text:
Ο Πόπλιος Αίλιος Τραϊανός Αδριανός (Publius Aelius Traianus Hadrianus, 24 Ιανουαρίου 76 - 10 Ιουλίου 138), στα λατινικά Publius Aelius Traianus Hadrianus, ήταν Ρωμαίος αυτοκράτορας κατά τα έτη 117–138, καθώς επίσης στωικός και επικούρειος φιλόσοφος. Αποτελεί τον τρίτο από τους λεγόμενους "Πέντε Καλούς Αυτοκράτορες". Η βασιλεία του είχε ένα διστακτικό ξεκίνημα, μια ένδοξη περίοδο ακμής και ένα τραγικό επίλογο.
 Νεανική Ηλικία
 Παρόλο που σύμφωνα με μεταγενέστερη παράδοση ο Αδριανός γεννήθηκε στην Ιτάλικα, μια πόλη στην επαρχία με το όνομα Hispania Baetica (η νοτιότερη ρωμαϊκή επαρχία στην Ιβηρική Χερσόνησο, που περιλαμβάνει τη σύγχρονη Ισπανία και Πορτογαλία), ο ίδιος αναφέρει στη σήμερα χαμένη αυτοβιογραφία του πως γεννήθηκε στη Ρώμη στις 24 Ιανουαρίου 76, από μια οικογένεια με ιταλικές ρίζες, η οποία διέμενε στην Ισπανία για πολλές γενεές. Ωστόσο, ίσως αυτό να ήταν κάποιος πολιτικός ελιγμός εκ μέρους του, ώστε να αποδείξει πως ήταν Ρωμαίος από κάθε άποψη. Πατέρας του ήταν ο Ρωμαίος από την Ισπανία, Πόπλιος Αίλιος Αδριανός Άφερ, ο οποίος ως συγκλητικός της πραιτωρικής βαθμίδας περνούσε πολύ από τον καιρό του στη Ρώμη. Οι πρόγονοί του κατάγονταν από την Αδρία, το σύγχρονο Άτρι, μία αρχαία πόλη στο Πικηνόν της Ιταλίας. Ωστόσο η οικογένεια εγκαταστάθηκε στην Ιτάλικα λίγο μετά την ίδρυσή της από το Σκιπίωνα τον Αφρικανό. Ο Άφερ ήταν εξάδελφος από την πλευρά του πατέρα του με το μέλλοντα αυτοκράτορα Τραϊανό. Μητέρα του ήταν η Δομίτια Παυλίνα από τις Γάδες (το Κάδιξ). Η Παυλίνα ήταν κόρη διακεκριμένης οικογένειας Ρωμαίων από την Ισπανία. Μοναδική αδερφή του Αδριανού ήταν η Αιλία Δομίτια Παυλίνα. Οι γονείς τους πέθαναν το 85/86 όταν ο Αδριανός ήταν μόλις εννέα ετών, και έτσι ο τελευταίος πέρασε στην κηδεμονία του Τραϊανού και του Πόπλιου Ακιλίου Αττιανού. Ο Αδριανός έλαβε μόρφωση σε διάφορα πεδία, όπως όλοι οι νεαροί αριστοκράτες της εποχής του. Μάλιστα του άρεσε τόσο πολύ να μελετά την ελληνική λογοτεχνία που τον αποκαλούσαν Graeculus ("Μικρό Έλληνα").
 Ο Αδριανός επισκέφτηκε και πάλι την Ιτάλικα όταν ήταν 14 ετών και κατετάγη στον στρατό, αλλά ανακλήθηκε από τον Τραϊανό ο οποίος από εκεί και έπειτα ανέλαβε τη διαπαιδαγώγησή του. Δεν επέστρεψε ποτέ πια εκεί αν και αργότερα η πόλη ανακηρύχθηκε colonia προς τιμήν του. Η πρώτη του στρατιωτική θέση ήταν αυτή του χιλιάρχου (tribunus militum) στη λεγεώνα Legio II Adiutrix. Αργότερα, πήρε μετάθεση για τη Legio I Minervia στη Γερμανία. Όταν ο Νέρβας πέθανε το 98, έσπευσε να ενημερώσει προσωπικά τον Τραϊανό. Αργότερα έγινε λεγάτος μιας λεγεώνας στην Άνω Παννονία και κατόπιν κυβερνήτης της επαρχίας αυτής. Υπήρξε επίσης άρχων της Αθήνας για κάποιο σύντομο διάστημα, όπου και ονομάστηκε Αθηναίος πολίτης.Ο Αδριανός συμμετείχε ενεργά στους πολέμους εναντίον των Δακών (ως λεγάτος της Legio V Macedonica) και πιθανολογείται πως ο Τραϊανός τον αντάμειψε για τις επιτυχίες του.
 Ο Αδριανός συνόδεψε τον Τραϊανό στην εκστρατεία του ενάντια στην Παρθία ως μέλος τους επιτελείου του. Ούτε κατά τη διάρκεια της αρχικής νικηφόρου φάσης, ούτε κατά τη διάρκεια της δεύτερης φάσης του πολέμου, όταν η επανάσταση εξαπλώθηκε στη Μεσοποταμία, ο Αδριανός έκανε κάτι αξιοσημείωτο. Εν τούτοις, όταν ο κυβερνήτης της Συρίας έπρεπε να αποσταλεί στη Δακία όπου είχαν ξεσπάσει νέες φασαρίες, ο Αδριανός ονομάστηκε αντικαταστάτης του, λαμβάνοντας αυτόνομη διοικητική εξουσία. Ο Τραϊανός, σοβαρά άρρωστος τη στιγμή εκείνη, αποφάσισε να επιστρέψει στη Ρώμη, ενώ ο Αδριανός έμεινε στη Συρία για να προστατεύσει τις ρωμαϊκές κατακτήσεις. Ο Τραϊανός έφτασε μέχρι τον Σελινούντα πριν αρρωστήσει τόσο ώστε να μην μπορεί να συνεχίσει το ταξίδι του. Αν και ο Αδριανός ίσως ήταν η προφανής επιλογή για τη διαδοχή, δεν είχε ποτέ υιοθετηθεί από τον αυτοκράτορα. Η επίσημη εκδοχή ήταν ότι, ενώ ο Τραϊανός κειτόταν ετοιμοθάνατος, με τη σύζυγό του Πομπηία Πλωτίνα να τον φροντίζει, κατονόμασε διάδοχό του τον Αδριανό. Οι φήμες της εποχής θέλουν την Πλωτίνα θερμή υποστηρίκτρια του Αδριανού και εκείνον να της χρωστά την άνοδό του στον θρόνο. Ωστόσο το θέμα παραμένει σκοτεινό μέχρι σήμερα.
 Αυτοκράτορας
 Εξασφαλίζοντας την εξουσία
 Ο Αδριανός γρήγορα εξασφάλισε την υποστήριξη των λεγεώνων – ένας πιθανός ανταγωνιστής, ο Λεύκιος Κιέτος, αποπέμφθηκε άμεσα. Η αποδοχή της Συγκλήτου ακολούθησε όταν παρουσιάστηκαν πιθανώς πλαστά έγγραφα υιοθεσίας από τον Τραϊανό (αν και ήταν υπό την κηδεμονία του). Η φήμη για πλαστογράφηση εγγράφου ήταν ελάσσονος σημασίας – η νομιμότητα του Αδριανού προέκυψε από την έγκριση της Συγκλήτου και των στρατευμάτων της Συρίας.
 Ο Αδριανός δεν πήγε αμέσως στη Ρώμη – ήταν απασχολημένος με την αποκατάσταση της τάξης στην Ανατολή και με την κατάπνιξη της επανάστασης των Ιουδαίων που ξέσπασε κατά τη διάρκεια της θητείας του Τραϊανού. Κατόπιν πήγε να εξασφαλίσει τα σύνορα στο Δούναβη. Ο Αττιανός, ο πρώην προστάτης του Αδριανού, ορίστηκε τοποτηρητής του θρόνου και «ανακάλυψε» μια σκευωρία στην οποία εμπλέκονταν τέσσερις σημαντικοί συγκλητικοί, ανάμεσα στους οποίους και ο Λεύκιος Κιέτος, και ζήτησε από τη Σύγκλητο τον θάνατό τους. Δεν τέθηκε θέμα δίκης – συνελήφθησαν και εκτελέστηκαν. Επειδή ο Αδριανός απουσίαζε εκείνη την εποχή, μπόρεσε να υποστηρίξει ότι ο Αττιανός έδρασε με δική του πρωτοβουλία.
 Στρατιωτική καριέρα
 Παρά τις ικανότητές του στη στρατιωτική διοίκηση, η βασιλεία του Αδριανού χαρακτηρίστηκε από την απουσία μεγάλων πολεμικών συγκρούσεων, με εξαίρεση τον δεύτερο πόλεμο ανάμεσα στους Ιουδαίους και τους Ρωμαίους. Εγκατέλειψε τις κατακτήσεις του Τραϊανού στη Μεσοποταμία, αποφασίζοντας πως ήταν αδύνατο να διαφυλαχθούν. Παραλίγο να ξεσπάσει πόλεμος με την Παρθία, γύρω στο 121, αλλά η απειλή αποφεύχθηκε όταν ο Αδριανός διαπραγματεύτηκε με επιτυχία συνθήκη ειρήνης.
 Η ειρηνιστική πολιτική ενδυναμώθηκε με την ανέγερση μόνιμων αμυντικών έργων στα σύνορα της αυτοκρατορίας. Το πιο γνωστό είναι το ογκώδες Τείχος του Αδριανού στη Μεγάλη Βρετανία. Τα σύνορα στον Δούναβη και τον Ρήνο ενδυναμώθηκαν με μια σειρά ξύλινων κυρίως οχυρώσεων, οχυρών και παρατηρητηρίων, με τα τελευταία να διευκολύνουν ιδιαιτέρως την επικοινωνία και την τοπική ασφάλεια. Παρόμοια τείχη, πλίθινα αυτή τη φορά, έκτισε κατά μήκος κρίσιμων διαβάσεων στη Βόρεια Αφρική (Μαυριτανία), τα οποία είχα μήκος πολλών δεκάδων χιλιομέτρων το καθένα. Για να κρατά ψηλά το ηθικό των στρατιωτών και να μη μένουν αδρανείς, ο Αδριανός όρισε να γίνονται συχνά γυμνάσια, και μάλιστα επέβλεπε ο ίδιος τις διάφορες στρατιές. Παρόλο που τα νομίσματα που έκοψε απεικονίζουν τόσο πολεμικές όσο και ειρηνικές σκηνές, η πολιτική του Αδριανού ήταν η επιβολή της ειρήνης με τη δύναμη, ακόμη και την απειλή.
 Ο Τρίτος Ρωμαιο-Ιουδαϊκός πόλεμος
 Το 130, ο Αδριανός επισκέφθηκε τα ερείπια της Ιερουσαλήμ, τα οποία άφησε πίσω του ο Πρώτος Ρωμαιο–Ιουδαϊκός πόλεμος του 66 – 73. Υποσχέθηκε να ανοικοδομήσει την πόλη, αλλά σχεδίαζε να την κάνει μια παγανιστική μητρόπολη, την οποία θα ονόμαζε Αιλία Καπιτωλίνα. Ένας νέος παγανιστικός ναός πάνω στα ερείπια του Δεύτερου Ναού της Ιερουσαλήμ επρόκειτο να αφιερωθεί στον Γιούπιτερ. Επιπροσθέτως, απαγόρευσε την περιτομή, την οποία έβλεπε ως ένθερμος φιλέλληνας που ήταν, ως ακρωτηριασμό. Ένα ρωμαϊκό νόμισμα με την επιγραφή Αιλία Καπιτωλίνα (Aelia Capitolina) κόπηκε το 132.
 Η στάση αυτή του Αδριανού πυροδότησε μια νέα μεγάλη επανάσταση (132 – 135), υπό τον Μπαρ Κόκχμπα και τον Ακίμπα μπεν Τζόζεφ. Κατόπιν του γεγονότος αυτού, ο Αδριανός κάλεσε τον στρατηγό του Σέξτο Ιούλιο Σεβήρο από τη Βρετανία, και σώματα στρατού κατέφθασαν ακόμη και από τον Δούναβη. Οι απώλειες των Ρωμαίων ήταν βαρύτατες, και πιστεύεται ότι μια ολόκληρη λεγεώνα, η XXII Deiotariana καταστράφηκε. Οι απώλειες ήταν τόσο μεγάλες ώστε ο Αδριανός στην αναφορά του προς τη Σύγκλητο παρέλειψε την καθιερωμένη φράση «Εγώ και οι λεγεώνες είμαστε καλά». Εντούτοις οι δυνάμεις του Αδριανού τελικά κατέπνιξαν την επανάσταση. Σύμφωνα με τον Δίωνα Κάσσιο, κατά τη διάρκεια του πολέμου 580.000 Ιουδαίοι έχασαν τη ζωή τους, 50 οχυρωμένες πόλεις και 985 χωριά καταστράφηκαν ολοσχερώς.
 Μετά τη λήξη του πολέμου, ο Αδριανός συνέχισε τις θρησκευτικές διώξεις κατά των Ιουδαίων, σύμφωνα με το Βαβυλωνιακό Ταλμούδ. Αποπειράθηκε να ξεριζώσει τον Ιουδαϊσμό, τον οποίο και έβλεπε ως την αιτία συνεχών επαναστάσεων, κήρυξε εκτός νόμου την Τορά, το εβραϊκό ημερολόγιο και εκτέλεσε Ιουδαίους λόγιους. Ο ιερός πάπυρος κάηκε τελετουργικά στο Όρος του Ναού. Στο πρώην σκευοφυλάκιο του Ναού εγκατέστησε δύο αγάλματα, ένα του Γιούπιτερ και ένα δικό του. Σε μια προσπάθεια να διαγράψει κάθε ανάμνηση της Ιουδαίας, αφαίρεσε το όνομά της από το χάρτη και το αντικατέστησε με το Συρία Παλαιστίνα, από τους Φιλισταίους, αρχέγονους εχθρούς των Ιουδαίων. Επανίδρυσε την Ιερουσαλήμ υπό τη μορφή ρωμαϊκής παγανιστικής πόλης, με το όνομα Αιλία Καπιτωλίνα (Aelia Capitolina) και απαγόρευσε στους Εβραίους να εισέρχονται σε αυτήν.
 Προστάτης των Τεχνών και των Γραμμάτων
 Ο Αδριανός περιγράφεται συχνά ως ο πιο πολύπλευρος από τους Ρωμαίους αυτοκράτορες. Του άρεσε να επιδεικνύει τις γνώσεις του σε όλα τα πνευματικά και καλλιτεχνικά πεδία. Πάνω από όλα, ο Αδριανός υπήρξε προστάτης των τεχνών: η Βίλλα του Αδριανού στο Τίβολι ήταν το εξοχότερο ρωμαϊκό παράδειγμα αλεξανδρινού κήπου, που αναβίωνε ένα ιερό τοπίο, χαμένο σήμερα σε μεγάλο μέρος εξαιτίας της καταστροφής των ερειπίων από τον Καρδινάλιο ντ’ Έστε που αφαίρεσε μεγάλο μέρος των μαρμάρων για να χτίσει τη Βίλλα ντ' Έστε. Στη Ρώμη, το Πάνθεον, αρχικά χτισμένο από τον Αγρίππα και κατεστραμμένο από φωτιά το 80, χτίστηκε εκ νέου από τον Αδριανό με τη θολωτή μορφή που βλέπουμε μέχρι σήμερα. Είναι ένα από τα πλέον διατηρημένα αρχαία ρωμαϊκά κτίρια και επηρέασε σημαντικά πολλούς από τους μεγάλους αρχιτέκτονες της Ιταλικής Αναγέννησης και του Μπαρόκ.
 Πριν καν αρχίσει η περίοδος της βασιλείας του, ο Αδριανός έδειχνε μεγάλο ενδιαφέρον για την αρχιτεκτονική αλλά, από ό,τι φαίνεται, οι ενθουσιώδεις του προσπάθειες δεν τύγχαναν πάντα της καλύτερης κριτικής. Για παράδειγμα, ο Απολλόδωρος της Δαμασκού, διάσημος αρχιτέκτων του Φόρουμ του Τραϊανού, απέρριψε τα σχέδιά του. Όταν ο Τραϊανός, προκάτοχος του Αδριανού, συμβουλεύτηκε τον Απολλόδωρο για κάποιο πρόβλημα σχετικό με την αρχιτεκτονική, ο Αδριανός διέκοψε για να συμβουλέψει κάτι, πράγμα που έκανε τον Απολλόδωρο να απαντήσει: «Ξεκουμπίσου και ζωγράφιζε τις κολοκύθες σου. Δεν έχεις ιδέα γι’ αυτά τα θέματα». Με τον όρο «κολοκύθες» αναφέρθηκε στους θόλους που είχε σχεδιάσει ο Αδριανός, όπως το Σεραπείο στη βίλλα του. Φημολογείται ότι μόλις ο Αδριανός διαδέχτηκε τον Τραϊανό στον αυτοκρατορικό θρόνο, εξόρισε τον Απολλόδωρο και τελικά τον θανάτωσε. Είναι πολύ πιθανόν η ιστορία αυτή να κατασκευάστηκε αργότερα για να δυσφημίσει τον χαρακτήρα του, καθώς ο Αδριανός, παρόλο που ήταν πολύ δημοφιλής στην αυτοκρατορία, δεν θαυμαζόταν ανεξαιρέτως από όλους, ούτε κατά τη διάρκεια της ζωής του ούτε αργότερα.
 Ο Αδριανός έγραψε ποίηση τόσο στα λατινικά όσο και στα ελληνικά. Θεωρείται ότι συνέθεσε τρία ή τέσσερα επιγράμματα της Παλατινής Ανθολογίας. Σώζεται το ποίημα που έγραψε στα λατινικά την ώρα του θανάτου του. Επίσης συνέγραψε την αυτοβιογραφία του, μια εργασία όχι και τόσο μεγάλη σε έκταση ή αποκαλυπτικότητα, αλλά με στόχο να ξεκαθαρίσει διάφορες φήμες και να εξηγήσει διάφορες πράξεις του. Το έργο αυτό δεν έχει διασωθεί αλλά από ό,τι φαίνεται χρησιμοποιήθηκε από ένα συγγραφέα – είτε τον Μάριο Μάξιμο είτε κάποιον άλλο – ως βάση για τον βίο του Αδριανού στο έργο Historia Augusta.
 Μια άλλη προσφορά του Αδριανού στην τέχνη ήταν η γενειάδα. Τα πορτραίτα των αυτοκρατόρων μέχρι τότε τους παρουσίαζαν ξυρισμένους, ιδεατές απεικονίσεις Ελλήνων αθλητών. Ο Αδριανός είχε γενειάδα όπως δείχνουν όλα του τα πορτρέτα. Οι διάδοχοί του αυτοκράτορες θα απεικονίζονταν με γενειάδες για πάνω από ενάμιση αιώνα.
 Ο Αδριανός ήταν ουμανιστής και βαθύτατα φιλέλληνας σε όλα του τα γούστα. Αγαπούσε τις διδαχές των φιλοσόφων Επικτήτου, Ηλιοδώρου και Φαβωρίνου και γενικά θεωρείται επικούρειος, όπως και ορισμένοι από τους φίλους του. Φρόντισε για τις κοινωνικές ανάγκες του ρωμαϊκού λαού. Μείωσε αν και δεν κατάργησε τη δουλεία, εξανθρώπισε τον νομικό κώδικα και απαγόρευσε τα βασανιστήρια. Έκτισε βιβλιοθήκες, υδραγωγεία, λουτρά και θέατρα. Ο Αδριανός θεωρείται από πολλούς ιστορικούς σοφός και δίκαιος: ο Σίλλερ τον αποκαλεί «πρώτο υπηρέτη της Αυτοκρατορίας», ενώ ο Έντουαρντ Γκίμπον θαύμαζε την «ευρεία και ενεργή του ευφυΐα», καθώς και τη «δικαιοσύνη και μετριοπάθεια» που τον χαρακτήριζαν.
 Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στην Ελλάδα το 125, προσπάθησε να δημιουργήσει ένα είδος περιφερειακής βουλής για να ενώσει όλες τις ημιαυτόνομες πρώην πόλεις–κράτη σε όλη την Ελλάδα και την Ιωνία. Η βουλή αυτή, γνωστή ως Πανελλήνιον, απέτυχε παρά τις έντονες προσπάθειες να υπάρξει συνεργασία ανάμεσα στους Έλληνες. Ο Αδριανός ανέπτυξε μια πολυσυζητημένη ερωτική σχέση με έναν νέο Έλληνα που ονομαζόταν Αντίνοoς. Ενώ ο αυτοκράτορας περιόδευε στην Αίγυπτο, ο Αντίνοος πνίγηκε μυστηριωδώς στον Νείλο το 130. Βαθύτατα λυπημένος, ο Αδριανός ίδρυσε στην Αίγυπτο μια πόλη με το όνομα Αντινοόπολις. Ο Αδριανός ζήτησε τη συμμετοχή όλης της Αυτοκρατορίας στο πένθος του, ανακηρύσσοντας τον νέο νέα θεότητα.
 Ο Αδριανός πέθανε στη βίλλα του. Κηδεύτηκε σε ένα μαυσωλείο στη δυτική όχθη του Τίβερη στη Ρώμη, κτίριο που αργότερα μετατράπηκε σε παπικό οχυρό, το Καστέλ Σαντ' Άντζελο. Οι διαστάσεις του μαυσωλείου αυτού, στην αρχική του μορφή, σχεδιάστηκαν επίτηδες ώστε να υπερβαίνουν αυτές του προγενέστερου Μαυσωλείου του Αυγούστου.
 Τα Ταξίδια του Αδριανού
 Σκοπός
 Ο αυτοκράτορας Αδριανός έκανε μεγάλα ταξίδια, επιθεωρώντας και βελτιώνοντας την πολεμική ετοιμότητα των λεγεώνων που στρατοπέδευαν σε κάθε επαρχία. Ακόμη και πριν την άνοδό του στον θρόνο, είχε ταξιδέψει στο εξωτερικό με τον ρωμαϊκό στρατό, αποκτώντας μεγάλη πείρα. Πέρασε κάτι παραπάνω από το μισό της βασιλείας του εκτός της Ιταλικής Χερσονήσου. Άλλοι αυτοκράτορες άφηναν τη Ρώμη μόνο για να πραγματοποιήσουν πολεμικές εκστρατείες, επιστρέφοντας μόλις οι πόλεμοι τελείωναν. Ένας προγενέστερος αυτοκράτορας, ο Νέρων, κάποτε ταξίδεψε στην Ελλάδα και επικρίθηκε για τρυφηλότητα. Ο Αδριανός, αντίθετα, ταξίδευε θεωρώντας το σημαντικό κομμάτι των διοικητικών του καθηκόντων, επιδιώκοντας να αισθανθούν οι υπήκοοί του μέλη μιας συμπολιτείας πολιτισμένων λαών που θα απολάμβαναν έναν κοινό ελληνικό πολιτισμό. Αυτό το ξεκαθάρισε στη Σύγκλητο και στον ρωμαϊκό λαό. Στάθηκε εφικτό να το κάνει επειδή στη Ρώμη είχε έναν πιστό υποστηρικτή ανάμεσα στα υψηλότερα κλιμάκια της ρωμαϊκής κοινωνίας, έναν βετεράνο στρατιωτικό που ονομαζόταν Μάρκιος Τούρβος. Επίσης, υπάρχουν ενδείξεις σε κάποιες ιστορικές πηγές πως στρατολόγησε μυστική αστυνομία, τους frumentarii, για να ασκεί έλεγχο και επιρροή σε περίπτωση που κάτι δεν πήγαινε καλά ενώ απουσίαζε στα ταξίδια του.
 Οι επισκέψεις του Αδριανού σε διάφορες περιοχές συνοδεύτηκαν από δωρεές οι οποίες περιελάμβαναν οδηγίες για την ανέγερση δημόσιων κτιρίων. Ο Αδριανός ήταν γεμάτος θέληση να ενδυναμώσει την αυτοκρατορία εκ των έσω βελτιώνοντας τις υποδομές, αντί να κατακτά και να εκμηδενίζει εξωτερικούς εχθρούς. Η προσήλωσή του στα ελληνικά ιδεώδη ενδυνάμωναν τις απόψεις του: όπως πολλοί αυτοκράτορες πριν από αυτόν, οι επιθυμίες του γίνονταν αποδεκτές σχεδόν πάντα. Στα ταξίδια του τον συνόδευε πλήθος αυλικών, ανάμεσα στους οποίους διοικητικοί υπάλληλοι και κατά πάσα πιθανότητα αρχιτέκτονες και οικοδόμοι. Ως αποτέλεσμα η επίσκεψή του σε μία χώρα σήμαινε μεγάλο οικονομικό βάρος για τον τόπο. Αν και η άφιξή του είχε ως επακόλουθο την παροχή διάφορων ευεργεσιών είναι πιθανό αυτοί που επωμίζονταν τα έξοδα συντήρησης της αποστολής να ήταν διαφορετικής τάξης από αυτούς που καρπώνονταν τα οφέλη. Για παράδειγμα, όταν επισκέφτηκε την Αίγυπτο ζητήθηκαν μεγάλες ποσότητες προμηθειών, βάρος που επωμίστηκαν οι απλοί αγρότες και που έφερε σε κάποιο βαθμό πείνα και δυσκολίες.
 Η πρώτη περιοδεία του Αδριανού ξεκίνησε το 121 και στόχευε αρχικά στο να καλύψει τα νώτα του ώστε να αποκτήσει την ελευθερία να ασχοληθεί με τους πολιτιστικούς του στόχους. Ταξίδεψε βόρεια, με κατεύθυνση τη Γερμανία και επόπτευσε τα σύνορα Δούναβη και Ρήνου, καταβάλλοντας χρήματα για την ενίσχυση των αμυντικών έργων. Ωστόσο ήταν ένα ταξίδι στα όρια της Αυτοκρατορίας που αποτέλεσε ίσως την πιο χαρακτηριστική του επίσκεψη. Μαθαίνοντας για μια πρόσφατη επανάσταση, διέσχισε τη θάλασσα με προορισμό τη Βρετανία.
 Βρετανία
 Πριν από την άφιξη του Αδριανού στη Μεγάλη Βρετανία είχε λάβει χώρα μια μεγάλη επανάσταση που κράτησε περίπου δύο χρόνια ( 119 – 121 ). To 122 ξεκίνησε η ανέγερση του περίφημου Τείχους του Αδριανού. Κατασκευάστηκε πρωτίστως για να προστατέψει την επαρχία της Βρετανίας, εμποδίζοντας μελλοντικές επιδρομές μικρής κλίμακας και ανεπιθύμητη μετανάστευση από τη βόρεια χώρα της Καληδονίας (η σημερινή Σκωτία). Την Καληδονία κατοικούσαν φυλές γνωστές στους Ρωμαίους ως Καληδόνιοι. Ο Αδριανός συνειδητοποίησε πως οι τελευταίοι θα αρνούνταν να συνυπάρξουν με τους Ρωμαίους. Επίσης γνώριζε ότι παρόλο που η Καληδονία ήταν πολύτιμη, το δύσκολο έδαφος και τα υψίπεδα θα έκαναν πολυδάπανη την κατάκτησή της. Έτσι αποφάσισε να κτίσει ένα τείχος. Αντίθετα με τις οχυρώσεις στη Γερμανία, που χτίστηκαν από ξύλινους πασσάλους, η έλλειψη ξύλου στην περιοχή είχε ως αποτέλεσμα μια πέτρινη κατασκευή. Τα ερείπια αυτού του τείχους μέχρι σήμερα εκτείνονται σε πολλά χιλιόμετρα και φέρουν ακόμη το όνομά του. Από πολλές απόψεις αντανακλούν την αποφασιστικότητα του Αδριανού να βελτιώσει και να αναδομήσει την Αυτοκρατορία στο εσωτερικό της και να μην προχωρήσει σε νέους πολέμους και κατακτήσεις.
 Υπό τις οδηγίες του ανηγέρθη στην Υόρκη ένα ιερό προς τιμήν της Βρετανίας, τιμώντας την ως θεότητα, και κόπηκαν νομίσματα που παρουσίαζαν μια γυναικεία μορφή ως προσωποποίηση της Βρετανίας, με την επιγραφή BRITANNIA. Μέχρι το τέλος του 122 ο Αδριανός ολοκλήρωσε την περιοδεία του στη Βρετανία και έφυγε από εκεί χωρίς να επιστρέψει ποτέ. Δεν είδε συνεπώς ποτέ τελειωμένο το τείχος που φέρει το όνομά του.
 Παρθία και Ανατολία
 Το 123, κατέφθασε στη Μαυριτανία όπου οδήγησε προσωπικά μια εκστρατεία εναντίον τοπικών επαναστατών. Ωστόσο αυτή η επίσκεψη έμελλε να είναι σύντομη, καθώς έφτασαν αναφορές πως η Παρθία προετοιμαζόταν και πάλι για πόλεμο. Έτσι ο Αδριανός κινήθηκε γρήγορα στα ανατολικά. Ταξιδεύοντας είναι γνωστό πως κάποια στιγμή έκανε στάση στην Κυρήνη κατά τη διάρκεια της οποίας προσέφερε χρήματα για τη στρατιωτική εκπαίδευση νέων αριστοκρατικής καταγωγής. Η Κυρήνη είχε ήδη επωφεληθεί από τη γενναιοδωρία του αυτοκράτορα το 119, όταν είχε παραχωρήσει πόρους για την ανοικοδόμηση των δημόσιων κτιρίων που είχαν καταστραφεί κατά τη διάρκεια της πρόσφατης ιουδαϊκής επανάστασης.
 Όταν ο Αδριανός αφίχθη στον Ευφράτη, έλυσε το πρόβλημα μέσω διακανονισμού με τον βασιλιά των Πάρθων, Χοσρόη Α'. Κατόπιν έσπευσε να ελέγξει τη ρωμαϊκή άμυνα προτού αναχωρήσει για τη Δύση κατά μήκος της ακτής του Ευξείνου Πόντου. Ο Αδριανός θεωρείται επίσης ιδρυτής της Αδριανούπολης. Πιθανώς πέρασε το χειμώνα στη Νικομήδεια, την πρωτεύουσα της Βιθυνίας. Καθώς η Νικομήδεια είχε χτυπηθεί από σεισμό μόλις λίγο καιρό πριν την επίσκεψή του, ο Αδριανός στάθηκε γενναιόδωρος παρέχοντας ποσά για έργα ανοικοδόμησης. Είναι κάτι παραπάνω από πιθανό ο Αδριανός να επισκέφτηκε την Κλαυδιούπολη, όπου και γνώρισε τον όμορφο Αντίνοο, ένα νεαρό αγόρι που έμελλε να γίνει εραστής του. Οι πηγές δεν αναφέρουν τίποτα για τον χρόνο της συνάντησής τους, αλλά υπάρχουν απεικονίσεις του Αντινόου που τον παρουσιάζουν ως νέο άνδρα περίπου είκοσι ετών. Καθώς αυτές χρονολογούνται λίγο καιρό πριν τον θάνατο του Αντίνοου από πνιγμό το 130, είναι πιθανότερο να ήταν τότε 13 ή 14 ετών Είναι επίσης πιθανό ο Αντίνοος να εστάλη στη Ρώμη για να εκπαιδευτεί ως ακόλουθος του αυτοκράτορα και σταδιακά να έγινε ο ευνοούμενός του.
 Μετά τη γνωριμία του με τον Αντίνοο, ο Αδριανός ταξίδεψε κατά μήκος της Ανατολίας. Η διαδρομή που ακολούθησε δεν είναι εξακριβωμένη. Διάφορα περιστατικά περιγράφονται από τις πηγές, όπως η ίδρυση μιας πόλης στη Μυσία, μετά από το επιτυχές κυνήγι ενός κάπρου. Κάποιοι ιστορικοί αμφισβητούν το γεγονός αυτό. Την εποχή αυτή, γίνονται σχέδια για την ανοικοδόμηση ενός ναού στη Μικρά Ασία, που θα αφιερωνόταν στον Τραϊανό και τον Αδριανό και θα κατασκευαζόταν από εκθαμβωτικό λευκό μάρμαρο.
 Ελλάδα
 Το απόγειο της περιοδείας αυτής ήταν ο προορισμός που ο φιλέλληνας Αδριανός πρέπει να είχε από την αρχή στο μυαλό του, η Ελλάδα. Έφτασε το φθινόπωρο του 124 εγκαίρως για τη συμμετοχή του στα Ελευσίνια Μυστήρια. Κατά παράδοση, σε κάποιο στάδιο της τελετής οι νεοφώτιστοι έπρεπε να φέρουν όπλα, αλλά αυτό αποφεύχθηκε, για την ασφάλεια του αυτοκράτορα που βρισκόταν ανάμεσά τους. Μετά από αίτηση των Αθηναίων πραγματοποίησε αναθεώρηση του συντάγματός τους. Επιπροσθέτως, δημιουργήθηκε μια νέα φυλή που έλαβε το όνομά του.
 Κατά τη διάρκεια του χειμώνα περιόδευσε στην Πελοπόννησο. Η ακριβής διαδρομή παραμένει ασαφής, ωστόσο ο Παυσανίας αναφέρει διάφορα σημάδια, όπως οι ναοί που έχτισε ο αυτοκράτορας και το άγαλμά του που κατασκεύασαν οι ευγνώμονες κάτοικοι της Επιδαύρου ευχαριστώντας τον για ευεργεσίες. Ήταν ιδιαίτερα γενναιόδωρος με τη Μαντίνεια, γεγονός που ενισχύει την άποψη πως ο Αντίνοος ήταν ήδη εραστής του Αδριανού, καθώς υπήρχε ισχυρός δεσμός ανάμεσα στη Μαντίνεια και την πατρίδα του Αντινόου, τη Βιθυνία.
 Μέχρι τον Μάρτιο του 125, ο Αδριανός είχε φθάσει στην Αθήνα όπου και πρωτοστάτησε στα Διονύσια. Τα οικοδομικά έργα του Αδριανού στην Αθήνα ήταν αξιοσημείωτα. Φρόντισε για την αποπεράτωση του Ναού του Ολυμπίου Διός, που κτιζόταν επί πέντε αιώνες και ξεκίνησε την ανοικοδόμηση πολλών δημόσιων κτιρίων, ανάμεσα στα οποία και ένα υδραγωγείο. Η Πύλη του Αδριανού και η Βιβλιοθήκη του Αδριανού σώζονται ακόμη σήμερα.
 Επιστροφή στην Ιταλία
 Επιστρέφοντας στην Ιταλία, ο Αδριανός έκανε μια στάση στη Σικελία. Νομίσματα τον τιμούν ως ανορθωτή του νησιού, αν και δεν υπάρχουν στοιχεία του τί έκανε για να κερδίσει αυτόν τον τίτλο.
 Πίσω στη Ρώμη στάθηκε εφικτό να δει ο ίδιος ολοκληρωμένες τις εργασίες στο Πάνθεον. Επίσης είχε ολοκληρωθεί και η βίλλα του Αδριανού στο Tibur (σήμ.Τίβολι), ένα ευχάριστο θέρετρο στους Λόφους της Σαβίνας, για όταν δεν θα άντεχε τη διαμονή στην πόλη. Στις αρχές του Μάρτη 127 ο Αδριανός ξεκίνησε νέα περιοδεία κατά μήκος της Ιταλίας. Και πάλι οι ιστορικοί είναι σε θέση να συνθέσουν τη διαδρομή που ακολούθησε περισσότερο από τις δωρεές που έκανε σε διάφορα μέρη παρά από τις ιστορικές πηγές. Για παράδειγμα, εκείνη την χρονιά επανέφερε τη λατρεία της θεότητας της γης Κούπρα στην πόλη Κούπρα Μαρίτιμα. Κάποια στιγμή που δεν είναι προσδιορίσιμη, συνέβαλε στα έργα αποξήρανσης της λίμνης Φουτσίνο. Λιγότερο ευπρόσδεκτη στάθηκε η ιδέα του να διαιρέσει την Ιταλία σε 4 περιοχές υπό αυτοκρατορικούς λεγάτους. Η πρωτοβουλία αυτή δεν έτυχε αποδοχής και δεν επιβίωσε για πολύ καιρό μετά τον θάνατο του Αδριανού.
 Αυτή περίπου την εποχή ο Αδριανός αρρώστησε. Η φύση της ασθένειάς του δεν είναι γνωστή, δεν εμπόδισε πάντως την αναχώρησή του την άνοιξη του 128 με προορισμό την Αφρική. Η άφιξή του συνοδεύτηκε με τον καλό οιωνό του τερματισμού μιας περιόδου ξηρασίας. Μαζί με τις συνηθισμένες του ευεργεσίες και δωρεές βρήκε χρόνο να επιθεωρήσει τα στρατεύματα, ενώ ο λόγος που εκφώνησε επιβιώνει μέχρι τις μέρες μας. Ο Αδριανός επέστρεψε στην Ιταλία το καλοκαίρι του 128, αλλά η παραμονή του ήταν σύντομη προτού ξεκινήσει μια νέα τριετή περιοδεία.
 Ελλάδα και Ασία
 Τον Σεπτέμβριο του 128 ο Αδριανός παρέστη και πάλι στα Ελευσίνια Μυστήρια. Αυτήν τη φορά η περιοδεία του στην Ελλάδα πρέπει να επικεντρώθηκε στην Αθήνα και την Σπάρτη. Ό Αδριανός είχε στον νου του μία ελληνική αναβίωση μέσω Δελφικής Αμφικτυονίας, αλλά αποφάσισε πλέον κάτι πολύ πιο μεγαλεπήβολο. Το νέο του Πανελλήνιον επρόκειτο να είναι ένα συμβούλιο που θα έφερνε κοντά τις ελληνικές πόλεις όπου και να βρίσκονταν γεωγραφικά. Το μέρος συνάντησης θα ήταν ο νέος ναός του Διός στην Αθήνα. Έχοντας θέσει σε κίνηση τις προετοιμασίες – το να αποφασιστεί ποιας πόλης το αίτημα να αναγνωριστεί ως ελληνική θα έπαιρνε από μόνο του πολύ χρόνο – αναχώρησε για την πόλη της Εφέσου.
 Τον Οκτώβριο του 130, και ενώ ο Αδριανός και ο περίγυρός του έπλεαν στο Νείλο, ο Αντίνοος πνίγηκε για άγνωστους λόγους, αν και προτάθηκαν όλες οι εκδοχές: ατύχημα, αυτοκτονία, φόνος ή θρησκευτική θυσία. Ο αυτοκράτορας πόνεσε βαθύτατα. Διέταξε να θεοποιηθεί ο Αντίνοος, έδωσε σε πόλεις το όνομά του, έκοψε μετάλλια με τη μορφή του και αγάλματά του κατασκευάστηκαν σε όλα τα μέρη της αυτοκρατορίας. Προς τιμήν του ανεγέρθηκαν ναοί στη Βιθυνία, τη Μαντίνεια στην Αρκαδία, και στην Αθήνα, ενώ οργανώθηκαν και εορτές για να τον τιμήσουν. Η πόλη της Αντινοοπόλεως ή Αντινόη ιδρύθηκε στα ερείπια της Μπέσα, όπου και πέθανε
 Ελλάδα, Παλαιστίνη και Ιλλυρικό
 Οι κινήσεις του Αδριανού μετά από την ίδρυση της Αντινοοπόλεως στις 30 Οκτωβρίου 130 είναι ασαφείς. Είτε επέστρεψε στη Ρώμη, είτε όχι, πέρασε τον χειμώνα του 131 – 132 στην Αθήνα και πιθανώς παρέμεινε στην Ελλάδα ή και ανατολικότερα εξαιτίας νέας επανάστασης των Ιουδαίων που ξέσπασε το 132. Επιγραφές καθιστούν σαφές πως τέθηκε ο ίδιος επίκεφαλής του στρατού στο πεδίο της μάχης το 133, κατόπιν επέστρεψε στη Ρώμη, ίσως την ίδια χρονιά και σχεδόν σίγουρα (κρίνοντας και πάλι από επιγραφές) περνώντας από το Ιλλυρικό.
 Τα Τελευταία Χρόνια
 Διαδοχή
 Ο Αδριανός πέρασε τα τελευταία χρόνια της ζωής του στη Ρώμη. Το 136, αφιέρωσε έναν νέο ναό, το Ναό της Αφροδίτης και της Ρώμης, στο μέρος όπου βρίσκεται ο Χρυσός Οίκος του Νέρωνα.
 Περίπου αυτή την εποχή, και υποφέροντας από προβλήματα υγείας, άρχισε να τον απασχολεί το ζήτημα της διαδοχής. Το 136 υιοθέτησε έναν από τους υπάτους αυτού του έτους, τον Λεύκιο Κεϊόνιο Κόμμοδο, που έλαβε το όνομα Λεύκιος Αίλιος Καίσαρ. Ήταν ταυτόχρονα προγονός και γαμπρός του Γάιου Αβίδιου Νιγρίνου, ενός από τους τέσσερις άντρες που εκτελέστηκαν στα 118, ωστόσο και ο ίδιος είχε εύθραυστη υγεία. Λαμβάνοντας το αξίωμα του χιλιάρχου και τη διοίκηση της Παννονίας, ο Αίλιος Καίσαρ εξελέγη ξανά ύπατος για το έτος 137, αλλά πέθανε την 1η Ιανουαρίου 138.
 Μετά τον θάνατο του Αελίου, ο Αδριανός υιοθέτησε τον Τίτο Αυρήλιο Φούλβο Βοϊόνιο Άρριο Αντωνίνο (μέλλοντα αυτοκράτορα Αντωνίνο Πίο), που είχε υπηρετήσει ως ένας από του τέσσερις αυτοκρατορικούς λεγάτους της Ιταλίας και σε άλλες διοικητικές θέσεις στην Ασία. Στις 25 Φεβρουαρίου 139 ο Αντωνίνος έλαβε το αξίωμα και την εξουσία του χιλιάρχου. Επίσης, για να εξασφαλίσει το μέλλον της δυναστείας, ο Αδριανός απαίτησε από τον Αντωνίνο να υιοθετήσει τόσο τον Λεύκιο Κεϊόνιο Κόμμοδο (γιο του αποθανόντος Αίλιου Καίσαρα), όσο και τον Μάρκο Άννιο Βέρο (τον μελλοντικό αυτοκράτορα Μάρκο Αυρήλιο), εγγονό του ισχυρού συγκλητικού που έφερε το ίδιο όνομα και που υπήρξε στενός φίλος του Αδριανού. Ο Άννιος είχε ήδη αρραβωνιαστεί την κόρη του Αίλιου Καίσαρα, την Κεϊονία Φαβία.
 Οι αρχαίες πηγές παρουσιάζουν τα τελευταία χρόνια του Αδριανού ως μια περίοδο διαμάχης και δυστυχίας. Η υιοθεσία του Αίλιου Καίσαρα αποδείχτηκε μη δημοφιλής. Ο γαμπρός του Αδριανού, Λεύκιος Ιούλιος Ούρσος Σερβιανός, αν και πολύ ηλικιωμένος, ήταν από την αρχή της βασιλείας του αυτοκράτορα υποψήφιος για τον θρόνο. Ο εγγονός του, Φούσκος, πιστεύεται πως συνωμότησε να πάρει ο ίδιος τον θρόνο και είναι πιθανό το 137 να αποπειράθηκε πραξικόπημα στο οποίο συμμετείχε και ο παππούς του. Όποια και να είναι η αλήθεια, ο Αδριανός τους καταδίκασε σε θάνατο. Σύμφωνα με διηγήσεις, ο Σερβιανός πριν από το θάνατό του καταράστηκε τον Αδριανό «να αποζητά τον θάνατο αλλά να μη μπορεί να πεθάνει» Η προσευχή εκπληρώθηκε. Ο Αδριανός υπέφερε από την τελευταία παρατεταμένη του ασθένεια και απετράπη πολλές φορές από την αυτοκτονία.
 Το τέλος του
 Ο Αδριανός άφησε την τελευταία του πνοή τη δέκατη μέρα του Ιουλίου, στη ρωμαϊκή του βίλλα στις Βαΐες σε ηλικία 62 ετών. Εντούτοις, ο άνθρωπος που πέρασε τόσο μεγάλο μέρος της ζωής του ταξιδεύοντας δεν είχε φθάσει ακόμη στο τέλος του ταξιδιού του. Κηδεύτηκε αρχικά στους Πουτέολι (σημ. Pozzuoli), κοντά στις Βαΐες, σε ένα κτήμα που κάποτε ανήκε στον Κικέρωνα. Λίγο αργότερα, τα λείψανά του μεταφέρθηκαν στη Ρώμη και θάφτηκαν στους Κήπους της Δομιτίας, κοντά στο ημιτελές μαυσωλείο του. Μετά από την ολοκλήρωση του Μαυσωλείου του Αδριανού (το σημερινό Καστέλ Σαντ'Άντζελο) στη Ρώμη το 139 από τον διάδοχό του, Αντωνίνο Πίο, το σώμα του αποτεφρώθηκε και οι στάχτες του τοποθετήθηκαν εκεί μαζί με της συζύγου του, της Βιβία Σαβίνα και του πρώτου από τους υιοθετημένους γιους του, Λεύκιου Αίλιου. Ο Αντωνίνος τον θεοποίησε το 139 και του αφιέρωσε ένα ναό στο Πεδίο του Άρεως.
 Ποιήματα του Αδριανού
 Σύμφωνα με την Historia Augusta ο αυτοκράτορας Αδριανός λίγο πριν αναπαυθεί συνέθεσε το ακόλουθο ποίημα:
 Animula, vagula, blandula
 Hospes comesque corporis
 Quae nunc abibis in loca
 Pallidula, rigida, nudula,
 Nec, ut soles, dabis iocos...
 P. Aelius Hadrianus Imp.
 Μικρή ψυχή, περιπλανώμενη και γητεύτρα
 Φιλοξενούμενη και σύντροφε του σώματος
 Που σύντομα θα αναχωρήσεις για τόπους
 Σκοτεινούς, παγωμένους και ομιχλώδεις
 Ένα τέλος σε όλα σου τα αστεία...
 Τα αποδιδόμενα στον Αδριανό επιγράμματα της Παλατινής Ανθολογίας είναι τα VI 332, VΙΙ 674, ΙΧ 387 (αποδιδόμενο και στον Γερμανικό) και το ΙΧ 402. Δύο από αυτά βρίσκονται και στην Ανθολογία του Πλανούδη.
 Σημειώσεις
 Αναφορές
 Πρωτεύουσες Πηγές
 Δίων Κάσσιος Ρωμαϊκή Ιστορία.
 Scriptores Historiae Augustae, Ιστορία των Αυγούστων. Μετάφραση: David Magie
 Δευτερεύουσες Πηγές
 Ανατύπωση
 Edward Gibbon, The Decline and Fall of the Roman Empire, vol. I, 1776;
 Περαιτέρω μελέτη
 Bernard W. Henderson, Life and Principate of the Emperor Hadrian, 1923.
 Benario Herbert W., A commentary on the Vita Hadriani in the Historia Augusta, Chico, 1980.
 Callu J.P., Gaden A., Desbordes O, Histoire Auguste. I/1, Vies d'Hadrien, Aelius, Antonin, (Συλλογή των γαλλικών πανεπιστημίων) Παρίσι, 1992.
 Fundling Jorg, Kommentar zur Vita Hadriani der Historia Augusta, Βόννη, 2006.
 Smallwood E. Mary, Documents illustrating the principates of Nerva, Trajan and Hadrian, Κέιμπριτζ, 1966.
 Birley Anthony Richard, Hadrian : the restless emperor, Λονδίνο - Νέα Υόρκη, 1997.
 Levi Mario Attilio, Adriano Augusto : studi e ricerche, Ρώμη, 1993.
 Boatwright Mary T., Hadrian and the cities of the Roman empire, Πρίνστον, 2000.
 Calandra Elena, Oltre la Grecia : alle origini del filellenismo di Adriano, Νάπολη, 1996.
 Boatwright Mary T., Hadrian and the city of Rome, Πρίνστον, 1987.
 Fraser Trudie E., Hadrian as builder and benefactor in the western provinces, Οξφόρδη, 2006.
 De Fine Licht Kjeld, The rotunda in Rome : a study of Hadrian's Pantheon, Κοπεγχάγη, 1968.
 Macdonald William Lloyd, Hadrian's villa and its legacy, Νιου Χέιβεν, 1995.
 Graindor Paul, Athènes sous Hadrien, Κάιρο, 1934.
 Harrison David, Along Hadrian's wall, Λονδίνο, 1956.
 Adembri Benedetta, Suggestioni egizie a Villa Adriana, Μιλάνο, 2006.
 Λογοτεχνικές αναπλάσεις
 Yourcenar, Marguerite Mémoires d’Hadrien (Αδριανού Απομνημονεύματα, 1951) ― ελλην. μετάφρ.Ιωάννας Χατζηνικολή, εκδ. Χατζηνικολή, Αθήνα 1976, 1980
 Εξωτερικές Πηγές
 Historia Augusta: Βίος του Αδριανού
 Αδριανός, στο: De Imperatoribus Romanis, An Online Encyclopedia of Roman Emperors
 Νομίσματα του Αδριανού
 Ναός του Αδριανού Quicktime VR, Rome
 Catholic Encyclopedia
 Βιβλιογραφία
 Ρωμαίοι Αυτοκράτορες
 Δυναστεία των Αντωνίνων
 Αρχαίοι Ελληνιστές
 Παλατινή Ανθολογία
 Ανθολογία του Πλανούδη
 ΛΟΑΤ πρόσωπα της Αρχαιότητας


type: caselaw

jurisdiction: EU

text:
 16.2.2013
 ET
 Euroopa Liidu Teataja
 C 46/18
 Üldkohtu 12. detsembri 2012. aasta määrus — Vakili versus nõukogu
 (Kohtuasi T-255/12) (1)
 (Ühine välis- ja julgeolekupoliitika - Iraani suhtes võetud piiravad meetmed, mille eesmärk on tõkestada tuumarelvade levikut - Rahaliste vahendite külmutamine - Asjaomaste isikute loetelust kustutamine - Otsuse tegemise vajaduse äralangemine)
 2013/C 46/33
 Kohtumenetluse keel: prantsuse
 Pooled
 Hageja: Bahman Vakili (Téhéran, Iraan) (esindaja: advokaat J. M. Thouvenin)
 Kostja: Euroopa Liidu Nõukogu (esindajad: M. Bishop ja I. Rodios)
 Ese
 Nõue tühistada nõukogu 1. detsembri 2011. aasta otsus 2011/783/ÜVJP, millega muudetakse otsust 2010/413/ÜVJP, mis käsitleb Iraani vastu suunatud piiravaid meetmeid (ELT L 319, lk 71), nõukogu 1. detsembri 2011. aasta rakendusmäärus (EL) nr 1245/2011, millega rakendatakse määrust (EL) nr 961/2010, milles käsitletakse Iraani vastu suunatud piiravaid meetmeid (ELT L 319, lk 11), nõukogu 23. märtsi 2012. aasta määrus (EL) nr 267/2012, milles käsitletakse Iraani vastu suunatud piiravaid meetmeid ja millega tunnistatakse kehtetuks määrus (EL) nr 961/2010 (ELT L 88, lk 1), hagejat puudutavas osas ning nõukogu 23. märtsi 2012. aasta kiri.
 Resolutsioon
 1.
 Otsuse tegemise vajadus on ära langenud.
 2.
 Mõista kohtukulud välja Euroopa Liidu Nõukogult, kes ühtlasi kannab Bahman Vakili kohtukulud.
 (1) ELT C 258, 25.8.2012.


text:
 12.1.2008
 PT
 Jornal Oficial da União Europeia
 C 8/8
 Pedido de decisão prejudicial apresentado pela Court of Appeal (Civil Division) (Reino Unido) em 5 de Novembro de 2007 — L'Oréal SA Lancôme parfums et beauté & Cie SNC e Laboratoire Garnier & Cie/Bellure NV, Malaika Investments Ltd (que actua sob o nome comercial de «Honey Pot cosmetics & Perfumery Sales») e Starion International Ltd
 (Processo C-487/07)
 (2008/C 8/15)
 Língua do processo: inglês
 Órgão jurisdicional de reenvio
 Court of Appeal (Civil Division)
 Partes no processo principal
 Recorrentes: L'Oréal SA Lancôme parfums et beauté & Cie SNC e Laboratoire Garnier & Cie
 Recorridas: Bellure NV, Malaika Investments Ltd (que actua sob o nome comercial de «Honey Pot cosmetics & Perfumery Sales») e Starion International Ltd
 Questões prejudiciais
 1)
 Se um operador comercial, na publicidade dos seus próprios produtos ou serviços, usar uma marca registada que pertence a um concorrente com o objectivo de comparar as características (em especial o odor) dos produtos que comercializa com as características (em especial o odor) dos produtos comercializados pelo seu concorrente ao abrigo daquela marca, fazendo-o de uma forma que não cria confusão nem, de qualquer outro modo, prejudica a função essencial da marca enquanto indicação da origem, cai esse uso no âmbito de aplicação das alíneas a) ou b) do n.o 1 do artigo 5.o da Directiva 89/104?
 2)
 Se um operador comercial usar, no exercício da sua actividade comercial (em especial numa lista comparativa), uma marca registada muito conhecida com o objectivo de indicar uma característica do seu próprio produto (em especial o seu odor), fazendo-o de uma forma que:
 a)
 não cria nenhuma probabilidade de confusão; e
 b)
 não afecta a venda dos produtos protegidos pela marca registada muito conhecida; e
 c)
 não lesa a função essencial da marca registada enquanto garantia da origem, e não prejudica o renome dessa marca, seja por depreciação ou diluição da sua imagem, seja de qualquer outro modo; e
 d)
 desempenha um importante papel na promoção do produto desse operador comercial,
 cai esse uso no âmbito de aplicação da alínea a) do n.o 1 do artigo 5.o da Directiva 89/104?
 3)
 No contexto do artigo 3.oA, alínea g), da Directiva 84/450, relativa à publicidade enganosa, que foi introduzido pela Directiva 97/55, relativa à publicidade comparativa, que significado se deve atribuir à expressão «retirar partido indevido» e, em especial, se um operador comercial numa lista comparativa comparar o seu produto com um produto protegido por uma marca muito conhecida, retira com isso partido indevido do renome dessa marca muito conhecida?
 4)
 No contexto do artigo 3.oA, alínea h), da referida directiva, que significado se deve atribuir à expressão «apresent[ar] um bem ou serviço como uma imitação ou reprodução» e, em especial, abrange esta expressão a situação na qual uma parte, sem de modo algum criar confusão ou engano, se limita a afirmar com sinceridade que o seu produto tem uma característica principal (o odor) semelhante à de um produto muito conhecido e que está protegido por uma marca?
 5)
 Se um operador comercial usar um sinal semelhante a uma marca registada prestigiada e esse sinal não for de tal modo semelhante a uma marca que crie confusão, fazendo-o de uma forma que:
 a)
 não prejudica nem põe em risco a função essencial da marca registada enquanto garantia da origem;
 b)
 não se verifica uma diminuição ou uma diluição da marca registada ou do seu prestígio nem o risco de qualquer destas situações ocorrer;
 c)
 as vendas do titular da marca não são prejudicadas; e
 d)
 o titular da marca não é de modo algum privado da remuneração pela promoção, manutenção ou valorização da sua marca;
 e)
 porém, o operador comercial obtém uma vantagem comercial com o uso do seu sinal em razão da sua semelhança com a marca registada
 esse uso corresponde a tirar «partido indevido» do prestígio da marca registada, na acepção do artigo 5.o, n.o 2, da Directiva 89/104 em matéria de marcas?


type: contracts

text:
 4.5.2010
 SL
 Uradni list Evropske unije
 L 111/31
 PRIPOROČILO št. 1/2009 SVETA ZA SODELOVANJE EU-UKRAJINA
 z dne 23. novembra 2009
 o izvajanju pridružitvenega načrta EU-Ukrajina
 (2010/255/ES)
 SVET ZA SODELOVANJE EU-UKRAJINA JE –
 ob upoštevanju Sporazuma o partnerstvu in sodelovanju o vzpostavitvi partnerstva med Evropskimi skupnostmi in njihovimi državami članicami in Ukrajino (v nadaljnjem besedilu: Sporazum) in zlasti člena 85 Sporazuma,
 ob upoštevanju naslednjega:
 (1)
 Člen 85 Sporazuma daje Svetu za sodelovanje pristojnost, da pripravi ustrezna priporočila v dogovoru obeh pogodbenic.
 (2)
 V skladu s členom 102 Sporazuma pogodbenici sprejmeta vse splošne ali posebne ukrepe za izpolnjevanje svojih obveznosti iz Sporazuma in sta odgovorni za doseganje ciljev, določenih v tem sporazumu.
 (3)
 Pogodbenici Sporazuma se trenutno pogajata o sklenitvi pridružitvenega sporazuma, ki vključuje vzpostavitev razvitega in celovitega območja proste trgovine.
 (4)
 Pogodbenici Sporazuma sta se dogovorili o besedilu pridružitvenega načrta EU-Ukrajina.
 (5)
 Pridružitveni načrt EU-Ukrajina bo nadomestil sedanji akcijski načrt EU-Ukrajina ter pripravil in olajšal čim hitrejši začetek veljavnosti prihodnjega pridružitvenega sporazuma EU-Ukrajina z oblikovanjem in odobritvijo konkretnih ukrepov, ki bodo zagotovili praktične smernice za pripravo in izvajanje sporazuma.
 (6)
 Pridružitveni načrt ima dvojni namen: določiti konkretne ukrepe za pripravo pridružitvenega sporazuma in zagotoviti širši okvir za splošni cilj politične pridružitve Ukrajine Evropski uniji ter njene tesnejše gospodarske povezanosti z Evropsko unijo.
 (7)
 Pridružitveni načrt je operativen dokument, ki se bo po potrebi spreminjal na podlagi poročil o napredku iz oddelka 3.9 pridružitvenega načrta in v skladu z njegovimi splošnimi cilji –
 SPREJEL NASLEDNJE PRIPOROČILO:
 Edini člen
 Svet za sodelovanje priporoča, da pogodbenici izvajata pridružitveni načrt EU-Ukrajina iz dokumenta UE-UA 1056/2/09 REV 2, če je to izvajanje usmerjeno v pripravo prihodnjega pridružitvenega sporazuma EU-Ukrajina ter njegovo izvajanje.
 V Bruslju, 23. novembra 2009
 Za Svet za sodelovanje
 Vodja delegacije EU
 C. BILDT
 Vodja ukrajinske delegacije
 J. TYMOŠENKO


type: wikipedia

text:
Is é Bealach na Bó Finne (nó Claí Mór na Réaltaí, mar a thugtar air i leabhair le scríbhneoirí áirithe Ultacha, nó An Láir Bhán) an réaltra ina bhfuil ár ngrianchóras féin. Tá ár ngrian tuairim is 30,000 solasbhliain ó lár an réaltra. Tá timpeall 200- 400 billiún réalta i mBealach na Bó Finne.
 Réaltra bíseach atá ann, agus is dócha go bhfuil sé sách cosúil le réaltra Andraiméide i súil an bhreathnóra taobh amuigh. Creidtear gur dúpholl millteanach - An Díothóir Mór - atá i lárphointe Bhealach na Bó Finne, agus é timpeallaithe ag scamaill mhóra gáis agus dusta, chomh maith le hiarsmaí i ndiaidh ollnóvaí agus, ar ndóighe, na mílte réaltaí. Is iad na réaltaí agus na scamaill seo is comhábhair do bholg Bhealach na Bó Finne. Is é an bolg an chuid lárnach den réaltra, agus é cosúil leis an mbuíocán san ubh. Thart ar an mbuíocán sin a leatar diosca an réaltra, agus é roinnte ina ghéaga. An Grianchóras seo againn, áfach, níl sé suite in aon ghaobhair don bholg, ach i ndiosca an réaltra, fíche ocht míle solasbhliain ón lárphointe. Tugtar Géag an Bhodaigh ar an ngéag ina bhfuil cónaí orainn féin, nó tá réaltaí an Bhodaigh, cosúil le Mintaka agus Alnilam, suite sa ghéag chéanna. Thairis sin, aithnítear Géag Pheirséis, Géag an tSaighdeora is na Cíle, an Ghéag Eachtrach, Géag na Scéithe, Géag na Croise agus Géag an Trí Mhíle Parsoic.
 Tá Bealach na Bó Finne ar an dara réaltra is mó sa Ghrúpa Áitiúil, nó tá Réaltra Andraiméide níos mó ná é. Ós rud é go bhfuil an dá réaltra seo "i gceannas" ar an nGrúpa Áitiúil, tá roinnt mhaith réaltraí beaga mar shatailítí timpeall ár réaltra féin: Abhac Éilipseach an tSaighdeora, Scamall Mór Magellan, Scamall Beag Magellan, Abhac an Bhéir Mhóir, Abhac an Dragain, Abhac an Dealbhóra, Abhac an tSeiseamháin, Abhac na Cíle, Abhac na Foirnéise, Leon a hAon agus Leon a Dó.
 Tagairtí
 Naisc sheachtracha
 Réalteolaíocht


type: legislation

text:
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
 Κ0Μ(92) 403 τελικό
 Βρυξέλλες, 28 Σεπτεμβρίου 1Θ92
 Πρόταση
 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ (EQIO ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
 για την τροποποίηση
 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81 ircpl κοινής οργανώσεως
 αγοράς στον τομέα της ζάχαρης
 (υποβληθείσα από την Επιτροπή)
 ---pagebreak--- ---pagebreak--- ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 1. Η συνθήκη προσχωρήσεως της Πορτογαλίας προβλέπει στο άρθρο 303, για τη
 μεταβατική περίοδο, ειδικό καθεστώς εισαγωγής ακατέργαστης ζάχαρης από
 4 χώρες ΑΚΕ και από άλλες τρίτες χώρες.
 Το καθεστώς αυτό επιτρέπει στην Πορτογαλία να εισαγάγει, με μειωμένη
 εισφορά, 75.000 τόνους (σε αξία λευκής ζάχαρης) ακατέργαστης ζάχαρης
 ανά περίοδο από χώρες ΑΚΕ, καθώς και συμπληρωματικές ποσότητες, υπό
 τους ιδίους όρους από άλλες χώρες, σε περίπτωση που διαπιστωθούν κατά
 τον κοινοτικό ισολογισμό μικτής ζάχαρης, ανεπαρκείς διαθέσιμες
 ποσότητες για να εξασφαλισθεί μ' αυτόν τον τρόπο ο κατάλληλος
 εφοδιασμός των πορτογαλικών βιομηχανιών ραφιναρίσματος.
 Το καθεστώς αυτό λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 1992.
 Ωστόσο, η Κοινότητα δεσμεύθηκε με τη δήλωση της που έχει προσαρτηθεί
 στην τελική πράξη της συνθήκης αυτής να προβεί, πριν από το τέλος της
 εν λόγω μεταβατικής περιόδου, σε συνολική εξέταση της κατάστασης
 εφοδιασμού της βιομηχανίας ραφιναρίσματος στην Κοινότητα και ιδίως της
 πορτογαλικής βιομηχανίας, βάσει μιας εκθέσεως της Επιτροπής που θα
 συνοδεύεται, εάν παραστεί ανάγκη, από προτάσεις που θα επιτρέψουν στο
 Συμβούλιο να αποφασίσει ενδεχομένως τη λήψη μέτρων.
 2. Στην περίπτωση που το Συμβούλιο, πριν από τη λήξη της εν λόγω
 προθεσμίας, δεν λάβει τα μέτρα που θα υποκαταστήσουν το σημερινό ειδικό
 καθεστώς, ο εφοδιασμός της βιομηχανίας ραφιναρίσματος της Πορτογαλίας
 θα διακοπεί σχεδόν εντελώς τη στιγμή, που υπό κανονικές συνθήκες,
 πρέπει να εισαγάγει πάνω από 90% ζάχαρης για την κάλυψη των αναγκών
 της.
 3. Το σημερινό καθεστώς των ποσοστώσεων παραγωγής στον τομέα της ζάχαρης
 λήγει στις 30 Ιουνίου 1993 και το Συμβούλιο πρέπει να λάβει αποφάσεις
 για το καθεστώς αυτό πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993. Μετά τη
 μεταρρύθμιση της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής στους άλλους τομείς, πρέπει
 να ακολουθήσει και αναθεώρηση της κοινής οργάνωσης αγοράς της ζάχαρης.
 Φαίνεται επομένως σκόπιμο να υποβληθούν στο Συμβούλιο προτάσεις για τον
 μελλοντικό εφοδιασμό των βιομηχανιών ραφιναρίσματος που θα εφαρμοσθούν
 από την 01.07.1993, μαζί με προτάσεις για την αναθεώρηση του
 καθεστώτος της ζάχαρης γενικά, κατά τρόπο ώστε να μην προδικάζεται το
 καθεστώς αυτό.
 Δεν πρέπει να αποκλεισθεί το ενδεχόμενο ότι η αναθεώρηση αυτή του
 γενικού καθεστώτος θα εγκριθεί απο το Συμβούλιο μετά τη λήξη ισχύος του
 ειδικού καθεστώτος εισαγωγής της Πορτογαλίας.
 ---pagebreak--- Στην περίπτωση αυτή πρέπει να προβλεφθεί προσωρινό καθεστώς, για να
 εξασφαλισθεί η συνέχιση του εφοδιασμού της πορτογαλικής βιομηχανίας
 ραφιναρίσματος κατά την περίοδο από 01.01.0993 ώς 30.06.1993. Ένα
 τέτοιο προσωρινό καθεστώς μπορεί να συνίσταται στην εφαρμογή διατάξεων
 ίδιας ισχύος με αυτές που περιλαμβάνει το καθεστώς εισαγωγής
 ακατέργαστης ζάχαρης από τρίτες χώρες στην Πορτογαλία, που προβλέπεται
 επί του παρόντος από το εν λόγω άρθρο 303.
 Προτείνεται επομένως, το προσωρινό καθεστώς να περιέχει, τηρουμένων των
 αναλογιών, τις εν λόγω διατάξεις του άρθρου 303 της συνθήκης
 προσχωρήσεως, καθώς και τα μέτρα που περιέχονται στο βασικό κανονισμό
 του τομέα της ζάχαρης (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81, για να επιτραπεί μ' αυτό τον
 τρόπο στην Πορτογαλία να εισαγάγει, κατά τη διάρκεια των έξι μηνών, από
 τις 4 χώρες ΑΚΕ, 37.500 τόνους ζάχαρης με μειωμένη εισφορά,
 υπολογιζόμενη όπως και μέχρι τώρα, και συμπληρωματικές ποσότητες από
 άλλες τρίτες χώρες, στην περίπτωση που προκύψει από τον κοινοτικό
 προϋπολογισμό ότι υπάρχει ανάγκη.
 4. Η έκθεση της Επιτροπής που συνοδεύεται από προτάσεις για λήψη μέτρων
 όπως προβλέπονται στη δήλωση που προσαρτήσθηκε στη συνθήκη
 προσχωρήσεως, θα υποβληθεί συνεπώς στο Συμβούλιο στα πλαίσια των
 προτάσεων για την αναθεώρηση της κοινής οργανώσεως της αγοράς της
 ζάχαρης.
 ---pagebreak--- Πρόταση κανονισμού (ΕΟΚ) του Συμβουλίου για την τροποποίηση
 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81 περί κοινής οργανώσεως
 αγοράς στον τομέα της ζάχαρης
 ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,
 Έχοντας υπόψη:
 τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το
 άρθρο 43,
 την πρόταση της Επιτροπής,
 τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
 τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
 Εκτιμώντας:
 ότι το άρθρο 303 της πράξης προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας
 προβλέπει την εφαρμογή κατά τη διάρκεια μιας περιόδου επτά ετών που έπεται της
 προσχώρησης ενός προτιμησιακού καθεστώτος εφοδιασμού των πορτογαλικών
 βιομηχανιών ραφιναρίσματος με ακατέργαστη ζάχαρη· ότι η προτίμηση αυτή
 συνίσταται στην εφαρμογή μειωμένης εισφοράς κατά την εισαγωγή για το σκοπό αυτό
 ακατέργαστης ζάχαρης τρίτων χωρών, καθώς και στη χρησιμοποίηση των διαθέσιμων
 ποσοτήτων ακατέργαστης ζάχαρης από ζαχαροκάλαμο και τεύτλα που έχουν
 συγκομιστεί στην Κοινότητα και που απολαύουν του καθεστώτος που προβλέπεται από
 τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2225/86 του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1986, περί
 θεσπίσεως μέτρων για τη διάθεση της ζάχαρης που παράγεται στα υπερπόντια
 γαλλικά διαμερίσματα και για την εξίσωση των όρων τιμών με την προτιμησιακή
 ζάχαρη(1), καθώς και των διαθέσιμων ποσοτήτων προτιμησιακής ζάχαρης που
 αναφέρεται στο άρθρο 33 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81 του Συμβουλίου της
 30ής Ιουνίου 1981 περί κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα της ζάχαρης^2),
 όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 61/92^). 0 τι η
 προαναφερθείσα μεταβατική περίοδος λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 1992,
 (1) ΕΕ αριθ. L 194 της 17.07.1986, σ. 7.
 (2) ΕΕ αριθ. L 177 της 01.01.1981, σ. 4.
 (3) ΕΕ αριθ. L 6 της 11.01.1992, σ. 19.
 ---pagebreak--- ότι σύμφωνα με τη δήλωση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας όσον αφορά τον
 εφοδιασμό της βιομηχανίας ραφιναρίσματος στην Πορτογαλία, η οποία προσαρτάται
 στην πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, η Κοινότητα είναι
 διατεθειμένη να προβεί, πριν από το τέλος της μεταβατικής περιόδου, σε μια
 γενική εξέταση της βιομηχανίας ραφιναρίσματος της Κοινότητας και κυρίως της
 πορτογαλικής βιομηχανίας ραφιναρίσματος, βάσει έκθεσης της Επιτροπής,
 συνοδευόμενης, εφόσον παρίσταται ανάγκη, από προτάσεις που θα επιτρέψουν στο
 Συμβούλιο να λάβει ενδεχομένως απόφαση σχετικά με τα προς λήψη μέτρα·
 ότι η Κοινότητα θα πρέπει επίσης να θεσπίσει, πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993,
 το καθεστώς της παραγωγές που θα εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 1993· ότι, κατά
 συνέπεια, είναι σκοπιμότερο να καθορισθούν παράλληλα οι μελλοντικοί κανόνες
 εφοδιασμού των πορτογαλικών βιομηχανικών ραφιναρίσματος καθώς και των λοιπών
 βιομηχανιών ραφιναρίσματος της Κοινότητας, έτσι ώστε να αποφευχθεί η ελλιπής
 αξιολόγηση του εν λόγω καθεστώτος·
 ότι για να μην διακοπεί ο εφοδιασμός των μονάδων ραφιναρίσματος λόγω της λήξης,
 την 31η Δεκεμβρίου 1992, της ισχύος του προτιμησιακού καθεστώτος που αναφέρεται
 στο προαναφερθέν άρθρο 303, είναι απαραίτητο να εξακολουθήσει να ισχύει κατά τη
 μεταβατική περίοδο το εν λόγω προτιμησιακό καθεστώς, εφαρμόζοντας mutatis
 mutandis τις διατάξεις του στον κανονισμό (ΕΟΚ) 1785/81 και και να καταστούν
 εφαρμόσιμες για τη μεταβατική περίοδο μέχρι την έναρξη της εφαρμογής του νέου
 καθεστώτος παραγωγής στον τομέα της ζάχαρης·
 ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
 ΆΡΘΡΟ 1
 0 κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81 τροποποιείται ως εξής:
 1. Το άρθρο 9 παράγραφος 4 γ) πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο
 κείμενο:
 "Κατά τη διάρκεια της περιόδου από 1ης Ιανουαρίου 1993 έως 30ής Ιουνίου
 1993 χορηγείται, υπό μορφή μέτρου παρέμβασης, ενίσχυση προσαρμογής της
 βιομηχανίας ραφιναρίσματος στην Πορτογαλία για τις ποσότητες ακατέργαστης
 ζάχαρης που εισάγονται από τρίτες χώρες κατ' εφαρμογή του άρθρου 16 α)".
 ---pagebreak--- 2. Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 16 α):
 "'ΑΡβΡΡ. 16 fl)
 "1. Κατά τη διάρκεια της περιόδου από 1ης Ιανουαρίου 1993 έως 30ής Ιουνίου
 1993 εισπράττεται μειωμένη εισφορά για την ακατέργαστη ζάχ^η από
 ζαχαροκάλαμο καταγωγής Ακτής του Ελεφαντοστού, Μαλάουη, Ζιμπάμπουε και
 Ζουαζιλάνδης η οποία εισάγεται στην ηπειρωτική περιοχή της Πορτογαλίας,
 εντός του ορίου ανωτάτης ποσότητας 37.500 τόνων εκφρασμένων σε λευκή
 ζάχαρη.
 2. Σε περίπτωση που για την περίοδο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 από το
 κοινοτικό ισοζύγιο προβλέψεων για την ακατέργαστη ζάχαρη προκύψει ότι οι
 διαθέσιμες ποσότητες ακατέργαστης ζάχαρης είναι ανεπαρκείς για τη
 διασφάλιση του κατάλληλου εφοδιασμού των πορτογαλικών μονάδων
 ραφιναρίσματος, η Πορτογαλία δύναται να επιτρέπει την εισαγωγή των
 ποσοτήτων που κρίνεται ότι λείπουν από τρίτες χώρες και με μειωμένη εισφορά
 στα πλαίσια της εν λόγω περιόδου.
 3. Η μειωμένη εισφορά που αναφέρεται στις παραγράφους 1 και 2 είναι (ση:
 α) με την τιμή παρέμβασης της ακατέργαστης ζάχαρης που αναφέρεται στο
 άρθρο 3 παράγραφος 2, η οποία ισχύει κατά τη στιγμή της εισαγωγής,
 μειωμένη
 β) κατά ποσό ίσο με τον μέσο όρο των τιμών μετρητοίς ("spot") της
 ακατέργαστης ζάχαρης όπως δηλώνονται στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου,
 και υπάγονται, κατά περίπτωση, στο στάδιο CAF, κατά τη διάρκεια των 20
 πρώτων ημερών του μήνα που προηγείται του μήνα για τον οποίο έχει
 καθορισθεί η εισφορά.
 4. Εάν η διάθλαση της εισαγόμενης ακατέργαστης ζάχαρης αποκλίνει κατά 96°, η
 εισφορά αυξάνεται ή μειώνεται κατά περίπτωση κατά 0,14% ανά δέκατο βαθμού
 απόκλισης που διαπιστώνεται.
 5. Η μειωμένη εισφορά καθορίζεται κάθε μήνα από την Επιτροπή για τον επόμενο
 μήνα. Η εισφορά που εισπράττεται είναι αυτή που εφαρμόζεται κατά την
 ημερομηνία εισαγωγής.
 ---pagebreak--- -ψ-
 6. Το πιστοποιητικό που αφορά την εισαγωγή ακατέργαστης ζάχαρης στα πλαίσια
 του καθεστώτος που προβλέπεται στο παρόν άρθρο, ισχύει από την ημερομηνία
 έκδοσης του μέχρι το τέλος της περιόδου που αναφέρεται στην παράγραφο 1.
 7. Η αίτηση έκδοσης του πιστοποιητικού, που αναφέρεται στην παράγραφο 6,
 πρέπει να υποβάλλεται στον αρμόδιο οργανισμό της Πορτογαλίας και να
 συνοδεύεται από δήλωση του αναλαμβάνοντος το ραφινάρισμα, με την οποία
 αναλαμβάνει την υποχρέωση να προβεί στο ραφινάρισμα της εν λόγω ποσότητας
 ακατέργαστης ζάχαρης στην Πορτογαλία εντός έξι μηνών από την ημερομηνία
 εισαγωγής.
 Εάν η ζάχαρη αυτή δεν ραφιναριστεί εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, ο
 εισαγωγέας θα πρέπει να καταβάλει ποσό ίσο με τη διαφορά μεταξύ της τιμής
 κατωφλίου και της τιμής παρέμβασης της ακατέργαστης ζάχαρης, που
 εφαρμόζονται κατά τη στιγμή της εισαγωγής της εν λόγω ζάχαρης.
 8. Η αίτηση για την έκδοση του πιστοποιητικού εισαγωγής και το πιστοποιητικό
 περιλαμβάνουν στο χώρο 12 την ακόλουθη ένδειξη:
 "Εισαγωγή ακατέργαστης ζάχαρης, με μειωμένη εισφορά, καταγωγής
 (ένδειξη της ή των χωρών που αναφέρονται στην παράγραφο 1) κατ* εφαρμογή
 του άρθρου 16 α) του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1785/81.".
 9. 0 συντελεστής της εγγύησης σχετικά με το πιστοποιητικό που αναφέρεται στην
 παράγραφο 2 καθορίζεται ανά 100 χλγρ. καθαρού βάρους ζάχαρης σε 0,25 Ε01Ι.
 10. Η Πορτογαλία ανακοινώνει στην Επιτροπή:
 α) κάθε μήνα, για τον προηγούμενο μήνα:
 τις ποσότητες ακατέργαστης ζάχαρης, εκφρασμένες σε βάρος "ως έχει",
 για τις οποίες έχουν εκδοθεί τα πιστοποιητικά εισαγωγής που
 αναφέρονται στην παράγραφο 6.
 τις ποσότητες ακατέργαστης ζάχαρης, εκφρασμένης σε βάρος "ως έχει"
 οι οποίες έχουν πράγματι εισαχθεί με χρήση των πιστοποιητικών που
 αναφέρονται στην παράγραφο 6.
 β) Κάθε τρίμηνο, οι εν λόγω ποσότητες ακατέργαστης ζάχαρης, σε βάρος "ως
 έχει" και εκφρασμένες σε λευκή ζάχαρη, οι οποίες έχουν υποστεί
 ραφινάρισμα κατά τη διάρκεια του τρίμηνου που προηγείται εκείνου της
 ανακοίνωσης.
 ---pagebreak--- 11. Οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος άρθρου και ιδίως οι ποσότητες, η
 φύση και, ενδεχομένως, η προέλευση της ακατέργαστης ζάχαρης που δύναται να
 εισαχθεί στα πλαίσια του παρόντος άρθρου, θεσπίζονται σύμφωνα με τη
 διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 41.".
 'APSPQ 2
 0 παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 1993.
 0 παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα
 σε κάθε κράτος μέλος.
 Για το Συμβούλιο
 ---pagebreak--- (teli
 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΑΤί
 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ :
 1. ΚΟΝΔΥΛΙ Δαπάνες 1119 ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ : (1992) 43 εκατ.ECU
 Έσοδα 100 1.369,5
 2. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ :
 Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ)
 αριθ. 1785/81 περί κοινής οργανώσεως της αγοράς στον τομέα της ζάχαρης.
 3. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ : Άρθρο 43
 4. ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ :
 Να παραταθεί κατά έξι μήνες το παρόν καθεστώς εφοδιασμού των πορτογαλικών
 βιομηχανιών ραφιναρίσματος όπως προβλέπεται στο άρθρο 303 της Συνθήκης
 προσχώρησης της Πορτογαλίας.
 ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΡΕΧΟΝ ΟΙΚΟΝΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΟΙΚΟΝΟ
 5. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 12 ΜΗΝΩΝ ΜΙΚΟ ΕΤΟΣ (92) ΜΙΚΟ ΕΤΟΣ (93)
 (εκατ. ECU) (εκατ. ECU) (εκατ. ECU)
 5.0 ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ
 - ΤΟΝ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΤΩΝ ΕΚ 1,3
 (ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ)
 5.1 ΕΣΟΔΑ
 - ΙΔΙΟΙ ΠΟΡΟΙ ΤΩΝ ΕΚ - 8.5
 (ΕΙΣΦΟΡΕΣ)
 1994 1995 1996 1997
 5.0.1 ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΔΑΠΑΝΩΝ
 5.1.1 ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΕΣΟΔΩΝ
 5.2 ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ :
 Για 6 μήνες, θα εισαχθούν με μειωμένη εισφορά από τις ΑΚΕ 72.750 τ.
 Δαπάνες : 72.750 χ 15,8 ECU/τ χ 1,162 (ΔΤ) - 1,3 εκατ. ECU
 Απώλεια εσόδων : 72.750Τ χ (405 - 305) ECU/τ χ 1,162 (ΔΤ) = 8,5 εκατ. ECU
 6.0 ΔΥΝΑΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΔΙΑ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΣΧΕΤΙΚΟ
 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΝΑ!
 6.1 ΔΥΝΑΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΔΙΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΟΥ
 ΥΠΟ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΝΑΙ
 6.2 ΑΝΑΓΚΗ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΟΧΙ
 6.3 ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΟΥΝ ΣΤΟΥΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΥΣ
 ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥΣ ΝΑΙ
 ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ :
 Στο σχέδιο προϋπολογισμού του 1993 έχουν ήδη προβλεφθεί τα ποσά αυτά
 ---pagebreak--- ---pagebreak--- ISSN 0254-1483
 COM(92)403 τελικό
 ΕΓΓΡΑΦΑ
 GR 03
 ApLtS. καταλόγου : CB-CO-92-436-GR-C
 ISBN 92-77-47932-9
 Υπηρεσία Επιοπαων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων
 L-2985 Luxembourg


type: other

text:
Muu päätös 2484/2016 - Korkein hallinto-oikeus
 Etusivu » Päätöksiä » Muita päätöksiä » Muupaatos » Muu päätös 2484/2016
 Taltionumero: 2484
 Diaarinumero: 2640/1/15
 Valittaja Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy
 Turun hallinto-oikeus 22.6.2015 nro 15/0161/1
 Rauman tekninen lautakunta oli 6.5.2014 (§ 136) päättänyt, että Rauman kaupungin alueella kunnan vastuulla oleva jäte on toimitettava Rauman seudun jätehuoltolaitoksen järjestämiin vastaanotto- ja/tai hyödyntämispaikkoihin. Paikoista pidetään luetteloa jätehuoltolaitoksen nettisivuilla. Päätökseen on liitetty oikaisuvaatimusohjaus.
 Tekninen lautakunta oli 10.6.2014 (§ 171) päättänyt merkitä tiedoksi, että päätöksestä 6.5.2014 virheellisen muutoksenhakuohjauksen vuoksi tehdyt oikaisuvaatimukset on toimitettu käsiteltäväksi oikealle muutoksenhakuviranomaiselle, joka on Turun hallinto-oikeus.
 Turun hallinto-oikeus on valituksenalaisella päätöksellään, siltä osin kuin nyt on kysymys, hylännyt Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy:n valituksen Rauman teknisen lautakunnan 6.5.2014 tekemästä päätöksestä sekä hylännyt yhtiön vaatimuksen oikeudenkäyntikulujen korvaamisesta.
 Hallinto-oikeus oli perustellut päätöstään näiltä osin seuraavasti:
 Muutoksenhaku jätelain nojalla tehdystä päätöksestä
 Jätelain 137 §:n 1 momentin mukaan tuon lain nojalla tehtyyn päätökseen haetaan muutosta siten kuin hallintolainkäyttölaissa säädetään. Hallintolainkäyttölain 30 §:n mukaan jos valitus on virheellisen valitusosoituksen vuoksi pantu vireille väärässä viranomaisessa, viranomaisen on siirrettävä valituskirjelmä oikealle viranomaiselle.
 Päätökseen 6.5.2014 olisi tullut liittää valitusosoitus hallinto-oikeudelle. Päätöstä koskevat oikaisuvaatimukset on siten virheellisen valitusosoituksen johdosta toimitettu väärälle viranomaiselle. Teknisen lautakunnan on näin ollen tullut siirtää oikaisuvaatimukset hallinto-oikeuden käsiteltäviksi.
 Saman pykälän 2 momentin mukaan kunnan on lisäksi järjestettävä asumisessa syntyvän vaarallisen jätteen vastaanotto ja käsittely. Maa- ja metsätaloudessa syntyvän vaarallisen jätteen vastaanotto ja käsittely kuuluu kunnan vastuulle, jollei kysymys ole kohtuuttomasta määrästä jätettä. Kunnan 1 ja 2 momentin mukainen velvollisuus ei kuitenkaan 3 momentin mukaan koske jätettä, joka toimitetaan 6 tai 7 luvun mukaisesti tuottajan tai jakelijan järjestämään jätehuoltoon.
 Jätelain 41 §:n 1 momentin mukaan kiinteistön haltijan tai muun jätteen haltijan on luovutettava 32 §:n mukaisesti kunnan vastuulle kuuluva jäte alueella järjestettyyn kiinteistöittäiseen jätteenkuljetukseen tai kunnan järjestämään alueelliseen vastaanottopaikkaan.
 Lautakunnan päätöksen esittelyosan mukaan jätelain 35 §:n 3 momentin tarkoituksena on lain perustelujen mukaisesti varmistaa kunnan oikeus ja mahdollisuudet huolehtia sille säädetyn jätehuoltotehtävän hoitamisesta. Rauman jätehuoltomääräyksissä on määrätty, että kunnan vastuulla oleva jäte on toimitettava kunnan järjestämään jätehuoltoon. Raumalla kunnan vastuulle kuuluvan lakisääteisen jätehuollon järjestää Rauman seudun jätehuoltolaitos. Asumisessa syntyvänä jätteenä pidetään kaikkea asumisessa syntyvää jätettä sen lajista, laadusta ja määrästä riippumatta. Raumalla tuottajat tai tuottajayhteisöt eivät ole ainakaan toistaiseksi järjestäneet kiinteistökohtaista keräystä pakkausjätteille ja tällöin ne ovat normaalia asumisessa syntynyttä jätettä, jonka jätehuollosta vastaa kunta. Rauman seudun jätehuoltolaitos on järjestänyt eri jätejakeiden hyödyntämisen ja käsittelyn kilpailuttamalla ne julkisista hankinnoista annetun lain mukaisesti tai sopimuksin eri hyödyntämislaitosten kanssa. Jätteiden vastaanottopaikat ovat kuljetusyrittäjien nähtävillä Rauman seudun jätehuoltolaitoksen nettisivuilla.
 Rauman kaupungin teknisen toimen 1.2.2014 voimaan tulleen johtosäännön 2 §:n mukaan tekninen lautakunta toimii jätelain 23 §:n mukaisena kaupungin jätehuoltoviranomaisena ja tekninen toimi huolehtii jätehuollon valmistelu- ja täytäntöönpanotehtävistä. Liikelaitoksena toimivaa Rauman seudun jätehuoltoliikelaitosta (eli Rauman seudun jätehuoltolaitosta) johtaa yhteistoimintakunnista muodostettu johtokunta yhteistoimintasopimukseen ja omaan johtosääntöön perustuen. Liikelaitoksen 1.1.2009 voimaan tulleen johtosäännön 1 kohdan mukaan liikelaitoksen toimialaan kuuluu yhdyskuntajätteiden käsittely- ja hyödyntämispaikkojen suunnittelu, perustaminen ja ylläpito.
 Lautakunnan hallinto-oikeudelle antaman lausunnon mukaan jätelaissa määritelty kunnan vastuulle kuuluva jätehuolto on osoitettu Rauman kaupungin teknisen toimen johtosäännössä teknisen toimen vastuulle. Tehtäviä hoidetaan Rauman seudun jätehuoltolaitoksessa, joka on kunnallinen liikelaitos, ja jonka työntekijät ovat kaupungin työntekijöitä. Jätehuoltoliikelaitoksen johtajana toimii teknisen toimen johtaja. Jätehuoltopalvelut järjestää liikelaitos itse tai hankkii ne julkisista hankinnoista annetun lain mukaisesti.
 Edelleen lausunnon mukaan Rauman kaupungissa on kunnan järjestämä jätteenkuljetus. Tähän mennessä kiinteistöittäinen jätteenkuljetus on toteutettu kunnan järjestämänä sekajätteen, energiajätteen ja biojätteen osalta. Jätehuoltoliikelaitoksen hyötyjätepisteiden ja kunnan omistamien kiinteistöjen hyötyjätekeräys on myös kunnan kilpailuttamaa. Sen sijaan asuinkiinteistöjen kiinteistöittäisen hyötyjätteiden (metalli, lasi, kartonki) jätteenkuljetuksen ovat kiinteistön haltija toistaiseksi voineet itse järjestää. Myös tässä kuljetuksessa on noudatettava kunnan jätehuoltomääräyksiä ja jäte on toimitettava kunnan määräämään vastaanotto- ja/tai käsittelypaikkaan. Kuljetusyrityksiltä ei ole edellytetty muiden kuin kunnan vastuulle kuuluvien jätteiden toimittamista kunnan järjestämään jätehuoltoon.
 Lausunnon mukaan tekninen lautakunta on päätöksellään 6.5.2014 tiedottanut kuljetusyrityksille kunnan vastuulle kuuluvien jätteiden vastaanottopaikat ja muistuttanut, että kunnan vastuulle kuuluva jäte on toimitettava kunnan järjestämään jätehuoltoon, koska kuljetusyritykset eivät kaikin osin ole noudattaneet jätelaitoksen asiasta antamaa informaatiota.
 Rauman kaupungin yleisten jätehuoltomääräysten 3 §:n mukaan kunnan vastuulle kuuluva jäte on toimitettava kunnan järjestämään jätehuoltoon. Lautakunnan lausunnon mukaan kaikki kunnan vastuulle kuuluvat jätteet, myös kiinteistönhaltijan järjestämän jätteenkuljetuksen jätteet, tulee toimittaa kunnan osoittamaan paikkaan hyödyntämistä tai käsittelyä varten. Jätelaissa ja myös kaupungin jätehuoltomääräyksissä on sallittu isokokoisten jäte-esineiden tai poikkeuksellisten suurten jätemäärien kuljettaminen jätteen haltijan järjestämänä silloin, kun jätteet eivät sovellu kerättäväksi tai kuljetettavaksi muiden yhdyskuntajätteiden kanssa. Jäte on kuljetustavasta riippumatta toimitettava kunnan järjestämään vastaanottopaikkaan.
 Lisäksi lausunnossa on vielä todettu, että Rauman Seudun Jätehuoltoliikelaitos on järjestänyt eri jätejakeiden vastaanottopaikat joko kilpailuttamalla ne julkisista hankinnoista annetun lain mukaisesti tai jos kyseessä on vähäinen määrä jätettä, niin sopimuksin eri hyödyntämislaitosten kanssa. Osa jätteistä otetaan vastaan jätelaitoksen ylläpitämällä Hevossuon jäteasemalla, jossa jäte mahdollisuuksien mukaan lajitellaan ja toimitetaan hyödynnettäväksi.
 Teknisen lautakunnan päätös on koskenut kunnan vastuulle kuuluvan jätteen toimittamista tiettyihin vastaanotto- ja/tai hyödyntämispaikkoihin.
 Päätöksellä on vain täsmennetty Rauman kaupungin jätehuoltomääräyksiä, joissa on jo ennestään määrätty, että kunnan vastuulla oleva jäte on toimitettava kunnan järjestämään jätehuoltoon. Päätöksen vähäinen käytännön merkitys jätteenkuljetusyrityksille huomioon ottaen niille ei ole ollut tarpeen varata tilaisuutta tulla kuulluksi ennen päätöksen tekemistä.
 Päätös koskee sanamuotonsakin mukaan vain kunnan vastuulle kuuluvaa jätettä. Kuljetusyrityksiltä ei ole edellytetty muiden kuin kunnan vastuulle kuuluvien jätteiden toimittamista kunnan järjestämään jätehuoltoon. (---)
 Jätteen vastaanottopaikan järjestäminen kuuluu kunnalle siltä osin kuin kyse on kunnan vastuulle kuuluvasta jätteestä. Rauman kaupungin teknisen toimen johtosäännön mukaan teknisen toimen vastuulle kuuluu jätelaissa määritelty kunnan vastuulle kuuluva jätehuolto. Rauman Seudun Jätehuoltoliikelaitoksen johtosäännön mukaan liikelaitoksen toimialaan kuuluu yhdyskuntajätteiden käsittely- ja hyödyntämispaikkojen suunnittelu, perustaminen ja ylläpito. Päätöksen tekeminen on siten kuulunut teknisen lautakunnan toimivaltaan. Kaupungin liikelaitokselle voidaan lain säännösten estämättä delegoida päätösvalta siitä, mihin vastaanotto- ja hyödyntämispaikkoihin kunnan vastuulle kuuluva jäte on toimitettava. Kyseessä ei ole ollut myöskään hankintalain tarkoittama julkinen hankinta.
 Lautakunnan päätöksen muuttamiselle ei ole esitetty syytä.
 Asiassa annettu ratkaisu huomioon ottaen ei ole kohtuutonta, että Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy joutuu pitämään oikeudenkäyntikulunsa vahinkonaan.
 Jätelaki 32 § 1-3 momentti, 35 § 3 momentti, 41 § 1 momentti ja 137 § 1 momentti
 Hallintolainkäyttölaki 30 § ja 74 § 1 ja 2 momentti
 Rauman kaupungin yleiset jätehuoltomääräykset 1.11.2013 3 §
 Rauman kaupungin teknisen toimen johtosääntö 1.2.2014 2 §
 Rauman Seudun Jätehuoltoliikelaitoksen johtosääntö 1.1.2009 1 kohta
 Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy on valituksessaan vaatinut, että hallinto-oikeuden ja Rauman teknisen lautakunnan päätökset kumotaan. Rauman kaupunki on velvoitettava korvaamaan yhtiön oikeudenkäyntikulut.
 Rauman kaupunginvaltuusto ei ole antanut Rauman seudun jätehuoltoliikelaitoksen tehtäväksi jätehuollon järjestämistä Rauman teknisen lautakunnan päätöksessä esitetyllä tavalla, joka on myös liikelaitoksen johtosäännön ja perustamistarkoituksen vastaista. Lautakunnalla ei ole ollut toimivaltaa oikeuttaa kyseessä olevaa tehtävien muutosta, joten lautakunta on ylittänyt toimivaltansa tehdessään valituksenalaisen päätöksen. Liikelaitoksen tehtävien muuttamisesta päättää yksiselitteisesti Rauman kaupunginvaltuusto, joten valituksenalainen asia olisi tullut saattaa valtuuston päätettäväksi.
 Kunnan jätehuoltoa koskevasta järjestämisvastuusta säädetään jätelain 32 §:ssä. Rauman kaupunginvaltuusto on valinnut toteutustavaksi perustaa liikelaitoksen ja rajannut sille kuuluvat tehtävät liikelaitoksen johtosäännössä.
 Vanhan kuntalain (365/1995) 87 a §:n (626/2013) mukaan liikelaitoksen tehtävistä määrätään johtosäännössä, jonka vahvistaa Rauman kaupunginvaltuusto. Uuden kuntalain (410/2015) 65 §:n 4 momentin mukaan tehtävät määrätään hallintosäännössä. Yhteistä lainkohdille on, että liikelaitoksen perustamisesta ja tehtävistä päättää aina kunnan ylintä päätäntävaltaa käyttävä toimielin. Liikelaitoksen johtosäännön kohdassa 1.2 on vahvistettu, että oleellisesta muuttamisesta päättää Rauman kaupunginvaltuusto. Valitusasiassa on kyse liikelaitoksen tehtävien sellaisesta muuttamisesta, joka vaatii valtuuston hyväksynnän. Lautakunnan johtosäännössä on lautakunnan tehtäväksi määrätty jätehuoltoviranomaisena toimiminen sekä jätehuollon valmistelu- ja täytäntöönpanotehtävistä huolehtiminen. Lautakunnalla ei ole ollut toimivaltaa tehdä liikelaitoksen tehtävien muutosta erityisesti sen tiedossa olleisiin, liikelaitoksen toiminnan muuttamista koskeviin seikkoihin nähden.
 Liikelaitoksen johtosäännössä määrätään, että liikelaitoksen toimialaan kuuluu yhdyskuntajätteiden käsittely- ja hyödyntämispaikkojen suunnittelu, perustaminen ja ylläpito. Liikelaitoksen pääasiallinen tehtävä on nimenomaan jätteiden käsittely, joka annettu liikelaitokselle vanhan jätelain aikaan. Vanhan jätelain mukaan jätteen käsittelyllä tarkoitetaan jätteen vaarattomaksi tekemistä tai lopullista sijoittamista. Tällä tarkoitetaan vakiintuneesti kaatopaikkatoimintaa, joka johtosäännön laatimisaikaan vuonna 2008 on ollut vallitseva kotitalousjätteiden käsittelymuoto. Perinteisesti kaupungin alueella on sijainnut kaatopaikka, jonne yhdyskuntajätteitä on toimitettu. Rauman kaupungin kaatopaikka sijaitsee edelleen Hevossuon jätekeskuksen alueella, jossa on myös muita jätteen vastaanottopaikkoja. Suunnittelu, perustaminen ja ylläpito ovat teknisiä ilmaisuja ja viittaavat siis kaatopaikan ja jätekeskuksen toimintaan.
 Uusien jätteen vastaanotto- ja hyödyntämispaikkojen järjestäminen muualle kuin Hevossuon jäteasemalle on eri asia, jota uutta tehtävänantoa, myös liikelaitoksen perustamistarkoituksen vastaisesti, Rauman kaupunginvaltuusto ei ole käsitellyt lainkaan.
 Lautakunta on päätöstä tehdessään ollut tietoinen siitä, että päätös johtaa liikelaitoksen tehtävien ja Rauman kaupungin jätehuollon oleelliseen muutokseen. Lienee selvää, että lautakunta on ollut tietoinen sen alaisen liikelaitoksen mittavasta suunnitelmasta ohjata käytännössä suurin osa Rauman kaupungin vastuulle jätelain 32 §:n mukaan kuuluvasta jätteestä muuhun kuin Hevossuon jäteaseman käsittelyyn.
 Liikelaitoksen tehtävien oleellisen muuttumisen valituksenalaisen lautakunnan päätöksen johdosta todistaa myös Rauman kaupunginvaltuuston kokouksen 25.11.1996 pöytäkirjaote § 160 ja sen liitteenä oleva yhteistoimintasopimus Rauman seudun jätehuoltolaitoksen eli liikelaitoksen käytöstä. Asiakirjoista ilmenee liikelaitoksen perustamisen ja tehtävien tarkoitus.
 Yhteistoimintasopimuksen kohdasta 6 "Jätteiden vastaanotto" ilmenee yksiselitteisesti, että liikelaitoksen perustehtävä on yhdyskuntajätteiden käsittely eli sen aikaisen jätelain terminologiassa kaatopaikalle sijoittaminen. Tämä on loogista, koska sopimuksen pääasiallinen tarkoitus on ollut sopia muiden kuntien kanssa Hevossuon kaatopaikan käytön kustannusten kattamisesta sen mukaan, paljonko jätteitä kuntien alueelta jäteasemalle ja kaatopaikalle saapuu. Käyttökustannuksista ja niiden jakautumisesta määrätään sopimuksen kohdissa 8 ja 9. Koska sopimuksen tarkoitus on ollut sopia Hevossuon jäteaseman ja kaatopaikan käytöstä, liikelaitoksen johtosäännön ilmaisu "Toimialaan kuuluu yhdyskuntajätteiden käsittely- ja hyödyntämispaikkojen suunnittelu, perustaminen ja ylläpito" voi viitata vain Hevossuon laajalla jäteasemalla ja kaatopaikalla tapahtuviin teknisluonteisiin tehtäviin. Sopimus on voimassa ainakin vuoteen 2020.
 Myös sopimuksen kohta 10 vahvistaa toimivallan ylityksen. Liikelaitokselle on annettu valta hyödyntää itse ja omatoimisesti vastaanottamiaan jätteitä Hevossuon jäteasemalla. Liikelaitos voi omatoimisesti lajitella tai jalostaa jätteitä siten, että tuotto käytetään tulevien investointien katteeksi. Valituksenalainen päätös johtaa kuitenkin muun muassa siihen, että Rauman kaupungin alueella syntyvien yhdyskuntajätteiden hyötykäyttö toteutettaisiinkin liikelaitoksen toimeksiantona Salon massapolttolaitoksessa siten, että liikelaitos maksaa keräämillään jätemaksuilla jätteiden polttamisesta. Kyse ei siis miltään osin ole sopimuksen edellyttämästä tavasta, jossa liikelaitos kehittää omatoimisesti ja nykyisen jätelain 8 §:n velvoittavan etusijajärjestyksen mukaisesti omaa jätteiden lajittelu- ja jalostustoimintaansa kerryttäen tuloa investointeihin. Lautakunta ei ole voinut oikeuttaa liikelaitosta järjestämään Rauman kaupungin jätehuoltoa oman halunsa mukaisesti vastoin liikelaitoksen johtosääntöä sekä vastoin kuntien yhteistoimintasopimusta.
 Päinvastoin kuin hallinto-oikeus on perusteluissaan todennut, ei jätelain mukaisena jätehuoltoviranomaisena toimiminen ensinnäkään muodosta tekniselle lautakunnalle toimivaltaa muuttaa Rauman kaupunginvaltuuston päättämää tapaa huolehtia kaupungin vastuulle kuuluvasta jätehuollosta. Jätelaissa ei ole säännöstä, jonka perusteella jätehuoltoviranomainen voisi päättää kunnan jätehuollon järjestämistavasta. Toiseksi lautakunnan johtosääntö rajoittaa lautakunnan toimivallan ainoastaan jätehuollon valmistelu- ja täytäntöönpanotehtäviin. Tällöin lautakunta ei ole voinut antaa liikelaitokselle olennaisesti uusia jätehuoltotehtäviä, jotka johtavat koko Rauman kaupungin jätehuoltotavan muuttumiseen, vaan sen olisi tullut saattaa valitusasia Rauman kaupunginvaltuuston käsiteltäväksi.
 Käytännössä lautakunnalle annettu valta päättää jätteen toimituspaikoista johtanee muun muassa siihen, että jätehuoltoyritykset voidaan velvoittaa toimittamaan Raumalta keräämänsä yhdyskuntajätteet Salon massapolttolaitokseen. Tämä olisi kohtuutonta, eivätkä yritykset välttämättä kykene hinnoittelemaan lisääntyneitä kuljetuskustannuksia palveluhintoihinsa. Yritykset eivät voisi hakea muutosta liikelaitoksen internet-sivuillaan osoittamien toimituspaikkojen suhteen, mitä ei voida pitää hyväksyttävänä ja lain mukaisena tilanteena.
 Jätelain 35 §:n 3 momentin mukaista viranomaisvaltaa määrätä jätteen vastaanotto- ja käsittelypaikoista voi käyttää vain lautakunta. Se ei voi delegoida valtaa liikelaitokselle. Lautakunnan päätöksen perusteella julkista valtaa määrätä vastaanottopaikoista käyttäisi tosiasiallisesti liikelaitos. Se ei siis ainoastaan järjestäisi jätehuoltoa alkuperäisen tehtävänantonsa vastaisesti vaan se myös tosiasiassa antaisi yrityksiä ja muita oikeushenkilöitä sitovia määräyksiä siitä, minne jätteet on toimitettava. Määräys sisältäisi toimituspaikan järjestämisen ja nimeämisen. Päätös on siis perustuslain 2 §:n 3 momentin sekä jätelain 35 §:n 3 momentin vastainen.
 Vanhan jätelain systematiikka perustui siihen, että kunta voi antaa lain 13 §:n 1 momentin perusteella, ja yleensä jätehuoltomääräyksissään, yleismääräyksen toimittaa kuntajätteet, eli nykyisen lain 32 §:n mukaiset jätteet, kunnan järjestämään käsittelyyn. Uuden jätelain 35 §:n 3 momentissa kuitenkin säädetään yksiselitteisesti, että vain kunta voi määrätä jätteen vastaanottopaikoista. Nykyisen jätelain sanamuoto "määrää" on täysin erilainen kuin vanhan jätelain aikainen viittaus kunnan järjestämiin vastaanottopaikkoihin. Yritysten on voitava luottaa siihen, että Rauman kaupungissa jätehuoltoa koskevat määräykset annetaan lain kirjaimen mukaisesti. Tällöin jätteiden vastaanotto- ja käsittelypaikoista voi määrätä ainoastaan tekninen lautakunta oman toimivaltansa puitteissa.
 Lisäksi jätelain 147 §:n 1 momentin 7 kohdassa on sanktioitu jätelain 35 §:n 3 momentin mukainen jätteiden toimittamatta jättäminen. Lautakunnan päätöksen vastaiseen toimintaan liittyy rikosoikeudellisen seuraamuksen uhka. Yksilön velvollisuuksista määrättäisiin liikelaitoksen päätöksellä eikä jätelain 35 §:n 3 momentin mukaisesti. Tämä on vastoin perustuslain 80 §:n edellyttämää sääntelyn selkeyttä ja tarkkarajaisuutta sekä perustuslain 8 §:n rikosoikeudellisen lakisidonnaisuuden periaatetta.
 Hallinto-oikeus on viitannut siihen, että lautakunnan päätöksellä on vain täsmennetty voimassa olevia jätehuoltomääräyksiä. Valittajan kannan mukaan myös jätehuoltomääräyksien yleisluonteinen viittaus jätteiden toimittamisesta kunnan järjestämiin vastaanottopaikkoihin on lainvastainen, joten viittaus vain niiden täsmentämistarkoitukseen on merkityksetön.
 Koska osa valittajan kustannuksista johtuu selkeästä viranomaisen virheestä, eli väärästä muutoksenhakuohjauksesta, tulee Rauman kaupunki hallintolainkäyttölain 74 §:n 2 momentin perusteella velvoittaa korvaamaan ainakin nämä valittajan kulut laillisine korkoineen siinäkin tapauksessa, ettei korkein hallinto-oikeus hyväksy valitusta.
 Rauman tekninen lautakunta on antanut valituksen johdosta vastineen, jossa se on vaatinut valituksen ja oikeudenkäyntikuluvaatimuksen hylkäämistä perusteettomana. Lisäksi lautakunta on vaatinut, että valittaja on velvoitettava korvaamaan Rauman kaupungin teknisen lautakunnan oikeudenkäyntikulut.
 Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy on antanut vastineen johdosta vastaselityksen.
 2. Asian näin päättyessä ja kun otetaan huomioon hallintolainkäyttölain 74 §, Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy:lle ei ole määrättävä maksettavaksi korvausta oikeudenkäyntikuluista korkeimmassa hallinto-oikeudessa.
 Hallintolainkäyttölain 74 §:n 3 momentin mukaan yksityistä asianosaista ei saa velvoittaa korvaamaan julkisen asianosaisen oikeudenkäyntikuluja, ellei yksityinen asianosainen ole esittänyt ilmeisen perusteetonta vaatimusta. Koska Rauman Seudun Ympäristöhuolto Oy:n ei voida katsoa esittäneen asiassa ilmeisen perusteetonta vaatimusta, yhtiötä ei voida määrätä korvaamaan Rauman teknisen lautakunnan oikeudenkäyntikuluja.
 Asian ovat ratkaisseet hallintoneuvokset Kari Kuusiniemi, Hannu Ranta, Mika Seppälä, Kari Tornikoski ja Elina Lampi-Fagerholm. Asian esittelijä Tuire Taina.


text:
 18.12.2004
 ET
 Euroopa Liidu Teataja
 C 314/10
 Euroopa Ühenduste Komisjon 10. novembri 2004 hagi Kreeka Vabariigi vastu
 (Kohtuasi C-474/04)
 (2004/C 314/20)
 Euroopa Ühenduste Komisjon esitas 10. novembril 2004 Euroopa Ühenduste Kohtusse hagi Kreeka Vabariigi vastu. Hageja esindaja on Maria Condou-Durande ja Carmel O'Reilly komisjoni õigustalitusest.
 Hageja palub Euroopa Kohtul:
 —
 tuvastada, et kuna Kreeka Vabariik ei ole vastu võtnud vajalikke õigus- ja haldusnorme nõukogu 28. mai 2001. aasta direktiivi 2001/40/EÜ kolmandate riikide kodanike väljasaatmise otsuste vastastikuse tunnustamise kohta (1) täitmiseks või vähemalt ei ole komisjoni neist teavitanud, siis on Kreeka Vabariik rikkunud selle direktiivi artiklist 8 tulenevaid kohustusi.
 —
 jätta kohtukulud Kreeka Vabariigi kanda.
 Õiguslikud alused ja peamised argumendid
 Direktiivi siseriiklikku õiguskorda ülevõtmise tähtaeg lõppes 2. detsembril 2002.
 (1) EÜT L 149, 2.6.2001, lk 34.


text:
 Avis juridique important
 |
 21981A1216(01)
 Overeenkomst in de vorm van een briefwisseling tussen de Europese Economische Gemeenschap en de Democratische Volksrepubliek Algerije tot vaststelling, voor het tijdvak van 1 november 1981 tot en met 31 oktober 1982, van het aanvullend bedrag dat in mindering moet worden gebracht op de heffing die bij invoer in de Gemeenschap van toepassing is op niet-behandelde olijfolie van oorsprong uit Algerije
 Publicatieblad Nr. L 356 van 11/12/1981 blz. 0002
 ++++OVEREENKOMST IN DE VORM VAN EEN BRIEFWISSELING TUSSEN DE EUROPESE ECONOMISCHE GEMEENSCHAP EN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK ALGERIJE TOT VASTSTELLING , VOOR HET TIJDVAK VAN 1 NOVEMBER 1981 TOT EN MET 31 OKTOBER 1982 , VAN HET AANVULLEND BEDRAG DAT IN MINDERING MOET WORDEN GEBRACHT OP DE HEFFING DIE BIJ INVOER IN DE GEMEENSCHAP VAN TOEPASSING IS OP NIET-BEHANDELDE OLIJFOLIE VAN OORSPRONG UIT ALGERIJE BRIEF NR . 1 MIJNHEER , IN BIJLAGE B VAN DE SAMENWERKINGSOVEREENKOMST TUSSEN DE EUROPESE ECONOMISCHE GEMEENSCHAP EN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK ALGERIJE IS BEPAALD DAT MET BETREKKING TOT NIET-BEHANDELDE OLIJFOLIE VAN ONDERVERDELING 15.07 A I VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK DOUANETARIEF , TEN EINDE REKENING TE HOUDEN MET BEPAALDE FACTOREN ALSMEDE MET DE SITUATIE OP DE OLIJFOLIEMARKT , HET BEDRAG DAT IN MINDERING MOET WORDEN GEBRACHT OP DE HEFFING ALS BEDOELD IN ARTIKEL 16 , LID 1 , SUB B ) , VAN DE SAMENWERKINGSOVEREENKOMST WORDT VERMEERDERD MET EEN AANVULLEND BEDRAG , ONDER DEZELFDE VOORWAARDEN EN VOLGENS DEZELFDE METHODEN ALS VASTGESTELD VOOR DE TOEPASSING VAN BOVENVERMELDE BEPALINGEN . IK HEB DE EER HIERBIJ TE UWER KENNIS TE BRENGEN DAT DE GEMEENSCHAP , VOOR HET TIJDVAK VAN 1 NOVEMBER 1981 TOT EN MET 31 OKTOBER 1982 , OP BASIS VAN DE IN VOORNOEMDE BIJLAGE BEDOELDE CRITERIA , DE NODIGE MAATREGELEN ZAL NEMEN OPDAT HET AANVULLEND BEDRAG 12,09 ECU PER 100 KILOGRAM BEDRAAGT . IK ZOU HET OP PRIJS STELLEN INDIEN U MIJ DE ONTVANGST VAN DIT SCHRIJVEN , ALSMEDE DE INSTEMMING VAN UW REGERING MET DE INHOUD ERVAN , ZOUDT WILLEN BEVESTIGEN . GELIEVE , MIJNHEER , DE VERZEKERING VAN MIJN BIJZONDERE HOOGACHTING TE AANVAARDEN . NAMENS DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN BRIEF NR . 2 MIJNHEER , HIERBIJ HEB IK DE EER DE ONTVANGST TE BEVESTIGEN VAN UW SCHRIJVEN VAN HEDEN , LUIDEND ALS VOLGT : " IN BIJLAGE B VAN DE SAMENWERKINGSOVEREENKOMST TUSSEN DE EUROPESE ECONOMISCHE GEMEENSCHAP EN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK ALGERIJE IS BEPAALD DAT MET BETREKKING TOT NIET-BEHANDELDE OLIJFOLIE VAN ONDERVERDELING 15.07 A I VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK DOUANETARIEF , TEN EINDE REKENING TE HOUDEN MET BEPAALDE FACTOREN ALSMEDE MET DE SITUATIE OP DE OLIJFOLIEMARKT , HET BEDRAG DAT IN MINDERING MOET WORDEN GEBRACHT OP DE HEFFING ALS BEDOELD IN ARTIKEL 16 , LID 1 , SUB B ) , VAN DE SAMENWERKINGSOVEREENKOMST WORDT VERMEERDERD MET EEN AANVULLEND BEDRAG , ONDER DEZELFDE VOORWAARDEN EN VOLGENS DEZELFDE METHODEN ALS VASTGESTELD VOOR DE TOEPASSING VAN BOVENVERMELDE BEPALINGEN . IK HEB DE EER HIERBIJ TE UWER KENNIS TE BRENGEN DAT DE GEMEENSCHAP , VOOR HET TIJDVAK VAN 1 NOVEMBER 1981 TOT EN MET 31 OKTOBER 1982 , OP BASIS VAN DE IN VOORNOEMDE BIJLAGE BEDOELDE CRITERIA , DE NODIGE MAATREGELEN ZAL NEMEN OPDAT HET AANVULLEND BEDRAG 12,09 ECU PER 100 KILOGRAM BEDRAAGT . IK ZOU HET OP PRIJS STELLEN INDIEN U MIJ DE ONTVANGST VAN DIT SCHRIJVEN , ALSMEDE DE INSTEMMING VAN UW REGERING MET DE HINHOUD ERVAN , ZOUDT WILLEN BEVESTIGEN . " . IK BEVESTIG U DE INSTEMMING VAN MIJN REGERING MET HET BOVENSTAANDE . GELIEVE , MIJNHEER , DE VERZEKERING VAN MIJN BIJZONDERE HOOGACHTING TE AANVAARDEN . VOOR DE REGERING VAN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK ALGERIJE