa ġenitur u l-għoti ta’ manteniment provviżorju lill-attur, inkluż mingħajr seduta ta' smigħ minn qabel f’każijiet urġenti.
 Protezzjoni tal-patrimonju: jista’ jkun neċessarju li jiġu protetti l-assi tal-patrimonju u d-dokumenti tal-persuna deċeduta, jiġi amministrat il-patrimonju jew jiġu verifikati l-familjari tal-persuna deċeduta, fost miżuri oħra (l-Artikoli 790 sa 796 LEC).
 Miżuri kawtelatorji speċifiċi jistgħu jinstabu wkoll f'regoli speċjali inklużi dawn li ġejjin imma mhux limitati għalihom:
 Il-liġi dwar il-Proprjetà Intellettwali (Id-Digriet Leġiżlattiv Irjali 1/1996 tat-12 ta' April 1996), l-Artikoli 138 u 141 (qbid u sekwestru ta' dħul ġej minn attività illeċita kkonċernata, sospensjoni ta' attività ta' riproduzzjoni, distribuzzjoni jew komunikazzjoni pubblika, is-sekwestru tal-eżemplari prodotti, il-qbid tat-tagħmir, apparat u mezzi materjali, eċċ.).
 Il-Liġi dwar il-Marki Kummerċjali (il-Liġi 17/2001 tas-7 ta' Diċembru 2001), l-Artikolu 61 (il-preżentazzjoni preventiva ta' talba fir-Reġistru tal-Marki Kummerċjali).
 Il-Liġi dwar il-Privattivi (Il-Liġi 24/2015 tal-24 ta' Lulju 2015), l-Artikolu 11 (sospensjoni tal-proċedura għall-għoti ta' privattiva) u l-Artikolu 117 u 127 et seq. (waqfien tal-atti li jistgħu jiksru d-drittijiet tar-rikorrent, il-qbid u ż-żamma tal-oġġetti li allegatament jiksru d-drittijiet tat-titolari tal-privattiva, garanzija ta' kumpens għad-danni u l-entrati sussegwenti fir-reġistru).
 Il-Liġi dwar il-Falliment (il-Liġi 22/2003 tad-9 ta' Lulju 2013), l-Artikolu 48(b) (sekwestru ta' oġġetti ta' amministraturi korporattivi) u l-Artikolu 17 (l-iżgurar li l-beni tad-debitur ma jiġux trasferiti, fost affarijiet oħra).
 Il-Liġi dwar in-Navigazzjoni Marittima (il-Liġi 14/2014 tal-24 ta' Lulju 2014), l-Artikolu 43 u l-Artikolu 470 et seq. (arrest ta’ bċejjeċ tal-baħar).
 Il-Liġi dwar il-Koproprjetà (il-Liġi 49/1960 tal-21 ta' Lulju 1960), l-Artikolu 7 (waqfien ta' attività pprojbita) u l-Artikolu 28 (is-sospensjoni tal-ftehimiet adottati mill-assoċjazzjonijiet tas-sidien).
 Il-miżuri jingħataw mill-imħallef jew mill-qorti b’ġuriżdizzjoni fuq is-suġġett jew it-territorju. Dan ikun l-imħallef jew il-qorti li jisimgħu l-kawża, jew jekk il-proċedimenti ma jkunux inbdew, l-imħallef jew il-qorti li jkun id-dover tagħhom li jisimgħu l-kawża.
 Wieħed jista’ japplika għal miżuri kawtelatorji qabel ma titressaq talba, dment li n-natura tagħhom ma tagħmilhiex impossibbli li jingħataw (bħal fil-każ għall-preżentazzjoni provviżorja ta’ talba), u dment li l-liġi ma tkunx teħtieġ rikors flimkien mat-talba (bħat-twaqqif ta’ attivitajiet projbiti, jew is-sospensjoni ta’ ftehim komunitarju f’kawża ta’ litiġju dwar il-komun). Minħabba n-natura eċċezzjonali tagħhom (ġeneralment it-talba biss innifisha tiġi trattata), irid ikun każ ta’ neċessità u urġenza simultanji. Jistgħu jiġu adottati mingħajr ma tinstema’ l-parti opposta tal-proċedimenti (mingħajr preġudizzju għad-dritt tagħhom li joġġezzjonaw għall-miżuri ladarba jingħataw); madankollu, dawn jiskadu jekk it-talba korrispondenti ma tiġix preżentata fi żmien għoxrin jum mill-għotja tagħhom.
 Kif indikat hawn fuq, madankollu, huwa iktar komuni li wieħed jitlob il-miżuri fl-istess żmien tal-preżentazzjoni tat-talba. F’dan il-każ, l-imħallef jew il-qorti jordnaw it-tħejjija ta’ att separat biex il-miżura kawtelatorja tiġi trattata fl-istess żmien tal-kawża prinċipali, li fih tista’ tiġi offruta u prodotta evidenza biex turi li l-kundizzjonijiet għall-kisba ta’ protezzjoni provviżorja ntlaħqu. Ir-regola ġenerali hija li l-partijiet ikunu msejħa għal seduta ta’ smigħ fil-qorti qabel ma jiġu adottati l-miżuri kawtelatorji. Isiru d-dikjarazzjonijiet u tista’ tiġi prodotta kwalunkwe evidenza relatata mal-kwistjoni ta’ jekk jiġux adottati l-miżuri kawtelatorji jew le; fejn ikun xieraq, titqies il-garanzija li tkun meħtieġa mill-parti li titlob il-miżura kawtelatorja, f’każ li l-applikazzjoni ma tiġix aċċettata. Minkejja dan, il-parti li tapplika għall-miżura tista’ titlob l-adozzjoni tagħha mingħajr ma tinstema’ l-parti l-oħra, jekk juru evidenza li hemm raġunijiet urġenti jew jekk is-seduta ta’ smigħ tista’ xxekkel s-suċċess tal-miżura - pereżempju, jekk ikun hemm ir-riskju ta’ ħabi jew il-ħela tal-patrimonju tad-debitur. F’dan il-każ, il-parti li sarilha d-dannu tista’ toġġezzjona ladarba tiġi adottata l-miżura.
 Jista’ wkoll jiġi applikat għall-miżuri wara t-talba jew matul appell, għalkemm applikazzjoni bħal din trid tiġi appoġġata b’fatti jew ċirkostanzi li jiġġustifikaw iż-żmien tagħha.
 F’każijiet fejn huwa meħtieġ l-intervent ta’ avukat u avukat ġenerali, l-involviment tagħhom huwa meħtieġ biex tintalab l-adozzjoni ta’ miżura kawtelatorja. Fil-każ ta’ miżuri protettivi qabel it-talba, ir-rappreżentanza ġudizzjarja mhijiex meħtieġa (l-Artikoli 23 u 31 LEC).
 Sabiex qorti tagħti kwalunkwe miżura elenkata hawn fuq, irid japplika dan li ġej:
 Riskji li jirriżultaw biż-żmien, jew periculum in mora: Dan huwa kostitwit mir-riskju ta’ dannu li jista’ jsofri l-pretendent permezz ta’ dewmien fil-proċedimenti, li jista’ jħawwad l-infurzar ta’ dak li jingħata fis-sentenza jew fid-deċiżjoni li tikkonkludi l-proċedimenti. Il-parti li tapplika għal dik il-miżura trid temmen li jekk il-miżuri li jintalbu ma jiġux adottati, is-sitwazzjonijiet li jxekklu jew jimpedixxu l-effettività tal-protezzjoni li tista’ tingħata f’sentenza pożittiva jistgħu jiġru matul il-pendenza tal-proċedimenti. Fi kwalunkwe każ, mhuwiex xieraq li tingħata l-miżura jekk is-sitwazzjoni li tikkawża r-riskju ġiet imġarrba mill-applikant għal żmien twil, sakemm ma jurux evidenza biex jispjegaw għalfejn ma applikawx għall-miżura qabel.
 L-apparenza ta’ liġi tajba jew kawża prima facie: L-applikant irid jipprovdi lill-qorti raġunijiet li jwassluha tagħti sentenza preliminari dwar kemm hi xierqa l-liġi tat-talba. Ir-rekwiżit ifisser li l-attur irid jissottometti d-dettalji, l-argumenti u l-evidenza dokumentata li l-qorti tista’ tibbaża fuqhom, mingħajr preġudizzju għall-merti tal-kawża (minħabba li fi Spanja, jiġu adottati miżuri kawtelatorji mill-istess qorti li mbagħad tagħti sentenza għall-kawża), sentenza provviżorja u ċirkostanzjali favur il-bażi tat-talba, l-Artikolu 728(2) LEC. Barra mill-evidenza dokumentata, tipi differenti ta’ evidenza (xhieda, esperti, dikjarazzjonijiet tal-partijiet) huma ammissibbli.
 Garanzija: Sakemm ma jiġix deċiż espressament mod ieħor, l-attur li jitlob il-miżura jrid jiddepożita garanzija biżżejjed biex tikkumpensa, b’mod rapidu u effettiv, id-danni li l-adozzjoni tal-miżura kawtelatorja tista’ tikkawża lill-assi tal-konvenut. Il-qorti trid tiddetermina l-ammont filwaqt li tqis: a) in-natura u l-kontenut tal-pretensjoni; b) il-valutazzjoni tagħha tal-bażi tat-talba għall-miżura; u c) ir-raġunijiet għall-idoneità jew l-adegwatezza tagħha fir-rigward tal-kwantifikazzjoni tad-dannu li l-miżuri jistgħu jikkawżaw.
 Proporzjonalità: dan ir-rekwiżit mhuwiex stabbilit b’mod espliċitu fil-LEC, iżda ġeneralment inqisu li jissupplimenta lill-oħrajn, peress li l-qorti kieku tagħti biss miżuri li huma strettament neċessarji biex jinkiseb l-għan tal-iżgurar tal-proċedimenti servuti mill-protezzjoni provviżorja. Dan jirriżulta mill-prinċipji tal-Istat tad-Dritt, u ta’ intervent mill-inqas fl-isfera tal-libertà tal-individwu. Permezz tal-Kostituzzjoni, dawn il-prinċipji jirregolaw l-ordinament ġuridiku kollu.
 Komplementarjetà: Il-miżuri kawtelatorji jsegwu n-natura tal-proċedura prinċipali li huma marbuta magħha.
 Varjabbiltà: Il-miżuri kawtelatorji jistgħu jiġu emendati jekk jiġu invokati u pprovati fatti jew ċirkostanzi li ma setgħux jitqiesu fiż-żmien li ngħataw, jew fi żmien il-perjodu għall-oġġezzjoni għalihom.
 Fl-adozzjoni ta’ miżura kawtelatorja, l-intenzjoni hija li tintlaħaq jew tiġi koperta l-possibbiltà li, matul kawża preżenti jew futura, il-konvenut jista’ jiġi obbligat jew li ma jwettaqx ċerti azzjonijiet bl-assi tiegħu, jew li jwettaq oħrajn. Dan huwa tentattiv biex il-konvenut jiġi mxekkel milli jwettaq azzjonijiet bl-għan li jiġi pprevenut l-aċċess għall-assi u d-drittijiet tiegħu, b'mod li jikkawża jew jippermetti dannu lil dawk l-assi, jew ineħħi ċerti assi minn taħt idejn il-liġi billi joħloq insolvenzi, sabiex kwalunkwe sentenza possibbli ma tkunx tista' tiġi eżegwita.
 Fil-leġiżlazzjoni Spanjola, il-miżuri kawtelatorji jistgħu biss jiġu adottati mill-qrati. Ma jistgħux jiġu adottati minn arbitri jew medjaturi; ma hemmx numru speċifiku u fiss tagħhom; fin-natura tagħhom huma normattivi (jistgħu biss jiġu adottati permezz ta' rikors minn waħda mill-partijiet); jirrigwardaw il-proprjetà, peress li jaffettwaw l-assi u d-drittijiet tal-konvenut; l-iskop tagħhom hu li jiżguraw l-eżekutorjetà ta’ sentenza pożittiva possibbli; huma strumentali fid-deċiżjoni li trid tingħata fil-proċedimenti prinċipali.
 Jistgħu jiġu adottati fir-rigward ta’ kemm assi materjali kif ukoll dawk immaterjali. Mhumiex unikament ekonomiċi fin-natura tagħhom; il-miżuri kawtelatorji jistgħu jiġu adottati biex jillimitaw id-drittijiet personali.
 Huma jippermettu l-adozzjoni ta’ ordnijiet u projbizzjonijiet, allura jistgħu jinkludu affarijiet li għandhom isiru jew li ma għandhomx.
 Il-miżuri kawtelatorji jistgħu jingħataw rigward assi konkreti u speċifiċi, u rigward kulma jista’ jiġi kwantifikat f’termini monetarji, bħall-prodotti, il-kirjiet u r-renditi li jinkisbu mill-affarijiet.
 Jista’ jintalab ordni ta’ sekwestru fuq dawn il-beni, biex jinkiseb dritt għal irkupru li jirriżulta minn obbligu ġeneriku li fih affarijiet ma jiġux individwalizzati iżda sostitwiti minn ammont ta’ flus speċifiku u valutabbli permezz ta’ operazzjonijiet matematiċi sempliċi.
 Beni mobbli speċifiċi jiġu depożitati ma’ depożitarju xieraq maħtur mill-imħallef.
 Hemm ukoll il-possibbiltà ta’ qbid, spedizzjoni u konfiska ta’ ammonti ta’ flus. Hemm distinzjoni bejn id-dħul tal-qbid u l-konfiska li jirriżulta minn attivitajiet illegali, u l-introjtu li jirriżulta minn attivitajiet permessi, bħal dawk li jirriżultaw minn proprjetà intellettwali.
 Grupp ieħor ta’ miżuri li jistgħu jiġu adottati huma atti li l-qorti tista’ tagħti fir-rigward ta’ talba li tingħata n-notifika tagħha li ma jaffettwax assi speċifiku.
 Għalhekk, hemm il-possibbiltà tal-intervent jew l-amministrazzjoni ġudizzjarja ta’ assi produttivi, meta tintalab sentenza li tordna l-konsenja tagħhom bit-titlu ta' sid, użufruttwarju jew kwalunkwe titlu ieħor li jinvolvi interess leġittimu.
 Jista’ wkoll jintalab mandat ta' deskrizzjoni, skont il-kundizzjonijiet speċifikati mill-qorti.
 Il-preżentazzjoni kawtelatorja ta’ talba hija permessa meta tirreferi għal assi jew drittijiet suġġetti għal skrizzjoni f’reġistri pubbliċi, jew entrati tar-reġistri oħrajn f’każijiet fejn in-natura pubblika tar-reġistru tista’ tgħin jinkiseb eżitu sodisfaċenti.
 Finalment, tista’ tingħata ordni tal-qorti biex attività titwaqqaf provviżorjament, biex tinżamm temporanjament milli taġixxi b’ċertu mod, jew projbizzjoni temporanja li tissospendi jew twaqqaf il-forniment ta’ servizz li kien qed jingħata.
 L-aħħar grupp ta’ affarijiet li jistgħu jiġu affettwati mill-miżuri huma materjali u oġġetti marbuta ma’ reġim esklussiv (fir-realtà din hija intervent jew amministrazzjoni ġudizzjarja tal-assi użati fil-produzzjoni ta’ dritt ta' proprjetà intellettwali u industrijali).
 Id-deċiżjonijiet korporattivi ta’ kull tip ta’ kumpanija kummerċjali wkoll jistgħu jiġu sospiżi.
 Finalment, fil-leġiżlazzjoni Spanjola hemm il-possibbiltà li tiġi adottata serje ta’ miżuri mhux speċifikati għall-protezzjoni ta’ ċerti drittijiet stabbiliti bil-liġi jew meqjusa neċessarji biex jiżguraw l-effettività tal-protezzjoni ġudizzjarja. X’jistgħu jikkawżaw mhux speċifikat, u jistgħu jkunu ta’ kull tip sakemm ikunu neċessarji.
 Mandat ta’ sekwestru kawtelatorju ta’ beni, flus, introjtu, prodotti kwantifikabbli jintuża biex jiġi żgurat bilanċ biex il-konvenut ikun jista’ ta' jħallas il-kostijiet ta’ kwalunkwe ordni possibbli miksuba, speċjalment f’kawżi fejn konformità mas-sentenza ma ssirx volontarjament.
 Id-depożitu ta’ proprjetà mobbli jista’ jingħata biss meta r-rikors ikun għall-konsenja ta’ oġġett speċifiku li jinsab fil-pussess tal-konvenut.
 Meta jingħata l-intervent jew amministrazzjoni ġudizzjarja, l-intenzjoni tkun biex jiġu żgurati assi partikolarment produttivi sabiex tiġi evitata ġestjoni ħażina li tippermetti li r-renditi produttivi tagħhom jonqsu jew jegħbu.
 It-tqegħid ta’ oġġetti kapitali taħt il-kura ta’ amministraturi jinvolvi kontroll ġudizzjarju iżda ma jċaħħadx il-konvenut mill-ġestjoni; l-amministrazzjoni ġudizzjarja, min-naħa l-oħra, tinvolvi pass ieħor filwaqt li r-riċevitur jissostitwixxi l-ġestjoni tal-konvenut.
 Rikors għal mandat ta' deskrizzjoni jista’ jinlaqa' f’kull tip ta’ proċediment, ikun xi jkun l-għan tiegħu, bl-uniku rekwiżit ikun li d-deskrizzjoni tkun neċessarja biex tiżgura li tkun tista’ tinkiseb sentenza pożittiva. L-imħallef irid jistabbilixxi b’mod ċar id-dettalji li jrid jinkludi u l-mod kif iridu jinkisbu.
 L-effetti tal-preżentazzjoni kawtelatorja tat-talba jestendu sal-isfera proċedurali marbuta mal-proċediment li fih jingħataw. Il-proċedura tfittex li tissospendi l-protezzjoni provduta min-natura pubblika tar-reġistri u l-kunfidenza li dan jista’ jagħti lid-detentur tal-assi jew dritt, filwaqt li partijiet terzi ma jistgħux jgħidu li ma jafux l-effett tagħhom fuq il-preżentazzjoni. Din il-preżentazzjoni kawtelatorja tista’ tingħata f’kull tip ta’ proċediment, filwaqt li tagħti protezzjoni f’kull tip ta’ reġistru pubbliku, bħal reġistri tal-proprjetà u kummerċjali.
 Limiti temporanji fuq il-kondotta tal-konvenut: ir-regolamentazzjoni ta’ dawn hija żviluppata f’liġijiet speċjali separati. Għalhekk għandhom jiġu adottati skont id-dispożizzjonijiet tal-liġijiet rilevanti. L-effetti tagħhom jestendu sal-għotja ta’ ordni biex titwaqqaf provviżorjament attività mwettqa mill-konvenut: ordni biex tinżamm temporanjament milli taġixxi b’ċertu mod, jew projbizzjoni temporanja li tipprevjeni l-irtirar jew l-interruzzjoni ta' servizz li kien qed jingħata.
 Qbid, konsenja u konfiska ta' ammonti ta’ flus: din hija b’mod ċar miżura kawtelatorja u tikkostitwixxi ordni ta’ sekwestru kawtelatorju peress li tiżgura t-twettiq ta’ talba b’kontenut ekonomiku speċifiku. Din il-miżura tippermetti l-għotja ta’ qbid u konfiska ta’ introjtu li jirriżulta minn attività illeċita. Ma jistgħux jiġu adottati b’mod separat, allura huwa neċessarju li jingħata kemm il-qbid kif ukoll il-konfiska. Jekk mill-banda l-oħra hija maħsuba waħda biss, għandhom jintużaw il-miżuri ġeneriċi deskritti hawn fuq. Din il-miżura tista’ wkoll tiġi adottata għall-konsenja jew il-konfiska ta’ ammonti ta’ flus mitluba bħala rimunerazzjoni għal proprjetà intellettwali, id-drittijiet tal-awturi li jirċievu ammonti ta’ flus għal xogħolhom, li jikkonsisti minn sehem proporzjonali tal-introjtu ġenerat minn espressjonijiet pubbliċi differenti li huma rikonoxxuti mil-Liġi dwar il-Proprjetà Intellettwali.
 Depożitu ta’ materjali jew oġġetti marbuta ma’ reġim esklussiv: din hija miżura kawtelatorja li għandha l-oriġini tagħha fil-qasam tal-protezzjoni tad-drittijiet għal sfruttament esklussiv, li għandu liġijiet speċjali fuq l-għotja tal-proprjetà industrijali u intellettwali għal detenturi tad-drittijiet. Hija qbid ġudizzjarju speċifikament għall-oġġett lil-ordni tapplika għalih, l-oġġetti jew il-materjal meħtieġa għall-produzzjoni.
 Sospensjoni ta’ deċiżjonijiet korporattivi: Id-dispożizzjonijiet ta’ din il-miżura jiddependu fuq ir-rekwiżiti meħtieġa għall-applikazzjoni tal-miżura: 1 % tal-kapital azzjonarju jekk il-kumpanija ħarġet azzjonijiet li, fl-istess żmien tat-talba kienu ammessi għan-negozjar fuq suq sekondarju uffiċjali; jew 5 % tal-kapital azzjonarju jekk dan mhuwiex il-każ. Jista’ jiġi applikat għal kull tip ta’ kumpanija kummerċjali.
 Il-miżuri kawtelatorji jiġu normalment adottati wara li jinstema' l-konvenut. Jekk l-attur jitlob hekk, u jipprovdi evidenza tar-raġunijiet għall-urġenza, jistgħu jingħataw mill-imħallef mingħajr iktar formalitajiet, filwaqt li jingħataw raġunijiet fi żmien perjodu ta’ ħamest (5) ijiem għalhiex ma nstemax il-konvenut. Ladarba jiġu adottati, jistgħu jiġu emendati jekk jiġu invokati u evidenzjati fatti jew ċirkostanzi li ma setgħux jitqiesu fiż-żmien li ngħataw, jew fi żmien il-perjodu għall-oġġezzjoni tal-għotja tagħhom.
 Jekk is-sentenza tirrifjuta t-talba tal-attur, l-imħallef irid jordna mill-ewwel it-tneħħija tal-miżura, sakemm ma ssirx talba kontra dan, filwaqt li jitqiesu ċ-ċirkostanzi tal-kawża u wara żieda fil-garanzija.
 Jekk il-kawża tiġi parzjalment ikkonfermata, wara s-seduta ta’ smigħ tal-parti li toġġezzjona l-imħallef irid jiddeċiedi jekk ineħħix jew iżommx il-miżura.
 Jekk it-tneħħija tat-talba tiġi kkonfermata, ladarba tingħata deċiżjoni finali, il-qorti tneħħi l-miżuri ex officio u l-parti affettwata minnhom tista’ tressaq talba għad-dannu kkawżat (dan japplika wkoll fil-każ ta’ abbandun tal-kawża jew irtirar mill-proċedimenti mill-attur).
 Każ ieħor fejn il-miżuri kawtelatorji jistgħu jiġu emendati huwa meta miżura tiġi applikata qabel it-talba u tiġi adottata ma jinstema' l-konvenut. F’dan il-każ, jekk l-attur ma jikkonformax mal-perjodu stabbilit legalment ta’ għoxrin (20) jum biex jippreżentata talba u dan jiskadi, il-miżura trid titneħħa immedjatament u l-konvenut jiġi kkumpensat għad-dannu, filwaqt li l-attur iħallas l-ispejjeż tal-proċediment li jkunu nġemgħu.
 Bl-istess mod, il-miżura ma tistax tinżamm jekk il-kawża tiġi sospiża għal perjodu itwal minn sitt (6) xhur, għal raġuni attribwibbli għall-attur.
 Jekk tiġi ordnata l-eżekuzzjoni provviżorja ta’ sentenza, kwalunkwe miżura kawtelatorja mogħtija li tkun relatata ma’ dik l-eżekuzzjoni trid titneħħa u tiġi sostitwita bil-miżuri ta' eżekuzzjoni, b’tali mod li l-miżuri adottati l-ewwel bħala kawtelatorji jibdlu n-natura tagħhom.
 Finalment, il-konvenut jista’ jitlob li l-qorti tibdel il-miżura kawtelatorja b’biżżejjed garanzija biex jiġi garantit it-twettiq effettiv tas-sentenza. L-imħallef li adotta din il-miżura jkollu ġuriżdizzjoni fuq din u jista’ jfassal li l-kawzjoni trid tinħareġ jew f’kontanti jew bħala garanzija.
 Ir-regoli proċedurali jipprovdu għall-possibbiltà ta’ appell lil qorti superjuri.
 Għalhekk hemm rikors għal appell kontra l-ordni li tagħti l-miżuri, għalkemm il-preżentazzjoni ta’ appell ma tissospendix il-miżuri. Jista’ jsir appell ukoll kontra ordni li tirrifjuta l-miżuri.
 Minkejja dan, flimkien ma’ din il-possibbiltà ta’ appell, fi kwalunkwe każ ir-rikorrent jista’ jirrepeti r-rikors tiegħu jekk iċ-ċirkostanzi jinbidlu minn dawk fi żmien ir-rikors oriġinali.
 Ma hemm l-ebda dritt ta’ appell kontra ordni li tagħti l-miżuri kawtelatorji qabelma jinstema' l-konvenut, peress li l-proċedura t-tajba f’dan il-każ hija l-oġġezzjoni, li ssir quddiem l-imħallef li adotta l-miżura kawtelatorja. Il-konvenut jista’ jippreżenta appell, li ma jkollu l-ebda effett sospensiv, kontra ordni li tħassar dik l-oġġezzjoni. L-attur li jkun talab il-miżuri kawtelatorji għandu l-istess dritt li jippreżenta appell jekk l-oġġezzjoni tal-konvenut tinżamm, jew b’mod sħiħ jew parzjalment.
 B’kuntrast għal dan ta’ hawn fuq, ma hemm l-ebda dritt ta’ appell meta tingħata jew ma tingħatax garanzija.
 Il-preparazzjoni u s-sostanzjar tal-appell huma sempliċiment regolati mir-regoli ġenerali (l-Artikolu 458). Jekk ikun hemm diversi appellanti, it-termini perentorji tagħhom jiġu kkalkulati individwalment.
 Kif imsemmi hawn fuq, fil-proċedura għall-adozzjoni ta’ miżuri kawtelatorji, il-preżentazzjoni ta' appell ma għandha l-ebda effett sospensiv: l-imħallef ikompli jagħti kwalunkwe ordnijiet meqjusa neċessarji biex tiġi adottata l-miżura kawtelatorja.
 Id-deċiżjonijiet li jirrifjutaw il-miżuri għandhom prijorità fil-qorti tal-appell; id-dati għad-deliberazzjoni, il-votazzjoni u l-għotja tas-sentenza jridu jingħataw malajr kemm jista’ jkun.
 SPEJJEŻ TAL-MIŻURA KAWTELATORJA
 L-ispejjeż huma rregolati mir-regola li l-parti rebbieħa tista' tirkupra l-ispejjeż tagħha billi jiġu koperti mill-parti avversarja li t-talba tagħha (iż-żamma jew it-tneħħija tal-miżura) tinsab fid-deċiżjoni.


text:
European Commission - PRESS RELEASES - Press release - Il-Kummissjoni Ewropea tniedi proċeduri ta' ksur aċċellerati kontra l-Ungerija dwar l-indipendenza tal-bank ċentrali tagħha u l-awtoritajiet tal-protezzjoni tad-dejta kif ukoll dwar miżuri li jaffettwaw lil ġudikatura.
 Strasburgu, 17 ta’ Jannar 2012 – Il-Kummissjoni Ewropea llum bdiet azzjoni legali kontra l-Ungerija dwar leġiżlazzjoni ġdida li daħlet fis-seħħ fil-bidu tas-sena skont il-kostituzzjoni l-ġdida tal-Ungerija. Wara diversi skambji mal-awtoritajiet Ungeriżi dwar l-abbozzi tal-leġiżlazzjoni l-ġdida – speċjalment l-ittri mibgħuta f'Diċembru mill-President José Manuel Barroso, il-Viċi President tal-Kummissjoni Viviane Reading (Il-Kummissarju tal-UE għall-Ġustizzja, id-Drittijiet Fundamentali u ċ-Ċittadinanza) u l-Viċi President Olli Rehn (il-Kummissarju tal-UE għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji u l-Euro), - il-Kummissjoni issa kkonkludiet valutazzjoni legali ddettaljata dwar il-leġiżlazzjoni l-ġdida adottata fil-bidu ta' Jannar. Għall-Kummissjoni, il-leġiżlazzjoni Ungeriża tinsab f’kunflitt mad-dritt tal-UE peress li qed tiddubita l-indipendenza tal-bank ċentrali tal-pajjiż u tal-awtoritajiet tal-protezzjoni tad-dejta u minħabba l-miżuri li qed jaffettwaw lill-ġudikatura tagħha. Għaldaqstant, illum il-Kummissjoni ddeċidiet li tibgħat tliet Ittri ta’ Notifika Formali lill-Ungerija – l-ewwel fażi fil-proċedura ta’ ksur tal-UE, u biex jitqajmu kwistjonijiet relatati ulterjuri mal-awtoritajiet Ungeriżi biex b'hekk jiġi identifikat jekk tistax tittieħed azzjoni ulterjuri skont id-dritt tal-UE, speċjalment fir-rigward tal-indipendenza tal-ġudikatura. L-awtoritajiet Ungeriżi issa għandhom xahar biex jirreaġixxu għat-tħassib tal-Kummissjoni. Il-President tal-Kummissjoni, José Manuel Barroso, qal: “L-Ungerija, bħall-Istati Membri kollha, bit-Trattati tal-UE hija obbligata li tiggarantixxi l-indipendenza tal-Bank Ċentrali Nazzjonali tagħha u tal-Awtorità tal-Protezzjoni tad-Dejta tagħha u li ma tiddiskriminax kontra l-imħallfin tagħha. Il-Kummissjoni hija determinata li tieħu kwalunkwe pass legali neċessarju biex tiżgura li tinżamm il-kompatibbiltà mal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea.”
 Il-Viċi President Viviane Reding, Kummissarju tal-UE għall-Ġustizzja qalet: “Meta rajt l-ewwel abbozzi tal-liġijiet kmieni f’Diċembru, diġà qajjimt tħassib legali serju dwar ksur potenzjali tal-indipendenza tal-ġudikatura tal-Ungerija u tal-awtorità Ungeriża għall-protezzjoni tad-dejta. Issa li l-liġijiet għaddew mingħajr kunsiderazzjoni għat-tħassib legali tal-Kummissjoni, hija r-responsabbiltà tal-Kummissjoni bħala l-gwardjana tat-Trattati li tiżgura li titħares il-liġi tal-Unjoni. Nistenna li l-awtoritajiet Ungeriżi jindirizzaw it-tħassib legali tal-Kummissjoni malajr. huma biss tibdiliet reali għal-leġiżlazzjoni inkwistjoni jew is-sospensjoni immedjata tagħha li se jkunu jistgħu jakkomodaw it-tħassib legali tal-Kummissjoni.” Il-Viċi President Olli Rehn, responsabbli għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji u l-Euro, qal : “L-indipendenza tal-bank ċentrali hija waħda mill-pilastri tat-Trattat. Il-gvernijiet għandhom joqgħodu lura milli jippruvaw jinfluwenzaw lill-bank ċentrali tagħhom. Il-liġi MNB ġdida u ċertu dispożizzjonijiet fil-Kostituzzjoni l-ġdida jiksru dawn il-prinċipji. Inħeġġeġ lill-Gvern Ungeriż biex jiżgura indipendenza sħiħa tal-bank ċentrali. Dan jimplika r-reviżjoni tal-leġiżlazzjoni kollha rilevanti, inkluża l-Kostituzzjoni. Dan jeħtieġ li jkun indirizzat qabel ma nibdew negozjati formali dwar l-assistenza finanzjarja mitluba mill-UE/Fond Monetarju Internazzjonali.
 Il-Kummissjoni identifikat diversi ksur tad-dritt primarju, speċjalment ksur tal-Artikolu 130 tat-TFUE li jistipula l-indipendenza sħiħa tal-bank ċentrali u tal-Artikolu 127(4) tat-TFUE li jitlob konsultazzjoni mal-BĊE “dwar kull att propost mill-Unjoni fl-oqsma tal-kompetenza tiegħu”. L-Artikolu 130 TFUE jgħid li: “la l-Bank Ċentrali Ewropew u lanqas bank ċentrali nazzjonali ....ma għandu jfittex jew jieħu struzzjonijiet minn istituzzjonijiet korpi u organi tal-Unjoni, minn xi gvern ta’ Stat Membru jew minn xi korp ieħor.” L-Artikolu 127(4) tat-TFUE jistipula li “l-BĊE għandu jiġi kkonsultat [...] dwar kull att propost mill-Unjoni fl-oqsma tal-kompetenza tiegħu.”
 Barra minn hekk, l-Artikolu 14.2 tat-Istatut tas-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali u tal-BĊE, kif ukoll l-Artikolu 4 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill (98/415/KE) dwar il-konsultazzjoni fil-ħin tal-BĊE, ma kinux osservati. Il-Kummissjoni stiednet lill-awtoritajiet Ungeriżi biex jipprovdu kjarifika dwar għadd ta’ elementi. Il-ksur identifikat fl-ittra ta’ avviż formali jikkonċerna kemm il-liġi MNB ('Magyar Nemzeti Bank'), kif ukoll il-kostituzzjoni l-ġdida. Skont il-liġi MNB , il-Ministru jista’ jipparteċipa direttament fil-laqgħat tal-Kunsill Monetarju, fattur li joffri lill-gvern il-possibbiltà li jinfluwenza minn ġewwa lill-MNB. Bl-istess mod, jeħtieġ li l-aġenda tal-laqgħat tal-MNB tintbagħat minn qabel lill-gvern u dan itellef il-possibbiltà li jsiru diskussjonijiet kunfidenzjali. Barra minn hekk, it-tibdiliet fl-iskema tar-rimunerazzjoni tal-Gvernatur għal darb’oħra jsiru direttament applikabbli għar-responsabbli, filwaqt li għandhom japplikaw biss meta jkun hemm terminu ta’ żmien ġdid sabiex ikun evitat li s-salarji jintużaw biex issir pressjoni fuq l-MNB. Fl-aħħar nett, il-Gvernatur u l-Membri tal-Kunsill Monetarju għandhom jieħdu ġurament (ta’ fedeltà lejn il-pajjiż u l-interessi tiegħu) li t-test tiegħu huwa problematiku minħabba li l-Gvernatur tal-MNB huwa membru wkoll tal-Kunsill Ġenerali tal-BĊE.
 Il-Kummissjoni tiddubita wkoll ir-regoli dwar it-tkeċċija tal-Gvernatur u l-membri tal-Kunsill Monetarju li faċilment ikunu affettwati minn interferenza politika (anke l-Parlament jista' jipproponi t-tkeċċija ta' membru tal-Kunsill Monetarju) u abbuż li jista' jkun hemm. Anke l-bidliet frekwenti tal-qafas istituzzjonali tal-MNB iqajjem dubji, per eżempju permezz taż-żieda fl-għadd ta’ Membri fil-Kunsill Monetarju flimkien mal-possibbiltà taż-żieda fl-għadd ta’ gvernaturi deputati mingħajr kunsiderazzjoni xierqa tal-ħtiġijiet tal-MNB. Barra minn hekk, dispożizzjoni kostituzzjonali tirregola l-amalgamazzjoni possibbli tal-MNB mal-awtorità superviżorja finanzjarja. Filwaqt li l-amalgamazzjoni ma toħloqx problema minnha nnifisha, il-Gvernatur tal-MNB sempliċiment isir deputat president tal-istruttura l-ġdida, kariga li strutturalment tidħol fuq l-indipendenza tiegħu. 2) Indipendenza tal-ġudikatura
 Il-każ ta’ ksur li jaffettwa lill-ġudikatura jiffoka fuq l-età tal-irtirar ġdida għall-imħallfin u l-prosekuturi u huwa relatat mad-deċiżjoni tal-Ungerija biex tnaqqas l-età tal-irtirar obbligatorja għall-imħallfin u l-prosekuturi u n-nutara pubbliċi, li qabel kienet 70 sena, għall-età tal-pensjoni ġenerali (62 sena) mill-1 ta’ Jannar 2012. Ir-regoli tal-UE dwar it-trattament ugwali fl-impjieg (Direttiva 2000/78/KE) jipprojbixxu diskriminazzjoni fuq il-post tax-xogħol abbażi tal-età. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, hija meħtieġa ġustifikazzjoni oġġettiva u proporzjonata jekk gvern jiddeċiedi li jnaqqas l-età tal-irtirar għal grupp wieħed ta’ persuni iżda mhux għall-oħrajn. Dan il-prinċipju kien ikkonfermat meta l-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tat-13 ta’ Settembru 2011 iddeċidiet li l-fatt li l-piloti tal-linji tal-ajru ma jistgħux jaħdmu wara l-età ta’ 60 sena, tikkostitwixxi diskriminazzjoni abbażi tal-età.
 Fil-każ tal-Ungerija, il-Kummissjoni ma sabet ebda ġustifikazzjoni oġġettiva sabiex l-imħallfin u l-prosekuturi jkunu trattati b’mod differenti minn gruppi oħra, speċjalment fi żmien meta l-età tal-irtirar fl-Ewropa qed tiżdied progressivament u mhux tonqos. Is-sitwazzjoni hija saħansitra iktar legalment diskutibbli peress li l-gvern diġà kkomunika lill-Kummissjoni li għandu l-intenzjoni li jgħolli l-età tal-irtirar għal 65 sena. Fir-rigward tal-indipendenza tal-ġudikatura, il-Kummissjoni qed tistaqsi wkoll lill-Ungerija għal iktar informazzjoni dwar leġiżlazzjoni ġdida li tikkonċerna l-organizzazzjoni tal-qrati. Skont il-liġi, il-President ta’ Uffiċċju Nazzjonali tal-Ġustizzja ġdid, jikkonċentra s-setgħat relatati mal-ġestjoni operazzjonali tal-qrati, ir-riżorsi umani, il-baġit u l-allokazzjoni tal-każijiet. Ma għadx hemm teħid tad-deċiżjonijiet b'mod kolleġjali fir-rigward tal-ġestjoni operazzjonali tal-qrati jew salvagwardji xierqa oħra. Bħalissa persuna waħda waħidha tagħmel id-deċiżjonijiet importanti kollha dwar is-sistema ġudizzjarja, inkluż fir-rigward tal-ħatra tal-imħallfin. Barra minn hekk, il-mandat tal-ex president tal-Qorti Suprema, li kien elett għal sitt snin f’Ġunju 2009, kien terminat kmieni fl-aħħar tal-2011. Bħala kuntrast, ex imħallfin tal-Qorti Suprema għad għandhom mandat bħala mħallfin tal-Curia l-ġdida, li ssostitwixxiet il-Qorti Suprema. Il-Kummissjoni tistenna tweġibiet iddettaljati tal-awtoritajiet Ungeriżi biex tkun tista’ tiddeċiedi dwar jekk humiex meħtieġa proċeduri ta’ ksur ulterjuri. 3) Indipendenza tal-awtorità ta' sorveljanza tal-protezzjoni tad-dejta.
 L-indipendenza tas-superviżuri tal-protezzjoni tad-dejta hija garantita skont l-Artikolu 16 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-UE u l-Artikolu 8 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali. Barra minn hekk, ir-regoli tal-UE dwar il-protezzjoni tad-dejta (Direttiva 95/46/KE) jirrikjedu lill-Istati Membri biex jistabbilixxu korp superviżorju li jimmonitorja l-applikazzjoni tad-Direttiva b’mod kompletament indipendenti. Dan kien ikkonfermat mill-Qorti tal-Ġustizzja. Fis-sentenza tagħha fil-każ li jikkonċerna lill-Ġermanja (C-518/07 tat-9 ta’ Marzu 2010), il-Qorti tal-Ġustizzja enfasizzat li l-awtoritajiet superviżorji tal-protezzjoni tad-dejta għandhom jibqgħu ħielsa minn kwalunkwe influwenza esterna, inkluża influwenza diretta jew indiretta mill-istat. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li ir-riskju biss ta’ influwenza politika permezz ta’ skrutinju mill-istat waħdu huwa biżżejjed biex ixekkel il-prestazzjoni indipendenti tal-kompiti tal-awtorità superviżorja. Sfond