type: legislation

text:
 |
 52013PC0095
 Togra le haghaidh RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE lena mbunaítear Córas Isteach/Amach (EES) chun sonraí faoi dhul isteach agus imeacht náisiúnach tríú tíortha a chlárú agus iad ag trasnú theorainneacha seachtracha Bhallstáit an Aontais Eorpaigh /* COM/2013/095 final - 2013/0057 (COD) */
 MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN
 1. COMHTHÉACS AN TOGRA
 · Forais agus cuspóirí an togra
 Ina Theachtaireacht an 13 Feabhra 2008
 dar teideal Preparing the next steps in border management in the European
 Union (An bealach chun tosaigh a réiteach maidir le bainistiú teorainneacha
 san Aontas Eorpach)[1]
 mhol an Coimisiún córas isteach/amach (EES) a bhunú. Is é is bun le córas den
 sórt sin clár leictreonach ina léirítear dátaí agus áiteanna theacht isteach
 agus imeacht gach náisiúnaigh tríú tír faoi a dtugtar cead isteach dó ar feadh
 gearrthréimhse.
 Tacaíodh leis an togra sin i gClár Stócólm [2]arna aontú ag an gComhairle
 Eorpach i Nollaig 2009.
 Tar éis Chomhairle Eorpach an 23 agus an 24 Meitheamh 2011
 ag ar iarradh an pacáiste teorainneacha cliste a bhrú chun tosaigh go sciobtha,
 i.e. trí obair a dhéanamh ar fhorbairt Córais Isteach/Amach (EES) agus Cláir do
 Thaistealaithe Cláraithe (RTP) agus trí thograí reachtacha a chur chun cinn
 maidir leis na córais sin[3],
 d'fhoilsigh an Coimisiún Teachtaireacht an 25 Deireadh Fómhair 2011[4] ar na roghanna cur chun feidhme
 le haghaidh an EES agus an RTP.
 Cuirtear an togra seo i láthair in éineacht le
 togra chun Clár do Thaistealaithe Cláraithe a bhunú agus le togra chun an Cód
 Comhphobail a leasú maidir leis na rialacha faoina rialaítear seiceálacha ag
 pointí trasnaithe na dteorainneacha seachtracha agus maidir le faireachas ag an
 teorainn sheachtrach (Cód Teorainneacha Schengen)[5] chun críche fheidhmiú an dá
 chóras nua. Cuirtear measúnú tionchair i láthair do gach córas faoi seach.
 · Comhthéacs ginearálta
 De réir Chód Teorainneacha Schengen, cuirfear
 saoránaigh an AE agus daoine eile a bhaineann leas as an gceart
 saorghluaiseachta faoi dhlí an Aontais (e.g. baill teaghlaigh shaoránaigh an
 AE) a thrasnaíonn an teorainn sheachtrach faoi réir seiceála íosta, ar theacht
 isteach agus ar imeacht dóibh, arb é atá i gceist doiciméad taistil a dheimhniú
 ar mhaithe le céannacht an duine a dheimhniú. Ní mór, áfach, do náisiúnaigh
 tríú tíortha dul faoi réir seiceála críochnúla, ar theacht isteach dóibh, lena
 n‐áirítear cuspóir an fhanachta a sheiceáil agus a dheimhniú go bhfuil
 gléas beatha leordhóthanach acu, chomh maith le cuardach a dhéanamh i gCóras
 Faisnéise Schengen (CFS) agus i mbunachair shonraí náisiúnta.
 Níl aon fhorálacha i gCód Teorainneacha Schengen
 maidir le gluaiseachtaí trasteorann taistealaithe a thaifeadadh. Faoi láthair,
 is é stampáil an doiciméid taistil an t-aon mhodh lena léirítear dátaí dul
 isteach agus imeachta is féidir le gardaí teorann agus le húdaráis inimirce a
 úsáid chun tréimhse fanachta náisiúnaigh tríú tír i limistéar Schengen a ríomh,
 rud nach mairfidh níos mó ná 90 lá laistigh de thréimhse 180 lá. Maidir
 le bearta agus gléasanna eile atá ar fáil ag pointí trasnaithe teorann, mar atá
 bunachair shonraí (CFS agus an Córas Faisnéise Víosa – VIS) a chaithfear a
 cheadú ar dhul isteach ach ní ag imeacht do dhuine, níl siad ceaptha chun
 trasnaithe teorann a thaifeadadh agus mar sin ní dhéantar foráil maidir leis an
 bhfeidhmiúlacht seo. Is é príomhfheidhm an VIS stair iarratas víosa a dheimhniú
 agus, ar dhul isteach, a dheimhniú an ionann an duine atá ag cur an víosa i
 láthair ag an teorainn agus an duine ar eisíodh an víosa dó.
 Níl dóigh leictreonach ann faoi láthair chun
 seiceáil an ndeachaigh, cá ndeachaigh agus cén uair a chuaigh náisiúnach tríú
 tír isteach nó amach as limistéar Schengen. Tá deacrachtaí ann maidir le
 faireachán a dhéanamh ar fhanacht údaraithe náisiúnach tríú tíortha de bharr
 úsáid agus cáilíocht na stampaí (e.g. inléiteacht, próiseas fadálach chun an
 fanacht a ríomh, brionnú agus góchumadh).
 Ar na hábhair sin, ní dhéantar taifeadeadh
 comhsheasmhach ar leibhéal an AE ar dhul isteach do thaistealaithe i limistéar
 Schengen agus ar imeacht taistealaithe uaidh agus dá bhrí sin níl dóigh
 iontaofa ag na Ballstáit chun a dhéanamh amach má sháraíonn náisiúnach tríú tír
 a cheart fanachta. Reáchtálann trí Bhallstát déag[6] córas náisiúnta isteach/amach
 dá gcuid féin áit a mbailítear sonraí alfa-uimhriúla ó thaistealaithe. Tugann
 gach ceann de na 13 Bhallstát sin rochtain ar na córais sin chun críocha teorainneacha
 a bhainisitiú agus an dlí fhorghníomhú. D'aimseofaí fanacht rófhada tríd na
 córais seo dá rachadh duine amach go dleathach as an mBallstát trínar tháinig
 sé isteach freisin. Thairis sin, níl bunús ar bith le córais den sórt sin a
 úsáid chun daoine a fhanann rófhada a aimsiú, mar ní féidir taifid ar dhul
 isteach agus ar imeacht a chomhoiriúnú nuair a fhágann daoine limistéar
 Schengen trí Bhallstát eile nach é an ceann céanna é trínar tháinig siad
 isteach agus ina ndearnadh taifead ar dhul isteach dóibh.
 Ní ann do shonraí iontaofa ar líon na
 n-inimirceach neamhdhleathach atá san AE faoi láthair ach oiread. Tá
 meastúcháin choimeádacha éagsúla ann a chuireann líon na n-inimirceach laistigh
 den AE idir 1.9 agus 3.8 milliún. Aontaítear go ginearálta gur daoine a fhanann
 rófhada iad formhór na n‐inimirceach neamhdhleathach, i.e. daoine a
 tháinig isteach go dleathach le fanacht ar feadh gearrthréimhse, agus víosa
 bailí acu má ba gá leis, ach a d'fhan san AE nuair a chuaigh an tréimhse
 fanachta údaraithe as feidhm. I dtéarmaí líon na n-inimirceach neamhdhleathach
 a ghabhtar[7]
 san AE ba é an foriomlán do 2010 (AE 27) 505220, rud a léiríonn nach ngabhtar
 ach cuid bheag de na daoine a fhanann rófhada i gcomparáid leis an meastúchán
 thuasluaite.
 Ar eagla go scriosfadh náisiúnaigh tríú
 tíortha a gcuid doiciméad a luaithe a théann siad isteach i limistéar Schengen,
 tá sé an-tábhachtach go mbeidh teacht ag na húdaráis ar fhaisnéis iontaofa chun
 céannacht na ndaoine sin a dheimhniú.
 Tá an ráiteas airgeadais i gceangal leis an
 togra seo bunaithe ar staidéar a rinne conraitheoir seachtrach ar na costais a
 bhainfeadh le Córas Isteach/Amach agus Clár do Thaistealaithe Cláraithe.
 Seo a leanas cuspóirí an togra reatha le
 haghaidh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle:
 –
 Córas Isteach/Amach a bhunú agus bonn dlí a chur
 faoi fhorbairt agus faoi chur chun feidhme an chórais theicniúil;
 –
 an fheidhm, na feidhmiúlachtaí agus na freagrachtaí
 a shainiú le haghaidh úsáid an Chórais Isteach/Amach agus
 –
 forbairt agus bainistiú oibríochtúil an lárchórais
 a thabhairt don Ghníomhaireacht chun bainistiú oibríochtúil a dhéanamh ar
 chórais mhórscála faisnéise sa limistéar saoirse, slándála agus ceartais[8] (an Ghníomhaireacht).
 Beidh an Rialachán seo ina chroí-ionstraim le
 haghaidh chreat dlí an Chórais Isteach/Amach. Chun an creat dlí seo a
 chomhlánú, tá togra maidir le Cód Teorainneacha Schengen a leasú i ndáil le
 húsáid an chórais mar chuid den phróiseas bainistithe teorann á chur i láthair
 go comhthreomhar leis an togra seo.
 Beidh mar fheidhm ag an gCóras Isteach/Amach
 an teorainn sheachtrach a bhainistiú agus imirce neamhdhleathach a chomhrac,
 trí chóras a chur ar fáil a dhéanfaidh seo a leanas
 · Tréimhse fanachta údaraithe gach taistealaí faoi seach a ríomh; áirítear
 air sin ar dhul isteach dóibh, i gcás taistealaí ar iomaí cuairt a thug sé ar
 limistéar Schengen, chun an méid laethanta atá fágtha den uasmhéid 90 lá
 laistigh de 180 lá a ríomh go tapa agus go cruinn; ar imeacht dóibh, chun a
 dheimhniú gur chloígh an taistealaí leis an tréimhse fanachta údaraithe; agus
 laistigh den chríoch, maidir le seiceálacha a dhéanamh ar náisiúnaigh tríú
 tíortha chun dlíthiúlacht a bhfanachta a dheimhniú;
 · Cúnamh a thabhairt chun aon duine a shainaithint nach gcomhlíonann
 anois, nó nach gcomhlíonann níos mó, coinníollacha le haghaidh dul isteach ar
 chríoch na mBallstát nó fanacht inti; baineann sé seo go sonrach le daoine a
 dtagtar orthu le linn seiceálacha sa chríoch agus nach bhfuil doiciméid taistil
 ina seilbh acu ná gléas deimhnithe céannachta eile acu;
 · Chun tacú le hanailís a dhéanamh ar dhul isteach agus ar imeacht
 náisiúnach tríú tíortha; áirítear go sonrach air sin pictiúr cruinn a fháil ar
 shreabha taistil ag na teorainneacha seachtracha agus ar líon na ndaoine a
 fhanann rófhada e.g. de réir náisiúntacht na dtaistealaithe.
 Déantar tionchar an chórais a bhfuiltear ag
 tnúth leis a mheasúnú agus a shonrú a thuilleadh sa mheasúnú tionchair agus is
 féidir achoimre a dhéanamh air mar seo a leanas:
 · Faisnéis chruinn a sholáthar ar dhóigh sciobtha do ghardaí teorann le
 linn seiceálacha teorann, trí ionad an chórais reatha malltriallaigh
 neamhiontaofa a ghabháil mar atá stampáil láimhe pasanna; ligfidh sé seo
 faireachán níos fearr a dhéanamh ar an bhfanacht údaraithe chomh maith le
 seiceálacha níos éifeachtúla;
 · Faisnéis chruinn a chur ar fáil do thaistealaithe ar fhad uasta a
 dtréimhse fanachta údaraithe;
 · Faisnéis chruinn a chur ar fáil ar cé atá ag fanacht níos faide ná a
 dtréimhse fanachta údaraithe, rud a thacóidh le rialaithe laistigh den chríoch
 agus le himirceoirí neamhdhleathacha a ghabháil;
 · Tacú le sainaithint imirceoirí neamhdhleathacha; trí bhithmhéadracht a
 stóráil sa Chóras Isteach/Amach ar gach duine nach dtagann faoi réir an
 cheanglais víosa, agus ag glacadh san áireamh go stóráiltear bithmhéadracht
 sealbhóirí víosa sa Chóras Faisnéise Víosa, beidh sé ar chumas údaráis na
 mBallstát aon imirceoir neamhdhleathach a aimsítear laistigh den chríoch agus
 nach bhfuil doiciméad taistil aige a shainaithint má tháinig sé trasna na
 teorann seachtraí go dleathach; éascóidh sé seo ar a sheal an próiseas fillte;
 · Éascóidh an anailís a dhéanfar tríd an gcóras cur chuige
 fianaise-bhunaithe maidir le, mar shampla, beartas víosa, mar go dtabharfaidh
 an Córas Isteach/Amach sonraí cruinne ar cibé acu an bhfuil fadhb ann i dtaobh
 na ndaoine ó náisiúntacht ar leith a bheith ag fanacht rófhada nó nach bhfuil,
 rud a bheadh tábhachtach agus cinneadh á dhéanamh maidir leis an oibleagáid
 víosa a fhorchur ar an tríú tír i dtrácht nó a thógáil, de réir mar a bheidh;
 · Trí stampáil láimhe na bpasanna a chealú sa tseiceáil teorann is féidir
 rialuithe teorann iomlán uathoibríoch a chur ar fáil do náisiúnaigh tríú
 tíortha áirithe, de réir na gcoinníollacha a leagtar síos sa togra le haghaidh
 Cláir do Thaistealaithe Cláraithe arna chur i láthair go comhthreomhar leis an
 togra seo.
 · Forálacha atá ann faoi láthair a bhaineann leis an togra
 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle (CE) Uimh. 562/2006 lena mbunaítear Cód Comhphobail maidir leis
 na rialacha a rialaíonn gluaiseacht daoine thar theorainneacha (Cód
 Teorainneacha Schengen).
 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle (CE) Uimh. 1931/2006 lena leagtar síos rialacha maidir le
 trácht teorann áitiúil ag teorainneacha talún seachtracha na mBallstát agus
 lena leasaítear forálacha Choinbhinsiún Schengen.
 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle (CE) Uimh. 767/2008 maidir leis an gCóras Faisnéise Víosa (VIS)
 agus maidir le sonraí ar víosaí gearrfhanachta a mhalartú idir Bhallstáit
 (Rialachán VIS).
 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle (CE) Uimh. 810/2009 lena mbunaítear Cód Comhphobail maidir le
 Víosaí.
 Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle (AE) Uimh. 1077/2011 lena mbunaítear Gníomhaireacht Eorpach
 chun bainistiú oibríochtúil a dhéanamh ar chórais mhórscála TF sa limistéar
 saoirse, slándála agus ceartais.
 2. COMHAIRLIÚCHÁN LEIS NA PÁIRTITHE
 LEASMHARA AGUS MEASÚNÚ TIONCHAIR
 · Comhairliúchán leis na páirtithe leasmhara
 Déantar cuir síos air seo sa mheasúnú
 tionchair a ghabhann leis seo.
 · Measúnú tionchair
 Cuireadh an chéad mheasúnú tionchair[9] i gcrích in 2008 tráth a
 ullmhaíodh Teachtaireacht ón gCoimisiún ar an ábhar seo agus cuireadh ball
 críche ar an dara ceann in 2012[10].
 Rinneadh anailís ar na roghanna beartais sa chéad cheann agus ar na tionchair
 is cosúla a bheadh ag na roghanna éagsúla sin agus rinneadh conclúid ann gur
 cheart Córas Isteach/Amach a bhunú.
 I ndiaidh próisis chomhairliúcháin agus
 réamhscagtha rinneadh anailís sa dara measúnú tionchair ar roghanna
 ríthábhachtacha cur chun feidhme.
 Léiríodh le hanailís ar na roghanna agus na
 fo-roghanna difriúla gurb é an socrú is fearr le haghaidh Córais Isteach/Amach
 é seo a leanas:
 Déanfar an Córas Isteach/Amach a dhearadh mar
 chóras láraithe ina mbeidh sonraí alfa‐uimhriúla agus sonraí
 bithmhéadracha araon. Is é sé mhí an tréimhse choinneála sonraí do
 ghnáthchásanna agus cúig bliana i gcás fanachta rófhada.
 Bheadh úsáid bithmhéadrachta faoi réir
 idirthréimhse trí bliana ionas go bhféadfaidh Ballstáit próisis ag pointí
 trasnaithe teorann a oiriúnú.
 Tar éis tréimhse dhá bliana, ba cheart
 meastóireacht a dhéanamh ar an gCóras Isteach/Amach agus, sa chomhthéacs sin
 dhéanfadh an Coimisiún meastóireacht go háirithe ar an rochtain a d’fhéadfaí a
 thabhairt ar an gcóras chun críocha fhorghníomhú an dlí chomh maith le
 meastóireacht ar an tréimhse choinneála sonraí, agus taithí á cur san áireamh
 freisin a fuarthas ar rochtain a thabhairt ar an gCóras Faisnéise Víosaí chun
 na gcríoch sin. De réir mar is iomchuí, ghabhfadh togra ón gCoimisiún leis an
 meastóireacht lena leasófaí an Rialachán chun na coinníollacha a bhaineann le
 rochtain den sórt sin a shainiú. Bheadh sé riachtanach na coinníollacha sin a
 shainiú go beacht chun córas cruinn cosanta sonraí a sholáthar agus d’fhéadfaí
 iad a mhúnlú ar na coinníollacha dá bhforáiltear i mbunús dlí an Chórais
 Faisnéise Víosaí.
 Rinne an Bord um Measúnú Iarmharta
 athbhreithniú ar an dréachtmheasúnú tionchair agus, thug a thuairim an 14 Márta 2012
 agus (ar leagan leasaithe) an 8 Meitheamh 2012. Áiríodh na moltaí
 maidir le feabhsúchán i leagan leasaithe na tuarascála. Go háirithe, rinneadh
 na hathruithe seo a leanas: tugtar tuilleadh faisnéise maidir le comhairliúchán
 le páirtithe leasmhara; rinneadh athbhreithniú agus cuíchóiriú ar an loighic ar
 an iomlán; rinneadh forbairt bhreise ar shainmhíniú na faidhbe agus cuireadh
 tuilleadh sonraí isteach ann, i ndáil le fadhb fhoriomlán na himirce
 neamhdhleathaí agus i ndáil le fadhbanna áirithe cur chun feidhme araon; leathnaíodh
 amach an bunlíne chun cur síos níos fearr a thabhairt ar an dóigh a bhforbródh
 sé gan tuilleadh gníomhaíochta ón AE; rinneadh na roghanna a athstruchtúrú agus
 a shimpliú; rinneadh scagadh ar mheasúnú na roghanna ar dhóigh níos loighciúla
 trí léiriú a thabhairt ar na roghanna a bhfuil ceangal eatarthu agus iad siúd
 nach bhfuil; rinneadh leathnú ar an míniúchán ar an modh a úsáidtear le
 haghaidh costais a ríomh ; tá athbhreithniú déanta ar an anailís agus ar an
 gcur síos ar an rogha is fearr agus tá comhnascadh déanta ar dhóigh níos dírí
 le sonraí a chuirfear ar fáil amach anseo.
 3. EILIMINTÍ DLÍ AN TOGRA
 · Achoimre ar na gníomhaíochtaí atá beartaithe
 Ní mór an fheidhm, na feidhmiúlachtaí agus na
 freagrachtaí a bhaineann leis an gCóras Isteach/Amach a shainiú. Ina theannta
 sin, is gá sainordú a thabhairt don Ghníomhaireacht le haghaidh bainistiú
 oibríochtúil a dhéanamh ar chórais mhórscála TF sa limistéar saoirse, slándála
 agus ceartais chun an córas a fhorbairt agus a bhainistiú go hoibríochtúil.
 Tugtar míniú mionsonraithe ar an togra, Airteagal i ndiaidh airteagail, i
 nDoiciméad Inmheánach Oibre an Choimisiúin.
 · Bunús dlí
 Is iad Airteagail 74 agus Airteagal 77(2)(b)
 agus (d) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh bunús dlí an Rialacháin
 seo. Is é Airteagal 77(2)(b) agus (d) an bunús dlí iomchuí chun na bearta
 a mhionshonrú maidir le trasnú theorainneacha seachtracha na mBallstát agus
 caighdeáin agus nósanna imeachta a fhorbairt lena gcloífidh na Ballstáit le
 linn dóibh seiceálacha a dhéanamh ar dhaoine ag na teorainneacha sin. Le hAirteagal 74
 déantar foráil maidir leis an mbunús dlí iomchuí chun an Córas Isteach/Amach a
 bhunú agus chun nósanna imeachta le haghaidh faisnéis a mhalartú idir
 Ballstáit, rud a áiritheoidh comhar idir údaráis ábhartha na mBallstát agus
 chomh maith leis sin idir na húdaráis sin agus an Coimisiún sna réimsí a
 chumhdaítear faoi Theideal V den Chonradh.
 · Prionsabal na coimhdeachta
 Faoi Airteagal 77(2)(b) den Chonradh ar
 Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, tá cumhacht ag an Aontas bearta a ghlacadh i
 ndáil leis na seiceálacha ar dhaoine agus le faireachán éifeachtach a dhéanamh
 ar thrasnú theorainneacha seachtracha na mBallstát. Is gá forálacha reatha an
 AE maidir le trasnú theorainneacha seachtracha na mBallstát a mhionathrú chun a
 chur san áireamh nach bhfuil gléas iontaofa ann faoi láthair chun faireachán a
 dhéanamh ar ghluaiseachtaí náisiúnach tríú tíortha a dtugtar cead dóibh fanacht
 ar feadh gearrthréimhse, i ngeall ar chastacht agus ar mhoille na hoibleagáide
 stampála reatha nach leor chun ceadú d'údaráis na mBallstát an tréimhse
 fanachta údaraithe a mheasúnú, le linn sheiceáil teorann an taistealaí nó le
 linn seiceálacha laistigh den chríoch, agus i ngeall ar luach an-teoranta córas
 náisiúnta chun na gcríoch sin i limistéar gan rialú teorann inmheánach.
 Maidir le faisnéis ar cé atá ar chríoch an AE
 agus ar cé a chloíonn leis an ngearrthréimhse fanachta uasta de 90 lá laistigh
 de 180 lá, ar náisiúnachtaí agus ar ghrúpaí taistealaithe (má cheanglaítear
 víosa a bheith acu nó má tá siad díolmhaithe ón gceanglas sin) a fhanann
 rófhada agus chun tacú le seiceálacha fánacha laistigh den chríoch chun teacht
 ar dhaoine a fhanann go neamhdhleathach, ba cheart an fhaisnéis sin a chur ar
 fáil chun éifeachtúlacht bhainistiú na himirce a fheabhsú.
 Tá córas comhchoiteann riachtanach chun
 rialacha comhchuibhithe a bhunú maidir le gluaiseachtaí trasteorann a
 thaifeadadh agus maidir le faireachán ar thréimhsí fanachta údaraithe i
 limistéar Schengen ar an iomlán.
 Dá bhrí sin, ní féidir leis na Ballstáit
 cuspóirí an togra a bhaint amach go leordhóthanach.
 · Prionsabal na comhréireachta
 Luaitear in Airteagal 5 den Chonradh ar
 an Aontas Eorpach nach rachaidh gníomhaíocht de chuid an Aontais thar a bhfuil
 riachtanach chun cuspóirí an Chonartha a bhaint amach. Maidir
 leis an bhfoirm a roghnófar do ghníomhaíocht seo an AE, ní mór go gcuirfeadh sí
 ar chumas an togra a chuspóirí a bhaint amach agus a chur chun feidhme ar shlí
 chomh héifeachtach agus is féidir. Is
 éard atá sa tionscnamh atá beartaithe forbairt bhreise ar acquis
 Schengen chun a áirithiú go gcuirfear comhrialacha i bhfeidhm ag teorainneacha
 seachtracha ar an mbealach céanna sna Ballstáit go léir i limistéar Schengen. Cruthaítear ionstraim lena gcuirtear faisnéis ar
 fáil don Aontas Eorpach ar cá mhéad náisiúnach tríú tíortha a théann isteach
 agus a imíonn amach as críoch an AE, rud atá ríthábhachtach le haghaidh ceapadh
 beartais inbhuanaithe agus bunaithe ar fhianaise i réimse na himirce agus
 víosaí. Ina theannta sin, tá sé comhréireach maidir leis an gceart sonraí
 pearsanta a chosaint sa mhéid agus nach gá tuilleadh sonraí a bhailiú agus a
 stóráil ar feadh tréimhse níos faide ná mar is riachtanach d’fheidhmiú an
 chórais agus do bhaint amach a chuspóirí. Tá sé comhréireach freisin i dtéarmaí costas, ag cur san áireamh an
 leas a chuirfidh an córas ar fáil do na Ballstáit uile maidir le bainistiú na
 teorann coitinne seachtraí agus maidir le forbairt i dtreo beartais choitinn
 imirce don AE.
 Comhlíonaíonn an togra prionsabal na
 comhréireachta dá bhrí sin.
 · Rogha ionstraime
 Ionstraimí atá beartaithe: Rialachán.
 Ní bheadh modhanna eile leordhóthanach ar an
 gcúis (ar na cúiseanna) seo leanas:
 Cuirfidh an togra reatha córas láraithe ar bun
 trína gcomhoibreoidh na Ballstáit lena chéile, rud a éilíonn ailtireacht choiteann
 agus rialacha coiteanna oibriúcháin. Ina theannta sin leagfaidh sé rialacha
 síos maidir le seiceálacha teorann ag teorainneacha seachtracha atá ar aon réim
 do na Ballstáit uile. Dá thoradh sin,
 ní féidir ach Rialachán a roghnú mar ionstraim dlí.
 • Cearta bunúsacha
 Tá tionchar ag an rialachán atá beartaithe ar
 chearta bunúsacha, go sonrach ar chosaint sonraí pearsanta (Airteagal 8
 den Chairt um Chearta Bunúsacha an AE), an ceart chun saoirse agus slándála (Airteagal 6
 den Chairt) meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh (Airteagal 7
 den Chairt), an ceart chun tearmainn (Airteagal 18 den Chairt), agus
 cosaint i gcás ina dtarlaíonn aistriú, díbirt nó eiseachadadh (Airteagal 19
 den chairt).
 Tá bearta cosanta sa togra maidir le sonraí pearsanta,
 go háirithe maidir le rochtain ar na sonraí sin, rud ar cheart a theorannú go
 docht d'fheidhm an Rialacháin seo agus do na húdaráis inniúla atá ainmnithe
 chuige sin. Áirítear ar na bearta
 cosanta maidir le sonraí pearsanta freisin ceart rochtana ar shonraí nó an
 ceart sonraí a cheartú nó a scriosadh.
 4. IMPLEACHT BHUISÉADACH
 Áirítear sa togra
 ón gCoimisiún don chéad chreat airgeadais ilbhliantúil eile togra EUR 4.6
 billiún don Chiste Slándála Inmheánaí don tréimhse 2014-2020. Sa togra, cuirtear EUR 1.1 billiún i
 leataobh mar mhéid táscach d'fhorbairt Córais Isteach/Amach agus Cláir do
 Thaistealaithe Cláraithe agus é le tuiscint go gcuirfear tús le costais
 forbartha ó 2015 ar aghaidh[11].
 Chlúdódh an tacaíocht airgeadais sin ní amháin
 costais na gcomhpháirteanna lárnacha do thréimhse an chreata airgeadais
 ilbhliantúil (leibhéal an AE, idir chostais forbartha agus chostais
 oibríochtúla) ach na costais forbartha le haghaidh chomhpháirteanna náisiúnta
 (na Ballstáit) an dá chórais sin freisin, laistigh de na hacmhainní atá ar
 fáil. Ach tacaíocht airgeadais a chur
 ar fáil do chostais náisiúnta forbartha d’áiritheofaí nach gcuirfeadh imthosca
 deacra eacnamaíocha ar an leibhéal náisiúnta na tionscadail i mbaol ná moill a
 chur orthu. Áirítear sa mhéid sin EUR 146 milliún do chostais ar an
 leibhéal náisiúnta a bhaineann le hóstáil na gcóras TF, an spás is gá chun
 trealamh úsáideora deiridh a óstáil, agus an spás is gá d’oifigí oibreoirí.
 Áirítear freisin EUR 341 milliún do chostais ar an leibhéal náisiúnta
 a bhaineann le cothabháil amhail do cheadúnais do chrua‐earraí agus do
 bhogearraí.
 A luaithe is a
 bheadh na córais nua oibríochtúil, d'fhéadfaí tacú le costais oibríochtúla sna
 Ballstáit amach anseo trína gclár náisiúnta. Moltar go bhféadfaidh na Ballstáit 50 % de na leithdháiltí faoi na
 cláir náisiúnta a úsáid chun tacú le costais oibriúcháin na gcóras TF a
 úsáidtear le haghaidh bainistiú sreabh imirce trasna theorainneacha seachtracha
 an Aontais. Is féidir go gclúdóidh na costais sin an costas le haghaidh bhainistiú
 an VIS, an SIS agus na gcóras nua arna gcur ar bun sa tréimhse sin, costais
 foirne, costais seirbhíse, áitribh shlána a ghlacadh ar cíos, etc. Mar sin,
 d'áiritheodh an ionstraim a bheidh ann leanúnachas maoinithe, más iomchuí.
 5. Eolas Breise
 · Rannpháirtíocht
 Cuireann an togra seo le aquis Schengen
 sa mhéid agus go mbaineann sé le trasnú teorainneacha seachtracha. Dá bhrí sin, ní mór na hiarmhairtí seo a leanas a
 chur san áireamh i ndáil leis na prótacail agus leis na comhaontuithe éagsúla:
 An Danmhairg I
 gcomhréir le hAirteagal 1 agus le hAirteagal 2 den Phrótacal (Uimh. 22)
 maidir le seasamh na Danmhairge, atá i gceangal leis an gConradh ar an Aontas
 Eorpach agus leis an gConradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), ní
 bheidh an Danmhairg rannpháirteach nuair a ghlacfaidh an Chomhairle bearta de
 bhun Teideal V de chuid a trí den CFAE.
 De thairbhe go gcuireann an Rialachán seo le acquis
 Schengen, déanfaidh an Danmhairg, i gcomhréir le hAirteagal 4 den
 Phrótacal sin cinneadh laistigh de thréimhse sé mhí i ndiaidh don Chomhairle
 cinneadh a dhéanamh ar an Rialachán seo cibé acu a chuirfear chun feidhme é ina
 dlí náisiúnta nó nach gcuirfear.
 An Ríocht Aontaithe agus Éire: I gcomhréir le hAirteagal 4 agus le hAirteagal 5
 den Phrótacal lena gcomhtháthaítear acquis Schengen isteach i gcreat an
 Aontais Eorpaigh agus le Cinneadh 2000/365/EC ón gComhairle an 29 Bealtaine 2000
 maidir le hiarraidh ó Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart
 Éireann, agus Cinneadh 2002/192/CE ón gComhairle an 28 Feabhra 2002
 maidir le hiarraidh na hÉireann bheith rannpháirteach i gcuid d'fhorálacha acquis
 Schengen, níl an Ríocht Aontaithe ná Éire rannpháirteach i Rialachán (CE) Uimh. 562/2006
 (Cód Teorainneacha Schengen). Mar sin de, níl an Ríocht Aontaithe ná Éire rannpháirteach
 i nglacadh an Rialacháin seo agus ní bheidh sé ina cheangal orthu ná ní bheidh
 siad faoi réir é a chur i bhfeidhm.
 An Íoslainn agus an Iorua: Maidir leis na nósanna imeachta a leagtar
 síos sa Chomhaontú Comhlachais arna chur i gcrích ag an gComhairle agus ag
 Poblacht na hÍoslainne agus ag Ríocht na hIorua maidir leis an mbaint atá ag an
 Iorua le cur chun feidhme, cur i bhfeidhm agus forbairt acquis Schengen,
 tá siad infheidhme, toisc go gcuireann an togra reatha le acquis
 Schengen mar a shainítear in Iarscríbhinn A den Chomhaontú sin[12]
 An Eilvéis: Is éard atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis
 Schengen, dá bhforáiltear leis an gComhaontú idir an tAontas Eorpach, an
 Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na hEilvéise maidir leis an mbaint atá ag an
 Eilvéis le cur chun feidhme, cur i bhfeidhm agus forbairt acquis
 Schengen.[13]
 Lichtinstéin: Is éard atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis
 Schengen, dá bhforáiltear leis an bPrótacal idir an tAontas Eorpach, an
 Comhphobal Eorpach, Cónaidhm na hEilvéise agus Prionsacht Lichtinstéin maidir
 le haontachas Phrionsacht Lichtinstéin leis an gComhaontú idir an tAontas
 Eorpach, an Comhphobal Eorpach, agus Cónaidhm na hEilvéise maidir leis an
 mbaint atá ag Cónaidhm na hEilvéise le cur chun feidhme, cur i bhfeidhm agus
 forbairt acquis Schengen.[14]
 An Chipir, an Bhulgáir agus an Rómáin:
 Gabhfaidh an Rialachán seo lena mbunaítear an Córas Isteach/Amach ionad na
 hoibleagáide i ndáil le fad an fhanachta a dheimhniú agus pas náisiúnach tríú
 tíortha a stampáil. Bhí na Ballstáit aontacha leis na forálacha sin a chur i bhfeidhm tráth
 a n‐aontachais leis an Aontas Eorpach.
 2013/0057 (COD)
 Togra le haghaidh
 RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS
 ÓN gCOMHAIRLE
 lena mbunaítear Córas Isteach/Amach (EES)
 chun sonraí faoi dhul isteach agus imeacht náisiúnach tríú tíortha a chlárú
 agus iad ag trasnú theorainneacha seachtracha Bhallstáit an Aontais Eorpaigh
 TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS
 COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,
 Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an
 Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 74 agus Airteagal 77(2)(b)
 agus (d) de,
 Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach[15],
 Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a
 chur chuig na parlaimintí náisiúnta,
 Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch
 agus Sóisialta na hEorpa[16],
 Ag féachaint don tuairim ó Choiste na Réigiún[17],
 Tar éis dul i gcomhairle leis an Maoirseoir
 Eorpach ar Chosaint Sonraí,
 Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an
 ngnáthnós imeachta reachtach,
 De bharr an méid seo a leanas:
 (1)
 Sa Teachtaireacht ón gCoimisiún an 13 Feabhra 2008
 dar teideal Preparing the next steps in border management in the European
 Union (An bealach chun tosaigh a réiteach maidir le bainistiú teorainneacha
 san Aontas Eorpach)[18],
 leagadh amach, mar chuid den straitéis Eorpach ar bhainistíocht chomhtháite
 teorainneacha, an gá atá le Córas Isteach/Amach a bhunú lena gclárófar go
 leictreonach an t‐am agus an áit a dtagann náisiúnaigh tríú tíortha
 isteach agus a bhfágann siad limistéar Schengen, ar náisiúnaigh tríú tíortha
 iad a dtugtar cead dóibh fanacht ar feadh gearrthréimhse, agus lena ndéantar
 fad a bhfanachta údaraithe a ríomh.
 (2)
 Chuir Comhairle Eorpach an 19 agus
 an 20 Meitheamh 2008 béim ar a thábhachtaí atá sé leanúint
 d’fhorbairt straitéis an AE ar bhainistíocht chomhtháite teorainneacha, lena n‐áirítear
 úsáid níos fearr a bhaint as teicneolaíochtaí nua‐aimseartha chun
 bainistiú na dteorainneacha seachtracha a fheabhsú.
 (3)
 Sa Teachtaireacht ón gCoimisiún
 an 10 Meitheamh 2009 dar teideal An area of freedom, security
 and justice serving the citizens (Limistéar saoirse, slándála agus ceartais
 a fhónann don saoránach), moltar córas leictreonach a chur ar bun chun dul
 isteach i gcríoch na mBallstát agus imeacht uaithi thar theorainneacha
 seachtracha a thaifeadadh lena áirithiú go ndéantar rochtain ar an gcríoch sin
 a bhainistiú ar bhealach níos éifeachtaí.
 (4)
 D’iarr Comhairle Eorpach an 23 agus
 an 24 Meitheamh 2011 go ndéanfaí obair ar “theorainneacha
 cliste” a chur ar aghaidh gan mhoill. D’fhoilsigh an Coimisiún an Teachtaireacht Smart borders – options
 and the way ahead (Teorainneacha cliste – roghanna agus an bealach chun
 cinn) an 25 Deireadh Fómhair 2011.
 (5)
 Ní mór cuspóirí an Chórais Isteach/Amach (EES) agus
 a ailtireacht theicniúil a shonrú, rialacha maidir lena oibriú agus a úsáid a
 leagan síos agus freagrachtaí a shainiú maidir leis an gcóras, na catagóirí
 sonraí atá le hiontráil sa chóras, críocha iontráil na sonraí sin, critéir a n‐iontrála,
 na húdaráis a bheidh údaraithe rochtain a fháil ar na sonraí, idirnascacht
 foláireamh, agus rialacha breise ar phróiseáil sonraí agus cosaint sonraí
 pearsanta.
 (6)
 Níor cheart feidhm a bheith ag an gCóras
 Isteach/Amach maidir le náisiúnaigh tríú tíortha ar baill teaghlaigh iad de
 shaoránaigh de chuid an Aontais a bhfuil an cárta cónaithe acu dá bhforáiltear
 i dTreoir 2004/38/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
 an 29 Aibreán 2004 maidir leis an gceart atá ag saoránaigh an
 Aontais agus ag daoine dá dteaghlaigh chun gluaiseacht agus cónaí a dhéanamh
 faoi shaoirse ar chríoch na mBallstát[19],
 ná níor cheart feidhm a bheith aige maidir le sealbhóirí ceadúnas cónaithe dá
 dtagraítear i gCód Teorainneacha Schengen ar an ábhar nach bhfuil a dtréimhse
 fanachta teoranta do 90 lá laistigh de 180 lá.
 (7)
 Ba cheart é a bheith de chuspóir ag an gCóras
 Isteach/Amach rialú ag teorainneacha a fheabhsú, inimirce neamhdhleathach a
 chosc agus bainistiú rabhartaí inimirce a éascú. Ba cheart don Chóras Isteach/Amach, go háirithe, rannchuidiú le
 sainaithint aon duine nach gcomhlíonann nó nach gcomhlíonann a thuilleadh na
 coinníollacha a bhaineann le fad a fhanachta i gcríoch na mBallstát.
 (8)
 Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, ba cheart don
 Chóras Isteach/Amach sonraí alfa‐uimhriúla agus, tar éis idirthréimhse,
 méarloirg a phróiseáil. Maidir le méarloirg a ghlacadh
 agus an tionchar atá aige sin ar phríobháideacht taistealaithe, tá údar maith
 leis ar dhá chúis. Modh iontaofa is ea méarloirg chun
 críocha sainaitheanta daoine a fhaightear i gcríoch na mBallstát agus gan a
 ndoiciméid taistil ná aon mhodh eile aitheantais leo, seift coitianta go maith
 i gcás imirceoirí neamhdhleathacha. Le méarloirg is féidir sonraí isteach agus
 amach taistealaithe dleathacha a mheaitseáil ar bhealach níos iontaofa freisin.
 (9)
 Ba cheart deich méarlorg a chlárú sa Chóras
 Isteach/Amach, más féidir sin go fisiciúil, ionas go bhféadfar fíorú agus
 sainaithint cruinn a dhéanamh agus lena áirithiú go mbeidh go leor sonraí ar
 fáil i ngach cás.
 (10)
 Ba cheart úsáid méarlorg a bheith faoi réir
 idirthréimhse chun deis a thabhairt do Bhallstáit an próiseas seiceála ag na teorainneacha
 agus láimhseáil na rabhartaí paisinéirí a oiriúniú chun méadú ar an am feithimh
 ag an teorainn a sheachaint.
 (11)
 Agus an córas á fhorbairt go teicniúil, ba cheart a
 áirithiú go bhféadfaí rochtain a fháil ar an gcóras chun críocha fhorghníomhú
 an dlí dá leasófaí an Rialachán seo amach anseo chun an rochtain sin a cheadú.
 (12)
 Is é an Ghníomhaireacht chun bainistiú oibríochtúil
 a dhéanamh ar chórais mhórscála TF sa limistéar saoirse, slándála agus
 ceartais, a bunaíodh le Rialachán (AE) Uimh. 1077/2011 ó Pharlaimint na
 hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2011[20], is ceart a bheith freagrach
 as forbairt agus bainistiú oibríochtúil córais láraithe isteach/amach. Ba cheart a áireamh i gcóras den sórt sin
 Láraonad, Láraonad Cúltaca, Comhéadain Aonfhoirmeacha i ngach Ballstát agus an
 Bonneagar Cumarsáide idir an Córas Larnach Isteach/Amach agus na Pointí
 Iontrála Líonra. Is iad na Ballstáit
 is ceart a bheith freagrach as forbairt agus bainistiú oibríochtúil a gcóras
 náisiúnta féin.
 (13)
 Ar mhaithe le sineirgíochtaí agus éifeachtúlacht
 costais, ba cheart an Córas Isteach/Amach a chur chun feidhme, a mhéad is
 féidir, go comhuaineach leis an gCóras do Thaistealaithe Cláraithe arna bhunú
 de bhun Rialachán COM(2013) 97 final.
 (14)
 Ba cheart a shainiú sa Rialachán na húdaráis de
 chuid na mBallstát a gceadófar dóibh rochtain a bheith acu ar an gCóras
 Isteach/Amach chun sonraí a iontráil, a leasú, a scriosadh nó a cheadú chun
 críocha sonracha an Chórais Isteach/Amach agus a mhéid agus is gá dóibh chun a
 gcúraimí a chomhlíonadh.
 (15)
 Ba cheart aon phróiseáil a dhéanfaí ar shonraí ón
 gCóras Isteach/Amach a bheith i gcomhréir leis na cuspóirí atá le baint amach
 agus riachtanach chun cúraimí na n‐údarás inniúil a chomhlíonadh. Agus an Córas Isteach/Amach á úsáid acu, ba
 cheart do na húdaráis inniúla a áirithiú go n‐urramaítear dínit dhaonna
 agus sláine na ndaoine a bhfuil a sonraí á n-iarraidh agus níor cheart dóibh
 idirdhealú a dhéanamh in aghaidh daoine bunaithe ar ghnéas, ar bhunadh ciníoch
 nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar
 chlaonadh gnéis.
 (16)
 Níor cheart na sonraí pearsanta arna stóráil sa
 Chóras Isteach/Amach a choimeád níos faide ná mar is gá chun críocha an Chórais
 Isteach/Amach. Is iomchuí na sonraí a
 choinneáil ar feadh sé mhí ós rud é gurb é sin an íostréimhse is gá chun fad na
 fanachta a ríomh. Bheadh gá le tréimhse ní b'fhaide, a mhairfeadh cúig bliana
 ar a mhéad, i gcás daoine nach bhfágann críoch na mBallstát laistigh den
 tréimhse fanachta údaraithe. Ba
 cheart na sonraí a scriosadh tar éis na tréimhse cúig bliana mura mbeidh forais
 ann iad a scriosadh roimhe sin.
 (17)
 Ba cheart rialacha beachta a leagan síos maidir
 leis na freagrachtaí i ndáil le forbairt agus oibriú an Chórais Isteach/Amach,
 mar aon le freagrachtaí na mBallstát as na córais náisiúnta agus rochtain na
 n-údarás náisiúnta ar na sonraí.
 (18)
 Ba cheart rialacha a leagan síos maidir le
 dliteanas na mBallstát i ndáil le damáiste a eascróidh as aon sárú ar an
 Rialachán seo. Rialaítear leis an
 dara mír d’Airteagal 340 den Chonradh dliteanas an Choimisiúin i
 ndáil le haon damáiste den sórt sin.
 (19)
 Treoir 95/46/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus
 ón gComhairle an 24 Deireadh Fómhair 1995 maidir le daoine aonair a
 chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus maidir le
 saorghluaiseacht na sonraí sin[21],
 tá feidhm aici maidir le próiseáil sonraí pearsanta ag na Ballstáit agus an
 Rialachán seo á chur i bhfeidhm.
 (20)
 Rialachán (CE) Uimh. 45/2001 an 18 Nollaig 2000
 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le cosaint daoine aonair i
 ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil ag institiúidí agus comhlachtaí an
 Chomhphobail agus maidir le saorghluaiseacht na sonraí sin[22], tá feidhm aige maidir le
 gníomhaíochtaí institiúidí nó chomhaltaí an Aontais i agus
 iad ag déanamh a gcúraimí i gcás ina bhfuil siad freagrach as bainistíocht
 oibríochtúil an Chórais Isteach/Amach.
 (21)
 Ba cheart do na húdaráis mhaoirseachta
 neamhspleácha a bunaíodh i gcomhréir le hAirteagal 28 de Threoir 95/46/CE
 faireachán a dhéanamh ar dhlíthiúlacht na próiseála a dhéanann na Ballstáit ar
 na sonraí pearsanta agus ba cheart don Mhaoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí a
 bunaíodh le Rialachán (CE) Uimh. 45/2001 faireachán a dhéanamh ar
 ghníomhaíochtaí institiúidí agus chomhlachtaí an Aontais i ndáil le sonraí
 pearsanta a phróiseáil. Ba cheart don
 Mhaoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí agus do na húdaráis mhaoirseachta dul i
 gcomhar le chéile agus faireachán á dhéanamh acu ar an gCóras Isteach/Amach.
 (22)
 Leis an Rialachán seo urramaítear na cearta
 bunúsacha agus comhlíontar na prionsabail a aithnítear le Cairt an Aontais
 Eorpaigh um Chearta Bunúsacha, go háirithe maidir le cosaint sonraí pearsanta (Airteagal 8
 den Chairt), an ceart chun saoirse agus slándála (Airteagal 6 den Chairt),
 meas ar an saol príobháideach agus ar shaol an teaghlaigh (Airteagal 7 den
 Chairt), an ceart chun tearmainn (Airteagal 18 den Chairt), cosaint i gcás
 ina dtarlaíonn aistriú, díbirt nó eiseachadadh (Airteagal 19 den Chairt)
 agus an ceart leigheas éifeachtach a fháil (Airteagal 47 den Chairt), agus
 ní mór an Rialachán seo a chur i bhfeidhm i gcomhréir leis na cearta agus na
 prionsabail sin.
 (23)
 Is gá meastóireacht a dhéanamh go tráthrialta chun
 faireachán éifeachtach ar chur i bhfeidhm an Rialacháin seo a áirithiú. Ba cheart tuilleadh meastóireachta a dhéanamh
 freisin ar na coinníollacha a bhaineann le rochtain ar na sonraí arna stóráil
 sa chóras a thabhairt do lucht forghníomhaithe an dlí agus do thríú tíortha,
 agus ar na coinníollacha a bhaineann le coimeád na sonraí ar feadh tréimhsí
 éagsúla, chun measúnú a dhéanamh féachaint an féidir leis an gcóras cur ar
 bhealach éifeachtach leis an gcomhrac i gcoinne cionta sceimhlitheoireachta
 agus cionta coiriúla tromchúiseacha eile agus más féidir, conas is féidir sin a
 dhéanamh. I bhfianaise an méid mhóir sonraí pearsanta atá sa Chóras
 Isteach/Amach agus i bhfianaise an ghá atá ann saol príobháideach na ndaoine
 aonair a bhfuil a sonraí pearsanta á bpróiseáil sa Chóras Isteach/Amach a
 lánurramú, ba cheart an mheastóireacht sin a dhéanamh dhá bhliain tar éis thús
 na n‐oibríochtaí agus ba cheart a chur san áireamh inti torthaí chur chun
 feidhme an Chórais Faisnéise Víosaí.
 (24)
 Ba cheart do na Ballstáit rialacha a leagan síos
 maidir leis na pionóis is infheidhme i leith sáruithe ar fhorálacha an
 Rialacháin seo agus a áirithiú go gcuirfear chun feidhme iad.
 (25)
 Chun a áirithiú go mbeidh coinníollacha cur chun
 feidhme an Rialacháin seo aonfhoirmeach, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme
 a thabhairt don Choimisiún. Ba cheart
 na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011
 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena
 leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na
 sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme
 ag an gCoimisiún[23].
 (26)
 Ní féidir leis na Ballstáit amháin Córas coiteann
 Isteach/Amach a bhunú ar leibhéal an limistéir gan rialuithe a chur ar bun ag
 teorainneacha inmheánacha ná ní féidir leo oibleagáidí, coinníollacha agus
 nósanna imeachta coiteanna a chruthú maidir le húsáid sonraí go leordhóthanach
 agus is fearr, dá bhrí sin, de bharr fhairsinge agus thionchar an ghnímh, a
 bhainfear é sin amach ar leibhéal an Aontais i gcomhréir le prionsabal na
 coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas
 Eorpach é. I gcomhréir le prionsabal
 na comhréireachta, mar atá leagtha amach san Airteagal sin é, ní théann an
 Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun an cuspóir sin a bhaint amach.
 (27)
 I gcomhréir le hAirteagal 1 agus le hAirteagal 2
 de Phrótacal (Uimh. 22) maidir le seasamh na Danmhairge, atá i gceangal
 leis an gConradh ar an Aontas Eorpach agus leis an gConradh ar Fheidhmiú an
 Aontais Eorpaigh, níl an Danmhairg rannpháirteach i nglacadh an Rialacháin seo
 agus níl sí faoi cheangal aige ná faoi réir a chur i bhfeidhm. Ós rud é go gcuireann an
 Rialachán seo le acquis Schengen, cinnfidh an Danmhairg, i gcomhréir le
 hAirteagal 4 den Phrótacal sin, laistigh de thréimhse sé mhí tar éis don
 Chomhairle cinneadh a dhéanamh ar an Rialachán seo, an gcuirfidh sí chun
 feidhme ina dlí náisiúnta é.
 (28)
 Is é atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis
 Schengen nach nglacann an Ríocht Aontaithe páirt iontu, i gcomhréir le
 Cinneadh 2000/365/CE ón gComhairle an 29 Bealtaine 2000 maidir
 leis an iarraidh ó Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann
 páirt a ghlacadh i roinnt forálacha de acquis Schengen[24]; dá bhrí sin, níl an Ríocht Aontaithe
 rannpháirteach i nglacadh an Rialacháin seo agus níl sí faoi cheangal aige ná
 faoi réir a chur i bhfeidhm.
 (29)
 Is é atá sa Rialachán seo fobairt ar fhorálacha acquis
 Schengen nach nglacann Éire páirt iontu, i gcomhréir le
 Cinneadh 2002/192/CE ón gComhairle an 28 Feabhra 2002 maidir leis an
 iarraidh ó Éirinn páirt a ghlacadh i roinnt forálacha de acquis Schengen[25]; dá bhrí sin, níl Éire rannpháirteach
 i nglacadh an Rialacháin seo agus níl sí faoi cheangal aige ná faoi réir a chur
 i bhfeidhm.
 (30)
 Maidir leis an Íoslainn agus an Iorua, is é atá sa
 Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis Schengen de réir bhrí an
 Chomhaontaithe a tugadh i gcrích idir Comhairle an Aontais Eorpaigh agus
 Poblacht na hÍoslainne agus Ríocht na hIorua maidir le comhlachas an dá Stát
 sin le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a
 fhorbairt[26],
 ar forálacha iad a thagann faoin réimse dá dtagraítear i bpointe A d’Airteagal 1
 de Chinneadh 1999/437/CE ón gComhairle an 17 Bealtaine 1999
 maidir le socruithe áirithe i dtaca le cur i bhfeidhm an Chomhaontaithe sin[27].
 (31)
 Maidir leis an Eilvéis, is é atá sa Rialachán seo
 fobairt ar fhorálacha acquis Schengen de réir bhrí an Chomhaontaithe a
 tugadh i gcrích idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na
 hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen
 a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm, agus a fhorbairt[28], ar
 forálacha iad a thagann faoin réimse dá dtagraítear i bpointe A d’Airteagal 1
 de Chinneadh 1999/437/CE ón gComhairle an 17 Bealtaine 1999 arna
 léamh in éineacht le hAirteagal 3 de Chinneadh 2008/146/CE ón
 gComhairle[29].
 (32)
 Maidir le Lichtinstéin, is é atá sa Rialachán seo
 forbairt ar fhorálacha acquis Schengen dá bhforáiltear sa Phrótacal idir
 an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach, Cónaidhm na hEilvéise agus
 Prionsacht Lichtinstéin maidir le haontachas Phrionsacht Lichtinstéin leis an
 gComhaontú idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na
 hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen
 a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt[30], ar forálacha iad a thagann
 faoin réimse dá dtagraítear i bpointe A d’Airteagal 1 de Chinneadh 1999/437/CE
 ón gComhairle an 17 Bealtaine 1999, arna léamh in éineacht le hAirteagal 3
 de Chinneadh 2011/350/AE ón gComhairle[31].
 TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A
 GHLACADH:
 CAIBIDIL 1
 Forálacha ginearálta
 Airteagal 1
 Ábhar
 Bunaítear leis seo córas dá ngairtear an
 ‘Córas Isteach/Amach’ chun faisnéis a thaifeadadh agus a stóráil faoin am agus
 faoin áit a dtagann náisiúnaigh tríú tíortha isteach agus a bhfágann siad, ar
 náisiúnaigh iad atá ag trasnú theorainneacha seachtracha na mBallstát agus a
 dtugtar cead dóibh fanacht ar feadh gearrthréimhse i gcríoch na mBallstát, chun
 fad a bhfanachta a ríomh agus chun foláirimh a thabhairt do Bhallstáit nuair a
 théann tréimhsí údaraithe fanachta in éag.
 Airteagal 2
 Bunú an Chórais Isteach/Amach
 1. Beidh ag
 an gCóras Isteach/Amach an struchtúr a chinntear le hAirteagal 6.
 2. Beidh de
 chúram feasta ar an nGníomhaireacht le haghaidh bainistiú oibríochtúil a
 dhéanamh ar chórais mhórscála faisnéise i limistéar na saoirse, na slándála
 agus an cheartais (an Ghníomhaireacht anseo feasta), forbairt agus bainistiú
 oibríochtúil an Chórais Isteach/Amach, lena n‐áirítear na feidhmiúlachtaí
 a bhaineann le próiseáil sonraí bithmhéadracha dá dtagraítear in Airteagal 12.
 Airteagal 3
 Raon feidhme
 1. Beidh
 feidhm ag an Rialachán seo maidir le haon náisiúnach tríú tír a dtugtar cead dó
 fanacht ar feadh gearrthréimhse i gcríoch na mBallstát faoi réir seiceálacha ag
 teorainneacha i gcomhréir le Cód Teorainneacha Schengen nuair atá teorainneacha
 seachtracha na mBallstát á dtrasnú aige.
 2. Ní
 bheidh feidhm ag an Rialachán seo i gcás ina bhfuil teorainneacha seachtracha á
 dtrasnú ag daoine mar iad seo a leanas:
 (a) daoine de theaghlach saoránaigh den Aontas a bhfuil feidhm ag Treoir 2004/38/CE
 maidir leo agus a bhfuil cárta cónaithe dá dtagraítear sa Treoir sin acu;
 (b) daoine de theaghlach náisiúnach tríú tíortha a bhfuil an ceart chun
 saorghluaiseachta acu faoi dhlí an Aontais agus a bhfuil cárta cónaithe dá
 dtagraítear i dTreoir 2004/38/CE acu;
 Ní bheidh feidhm ag an Rialachán seo maidir le
 baill teaghlaigh a luaitear i bpointe (a) agus pointe (b) fiú mura
 bhfuil siad in éineacht leis an saoránach den Aontas nó leis an náisiúnach tríú
 tír a bhfuil an ceart chun saorghluaiseachta aige nó ag dul ag bualadh leis an
 saoránach nó an náisiúnach sin;
 (c) daoine a bhfuil ceann de na ceadanna cónaithe dá dtagraítear in Airteagal 2(15)
 de Chód Teorainneacha Schengen acu;
 (d) náisiúnaigh Andóra, Mhonacó agus San Mairíne.
 Airteagal 4
 Cuspóir
 Beidh de chuspóir ag an gCóras Isteach/Amach
 bainistiú na dteorainneacha seachtracha agus an comhrac i gcoinne inimirce
 neamhdhleathaí a fheabhsú, an beartas maidir le bainistíocht chomhtháite
 teorainneacha a chur chun feidhme, comhar agus comhairliúchán a áirithiú idir
 údaráis teorann agus údaráis inimirce trí rochtain a thabhairt do Bhallstáit ar
 an bhfaisnéis faoin am agus faoin áit a dtagann náisiúnaigh tríú tíortha
 isteach ag na teorainneacha seachtracha agus a bhfágann siad arís agus cinntí a
 bhaineann leis sin a éascú, d'fhonn an méid seo a leanas a dhéanamh:
 –
 seiceálacha ag pointí trasnaithe na dteorainneacha
 seachtracha a fheabhsú agus inimirce neamhdhleathach a chomhrac;
 –
 fad fhanacht údaraithe na náisiúnach tríú tíortha a
 gceadaítear dóibh fanacht ar feadh gearrthréimhse a ríomh agus faireachán a
 dhéanamh ar an ríomh sin;
 –
 rannchuidiú daoine a shainaithint nach gcomhlíonann
 nó nach gcomhlíonann a thuilleadh na coinníollacha a bhaineann le dul isteach i
 gcríoch na mBallstát nó fanacht inti;
 –
 cur ar chumas údaráis náisiúnta na mBallstát na
 daoine sin a fhanann rófhada a shainaithint agus bearta iomchuí a dhéanamh;
 –
 staidreamh a bhailiú maidir le teacht isteach agus
 imeacht náisiúnach tríú tíortha chun críche anailíse.
 Airteagal 5
 Sainmhínithe
 Chun críocha an Rialacháin seo, beidh
 feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (1)
 ciallaíonn ‘teorainneacha seachtracha’
 teorainneacha seachtracha de réir mar a shainmhínítear in Airteagal 2(2)
 de Chód Teorainneacha Schengen iad;
 (2)
 ciallaíonn ‘údaráis teorann’ na húdaráis inniúla
 atá sannta, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta, chun seiceálacha a dhéanamh ar
 dhaoine ag pointí trasnaithe na dteorainneacha seachtracha i gcomhréir le Cód
 Teorainneacha Schengen;
 (3)
 ciallaíonn ‘údaráis inimirce’ na húdaráis inniúla
 atá sannta, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta, chun na coinníollacha a scrúdú a
 bhaineann le tréimhse fanachta náisiúnach tríú tíortha ar chríoch na mBallstát
 agus chun cinntí a dhéanamh maidir leis an tréimhse sin;
 (4)
 ciallaíonn 'údaráis víosaí' na húdaráis atá
 freagrach i ngach Ballstát as iarratais ar víosaí a scrúdú agus as cinntí a
 dhéanamh ina dtaobh nó atá freagrach as cinntí a dhéanamh maidir le víosaí a
 neamhniú, a chúlghairm nó a shíneadh, lena n-áirítear na húdaráis víosaí láir
 agus na húdaráis atá freagrach as víosaí a eisiúint ag an teorainn i gcomhréir
 leis an gCod Víosaí[32];
 (5)
 ciallaíonn 'náisiúnach tríú tír' aon duine nach
 saoránach den Aontas é de réir bhrí Airteagal 20 den Chonradh, cé is moite
 de dhaoine a bhfuil cearta chun saorghluaiseachta acu atá coibhéiseach le
 cearta shaoránaigh an Aontais faoi chomhaontuithe idir an tAontas nó an tAontas
 agus a Bhallstáit, ar thaobh amháin, agus tríú tíortha, ar an taobh eile;
 (6)
 ciallaíonn 'doiciméad taistil' pas nó a chomhionann
 de dhoiciméad, a thugann ceart don sealbhóir teorainneacha seachtracha a
 thrasnú agus dár féidir víosa a ghreamú;
 (7)
 ciallaíonn ‘fanacht ar feadh gearrthréimhse’
 fanacht i gcríoch na mBallstát ar feadh tréimhse nach mó ná 90 lá in aon
 tréimhse 180 lá;
 (8)
 ciallaíonn 'an Bállstát atá freagrach' an Ballstát
 a d’iontráil na sonraí sa Chóras Isteach/Amach;
 (9)
 ciallaíonn 'fíorú' an próiseas trína ndéantar
 comparáid idir thacair sonraí chun bailíocht céannachta a maíodh a bheith ag
 duine a shuíomh (seiceáil sonra ar shonra);
 (10)
 ciallaíonn ‘sainaithint’ an próiseas trína
 gcinntear céannacht duine trí chuardach i mbunachar sonraí os coinne iliomad
 tacar sonraí (seiceáil sonra ar shonraí);
 (11)
 ciallaíonn ‘sonraí alfa-uimhriúla’ sonraí a
 léirítear le litreacha, le digití, le saincharachtair agus le comharthaí spáis
 agus poncaíochta;
 (12)
 ciallaíonn 'sonraí bithmhéadracha' méarloirg;
 (13)
 ciallaíonn ‘duine a fhanann rófhada’ náisiúnach
 tríú tír nach gcomhlíonann, nó nach gcomhlíonann a thuilleadh, na coinníollacha
 a bhaineann le fanacht ar feadh gearrthréimhse ar chríoch na mBallstát;
 (14)
 ciallaíonn ‘Gníomhaireacht’ an ghníomhaireacht a
 bunaíodh le Rialachán (AE) Uimh. 1077/2011[33];
 (15)
 ciallaíonn ‘Frontex’ an Ghníomhaireacht Eorpach
 chun Comhar Oibríochtúil a Bhainistiú ag Teorainneacha Seachtracha Bhallstáit
 an Aontais Eorpaigh a bunaíodh le Rialachán (CE) Uimh. 2007/2004[34];
 (16)
 ciallaíonn 'údarás maoirseachta' an t‐údarás
 maoirseachta a bunaíodh i gcomhréir le hAirteagal 28 de
 Threoir 95/46/CE;
 (17)
 ciallaíonn 'bainistiú oibríochtúil' na cúraimí uile
 is gá chun feidhmiú córas mórscála TF a choinneáil ar bun, lena n‐áirítear
 freagracht as an mbonneagar cumarsáide a úsáideann na córais sin;
 (18)
 ciallaíonn 'forbairt' na cúraimí uile is gá chun
 córas mórscála TF a chruthú, lena n‐áirítear an bonneagar cumarsáide a
 úsáideann sé.
 Airteagal 6
 Ailtireacht theicniúil an Chórais Isteach/Amach
 Is é a bheidh sa Chóras Isteach/Amach:
 (a)
 Lárchóras ina mbeidh Láraonad agus Láraonad
 Cúltaca, a mbeidh ar a chumas feidhmiúlachtaí uile an phríomh‐Láraonaid a
 áirithiú i gcás ina gclisfeadh ar an gcóras;
 (b)
 Córas Náisiúnta ina mbeidh na crua‐earraí, na
 bogearraí agus an bonneagar cumarsáide náisiúnta is gá chun feistí úsáideoirí
 deiridh na n‐údarás inniúil arna sainmhíniú in Airteagal 7(2) a
 nascadh leis na Pointí Iontrála Líonra i ngach Ballstát;
 (c)
 Comhéadan Aonfhoirmeach i ngach Ballstát a bheidh
 bunaithe ar shonraíochtaí teicniúla coiteanna agus a bheidh comhionann i gcás
 na mBallstát ar fad;
 (d)
 na Pointí Iontrála Líonra, ar cuid den Chomhéadan
 Aonfhoirmeach iad agus arb iad na pointí náisiúnta rochtana lena nasctar Córas
 Náisiúnta gach Ballstáit leis an Lárchóras; agus
 (e)
 an Bonneagar Cumarsáide idir an Lárchóras agus na
 Pointí Iontrála Líonra.
 Airteagal 7
 Rochtain chun sonraí a iontráil, a leasú, a scriosadh, nó
 a cheadú
 1. I
 gcomhréir le hAirteagal 4, aon rochtain ar an gCóras Isteach/Amach chun na
 sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11 agus in Airteagal 12 a iontráil,
 a leasú, a scriosadh agus a cheadú i gcomhréir leis an Rialachán seo, is ag
 foireann chuí-údaraithe údarás gach Ballstáit atá inniúil chun na gcríoch a
 leagtar síos in Airteagail 15 go 22, agus acusan amháin, a bheidh an
 rochtain sin agus í teoranta chun a mhéid a bheidh na sonraí de dhíth chun na
 cúraimí a chomhlíonadh de réir na gcríoch sin, agus i gcomhréir leis na
 cuspóirí atá le baint amach.
 2. Ainmneoidh
 gach Ballstát na húdaráis inniúla, lena n‐áirítear údaráis teorann,
 údaráis víosaí agus údaráis inimirce, a mbeidh rochtain ag a gcomhaltaí foirne
 cuí-údaraithe ar an gCóras Isteach/Amach chun sonraí a iontráil, a leasú, a
 scriosadh nó a cheadú. Cuirfidh gach
 Ballstát liosta de na húdaráis sin chuig an nGníomhaireacht gan mhoill. Sonrófar sa liosta sin cad chuige a bhféadfaidh
 gach údarás rochtain a bheith aige ar shonraí sa Chóras Isteach/Amach.
 Laistigh de thrí mhí tar éis don Chóras
 Isteach/Amach teacht i bhfeidhm i gcomhréir le hAirteagal 41,
 foilseoidh an Ghníomhaireacht liosta comhdhlúite in Iris Oifigiúil an
 Aontais Eorpaigh. I gcás ina
 ndéantar leasuithe air, foilseoidh an Ghníomhaireacht liosta comhdhlúite atá
 cothrom le dáta uair sa bhliain.
 Airteagal 8
 Prionsabail Ghinearálta
 1. Gach
 údarás inniúil a údaraítear rochtain a bheith aige ar an gCóras Isteach/Amach i
 gcomhréir leis an Rialachán seo, áiritheoidh sé gur gá an Córas Isteach/Amach a
 úsáid agus go mbeidh an úsáid sin iomchuí agus i gcomhréir le comhlíonadh
 chúraimí na n-údarás inniúil.
 2. Agus an
 Córas Isteach/Amach á úsáid aige, áiritheoidh gach údarás inniúil nach ndéanfar
 idirdhealú i gcoinne náisiúnach tríú tíortha bunaithe ar ghnéas, ar bhunadh
 ciníoch ná eitneach, ar reiligiún ná ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois ná ar
 chlaonadh gnéis agus go lánurramófar dínit dhaonna agus sláine an duine.
 Airteagal 9
 Áireamhán uathoibrithe
 Áireofar sa Chóras Isteach/Amach sásra
 uathoibrithe lena léireofar uastréimhse fanachta údaraithe i gcomhréir le hAirteagal 5(1)
 de Chód Teorainneacha Schengen i gcás gach náisiúnaigh tríú tír arna chlárú sa
 Chóras Isteach/Amach.
 Leis an áireamhán uathoibrithe déanfar an méid
 seo a leanas:
 (a) cuirfear na húdaráis inniúla agus an náisiúnach tríú tír ar an eolas
 faoi fhad na tréimhse fanachta údaraithe ar dhul isteach sa chríoch ag an
 teorainn dó;
 (b) náisiúnaigh tríú tíortha a d’fhan rófhada a shainaithint ar an gcríoch
 a fhágáil dóibh.
 Airteagal 10
 Sásra faisnéise
 1. Áireofar
 sa Chóras Isteach/Amach sásra lena sainaithneofar go huathoibríoch, go díreach
 tar éis dháta éagtha na tréimhse fanachta údaraithe, na taifid isteach/amach a
 bhfuil sonraí maidir leis an gcríoch a fhágáil in easnamh orthu agus
 sainaithneofar taifid ar sáraíodh a n‐uastréimhse fanachta.
 2. Beidh
 liosta, arna gcur le chéile ag an gcóras, ina mbeidh na sonraí dá dtagraítear
 in Airteagal 11 maidir leis na daoine ar fad a d'fhan rófhada, ar fáil do
 na húdaráis inniúla náisiúnta ainmnithe.
 CAIBIDIL II
 Iontráil agus úsáid sonraí ag na húdaráis teorann
 Airteagal 11
 Sonraí pearsanta do shealbhóirí víosaí
 1. Murar
 cláraíodh náisiúnach tríú tír sa Chóras Isteach/Amach roimhe, i gcás ina
 gcinntear cead isteach a thabhairt do shealbhóir víosa i gcomhréir le Cód
 Teorainneacha Schengen, cruthóidh an t‐údarás teorann comhad aonair an
 duine trí na sonraí seo a leanas a iontráil sa chóras:
 (a) sloinne (ainm teaghlaigh), sloinne tráth breithe (sloinne/sloinnte
 roimhe sin), céadainm/céadainmeacha (ainm baiste nó ainmneacha baiste); dáta breithe, áit bhreithe, tír bhreithe,
 náisiúntacht nó náisiúntachtaí agus gnéas;
 (b) cineál agus uimhir an doiciméid taistil nó na ndoiciméad taistil, an
 t-údarás a d'eisigh é nó iad agus dáta a eisithe nó a n‐eisithe;
 (c) cód trí litir na tíre eisiúna, agus an dáta a rachaidh bailíocht an
 doiciméid taistil nó na ndoiciméad taistil in éag;
 (d) uimhir an ghreamáin víosa, lena n‐áirítear cód trí litir an
 Bhallstáit eisiúna, agus an dáta a rachaidh bailíocht an víosa in éag, más
 infheidhme;
 (e) tráth a théitear isteach den chéad uair ar bhonn an víosa, líon na n-uaireanta is féidir dul isteach agus fad na tréimhse a údaraítear fanacht de réir mar a léirítear ar
 an ngreamán víosa;
 (f) más infheidhme, scéala go bhfuil rochtain ar an gClár do Thaistealaithe
 Cláraithe tugtha don duine i gcomhréir le Rialachán COM(2013)
 97 final, uimhir an aitheantóra uathúil agus stádas na
 rannpháirtíochta.
 2. Gach
 uair a théann an duine sin isteach i gcríoch na mBallstát cuirfear na sonraí
 seo a leanas i dtaifead isteach/amach a nascfar le comhad aonair an duine sin
 trí uimhir thagartha aonair arna cruthú ag an gCóras Isteach/Amach ar chruthú
 an chomhaid sin dó:
 (a) dáta agus am an teacht isteach;
 (b) an Ballstát a dtagann an duine isteach ann, an pointe trasnaithe
 teorann agus an t‐údarás a d'údaraigh an teacht isteach;
 (c) líon na laethanta a údaraítear don duine fanacht agus dáta lá
 deireanach na tréimhse fanachta údaraithe.
 3. Ar an gcríoch a fhágáil cuirfear na sonraí seo a leanas sa taifead
 isteach/amach a nascfar le comhad aonair an duine sin:
 (a) dáta agus am an imeachta;
 (b) an Ballstát agus an pointe trasnaithe teorann ag a bhfágann an duine an
 chríoch.
 Airteagal 12
 Sonraí pearsanta do náisiúnaigh tríú tíortha atá díolmhaithe ón oibleagáid
 víosa a bheith acu
 1. Murar cláraíodh
 náisiúnach tríú tír atá díolmhaithe ón oibleagáid víosa a bheith aige sa Chóras
 Isteach/Amach cheana agus i gcás ina gcinntear cead isteach a thabhairt dó i
 gcomhréir le Cód Teorainneacha Schengen, cruthóidh an t‐údarás teorann
 comhad aonair agus cuirfear deich méarlorg i gcomhad aonair an duine sin, i
 dteannta na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11, cé is moite den
 fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1(d) agus (e) d'Airteagal 11.
 2. Beidh páistí
 faoi 12 bhliain d’aois díolmhaithe ón gceanglas méarloirg a thabhairt ar
 chúiseanna dlí.
 3. Beidh daoine a
 bhfuil sé dodhéanta go fisiciúil méarlorgú a dhéanamh orthu díolmhaithe ón
 gceanglas méarloirg a thabhairt ar chúiseanna fíorasacha.
 I gcás, áfach, nach mbeadh sé dodhéanta ach go
 sealadach, ceanglófar ar an duine na méarloirg a thabhairt tráth a mbeidh sé ag
 teacht isteach arís. Beidh na
 húdaráis teorann i dteideal tuilleadh soiléirithe a iarraidh maidir le bunús an
 fhátha a bhfuil sé dodhéanta méarloirg a sholáthar.
 Áiritheoidh na Ballstáit go bhfuil nósanna
 imeachta iomchuí ann chun dínit an duine a ráthú i gcás deacrachtaí a bheith
 acu méarlóirg a fháil.
 4. I gcás ina bhfuil
 an duine lena mbaineann díolmhaithe ón gceanglas méarlóirg a thabhairt ar
 chúiseanna dlí nó ar chúiseanna fíorasacha de bhun mhír 2 nó mhír 3,
 breacfar síos don réimse sonraí sin ‘neamhbhainteach’. Ceadóidh an córas idirdhealú a dhéanamh idir na cásanna nach gá
 méarloirg a sholáthar ar chúiseanna dlí agus na cásanna nach féidir iad a
 sholáthar ar chúiseanna fíorasacha.
 5. Ar feadh
 tréimhse trí bliana tar éis don Chóras Isteach/Amach a theacht i bhfeidhm, ní
 dhéanfar ach na sonraí alfa‐uimhriúla dá dtagraítear i mír 1 a
 thaifeadadh.
 Airteagal 13
 Nósanna imeachta maidir le sonraí a iontráil ag pointí
 trasnaithe teorann i gcás inar cláraíodh comhad roimhe
 Má cláraíodh comhad roimhe, tabharfaidh an t‐údarás
 teorann, más gá, an réimse sonraí cothrom le dáta, taifeadfaidh sé gach teacht
 isteach agus gach imeacht i gcomhréir le hAirteagal 11 agus le hAirteagal 12
 agus nascfaidh sé an taifead sin le comhad aonair an duine lena mbaineann.
 Airteagal 14
 Sonraí breise a bheidh le hiontráil sa taifead i gcás
 údarú fanachta a chúlghairm nó a shíneadh
 1. I gcás
 ina ndéantar cinneadh údarú fanachta a chúlghairm nó an tréimhse fanachta
 údaraithe a shíneadh, iontrálfaidh an t-údarás inniúil a rinne an cinneadh sin
 na sonraí seo a leanas sa taifead isteach/amach:
 (a) an fhaisnéis faoin stádas lena léirítear gur cúlghaireadh an t‐údarú
 fanachta nó gur síníodh an tréimhse fanachta údaraithe;
 (b) an t‐údarás a chúlghair an t‐údarú fanachta nó a chuir
 síneadh leis an tréimhse fanachta údaraithe;
 (c) an láthair agus an dáta ar cinneadh an t‐údarú fanachta a
 chúlghairm nó síneadh a chur leis an tréimhse fanachta údaraithe;
 (d) an dáta nua a éagfaidh an t‐údarú fanachta.
 2. Cuirfear
 in iúl sa taifead isteach/amach an foras nó na forais a bheidh le cúlghairm an
 údaraithe fanachta, arb éard a bheidh iontu:
 (a) na forais ar a bhfuil an duine á dhíbirt;
 (b) aon chinneadh eile arna dhéanamh ag údaráis inniúla an Bhallstáit, i
 gcomhréir le reachtaíocht náisiúnta, a fhágann go ndíbrítear an náisiúnach tríú
 tír nó go bhfágann sé, ar náisiúnach tríú tír é nach gcomhlíonann na
 coinníollacha a bhaineann le dul isteach i gcríoch na mBallstát nó fanacht inti
 nó nach bhfuil na coinníollacha sin á gcomhlíonadh aige a thuilleadh.
 3. Cuirfear
 in iúl sa taifead isteach/amach na forais a bheidh le síneadh a chur leis an
 tréimhse fanachta údaraithe.
 4. Nuair a
 fhágann duine nó nuair a dhíbrítear é ó chríocha na mBallstát de bhun cinnidh
 dá dtagraítear i mír 2(b), iontrálfaidh an t‐údarás inniúil na
 sonraí, i gcomhréir le hAirteagal 13, a bhaineann leis an teacht
 isteach sonrach sin sa taifead isteach/amach.
 Airteagal 15
 Sonraí a úsáid chun críocha fíoraithe ag na teorainneacha
 seachtracha
 1. Beidh
 rochtain ag údaráis teorann ar an gCóras Isteach/Amach chun na sonraí a cheadú
 sa mhéid is go bhfuil na sonraí de dhíth chun cúraimí rialaithe teorann a
 dhéanamh.
 2. Chun na
 gcríoch dá dtagraítear i mír 1, beidh cead ag na húdaráis teorann cuardach
 a dhéanamh leis na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(a) i dteannta
 na sonraí seo a leanas go léir nó cuid acu:
 –
 na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(b);
 –
 na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(c);
 –
 uimhir an ghreamáin víosa dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(d);
 –
 na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(2)(a);
 –
 an Ballstát agus an pointe trasnaithe teorann ag a
 dtagann an duine isteach nó ag a bhfágann sé an chríoch;
 –
 na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 12.
 CAIBIDIL
 III
 Iontráil sonraí agus úsáid an Chórais Isteach/Amach
 ag údaráis eile
 Airteagal 16
 An Córas Isteach/Amach a úsáid chun iarratais ar víosaí a
 scrúdú agus chun cinntí a dhéanamh ina leith
 1. Ceadóidh
 údaráis víosaí an Córas Isteach/Amach chun iarratais ar víosaí a scrúdú agus
 chun cinntí a bhaineann leis na hiarratais sin a dhéanamh, lena n-áirítear
 cinntí maidir le tréimhse bhailíochta víosa eisithe a neamhniú, a chúlghairm nó
 a shíneadh i gcomhréir leis na forálacha ábhartha den Chód Víosaí.
 2. Chun na
 gcríoch dá dtagraítear i mír 1, tabharfar cead don údarás víosaí cuardach a
 dhéanamh le rogha amháin nó níos mó de na sonraí seo a leanas:
 (a) na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(a), (b) agus (c);
 (b) uimhir an ghreamáin víosa, lena n‐áirítear cód trí litir an
 Bhallstáit eisiúna dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(d);
 (c) na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 12.
 3. Má
 léirítear leis an gcuardach arna dhéanamh leis na sonraí atá liostaithe
 i mír 2 go bhfuil sonraí maidir leis an náisiúnach tríú tír taifeadta
 sa Chóras Isteach/Amach, tabharfar rochtain do na húdaráis víosaí ar na sonraí
 i gcomhad aonair an duine sin agus ar na taifid isteach/amach atá nasctha leis
 an gcomhad, d’fhonn iad a cheadú, chun na gcríoch dá dtagraítear
 i mír 1 amháin.
 Airteagal 17
 An Córas Isteach/Amach a úsáid chun iarratais ar rochtain
 ar an gClár do Thaistealaithe Cláraithe (RTP) a scrúdú
 1. Ceadóidh
 na húdaráis inniúla dá dtagraítear in Airteagal 4 de Rialachán COM(2013) 97 final an Córas
 Isteach/Amach chun iarratais ar rochtain ar an RTP a scrúdú agus chun cinntí a
 bhaineann leis na hiarratais sin a dhéanamh, lena n-áirítear cinntí maidir le
 tréimhse bhailíochta na rochtana ar an RTP a dhiúltú, a chúlghairm nó a
 shíneadh i gcomhréir le forálacha ábhartha an Rialacháin sin.
 2. Chun na
 gcríoch dá dtagraítear i mír 1, tabharfar cead don údarás inniúil cuardach a
 dhéanamh le rogha amháin nó níos mó de na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(a),
 (b) agus (c).
 3. Má léirítear
 leis an gcuardach a dhéantar leis na sonraí atá liostaithe i mír 2 go
 bhfuil sonraí maidir leis an náisiúnach tríú tír taifeadta sa Chóras
 Isteach/Amach, tabharfar rochtain don údaras inniúil ar na sonraí i gcomhad
 aonair an duine sin agus ar na taifid isteach/amach atá nasctha leis an
 gcomhad, d’fhonn iad a cheadú, chun na gcríoch dá dtagraítear i mír 1
 amháin.
 Airteagal 18
 Rochtain ar shonraí chun críocha fíoraithe laistigh de
 chríoch na mBallstát
 1. Chun
 céannacht an náisiúnaigh tríú tír a fhíorú agus/nó chun a fhíorú má tá na
 coinníollacha a bhaineann le dul isteach i gcríoch na mBallstát nó fanacht inti
 á gcomhlíonadh, beidh cead ag údaráis inniúla na mBallstát cuardach a dhéanamh
 leis na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(a), (b) agus (c), i
 dteannta leis na méarloirg dá dtagraítear in Airteagal 12.
 2. Má
 léirítear leis an gcuardach a dhéantar leis na sonraí atá liostaithe
 i mír 1 go bhfuil sonraí maidir leis an náisiúnach tríú tír taifeadta
 sa Chóras Isteach/Amach, tabharfar rochtain don údaras inniúil ar na sonraí i
 gcomhad aonair an duine sin agus ar an taifead isteach/amach nó ar na taifid
 isteach/amach atá nasctha leis an gcomhad, d’fhonn iad a cheadú, chun na
 gcríoch dá dtagraítear i mír 1 amháin.
 Airteagal 19
 Rochtain ar shonraí chun críocha sainaitheanta
 1. Chun
 críocha aon duine a shainaithint nach gcomhlíonann nó nach gcomhlíonann a
 thuilleadh na coinníollacha a bhaineann le dul isteach, le fanacht nó le cónaí
 i gcríoch na mBallstát, agus chun na críche sin amháin, beidh cead
 cuardach a dhéanamh le méarloirg an duine sin ag na húdaráis atá inniúil ar
 sheiceálacha a dhéanamh ag pointí trasnaithe na dteorainneacha seachtracha
 i gcomhréir le Cód Teorainneacha Schengen nó laistigh de chríoch na
 mBallstát maidir le cé acu an bhfuil nó nach bhfuil na coinníollacha a
 bhaineann le dul isteach, fanacht nó cónaí i gcríoch na mBallstát á
 gcomhlíonadh.
 2. Má
 léirítear leis an gcuardach a dhéantar leis na sonraí atá liostaithe
 i mír 1 go bhfuil sonraí maidir leis an duine taifeadta sa Chóras
 Isteach/Amach, tabharfar rochtain don údaras inniúil ar na sonraí i gcomhad
 aonair an duine sin agus ar na taifid isteach/amach atá nasctha leis an
 gcomhad, d’fhonn iad a cheadú, chun na gcríoch dá dtagraítear i mír 1
 amháin.
 CAIBIDIL
 IV
 Sonraí a choinneáil agus a leasú
 Airteagal 20
 Tréimhse choinneála i gcomhair sonraí a stóráil
 1. Déanfar
 gach taifead isteach/amach a stóráil ar feadh 181 lá ar a mhéad.
 2. Déanfar
 gach comhad aonair mar aon leis an taifead isteach/amach nó na taifid
 isteach/amach atá nasctha leis an gcomhad a stóráil sa Chóras Isteach/Amach ar
 feadh 91 lá ar a mhéad tar éis an taifead amach deireanach a dhéanamh,
 mura ndéantar aon taifead isteach laistigh de 90 lá ón taifead amach deireanach.
 3. De
 mhaolú ar mhír 1, mura ndéantar aon taifead amach tar éis don tréimhse
 fanachta údaraithe dul in éag, déanfar na sonraí a stóráil ar feadh cúig bliana
 ar a mhéad tar éis lá deireanach na tréimhse fanachta údaraithe.
 Airteagal 21
 Sonraí a leasú
 1. Beidh de
 cheart ag údaráis inniúla na mBallstát arna n‐ainmniú i gcomhréir le hAirteagal 7
 sonraí a iontráladh sa Chóras Isteach/Amach a leasú, trí na sonraí sin a
 cheartú nó a scriosadh i gcomhréir leis an Rialachán seo.
 2 Déanfar
 an fhaisnéis faoi dhaoine dá dtagraítear in Airteagal 10(2) a scriosadh
 gan mhoill i gcás ina soláthraíonn an náisiúnach tríú tír fianaise, i gcomhréir
 le dlí náisiúnta an Bhallstáit atá freagrach, nach raibh de rogha aige nó aici
 an tréimhse fanachta údaraithe a shárú de dheasca teagmhais thromchúisigh narbh
 fhéidir a thuar, go bhfuair sé ceart dlíthiúil fanacht nó i gcás earráidí. Beidh rochtain ag an náisiúnach tríú tír ar
 leigheas breithiúnach éifeachtach lena áirithiú go ndéanfar na sonraí a leasú.
 Airteagal 22
 Luathscriosadh sonraí
 Más rud é, sula rachaidh an tréimhse dá
 dtagraítear in Airteagal 20 in éag, go mbeidh náisiúntacht Ballstáit
 bronnta ar náisiúnach tríú tír, nó go mbeidh sé faoi réir mhaolú Airteagal 3(2),
 déanfaidh an Ballstát a bhfuil a náisiúntacht bronnta ar an náisiúnach tríú tír
 nó an Ballstát a d'eisigh an cárta cónaithe an comhad aonair agus na taifid atá
 nasctha leis i gcomhréir le hAirteagal 11 agus le hAirteagal 12 a
 scriosadh ón gCóras Isteach/Amach gan mhoill. Beidh rochtain ag an náisiúnach tríú tír ar leigheas breithiúnach
 éifeachtach lena áirithiú go ndéanfar na sonraí a scriosadh.
 CAIBIDIL
 V
 Forbairt, Oibríocht agus Freagrachtaí
 Airteagal 23
 Glacadh beart cur chun
 feidhme ag an gCoimisiún roimh fhorbairt
 Glacfaidh
 an Coimisiún na bearta thíos is gá d'fhorbairt agus do chur chun feidhme
 teicniúil an Lárchórais, na gComhéadan Aonfhoirmeach agus an Bhonneagair
 Chumarsáide, lena n‐áirítear sonraíochtaí maidir leis an méid seo a
 leanas:
 (a)
 gléineacht agus úsáid méarlorg chun fíorú
 bithmhéadrach a dhéanamh sa Chóras Isteach/Amach;
 (b)
 dearadh ailtireacht fhisiciúil an chórais lena n‐áirítear
 a bhonneagar cumarsáide;
 (c)
 iontráil na sonraí i gcomhréir le hAirteagal 11
 agus 12;
 (d)
 rochtain ar na sonraí i gcomhréir le hAirteagail 15
 go 19;
 (e)
 coinneáil, leasú, scriosadh agus luathscriosadh
 sonraí i gcomhréir le hAirteagal 21 agus Airteagal 22;
 (f)
 coinneáil na dtaifead agus rochtain orthu i
 gcomhréir le hAirteagal 30;
 (g)
 ceanglais feidhmíochta.
 Glacfar na gníomhartha cur chun feidhme sin i
 gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 42.
 Saineoidh an Ghníomhaireacht na sonraíochtaí
 teicniúla agus éabhlóid na sonraíochtaí sin i ndáil leis an Láraonad, an
 Láraonad Cúltaca, na Comhéadain Aonfhoirmeacha, agus an Bonneagar Cumarsáide,
 tar éis tuairim fhabhrach a fháil ón gCoimisiún.
 Airteagal 24
 Forbairt agus bainistiú oibríochtúil
 1. Beidh an
 Ghníomhaireacht freagrach as an Láraonad, an Láraonad Cúltaca, na Comhéadain
 Aonfhoirmeacha lena n‐áirítear na Pointí Iontrála Líonra, agus an
 Bonneagar Cumarsáide a fhorbairt.
 Déanfaidh an Ghníomhaireacht an Láraonad, an
 Láraonad Cúltaca, na Comhéadain Aonfhoirmeacha agus an Bonneagar Cumarsáide a
 fhorbairt agus a chur chun feidhme a luaithe agus is féidir tar éis theacht
 i bhfeidhm an Rialacháin seo agus tar éis don Choimisiún na bearta dá
 bhforáiltear in Airteagal 23(1) a ghlacadh.
 Is éard a bheidh i gceist leis an bhforbairt
 mionsaothrú agus cur chun feidhme na sonraíochtaí teicniúla, tástáil agus
 comhordú foriomlán an tionscadail.
 2. Beidh an
 Ghníomhaireacht freagrach as bainistiú oibríochtúil an Láraonaid, an Láraonaid
 Chúltaca agus na gComhéadan Aonfhoirmeach. Áiritheoidh sí, i gcomhar leis na Ballstáit, go n-úsáidfear an
 teicneolaíocht is fearr a bheidh ar fáil, faoi réir anailíse costais is
 tairbhe.
 Beidh an Ghníomhaireacht freagrach freisin as
 bainistiú oibríochtúil an Bhonneagair Chumarsáide idir an Lárchóras agus na
 Pointí Iontrála Líonra.
 Is éard a bheidh i mbainistiú oibríochtúil an
 Chórais Isteach/Amach na cúraimí go léir a theastaíonn chun an Córas
 Isteach/Amach a choinneáil ar bun 24 uair an chloig in aghaidh an lae, seacht
 lá sa tseachtain i gcomhréir leis an Rialachán seo, go háirithe an obair
 chothabhála agus na forbairtí teicniúla is gá lena áirithiú go mbeidh an córas
 ag feidhmiú ar leibhéal sásúil ó thaobh na cáilíochta oibríochtúla de, go
 háirithe maidir leis an méid ama a bheidh de dhíth chun an bunachar sonraí láir
 a iniúchadh de réir pointí trasnaithe teorann, ar tréimhse ama é ba cheart a
 bheith chomh gearr agus is féidir.
 3. Gan
 dochar d'Airteagal 17 de Rialacháin Foirne Oifigigh an Aontais Eorpaigh,
 cuirfidh an Ghníomhaireacht rialacha iomchuí rúndachta gairmiúla nó oibleagáidí
 comhionanna rúndachta eile i bhfeidhm maidir lena chomhaltaí foirne ar fad ar
 gá dóibh oibriú le sonraí an Chórais Isteach/Amach. Beidh feidhm ag an oibleagáid sin chomh maith tar éis do na comhaltaí
 foirne sin imeacht ón oifig nó scor den fhostaíocht nó tar éis fhoirceannadh a
 ngníomhaíochtaí.
 Airteagal 25
 Freagrachtaí náisiúnta
 1. Beidh
 gach Ballstát freagrach as an méid seo a leanas:
 (a) forbairt an Chórais Náisiúnta agus é sin a nascadh leis an gCóras
 Isteach/Amach;
 (b) a Chóras Náisiúnta féin a eagrú, a bhainistiú, a oibriú agus a
 chothabháil; agus
 (c) bainistiú agus socruithe a dhéanamh chun go mbeidh rochtain ag
 comhaltaí foirne cuí-údaraithe na n‐údarás inniúil náisiúnta ar an gCóras
 Isteach/Amach i gcomhréir leis an Rialachán seo agus liosta den fhoireann sin,
 maille lena bpróifílí, a chruthú agus a thabhairt cothrom le dáta go rialta;
 2. Déanfaidh
 gach Ballstát údarás náisiúnta a ainmniú, a thabharfaidh rochtain ar an gCóras
 Isteach/Amach do na húdaráis inniúla dá dtagraítear in Airteagal 7, agus
 ceanglóidh gach Ballstát an t-údarás náisiúnta sin den Phointe Iontrála Líonra.
 3. Urramóidh
 gach Ballstát nósanna imeachta uathoibrithe maidir le sonraí a phróiseáil.
 4. Sula dtabharfar
 údarás dóibh na sonraí atá stóráilte sa Chóras Isteach/Amach a phróiseáil,
 cuirfear oiliúint iomchuí faoi shlándáil sonraí agus faoi rialacha cosanta
 sonraí ar fhoireann na n‐údarás a mbeidh sé de cheart acu rochtain a
 fháil ar an gCóras.
 5. Is as buiséad
 an Aontais a íocfar na costais arna dtabhú ag an gCóras Náisiúnta agus na
 costais a bhaineann le hóstáil an Chomhéadain Náisiúnta.
 Airteagal 26
 Freagracht as úsáid na sonraí
 1. Áiritheoidh
 gach Ballstát go bpróiseálfar na sonraí arna dtaifeadadh sa Chóras
 Isteach/Amach go dleathach, agus go háirithe gurb í an fhoireann chuí-údaraithe
 amháin a mbeidh rochtain aici ar na sonraí sin chun a gcúraimí a chomhlíonadh i
 gcomhréir le hAirteagail 15 go 19 den Rialachán seo. Áiritheoidh an Ballstát atá freagrach, go háirithe:
 (a) go mbaileofar na sonraí go dleathach;
 (b) go gclárófar na sonraí go dleathach sa Chóras Isteach/Amach;
 (c) go mbeidh na sonraí cruinn agus cothrom le dáta nuair a tharchuirfear
 chuig an gCóras Isteach/Amach iad.
 2. Áiritheoidh
 an Ghníomhaireacht go ndéanfar an Córas Isteach/Amach a oibriú i gcomhréir
 leis an Rialachán seo agus i gcomhréir leis na gníomhartha cur chun
 feidhme dá dtagraítear in Airteagal 23. Déanfaidh an Ghníomhaireacht, go háirithe, an méid seo a leanas:
 (a) déanfaidh sí na bearta is gá chun slándáil an Lárchórais agus an
 bhonneagair chumarsáide idir an Lárchóras agus na Pointí Iontrála Líonra a
 áirithiú, gan dochar do fhreagrachtaí gach Ballstáit;
 (b) áiritheoidh sí nach mbeidh rochtain ach ag comhaltaí foirne cuí‐údaraithe
 ar na sonraí arna bpróiseáil sa Chóras Isteach/Amach chun cúraimí na
 Gníomhaireachta a chomhlíonadh i gcomhréir leis an Rialachán seo.
 3. Cuirfidh
 an Ghníomhaireacht Parlaimint na hEorpa, an Chomhairle agus an Coimisiún ar an
 eolas faoi na bearta a dhéanfaidh sé de bhun mhír 2 chun tús a chur le
 hoibríochtaí an Chórais Isteach/Amach.
 Airteagal 27
 Sonraí a chur in iúl do thríú tíortha, d'eagraíochtaí
 idirnáisiúnta agus do pháirtithe príobháideacha
 1. Ní
 dhéanfar sonraí arna stóráil sa Chóras Isteach/Amach a aistriú chuig tríú tír,
 chuig eagraíocht idirnáisiúnta, ná chuig aon pháirtí príobháideach ná ní
 chuirfear na sonraí sin ar fáil dóibh.
 2. De
 mhaolú ar mhír 1, féadfar na sonraí dá dtagraítear in Airteagal 11(1)(a),
 (b) agus (c) agus in Airteagal 12 (1) a aistriú chuig tríú tír nó chuig
 eagraíocht idirnáisiúnta atá liostaithe san Iarscríbhinn, nó na sonraí sin a
 chur ar fáil dóibh, más gá é sin a dhéanamh i gcásanna aonair chun céannacht
 náisiúnach tríú tíortha a chruthú, lena n-áirítear chun náisiúnaigh a chur ar
 ais, ar an gcuntar go sásaítear na coinníollacha seo a leanas:
 (a) go mbeidh cinneadh glactha ag an gCoimisiún maidir le cosaint
 leordhóthanach sonraí pearsanta sa tríú tír sin i gcomhréir le hAirteagal 25(6)
 de Threoir 95/46/CE, nó go mbeidh comhaontú um athghlacadh isteach
 i bhfeidhm idir an Comhphobal agus an tríú tír sin, nó go mbeidh feidhm ag
 Airteagal 26(1)(d) de Threoir 95/46CE;
 (b) go gcomhaontóidh an tríú tír nó an eagraíocht idirnáisiúnta gan na
 sonraí a úsáid ach amháin chun na críche ar chuici a tugadh iad;
 (c) go n-aistreofar na sonraí, nó go gcuirfear ar fáil iad, i gcomhréir
 leis na forálacha ábhartha de dhlí an Aontais, go háirithe comhaontuithe um
 athghlacadh isteach, agus leis na forálacha de dhlí náisiúnta an Bhallstáit a
 mbeidh na sonraí aistrithe nó curtha ar fáil aige, lena n-áirítear na forálacha
 dlí is ábhartha do shlándáil sonraí agus do chosaint sonraí; agus
 (d) go mbeidh a thoiliú tugtha ag an mBallstát a d’iontráil na sonraí sa
 Chóras Isteach/Amach.
 3. Ní
 dhéanfaidh aistrithe sonraí pearsanta chuig tríú tíortha nó chuig eagraíochtaí
 idirnáisiúnta de bhun mhír 2 dochar do chearta dídeanaithe ná daoine a
 iarrann cosaint idirnáisiúnta, go háirithe maidir le non‐refoulement.
 Airteagal 28
 Slándáil sonraí
 1. Áiritheoidh
 an Ballstát atá freagrach slándáil na sonraí sula gcuirfear chuig an bPointe
 Iontrála Líonra iad agus fad a bheifear á gcur chuig an bPointe Iontrála
 Líonra. Áiritheoidh gach Ballstát
 slándáil na sonraí a fhaigheann sé ón gCóras Isteach/Amach.
 2. Glacfaidh
 gach Ballstát, i ndáil lena Chóras Náisiúnta féin, na bearta is gá, lena
 n-áirítear plean slándála, chun:
 (a) sonraí a chosaint go fisiciúil, lena n-áirítear trí phleananna
 teagmhasacha a dhéanamh chun bonneagar criticiúil a chosaint;
 (b) rochtain a dhiúltú do dhaoine neamhúdaraithe ar shuiteálacha náisiúnta ina ndéanann an Ballstát oibríochtaí
 i gcomhréir le cuspóirí an Chórais Isteach/Amach (seiceálacha ag an
 mbealach isteach chuig an tsuiteáil);
 (c) cosc a chur ar léamh, ar chóipeáil,
 ar mhodhnú nó ar bhaint neamhúdaraithe na meán sonraí (meáin sonraí a rialú);
 (d) iontráil neamhúdaraithe sonraí agus iniúchadh, modhnú nó scriosadh
 neamhúdaraithe sonraí pearsanta stóráilte a chosc (stóráil a rialú);
 (e) cosc a chur ar phróiseáil neamhúdaraithe sonraí sa Chóras Isteach/Amach
 agus ar aon sonraí a próiseáladh sa Chóras Isteach/Amach a mhodhnú nó a
 scriosadh gan údarú (iontráil sonraí a rialú);
 (f) a áirithiú nach mbeidh rochtain ag na daoine a bhfuil údarú rochtana
 acu ar an gCóras Isteach/Amach ach ar na sonraí atá cumhdaithe faoina n-údarú
 rochtana, trí mheán aitheantas úsáideora indibhidiúil agus modhanna rochtana
 rúnda amháin (rochtain ar shonraí a rialú);
 (g) a áirithiú go gcruthóidh na húdaráis uile a mbeidh ceart rochtana ar an
 gCóras Isteach/Amach acu próifílí lena dtabharfar tuairisc ar fheidhmeanna agus
 ar fhreagrachtaí na ndaoine a bheidh údaraithe sonraí a iontráil, a leasú, a
 scriosadh, a cheadú agus a chuardach, agus go gcuirfear na próifílí sin ar fáil
 do na húdaráis mhaoirseachta náisiúnta gan mhoill arna iarraidh sin dóibh
 (próifílí pearsanra);
 (h) a áirithiú gur féidir a fhíorú agus a fháil amach cé na comhlachtaí ar
 féidir sonraí pearsanta a tharchur chucu trí threalamh cumarsáide sonraí a
 úsáid (cumarsáid a rialú);
 (i) a áirithiú gur féidir a fhíorú agus a fháil amach cé na sonraí a
 próiseáladh sa Chóras Isteach/Amach, cá huair a próiseáladh iad, cé a
 phróiseáil iad agus cad chuige ar próiseáladh iad (taifeadadh sonraí a rialú);
 (j) cosc a chur ar léamh, ar chóipeáil, ar mhodhnú nó ar scriosadh
 neamhúdaraithe sonraí pearsanta le linn sonraí pearsanta a tharchur chuig an
 gCóras Isteach/Amach nó ón gCóras Isteach/Amach nó le linn iompar meán sonraí,
 go háirithe trí theicnící criptithe iomchuí (iompar a rialú);
 (k) faireachán a dhéanamh ar éifeachtacht na mbeart slándála dá dtagraítear
 sa mhír seo agus na bearta eagrúcháin is gá a dhéanamh maidir le faireachán
 inmheánach chun comhréireacht leis an Rialachán seo a áirithiú (féin-iniúchóireacht).
 3. Déanfaidh
 an Ghníomhaireacht na bearta is gá chun na cuspóirí atá leagtha amach i mír 2 a
 bhaint amach maidir le hoibriú an Chórais Isteach/Amach, lena n-áirítear plean
 slándála a ghlacadh.
 Airteagal 29
 Dliteanas
 1. Aon
 duine, nó aon Bhallstát, ar bhain damáiste dó mar thoradh ar oibríocht
 phróiseála neamhdhleathach nó mar thoradh ar aon ghníomh nach bhfuil ag luí
 leis an Rialachán seo, beidh sé i dteideal cúiteamh a fháil ón mBallstát
 atá freagrach as an damáiste a bhain dó. Déanfar an Stát sin a dhíolmhú óna dhliteanas, go hiomlán nó go
 páirteach, má chruthaíonn sé nach bhfuil sé freagrach as an imeacht ba chúis
 leis an damáiste.
 2. Má
 dhéanann Ballstát aon fhaillí i gcomhlíonadh a chuid oibleagáidí faoin
 Rialachán seo a bheidh ina cúis damáiste don Chóras Isteach/Amach, beidh an
 Ballstát sin faoi dhliteanas i leith an damáiste sin, mura rud é agus a mhéid
 nach ndearna an Ghníomhaireacht nó Ballstát eile atá rannpháirteach sa Chóras
 Isteach/Amach bearta réasúnta chun cosc a chur ar an damáiste tarlú nó chun a
 thionchar a íoslaghdú.
 3. Beidh
 éilimh ar chúiteamh in éadan Ballstáit as an damáiste dá dtagraítear i mír 1
 agus i mír 2 faoi rialú ag forálacha dhlí náisiúnta an Bhallstáit atá ina
 chosantóir.
 Airteagal 30
 Taifid a choinneáil
 1. Coinneoidh
 gach Ballstát mar aon leis an nGníomhaireacht taifid de na hoibríochtaí
 próiseála sonraí go léir laistigh den Chóras Isteach/Amach. Léireofar sna taifid sin an cuspóir ata leis an
 rochtain dá dtagraítear in Airteagal 7, an dáta agus an t-am, an cineál sonraí
 a tarchuireadh dá dtagraítear in Airteagail 11 go 14, an cineál sonraí a
 úsáideadh i gcomhair iniúchta dá dtagraítear in Airteagail 15 go 19
 agus ainm an údaráis a d’iontráil nó a d'aisghabh na sonraí. Chomh maith leis sin, coinneoidh gach Ballstát taifid
 de na comhaltaí foirne atá cuí-údaraithe sonraí a iontráil nó aisghabháil.
 2. Ní
 fhéadfar na taifid sin a úsáid ach chun faireachán cosanta sonraí a dhéanamh ar
 inghlacthacht phróiseáil na sonraí agus chun slándáil sonraí a áirithiú. Úsáidfear bearta iomchuí chun na taifid a
 chosaint in éadan rochtana neamhúdaraithe agus scriosfar na taifid sin bliain
 tar éis don tréimhse choinneála dá dtagraítear in Airteagal 20 a dhul in
 éag, mura mbeidh gá leo i gcomhair nósanna imeachta faireacháin arna dtosú
 cheana.
 Airteagal 31
 Féinfhaireachán
 Áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfaidh gach
 údarás a bheidh i dteideal rochtain a bheith aige ar shonraí an Chórais
 Isteach/Amach na bearta is gá chun an Rialachán seo a chomhlíonadh agus go
 gcomhoibreoidh siad, i gcás inar gá, leis an údarás maoirseachta.
 Airteagal 32
 Pionóis
 Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá lena
 áirithiú go bhféadfar pionóis, a bheidh éifeachtach, comhréireach agus
 athchomhairleach, a ghearradh as aon mhí-úsáid a bhaint as sonraí a iontráladh
 sa Chóras Isteach/Amach, lena n-áirítear pionóis riaracháin agus/nó pionóis
 choiriúla i gcomhréir leis an dlí náisiúnta.
 CAIBIDIL
 VI
 Cearta agus maoirseacht maidir le cosaint sonraí
 Airteagal 33
 Ceart chun faisnéise
 1. Cuirfidh
 an Ballstát atá freagrach daoine a dtaifeadtar a sonraí sa Chóras Isteach/Amach
 ar an eolas faoi na nithe seo a leanas:
 (a) céannacht an rialaitheora dá dtagraítear in Airteagal 37(4);
 (b) cuspóirí
 phróiseáil na sonraí sa Chóras Isteach/Amach;
 (c) catagóirí fhaighteoirí na sonraí;
 (d) tréimhse choinneála na sonraí;
 (e) go bhfuil bailiú na sonraí éigeantach chun coinníollacha iontrála a
 scrúdú;
 (f) go bhfuil sé de cheart ag an duine rochtain a fháil ar shonraí a
 bhaineann leis, agus a iarraidh go gceartófaí sonraí míchruinne a bhaineann
 leis nó go scriosfaí sonraí a bhaineann leis agus a próiseáladh go
 neamhdhleathach, lena n-áirítear an ceart faisnéis a fháil maidir leis na
 nósanna imeachta chun na cearta sin a fheidhmiú agus sonraí teagmhála na
 n-údarás maoirseachta náisiúnta nó an Mhaoirseora Eorpaigh ar Chosaint Sonraí
 más infheidhme, a éistfidh éilimh a bhaineann le cosaint sonraí pearsanta.
 2. Tabharfar
 an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 i scríbhinn.
 Airteagal 34
 An ceart rochtain a fháil ar shonraí, sonraí a cheartú
 agus sonraí a scriosadh
 1. Gan
 dochar don oibleagáid faisnéis eile a chur ar fáil i gcomhréir le hAirteagal 12(a)
 de Threoir 95/46/CE, beidh sé de cheart ag aon duine go gcuirfí scéal
 chuige faoi shonraí a bhaineann leis agus a bheidh
 taifeadta sa Chóras Isteach/Amach mar aon le scéal faoin
 mBallstát a tharchuir an fhaisnéis sin chuig an gCóras. Ní fhéadfaidh ach Ballstát rochtain den sórt sin a thabhairt ar
 shonraí. Taifeadfaidh gach Ballstát
 aon iarrataí ar rochtain den sórt sin.
 2. Féadfaidh
 aon duine a iarraidh go gceartófaí sonraí a bhaineann leis atá míchruinn agus
 go scriosfaí sonraí a taifeadadh go neamhdhleathach. Déanfaidh an Ballstát atá freagrach an ceartú agus an scriosadh gan
 mhoill, i gcomhréir lena chuid dlíthe, rialachán agus nósanna imeachta.
 3. Más
 chuig Ballstát, seachas an Ballstát atá freagrach, a dhéantar an t-iarratas dá
 bhforáiltear i mír 2, déanfaidh údaráis an Bhallstáit ar cuireadh an iarraidh
 isteach chuige teagmháil le húdaráis an Bhallstáit atá freagrach laistigh de 14
 lá. Déanfaidh an Ballstát atá
 freagrach cruinneas na sonraí agus dlíthiúlacht na próiseála orthu sa Chóras
 Isteach/Amach a sheiceáil laistigh de mhí amháin.
 4. I gcás
 ina bhfuil sonraí a taifeadadh sa Chóras Isteach/Amach míchruinn, nó gur
 taifeadadh sonraí go neamhdhleathach, ceartóidh nó scriosfaidh an Ballstát atá
 freagrach na sonraí sin i gcomhréir le hAirteagal 21. Dearbhóidh an Ballstát atá freagrach
 i scríbhinn gan mhoill don duine lena mbaineann go bhfuil beart déanta
 aige chun na sonraí a bhaineann leis an duine sin a cheartú nó a scriosadh.
 5. Mura
 n-aontaíonn an Ballstát atá freagrach go bhfuil sonraí a taifeadadh sa Chóras
 Isteach/Amach míchruinn nó gur taifeadadh go neamhdhleathach iad, míneoidh sé i
 scríbhinn gan mhoill don duine lena mbaineann cad chuige nach bhfuil sé sásta
 na sonraí sin a bhaineann leis a cheartú nó a scriosadh.
 6. Cuirfidh
 an Ballstát atá freagrach faisnéis ar fáil freisin don duine lena mbaineann, ag
 míniú na gcéimeanna is féidir leis a thabhairt mura nglacfaidh sé leis an míniú
 a tugadh. Áireofar san fhaisnéis sin
 an chaoi le caingean a thabhairt nó le gearán a dhéanamh os comhair údaráis
 inniúla nó chúirteanna an Bhallstáit sin, agus aon chúnamh, lena n‐áirítear
 cúnamh ó na húdaráis mhaoirseachta, atá ar fáil i gcomhréir le dlíthe,
 rialacháin agus nósanna imeachta an Bhallstáit sin.
 Airteagal 35
 Comhar chun cearta cosanta sonraí a áirithiú
 1. Comhoibreoidh
 na Ballstáit go gníomhach chun na cearta a leagtar síos in Airteagal 34 a
 fhorghníomhú.
 2. I ngach
 Ballstát, ach é sin a iarraidh air, cuideoidh an t-údarás maoirseachta leis an
 duine lena mbaineann, agus cuirfidh sé comhairle air, maidir lena cheart sonraí
 a bhaineann leis i gcomhréir le hAirteagal 28(4) de Threoir 95/46/CE a
 cheartú nó a scriosadh.
 3. Chuige
 sin, comhoibreoidh údarás maoirseachta an Bhallstáit atá freagrach agus a
 tharchuir na sonraí le húdaráis mhaoirseachta na mBallstát ar cuireadh an t‐iarratas
 isteach chucu.
 Airteagal 36
 Leigheasanna
 1. I ngach
 Ballstát, beidh sé de cheart ag aon duine caingean a thabhairt nó gearán a
 dhéanamh os comhair údaráis inniúla nó chúirteanna an Bhallstáit sin a
 dhiúltaigh ceart rochtana ar na sonraí a bhaineann leis a duine sin, nó an
 ceart na sonraí sin a cheartú nó a scriosadh, dá bhforáiltear in Airteagal 35.
 2. Beidh
 cúnamh ar fáil ó na húdaráis mhaoirseachta i gcaitheamh na n‐imeachtaí
 sin.
 Airteagal 37
 Maoirseacht ag an údarás maoirseachta
 1. Déanfaidh
 an t‐údarás maoirseachta faireachán ar dhlíthiúlacht phróiseáil na sonraí
 pearsanta, dá dtagraítear in Airteagail 11 go 14 agus arna déanamh ag an mBallstát
 i gceist, lena n‐áirítear tarchur na sonraí sin chuig an gCóras
 Isteach/Amach agus uaidh.
 2. Áiritheoidh
 an t‐údarás maoirseachta go ndéanfar iniúchadh ar na hoibríochtaí
 próiseála sonraí sa Chóras Náisiúnta i gcomhréir le caighdeáin iniúchóireachta
 idirnáisiúnta ábhartha gach ceithre bliana ar a laghad.
 3. Áiritheoidh
 na Ballstáit go mbeidh dóthain acmhainní ag an údarás maoirseachta chun na
 cúraimí a chuirtear air faoin Rialachán seo a chomhlíonadh.
 4. Maidir
 le próiseáil sonraí pearsanta sa Chóras Isteach/Amach, ainmneoidh gach Ballstát
 an t-údarás a mheasfar a bheith ina rialaitheoir i gcomhréir le hAirteagal 2(d)
 de Threoir 95/46/CE agus ar údarás é a mbeidh freagracht láir air as sonraí an
 Bhallstáit sin a phróiseáil. Cuirfidh
 gach Ballstát in iúl don Choimisiún cé hé an t-údarás sin.
 5. Soláthróidh
 gach Ballstát aon fhaisnéis a iarrann na húdaráis mhaoirseachta agus, go
 háirithe, aon fhaisnéis maidir leis na gníomhaíochtaí a rinneadh i gcomhréir le
 hAirteagal 28, tabharfaidh siad rochtain dóibh ar a dtaifid dá dtagraítear
 in Airteagal 30 agus ceadóidh siad dóibh rochtain a bheith acu tráth ar
 bith ar gach áitreabh dá cuid.
 Airteagal 38
 Maoirseacht ag an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí
 1. Seiceálfaidh
 an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí go ndéanfar gníomhaíochtaí próiseála
 sonraí pearsanta na Gníomhaireachta i gcomhréir leis an Rialachán seo. Beidh feidhm ag na dualgais agus ag na cumhachtaí
 dá dtagraítear in Airteagal 46 agus in Airteagal 47 de
 Rialachán (CE) Uimh. 45/2001 dá réir.
 2. Áiritheoidh
 an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí go ndéanfar iniúchadh ar
 ghníomhaíochtaí próiseála sonraí pearsanta na Gníomhaireachta i gcomhréir le
 caighdeáin iniúchóireachta idirnáisiúnta ábhartha gach ceithre bliana ar a
 laghad. Seolfar tuarascáil ar an
 iniúchadh sin chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig an
 nGníomhaireacht, chuig an gCoimisiún agus chuig na húdaráis mhaoirseachta. Tabharfar deis don Ghníomhaireacht barúlacha a
 nochtadh sula nglacfar an tuarascáil.
 3. Soláthróidh
 an Ghníomhaireacht faisnéis a iarrann an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí,
 tabharfaidh sí rochtain dó ar gach doiciméad agus ar na taifid dá dtagraítear
 in Airteagal 30 agus ceadóidh sí dó rochtain a bheith aige ar gach
 áitreabh dá cuid, tráth ar bith.
 Airteagal 39
 Comhar idir údaráis mhaoirseachta
 agus an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí
 1. Agus iad
 araon ag feidhmiú laistigh de raon feidhme a n‐inniúlachtaí féin,
 comhoibreoidh na húdaráis mhaoirseachta agus an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí
 go gníomhach laistigh de chreat a gcuid freagrachtaí, agus áiritheoidh siad go
 ndéanfar maoirseacht chomhordaithe ar an gCóras Isteach/Amach agus ar na Córais
 Náisiúnta.
 2. Déanfaidh
 siad, agus iad araon ag feidhmiú laistigh de raon feidhme a n-inniúlachtaí
 féin, faisnéis ábhartha a mhalartú, cabhróidh siad le chéile chun iniúchtaí
 agus cigireachtaí a dhéanamh, scrúdóidh siad deacrachtaí maidir le léirmhíniú
 nó cur i bhfeidhm an Rialacháin seo, déanfaidh siad staidéar ar fhadhbanna a
 bhaineann le feidhmiú maoirseachta neamhspleáiche nó le feidhmiú chearta an
 duine lena mbaineann na sonraí, tarraingeoidh siad suas tograí comhchuibhithe i
 gcomhair comhréiteach ar aon fhadhbanna, agus cuirfidh siad feasacht faoi
 chearta cosanta sonraí chun cinn, de réir mar is gá.
 3. Chuige
 sin tiocfaidh na húdaráis mhaoirseachta agus an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint
 Sonraí le chéile dhá uair sa bhliain ar a laghad. Is é an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí a íocfaidh costais
 cruinnithe den sórt sin. Glacfar
 rialacha nós imeachta ag an gcéad chruinniú. Déanfar modhanna oibre eile a fhorbairt i gcomhpháirtíocht, de réir mar
 is gá.
 4. Cuirfear
 comhthuarascáil gníomhaíochta chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle,
 chuig an gCoimisiún agus chuig an nGníomhaireacht gach dara bliain. Sa tuarascáil sin beidh caibidil ó gach Ballstát
 arna hullmhú ag údarás maoirseachta an Bhallstáit sin.
 CAIBIDIL
 VII
 Forálacha críochnaitheacha
 Airteagal 40
 Úsáid sonraí chun críocha tuairiscithe agus staidrimh
 1. Chun
 críocha tuairiscithe agus staidrimh agus chuige sin amháin, ach gan cead a
 bheith acu iarratasóirí aonair a aithint, beidh rochtain ag foireann chuí‐údaraithe
 údaráis inniúla na mBallstát, na Gníomhaireachta agus Frontex ar na sonraí seo
 a leanas, d'fhonn iad a cheadú:
 (a) faisnéis maidir
 le stádas;
 (b) náisiúntacht an náisiúnaigh tríú tír;
 (c) an Ballstát, dáta agus pointe trasnaithe teorann an dula isteach agus
 an Ballstát, dáta agus pointe trasnaithe teorann an imeachta;
 (d) an cineál doiciméid taistil;
 (e) líon na ndaoine a fhanann rófhada dá dtagraítear in Airteagal 10;
 (f) na sonraí a iontráladh i ndáil le tréimhse fanachta a chúlghairm nó a
 shíneadh;
 (g) an t-údarás a d’eisigh an víosa, más infheidhme;
 (h) líon na ndaoine atá díolmhaithe ón gceanglas méarloirg a thabhairt de
 bhun Airteagal 12(2) agus (3).
 Airteagal 41
 Oibríochtaí a thosú
 1. Cinnfidh
 an Coimisiún an dáta a thosóidh an Córas Isteach/Amach ag feidhmiú, fad is a
 bheidh na coinníollacha seo a leanas comhlíonta:
 (a) beidh na bearta dá dtagraítear in Airteagal 23 glactha;
 (b) beidh sé dearbhaithe ag an nGníomhaireacht go bhfuil tástáil
 chuimsitheach ar an gCóras Isteach/Amach tugtha chun críche go ráthúil aici
 féin i gcomhar leis na Ballstáit; agus
 (c) beidh na socruithe teicniúla agus dlíthiúla maidir le bailiú agus
 tarchur na sonraí dá dtagraítear in Airteagail 11 go 14 bailíochtaithe ag
 na Ballstáit agus fógra tugtha don Choimisiún ina leith.
 2. Cuirfidh
 an Coimisiún torthaí na tástála arna déanamh de bhun mhír 1(b) in iúl do
 Pharlaimint na hEorpa.
 3. Foilseofar
 an cinneadh ón gCoimisiún dá dtagraítear i mír 1 in Iris Oifigiúil an
 Aontais Eorpaigh.
 Airteagal 42
 An nós imeachta coiste
 1. Beidh
 coiste de chúnamh ag an gCoimisiún. Coiste
 de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 a bheidh sa choiste sin.
 2. I gcás
 ina ndéanfar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de
 Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.
 Airteagal 43
 Fógra a thabhairt
 1. Tabharfaidh na
 Ballstáit fógra don Choimisiún faoi na nithe seo a leanas:
 (a) an t‐údarás a mheasfar a bheith ina rialaitheoir dá dtagraítear
 in Airteagal 37;
 (b) na socruithe teicniúla agus dlíthiúla riachtanacha dá dtagraítear in Airteagal 41.
 2. Tabharfaidh na
 Ballstáit fógra don Ghníomhaireacht maidir leis na húdaráis inniúla, dá
 dtagraítear in Airteagal 7, a mbeidh cead acu sonraí a iontráil, a leasú,
 a scriosadh, a cheadú nó a chuardach.
 3. Tabharfaidh
 an Ghníomhaireacht fógra don Choimisiún maidir le críoch ráthúil na tástála dá
 dtagraítear i mír 1(b) d’Airteagal 41.
 Cuirfidh an Coimisiún an fhaisnéis a dtugtar fógra
 fúithi de bhun mhír 1(a) ar fáil do na Ballstáit agus don phobal trí chlár
 poiblí leictreonach a thabharfar cothrom le dáta go leanúnach.
 Airteagal 44
 Grúpa Comhairleach
 Bunóidh an Ghníomhaireacht Grúpa Comhairleach
 agus soláthróidh sí an saineolas a bhaineann leis an gCóras Isteach/Amach dó,
 go háirithe i gcomhthéacs ullmhú a chláir oibre bhliantúil agus a tuarascála
 bliantúla gníomhaíochta.
 Airteagal 45
 Oiliúint
 Is í an Ghníomhaireacht a dhéanfaidh na
 cúraimí a bhaineann le hoiliúint dá dtagraítear in Airteagal 25(4).
 Airteagal 46
 Faireachán agus meastóireacht
 1. Áiritheoidh
 an Ghníomhaireacht go mbeidh nósanna imeachta ann chun faireachán a
 dhéanamh ar fheidhmiú an Chórais Isteach/Amach de réir cuspóirí a
 bhaineann le haschur teicniúil, cost‐éifeachtúlacht, slándáil agus
 cáilíocht seirbhíse.
 2. Chun
 críocha na cothabhála teicniúla, beidh rochtain ag an nGníomhaireacht ar an
 bhfaisnéis is gá maidir leis na hoibríochtaí próiseála sonraí arna ndéanamh sa
 Chóras Isteach/Amach.
 3. Dhá
 bhliain tar éis don Chóras Isteach/Amach dul i mbun oibríochta agus gach re
 bliain ina dhiaidh sin, cuirfidh an Ghníomhaireacht tuarascáil ar fheidhmiú
 teicniúil an Chórais, lena n-áirítear a shlándáil, faoi bhráid Pharlaimint na
 hEorpa, na Comhairle, agus an Choimisiúin.
 4. Dhá
 bhliain tar éis don Chóras Isteach/Amach dul i mbun oibríochta, agus gach
 ceithre bliana ina dhiaidh sin, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht fhoriomlán
 ar an gCóras. Cumhdóidh an
 mheastóireacht fhoriomlán sin scrúdú ar na torthaí a fuarthas de réir na
 gcuspóirí agus measúnú ar bhailíocht leantach na bunréasúnachta, ar chur i
 bhfeidhm an Rialacháin seo, ar shlándáil an Chórais Isteach/Amach agus ar aon
 impleachtaí a d’fhéadfadh a bheith ar oibríochtaí sa todhchaí. Tarchuirfidh an Coimisiún an tuarascáil ar an
 meastóireacht chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle.
 5. Sa chéad
 mheasúnú scrúdófar go sonrach an chaoi don chóras isteach/amach a bheith ina
 chuidiú ar an mbealach is fearr sa chomhrac i gcoinne cionta
 sceimhlitheoireachta agus cionta coiriúla tromchúiseacha eile agus déileálfar
 le saincheist na rochtana, chun críocha fhorghníomhú an dlí, ar an bhfaisnéis
 atá stóráilte sa chóras, agus má tá an rochtain sin le tabhairt déileálfar leis
 na coinníollacha faoina dtabharfaí rochtain den sórt sin, le cé acu an leasófar
 nó nach leasófar an tréimhse choinneála sonraí agus cé acu a thabharfar
 rochtain d’údaráis tríú tíortha nó nach dtabharfar, ag cur oibríocht an Chórais
 Isteach/Amach agus torthaí chur chun feidhme an Chórais Faisnéise Víosaí san
 áireamh.
 6. Tabharfaidh
 na Ballstáit an fhaisnéis is gá don Ghníomhaireacht agus don Choimisiún chun na
 tuarascálacha dá dtagraítear i mír 3 agus i mír 4 a dhréachtú de réir
 na dtáscairí cainníochtúla atá réamhshainithe ag an gCoimisiún agus/nó ag an nGníomhaireacht.
 7. Soláthróidh
 an Ghníomhaireacht an fhaisnéis is gá don Choimisiún chun na meastóireachtaí
 foriomlána dá dtagraítear i mír 4 agus i mír 5 a dhéanamh.
 Airteagal 47
 Teacht i bhfeidhm agus infheidhmeacht
 1. Tiocfaidh
 an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris
 Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.
 2. Beidh
 feidhm aige ón dáta dá dtagraítear sa chéad mhír d'Airteagal 41.
 3. Beidh
 feidhm ag Airteagail 23 go 25, 28 agus 41 go 45 ón dáta dá dtagraítear i
 mír 1.
 Beidh an Rialachán seo ina cheangal
 go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach sna Ballstáit i
 gcomhréir leis na Conarthaí.
 Arna dhéanamh sa Bhruiséil,
 Thar ceann Pharlaimint na hEorpa, Thar ceann na Comhairle,
 an tUachtarán an tUachtarán
 Iarscríbhinn
 Liosta
 de na heagraíochtaí idirnáisiúnta dá dtagraítear in Airteagal 27(2)
 1. Eagraíochtaí de chuid na NA (amhail
 Oifig Ard‐Choimisinéir na Náisiún Aontaithe le haghaidh Dídeanaithe);
 2. An Eagraíocht
 Idirnáisiúnta um Imirce (EII);
 3. Coiste
 Idirnáisiúnta na Croise Deirge.
 RÁITEAS AIRGEADAIS REACHTACH LE
 hAGHAIDH TOGRAÍ
 1. LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH
 1.1. Teideal an togra/tionscnaimh
 1.2. Réimsí
 beartais lena mbaineann i gcreat ABM/ABB
 1.3. An
 cineál togra/tionscnaimh
 1.4. Cuspóirí
 1.5. Na
 forais atá leis an togra/tionscnamh
 1.6. Fad
 agus tionchar airgeadais
 1.7. Modhanna
 bainistíochta atá beartaithe
 2. BEARTA BAINISTÍOCHTA
 2.1. Rialacha
 faireacháin agus tuairiscithe
 2.2. Córas
 bainistíochta agus rialaithe
 2.3. Bearta
 chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc
 3. AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A
 BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
 3.1. Ceannteidil
 an chreata airgeadais ilbhliantúil agus na línte buiséid ar a n-imrítear
 tionchar
 3.2. An
 tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas
 3.2.1. Achoimre ar an
 tionchar a mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar chaiteachas
 3.2.2. An tionchar a
 mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar leithreasuithe faoi chomhair
 oibríochtaí
 3.2.3. An tionchar a
 mheastar a bheidh ag an togra/tionscnamh ar leithreasuithe de chineál
 riaracháin
 3.2.4. Comhoiriúnacht don
 chreat airgeadais ilbhliantúil reatha
 3.2.5. Ranníocaíochtaí ó
 thríú páirtithe
 3.3. An tionchar a mheastar a
 bheidh ar ioncam
 RÁITEAS
 AIRGEADAIS REACHTACH LE hAGHAIDH TOGRAÍ
 1.
 LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH
 1.1.
 Teideal an togra/tionscnaimh
 Rialachán
 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear an Córas
 Isteach/Amach (EES) chun sonraí faoi dhul isteach agus imeacht náisiúnach tríú
 tíortha a chlárú agus iad ag trasnú theorainneacha seachtracha Bhallstáit an
 Aontais Eorpaigh, faoi réir an togra a bheith glactha ag an Údarás Reachtach
 lena mbunaítear, mar chuid den Chiste Slándála Inmheánaí, an ionstraim maidir
 le tacaíocht airgeadais do theorainneacha seachtracha agus víosaí
 (COM(2011)750) agus faoi réir an togra le haghaidh Rialacháin ón gComhairle
 lena leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2014-2020
 (COM(2011)398) a bheith glactha ag an Údarás Reachtach, agus faoi réir dóthain
 acmhainní a bheith le fáil faoi uasteorainn chaiteachais an cheannteidil
 bhuiséadaigh ábhartha.
 1.2.
 Réimsí beartais lena mbaineann i gcreat
 ABM/ABB[35]
 Réimse
 beartais: Réimse na nGnóthaí Baile (teideal 18)
 1.3.
 An cineál togra/tionscnaimh
 x Baineann an
 togra/tionscnamh le beart nua
 ̈ Baineann an
 togra/tionscnamh le beart nua a leanann treoirthionscadal/réamhbheart[36].
 ̈ Baineann an togra/tionscnamh le síneadh ar
 bheart atá ann cheana
 ̈ Baineann an
 togra/tionscnamh le beart a atreoraíodh i dtreo birt nua
 1.4.
 Cuspóirí
 1.4.1.
 Cuspóirí straitéiseacha ilbhliantúla an Choimisiúin
 ar a bhfuil an togra/tionscnamh dírithe
 I
 gClár Stócólm, a chomhaontaigh an Chomhairle Eorpach i Nollaig 2009,
 athdhearbhaíodh an acmhainneacht a bhainfeadh le Córas Isteach/Amach (EES)
 lenar féidir leis na Ballstáit sonraí a roinnt go héifeachtach fad a
 chaomhnaítear cosaint sonraí. Dá bhrí sin, áiríodh an togra chun EES a bhunú sa
 Phlean Gníomhaíochta lena gcuirtear chun feidhme Clár Stócólm. Tá maoiniú
 d’fhorbairt an phacáiste ‘Teorainneacha Cliste’ ar cheann de thosaíochtaí an
 Chiste Slándála Inmheánaí (CSI)[37].
 1.4.2.
 Cuspóirí sonracha agus gníomhaíochtaí ABM/ABB lena
 mbaineann
 Beidh
 sé de chuspóir ag an EES bainistiú teorainneacha seachtracha agus an troid in
 aghaidh inimirce neamhdhleathaí a fheabhsú chun:
 taifid
 isteach agus amach na náisiúnach tríú tíortha a gceadaítear dóibh fanacht ar
 feadh gearrthréimhse a chlárú;
 tréimhse
 fhanacht údaraithe na náisiúnach tríú tíortha a gceadaítear dóibh fanacht ar
 feadh gearrthréimhse a ríomh agus faireachán a dhéanamh air;
 staidreamh
 a bhailiú maidir le teacht isteach agus imeacht náisiúnach tríú tíortha chun
 críche anailíse.
 Gníomhaíochtaí ABM/ABB lena mbaineann
 Gníomhaíochtaí:
 Dlúthpháirtíocht – Teorainneacha seachtracha, filleadh, beartas maidir le
 víosaí agus saorghluaiseacht daoine (caibidil 18.02)
 1.4.3.
 An toradh agus an tionchar a bhfuil súil leis
 Sonraigh an tionchar a
 bheadh ag an togra/tionscnamh ar na tairbhithe/grúpaí ar a bhfuil sé dírithe.
 Faoin
 togra soláthrófar faisnéis chruinn do na húdaráis inniúla uile sna Ballstáit
 maidir le daoine a fhanann rófhada, rud a bheidh ina chúnamh chun inimircigh
 neamhdhleathacha a ghabháil agus a chur ar ais agus a bheidh ina ghníomh in
 aghaidh na hinimirce neamhdhleathaí i gcoitinne dá bharr.
 Soláthrófar
 leis faisnéis chruinn maidir le líon na ndaoine a thrasnaíonn teorainn
 sheachtrach an AE gach bliain, agus beidh briseadh síos breise le fáil de réir
 náisiúntachta agus an ionaid ag ar trasnaíodh an teorainn. Soláthrófar an
 fhaisnéis mhionsonraithe chéanna maidir le daoine a fhanann rófhada go
 háirithe, agus soláthrófar leis an bhfaisnéis sin bonn fianaise níos láidre
 maidir le cibé acu ar cheart nó nár cheart náisiúnaigh tríú tír áirithe a
 bheith faoi réir na hoibleagáide víosa.
 Soláthrófar
 freisin sonraí tábhachtacha chun iarratais náisiúnach tríú tíortha ar an gClár do
 Thaistealaithe Cláraithe (RTP) a scrúdú (iarratais nua agus iarratais eile ina
 dhiaidh sin). Ina theannta sin, tabharfar an fhaisnéis is gá do na húdaráis
 inniúla chun a áirithiú go gcomhlíonann náisiúnaigh tríú tíortha a bhaineann
 leas as rochtain ar an RTP na coinníollacha uile is gá go hiomlán, lena n‐áirítear
 maidir le tréimhse an fhanachta údaraithe a urramú.
 Ceadófar
 do na húdaráis a fhíorú nach bhfanann taistealaithe rialta a bhfuil víosa dul
 isteach iolrach acu i limistéar Schengen rófhada.
 1.4.4.
 Táscairí lena léirítear toradh agus tionchar
 Sonraigh na táscairí
 lena léirítear an faireachán ar chur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
 Le
 linn na forbartha
 Tar
 éis an dréacht-togra a bheith formheasta agus na sonraíochtaí teicniúla a
 bheith glactha déanfaidh conraitheoir seachtrach an córas teicniúil a
 fhorbairt. Déanfar forbairt ar na córais ar leibhéal
 lárnach agus náisiúnta faoi chomhordú foriomlán na Gníomhaireachta TF. Déanfaidh
 an Ghníomhaireacht TF creat rialála foriomlán a shainiú i gcomhar leis na
 geallsealbhóirí go léir. Mar is gnách i bhforbairt córas den sórt sin saineofar
 Plean Bainistíochta Tionscadail foriomlán, mar aon le Plean um Dhearbhú
 Cáilíochta ag tús an tionscadail. Ba cheart a áireamh sna pleananna sin
 deaiseanna a mbeidh táscairí sonracha acu a bhaineann go háirithe leis an méid
 seo a leanas:
 Stádas
 foriomlán an tionscadail
 an
 fhorbairt thráthúil de réir an sceidil chomhaontaithe (garspriocanna), an
 bhainistíocht riosca, bainistíocht acmhainní (acmhainní daonna agus airgeadais)
 de réir na leithdháiltí comhaontaithe, an ullmhacht eagraíochtúil...
 A
 luaithe is a bheidh an córas oibríochtúil
 De
 réir Airteagal 46 maidir le faireachán agus meastóireacht
 "3. Dhá
 bhliain tar éis don Chóras Isteach/Amach dul i mbun oibríochta agus gach re
 bliain ina dhiaidh sin, cuirfidh an Ghníomhaireacht tuarascáil ar fheidhmiú
 teicniúil an Chórais, lena n-áirítear a shlándáil, faoi bhráid Pharlaimint na
 hEorpa, faoi bhráid na Comhairle, agus faoi bhráid an Choimisiúin.
 4. Dhá
 bhliain tar éis don Chóras Isteach/Amach dul i mbun oibríochta, agus gach
 ceithre bliana ina dhiaidh sin, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht fhoriomlán
 ar an gCóras. Áireofar sa mheastóireacht fhoriomlán sin scrúdú ar na torthaí a
 fuarthas de réir na gcuspóirí, measúnú ar bhailíocht leantach na
 bunréasúnaíochta, ar chur i bhfeidhm an Rialacháin seo, ar shlándáil an Chórais
 Isteach/Amach agus ar aon impleachtaí a d’fhéadfadh a bheith ar oibríochtaí sa
 todhchaí. Tarchuirfidh an Coimisiún an tuarascáil ar an meastóireacht chuig
 Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle"
 Maidir
 leis an meastóireacht sin, tá tábhacht ar leith ag baint leis na táscairí a
 bhaineann le líon na ndaoine a fhanann rófhada agus leis na sonraí i dtaca leis
 an am trasnaithe ag teorainneacha, agus sa dara cás sin d’fhéadfaí faisnéis a
 bhailiú freisin ó thaithí ar an gCóras Faisnéise Víosaí, chomh maith le
 grinnanailís ar an ngá le rochtain a thabhairt ar shonraí chun críocha
 fhorghníomhú an dlí. Ba cheart don Choimisiún na tuarascálacha maidir leis an
 meastóireacht a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.
 Cuspóir sonrach: Éifeachtacht seiceálacha
 teorann a fheabhsú ar theacht isteach agus ar imeacht trí fhaireachán a
 dhéanamh ar na cearta chun fanachta údaraithe, agus an measúnú ar an riosca
 maidir le fanacht rófhada a fheabhsú;
 Táscaire: Fad ama na próiseála ag na pointí
 trasnaithe teorann
 Líon
 na ndaoine a fhanann rófhada arna sainaithint ag pointí trasnaithe teorann
 Infhaighteacht
 an chórais
 Cuspóir sonrach: Faisnéis iontaofa a sholáthar
 le gur féidir leis an AE agus leis na Ballstáit roghanna beartais feasacha
 maidir le víosaí agus le himirce a dhéanamh;
 Táscaire: Líon na bhfoláireamh maidir le
 daoine a fhanann rófhada de réir na catagóire víosa (víosa riachtanach/díolmhaithe
 ó víosa), de réir chineál na teorann (talamh/muir/aer), de réir an Bhallstáit,
 de réir tíre tionscnaimh/náisiúntachta
 Cuspóir sonrach: Inimircigh neamhdhleathacha a
 shainaithint agus a bhrath, go háirithe daoine a fhanann rófhada, laistigh den
 chríoch freisin, agus na féidearthachtaí maidir le filleadh a mhéadú;
 Táscaire: Líon na bhfoláireamh a mbíonn de
 thoradh orthu gabháil na ndaoine a fhanann rófhada
 Cuspóir sonrach: Cearta bunúsacha náisiúnach
 tríú tíortha a chosaint, go háirithe sonraí pearsanta agus an ceart chun
 príobháideachta.
 Táscaire: Líon meaitseálacha bréagacha na
 dtaifead isteach/amach
 Líon
 na ngearán ó dhaoine aonair leis na húdaráis náisiúnta cosanta sonraí
 1.5.
 Na forais atá leis an togra/tionscnamh
 1.5.1.
 Na ceanglais is gá a shásamh sa ghearrthéarma nó
 san fhadtéarma
 Dúshlán
 do gach Ballstát í an inimirce neamhdhleathach isteach san AE. Is "daoine
 a fhanann rófhada" an mórthromlach, daoine a tháinig isteach san Aontas
 Eorpach go dleathach ach a d'fhan tar éis don tréimhse ina raibh siad i
 dteideal fanacht dul in éag. De réir dhlí an AE tá an ceart ag náisiúnaigh tríú
 tíortha, mar riail ghinearálta, teacht isteach agus fanacht ar feadh
 gearrthréimhse nach mó ná trí mhí in aghaidh thréimhse sé mhí.
 Beidh
 an EES ina shiocair le faisnéis bhunúsach a sholáthar don Aontas Eorpach maidir
 le náisiúnaigh tríú tíortha atá ag teacht isteach go críoch an AE agus ag
 imeacht uaithi. Tá an fhaisnéis sin fíor‐riachtanach chun beartais
 inbhuanaithe agus réasúnta a mhúnlú i réimse na himirce agus na víosaí.
 Baineann fadhb le córas reatha na stampaí sa phas ní amháin maidir le
 forghníomhú an chórais ach freisin maidir le daoine a chur ar an eolas faoina
 gcearta, mar shampla, faoi líon beacht na laethanta atá siad i dteideal fanacht
 i limistéar Schengen, i ndiaidh sraith tréimhsí fanachta ina raibh cúpla lá i
 gceist le gach tréimhse. Ina theannta sin, fad nach ndéantar taifead ar shonraí
 in áiteanna eile seachas sa phas, ní féidir leis na Ballstáit sonraí a roinnt
 eatarthu féin. Ciallaíonn sé sin freisin nach mbeadh na sonraí sin le fail dá
 gcaillfí na doiciméid taistil stampáilte nó dá gcuirfí cinn eile ina n‐ionad.
 Ceadófar
 leis an EES tréimhse fanachta náisiúnach tríú tíortha (NTT) a ríomh agus a
 fhíorú má fhanann éinne thar a thréimhse údaraithe, agus é sin a dhéanamh le
 linn seiceálacha a chur i gcrích laistigh de limistéar Schengen freisin. Faoi
 láthair, is í stampáil an doiciméid taistil ina léirítear na dátaí isteach agus
 amach an t‐aon uirlis atá ar fáil do na gardaí teorann agus do na húdaráis
 inimirce. Ríomhtar an tréimhse atá caite ag NTT i limistéar Schengen bunaithe
 ar na stampaí, ach bíonn sé deacair ciall a bhaint astu go minic, áfach; is
 féidir leo bheith doléite nó góchumtha. Dá bhrí sin, tá idir ídiú ama agus
 dheacrachtaí ag baint leis an tréimhse atá caite i limistéar Schengen a ríomh
 go beacht ar bhonn stampaí sna doiciméid taistil.
 1.5.2.
 Luach breise a bhaineann le rannpháirteachas an AE
 Ní
 féidir le Ballstát ar bith córas coiteann isteach/amach atá idir‐inoibritheach
 a chruthú leis féin. Ar nós na ngníomhaíochtaí ar fad atá ceangailte le
 bainistíocht sruthanna imirce agus bagairtí slándála, is réimse é seo ina
 bhfuil luach breise soiléir ag baint le buiséad an AE a úsáid.
 In
 éineacht le deireadh a chur le rialuithe inmheánacha teorann, ní mór
 comhbhearta a bheith ann maidir le rialú agus faireachas éifeachtach ar
 theorainneacha seachtracha an Aontais. Tá ualach trom ar roinnt Ballstát mar
 gheall ar a láthair gheografach shonrach agus mar gheall ar fhad teorainneacha
 seachtracha an Aontais atá dualgas orthu a bhainistiú. Comhchuibhítear na
 coinníollacha iontrála agus na seiceálacha ag teorainneacha do náisiúnaigh tríú
 tíortha trí dhlí an AE. Ós rud é go bhféadfaidh duine teacht isteach i
 limistéar Schengen ag pointe trasnaithe teorann i mBallstát ina bhfuil clár
 náisiúnta isteach/amach in úsáid, ach féadfaidh siad dul amach trí phointe
 trasnaithe teorann nach n-úsáidtear córas den sórt sin ann, ní féidir leis na
 Ballstáit aon bheart a bhaint amach agus iad ag gníomhú astu féin agus ní mór,
 mar sin, gníomhú ar leibhéal an AE.
 1.5.3.
 Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile dá
 leithéid san am a chuaigh thart
 Ón
 taithí a fuarthas ar fhorbairt an dara glúin de Chóras Faisnéise Schengen (SIS
 II) agus ar fhorbairt an Chórais Faisnéise Víosaí (VIS) foghlaimíodh na
 ceachtanna seo a leanas:
 1)
 Mar chosaint fhéideartha i gcoinne róchaiteachais agus moilleanna a thagann as
 ceanglais a athrú, ní dhéanfar aon chóras faisnéise nua i réimse na saoirse, na
 slándála agus an cheartais a fhorbairt, go háirithe má bhaineann sé le córas
 mórscála TF, sula nglacfar go cinntitheach na hionstraimí bunúsacha dlí ina
 leagfar amach a chuspóir, a raon feidhme, a fheidhmeanna agus na mionsonraí
 teicniúla.
 2)
 Bhí sé deacair forbairtí náisiúnta a mhaoiniú i gcás na mBallstát nach ndearna
 foráil maidir leis na gníomhaíochtaí faoi seach ina gclárú ilbhliantúil nó a
 raibh easpa beachtais ina gclárú faoi chuimsiú chreat an Chiste um
 Theorainneacha Seachtracha (CTS). Dá bhrí sin, moltar na costais forbartha sin
 a áireamh sa togra anois.
 1.5.4.
 Comhoiriúnacht d'ionstraimí ábhartha eile agus
 sineirgíocht a d'fhéadfadh a bheith ann
 Ba
 cheart an togra seo a fheiceáil mar chuid den fhorbairt leanúnach ar Straitéis
 an Aontais Eorpaigh ar Bhainistíocht Chomhtháite Teorainneacha, agus go
 háirithe an Teachtaireacht ar Theorainneacha Cliste[38], agus i gcomhar le togra an
 Chiste um Shlándáil Inmheánach (CSI) maidir le teorainneacha[39] chomh maith, mar chuid den
 chreat airgeadais ilbhliantúil. Sa ráiteas airgeadais reachtach atá i gceangal
 le togra leasaithe an Choimisiúin le haghaidh na Gníomhaireachta[40] cumhdaítear na costais do na
 Córais TF EURODAC, SIS II agus VIS atá ann cheana ach ní chumhdaítear na
 costais do na córais le haghaidh bainistiú teorainneacha a bheidh ann sa
 todhchaí agus nár cuireadh faoi chúram na Gníomhaireachta fós trí chreat
 dlíthiúil. Dá bhrí sin, san iarscríbhinn a ghabhann leis an togra le haghaidh
 Rialacháin ón gComhairle lena leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil do
 na blianta 2014-2020[41],
 faoi cheannteideal 3 “Slándáil agus Saoránacht” foráiltear go gcumhdófar na
 córais TF atá ann cheana sa roinn ‘córais TF’ (EUR 822 milliún) agus na
 córais le haghaidh bainistiú teorainneacha a bheidh ann amach anseo sa roinn
 ‘Slándáil Inmheánach’ (EUR 1.1 milliún as EUR 4.648 milliún). Laistigh den
 Choimisiún is é DG HOME an Ard‐Stiúrthóireacht atá freagrach as limistéar
 saorghluaiseachta a bhunú inar féidir le daoine teorainneacha inmheánacha a
 thrasnú gan dul faoi sheiceálacha teorann agus ina rialaítear agus ina
 mbainistítear teorainneacha seachtracha ar bhealach comhtháite ar leibhéal an
 AE. Tá na sineirgíochtaí seo a leanas ag an gcóras leis an gCóras
 Faisnéise Víosaí (VIS):
 a)
 Maidir le sealbhóirí víosaí, úsáidfear an Córas Meaitseála Bithmhéadraí freisin
 ar dhul isteach/ar imeacht;
 b)
 comhlánófar an VIS leis an gCóras Isteach/Amach. Níl sa
 VIS ach iarratais ar víosaí agus víosaí eisithe, ach i gcás sealbhóirí víosaí
 coinneoidh an EES sonraí nithiúla freisin faoi dhul isteach agus imeacht a
 bhaineann leis na víosaí eisithe;
 c)
 Beidh sineirgíochtaí freisin leis an RTP, mar déanfar taifead ar dhul isteach
 agus imeacht na dtaistealaithe cláraithe san EES, agus leis sin déanfar
 faireachán ar fhad a bhfanachta údaraithe laistigh de limistéar Schengen. Gan an EES, ní fhéadfaí trasnuithe teorann a bheadh go hiomlán uathoibrithe
 a chur chun feidhme do na taistealaithe cláraithe. Ina theannta sin, níl aon
 riosca go mbeadh forluí ann le tionscnaimh chomhchosúla a bheidh ar siúl in
 Ard-Stiúrthóireachtaí eile.
 1.6.
 Fad agus tionchar airgeadais
 ̈ Togra/tionscnamh a bheidh i bhfeidhm ar
 feadh tréimhse teoranta
 –
 ̈ Togra/tionscnamh a bheidh i bhfeidhm ón [LL/MM]BBBB go dtí an
 [LL/MM]BBBB
 –
 ̈ Tionchar airgeadais ó BBBB go BBBB
 x Togra/tionscnamh a bheidh i bhfeidhm ar
 feadh tréimhse neamhtheoranta
 –
 Tréimhse ullmhúcháin ó 2013 go 2015 (bunú an
 chreata dhlíthiúil)
 –
 Tréimhse forbartha ó 2015 go 2017,
 –
 cuirfear ag feidhmiú go hiomlán ina dhiaidh sin é.
 1.7.
 Modhanna bainistíochta atá beartaithe[42]
 x Bainistíocht dhíreach láraithe ag an gCoimisiún
 x Bainistíocht indíreach láraithe tríd na cúraimí cur chun feidhme a tharmligean chuig:
 –
 ̈ gníomhaireachtaí feidhmiúcháin
 –
 x comhlachtaí arna mbunú ag na Comhphobail[43]
 –
 ̈ comhlachtaí náisiúnta san earnáil phoiblí/comhlachtaí a bhfuil misean
 de sheirbhís phoiblí acu
 –
 ̈ daoine a bhfuil sé de chúram orthu bearta ar leith a chur chun
 feidhme de bhun Theideal V den Chonradh ar an Aontas Eorpach agus atá
 sainaitheanta sa ghníomh bunaidh ábhartha de réir bhrí Airteagal 49 den
 Rialachán Airgeadais
 ̈ Bainistíocht chomhroinnte leis na Ballstáit
 ̈ Bainistíocht dhíláraithe le tríú tíortha
 ̈ Comhbhainistíocht le
 heagraíochtaí idirnáisiúnta (tabhair sonraí)
 I gcás ina sonraítear
 níos mó ná modh bainistíochta amháin, tabhair sonraí sa roinn "Nótaí"
 le do thoil.
 Nótaí
 Sa togra le
 haghaidh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear,
 mar chuid den Chiste Slándála Inmheánaí, an ionstraim maidir le tacaíocht
 airgeadais do theorainneacha seachtracha agus víosaí don tréimhse 2014-2020
 (COM(2011)750), déantar foráil in Airteagal 15 maidir le forbairt an
 Chórais Isteach/Amach a mhaoiniú. I gcomhréir le hAirteagal 58(1)(c) agus
 le hAirteagal 60 den Rialachán Airgeadais nua (bainistíocht indíreach
 láraithe) déanfar cúraimí cur chun feidhme an chláir airgeadais thuasluaite a
 tharmligean chuig an nGníomhaireacht TF.
 Le linn na
 tréimhse ó 2015 go 2017, cuirfear cúram na ngníomhaíochtaí forbartha uile ar an
 nGníomhaireacht TF trí chomhaontú tarmligin. Leis sin cumhdófar an chuid
 forbartha de shraitheanna uile an tionscadail, i.e. Córas lárnach, córais na
 mBallstát, líonraí agus bonneagar sna Ballstáit.
 In 2017, tráth
 an athbhreithnithe lár téarma, beartaítear na creidmheasanna atá fágtha a
 aistriú ón EUR 513,000 milliún chuig líne na Gníomhaireachta TF i gcomhair
 chostais oibriúcháin agus chothabhála an chórais lárnaigh agus an líonra agus
 chuig cláir náisiúnta i gcomhair chostais oibriúcháin agus chothabhála na
 gcóras náisiúnta lena n‐áirítear costais bonneagair (féach an tábla
 thíos). Athbhreithneofar an Ráiteas Airgeadais Reachtach dá réir sin faoi
 dheireadh 2016.
 Bloic || Modh bainistíochta || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 || 2020
 Lárchóras Forbartha || Láraithe indíreach || X || X || X || || ||
 Ballstáit forbartha || Láraithe indíreach || X || X || X || || ||
 Lárchóras Cothabhála || Láraithe indíreach || || || X || X || X || X
 Córais Náisiúnta Chothabhála || Láraithe indíreach || || || X || X || X || X
 Líonra (1) || Láraithe indíreach || X || X || X || X || X || X
 Bonneagar na mBallstát || Láraithe indíreach || X || X || X || X || X || X
 (1) forbairt líonraí in 2015-2017, oibríochtaí
 líonraí in 2017-2020
 2.
 BEARTA BAINISTÍOCHTA
 2.1.
 Rialacha faireacháin agus tuairiscithe
 Sonraigh cé chomh
 minic, agus na coinníollacha.
 Déantar
 foráil in Airteagal 46 den togra le haghaidh EES maidir leis na rialacha
 maidir le faireachán agus meastóireacht a dhéanamh ar an EES.
 Airteagal 46 Faireachán
 agus meastóireacht
 1.
 Áiritheoidh an Ghníomhaireacht go mbeidh nósanna imeachta ann chun
 faireachán a dhéanamh ar fheidhmiú an EES de réir cuspóirí a bhaineann le
 haschur teicniúil, cost‐éifeachtúlacht, slándáil agus cáilíocht
 seirbhíse.
 2.
 Chun críocha na cothabhála teicniúla, beidh rochtain ag an nGníomhaireacht ar
 an bhfaisnéis is gá maidir leis na hoibríochtaí próiseála sonraí arna ndéanamh
 san EES.
 3.
 Dhá bhliain tar éis don EES dul i mbun oibríochta agus gach re bliain ina
 dhiaidh sin, cuirfidh an Ghníomhaireacht tuarascáil ar fheidhmiú teicniúil an
 EES, lena n-áirítear a shlándáil, faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa, faoi
 bhráid na Comhairle, agus faoi bhráid an Choimisiúin.
 4.
 Dhá bhliain tar éis don EES dul i mbun oibríochta, agus gach ceithre bliana ina
 dhiaidh sin, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht fhoriomlán ar an EES. Cumhdóidh
 an mheastóireacht fhoriomlán sin scrúdú ar na torthaí a fuarthas de réir na
 gcuspóirí, measúnú ar bhailíocht leantach na bunréasúnachta, ar chur i bhfeidhm
 an Rialacháin seo, ar shlándáil an EES agus ar aon impleachtaí a d’fhéadfadh a
 bheith ar oibríochtaí sa todhchaí. Tarchuirfidh an Coimisiún an tuarascáil ar
 an meastóireacht chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle.
 5.
 Sa chéad mheasúnú scrúdófar go sonrach an chaoi don chóras isteach/amach a
 bheith ina chuidiú ar an mbealach is fearr sa chomhrac i gcoinne cionta
 sceimhlitheoireachta agus cionta coiriúla tromchúiseacha eile agus déileálfar
 le saincheist na rochtana, chun críocha fhorghníomhú an dlí, ar an bhfaisnéis
 atá stóráilte sa chóras, agus má tá an rochtain sin le tabhairt déileálfar leis
 na coinníollacha faoina dtabharfaí rochtain den sórt sin, le cé acu an leasófar
 nó nach leasófar an tréimhse choinneála sonraí agus cé acu a thabharfar
 rochtain d’údaráis tríú tíortha nó nach dtabharfar, ag cur oibríocht an Chórais
 Isteach/Amach agus torthaí chur chun feidhme an Chórais Faisnéise Víosaí san
 áireamh.
 6.
 Tabharfaidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá don Ghníomhaireacht agus don
 Choimisiún chun na tuarascálacha dá dtagraítear i mír 3 agus i mír 4
 a dhréachtú de réir na dtáscairí cainníochtúla a bheidh réamhshainithe ag an
 gCoimisiún agus/nó ag an nGníomhaireacht.
 7.
 Soláthróidh an Ghníomhaireacht an fhaisnéis is gá don Choimisiún chun na
 meastóireachtaí foriomlána dá dtagraítear i mír 4 a dhéanamh.
 2.2.
 Córas bainistíochta agus rialaithe
 2.2.1.
 Na rioscaí a aithníodh
 1)
 Deacrachtaí le forbairt theicniúil an chórais
 Tá
 córais TF na mBallstát éagsúil lena chéile ó thaobh na teicneolaíochta de. Ina
 theannta sin, féadtar go bhfuil próisis rialaithe teorann éagsúil lena chéile
 de réir dálaí áitiúla (an spás atá ar fáil ag an bpointe trasnaithe teorann,
 sreabha taistil, etc.). Ní foláir an Córas Isteach/Amach a chomhtháthú san
 ailtireacht TF náisiúnta agus sna próisis rialaithe teorann náisiúnta. Anuas
 air sin, ní foláir forbairt chomhpháirteanna náisiúnta an chórais a bheith i
 gcomhréir go hiomlán leis na ceanglais lárnacha. Tá dhá phríomhriosca
 sainaitheanta sa réimse sin:
 a)
 An riosca go ndéanfaidh na Ballstáit gnéithe teicniúla agus dlíthiúla den EES a
 chur chun feidhme ar bhealaí éagsúla, toisc nach bhfuil an comhordú idir na
 taobhanna lárnacha agus náisiúnta leordhóthanach.
 b)
 An riosca go mbeidh easpa comhleanúnachais agus an córas seo a bheidh ann á
 úsáid ag brath ar an dóigh a gcuireann na Ballstáit an EES chun feidhme
 laistigh de na próisis rialaithe teorann atá ann cheana.
 2)
 Deacrachtaí maidir le forbairt thráthúil an chórais
 Ón
 taithí a fuarthas le linn VIS agus SIS II a fhorbairt, is féidir a thuar gur
 gné fhíor‐riachtanach do chur chun feidhme rathúil an EES í forbairt
 thráthúil an chórais ag conraitheoir seachtrach. Mar ionad barr feabhais i
 réimse forbartha agus bainistithe córas mórscála TF, beidh an Ghníomhaireacht
 TF freagrach freisin as bronnadh agus as bainistiú conarthaí, go háirithe i gcás
 forbairt an chórais a ligean ar fochonradh. Tá roinnt rioscaí ag baint le
 conraitheoir seachtrach a úsáid don obair forbartha seo:
 a)
 go háirithe, an riosca nach leithdháilfidh an conraitheoir dóthain acmhainní ar
 an tionscadal nó go ndearfaidh sé agus go bhforbróidh sé córas nach córas
 úrscothach é.
 b)
 an riosca nach n‐urramófar go hiomlán teicnící agus modhanna riaracháin
 chun tionscadail mhórscála TF á láimhseáil, mar go bhfuil an conraitheoir ag
 iarraidh na costais a laghdú;
 c)
 ar deireadh, sa ghéarchéim gheilleagrach reatha, ní féidir an riosca go mbeidh
 deacrachtaí airgeadais ag an gconraitheoir, ar chúiseanna nach mbaineann leis
 an tionscadal seo, a chur as an áireamh go hiomlán.
 2.2.2.
 Modhanna rialaithe atá beartaithe
 1)
 Tá sé beartaithe go mbeidh an Ghníomhaireacht mar ionad barr feabhais i réimse
 forbartha agus bainistithe córas mórscála TF. Cuirfear de chúram uirthi
 forbairt agus oibríochtaí na coda lárnaí den chóras lena n‐áirítear
 comhéadain aonfhoirmeacha sna Ballstáit. Leis sin ba cheart go seachnófar
 formhór na míbhuntáistí a bhí roimh an gCoimisiún agus SIS II agus VIS á
 bhforbairt aige.
 Le
 linn na tréimhse forbartha (2015-2017), fanfaidh an fhreagracht iomlán ar an
 gCoimisiún, mar go bhforbrófar an tionscadal trí bhainistíocht lárnach indíreach.
 Beidh an Ghníomhaireacht freagrach as an mbainistíocht theicniúil agus
 airgeadais, go háirithe bronnadh agus bainistiú na gconarthaí. Cumhdófar leis
 an gcomhaontú tarmligin an chuid lárnach trí sholáthairtí agus cumhdófar an
 chuid náisiúnta trí dheontais. De réir Airteagal 40 de na Rialacha Cur
 Chun Feidhme, déanfaidh an Coimisiún Comhaontú lena leagfar síos na socruithe
 mionsonraithe a bhaineann le bainistiú agus rialú cistí agus le cosaint
 leasanna airgeadais an Choimisiúin. Áireofar sa chomhaontú
 sin na forálacha atá leagtha amach i mír 2 d’Airteagal 40. Leis sin
 cuirfear ar chumas an Choimisiúin na rioscaí atá tuairiscithe in 2.2.1 a
 bhainistiú.
 I
 gcomhthéacs an athbhreithnithe lár téarma (a bhfuil foráil déanta ina leith don
 bhliain 2017 faoi chuimsiú chreat an Chiste Slándála Inmheánaí, Airteagal 15
 den Rialachán Cothrománach) déanfar an modh bainistíochta a athscrúdú.
 2)
 Chun moilleanna a sheachaint ar leibhéal náisiúnta, déantar foráil maidir le
 rialáil éifeachtúil idir na geallsealbhóirí uile. Mhol an Coimisiún sa
 dréacht-Rialachán go soláthróidh Grúpa Comhairleach ina mbeidh saineolaithe
 náisiúnta na mBallstát an saineolas a bhaineann leis an EES/RTP don
 Ghníomhaireacht. Tiocfaidh an grúpa comhairleach le chéile ar bhonn rialta chun
 cur chun feidhme an chórais a phlé agus chun taithí a fuarthas a chomhroinnt
 agus chun comhairle a thabhairt do Bhord Bainistíochta na Gníomhaireachta. Ina
 theannta sin, tá sé de rún ag an gCoimisiún a mholadh do na Ballstáit bonneagar
 tionscadail náisiúnta/grúpa tionscadail a bhunú le haghaidh na forbartha
 teicniúla agus oibríochtúla lena n‐áireofar bonneagar iontaofa cumarsáide
 ina mbeidh pointí teagmhála aonair.
 2.3.
 Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc
 Sonraigh bearta
 coisctheacha agus cosanta atá ann cheana nó atá beartaithe.
 Tá
 na bearta dá bhforáiltear chun calaois a chomhrac leagtha síos in Airteagal 35
 de Rialachán (AE) Uimh. 1077/2011 ina ndéantar foráil maidir
 leis an méid seo a leanas:
 1. Chun
 calaois, éilliú agus gníomhaíochtaí neamhdhleathacha eile a chomhrac, beidh
 feidhm ag Rialachán (CE) Uimh. 1073/1999.
 2. Aontóidh
 an Ghníomhaireacht don Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le himscrúduithe
 inmheánacha arna seoladh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus
 eiseoidh sí, gan mhoill, na forálacha iomchuí is infheidhme maidir le fostaithe
 uile na Gníomhaireachta.
 3. Leagfar
 síos go sainráite sna cinntí maidir le maoiniú agus sna comhaontuithe agus
 ionstraimí cur chun feidhme a thagann astu go bhféadfaidh an Chúirt Iniúchóirí
 agus OLAF seiceálacha ar an láthair a chur i gcrích, más gá, ar fhaighteoirí
 maoinithe ón nGníomhaireacht agus ar na gníomhairí atá freagrach as an maoiniú
 a leithdháileadh.
 I
 gcomhréir leis an bhforáil sin, an 28 Meitheamh 2012 glacadh cinneadh
 Bhord Bainistíochta na Gníomhaireachta Eorpaí le haghaidh bainistiú
 oibríochtúil córas mórscála TF i réimse na saoirse, na slándála agus an
 cheartais maidir leis na téarmaí agus na coinníollacha a bhaineann le himscrúduithe
 inmheánacha i ndáil le calaois, éilliú agus aon ghníomhaíocht neamhdhleathach
 eile a chosc a dhéanfadh dochar do leasanna an Aontais.
 Thairis
 sin, tá DG HOME ag dréachtú a straitéise chun calaois a chosc agus a bhrath.
 3.
 AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
 3.1.
 Ceannteidil an chreata airgeadais ilbhliantúil agus
 na línte buiséid ar a n‐imrítear tionchar
 Tríd an gcomhaontú tarmligin cuirfear de chúram ar
 an nGníomhaireacht na huirlisí iomchuí a bhunú ar leibhéal a córas airgeadais
 áitiúil chun faireachán, obair leantach agus tuairisciú ar na costais a bhaineann
 le cur chun feidhme an EES i gcomhréir le hAirteagal 60 den Rialachán
 Airgeadais nua a ráthú. Déanfaidh sí na bearta iomchuí, chun gur féidir
 tuairisciú a dhéanamh ar pé ainmníocht a bheidh ar an mbuiséad deiridh.
 · Línte buiséid atá ann cheana
 In ord cheannteidil
 agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Uimhir [Tuairisc........................................] || LD/LN ([44]) || ó thíortha CSTE[45] || ó thíortha is iarrthóirí[46] || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 21(2)(b) den Rialachán Airgeadais
 || [XX.YY.YY.YY] || LD/ || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL
 · Línte nua buiséid atá á n-iarraidh
 In ord cheannteidil agus línte buiséid an chreata
 airgeadais ilbhliantúil.
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Uimhir [Ceannteideal....................................] || LD/LN || ó thíortha CSTE || ó thíortha is iarrthóirí || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 21(2)(b) den Rialachán Airgeadais
 3 || [18.02.CC] Teorainneacha CSI || LD/ || NÍL || NÍL || TÁ || NÍL
 3.2.
 An tionchar a mheastar a bheidh ag an
 togra/tionscnamh ar chaiteachas
 3.2.1.
 Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh ag an
 togra/tionscnamh ar chaiteachas
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: || 3 || Slándáil agus Saoránacht
 DG: HOME || || || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017[47] || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || Na blianta ina dhiaidh sin || IOMLÁN
  Leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí || || || || || || || ||
 Uimhir na líne buiséid – 18.02.CC || Gealltanais || (1) || 122.566 || 30.142 || 119.477 || 80.272 || 80.272 || 80.271 || || 513.000
 Íocaíochtaí || (2) || 61.283 || 82.382 || 92.677 || 83.993 || 80.271 || 80.271 || 32.122 || 513.000
 Uimhir na líne buiséid || Gealltanais || (1a) || || || || || || || ||
 Íocaíochtaí || (2a) || || || || || || || ||
 Leithreasuithe de chineál riaracháin arna maoiniú ó chlúdach clár sonrach[48] || || || || || || || ||
 Uimhir na líne buiséid || || (3) || || || || || || || ||
 IOMLÁN leithreasuithe do DG HOME || Gealltanais || =1+1a +3 || 122.566 || 30.142 || 119.477 || 80.272 || 80.272 || 80.271 || || 513.000
 Íocaíochtaí || =2+2a +3 || 61.283 || 82.382 || 92.677 || 83.993 || 80.271 || 80.271 || 32.122 || 513.000
  IOMLÁN leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí || Gealltanais || (4) || || || || || || ||
 Íocaíochtaí || (5) || || || || || || ||
  IOMLÁN leithreasuithe de chineál riaracháin arna maoiniú ó chlúdach na gclár sonrach || (6) || || || || || || ||
 IOMLÁN leithreasuithe faoi CHEANNTEIDEAL <....> den chreat airgeadais ilbhliantúil || Gealltanais || =4+ 6 || || || || || || ||
 Íocaíochtaí || =5+ 6 || || || || || || ||
 Má tá tionchar ag an togra/tionscnamh ar níos mó ná
 ceannteideal amháin:
  IOMLÁN leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí || Gealltanais || (4) || || || || || || ||
 Íocaíochtaí || (5) || || || || || || ||
  IOMLÁN leithreasuithe de chineál riaracháin arna maoiniú ó chlúdach na gclár sonrach || (6) || || || || || || ||
 IOMLÁN leithreasuithe faoi CHEANNTEIDIL 1 go 4 den chreat airgeadais ilbhliantúil (Méid tagartha) || Gealltanais || =4+ 6 || || || || || || ||
 Íocaíochtaí || =5+ 6 || || || || || || ||
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: || 5 || "Caiteachas riaracháin"
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || || || Bliain 2013 || Bliain 2014 || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || Na blianta ina dhiaidh sin || IOMLÁN
 DG: HOME || || || ||
  Acmhainní daonna || 0.254 || 0.254 || 0.254 || 0.190 || 0.190 || 0.190 || 0.191 || 0.191 || || 1.715
  Caiteachas riaracháin eile || 0.201 || 0.201 || 0.201 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || || 1.602
 IOMLÁN DG HOME || Leithreasuithe || 0.455 || 0.455 || 0.455 || 0.390 || 0.390 || 0.390 || 0.391 || 0.391 || || 3.317
 IOMLÁN leithreasuithe faoi CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || (Iomlán gealltanas = Iomlán íocaíochtaí) || 0.455 || 0.455 || 0.455 || 0.390 || 0.390 || 0.390 || 0.391 || 0.391 || || 3.317
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || || || Bliain 2013 || Bliain 2014 || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || Na blianta ina dhiaidh sin || IOMLÁN
 IOMLÁN leithreasuithe faoi CHEANNTEIDIL 1 go 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || Gealltanais || 0.455 || 0.455 || 123.021 || 30.533 || 119.867 || 80.662 || 80.662 || 80.662 || || 516.317
 Íocaíochtaí || 0.455 || 0.455 || 61.738 || 82.773 || 93.067 || 84.383 || 80.662 || 80.662 || 32.122 || 516.317
 Comhlíonfar na
 riachtanais acmhainní daonna trí fhoireann ón Ard‐Stiúrthóireacht a
 bhfuil bainistíocht an bhirt faoina cúram cheana agus/nó atá ath‐imlonnaithe
 taobh istigh den Ard‐Stiúrthóireacht, mar aon le haon leithdháileadh
 breise a d'fhéadfaí a thabhairt don Ard‐Stiúrthóireacht atá i mbun
 bainistíochta faoi chuimsiú an nós imeachta maidir le leithdháileadh bliantúil
 i bhfianaise na srianta buiséadacha.
 3.2.2.
 An tionchar a mheastar a bheidh ag an
 togra/tionscnamh ar leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí
 –
 ̈ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasuithe faoi
 chomhair oibríochtaí
 –
 x Éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasuithe faoi
 chomhair oibríochtaí mar a mhínítear thíos:
 Leithreasuithe faoi chomhair gealltanas in EUR
 milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Sonraigh cuspóirí agus aschuir ò || || || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || IOMLÁN ||
 ||
 Saghas aschuir[49] || Meánchostas an aschuir || Líon na n‐aschuir || Costas || Líon na n‐aschur || Costas || Líon na n‐aschur || Costas || Líon na n‐aschur || Costas || Líon na n‐aschur || Costas || Líon na n‐aschur || Costas || Líon iomlán na n-aschur || Costas iomlán ||
 CUSPÓIR SONRACH Uimh. 1[50]: Forbairt an Chórais (Lárchóras agus Córas Náisiúnta) || || || || || || || || || || || || || || ||
 - Aschur || 1 || 122.566 || 1 || 30.142 || 1 || 43.143 || || || || || || || 1 || 195.851 ||
 Fo-iomlán chuspóir sonrach Uimh. 1[51] || || 122.566 || || 30.142 || || 43.143 || || || || || || || || 195.851 ||
 CUSPÓIR SONRACH Uimh. 2: Oibríochtaí an Chórais (Lárchóras agus Córas Náisiúnta) || || || || || || || || || || || || || || ||
 - Aschur || || || || || 1 || 76.334 || 1 || 80.271 || 1 || 80.272 || 1 || 80.272 || 1 || 317.149 ||
 Fo-iomlán chuspóir sonrach Uimh. 2[52] || || || || || || 76.334 || || 80.271 || || 80.272 || || 80.272 || || 317.149 ||
 COSTAS IOMLÁN || 1 || 122.566 || 1 || 30.142 || 2 || 119.477 || 1 || 80.271 || 1 || 80.272 || 1 || 80.272 || 2 || 513.000 ||
 3.2.3.
 An tionchar a mheastar a bheidh ag an
 togra/tionscnamh ar leithreasuithe de chineál riaracháin
 3.2.3.1.
 Achoimre
 –
 ̈ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasuithe de
 chineál riaracháin
 –
 x Éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasuithe de chineál
 riaracháin mar a mhínítear thíos:
 EUR milliúin (go dtí
 an 3ú deachúil)
 || Bliain 2013 || Bliain 2014 || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || IOMLÁN
 CEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || || || || || || || || ||
 Acmhainní daonna || 0.254 || 0.254 || 0.254 || 0.190 || 0.190 || 0.190 || 0.191 || 0.191 || 1.715
 Caiteachas riaracháin eile || 0.201 || 0.201 || 0.201 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || 0.200 || 1.602
 Fo‐iomlán CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || 0.455 || 0.455 || 0.455 || 0.390 || 0.390 || 0.390 || 0.391 || 0.391 || 3.317
 Lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5[53] den chreat airgeadais bliantúil || || || || || || || || ||
 Acmhainní daonna || || || || || || || || ||
 Caiteachas eile de chineál riaracháin || || || || || || || || ||
 Fo‐iomlán lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || || || || || || || || ||
 IOMLÁN || 0.455 || 0.455 || 0.455 || 0.390 || 0.390 || 0.390 || 0.391 || 0.391 || 3.317
 3.2.3.2.
 Na hacmhainní daonna a mheastar a bheidh
 riachtanach
 –
 ̈ Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear acmhainní daonna
 –
 x Éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear acmhainní daonna mar a
 mhínítear thíos:
 Sloinnfear an meastachán in aonaid i gcoibhéis
 lánaimseartha (nó go dtí an 1ú deachúil ar a mhéad)
 || Bliain 2013 || Bliain 2014 || Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020
 · Poist don phlean bunaíochta (oifigigh agus gníomhairí sealadacha)
 XX 01 01 01 (Ceanncheathrú agus Oifigí Ionadaíocht an Choimisiúin) || 2 || 2 || 2 || 1,5 || 1,5 || 1,5 || 1,5 || 1,5
 XX 01 01 02 (Toscaireachtaí) || || || || || || || ||
 XX 01 05 01 (Taighde indíreach) || || || || || || || ||
 10 01 05 01 (Taighde díreach) || || || || || || || ||
 · Pearsanra seachtrach (i gcoibhéis lánaimseartha: FTE)[54]
 XX 01 02 01 (CA, INT, SNE ón 'gclúdach iomlánaíoch') || || || || || || || ||
 XX 01 02 02 (CA, INT, JED, LA agus SNE sna toscaireachtaí) || || || || || || || ||
 XX 01 04 yy [55] || sa Cheanncheathrú[56] || || || || || || || ||
 i dtoscaireachtaí || || || || || || || ||
 XX 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde indíreach) || || || || || || || ||
 10 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde díreach) || || || || || || || ||
 Línte buiséid eile (sonraigh) || || || || || || || ||
 IOMLÁN || 2 || 2 || 2 || 1,5 || 1,5 || 1,5 || 1,5 || 1,5
 Is é XX an réimse beartais nó an teideal
 buiséid lena mbaineann.
 Comhlíonfar na
 riachtanais acmhainní daonna trí fhoireann ón Ard‐Stiúrthóireacht a
 bhfuil bainistíocht an bhirt faoina cúram cheana agus/nó atá ath‐imlonnaithe
 taobh istigh den Ard‐Stiúrthóireacht, mar aon le haon leithdháileadh
 breise a d'fhéadfaí a thabhairt don Ard‐Stiúrthóireacht atá i mbun
 bainistíochta faoi chuimsiú an nós imeachta maidir le leithdháileadh bliantúil
 i bhfianaise na srianta buiséadacha.
 Cur síos ar na
 cúraimí a bheidh le déanamh:
 Oifigigh agus gníomhairí sealadacha || 2 le linn na tréimhse ullmhúcháin ó 2013 go 2015 1 riarthóir don idirbheartaíocht reachtach, do chomhordú na gcúraimí leis an nGníomhaireacht agus don mhaoirseacht ar an gcomhaontú tarmligin 0.5 riarthóir chun maoirseacht a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí airgeadais agus le haghaidh saineolais ar rialú teorann agus ar chúrsaí teicniúla 0.5 cúntóir le haghaidh gníomhaíochtaí riaracháin agus airgeadais 1.5 le linn na tréimhse forbartha ó 2016 go 2020 1 riarthóir le haghaidh na hoibre leantaí ar an gcomhaontú tarmligin (tuarascálacha, coisteolaíocht ullmhúcháin, sonraíochtaí feidhmiúla agus teicniúla bailíochtaithe, maoirseacht ar ghníomhaíochtaí airgeadais agus Comhordú Gníomhaireachta), chomh maith le saineolas ar rialú teorann agus ar chúrsaí teicniúla 0.5 cúntóir le haghaidh gníomhaíochtaí riaracháin agus airgeadais
 Pearsanra seachtrach || 0
 3.2.4.
 Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil
 reatha
 –
 x Tá an togra/tionscnamh comhoiriúnach don chreat airgeadais
 ilbhliantúil reatha agus don chéad chreat airgeadais ilbhliantúil eile.
 –
 ̈ Beidh athchlárú an cheannteidil ábhartha sa chreat airgeadais
 ilbhliantúil ag gabháil leis an togra/tionscnamh seo.
 Mínigh an cineál athchláraithe a bhfuil gá leis, agus
 sonraigh na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.
 –
 ̈ Éilíonn an togra/tionscnamh go gcuirfear an ionstraim sholúbthachta i
 bhfeidhm nó go ndéanfar athbhreithniú ar an gcreat airgeadais ilbhliantúil[57].
 Mínigh an méid a bhfuil gá leis, agus sonraigh na
 ceannteidil agus na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna
 comhfhreagracha.
 3.2.5.
 Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe
 –
 x Ní dhéantar foráil sa togra/tionscnamh maidir le cómhaoiniú ag tríú
 páirtithe
 –
 ̈ Déantar foráil sa togra/tionscnamh maidir le
 Leithreasuithe in EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... iontráil na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6) || Iomlán
 Sonraigh an comhlacht cómhaoinithe || || || || || || || ||
 IOMLÁN leithreasuithe cómhaoinithe || || || || || || || ||
 3.3.
 An tionchar a mheastar a bheidh ar ioncam
 –
 ̈ Ní bheidh tionchar airgeadais ar bith ag an togra/tionscnamh ar
 ioncam.
 –
 x Beidh an tionchar airgeadais seo a leanas ag an togra/tionscnamh:
 i.
 ̈ ar acmhainní dílse
 ii.
 x ar ioncam ilghnéitheach
 EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Líne buiséid ioncaim || Leithreasuithe atá ar fáil don tréimhse bhuiséadach leanúnach || Tionchar an togra/tionscnaimh[58]
 Bliain 2015 || Bliain 2016 || Bliain 2017 || Bliain 2018 || Bliain 2019 || Bliain 2020 || Na blianta ina dhiaidh sin
 Airteagal 6313............. || || 3,729 || 5,013 || 5,639 || 5,111 || 4,884 || 4,884 || 1,954
 I gcás ioncaim
 ilghnéithigh shannta, sonraigh na línte buiséid a n-imrítear tionchar orthu.
 18.02.CC
 Teorainneacha CSI
 Sonraigh an modh chun an
 tionchar ar ioncam a ríomh.
 Áireofar
 sa bhuiséad ranníocaíocht ó thíortha a bhfuil baint acu le acquis
 Schengen agus na bearta a bhaineann le Eurodac, mar atá leagtha síos sna
 comhaontuithe faoi seach, a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt.
 Is de chineál táscach amháin atá na meastacháin a thugtar agus tá siad
 bunaithe ar ríomhanna a rinneadh le déanaí i ndáil le hioncaim do chur chun
 feidhme acquis Schengen ó na Stáit (an Íoslainn, an Iorua agus an
 Eilbhéis) a ranníocann suim bhliantúil don bhliain airgeadais ábhartha faoi
 láthair le buiséad ginearálta an Aontais Eorpaigh (íocaíochtaí atá caite), arna
 ríomh i gcomhréir lena holltáirgeacht intíre mar chéatadán d’olltáirgeacht
 intíre na Stát rannpháirteach uile. Tá an ríomh bunaithe ar
 fhigiúirí Mheitheamh 2012 ó EUROSTAT atá faoi réir éagsúlacht nach beag ag
 brath ar staid eacnamaíoch na Stát rannpháirteach.
 [1] COM (2008) 69 final. Bhí Measúnú Tionchair
 SEC(2008)153 ag gabháil leis an Teachtaireacht.
 [2] An open and secure Europe serving and protecting the citizens (Eoraip oscailte agus slán ag freastal ar agus ag cosaint na
 saoránach), Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh an 4.5.2010,C 115/1.
 [3] EUCO 23/11.
 [4] COM
 (2011) 680 final.
 [5] IO L 105, 13.4.2006.
 [6] an Bhulgáir, an Eastóin, an Spáinn, an Chipir, an Laitvia, an Liotuáin,
 an Ungáir, Málta, an Pholainn, An Phortaingéil, an Rómáin, an tSlóvaic agus an
 Fhionlainn.
 [7] http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/population/data/database
 Áirítear ar an bhfigiúr seo daoine a fhanann rófhada chomh maith le daoine a
 chuaigh isteach go neamhdhleathach, agus áirítear air sin daoine a gabhadh ag
 an teorainn chomh maith leo sin a gabhadh laistigh de chríoch Schengen.
 [8] IO L 286,1.11.2011.
 [9] SEC (2008)153.
 [10] SWD (2013) 47.
 [11] Faoi réir an Údaráis Reachtaigh an togra a ghlacadh lena mbunaítear,
 mar chuid den Chiste Slandála Inmheánaí, ionstraim le haghaidh tacaíocht
 airgeadais do theorainneacha seachtracha agus víosa (COM(2011)750 final) agus
 faoi réir an Údaráis Reachtaigh an togra a ghlacadh le haghaidh Rialacháin ón
 gComhairle lena leagtar síos creat airgeadais ilbhliantúil do na blianta
 2014-2020 (COM(2011)398) agus leibhéal leordhóthanach acmhainní a bheith ar
 fáil faoi uasteorainn caiteachais an cheannteidil bhuiséadaigh ábhartha.
 [12] IO L 176, 10.7.1999, lch 36.
 [13] IO L 53, 27.2.2008, lch 52.
 [14] IO L 160, 18.6.2011, lch. 19.
 [15] IO C ..., lch .
 [16] IO C ..., lch .
 [17] IO C ..., lch .
 [18] COM(2008) 69 final
 [19] IO L 158, 30.4.2004, lch. 77.
 [20] IO L 286, 1.11.2011, lch. 1.
 [21] IO L 281, 23.11.1995, lch. 31.
 [22] IO L 8, 12.1.2001, lch. 1.
 [23] IO L 55, 28.2.2011, lch. 13.
 [24] IO L 131, 1.6.2000, lch. 43.
 [25] IO L 64, 7.3.2002, lch. 20.
 [26] IO L 176, 10.7.1999, lch. 36.
 [27] IO L 176, 10.7.1999, lch. 31.
 [28] IO L 53, 27.2.2008, lch. 52.
 [29] IO L 53, 27.2.2008, lch. 1.
 [30] IO L 160, 18.6.2011, lch. 21.
 [31] IO L 160, 18.6.2011, lch. 19.
 [32] IO L 243, 15.9.2009, lch. 1.
 [33] IO L 286, 1.11.2011, lch. 1.
 [34] IO L 349, 25.11.2004, lch. 1.
 [35] ABM:
 Bainistiú de réir gníomhaíochtaí – ABB: Bunú an bhuiséid de réir gníomhaíochtaí.
 [36] Dá
 dtagraítear in Airteagal 49(6)(a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.
 [37] Togra
 le haghaidh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena
 mbunaítear, mar chuid den Chiste Slándála Inmheánaí, an ionstraim maidir le
 tacaíocht airgeadais do theorainneacha seachtracha agus víosaí (COM(2011)750.
 [38] Teachtaireacht
 ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle dar teideal Smart borders – options and the way ahead
 (Teorainneacha cliste – roghanna agus an bealach chun cinn) (COM(2011)680.
 [39] Togra
 le haghaidh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena
 mbunaítear, mar chuid den Chiste Slándála Inmheánaí, an ionstraim le haghaidh
 tacaíochta airgeadais do theorainneacha seachtracha agus víosaí (COM(2011)750.
 [40] COM(2010)93
 an 19 Márta 2010.
 [41] COM(2011)398
 an 29 Meitheamh 2011.
 [42] Is
 féidir mionsonraí ar mhodhanna bainistíochta agus tagairtí don Rialachán
 Airgeadais a fháil ar shuíomh gréasáin DG Budg: http://www.cc.cec/budg/man/budgmanag/budgmanag_en.html
 [43] Dá
 dtagraítear in Airteagal 185 den Rialachán Airgeadais.
 [44] LD
 = Leithreasuithe difreáilte / LN = Leithreasuithe neamhdhifreáilte
 [45] CSTE:
 Comhlachas Saorthrádála na hEorpa.
 [46] Tíortha
 is iarrthóirí agus, nuair is iomchuí tíortha ó na Balcáin Thiar a d’fhéadfadh a
 bheith ina n‐iarrthóirí.
 [47] Is
 féidir éagsúlacht costas agus go háirithe na costais arda in 2015 agus in 2017
 a mhíniú ar an mbealach seo a leanas: ag tús na tréimhse forbartha, in 2015,
 déanfar gealltanais i ndáil leis an bhforbairt (costais aon uaire chun costais
 crua‐earraí, bogearraí agus conraitheoirí a chumhdach go ceann trí
 bliana). Ag deireadh na tréimhse
 forbartha, in 2017, déanfar na gealltanais a cheanglaítear le haghaidh na n‐oibríochtaí. Braitheann na costais ar riar crua-earraí agus
 bogearraí ar an tréimhse.
 [48] Cúnamh
 agus caiteachas teicniúil agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó bearta
 AE (seanlínte "BA"), taighde indíreach, taighde díreach a chur chun
 feidhme.
 [49] Is
 ionann aschur agus táirgí agus seirbhísí atá le soláthar (e.g.: líon na
 malartuithe mac léinn a fhaigheann maoiniú, iomlán km de bhóithre a rinneadh,
 etc.).
 [50] Mar
 a thuairiscítear i Roinn 1.4.2. "Cuspóirí sonracha..."
 [51] I
 dtaca leis an bhforbairt lárnach, áirítear sa mhéid sin go háirithe bonneagar
 líonra, na ceadúnais crua-earraí agus na ceadúnais bogearraí a éilítear agus na
 costais don chonraitheoir seachtrach chun an córas lárnach a fhorbairt. I gcás
 na forbartha náisiúnta áirítear ann freisin na costais ar na ceadúnais
 crua-earraí agus na ceadúnais bogearraí chomh maith le forbairt chonarthach
 sheachtrach.
 [52] Leis
 an méid sin clúdaítear na costais is gá chun an lárchóras a choimeád i mbun
 oibre, go háirithe cothabháil an líonra, cothabháil an lárchórais ag
 conraitheoir seachtrach agus na ceadúnais a cheanglaítear le haghaidh crua‐earraí
 agus bogearraí. I gcás na n‐oibríochtaí náisiúnta, clúdaítear na costais
 a éilítear le haghaidh chothabháil na gcóras náisiúnta, go háirithe ceadúnais
 le haghaidh crua-earraí agus bogearraí, agus costais le haghaidh conraitheoirí
 seachtracha a cheanglaítear.
 [53] Cúnamh
 agus caiteachas teicniúil agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó bearta
 an AE (seanlínte "BA"), taighde indíreach, taighde díreach a chur
 chun feidhme.
 [54] CA=
 Gníomhaire ar conradh; INT= Foireann
 ghníomhaireachta ("Intérimaire"); JED = "Jeune Expert en Délégation" (saineolaí óg i
 dToscaireacht); LA= Gníomhaire
 áitiúil; SNE= Saineolaí náisiúnta ar
 iasacht;
 [55] Faoin
 uasteorainn do phearsanra seachtrach ó leithreasuithe faoi chomhair oibríochtaí
 (na seanlínte "BA").
 [56] Le
 haghaidh na gCistí Struchtúracha, an Chiste Eorpaigh Talmhaíochta um Fhorbairt
 Tuaithe (CETFT) agus an Chiste Eorpaigh Iascaigh (CEI) go bunúsach.
 [57] Féach
 pointe 19 agus pointe 24 den Chomhaontú Idirinstitiúideach.
 [58] A
 fhad a bhaineann le hacmhainní dílse traidisiúnta (dleachtanna talmhaíochta,
 tobhaigh siúcra), ní mór na méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna,
 i.e. méideanna comhlána agus 25 % de chostais bhailiúcháin a bheith bainte
 astu.