text:
II SA/Ol 1242/15, Zwrot „gra zawiera element losowości” a zwrot „gra ma charakter losowy”. Kara pieniężna za nielegalne
 II SA/Ol 1242/15, Zwrot „gra zawiera element...
 II SA/Ol 1242/15, Zwrot „gra zawiera element losowości” a zwrot „gra ma charakter losowy”. Kara pieniężna za nielegalne urządzanie gier hazardowych. - Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie
 Opublikowano: LEX nr 1998686
 II SA/Ol 1242/15
 Zwrot „gra zawiera element losowości” a zwrot „gra ma charakter losowy”. Kara pieniężna za nielegalne urządzanie gier hazardowych.
 Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.).
 Sędziowie WSA: Katarzyna Matczak, Bogusław Jażdżyk.
 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "(...)" nr "(...)" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry - oddala skargę.
 Dyrektor Izby Celnej w "(...)", decyzją z dnia 20 sierpnia 2015 r., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w "(...)" z dnia 14 maja 2015 r. wymierzającą skarżącemu "(...)", na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 90 i 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009.r o grach hazardowych (Dz. U. Nr 20, poz. 1540 z późn. zm.), powoływanej dalej jako: u.g.h., karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry w wysokości 24.000 zł.
 Jako podstawę rozstrzygnięcia organy celne powołały ustalony przez organ pierwszej instancji następujący stan faktyczny:
 funkcjonariusze celni Urzędu Celnego w "(...)" w ramach wykonywania obowiązków służbowych, w dniu 22 lipca 2014 r. ujawnili w lokalu "(...)" automaty do gry o nazwie "(...)". Ogólne cechy konstrukcyjne oraz wygląd zewnętrzny automatów wskazywały, że mogą one stanowić automaty służące do urządzania gier hazardowych w rozumieniu przepisów u.g.h. Automaty były włączone do sieci i udostępnione do gry. W wyniku przeprowadzonych czynności ustalono, że automaty zostały wstawione przez "(...)". Każdy z automatów wyposażony był w akceptor banknotów.
 W wyniku przeprowadzonych przez funkcjonariuszy eksperymentów procesowych stwierdzono wstępnie, ze przedmiotowe automaty są automatami w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, ponieważ gra na nich ma charakter losowy. Jednocześnie organ stwierdził, że gry miały charakter komercyjny. Kontrolującym nie przedstawiono koncesji na prowadzenie kasyna gry, ani zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, o których mowa w art. 129 ust. 1 u.g.h. Dążąc do dokładnego wyjaśnienia zasad warunkujących działanie zatrzymanych automatów oraz obiektywnej oceny urządzanych na nich gier, organ w ramach prowadzonego w sprawie dochodzenia karno-skarbowego, powołał biegłego sądowego. Przedstawiona przez biegłego opinia potwierdziła wstępne ustalenia funkcjonariuszy, że gry mają charakter komercyjny i rozgrywają się z ograniczoną ingerencją ze strony grającego, który pozbawiony jest możliwości realnego wpływu na przebieg i wynik gry. Gry mają charakter losowy.
 W wyniku powyższych ustaleń, Naczelnik Urzędu Celnego w "(...)"decyzją z dnia 14 maja 2015 r., wymierzył skarżącemu - jako urządzającemu gry na automatach poza kasynem gry - karę pieniężną w wysokości 24.000 zł.
 Po rozpoznaniu odwołania "(...)", Dyrektor Izby Celnej w "(...)", decyzją z dnia 20 sierpnia 2015 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ drugiej instancji stwierdził, że skarżący nie był uprawniony - w świetle cytowanej ustawy o grach hazardowych - do urządzania gry na automatach zlokalizowanych w ww. lokalu. Nigdy nie uzyskał on zezwolenia zarówno na urządzanie, jak i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, ani na i prowadzenie kasyna, co potwierdza ogólnopolski system KRAG (Komputerowy Rejestr Automatów do Gier). W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym wynik przeprowadzonego eksperymentu i opinia biegłego sądowego potwierdzają, że gry na przedmiotowych automatach wypełniają elementy definicji, zawartych w art. 2 ust. 3 i art. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, urządzającym grę hazardową będzie każdy podmiot, który organizuje tę grę, bez względu na to, czy obiektywnie jest zdolny do uzyskania koncesji. Wobec tego "(...)", urządzał gry na automatach. W tym stanie rzeczy, okoliczności faktyczne niniejszej sprawy podlegają subsumpcji pod normę prawną, określoną w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., co skutkuje wymierzeniem kary na podstawie art. 89 ust. 2 pkt 2 tej ustawy.
 Organ odniósł się też do zarzutu odwołania o braku notyfikacji projektu ustawy i wskazał m.in., że obecnie u.g.h. w Polsce obowiązuje w sposób w pełni legalny i prawnie wiążący, stanowiąc część polskiego porządku prawnego. Dopóki przepis prawa krajowego nie utraci mocy obowiązującej, dopóty musi być stosowany przez organy administracji.
 W skardze, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, "(...)"wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., art. 14 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 tej ustawy w zw. z art. 1 pkt 11 w zw. z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE w zw. z § 4, 5, 8 i 10 w zw. z § 2 pkt 1a, 2, 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych, polegające na zastosowaniu art. 14 ust. 1 u.g.h. oraz art. 6 ust. 1 u.g.h., mimo że przepisy te nie powinny być zastosowane w sprawie, ponieważ jako przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE nie były notyfikowane.
 W przypadku nie uwzględnienia powyższego zarzutu zaskarżony podniósł, że art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2, pkt 1 i 2 u.g.h. w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej za ten sam czyn kary pieniężnej i odpowiedzialności za przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 lub wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy, są niezgodne z art. 2, art. 30 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przeciwko skarżącemu toczy się postępowanie karne w związku z tym samym czynem, w efekcie którego została nałożona administracyjna kara pieniężna.
 W przypadku skazania skarżącego za przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s., doszłoby do podwójnego karania za ten sam czyn.
 Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 2 ust. 3 u.g.h., poprzez zakwalifikowanie urządzenia, którego dotyczy sprawa jako wypełniającego przesłanki wymienione w przepisie i naruszenie art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. na skutek błędnej interpretacji i uznania, że występowanie w grze jakiegokolwiek elementu losowości wystarcza do stwierdzenia losowego charakteru gry.
 Skarżący wniósł jednocześnie o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania karnego toczącego się przeciwko skarżącemu do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego WSA w Gliwicach oraz do czasu udzielenia przez Sąd Najwyższy odpowiedzi na pytanie Prokuratora Generalnego w sprawie pod sygnaturą I KZP 10/15.
 Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2015 r., Sąd odmówił zawieszenia postępowania sądowego.
 W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w "(...)" wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie oraz dotychczasową argumentację. Wskazał, że Trybunał Konstytucyjny w dniu 21 października 2015 r. rozpatrzył pytanie prawne, skierowane przez WSA w Gliwicach i w wyroku o sygn. akt P 32/12 orzekł, iż art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612 i 1201) w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2013 r. poz. 186 z późn. zm.), są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa.
 Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).
 Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zaś art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
 Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku postępowania administracyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.
 W rozpatrywanej sprawie, stan faktyczny jest niesporny - skarżący urządzał w "(...)", gry na dwóch automatach "(...)", które nie były objęte żadnym zezwoleniem (umowa podnajmu powierzchni z dnia 1 stycznia 2014 r.). Okoliczności faktycznych ustalonych przez organy celne strona nie kwestionowała. Istotą sporu jest ocena prawna zaistniałego stanu faktycznego.
 Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w rozpatrywanej sprawie w pierwszej kolejności należało rozważyć zarzut skargi, czy organy celne mogły zastosować art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, wobec braku uprzedniej jej notyfikacji Komisji Europejskiej.
 Wskazać należy, że kwestia ta była przedmiotem oceny najpierw Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r. (połączone sprawy C-213/11, C-214/11 i C-217/11 tzw. wyrok w sprawie Fortuna), orzekł, że artykuł 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE należy interpretować w ten sposób, że przepisy krajowe tego rodzaju jak przepisy ustawy o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalne "przepisy techniczne", w rozumieniu tego przepisu, w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy wskazanej dyrektywy, w wypadku ustalenia, iż przepisy te wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów. Trybunał Sprawiedliwości wyraźnie i stanowczo podkreślił, że "(...) Dokonanie tego ustalenia należy do sądu krajowego." Oznacza to, że ostateczne dokonanie ustalenia "techniczności" poszczególnych norm ustawy o grach hazardowych należy do sądu krajowego, oceniającego ten fakt na tle całokształtu uregulowań prawnych dotyczących danej materii. TSUE ocenił tylko przepis art. 14 ustawy o grach hazardowych, jako przepis techniczny, w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE (por. pkt 24 i pkt 25 wyroku z dnia 19 lipca 2012 r.).
 Następnie, w omawianej kwestii wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 11 marca 2015 r., sygn. p 4/14, który systematyzuje kwestie skutków braku notyfikacji przepisów o charakterze technicznym wynikające ze zbiegu porządku prawnego unijnego i krajowego. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że tryb notyfikacji nie jest elementem krajowej procedury ustawodawczej i orzekł, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne z art. 2 i art. 7 w zw. z art. 9 oraz z art. 20 i 22 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Oznacza to, że z perspektywy prawa krajowego nie ma obecnie wątpliwości co do obowiązywania tych przepisów. Przy czym orzeczenie to, podjęte w obrębie "porządku konstytucyjnego" nie ma rozstrzygającego znaczenia dla oceny spornej w sprawie kwestii. Trybunał nie ocenił, czy kwestionowane przepisy ustawy o grach hazardowych mają charakter techniczny. Zdaniem TK, uchybienie ewentualnemu obowiązkowi notyfikowania Komisji Europejskiej potencjalnych przepisów technicznych nie może jednak samo przez się oznaczać naruszenia konstytucyjnych zasad demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji) oraz legalizmu (art. 7 Konstytucji). Wykładnia przychylna prawu europejskiemu w żadnej sytuacji nie może prowadzić do rezultatów sprzecznych z wyraźnym brzmieniem Konstytucji. Trybunał stwierdził ponadto, że odstąpienie przez ustawodawcę od możliwości urządzania gier na wszelkich automatach w salonach gier, w punktach handlowych, gastronomicznych i usługowych, a więc poza kasynami gry, spełnia konstytucyjne wymogi ograniczenia wolności działalności gospodarczej. Ograniczenie możliwości organizowania gier na automatach wyłącznie do kasyn jest niezbędne dla ochrony społeczeństwa przed negatywnymi skutkami hazardu oraz dla zwiększenia kontroli państwa nad tą sferą, stwarzającą liczne zagrożenia. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zwalczanie takich zagrożeń społecznych leży z całą pewnością w interesie publicznym, o którym mowa w art. 22 Konstytucji. Wolność działalności gospodarczej w dziedzinie hazardu może podlegać dalej idącym ograniczeniom z uwagi na konieczność zagwarantowania niezbędnego poziomu ochrony konsumentów i porządku publicznego.
 Także Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargi kasacyjne od wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych wydanych w podobnych sprawach, zajął już kilkakrotnie stanowisko na temat obowiązywania ustawy o grach hazardowych oraz stosowalności przepisów art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 tej ustawy. Sąd w składzie orzekającym podziela ocenę wyrażoną w wyrokach NSA z dnia 18 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1599/15 i z dnia 1 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1601/15, z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1791/15, z dnia 20 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1795/15 oraz z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 183/14 (publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Szczególne w ostatnim z podanych wyroków NSA przekonywująco argumentował, że nie wszystkie przepisy ustawy o grach hazardowych mają charakter techniczny. Wyjaśnił, że zaniechanie realizacji obowiązku notyfikacji przepisów technicznych, nie uzasadnia odmowy stosowania przepisów, które charakteru takiego nie mają, tylko na tej podstawie, że zawarte one zostały w tym samym akcie prawnym, to jest w akcie, który z uwagi na zawarcie w nich przepisów technicznych notyfikacji tej podlegał. Sąd krajowy ma bowiem obowiązek odmowy stosowania jedynie nienotyfikowanego przepisu technicznego (por. wyrok TSUE z dnia 8 września 2005 r., C-303/04). W wyroku o sygn. II GSK 183/14 NSA wyraźnie wypowiedział się także co do art. 6 ust. 1 u.g.h., uznając, że unormowanie to nie ma charakteru technicznego, w rozumieniu dyrektywy transparentnej. Wyjaśniono, że art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych dotyczy jedynie podmiotowych wymagań stawianych urządzającemu gry na automatach (podmiot taki musi posiadać koncesję na prowadzenie kasyna gry), w związku z tym nie można tego przepisu w sposób automatyczny i bezwarunkowy kwalifikować, jako przepisu technicznego, zaliczanego do jednej z trzech kategorii przepisów technicznych, w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Nie ustanawia on bowiem, ani też nie zawiera żadnych ograniczeń albo warunków dotyczących strony przedmiotowej koncesjonowanej działalności i nie ma w nim żadnych odniesień dotyczących urządzeń (automatów) do prowadzenia gier. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzegł także, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. sam w sobie nie kwalifikuje się do żadnej z grup przepisów technicznych w rozumieniu wskazanej dyrektywy albowiem: a) nie opisuje cech produktów; sankcje w nim przewidziane wiążą się z działaniem polegającym na urządzaniu gier niezgodnie z zasadami, a nie z nieodpowiadającymi standardom właściwościami produktów, ich jakością; b) nie stanowi "innych wymagań", gdyż odnosi się do określonego sposobu prowadzenia działalności przez podmioty urządzające gry, a nie do produktów; nie określa warunków determinujących w sposób istotny skład, właściwości lub sprzedaż produktu; c) nie ustanawia żadnego zakazu; zapewnia respektowanie zasad określonych w innych przepisach (jest ich gwarantem). Wyjaśniono, że powołany przepis wprowadza sankcję za działania niezgodne z prawem, zaś ocena tej niezgodności jest dokonywana na podstawie innych wzorców normatywnych. Stanowisko to Wojewódzki Sąd Administracyjny, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w pełni podziela.
 Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd nie podziela zarzutu skargi, dotyczącego naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2, art. 14 ust. 1 oraz art. 6 u.g.h. w zw. z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE w związku z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039).
 Przechodząc do zarzutu skargi, dotyczącego zakazu podwójnego karania, trzeba wziąć pod uwagę treść normy prawnej, stanowiącej podstawę nałożenia kary administracyjnej na skarżącego. Przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. stanowi: "Karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry". Wysokość tej kary została określona w ust. 2 pkt 2 wskazanego artykułu i wynosi 12.000 zł od każdego automatu.
 Z kolei, jak wynika z akt administracyjnych, przeciwko skarżącemu toczy się postępowanie karne, w którym jest oskarżony o organizowanie gier na automatach poza kasynami gier, wbrew ustawie, tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s.". Przepis ten stanowi: "Kto wbrew przepisom ustawy lub warunkom koncesji lub zezwolenia urządza lub prowadzi grę losową, grę na automacie lub zakład wzajemny, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności do lat 3, albo obu tym karom łącznie".
 Z zestawienia obu przepisów tj. art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych oraz art. 107 § 1 k.k.s. jednoznacznie wynika, że przesłanki ukarania skarżącego w postępowaniu karnym i w postępowaniu administracyjnym są różne. Zdaniem Sądu, kara pieniężna określona w art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 2 u.g.h. jest konsekwencją zastosowania środka o pewnej skali dolegliwości dla osób, które nie dopełniły ustawowych obowiązków. Kara ta nie stanowi represji za naruszenie prawa, ale jest formą zabezpieczenia przed możliwością wystąpienia negatywnych skutków takiego naruszenia, poprzez brak wpływów z tytułu legalnie prowadzonej działalności w tym zakresie. Ustalając charakter kary administracyjnej należy uwzględnić, że przy karach o charakterze represyjnym występuje element winy, natomiast przy karach nierepresyjnych celem ich jest prewencja, ochrona, zabezpieczenie. W takim przypadku mamy do czynienia z tzw. obiektywną odpowiedzialnością, spowodowaną zaistnieniem okoliczności faktycznych określonych w przepisach prawa, bez względu na winę sprawcy oraz jego naganne zachowanie, bez badania przyczyny naruszenia prawa i okoliczności, które do tego doprowadziły.
 Tutejszy Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie podziela zarzutu strony skarżącej dotyczącego zakazu podwójnego karania za ten sam czyn. W kwestii zgodności art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych z art. 2 Konstytucji RP wypowiedział się natomiast - jak wskazał organ w odpowiedzi na skargę - Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2015 r. sygn. akt P 32/12 (Dz. U. z 2015 r. poz. 1742). Trybunał Konstytucyjny, po rozpatrzeniu pytania prawnego WSA w Gliwicach orzekł, że art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy, są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że kara przewidziana w art. 107 § 1 i 4 kodeksu karnego skarbowego i kara przewidziana w art. 89 ustawy o grach hazardowych nie są karami konkurencyjnymi. Zdaniem Trybunału: "W przypadku odpowiedzialności karnej opartej na zasadzie winy, sądy karne mają możliwość dostosowania kary do wszystkich okoliczności sprawy, natomiast w przypadku odpowiedzialności administracyjnej opartej na zasadzie obiektywizmu takiej możliwości nie ma. Niewłaściwe jest przeniesienie sankcji za naruszenie obowiązków administracyjnych określonych w ustawie do kodeksu karnego, kodeksu karnego skarbowego, czy innych ustaw należących do prawa karnego sensu stricto, ponieważ nie każde naruszenie obowiązku ustawowego jednocześnie wyczerpuje znamiona przestępstwa lub wykroczenia. Natomiast w takich właśnie przypadkach rośnie znaczenie funkcji prewencyjnej kary administracyjnej, ponieważ zapobiegając naruszaniu obowiązków ustawowych, w konsekwencji zapobiega czynom zagrożonym odpowiedzialnością karną. Zatem, uzasadnionym jest pozostawienie odpowiedzialności administracyjnej opartej na zasadzie obiektywizmu i regulowanej odrębnym postępowaniem." W świetle orzeczenia Trybunału, którego wyroki mają moc powszechnie obowiązującą, administracyjnej karze pieniężnej podlegać będzie zatem każdy podmiot, który organizuje grę hazardową, w tym grę na automacie, poza kasynem gry.
 Odnosząc się do zarzutów skargi naruszenia art. 2 ust. 2 oraz ust. 5 u.g.h., poprzez zakwalifikowanie urządzenia, którego dotyczy sprawa jako wypełniającego przesłanki wymienione w tym przepisie i uznanie, że występowanie w grze jakiegokolwiek elementu losowości wystarcza do stwierdzenia losowego charakteru gry - w powyżej ustalonym stanie faktycznym - należy dokonać wykładni zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego, przy czym, wobec braku definicji legalnych wszystkich użytych, a istotnych dla oznaczenia zakresu woli ustawodawcy pojęć, należy przeprowadzić wykładnię literalną, uzupełnioną wykładnią systemową wewnętrzną oraz wykładnią celowościową dyspozycji art. 2 ust. 3, art. 2 ust. 5 u.g.h.; użytym pojęciom nie nadano również - w języku prawniczym - jednoznacznego znaczenia.
 Zgodnie z przyjętymi w teorii prawa dyrektywami poznawczej fazy wykładni (por. B.Brzeziński: Podstawy wykładni prawa podatkowego, ODDK, Gdańsk 2008; również M. Zieliński: Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2008), przy braku definicji legalnej danego zwrotu języka prawnego oraz w sytuacji nienadania temu zwrotowi określonego (ugruntowanego) znaczenia w języku prawniczym, należy ustalić jego znaczenie na gruncie języka ogólnego (powszechnego, naturalnego). Zestawienie użytych w art. 2 ust. 3 u.g.h. i art. 2 ust. 5 u.g.h. zwrotów "gra zawiera element losowości" oraz "gra ma charakter losowy" prowadzi do uprawnionego systemowo wniosku, że o ile na gruncie art. 2 ust. 3 u.g.h., poza losowością gry na automacie, możliwe jest jeszcze wprowadzenie do gry, jako istotnych, elementów umiejętności, zręczności lub wiedzy, o tyle na gruncie art. 2 ust. 5 u.g.h. te elementy (umiejętność, zręczność, wiedza), mogą mieć jedynie charakter marginalny, aby zachowała ona charakter losowy w rozumieniu tego przepisu. Innymi słowy - dominującym elementem gry musi być "losowość", rozumiana jako nieprzewidywalność rezultatu tej gry; elementy zręczności, wiedzy bądź umiejętności mogą występować jedynie jako elementy marginalne, ma ją bowiem cechować i dominować w niej losowość, rozumiana jako nieprzewidywalność rezultatu oceniana z perspektywy grającego. Mając na względzie słowniki języka polskiego, należy stwierdzić, że jakieś zdarzenie (sytuacja, stan rzeczy) ma charakter "losowy", jeśli "dotyczy nieprzewidzianych wydarzeń; jest oparte na przypadkowym wyborze lub na losowaniu; dotyczy losu, doli, kolei życia; zależne jest od losu" (por. S. Skorupka, H. Auderska, Z. Łempicka (red.): Mały słownik języka polskiego, PWN, W-wa, 1969, s.350; M. Bańko: Słownik języka polskiego, W-wa 2007, tom 2, s. 424; M. Szymczak: Słownik języka polskiego, W-wa 1988, tom 2, s. 53; E. Sobol: Mały słownik języka polskiego, W-wa 1994, s. 396). Z kolei w słowniku wyrazów obcych czytamy, że "los" to - "dola, kolej życia, bieg wydarzeń, przeznaczenie, fatum, traf, przypadek" (por. E. Sobol (red.): Słownik wyrazów obcych, W-wa 1997, s. 664). Natomiast w słowniku frazeologicznym współczesnej polszczyzny określenie "los" pojawia się jako element szerszych zwrotów języka naturalnego związanych z sytuacjami, w których: "coś się rozstrzyga", "coś się decyduje", "coś zachodzi", "istnieje stan niepewności" (por. S. Bąba, J. Liberek: Słownik frazeologiczny języka polskiego, Warszawa 2002, s. 346); w Słowniku synonimów autorstwa A. Dąbrówki, E. Gellera, R. Turczyna (Warszawa 2004, s. 80) jako określenia bliskoznaczne dla pojęcia "los" przywołuje się: "fortunę", "przypadek", "zrządzenie", "traf", "zbieg okoliczności", "splot wydarzeń", "koincydencję", "zbieżność". Z kolei zwrot "charakter" w słownikach języka polskiego tłumaczony jest jako "zespół cech właściwych danej osobie, przedmiotowi lub zjawisku" (por. S. Skorupka, H. Auderska, Z. Łempicka (red.): Mały słownik języka polskiego, W-wa 1969, s. 72; M. Bańko: Słownik języka polskiego, W-wa 2007, tom 1, s. 199).Wykładnia językowa zwrotu "charakter losowy", zawartego w art. 2 ust. 5 u.g.h., prowadzi do wniosku, że uprawnione jest utożsamianie powyższego zwrotu języka prawnego nie tylko z sytuacją, w której wynik gry zależy od przypadku, ale także z sytuacją, w której wynik gry jest nieprzewidywalny dla grającego. Nieprzewidywalność wyniku gry, brak pewności co do tego, jaki wynik padnie, wobec niemożności przewidzenia "procesów" zachodzących in concreto w danym urządzeniu, pozostaje immanentną cechą tego rodzaju gry na automacie (por. M. Pawłowski: Gry losowe i zakłady wzajemne, opubl. w: Prawo Spółek 1997, nr 7-8, s. 78). Pod pojęciem "nieprzewidywalność", rozumieć należy nieprzewidywalność w normalnych (typowych), nie zaś w szczególnych (wyjątkowych, ekstremalnych) warunkach. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 1999 r. w sprawie II SA 453/99, podkreśla się, że pojęcie "losowości", należy rozumieć jako niemożliwość przewidzenia rezultatu, odnosić należy do normalnych, nie zaś ekstremalnych warunków. W uzasadnieniu tego wyroku dodatkowo akcentowano, że inne podejście do tego zagadnienia byłoby nielogiczne, skoro w istocie możliwe jest rozszyfrowanie każdego systemu gry, to tylko kwestia czasu i kosztów (wyrok ten zapadł co prawda na gruncie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, jednak zawarte w nim uwagi zachowują nadal swoją aktualność, w zakresie, w jakim dotyczą pojęcia "losowość" oraz akcentują konieczność odnoszenia tego pojęcia do normalnych, nie zaś wyjątkowych warunków, w jakich znajduje się osoba grająca).
 Z kolei, w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 sierpnia 2011 r. w sprawie II GSK 763/10 oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 września 2006 r., VI SA/Wa 1000/06, wskazywano, że dla uznania gry za losową nie ma znaczenia fakt, że wybór wygrywających liczb dokonywany jest za pomocą algorytmu (komputerowe wyłanianie nagradzanych liczb za pomocą odpowiedniego programu). Orzeczenia te również odnosiły się do stanów faktycznych zaistniałych w okresie obowiązywania ustawy z 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, jednak zawarte w nich uwagi dotyczące pojęcia "losowość" uznać należy za uniwersalne, a tym samym nie straciły one aktualności także de lege lata. Tę ocenę użytych pojęć w ustawie o grach hazardowych podziela Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 7 maja 2012 r. w sprawie V KK 420/11 (dostępny w bazie internetowej). SN wskazał, że art. 2 ust. 1 u.g.h. definiuje pojęcie gier losowych, wskazując, że: "są to gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku, a warunki gry określa regulamin".
 Tak więc, definicje sformułowane w art. 2 ust. 3 i art. 2 ust. 5 u.g.h. należy traktować, ze względu na specyficzny przedmiot regulacji tych przepisów, jako autonomiczne wobec definicji gier losowych zamieszczonej w art. 2 ust. 1 u.g.h. Zaznaczyć należy, że strona skarżąca - poza kwestionowaniem sformułowań: "element losowości" i "charakter losowy" (art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h.) - nie wykazała dowodem przeciwnym, które elementy stanu faktycznego były na tyle wątpliwie, że powinny być rozstrzygnięte na jej korzyść. Odmienna ocena ustaleń faktycznych przez organ i stronę postępowania oraz kwestionowanie przez nią przeprowadzonej przez organ wykładni prawa nie wywołują same przez się wątpliwości, które należałoby rozstrzygać na korzyść strony.
 Biorąc pod uwagę prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy oraz przeprowadzoną wykładnię mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa materialnego, zasadnie przyjęto, że strona skarżąca urządzała gry w kontrolowanej lokalizacji na automatach spełniających przesłanki art. 2 ust. 3 -5 u.g.h., co potwierdzają ustalenia zawarte w protokole kontroli oraz opinia biegłego sądowego. A zatem, wbrew stanowisku skarżącego, stan faktyczny sprawy podlega subsumcji pod normę prawną zawartą w art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h., gdyż badane urządzenia umożliwiały, zdefiniowaną w art. 2 ust. 5 u.g.h., grę na automatach i było używane przez skarżącego do urządzania gier hazardowych bez koncesji lub zezwolenia.
 Karze pieniężnej podlega zaś urządzający gry na automatach poza kasynem gry (art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.); wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 - wynosi 12.000 zł od każdego automatu (art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h.).
 Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.


type: wikipedia

text:
Ο Κίμωνας ήταν Αθηναίος πολιτικός και στρατηγός του πρώτου μισού του 5ου αιώνα π.Χ..
 Βιογραφία
 Δεδομένου ότι εξελέγη στρατηγός το 476 π.Χ. και θα πρέπει να ήταν 30 ετών τότε, πρέπει να γεννήθηκε το 506 π.Χ.. Ο Κίμων ανήκε στο μεγάλο γένος των Φιλαϊδών. Πατέρας του ήταν ο Μιλτιάδης, ο νικητής του Μαραθώνα και μητέρα του ήταν η Ηγησιπύλη, πριγκίπισσα από τη Θράκη, κόρη του βασιλέως Ολόρου (από την ίδια οικογένεια καταγόταν και ο ιστορικός Θουκυδίδης). Τα πρώτα χρόνια της ζωής του Κίμωνα υπήρξαν πολύ δύσκολα, αφού ο πατέρας του πεθαίνοντας του άφησε χρέος τεράστιο: το πρόστιμο που του είχε επιβληθεί για την αποτυχημένη εκστρατεία στην Πάρο. Η αδελφή του Κίμωνα, Ελπινίκη, παντρεμένη με τον πάμπλουτο Αθηναίο Καλλία Β ́, τακτοποίησε την πληρωμή του προστίμου, παρά τις αντιρρήσεις του αδελφού της, ώστε να μπορέσει αυτός να αναμιχθεί στην πολιτική.
 Ο Κίμων ήταν ψηλός με πυκνά σγουρά μαλλιά και ωραίο πρόσωπο. Η μόρφωσή του δεν ήταν σπουδαία, γιατί στα κρίσιμα χρόνια της νεότητός του έχασε τον πατέρα του που θα του έδινε την σωστή κατεύθυνση. Ήξερε ιππασία, ποίηση και έπαιζε λύρα (τυπική εκπαίδευση Αθηναίου γαιοκτήμονα της προπερσικής εποχής). Ήταν συμπαθητικός και ευπροσήγορος και κατείχε καλά την τέχνη να κερδίζει την αγάπη του κόσμου και με τα φυσικά του χαρίσματα, αλλά και με την ηγεμονική του γενναιοδωρία, όταν απέκτησε και πάλι δική του περιουσία. Ο Πλούταρχος μάλιστα αναφέρει ότι γκρέμισε τους φράκτες από τους κήπους του για να παίρνουν φρούτα οι συνδημότες του Λακιάδες κ.α. Γινόταν συμπαθής με τη σεμνότητά του και έπειθε τους πολίτες με τη λογική παρά με την ευφράδεια του. Ήταν θαυμαστής της Σπάρτης και σε όλη του την πολιτική σταδιοδρομία αγωνίσθηκε για να καθιερώσει την ειρηνική συνύπαρξη της Σπάρτης με την Αθήνα.
 Ο γάμος του με την Ισοδίκη, την κόρη του Ευρυπτολέμου και εγγονή του Μεγακλή από το γένος των Αλκμεωνιδών, έγινε αφορμή να σταματήσει η διαμάχη που υπήρχε μεταξύ των δύο οικογενειών, με αποτέλεσμα να καρπωθεί ο ίδιος τα οφέλη αυτής της συμφιλιώσεως και σύντομα έγινε ο εκφραστής της αριστοκρατικής παράταξης.
 Μετά τα Μηδικά ο Αριστείδης (αριστοκρατικοί) και ο Θεμιστοκλής (δημοκρατικοί) ήταν οι φυσιογνωμίες που θα δέσποζαν στην πολιτική ζωή της Αθήνας, αλλά ο μεν Αριστείδης άφησε την Αθήνα για να επισκεφθεί τους τόπους των μελών της Αθηναϊκής Συμμαχίας, ώστε να καθορίσει τους ανάλογους "φόρους", ο δε Θεμιστοκλής δεν λειτούργησε διόλου κομματικά, αλλά πάσχιζε να υλοποιήσει μεγαλόπνοα σχέδια που ο ίδιος συνελάμβανε, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί μια δυσπιστία στο πρόσωπό του. Όλα ήταν με το μέρος του Κίμωνα ο οποίος εκλεγόταν στρατηγός από το 476 π.Χ. (που διαδέχθηκε τον Αριστείδη στην ηγεσία των αριστοκρατικών) έως το 462 π.Χ. συνεχώς.
 Η δράση του Κίμωνα
 Ο Κίμωνας από το 471 π.Χ. τέθηκε επικεφαλής των συμμαχικών δυνάμεων και με αφετηρία το Βυζάντιο ξεκίνησε η πρώτη συμμαχική επιχείρηση: να εκκαθαριστούν τα θρακικά παράλια από τις περσικές φρουρές. Πρώτα πολιορκήθηκε η Ηιόνα επιτυχώς και στη συνέχεια ο Δορίσκος, ο οποίος άντεξε (για εκείνη τη χρονιά τουλάχιστον). Με αυτή την εκστρατεία οι Αθηναίοι έκαναν το πρώτο βήμα στη Θράκη, η οποία ήταν πλούσια σε ξυλεία, ενώ υπήρχαν επίσης μεταλλεία χρυσού και αργύρου.
 Το 475, η Σκύρος, σημαντικότατο σημείο ελέγχου διακίνησης πλοίων στο Αιγαίο, παραδόθηκε στη συμμαχία, επειδή οι Δόλοπες, οι οποίοι την είχαν καταλάβει κι επιδίδονταν στην πειρατεία, καταδικάστηκαν από τη Δελφική Αμφικτυονία σε αποζημίωση που δεν μπορούσαν να καταβάλουν. Ο Κίμων, για να εξασφαλίσει την κατοχή της, έδιωξε τους Δόλοπες και εγκατέστησε Αθηναίους κληρούχους. Ο Κίμων εκπλήρωσε το δελφικό χρησμό, σύμφωνα με τον οποίο τα οστά του Θησέα έπρεπε να μεταφερθούν από τους Αθηναίους από τη Σκύρο στην Αθήνα. Σύμφωνα με το μύθο, ο Κίμωνας παρατήρησε έναν αετό να χτυπάει με το ράμφος και να σκάβει με τα νύχια του σε ένα συγκεκριμένο σημείο, όπου έσκαψαν και βρήκαν τα οστά του Θησέα δίπλα στα όπλα του. Ο Πλούταρχος αναφέρει ότι ο Κίμων λέγεται ότι αναγνώρισε τα οστά του Θησέα από το μεγάλο τους μέγεθος . Με μεγάλες τιμές μεταφέρθηκαν στην Αθήνα, όπου για τη στέγασή τους ιδρύθηκε το Θησείον λίγες εκατοντάδες μέτρα ανατολικά της Αγοράς.
 Το 474 - 472 π.Χ. η Κάρυστος, η μόνη πόλη της Εύβοιας που δεν ανήκε στην Αθηναϊκή συμμαχία, πολιορκήθηκε. Οι κάτοικοί της, οι Δρύοπες, αντιστάθηκαν γενναία, αλλά στο τέλος συνθηκολόγησαν και έγιναν αναγκαστικά μέλος της συμμαχίας. Η Κάρυστος είχε και αυτή σπουδαία θέση για τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας στο Αιγαίο και δεδομένου ότι υπερίσχυε το αριστοκρατικό κόμμα που είχε προτιμήσει φιλοπερσική πολιτική στο παρελθόν, ήταν δύσκολο να δεχθεί η Συμμαχία την ουδετερότητά της, ενώ δεν είχε εκλείψει ο Περσικός κίνδυνος.
 Το 469 π.Χ. εμφανίσθηκε η πρώτη δυσαρέσκεια μέλους της συμμαχίας. Η Νάξος, το ισχυρότερο νησί των Κυκλάδων, αποστάτησε. Οι λόγοι είναι άγνωστοι ως τώρα. Η Νάξος είχε, όπως και η Κάρυστος, δυνατό αριστοκρατικό κόμμα το οποίο οι Αθηναίοι δεν εμπιστεύονταν. Επίσης είχε παραβιαστεί ο όρκος της συμμαχίας και υπήρχε κίνδυνος ρήγματος της συμμαχίας. Ο Κίμων λοιπόν έδρασε σαν «αστυνόμος» της συμμαχίας, η Νάξος πολιορκήθηκε, συνθηκολόγησε και υποχρεώθηκε να περάσει στην τάξη των υποτελών συμμάχων, με βαρύτερο «φόρο».
 Ύστερα από μία περίοδο αδράνειας της Αθηναϊκής Συμμαχίας, καθώς η μόνη ενέργεια κατά των Περσών ήταν η εκστρατεία της Θράκης ενώ ο «φόρος» πληρωνόταν κανονικά, το 468 π.Χ. οι Πέρσες ξεκίνησαν να συγκεντρώνουν στρατό και στόλο στην Παμφυλία με προφανή σκοπό να κινηθούν προς τη Μικρά Ασία και το Αιγαίο. Ο Κίμων ορίστηκε αρχηγός της εκστρατείας με 300 συμμαχικές τριήρεις (200 Αθηναϊκές) και 5.000 οπλίτες. Στις εκβολές του ποταμού Ευρυμέδοντα, μετά από τις συμπλοκές σε ξηρά και θάλασσα, οι Περσικές δυνάμεις διαλύθηκαν (βλέπε Ευρυμέδοντας). Η νίκη αυτή απογείωσε το κύρος της συμμαχίας, και είχε ως αποτέλεσμα κάθε πόλη της Ιωνίας, της Καρίας και της Λυκίας, να προσχωρεί στην συμμαχία για να διατηρήσει την ανεξαρτησία της.
 Το 465 π.Χ., οι Αθηναίοι αποφάσισαν να στείλουν 10.000 αποίκους, Αθηναίους και σύμμαχους, στη Θράκη στις Εννέα Οδούς (αργότερα Αμφίπολη), προκειμένου να αρχίσουν την εκμετάλλευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών της Θράκης. Η Θάσος, ένα από τα ισχυρά μέλη της συμμαχίας, βλέποντας τα συμφέροντά της να απειλούνται, αποστάτησε. Ο Κίμων για άλλη μια φορά επέβαλε την τάξη μετά από τριετή πολιορκία. Η Θάσος τιμωρήθηκε βαρύτατα. Ταυτόχρονα οι άποικοι των Εννέα Οδών προχώρησαν προς την ενδοχώρα για να εδραιωθούν κοντά στα μεταλλεία χρυσού. Όταν βρέθηκαν στο Δράβησκο της Ηδωνικής (κοντά στη Δράμα), δέχθηκαν επίθεση από της τοπικές θρακικές φυλές, με αποτέλεσμα να σφαγιασθούν κυριολεκτικά.
 Κατά την τελευταία απουσία του Κίμωνα, οι δημοκρατικοί στην Αθήνα δραστηριοποιήθηκαν, εκμεταλλευόμενοι τη δυσφορία των Αθηναίων από τη φοβερή καταστροφή στο Δράβησκο και τον κατηγόρησαν για δωροδοκία. Ένας από τούς κατήγορους ήταν και ο Περικλής. Υποστήριξαν ότι ενώ έπρεπε μετά την παράδοση της Θάσου να εισβάλει στη Μακεδονία, καθώς είχε και εκεί μεταλλεία, αυτός πήρε δώρο από το βασιλιά της Μακεδονίας Αλέξανδρο. Όταν κλήθηκε να λογοδοτήσει, αμύνθηκε με επιτυχία και απαλλάχθηκε των κατηγοριών.
 Το 462 π.Χ., η Σπάρτη ζήτησε τη βοήθεια των Αθηναίων, αφού η εξέγερση των ειλώτων την είχε φέρει σε πολύ δύσκολη θέση. Η δημοκρατική παράταξη, η οποία είχε ανακτήσει τη δύναμή της, με αρχηγό τον Εφιάλτη πρότεινε να αφεθεί η Σπάρτη στην κακή της τύχη, όμως οι Αθηναίοι μεταπείστηκαν από τον Κίμωνα να στείλουν στρατό να τη βοηθήσουν. Η είδηση της άφιξης 4.000 Αθηναίων οπλιτών με επικεφαλής τον Κίμωνα ανησύχησε τους Σπαρτιάτες, οι οποίοι με το πρόσχημα ότι δεν τους χρειάζονταν πια, τους έδιωξαν. Αυτή η προσβολή καταλογίστηκε στον Κίμωνα, ο οποίος τον επόμενο χρόνο εξοστρακίστηκε. Ύστερα λύθηκε και η Ελληνική Συμμαχία του 481 π.Χ..
 Η εκστρατεία των Αθηναίων και των συμμάχων τους στην Αίγυπτο (460 - 454 π.Χ.), ως βοήθεια προς τους εξεγερμένους Αιγυπτίους κατά των Περσών, κατέληξε σε μεγάλου μεγέθους καταστροφή (20.000 άνδρες και 100 πλοία). Παράλληλα με τη λύση της Ελληνικής Συμμαχίας είχαν αρχίσει εχθροπραξίες μεταξύ Αθήνας και Πελοποννησίων. Οι Αθηναίοι τότε, με πρωτοβουλία του Περικλή, αποφάσισαν να ανακαλέσουν τον Κίμωνα, με την προϋπόθεση να μην εμπλακεί στα εσωτερικά της πόλης, και του ανέθεσαν να κλείσει το μέτωπο με τη Σπάρτη. Πράγματι ο Κίμων, που ήταν αγαπητός στους Σπαρτιάτες, κατάφερε να συνάψει πενταετείς σπονδές.
 Το 450 π.Χ. ο Κίμων έπλευσε στην Κύπρο, με 200 τουλάχιστον συμμαχικές τριήρεις, για να εκδιώξει τους Πέρσες και να αποκαταστήσει την Αθηναϊκή κυριαρχία στην ανατολική Μεσόγειο. Στην Κύπρο πολιόρκησε το Μάριον και το Κίτιον. Εικάζεται πως το Μάριον κυριεύτηκε, όμως η πολιορκία του Κιτίου τραβούσε σε μάκρος, και επιπλέον οι αμυνόμενοι είχαν στις επάλξεις τους τοξότες, που προκαλούσαν φθορά στους πολιορκητές. Οι πολιορκητές υπέφεραν και από έλλειψη εφοδίων. Στο Κίτιον ο Κίμων άφησε την τελευταία του πνοή, είτε από τραύμα είτε από αρρώστια είτε από πείνα. Πριν πεθάνει έδωσε εντολή να λυθεί η πολιορκία και να επιστρέψουν στην Αθήνα, χωρίς να γνωστοποιήσουν το θάνατό του: επί 30 ημέρες όλοι νόμιζαν ότι στρατηγούσε ο Κίμων. Κατά την επιστροφή, έγινε ναυμαχία και πεζομαχία στη Σαλαμίνα της Κύπρου, όπου οι Αθηναίοι νίκησαν (μεταθανάτια αμοιβή του Κίμωνα - από τη νίκη αυτή έμεινε η φράση «και νεκρός ενίκα»). Η σορός του επιστράφηκε στη πόλη των Αθηνών και τάφηκε με μεγάλες τιμές στις Μελίτιδες Πύλες.
 Παραπομπές
 Πηγές
 Πλούταρχος, Βίοι Παράλληλοι, Κίμων
 Κορνήλιος Νέπως, Κίμων
 Αρχαίοι Έλληνες στρατηγοί
 Αρχαίοι Αθηναίοι
 Πρωταγωνιστές των Περσικών Πολέμων
 Εξοστρακισθέντες Αθηναίοι


type: other

text:
EUR-Lex - 31985L0577 - RO
 JO L 372, 31.12.1985, p. 31-33 (DA, DE, EL, EN, FR, IT, NL)
 ediţie specială finlandeză: capitol 15 volum 7 p. 83 - 85
 ediţie specială spaniolă: capitol 15 volum 6 p. 131 - 133
 ediţie specială suedeză: capitol 15 volum 7 p. 83 - 85
 ediţie specială portugheză: capitol 15 volum 6 p. 131 - 133
 ediţie specială în limba cehă: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 ediţie specială în limba estonă: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 ediţie specială în limba maghiară capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 ediţie specială în limba lituaniană: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 editie speciala in limba letona: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 editie speciala in limba malteza: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 editie speciala in limba poloneza: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 editie speciala in limba slovaca: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 ediţie specială în limba slovenă: capitol 15 volum 01 p. 262 - 264
 ediţie specială în limba bulgară: capitol 15 volum 01 p. 188 - 190
 editie speciala in limba româna: capitol 15 volum 01 p. 188 - 190
 a documentului: 20/12/1985
 a notificării: 23/12/1985
 a intrării în vigoare: 23/12/1985; intrare în vigoare data notificării
 sfârşitul termenului de valabilitate: 13/06/2014; abrogat prin 32011L0083
 a transpunerii: 23/12/1987; a se vedea articolul 9
 vânzare la domiciliu
 Apropierea legislaţiilor, Piaţa internă, Protecţia consomatorilor
 51976PC0544 adoptare Modificat prin:
 inclus prin 21994A0103(69) legătură 32004R2006 abrogat prin 32011L0083 Acte ulterioare:
 interpretat prin 61989CJ0361 A01P1 interpretat prin 61992CJ0091 A02 interpretat prin 61992CJ0091 A05 interpretat prin 61992CJ0091 A02T1 interpretat prin 61996CJ0045 A01P1 interpretat prin 61997CJ0423 A03P2 interpretat prin 61997CJ0423 A05P1 interpretat prin 61997CJ0423 A07 interpretat prin 61997CJ0423 interpretat prin 61999CJ0481 interpretat prin 62003CJ0350 A03P2LA interpretat prin 62003CJ0350 A04 interpretat prin 62003CJ0350 A01 interpretat prin 62004CJ0229 A02 interpretat prin 62004CJ0229 A04 interpretat prin 62004CJ0229 A05P2 interpretat prin 62004CJ0229 interpretat prin 62006CA0412 interpretat prin 62007CA0148 articol 5.2 interpretat prin 62007CA0148 articol 4 interpretat prin 62008CA0227 interpretat prin 62008CJ0215 A05P2 interpretat prin 62008CJ0215 A04 interpretat prin 62008CJ0227 articol 1.1 L1 interpretare solicitată de 62008CN0215 articol 5.2 interpretare solicitată de 62008CN0215 articol 4 interpretat prin 62008CN0227 articol 3 2.D interpretat prin 62010CB0352 articol 3 P2PTD) interpretare solicitată de 62010CN0352 A03P2LD interpretat prin 62011CJ0166 interpretare solicitată de 62011CN0166 Afișare măsuri naționale de executare
 31975Y0425(02) Selectează toate actele care menționează acest document
 privind protecția consumatorilor în cazul contractelor negociate în afara spațiilor comerciale
 întrucât în practica comercială curentă din statele membre se încheie contracte sau angajamente unilaterale între un comerciant și un consumator în afara spațiilor comerciale ale respectivului comerciant și întrucât aceste contracte sau angajamente unilaterale fac obiectul legislațiilor diferite ale statelor membre;
 întrucât o neconcordanță între aceste legislații poate afecta în mod direct funcționarea pieței comune; întrucât este necesară, în consecință, apropierea legislațiilor în acest domeniu;
 întrucât programul preliminar al Comunității Economice Europene privind politica de protecție și informare a consumatorilor [4] prevede, inter alia, la punctele 24 și 25 că trebuie adoptate măsuri corespunzătoare pentru protecția consumatorilor împotriva practicilor comerciale abuzive din domeniul vânzărilor la domiciliul clientului; întrucât cel de-al doilea program al Comunității Economice Europene privind politica de protecție și informare a consumatorilor [5] a confirmat continuarea acțiunilor și priorităților definite de programul preliminar;
 întrucât contractele încheiate în afara spațiilor comerciale ale comerciantului se caracterizează prin faptul că inițiativa negocierilor contractuale îi aparține, de obicei, comerciantului, iar consumatorul nu este pregătit pentru aceste negocieri sau nu se așteaptă la acestea; întrucât, adeseori, consumatorul nu poate compara calitatea și prețul ofertei cu alte oferte; întrucât acest element surpriză există în general nu numai în contractele încheiate la domiciliul clientului, ci și în alte forme de contract încheiate de comerciant în afara spațiilor comerciale;
 întrucât trebuie luate măsuri corespunzătoare pentru a se asigura informarea consumatorului, în scris, cu privire la această perioadă de reflecție;
 întrucât nu trebuie afectată libertatea statelor membre de a menține sau de a introduce o interdicție, totală sau parțială, de încheiere a contractelor în afara spațiilor comerciale, în măsura în care statele membre consideră că aceasta este în interesul consumatorilor,
 (1) Prezenta directivă se aplică tuturor contractelor în temeiul cărora un comerciant furnizează bunuri sau servicii unui consumator și care sunt încheiate:
 - în timpul unei excursii organizate de comerciant în afara spațiilor sale comerciale sau
 - în timpul unei vizite a comerciantului:
 (i) la domiciliul consumatorului sau la domiciliul altui consumator;
 (ii) la locul de muncă al consumatorului,
 în cazul în care vizita nu se efectuează la cererea expresă a consumatorului.
 (2) Prezenta directivă se aplică, de asemenea, contractelor de furnizare a bunurilor sau serviciilor, altele decât cele pentru care consumatorul a solicitat vizita comerciantului, în condițiile în care consumatorul, atunci când a solicitat vizita, nu știa sau nu putea ști în mod normal că furnizarea acestor alte bunuri sau servicii făcea parte din activitățile comerciale sau profesionale ale comerciantului.
 (3) Prezenta directivă se aplică, de asemenea, contractelor cu privire la care a fost făcută o ofertă de către consumator, în condiții asemănătoare celor descrise la alineatul (1) sau la alineatul (2), deși consumatorul nu a fost obligat în temeiul acestei oferte înainte de acceptarea acesteia de către comerciant.
 (4) Prezenta directivă se aplică, de asemenea, ofertelor contractuale făcute de către consumator, în condiții asemănătoare celor descrise la alineatul (1) sau la alineatul (2), atunci când consumatorul este obligat în temeiul ofertei sale.
 "consumator" înseamnă orice persoană fizică, care, în tranzacțiile reglementate de prezenta directivă, acționează în scopuri care pot fi considerate în afara activității sale profesionale;
 "comerciant" înseamnă orice persoană fizică sau juridică, care, la încheierea tranzacției în cauză, acționează în cadrul activității sale comerciale și profesionale, precum și orice persoană care acționează în numele sau pe seama unui comerciant.
 (1) Statele membre pot decide ca prezenta directivă să se aplice doar contractelor în care contravaloarea de plătit de către consumator depășește o sumă stabilită. Această sumă nu poate depăși 60 ECU.
 Consiliul, hotărând la propunerea Comisiei examinează și, după caz, revizuiește această sumă din doi în doi ani și pentru prima dată la patru ani de la notificarea prezentei directive, ținând seama de evoluția economică și monetară în Comunitate.
 (a) contractelor privind construirea, vânzarea și închirierea de bunuri imobiliare sau contractelor privind alte drepturi referitoare la bunurile imobiliare.
 Contractele de furnizare de bunuri și de incorporare a lor în bunurile imobiliare sau contractele de reparație a bunurilor imobiliare sunt prevăzute de prezenta directivă;
 (b) contractelor de furnizare de produse alimentare sau băuturi sau de alte bunuri destinate consumului curent în gospodărie, livrate prin distribuitori care efectuează vizite frecvente și regulate;
 (c) contractelor de furnizare de bunuri și servicii, în cazul în care sunt îndeplinite următoarele trei condiții:
 (i) contractul să fie încheiat pe baza catalogului unui comerciant pe care consumatorul să fi avut ocazia să-l citească în absența reprezentantului comerciantului;
 (ii) să fie prevăzută o continuitate a contactului între reprezentantul comerciantului și consumator privind respectiva tranzacție sau orice altă tranzacție ulterioară;
 (iii) atât catalogul, cât și contractul să informeze în mod clar consumatorul asupra dreptului de a returna bunurile furnizorului în termen de cel puțin șapte zile de la data primirii sau de a rezilia contractul în decursul acestei perioade fără nici o altă obligație decât cea de a avea grijă de bunuri;
 (d) contractelor de asigurări;
 (e) contractelor de valori mobiliare.
 (3) Prin derogare de la articolul 1 alineatul (2), statele membre pot să nu aplice prezenta directivă contractelor de furnizare de bunuri sau servicii care au o legătură directă cu bunurile sau serviciile cu privire la care consumatorul a solicitat vizita comerciantului.
 În cazul tranzacțiilor menționate la articolul 1, comerciantul trebuie să informeze în scris consumatorul despre dreptul acestuia de a rezilia contractul în termenul stabilit la articolul 5, precum și numele și adresa persoanei față de care își poate exercita acest drept.
 Această notificare este datată și menționează informațiile care să permită identificarea contractului. Aceasta este furnizată consumatorului în cazurile:
 (a) prevăzute la articolul 1 alineatul (1), în momentul încheierii contractului;
 (b) prevăzute la articolul 1 alineatul (2), până în momentul încheierii contractului;
 (c) prevăzute la articolul 1 alineatul (3) și articolul 1 alineatul (4), în cazul în care oferta este făcută de consumator.
 Statele membre se asigură că legislația națională în domeniu prevede măsuri adecvate privind protecția consumatorului în cazurile în care nu este furnizată informația prevăzută de prezentul articol.
 (1) Consumatorul are dreptul de a renunța la efectele angajamentului său prin expedierea unei notificări într-un termen de cel puțin șapte zile de la data la care a primit informația menționată la articolul 4, în conformitate cu procedura prevăzută de legislația națională. Este suficient ca notificarea să fie trimisă înaintea expirării acestui termen.
 (2) Notificarea are ca efect eliberarea consumatorului de orice obligație care decurge din contractul reziliat.
 Consumatorul nu poate renunța la drepturile care îi sunt conferite prin prezenta directivă.
 În cazul în care consumatorul își exercită dreptul de renunțare, efectele juridice ale acestei renunțări sunt reglementate de legislația internă, în special în ceea ce privește rambursarea plăților aferente bunurilor sau prestărilor de servicii, precum și returnarea bunurilor primite.
 Prezenta directivă nu împiedică statele membre să adopte sau să mențină prevederi mai favorabile pentru protecția consumatorilor în domeniul pe care îl reglementează.
 (1) Statele membre iau toate măsurile necesare pentru a se conforma prezentei directive în termen de douăzeci și patru de luni de la data notificării [6]. Statele membre informează de îndată Comisia cu privire la aceasta.
 Adoptată la Bruxelles, 20 decembrie 1985.
 [1] JO C 22, 29.1.1977, p. 6; JO C 127, 1.6.1978, p. 6.
 [2] JO C 241, 10.10.1977, p. 26.
 [3] JO C 180, 18.7.1977, p. 39.
 [4] JO C 92, 25.4.1975, p. 2.
 [6] Prezenta directivă a fost notificată statelor membre la 23 decembrie 1985.