text:
ippreżentati fl-14 ta’ Marzu 2013 (1)
 “Regolament (KE) Nru 1371/2007 dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-passiġġieri tal-ferroviji — Artikolu 17 — Kundizzjonijiet tar-rimbors tal-prezz ta’ biljett f’każ ta’ dewmien, konnessjonijiet mitlufa u kanċellazzjonijiet — Kumpens prekluż fil-każ ta’ dewmien ikkawżat minn forza maġġuri — Artikolu 30 — Setgħat ta’ korp nazzjonali responsabbli għall-infurzar tar-Regolament Nru 1371/2007 — Jekk l-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 jawtorizzax lill-korp nazzjonali jordna lill-impriżi ferrovjarji jbiddlu l-kundizzjonijiet tal-kumpens li ma jikkonformawx mar-Regolament Nru 1371/2007 — Effetti ġuridiċi tar-Regolamenti tal-Unjoni Ewropea — Prinċipju ta’ effettività — Tifsira ta’ ‘qorti jew tribunal’ skont l-Artikolu 267 TFUE — Prinċipji ġenerali tad-dritt tal-UE — Doveri u setgħat tal-awtoritajiet amministrattivi tal-Istati Membri li jipprovdu r-rimedji meta pparagunati ma’ qrati u tribunali tal-Istati Membri.”
 1. Ir-Regolament (KE) Nru 1271/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Ottubru 2007, dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-passiġġieri tal-ferroviji (2) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1371/2007”) jipprovdi, inter alia, ir-regoli miġbura li jirrigwardaw ir-responsabbiltà tal-impriżi ferrovjarji f’każijiet ta’ dewmien, konnessjonijiet mitlufa u kanċellazzjonijiet. B’mod speċifiku, din il-kawża tirrigwarda l-argument ippreżentat minn impriża ferrovjarja li qed tikkontendi li għandha tiġi skużata milli tirrimborsa l-prezz ta’ biljett meta d-dewmien, il-konnessjoni mitlufa jew il-kanċellazzjoni tkun ġiet ikkawżata minn forza maġġuri.
 2. L-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, li huwa l-artikolu ewlieni f’dan ir-regolament li jittratta r-rimbors tal-prezz ta’ biljett, ma jagħmel ebda riferiment għall-forza maġġuri. Madankollu, il-Verwaltungsgerichtshof (Qorti Amministrattiva, Awstrija) qiegħda tistaqsi jekk jeżistix mod ieħor li permezz tiegħu tista’ tiġi preżunta restrizzjoni fuq iċ-ċirkustanzi li fihom passiġġier jista’ jitlob ir-rimbors ta’ prezz ta’ biljett. Il-Verwaltungsgerichtshof tosserva li ċ-ċirkustanzi li ma jkunux fil-kontroll tal-impriżi tat-trasport, inaqqsu mir-responsabbiltà tal-impriżi li jħallsu l-kumpens skont (i) l-Artikolu 32(2) tar-Regoli Uniformi dwar il-Kuntratt għat-Trasport Internazzjonali ta’ Passiġġieri u Bagalji bil-Ferrovija (“CIV”) u (ii) skont id-dispożizzjonijiet ta’ tliet Regolamenti oħra dwar id-drittijiet tal-passiġġieri f’setturi oħra tat-trasport, li jistgħu jkunu applikabbli b’analoġija, jiġifieri l-Artikolu 5(3) tar-Regolament (KE) Nru 261/2004 (3), l-Artikolu 20(4) tar-Regolament (UE) Nru 1177/2010 (4), u l-Artikolu 23(2) tar-Regolament (UE) Nru 181/201 (5).
 3. Jekk l-iskuża tal-forza maġġuri tiġi miċħuda, it-tilwima ssir rilevanti fi kwistjoni iżjed kumplessa, u f’waħda li hi rilevanti fil-kuntest iżjed wiesa’ tad-dritt amministrattiv tal-Unjoni Ewropea (UE); jiġifieri l-kompetenza tal-awtoritajiet amministrattivi tal-Istati Membri li jagħtu ordnijiet biex jinkiseb l-infurzar effettiv ta’ Regolament.
 4. Is-setgħat tal-aġenzija nazzjonali maħtura biex tapplika r-Regolament Nru 1371/2007 għandhom jiġu kkunsidrati minħabba li skont id-dispożizzjoni rilevanti tad-dritt Awstrijak, l-aġenzija tista’ tiddikjara l-kundizzjonijiet tal-kumpens inklużi fit-tariffa ta’ impriża ferrovjarja bħala nulli u bla effett biss meta dawn ikunu inkompatibbli mar-Regolament Nru 1371/2007. L-aġenzija ma għandha ebda awtorità li tagħmel iżjed minn dan, bħal pereżempju toħroġ ordni li teżiġi li l-impriża ferrovjarja timmodifika l-kuntratti tagħha biex tiżgura li r-rimbors tal-prezz tal-biljett jitħallas skont l-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007. Madankollu, il-Verwaltungsgerichtshof tixtieq tkun taf jekk din il-kompetenza tistax tinkiseb mill-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007, liema Artikolu jittratta l-infurzar. Għalhekk din id-domanda teħtieġ li jiġu kkunsidrati l-prinċipji ġenerali tad-dritt spjegati fid-dettall mill-Qorti tal-Ġustizzja, li jirrigwardaw l-effettività, ir-rimedji nazzjonali, u t-tipi ta’ korpi tal-Istati Membri li jkunu marbuta bihom.
 5. Fl-aħħar nett, hu neċessarju li wieħed jagħmel xi osservazzjonijiet komplementari dwar l-obbligu tal-impriża ferrovjarja skont ir-Regolament Nru 1371/2007 u l-pożizzjoni tal-qorti tar-rinviju nazzjonali amministrattva, fir-rigward tal-prinċipju ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva skont id-dritt tal-UE.
 A – Dritt tal-Unjoni Ewropea
 6. Il-premessi 6, 13 u 14 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdu dan li ġej:
 “(6) It-tisħiħ tad-drittijiet tal-passiġġieri ferrovjarji għandu jinbena fuq is-sistema eżistenti ta’ liġi internazzjonali dwar dan is-suġġett li tinsab fl-Appendiċi A — Regoli uniformi dwar il-Kuntratt għat-Trasport Internazzjonali ta’ Passiġġieri u Bagalji bil-Ferrovija (CIV) mal-Konvenzjoni dwar it-Trasport Internazzjonali bil-Ferrovija (COTIF) tad-9 ta’ Mejju 1980, kif modifikat mill-Protokoll għall-modifikazzjoni tal-Konvenzjoni dwar it-Trasport Internazzjonali bil-Ferrovija tat- 3 ta’ Ġunju 1999 (il-Protokoll ta’ l-1999). Madankollu huwa mixtieq li l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament jiġi estiż sabiex jipproteġi mhux biss il-passiġġieri internazzjonali imma wkoll passiġġieri domestiċi.
 7. L-Artikolu 6(1) u (2) tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Esklużjoni tar-rinunzji u stipulazzjoni tal-limiti
 1. L-obbligi lejn il-passiġġieri taħt dan ir-Regolament ma jistgħux jiġu llimitati jew irrinunzjati, b’mod partikolari b’deroga jew klawsola restrittiva fil-kuntratt tat-trasport.
 2. Impriża ferrovjarja tista’ toffri kundizzjonijiet kuntrattwali aktar favorevoli għall-passiġġieri mill-kundizzjonijiet stipulati f’dan ir-Regolament.”
 8. L-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Responsabbiltà għal dewmien, konnessjonijiet mitlufa u tħassir
 Bla ħsara għad-Dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kapitolu, ir-responsabbiltà ta’ l-impriżi ferrovjarji fejn jidħlu dewmien, konnessjonijiet li ma ntlaħqux u kanċellazzjonijiet għandha tkun regolata mill-Kapitolu II tat-Titolu IV ta’ l-Anness I.”
 9. L-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Kumpens tal-prezz tal-biljett
 (a) 25 % tal-prezz tal-biljett f’każ ta’ dewmien ta’ 60 minuta sa 119-il minuta,
 (b) 50 % tal-prezz tal-biljett f’każ ta’ dewmien ta’ 120 minuta jew aktar.
 Il-passiġġieri li jkollhom pass tal-ivvjaġġar jew biljett staġunali u li jiffaċċaw ittardjar rikorrenti jew kanċellazzjonijiet matul il-perijodu ta’ validità tagħhom jistgħu jitolbu kumpens adegwat skont l-arranġamenti ta’ kumpens tal-impriża ferrvjarja. Dawn l-arranġamenti għandhom jistabbilixxu l-kriterji għad-determinazzjoni tal-ittardjar u għall-kalkolu tal-kumpens.
 Fejn il-kuntratt ta’ trasport huwa għal vjaġġ bir-ritorn, il-kumpens għal dewmien ’l hemm jew ’l hawn għandu jiġi kkalkulat fuq nofs il-prezz imħallas għall-biljett. Bl-istess mod il-prezz għal dewmien fis-servizz taħt kwalunkwe kuntratt ta’ trasport ieħor li jippermetti diversi proporzjonalment għall-prezz sħiħ.
 3. Il-kumpens tal-prezz tal-biljett m’għandux jitnaqqas permezz ta’ spejjeż ta’ transazzjonijiet finanzjarji bħal miżati, spejjeż tat-telefon jew bolol. L-imrpiżi ferrovjarji jistgħu jintroduċu livell minimu li taħtu ma jsirux ħlasijiet ta’ kumpens. Dan il-livell ma jistax ikun aktar minn EUR 4.
 10. L-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Infurzar
 Kull-korp għandu jkun indipendenti fl-organizzazzjoni tiegħu, fid-deċiżjonijiet tiegħu dwar il-finanzjament, fl-istruttura legali u fit-teħid tad-deċiżjonijiet ta’ kull maniġer, korp tat-tqegħid tal-imposti, korp tal-allokazzjoni jew impriża ferrovjarja.
 11. L-Artikolu 32 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Penali
 L-Istati Membri għandhom jistipulaw ir-regoli dwar sanzjonijiet applikabbli għall-ksur tad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li dawn jiġu implimentati. Il-penali previsti għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u disswasivi. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni b'dawk ir-regoli u miżuri sal-3 ta' Ġunju 2010 u għandhom jinnotifikawha mingħajr dewmien bi kwalunkwe emenda sussegwenti li taffettwahom.”
 12. L-Anness 1 tar-Regolament jinkorpora estratt mir-Regoli Uniformi dwar il-kuntratt għat-trasport internazzjonali ta’ passiġġieri u Bagalji bil-Ferrovija (CIV) stipulati fl-Appendiċi A tal- COTIF tad-9 ta’ Mejju 1980, emendata bil-Protokoll għall-modifikazzjoni tal-Konvenzjoni Dwar it-Trasport Internazzjonali bil-Ferrovija tat-3 ta’ Ġunju 1999.
 13. L-Artikolu 32 CIV fl-Anness I tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi:
 “Responsabbiltà f’każ ta’ kanċellazzjoni, ittardjar tal-ferroviji jew konnessjonijiet li ma ntlaħqux
 (a) ċirkostanzi mhux konnessi ma’ l-operat tal-linja tal-ferrovija li t-trasportatur, minkejja li ħa l-kura meħtieġa fiċ-ċirkostanzi partikolari tal-każ, ma setax jevita u li ma setax jipprevjeni l-konsegwenzi tagħhom,
 (b) tort fuq il-parti tal-passiġġier; jew
 (c) l-aġir ta’ parti terza li t-trasportatur, minkejja li jkun ħa l-ħsieb meħtieġ fiċ-ċirkostanzi partikolari tal-każ, ma setgħax jevita u li l-konsegwenzi tiegħu ma setgħax jipprevjeni; impriża oħra li tuża l-istess infrastruttura ferrovjarja ma għandhiex titqies bħala parti terza; id-dritt li titressaq kawża ma tiġix affettwata.
 3. Il-liġi nazzjonali għandha tiddetermina jekk u sa liema livell għandu t-trasportatur iħallas il-ħsarat għal ħsara barra minn dik prevista fil-paragrafu 1. Dan l-Artikolu għandu jkun bla ħsara għall-Artikolu 44.”
 14. Sa fejn hu rilevanti għall-kawża preżenti, il-Paragrafi 22a, 78(a) (2) sa (3), 78b (2) u 167 (1) tal-Eisenbahngesetz tal-1957 (Liġi dwar il-ferroviji; “EisbG”), inkorporati mill-Bundesgesetz (dritt Federali) BGB1. I Nru 25/2010, jipprovdu kif ġej:
 “Kundizzjonijiet tal-kumpens
 Il-Paragrafu 22(a)
 (1) It-tariffi għall-provvista ta’ servizzi ferrovjarji fuq rotot ewlenin u rotot oħra konnessi sekondarji għandhom jinkludu kundizzjonijiet ta’ kumpens skont id-dispożizzjonijiet dwar ir-rimbors tal-prezz tal-biljett stabbiliti fl-Artikolu 2 tal-Bundesgesetz zur Verordnung (EG) Nr. 1371/2007 über die Rechte und Pflichten der Fahrgäste im Eisenbahnverkehr (liġi Federali dwar ir-Regolament (KE) Nru 1371/2007 dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-passiġġieri), BGBl. I Nru 25/2010, u l-Artikolu 17 tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-passiġġieri ĠU L 315, 3.12.2007, p. 14.
 Korp tal-arbitraġġ
 Paragrafu 78a(1)
 (2) Bla ħsara għall-ġurisdizzjoni tal-qrati u l-awtoritajiet komuni, l-awtoritajiet lokali jew reġjunali, il-gruppi ta’ interess u l-klijenti, jistgħu, skont il-Paragrafu 22a, jippreżentaw lil Schienen‐Control GmbH l-ilmenti tagħhom fir-rigward ta’ ksur allegat tad-dispożizzjonijiet rilevanti tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 u fir-rigward ta’ allegazzjonijiet li r-regoli li jinsabu fil-kundizzjonijiet li jirregolaw il-kumpens ma humiex korretti jew ma humiex raġonevoli għall-passiġġieri.
 (3) Fil-każ ta’ lmenti skont is-subparagrafu (1) u s-subparagrafu (2), Schienen‐Control GmbH għandha tipprova tasal għal soluzzjoni bonarja bejn il-partijiet involuti. Inkella, ikollha tinforma lill-partijiet involuti dwar il-fehma tagħha u tagħmel rakkomandazzjoni mhux vinkolanti u mhux kontestabbli dwar il-kwistjoni. Schienen‐Control GmbH hi meħtieġa, li fil-linji ta’ gwida tagħha, tistabbilixxi l-metodu ta’ proċedura skont is-subparagrafi (1) u (2) u tippubblikah fuq is-sit tal-internet tagħha. L-impriżi kkonċernati huma meħtieġa jikkooperaw dwar il-kwistjoni u, meta mitluba minn Schienen‐Control GmbH, jipprovdu l-informazzjoni u d-dokumentazzjoni kollha neċessarja biex issir evalwazzjoni tal-fatti relatati mal-ilment.
 Kundizzjonijiet tal-kumpens li għandhom jiġu ddikjarati bħala nulli u bla effett
 Artikolu 78b(1)
 (2) Fuq l-inizjattiva tagħha, ix-Schienen‐Control Kommission (il-Kummissjoni ta’ Kontroll tas-Sistema Ferrovjarja) għandha:
 2. tiddikjara totalment jew parzjalment nulli u bla effett il-kundizzjonijiet tal-kumpens li jkunu ġew adottati għall-iskopijiet tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 meta l-impriża ferrovjarja ma tkunx adottathom skont ir-rekwiżiti tal-Artikolu 17 tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007.
 Jiġi meqjus li jkun sar ksur amministrattiv, u għandu jiġi ppenalizzat mill-awtorità amministrattiva distrettwali permezz ta’ multa ta’ mhux iżjed minn EUR 2 180,
 1. meta persuna ma tippubblikax il-kundizzjonijiet tal-kumpens skont l-Artikolu 22a(1),
 15. ÖBB‐Personenverkehr AG, ir-rikorrenti quddiem il-Verwaltungsgerichtshof, hija impriża ferrovjarja fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 31 tar-Regolament Nru 1371/2007.
 16. Fit-tariffi tal-provvista ta’ servizzi ferrovjarji ta’ ÖBB‐Personenverkehr AG jinsabu stipulati l-pattijiet u l-kundizzjonijiet ġenerali dwar il-kuntratti tat-trasport li jinkludu dispożizzjonijiet dwar ir-rimbors tal-prezz tal-biljett fil-każijiet speċifikati fl-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 (iktar ’il quddiem il-“kundizzjonijiet tal-kumpens”).
 17. B’deċiżjoni tas-6 ta’ Diċembru 2010, ix-Schienen‐Control Kommission ordnat lil ÖBB‐Personenverkehr AG temenda l-kundizzjonijiet tal-kumpens tal-prezz tal-biljetti tagħha. B’mod iżjed speċifiku ġiegħlet lil ÖBB‐Personenverkehr AG tħassar id-dispożizzjoni li skontha ma għandu jitħallas ebda kumpens jew rimbors tal-ispejjeż minħabba dewmien tas-servizz:
 – meta t-tort ikun tal-passiġġier,
 – meta parti terza taġixxi b’mod li t-trasportatur, minkejja li jkun ħa l-kura meħtieġa fiċ-ċirkustanzi partikolari tal-każ, ma setax jevita u li ma setax jipprevjeni l-konsegwenzi ta’ dan,
 – fil-każ ta’ ċirkustanzi mhux konnessi mal-operat tal-linja tal-ferrovija li t-trasportatur, minkejja li ħa l-kura meħtieġa fiċ-ċirkustanzi partikolari tal-każ, ma setax jevita u li ma setax jipprevjeni l-konsegwenzi tagħhom;
 – meta s-servizzi jkunu limitati minħabba strajkijiet, sakemm il-passiġġieri jkunu ġew infurmati b’mod xieraq dwar dawn,
 – jekk id-dewmien ikun ikkawżat minn servizzi tat-trasport li ma jagħmlux parti mill-kuntratt tat-trasport.
 18. ÖBB‐Personenverkehr AG ikkontestat id-deċiżjoni tax-Schienen‐Control Kommission quddiem il-Verwaltungsgerichtshof. Hi essenzjalment sostniet li x-Schienen‐Control Kommission ma kellhiex is-setgħa, minħabba l-limitazzjonijiet imposti mill-Artikolu 78 b (2) tal-EisbG, li tordna l-emenda tal-kundizzjonijiet kuntrattwali tagħha. Skont it-talba għal deċiżjoni preliminari, ÖBB‐Personenverkehr AG kompliet billi sostniet li l-esklużjoni tal-kumpens f’każijiet ta’ forza maġġuri huwa permess skont ir-Regolament Nru 1371/2007, u li barra dan, id-dritt li wieħed jinvoka l-forza maġġuri hu rrikonoxxut bħala prinċipju ġenerali tad-dritt tal-UE.
 19. Il-Verwaltungsgerichtshof dehrilha li biex tasal għal deċiżjoni kellha l-ewwel nett tiddetermina l-ambitu tas-setgħat ta’ korp stabbilit għall-iskopijiet tal-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 biex jenforza dak ir-regolament u, it-tieni nett kellha tikkjarifika jekk impriża ferrovjarja tistax tirrifjuta li tirrimborsa l-prezz tal-biljett fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 17 tar-Regolament KE) Nru 1371/2007 fil-każ ta’ forza maġġuri.
 20. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, tressqu quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari segwenti skont l-Artikolu 267 TFUE:
 “(1) L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 30(1) tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Ottubru 2007, dwar id-Drittijiet u l-Obbligi tal-passiġġieri tal-ferroviji għandu jiġi interpretat fis-sens li, il-korp nazzjonali inkarigat bl-applikazzjoni ta’ dan ir-regolament huwa awtorizzat jippreskrivi, b’mod vinkolanti fuq impriża tal-ferroviji li l-kundizzjonijiet tal-kumpens għar-rimbors tal-prezz ta’ biljett ma jikkorrispondux mal-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 17 ta’ dan ir-regolament, il-kontenut speċifiku tal-kundizzjonijiet tal-kumpens li għandhom jintużaw minn din l-impriża, minkejja li d-dritt nazzjonali jagħtih biss il-possibbiltà li jiddikjara n-nullità ta’ tali kundizzjonijiet?
 (2) L-Artikolu 17 tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Ottubru 2007, dwar id-Drittijiet u l-Obbligi tal-passiġġieri tal-ferroviji għandu jiġi interpretat fis-sens li, impriża tal-ferroviji tista’ teskludi l-obbligu tagħha li tirrimborsa prezz ta’ biljett fil-każ ta’ forza maġġuri, b’applikazzjoni b’analoġija tal-motivi ta’ esklużjoni previsti fir-Regolamenti (KE) Nru 261/2004, (UE) Nru 1177/2010 u (UE) Nru 181/2011, jew inkella billi testendi, għall-każijiet ta’ rimbors tal-prezz tal-biljetti, l-esklużjonijiet tar-responsabbiltà previsti fl-Artikolu 32(2) tar-regoli uniformi dwar il-kuntratt għat-trasport internazzjonali ta’ passiġġieri u bagalji bil-ferrovija (CIV, Anness I tar-Regolament)?”
 21. Ġew ippreżentati osservazzjonijiet bil-mitkub minn ÖBB‐Personenverkehr AG, mix-Schienen‐Control‐Kommission, mill-Gvern tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja, tar-Repubblika tal-Awstrija u tar-Renju tal-Isvezja, u mill-Kummissjoni. Ir-rappreżentanti ta’ ÖBB‐Personenverkehr AG, tax-Schienen‐Control‐Kommission, tal-Gvern tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja, tar-Repubblika tal-Italja, u tal-Kummissjoni kienu preżenti waqt is-seduta tat-22 ta’ Novembru 2012.
 22. Jien ser nibda billi nirrispondi għat-tieni Domanda, minħabba li r-risposta tagħha taffettwa lill-ewwel Domanda, u minħabba li t-tieni Domanda hi ta’ interess ikbar għad-dritt Ewropew dwar it-trasport u l-protezzjoni tal-konsumatur. It-tieni domanda tittratta l-kwistjoni ta’ forza maġġuri minħabba li teħtieġ li jiġi kkunsidrat jekk, abbażi tal-interpretazzjoni korretta tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, ÖBB‐Personenverkehr AG hijiex intitolata timponi restrizzjoni fuq ir-responsabbiltà skont dan l-Artikolu fil-pattijiet u l-kundizzjonijiet ġenerali tagħhom tal-bejgħ ta’ biljetti għal vjaġġi bil-ferrovija. Jekk ir-risposta għat-tieni domanda tkun fl-affermattiv, l-ewwel domanda ssir ipotetika minħabba li l-azzjoni meħudha mix-Schienen‐Control Kommission bħala suppost eżerċizzju tas-setgħat miksuba mill-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 ikunu għalhekk inkompatibbli mal-interpretazzjoni tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 li jeżenta lill-impriżi ferrovjarji milli jirrimborsaw il-prezz tal-biljett fil-każ ta’ forza maġġuri.
 A – Ir-risposta għat-tieni Domanda
 23. Mill-bidu nett jien nara li ma hemm xejn fit-test tar-Regolament Nru 1371/2007 li jnaqqas mir-responsabbiltà, f’dak li jirrigwarda r-rimbors tal-prezz tal-biljett skont l-Artikolu 17, tal-impriżi ferrovjarji minħabba raġunijiet ta’ forza maġġuri. Madankollu, kif tosserva l-qorti nazzjonali tar-rinviju fit-tieni Domanda, din il-possibbiltà tista’ sseħħ jew billi jiġu applikati b’analoġija r-raġunijiet għall-esklużjoni previsti fl-Artikolu 5(3) tar-Regolament Nru 261/2004, l-Artikolu 20(4) tar-Regolament 1177/2010 u l-Artikolu 23(2) tar-Regolament 181/2011, jew billi jittieħed kont tal-esklużjonijiet mir-responsabbiltà previsti fl-Artikolu 32(2) CIV, li jinsab fl-anness tar-Regolament Nru 1371/2007 u li strettament jifforma parti minnu, u li wkoll jirrigwarda l-kumpens għal interruzzjonijiet mhux mistennija tal-vjaġġi bil-ferrovija. Barra dan, kif jien diġà semmejt, ÖBB‐Personenverkehr AG sostniet li l-forza maġġuri tirrappreżenta prinċipju ġenerali rikonoxxut mid-dritt tal-Unjoni Ewropea.
 1. Dwar l-Artikolu 32 (2) CIV
 24. Fl-opinjoni tiegħi, u għall-kuntrarju tas-sottomissjonijiet ippreżentati fl-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni, ta’ ÖBB‐Personenverkehr AG, u tal-Ġermanja, f’dak li jirrigwarda l-Artikolu 32(2) CIV, ir-Regolament Nru 1371/2007 ma jassoċjax ir-responsabbiltà tal-impriżi ferrovjarji skont l-Artikolu 17, fir-rigward tar-rimbors tal-prezz tal-biljett, mar-regoli dwar il-kumpens stipulati fl-Artikolu 32 tas-CIV kif anness mar-Regolament Nru 1371/2007.
 25. Kif ġie indikat fl-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Isvezja, skont l-Artikolu 32(2) CIV, dawk iċ-ċirkustanzi li ma humiex fil-kontroll tat-trasportaturi, jeħilsuhom mir-responsabbiltà li jikkumpensaw it-tip ta’ ħsara msemmija fl-Artikolu 32(1) ta’ dak l-Artikolu, u xejn iżjed minn dik il-ħsara. Dan il-kumpens jikkonsisti fil-ħlas tal-“ispejjeż raġonevoli ta’ akkomodazzjoni kif ukoll fl-ispejjeż raġonevoli li jirriżultaw minħabba li l-passiġġier ikun irid javża lill-persuni li jkunu qed jistennewħ” fil-każijiet fejn it-telf jew il-ħsara jirriżultaw meta, minħabba kanċellazzjoni, dewmien, jew konnessjoni mitlufa, il-passiġġier ma jistax ikompli, jew ikun raġonevolment mistenni li jkompli, il-vjaġġ tiegħu fl-istess ġurnata.
 26. Għalhekk, il-klawżola dwar il-forza maġġuri fl-Artikolu 32(2) tas-CIV isservi ta’ restrizzjoni fuq l-obbligu li l-passiġġieri tal-ferrovija jiġu kkumpensati għall-ħsara msemmija fl-Artikolu 32(1), liema kumpens ma jinkludix il-prezz ta’ biljett imħallas fir-rigward ta’ servizz ittardjat jew ikkanċellat. L-Artikolu 32(1) jirreferi biss għall-ispejjeż tal-akkomodazzjoni u tal-avviż.
 27. Għalhekk jien naqbel mal-loġika adottata fl-osservazzjonijiet tal-Isvezja, fejn ġie sostnut li kull limitazzjoni fuq ir-rimbors ta’ prezz ta’ biljett, fil-każ ta’ dewmien kif previst fl-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, hi fil-fatt ittrattata b’mod eżawrjenti f’din l-istess dispożizzjoni. L-Artikolu 17(1) inaqqas mir-responsabbiltà tal-impriża ferrovjarja billi jistipula li “il-kalkolu tal-perijodu ta’ dewmien m’ għandux jieħu kont ta’ kwalunkwe dewmien li l-impriża ferrovjarja tista’ turi li seħħ barra t-territorji li fihom it-Trattat li jistabilixxi l-Komunità Ewropea huwa applikat”. L-Artikolu 17(4) ikompli biex jipprovdi li l-kumpens ma jitħallasx f’ċirkustanzi fejn il-passiġġier ikun ġie “infurmat bid-dewmien qabel jixtri l-biljett, jew jekk id-dewmien, minħabba kontinwazzjoni fuq servizz differenti jew tibdil tar-rotta, jibqa’ taħt is-60 minuta”.
 28. Jien ma naqbilx mar-raġunar tal-Ġermanja u tal-Kummissjoni li s-CIV, u b’mod iżjed preċiż l-Artikolu 32(2) tal-imsemmi CIV, huma rilevanti minħabba l-premessa 14 u l-Artikolu 15 tar-Regolament Nru 1371/2007. L-Artikolu 15 jistipula, taħt l-intestatura “għal dewmien, konnessjonijiet mitlufa u kanċellazzjonijiet”, li bla ħsara għad-“dispożizzjonijiet ta’ dan il-Kapitolu, ir-responsabbiltà ta’ l-impriżi ferrovjarji fejn jidħlu dewmien, konnessjonijiet li ma ntlaħqux u kanċellazzjonijiet għandha tkun regolata mill-Kapitolu II tat-Titolu IV ta’ l-Anness I”, filwaqt li l-premessa 14 tistipula li hu “mixtieq” li s-sistema ta’ kumpens stabbilita skont ir-Regolament Nru 1371/2007 tkun fuq l-istess bażi, inter alia, tas-CIV. Iżda l-kliem “suġġett għal dan il-Kapitolu” jirrendi l-Artikolu 15, u għalhekk is-CIV, inqas importanti mir-regoli espliċiti tal-Artikolu 17. Barra dan jien ma nistax naċċetta interpretazzjoni tal-premessa 14 li tillimita, minħabba l-applikazzjoni tas-CIV, il-livell ta’ protezzjoni pprovdut mir-Regolament Nru 1371/2007 fl-Artikolu 17 jew f’xi parti oħra ta’ dan ir-Regolament.
 29. Barra dan, l-Artikolu 32(3) tas-CIV jirreferi l-kwistjoni tar-rimbors tal-prezz tal-biljett lura lid-dritt nazzjonali, li fil-każ inkwistjoni għandha tiġi mifhumha bħala riferiment għall-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007. L-Artikolu 32(3) tas-CIV jipprovdi li d-dritt nazzjonali “għandu jiddetermina jekk u sa liema punt għandu t-trasportatur iħallas għal xi ħsara oħra apparti dik prevista fil-paragrafu 1. Din id-dispożizzjoni għandha tkun bla ħsara għall-Artikolu 44” (6).
 30. Jidher ċar li l-ħsara “apparti dik prevista” fil-paragrafu 32(1) tas-CIV tinkludi l-prezz tal-biljett. Dan huwa indirettament irrikonoxxut fin-nota ta’ spjega tas-CIV (7). Il-punt 3 tal-ispjega tal-Artikolu 32 tas-CIV jgħid li s-soluzzjoni pprovduta [mill-Artikolu 32(1)] għadha mhix sodisfaċenti mill-perspettiva tal-klijent minħabba li l-ittardjar tat-traffiku tal-passiġġieri jirrappreżenta każ tipiku ta’ tħaddim ħażin tal-kuntratt tal-ġarr. Jissemma wkoll il-fatt li, f’bosta sistemi ġuridiċi, it-tħaddim ħażin ta’ kuntratt jiġġustifika rimunerazzjoni mnaqqsa, jiġifieri fil-każ ta’ kuntratti ta’ passiġġieri tal-ferrovija, tnaqqis fil-prezz tat-trasport. Fi kliem ieħor, is-CIV tħalli l-kwistjoni tar-rimbors f’idejn id-dritt nazzjonali, li jfisser li din taqa’ barra l-ambitu tal-eċċezzjoni tal-forza maġġuri fl-Artikolu 32(2) CIV.
 2. Forza maġġuri bħala prinċipju ġenerali tad-dritt
 31. Skont il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, fl-assenza ta’ xi definizzjoni leġiżlattiva speċifika, li hu l-każ fit-tilwima inkwistjoni, ir-“rikonoxximent taċ-ċirkustanzi li jikkostitwixxu forza maġġuri jippresupponi li l-kawża esterna invokata mill-individwi għandha konsegwenzi ineżorabbli u inevitabbli sal-punt li jirrenduha oġġettivament impossibbli għall-persuni kkonċernati li josservaw l-obbligi tagħhom [....]. Il-kunċett ta’ forza maġġuri għandu jinftiehem fis-sens ta’ ċirkustanzi mhux normali u mhux prevedibbli li ma humiex fil-kontroll tal-operatur inkwistjoni, u li l-konsegwenzi tagħhom ma setgħux jiġu evitati minkejja li tkun ittieħdet l-attenzjoni kollha, u li għal din ir-raġuni l-aġir tal-awtoritajiet pubbliċi jista’, skont iċ-ċirkustanzi, jikkostitwixxi każ ta’ forza maġġuri (8)”.
 32. Madankollu, qabel ma ssir evalwazzjoni tal-prinċipju ġenerali hawn fuq imsemmi fir-rigward tal-fatti inwkistjoni, ikun importanti li wieħed iżomm f’moħħu l-kuntest li fih qed tġi invokata l-forza maġġuri fil-kawża preżenti. Fil-kawża prinċipali l-forza maġġuri ma hijiex rilevant fil-kuntesti “klassiċi” li fihom tqajmet fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja sa llum, pereżempju bħala raġuni biex jiġi estiż il-limitu taż-żmien applikabbli skont l-Artikolu 45 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-proċedura (9), jew bħala skuża leġittima biex ma jitwettaqx xi obbligu kuntrattwali (10), jew fir-rigward tal-interpretazzjoni ta’ dispożizzjonijiet speċifiċi tad-dritt tal-UE li jagħmlu provvediment għall-forza maġġuri, jew xi kundizzjonijiet simili. F’dan il-kuntest tal-aħħar il-Qorti tal-Ġustizzja konsistentement sostniet li “minħabba li l-kunċett ta’ forza maġġuri ma għandux l-istess portata fid-diversi kampijiet ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni Ewropea, it-tifsira tagħha għandha tiġi ddeterminata fuq il-bażi tal-kuntest legali li fiha tkun qiegħda tiġi applikata (11).
 33. Iżda dak li qed jidher li qed jiġri fit-tilwima preżenti hu li qed jiġi invokat b’mod pjuttost mhux tas-soltu l-kunċett tal-UE ta’ forza maġġuri. ÖBB‐Personenverkehr AG qiegħda effettivament tikkontendi li l-prinċipju ġenerali tal-UE li jirrigwarda l-forza maġġuri jfisser li r-Regolament Nru 1371/2007, jew għall-inqas l-Artikolu 17 tiegħu, għandu jiġi interpretat b’tali mod li ÖBB‐Personenverkehr AG ikollha d-dritt li tirrifjuta li tirrimborsa l-prezz tal-biljett fil-każ li l-forza maġġuri sseħħ. Dan l-arguament qed isir allavolja l-forza maġġuri ma tissemma la fl-Artikolu 17 u lanqas, kif diġà spjegajt, f’xi parti oħra tar-Regolament Nru 1371/2007 li huwa rilevanti għall-interpretazzjoni tal-Artikolu 17.
 34. Fl-opinjoni tiegħi, din l-interpretazzjoni tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 hi impossibbli fid-dawl tal-għanijiet tar-Regolament Nru 1371/2007 bħala miżura li tipproteġi lill-konsumatur.
 35. Pereżempju, il-premessa 1 tar-Regolament Nru 1371/2007 tgħid, inter alia, li hu importanti li wieħed iħares id-drittijiet tal-utenti fir-rigward tal-passiġġieri tal-ferrovija, filwaqt li l-premessa 2 tirreferi għall-fatt li l-għan stabbilit fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni, l-“Istrateġija għall-Politika tal-Konsumatur 2002–2006” hu li tikseb livell għoli ta’ protezzjoni għall-konsumatur fil-qasam tat-trasport. Il-premessa 3 tindika li, minħabba li l-passiġġieri tal-ferrovija jikkostitwixxu l-parti d-dgħajfa fil-kuntratt tat-trasport, id-drittijiet tal-passiġġieri f’dan ir-rigward għandhom jiġu mħarsa, filwaqt li l-premessa 6 titlob, inter alia, li jiġu msaħħa d-drittijiet tal-passiġġieri tal-ferrovija. L-istess prinċipju ġuridiku jifforma l-bażi tal-Artikolu 6 tar-Regolament li jistabbilixxi n-natura mandatarja tal-obbligi lejn il-passiġġieri skont ir-Regolament.
 36. Minħabba li r-Regolament Nru 1371/2007 jikkostitwixxi miżura mmirata biex ittejjeb il-protezzjoni tal-konsumatur, fil-każ li jkun hemm xi ambigwità, id-dispożizzjonijiet tiegħu għandhom jiġu interpretati skont dan il-għan. Dan jimplika li l-limitazzjonijiet fuq ir-responsabbiltà tal-impriżi ferrovjarji għandhom jiġu applikati b’mod strett, u ma jistgħux jiġu interpretati b’mod li jkun ta’ detriment għall-konsumaturi (12). Inċidentalment, dan l-istess rekwiżit ma jippermettix li ssir analoġija mar-rwol tal-forza maġġuri skont l-Artikolu 32 CIV(2) li jien ittrattajt fil-punti 24 sa 30 iktar ’il fuq.
 37. Barra dan, fl-opinjoni tiegħi l-kwistjoni dwar x’jikkostitwixxi forza maġġuri, u x’inhuma l-effetti tagħha fil-kuntest tad-dritt dwar il-protezzjoni tal-konsumatur, għandha tiġi primarjament stabbilita mill-leġiżlatur. Kif indikajt iktar ’il fuq, fid-dritt tal-Unjoni Ewropea, it-tifsira tal-kunċett ta’ forza maġġuri għandha tqis il-kuntest ġuridiku li fih tiġi applikata. Għalhekk ma hi ħaġa xejn stramba li d-dritt tal-Unjoni Ewropea tistabbilixxi diverġenzi f’dak li jirrigwarda l-konsegwenzi tal-forza maġġuri, u għalhekk fir-Regolament Nru 1371/2007 ssir distinzjoni bejn ir-rimbors tal-prezz tal-biljett skont l-Artikolu 17, u l-kumpens fir-rigward tat-telf li jirriżulta u tal-ħsara kkawżata minħabba l-eżekuzzjoni ħażina tal-kuntratt tal-ġarr tal-passiġġieri skont id-dispożizzjonijiet tas-CIV fl-anness tagħhom. Fi kliem ieħor, li kieku l-leġiżlatur tal-UE kellu l-għan li jillimita l-applikabilità tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 abbażi tal-forza maġġuri, dan kien ikun indikat b’mod ċar fil-kliem tar-Regolament.
 38. Għall-kuntrarju tas-sottomissjonijiet tal-Ġermanja waqt is-seduta, jidhirli li ma hemm xejn inkonsistenti f’sitwazzjoni fejn il-passiġġieri ma jkunux intitolati għall-kumpens tal-ispejjeż tal-akkomodazzjoni fil-każ ta’ forza maġġuri li tkkawża dewmien kbir, iżda xorta jibqgħalhom id-dritt tar-rimbors tal-prezz tal-biljett fil-każ ta’ dewmien anki iqsar. Jista’ jkun li l-leġiżlatur deherlu li jkun xieraq li jipproteġi l-impriżi ferrovjarji mir-responsabbiltà fir-rigward ta’ talbiet għall-kumpens mhux prevedibbli fil-każ ta’ forza maġġuri, filwaqt li jipprekludihom milli jżommu l-prezz sħiħ għal xi servizz li huma ma jkunux wettqu kif suppost. Din hi kwistjoni ta’ politika, u mhux ta’ loġika ġuridika.
 3. L-applikazzjoni analoga tar-regoli dwar il-forza maġġuri fir-Regolamenti 261/2004, 1177/2010, u 181/2011
 39. Lanqas ma nista’ naqbel mal-argumenti magħmulha mill-Kummissjoni u minn ÖBB‐Personenverkehr AG li jsostnu li l-impriżi ferrovjarji jistgħu ma jkunux obbligati jirrimborsaw il-prezz tal-biljett f’każijiet ta’ forza maġġuri b’analoġija mar-raġunijiet għall-esklużjoni previsti fl-Artikolu 5(3) tar-Regolament (KE) Nru 261/2004, l-Artikolu 20(4) tal-(UE) Nru 1177/2010 u l-Artikolu 23(2) tal-(UE) Nru 181/2011, li jirrigwardaw rispettivament l-ivvjaġġar bl-ajru, bil-vapur u bil-karozza tal-linja.
 40. Jien nirrikonoxxi li, kif semmejt iktar ’il-fuq fil-punt 31, il-kunċett tal-forza maġġuri tal-UE jirrikjedi “ċirkustanzi mhux normali u mhux prevedibbli”. Madankollu, fil-kuntest ta’ kuntratti tat-trasport tal-passiġġieri tal-ferrovija, l-iżjed kawżi komuni ta’ forza maġġuri, jiġifieri kundizzjonijiet tat-temp diffiċli, ħsara fl-infrastruttura ferrovjarja, u kunflitti fis-suq tax-xogħol, fil-fatt għandhom frekwenza statistika prevedibbli anki jekk is-seħħ tagħhom individwali tagħhom ma jistax jiġi previst fiċ-ċert. Dan ifisser li l-impriżi ferrovjarji jkunu jafu minn qabel li dawn il-ġrajjiet jistgħu jseħħu (13). Għalhekk, dan ukoll ifisser li jistgħu jiġu kkunsidrati meta jkunu qed jikkalkulaw il-prezz tal-biljett.
 41. Barra dan, iktar kmieni din is-sena l-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat li l-leġiżlatura tal-Unjoni Ewropea kellha d-dritt tistabbilixxi regoli li jipprovdu protezzjoni lil-klijent b’livelli li jvarjaw skont is-settur tat-trasport ikkonċernat. Fis-sentenza C‐12/11 McDonagh (14), fejn linja tal-ajru rebħet kawża wara li rrifjutat tipprovdi l-għajnuna skont l-Artikolu 5(1) tar-Regolament Nru 261/2004, minħabba li ġiet ikkanċellata titjira wara li żbroffa l-vulkan Islandiż Eyjafjallajökull, il-Qorti tal-Ġustizzja ma ffavorietx l-argumenti li sostnew li l-obbligu tat-trasportaturi tal-ajru li jagħtu l-għajnuna jmur kontra l-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament abbażi tal-fatt li dan l-obbligu ma huwiex impost fuq mezzi oħra tat-trasport, jiġifieri l-ivvjaġġar bil-ferrovija skont ir-Regolament Nru 1371/2007, l-ivvjaġġar bil-baħar u l-passaġġ fuq l-ilma intern skont ir-Regolament 1177/2010, u l-ivvjaġġar bil-karozza tal-linja u bil-kowċ skont ir-Regolament 181/2011 (15). Biex tiġġustifika d-differenza fit-trattament, il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li “is-sitwazzjoni tal-impriżi li joperaw fis-settur tal-attività tad-diversi mezzi ta’ trasport ma hijiex paragunabbli inkwantu, fid-dawl tal-metodi ta’ operar tagħhom, tal-kundizzjonijiet ta’ aċċessibbiltà tagħhom u tad-distribuzzjoni tan-netwerks tagħhom, dawn id-diversi mezzi ta’ trasport ma humiex, fir-rigward tal-kundizzjonijiet tal-użu tagħhom, interkambjabbli” (16).
 42. Fid-dawl ta’ dan, diviżjoni ġusta tar-riskju (17) tista’ tipprekludi kull kundizzjoni kuntrattwali li tirrikjedi li passiġġier iħallas il-prezz kollu għal servizz ferrovjarju li ma ngħatax kif suppost minħabba forza maġġuri.
 43. Għal dawn ir-raġunijiet jien nipproponi li t-tieni Domanda tiġi risposta fis-sens li l-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 għandu jiġi interpretat li jfisser li impriża ferrovjarja ma tistax teskludi l-obbligu tagħha li tħallas il-kumpens tal-prezz tal-biljett f’każijiet ta’ forza maġġuri.
 B – Ir-risposta għall-ewwel Domanda
 44. Fl-ewwel Domanda l-Verwaltungsgerichtshof tistaqsi jekk l-Artikolu 30(1) tar-Regolament Nru 1371/2007 għandux jiġi interpretat fis-sens li l-korp nazzjonali maħtur responsabbli għall-infurzar ta’ dan ir-Regolament għandux id-dritt jippreskrivi b’effett vinkolanti fuq impriża ferrovjarja, li l-kundizzjonijiet tal-kumpens tagħha ma jikkonformawx mal-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 17 ta’ dan ir-Regolament, il-kontenut speċifiku tal-kundizzjonijiet tal-kumpens li għandhom jiġu applikati minn din l-impriża ferrovjarja, meta skont id-dritt nazzjonali dan il-korp ikollu biss is-setgħa li jiddikjara dawn il-kundizzjonijiet tal-kumpens nulli u bla effett.
 45. Jien niftakar li skont l-Artikolu 30(1) tar-Regolament Nru 1371/2007, kull korp nazzjonali responsabbli għall-infurzar tal-istess regolament għandu jiżgura li d-drittijiet tal-passiġġieri jiġu rrispettati.
 46. Hu stabbilit li, għalkemm ir-Regolamenti tal-UE huma direttament applikabbli u ġeneralment għandhom effett immedjat fl-ordinamenti ġuridiċi nazzjonali, il-Qorti tal-Ġustizzja rażżnet l-effetti tagħhom f’dawk il-każijiet fejn l-Istati Membri tkun ingħatatilhom ċerta libertà f’dak li jirrigwarda l-adozzjoni tal-miżuri ta’ applikazzjoni.
 47. Fis-sentenza C–367/09 SGS Belgium et (18) ġie deċiż li l-Artikoli 5 u 7 tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Eurotom) Nru 2988/95, tat-18 ta’ Diċembru 1995, dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Komunitajiet Ewropej (19) ma jistax jikkostitwixxi l-unika bażi li fuqha jiġu imposti s-sanzjonijiet amministrattivi skont id-dritt tal-Istat Membru, minħabba li dawn sempliċement stabbilixxew “ir-regoli ġenerali ta’ kontrolli u ta’ sanzjonijiet bl-għan ta’ protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni” (20). Il-Qorti tal-Ġustizzja wkoll żammet f’moħħha l-prinċipju ġenerali tad-dritt tal-UE, li issa jinsab rifless fl-Artikolu 49 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, dwar “il-prinċipju nulla poena sine lege, li ebda sanzjoni amministrattiva ma tista’ tiġi imposta sakemm din ma tkunx ġiet ipprovduta minn att tal-Unjoni preċedenti għall-irregolarità” (21), u li “sanzjoni, anki jekk mhux ta’ natura kriminali, tista’ tiġi imposta biss jekk din hija msejsa fuq bażi legali ċara u mhux ambigwa” (22). Dan għalhekk jimplika li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha ddum taħsibha qabel ma tikkonkludi li l-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 jipprovdi lix-Schienen Control Kommission b’bażi legali suffiċjenti biex tagħti l-ordni kkontestata quddiem il-qorti nazzjonali meta din is-setgħa ma hijiex provduta mid-dritt nazzjonali.
 48. Hu minnu li, skont l’hekk imsejħa duttrina Costanzo, il-Qorti tal-Ġustizzja konsistentement sostniet li, meta ma jkunx possibbli li d-dritt nazzjonali jiġi interpretat u applikat skont ir-rekwiżiti tad-dritt tal-UE, “il-qrati nazzjonali u l-korpi amministrattivi, inklużi l-awtoritajiet deċentralizzati, għandhom l-obbligu li japplikaw id-dritt tal-Unjoni Ewropea b’mod sħiħ u li jipproteġu d-drittijiet li dan jikkonferixxi fuq l-individwi, billi jitħallew, jekk hemm bżonn, inapplikati d-dispożizzjonijiet kollha fid-dritt nazzjonali” (23).
 49. Mill-proċess tal-kawża jidher li l-kwistjoni waslet għand il-Verwaltungsgerichtshof waqt li kien għadu għaddej proċess amministrattiv li fih ix-Schienen‐Control Kommission qalet li biddlet il-kundizzjonijiet tal-kumpens tal-bejħ tal-biljetti għall-vjaġġi bil-ferrovija ta’ ÖBB‐Personenverkehr AG. Kif ġie kkjarifikat mid-domandi magħmulha mill-kompożizzjoni ġudikanti waqt is-seduta, ix-Schienen‐Control Kommission għandha żewġ tipi ta’ funzjonijiet.
 50. L-ewwel nett, f’sitwazzjonijiet bħal dawk tas-sentenza Westbahn (24), ix-Schienen‐Control Commission aġixxiet bħala tribunal amministrattiv kważi-ġudizzjarju f’kuntest ta’ proċeduri kontenzjużi b’żewġ partijiet. Bħal ma kkonfermat il-Qorti tal-Ġustizzja f’dak il-każ, din tippossjedi l-karatteristiċi meħtieġa, f’dak li jikkonċerna l-indipendenza u l-kompożizzjoni, biex tissodisfa l-kriterji tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dan ir-rigward.
 51. Madankollu, f’dawn il-proċeduri x-Schienen‐Control Kommission għandha wkoll ir-rwol ta’ awtoritá amministrattiva, li jinkludi r-responabbiltajiet ta’ korp nazzjonali kompetenti fil-kuntest tal-infurzar tar-Regolament Nru 1371/2007.
 52. B’mod iżjed preċiż, skont l-Artikolu 78a EisbG, Schienen‐Control GmbH, l-entità Awstrijaka għas-sorveljanza tal-attività ferrovjarja li għandha l-istruttura ta’ kumpannija privata b’responsabbiltà limitata, taġixxi bħala medjatur bejn il-passiġġieri u kumpanniji ferrovjarji f’dak li jirrigwarda l-applikazzjoni tar-Regolament Nru 1371/2007.
 53. Skont l-Artikolu 78a(2) EisbG, l-ilmenti tal-passiġġieri msemmija fl-Artikolu 30(2) tar-Regolament Nru 1371/2007 għandhom isiru lil Schienen‐Control GmbH. Jistgħu wkoll isiru lmenti minn assoċjazzjonijiet jew minn ċerti korpi pubbliċi. Schienen‐Control GmbH tista’ tadotta rakkomandazzjonijiet mhux vinkolanti dwar il-kwistjoni. Il-kompetenza ta’ Schienen‐Control GmbH ma tippreġudikax il-kompetenzi tal-qrati u l-awtoritajiet komuni. Dan ifisser li passiġġier jista’ jagħmel kawża ċivili kontra impriża ferrovjarja u jitlob rimedju fil-konfront ta’ dawk il-kundizzjonijiet tal-kumpens applikati lilu li hu jidhirlu li huma inkompatibbli mad-dritt tal-UE.
 54. Skont il-paragrafu 78b (1) tal-EisbG, meta l-medjazzjoni ma twassalx għal soluzzjoni bonarja, ix-Schienen‐Control GmbH għandha tinforma lix-Schienen‐Control Kommission.
 55. Ix-Schienen‐Control Kommission tista’, skont l-Artikolu 78b (2) EisbG, fuq l-inizjattiva tagħha, tiddikjara totalment jew parzjalment nulli u bla effett il-kundizzjonijiet tal-kumpens ta’ kuntratt maħruġ mill-impriża ferrovjarja għall-iskopijiet tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007.
 56. Din id-deċiżjoni tista’ tiġi appellata mill-impriża ferrovjarja quddiem il-Verwaltungsgerichtshof. F’dawn iċ-ċirkustanzi, ix-Schienen‐Control Kommission tieħu r-rwol tal-konvenuta fil-kawża. Għalhekk, f’kuntest bħal dan ix-Schienen‐Control Kommission ma tistax titqies bħala qorti jew tribunal minħabba li hi l-parti kontra fit-tilwima kontra ÖBB‐Personenverkehr AG (25).
 57. Għaldaqstant, hu x’hinu l-iskop tal-obbligu Costanzo tal-awtoritajiet amministrattivi li “japplikaw id-dritt tal-Unjoni Ewropea b’mod sħiħ u li jipproteġu d-drittijiet li dan jikkonferixxi fuq l-individwi, billi jitħallew, jekk hemm bżonn, inapplikati d-dispożizzjonijiet kollha fid-dritt nazzjonali” (26), dan ma jistax jiġi estiż b’tali mod li l-awtoritajiet ikunu obbligati jikkonformaw mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-provvediment ta’ rimedji ġudizzjarji effettivi li jassiguraw l-infurzar tad-drittijiet tal-UE.
 58. Madankollu, fil-kawża preżenti, ix-Schienen‐Control Kommission ma tkunx meħtieġa “tiddiżapplika” liġi ta’ Stat Membru, iżda essenzjalment ikollha teżerċita kompetenza li ma hemmx provvediment għaliha fid-dritt Awstrijak. Fi kliem ieħor, l-ordni li tkun tixtieq tadotta x-Schienen Control Kommission ma tkunx sostitut għad-dikjarazzjoni msemmija fl-Artikolu 78 b EisbG, iżda tkun tissupplimentaha b’obbligu addizzjonali għall-impriża ferrovjarja.
 59. Fl-opinjoni tiegħi, fid-dawl tal-prinċipji msemmija iktar ’il fuq, u fid-dawl tal-kliem tal-Artikolu 30(1) tar-Regolament Nru 1371/2007, huwa impossibbli li wieħed jinterpreta din id-dispożizzjoni fis-sens li tagħti lix-Schienen‐Control Kommission l-awtorità li tagħti ordnijiet speċifiċi li jirrigwardaw it-tibdil tal-kundizzjonijiet tal-kumpens lill-impriżi ferrovjarji bħall-ÖBB‐Personenverkehr AG. Din is-setgħa tkun teħtieġ li l-awtorità tingħatalha kompetenza amministrattiva speċifika, bl-istess mod tar-regola li teżiġi li s-sanzjonijiet jiġu bbażati fuq raġunijiet legali ċari u speċifiċi. Fil-fatt, l-Artikolu 30 tar-Regolament Nru 1371/2007 huwa iżjed miftuħ mill-Artikoli 5 u 7 tar-Regolament 2988/95, il-miżuri kkontemplati mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-Kawża SGS Beligum et u li kif diġà semmejt, il-Qorti tal-Ġustizzja dehrilha li ma kinux jikkostitwixxu bażi suffiċjenti għall-impożizzjoni ta’ sanzjoni amministrattiva.
 60. Għalhekk, jien nipproponi li nirrispondi għall-ewwel Domanda fis-sens li l-Artikolu 30(1) tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 għandu jiġi interpretata fis-sens li l-korp nazzjonali maħtur responsabbli għall-infurzar ta’ dan ir-regolament ma jistax jippreskrivi, b’effett vinkolanti fuq impriża ferrovjarja li l-kundizzjonijiet tal-kumpens tagħha ma jikkonformawx mal-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 17 ta’ dan ir-Regolament, il-kontenut speċifiku tal-iskema ta’ kumpens li għandha tiġi applikata minn din impriża ferrovjarja meta d-dritt nazzjonali jippermetti lil dan il-korp biss li jiddikjara dawn il-kundizzjonijiet tal-kumpens bħala nulli u bla effett.
 C – Osservazzjonijiet Addizzjonali
 61. Madankollu fl-opinjoni tiegħi, biex tkun tista’ ssir evalwazzjoni kompleta tal-prinċipji ġuridiċi inkwistjoni, ir-risposta għall-ewwel Domanda għandha tiġi ssupplimentata. Qabel ma dan ikun jista’ jseħħ, għandha ssir analiżi iżjed bir-reqqa tal-obbligi ta’ ÖBB‐Personenverkehr AG skont ir-Regolament Nru 1371/2007, u tar-rwol tal-Verwaltungsgerichtshof.
 62. Fil-qosor, il-problema prinċipali hawnhekk hi li jidher li ma jeżistux liġijiet nazzjonali li għandhom saħħa biżżejjed biex jiżguraw l-infurzar effettiv tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007. Skont l-ordni tar-rinviju u l-osservazzjonijiet tax-Schienen‐Control Kommission, ladarba din tal-aħħar tiddikjara bħala nulli u bla effett il-kundizzjonijiet tal-kumpens ta’ ÖBB Personenverkehr AG, hi sempliċement terġa’ tadotta mill-ġdid kundizzjonijiet simili. Dan jirriżulta f’logħoba “ping-pong” bejn ir-regolatur u l-impriża ferrovjarja.
 63. Madankollu, allavolja din is-sitwazzjoni tqajjem is-suspett li l-infurzar korrett tar-Regolament Nru 1371/2007 ma huwiex iggarantit fl-Awstrija minħabba dgħjufiji fis-setgħat mogħtija lix-Schienen‐Control Kommission mid-dritt Awstrijak, inkluż in-nuqqas ta’ sanzjonijiet xierqa, hemm limitu għal x’jista’ jinkiseb fil-kawża preżenti biex dan jiġi rrimedjat. Minħabba li l-kawża inkwistjoni ma tikkostitwixxix proċedura ta’ ksur mibdija mill-Kummissjoni kontra l-Awstrija, u minħabba l-problemi ovvji ta’ evidenza, jien ma nistax inkompli nittratta din il-kwistjoni. Barra dan, jeżistu prinċipji tad-dritt tal-UE li jimmeritaw il-kunsiderazzjoni u li jorbtu lil ÖBB Personenverkehr AG u l-Verwaltnungsgerichtshof. Dawn huma ukoll rilevanti għall-infurzar tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007.
 1. L-obbligi ta’ ÖBB Personenverkehr AG
 64. L-ewwel nett, skont ir-regoli tal-UE li jirrigwardaw l-effetti ġuridiċi li għandhom ir-regolamenti fuq id-dritt tal-Istati Membri, ÖBB Personenverkehr AG hi marbuta li tosserva l-obbligi imposti mill-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, minħabba li għall-kuntrarju tal-Artikolu 30 tal-istess Regolament, dan ma jagħti ebda libertà lill-Istati Membri, u għalhekk ma jippermettix li jsiru miżuri nazzjonali ta’ implementazzjoni (27). Fi kliem ieħor, l-eżistenza tal-obbligi legali ta’ ÖBB Personenverkehr AG lejn il-passiġġieri tal-ferrovija skont l-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 bl-ebda mod ma tiddependi fuq l-eżistenza ta’ sanzjonijiet jew rimedji fil-livell nazzjonali.
 65. Hu daqshekk ieħor stabbilit sew li d-dispożizzjonijiet ta’ regolamenti li huma direttament applikabbli, bħal ma hu l-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, huma infurzabbli b’mod orizzontali fi pretensjonijiet bejn l-atturi fis-settur privat (28).
 66. Dan ifisser li ÖBB‐Personenverkehr AG hi legalment marbuta bl-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007, u li l-passiġġieri huma intitolati jinvokawh fi kwalunkwe proċeduri ċivili mibdija kontra ÖBB‐Personenverkehr AG fir-rigward tar-rimbors tal-prezz tal-biljett. Jien ninnota li skont l-Artikolu 78a(2) EisbG, il-kompetenzi tal-qrati komuni ma jiġux affettwati mill-proċedura speċjali li tikkonċerna lil Schienen Control GmbH u fl-aħħar mill-aħħar lix-Schienen Control Kommission.
 67. Jiena konxju tal-fatt li l-proċeduri ċivili jistgħu mhux dejjem joffru alternattiva prattika lill-klijenti li jkunu jixtiequ jirkupraw il-prezz tal-biljett fir-rigward ta’ vjaġġi sfrattati mill-forza maġġuri. Dan hu minħabba, fost affarijiet oħra, is-somom involuti żgħar u minħabba li l-kawżi ċivili jinvolvu spiża relattivament kbira. Xorta waħda, fl-opinjoni tiegħi, kull bidla li ssir lill-proċeduri ċivili għall-infurzar tar-Regolament Nru 1371/2007 hija kwistjoni li tirrigwarda l-leġiżlatur Awstrijak. Għalhekk, jidher illi ma jistax jiġi sostnut li d-dritt Awstrijak ma jipprovdix aċċess għall-qrati biex jiġu difiżi d-drittijiet tal-Unjoni Ewropea li l-passiġġieri jiksbu mill-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 (29).
 2. Il-pożizzjoni tal-Verwaltnungsgerichtshof
 68. Mill-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li fl-assenza ta’ leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea f’dan il-qasam, hija s-sistema legali nazzjonali ta’ kull Stat Membru li tistabbilixxi l-qrati u t-tribunali li għandhom ġurisdizzjoni u li tistabbilixxi r-regoli li jirregolaw l-azzjonijiet li jħarsu d-drittijiet li l-persuni kkonċernati jnisslu mil-liġi tal-Unjoni Ewropea (30). Ma hemmx dubju li l-Verwaltungsgerichtshof hi “qorti” skont id-dritt tal-UE, u hi marbuta bl-istess obbligi li għandhom il-qrati tal-Istati Membri. Għalhekk dan ifisser li skont l-Artikolu 19(1) TEU (ex Artikolu 10 KE) din hi marbuta li “tieħu l-miżuri xierqa kollha, kemm ġenerali kif ukoll partikolari, biex tiżgura s-sodisfament” ta’ drittijiet individwali li jkunu ġejjin mir-Regolamenti. Hu daqshekk ieħor stabbilit li qorti bħal ma hi l-Verwaltungsgerichtshof għandha jkollha r-responsabbiltà li “tassigura[w] [i]l-protezzjoni ġuridika li l-individwi jgawdu bis-saħħa tad-dispożizzjonijiet tal-liġi Komunitarja u li għandhom jiggarantixxu l-effett sħiħ ta’ dawn id-dispożizzjonijiet” (31).
 69. Fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha l-Kummissjoni tiġbed l-attenzjoni dwar il-fatt li jekk sitwazzjoni ta’ “ping-pong” bejn il-korp nazzjonali tal-infurzar u l-impriża ferrovjarja, bħal dik deskritta fil-punt 63 iktar ’il fuq, tkun tipperikola l-applikazzjoni tal-prinċipji tal-kumpens skont ir-Regolament Nru 1371/2007, allura jridu jkunu l-qrati Awstrijaki li jiddeċiedu jekk għandhomx jiġu diżapplikati d-dispożizzjonijiet rilevanti tal-EisbG.
 70. Jiena konxju tal-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja ma saritilha ebda domanda mill-Verwaltungsgerichtshof dwar l-obbligi tagħha f’dak li jirrigwarda s-sanzjonijiet. Dan ifisser, pereżempju. li l-Qorti tal-Ġustizzja ma ġietx mitluba tirriżovli problema tat-tip Comet/Rewe li tirrigwarda sitwazzjoni fejn regola proċedurali nazzjonali tostakola l-infurzar ta’ miżura tal-Unjoni Ewropea b’effett dirett(32). Il-Qorti tal-Ġustizzja lanqas ma ntalbet tiddelibera dwar kwistjoni bħal dik tal-Kawża Unibet, li ttrattat inter alia l-obbligu, jekk dan kien jeżisti, tal-qrati nazzjonali li joħolqu rimedju ġdid biex tkun tista’ tiġi infurzata miżura tal-Unjoni Ewropea b’effett dirett, biex tissuplimenta s-sanzjonijiet previsti skont id-dritt nazzjonali(33). Pjuttost, id-domanda magħmulha fil-proċeduri ewlenin ġiet ristretta għas-setgħat tax-Schienen Control Kommission, korp illi jien ikkonkludejt jikkostitwixxi entità amministrattiva għall-iskopijiet tal-funzjonijiet li hi wettqet f’dan il-każ. Madankollu, minħabba li t-tilwima għandha tiġi riżolta mill-Verwaltungsgerichtshof fil-kapaċità tagħha ta’ qorti amministrattiva, jidher li l-kwistjoni tar-rimedji li għandha toffri skont id-dritt tal-Unjoni Ewropea, hi pertinenti.
 71. Fl-opinjoni tiegħi, u kif diġà semmejt, peress li fid-dritt Awstrijak ma teżisti ebda regola proċedurali li tmur kontra l-ġurisprudenza tat-tip Comet/Rewe, jew kwalunkwe problema relatata mal-għoti ta’ miżuri provviżorju (34), l-Unjoni Ewropea ma tobbligax lill-Verwaltungsgerichtshof, fil-kawża inkwistjoni, li tipprovdi xi rimedju ġudizzjarju li jeċċedi s-setgħat tagħha skont id-dritt Awstrijak (35). La l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li tirrigwarda l-protezzjoni ġudizzjarja effettiva, jew ir-responsabbiltajiet li jaqgħu fuq il-Verwaltungsgerichtshof bis-saħħa tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentli, ma jobbligawha tagħmel iżjed minn dan (36). U dan għal żewġ raġunijiet.
 72. L-ewwel nett, ma hemm ebda passiġġier li hu parti fil-kawża ewlenija. Pjuttost, l-infurzar tad-drittijiet mogħtija bis-saħħa tal-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 qed tintalab minn awtorità amministrattiva, ix-Schienen‐Control Kommission, kontra impriża korporattiva, ÖBB Personenverkehr AG. Hi din tal-aħħar li qed titlob li tingħata l-protezzjoni ġudizzjarja fil-konfront ta’ deċiżjoni amministrattiva, li fil-fehma tagħha teċċedi l-mandat ta’ awtorità, u li mhix korretta fis-sustanza.
 73. Filwaqt li l-Artikolu 30(2) tar-Regolament Nru 1371/2007 jagħti lill-passiġġieri d-dritt li jagħmlu lment lill-korp maħtur apposta skont il-paragrafu (1), u li fl-Awstrija dan sar permezz tar-rwol ta’ Schienen‐Control GmbH, ir-Regolament ma jistabilixxi xejn iżjed, ħlief l-obbligu skont l-Artikolu 32 fuq l-Istati Membri li jimponu sanzjonijiet effettivi, proporzjonali u dissważivi(37).
 74. Fl-opinjoni tiegħi dan ifisser li l-infurzar amministrattiv tar-Regolament Nru 1371/2007 jħares id-drittijiet tal-passiġġieri b’mod indirett biss, u b’hekk joħloq dubju dwar jekk il-ġurisprudenza tal-Qorti dwar id-drittijiet tal-individwi, u l-konsegwenzi li din iġġorr magħha fir-rigward tal-protezzjoni ġudizzjarja effettiva, tapplikax fi proċeduri bejn awtorità amministrattiva bħal ma hi x-Schienen‐Control Kommission, u entità li hi suġġett għas-sorveljanza tagħha, bħal ma hi ÖBB Personenverkehr AG.
 75. It-tieni nett, u fi kwalunkwe każ, il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar ir-rimedji effettivi ma tirrikjedix li l-qrati amministrattivi jaġixxu kontra l-prinċipju reformatio in pejus, jew li jagħtu ordnijiet li ma humiex awtorizzati jagħmlu skont id-dritt nazzjonali (38), ħlief fil-każ ta’ miżuri provviżjori biex jipproteġu l-infurzar ta’ miżuri tal-Unjoni Ewropea li jkunu qed jistennew sentenza finali (39). F’dan il-każ jien nirreferi għall-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti fil-punti 40 u 41 tal-Kawża Unibet. Dawn huma hekk kif ġej:
 “40. Għalkemm it-Trattat KE stabbilixxa numru ta’ proċeduri diretti li, jekk hemm bżonn, jistgħu jiġu eżerċitati minn persuni privati quddiem l-Imħallef Komunitarju, ma stabbilixxiex quddiem il-qrati nazzjonali, bil-għan li jitħares id-dritt Komunitarju, proċeduri legali oħra minbarra dawk stabbiliti mil-liġi nazzjonali (sentenza tas-7 ta’ Lulju 1981, Rewe, 158/80, Ġabra p. 1805, punt 44).
 41. Kien ikun mod ieħor biss kieku kien jirriżulta mill-istruttura tas-sistema legali nazzjonali in kwistjoni li ma teżisti l-ebda proċedura ta’ rimedju li tippermetti, anki jekk b’mod inċidentali, li jiġi assigurat ir-rispett tad-drittijiet li l-individwi jinvokaw taħt id-dritt Komunitarju (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-16 ta’ Diċembru 1976, Rewe, iċċitata iktar ’il fuq, punt 5; u s-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Comet, punt 16; kif ukoll Factortame et, punti 19 sa 23)”.
 76. Fl-opinjoni tiegħi jidher li fid-dritt Awstrijak jeżistu rimedji legali, kemm diretti kif ukoll indiretti, li jippermettu li l-passiġġieri tal-ferrovija jikkontestaw l-osservanza Awstrijaka tar-Regolament Nru 1371/2007(40). U lanqas ma qamet xi kwistjoni, f’dan il-każ, fejn il-passiġġieri tal-ferrovija jew saħansitra x-Schienen Control Kommission, ġew miċħudha d-dritt li jieħdu passi f’qorti, u li tikkostitwixxi l-qofol tal-prinċipji stabbiliti skont il-Qorti tal-Ġustizzja taħt ir-rubrika ta’ protezzjoni ġudizzjarja effettiva.
 77. Barra dan, hu stabbilit li meta Stat Membru fl-eżerċitar tal-libertà tiegħu “li jirregola l-qrati kompetenti u l-metodi proċedurali tar-rimedji intiżi li jħarsu d-drittijiet illi l-individwi jinvokaw taħt id-dritt Komunitarju” (41) ikun ħalla lok għal tilwima dwar in-nuqqas ta’ osservanza tal-prinċipju tal-effettività, l-obbligu impost mid-dritt tal-UE fuq il-qrati nazzjonali hu sempliċement “li għandhom jinterpretaw ir-regoli proċedurali applikabbli fil-konfront tal-proċeduri li għandhom quddiemhom, bħan-neċessità ta’ relazzjoni legali konkreta bejn il-parti rikorrenti u l-Istat, safejn huwa possibbli b’mod li dawn ikunu jistgħu jirċievu applikazzjoni li tikkontribwixxi għat-tħaddim tal-għan, imfakkar fil-punt 37 ta’ din is-sentenza, li tiġi ggarantita protezzjoni ġudizzjarja effettiva tad-drittijiet li l-individwi jinvokaw taħt id-dritt Komunitarji” (enfażi miżjuda) (42).
 78. Wieħed għandu jżid ma’ dan li hemm raġuni oħra importanti għaliex is-setgħa tal-qrati li jagħtu ordnijiet li ma humiex miżuri provviżorji lill-awtoritajiet amministrattivi ma tistax titqies li tikkonforma mal-prinċipju ġenerali tal-UE tal-protezzjoni ġudizzjarja effettiva. Il-ġudikatura tal-UE qatt ma ngħatatilha din it-tip ta’ kompetenza fir-rigward ta’ istituzzjonijiet oħra tal-UE (43). Għalhekk huwa diffiċli li jiġi sostnut li għandu jintalab iktar mill-qrati tal-Istati Membri milli mil-ġudikatura tal-UE .
 79. Abbażi ta’ dawn ir-raġunijiet, jien nipproponi r-risposti segwenti għad-domandi magħmulha mill-Verwaltungsgerichtshof:
 L-Artikolu 30(1) tar-Regolament (KE) Nru 1371/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Ottubru 2007, dwar id-drittijiet u l-obbligi tal-passiġġieri tal-ferroviji għandu jiġi interpretat fis-sens li, il-korp nazzjonali inkarigat bl-applikazzjoni ta’ dan ir-regolament ma huwiex awtorizzat jippreskrivi, b’mod vinkolanti fuq impriża tal-ferroviji li l-kundizzjonijiet tal-kumpens għar-rimbors tal-prezz ta’ biljett ma jikkorrispondux mal-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 17 ta’ dan ir-regolament, il-kontenut speċifiku tal-kundizzjonijiet tal-kumpens li għandhom jintużaw minn din l-impriża, meta d-dritt nazzjonali jagħtih biss il-possibbiltà li jiddikjara n-nullità ta’ tali kundizzjonijiet. Madankollu, l-obbligu legali ta’ impriżi ferrovjarja li jissodisfaw l-Artikolu 17 ta’ dan ir-Regolament, kif interpretat mill-qrati kompetenti nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja, ma jiddependix fuq is-setgħat tal-korp nazzjonali jew is-sanzjonijiet li huwa għandu.
 L-Artikolu 17 tar-Regolament Nru 1371/2007 għandu jiġi interpretat fis-sens li impriża ferrovjarja ma tistax teskludi l-obbligu tagħha taħt dan l-Artikolu biex tħallas kumpens tal-prezz tal-biljett fil-każijiet ta’ forza maġġuri.
 2 – ĠU L 315, p. 14.
 3 – Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-11 ta’ Frar 2004, li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’ titjiriet, u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 259/91 (Test b’rilevanza għaż-ŻEE) – Dikjarazzjoni tal-Kummissjoni (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 7, Vol. 8, p. 10). (Hi ħaġa stramba li wara d-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament tinsab id-dikjarazzjoni tal-Kummissjoni msemmija fit-titolu).
 4 – Regolament (UE) Nru 1177/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-24 ta’ Novembru 2010, dwar id-drittijiet tal-passiġġieri meta jivvjaġġaw bil-baħar jew minn passaġġi fuq l-ilma interni u li jemenda r-Regolament (KE) Nru 2006/2004, (ĠU L 334, p. 1).
 5 – Regolament (UE) Nru 181/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Frar 2011, dwar id-drittijiet tal-passiġġieri fit-trasport bix-xarabank u bil-kowċ u li jemenda r-Regolament (KE) Nru 2006/2004. Test b’rilevanza għaż-ŻEE (ĠU L 55, p. 1).
 6 – Artikolu 44 tal-Anness jittratta l-kumpens u d-dewmien fir-rigward tal-konsenja ta’ vettura.
 7 – Rapport tal-Uffiċċju Ċentrali dwar ir-Reviżjoni tal-Konvenzjoni dwar it-Trasport bil-Ferrovija (COTIF) tad-9 ta’ Mejju 1980 u r-Rapporti ta’ Spjegazzjoni dwar it-testi adottati mill-Ħames Assemblea Ġenerali tal-1 ta’ Jannar 2011.
 8 – Sentenza tas-7 ta’ Diċembru 1993, Huygen (C‐12/92, Ġabra p. I‐381, punt 31).
 9 – Ara, pereżempju, is-sentenza tal-15 ta’ Diċembru 1994, Bayer vs Il-Kummissjoni (C‐195/91 P, Ġabra p. I‐5619).
 10 – Ara, pereżempju, is-sentenza tal-10 ta’ April 2003, Il-Parlament Ewropew vs SERS (C‐167/99, Ġabra p. I‐3269).
 11 – Ara, pereżempju, is-sentenza tal-14 ta’ Ġunju 2012, CIVAD (C‐533/10, punt 26 u l-ġurisprudenza ċċitata).
 12 – Ara, b’analoġija, il-Kawżi magħquda tad-19 ta’ Novembru 2009, Sturgeon (C‐402/07 u C‐432/07, Ġabra p. I‐10923, punti 43 sa 45); is-sentenza tat-22 ta’ Diċembru, 2008 Wallentin-Hermann (C‐549/07, Ġabra p. I‐11061, punt 20); is-sentenza tal-31 ta’ Jannar 2013, McDonagh (C‐12/11, punti 31 sa 32); is-sentenza tal-4 ta’ Ottubru 2012, Finnair ( C‐22/11, punt 38).
 13 – Ara, b’analoġija, is-sentenza tal-4 ta’ Marzu 2010, Il-Kummissjoni vs L-Italja (C‐297/08, Ġabra p. I‐1749, punt 86), u r-risposta ta’ “amministrazzjoni diliġenti” għall-possibbiltà ta’ ċirkustanzi li allegatament kienu jikkostitwixxu forza maġġuri, u s-sentenza Il-Parlament Ewropew vs SERS, punt 118, dwar il-prevedibbiltà min-naħa tal-kuntrattur ewlieni qabel ma beda x-xogħol, ta’ ċertu numru ta’ nuqqasijiet min-naħa ta’ impriżi li kienu qed iwettqu dmirijiethom.
 14 – Punt 54.
 15 – Punt 56 u l-ġurisprudenza ċċitata.
 16 – Ara l-punti 40 sa 45 tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Bot fil-kawża li wasslet għas-sentenza tal-31 ta’ Jannar 2013, McDonagh (C‐12/11, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra), relatati mad-diviżjoni tar-riskju bejn it-trasportatur u l-passiġġier fir-rigward tal-effetti ta’ forza maġġuri. Kif ġie kkonfermat fis-sentenza, l-obbligu ta’ diliġenza tat-trasportatur ġie evalwat b’mod differenti mill-obbligu li jagħmel tajjeb għall-ħsara.
 17 – Sentenza tat-28 ta’ Ottubru 2010 (C-367/09, Ġabra p. I‐10761).
 18 – ĠU L 312, p. 1 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 1, Vol. 1, p. 340).
 19 – Il-punt 36 tas-sentenza. Dwar l-effetti ġuridiċi ta’ regolamenti li jeżiġu miżuri ta’ applikazzjoni, ara l-punti 32 u 33 tal-istess sentenza u l-ġurisprudenza ċċitata.
 20 – Il-punt 39 tas-sentenza.
 21 – Punt 61 u l-ġurisprudenza ċċitata. Kif ġie sostnut fil-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-punt 36, dan ir-rekwiżit huwa “espressjoni partikolari tal-prinċipju ġenerali ta’ ċertezza legali, li jikkostitwixxi prinċipju fundamentali tad-dritt Komunitarju, u jeżiġi, b’mod partikolari, li liġi tkun ċara u preċiża, sabiex l-individwi jkunu jistgħu jagħrfu d‐drittijiet u l-obbligi tagħhom mingħajr ambigwità u jimxu skont dan it-tagħrif”.
 22 – Ara, pereżempju, il-Kawżi maqgħuda li wasslu għas-sentenza tat-22 ta’ Diċembru 2010, Gavieiro (C‐444/09 u C‐456/09, Ġabra p. I‐14031, punt 73 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara, bl-istess mod u iżjed reċenti, is-sentenza tal-24 ta’ Mejju 2012, Amia SpA (C-97/11, punt 38). Id-duttrina Costanzo ġiet ikkritikata minħabba li naqset milli tosserva d-diviżjoni tal-poter skont id-dritt tal-Istati Membri, peress illi tidher li teżiġi li l-awtoritajiet amministrattivi jeċċedu l-limiti tas-setgħat tagħhom imposti mid-dritt nazzjonali, inklużi l-miżuri leġiżlattivi ewlenin. Ara pereżempju B. de Witte, “Direct Effect, Primacy, and the Nature of the EU Legal Order”, fi P. Craig, u G. de Búrca G., “The Evolution of EU Law” (Oxford, 2011) 323 paġna 333. Għal studju ddettaljat ara M. Verhoeven, “The Costanzo Obligation: the obligations of national administrative authorities in the case of incompatibility between national law and European law” (Intersentian, 2011).
 23 – Sentenza tat-22 ta’ Novembru 2012, Westbahn Management (C‐136/11).
 24 – Hawnhekk nagħmel analoġija mas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-7 ta’ Diċembru 2010, Vebic (C‐439/08 Ġabra p. I‐12471), fejn ġie sotnut illi, minħabba r-rekwiżit li l-Artikolu 101 TFUE u l-Artikolu 102 TFUE għandhom jiġu applikati b’mod effettiv, awtorità nazzjonali għall-kompetizzjoni għandha jkollha d-dritt li taġixxi bħala difensur jew intervenjent fi proċeduri ġudizzjarji tal-appell kontra d-deċiżjonijiet tagħha stess. Hu ċar li x-Schienen‐Control Kommission hi intitolata tagħmel l-istess. Madankollu, din neċessarjament ikollha tiġi prekluża milli teżerċita dan id-dritt jekk hi stess tkun qorti jew tribunal.
 25 – Sentenza Gavierio, punt 73.
 26 – Sentenza SGS Belgium et, iċċitata iktar ’il fuq, punt 17.
 27 – Sentenza tas-17 ta’ Settembru 2002, Muñoz and Superior Fruiticola (C‐253/00, Ġabra p. I‐7289).
 28 – F’dan is-sens ipparaguna s-sentenza tat-22 Diċembru 2010, DEB (C-279/09, Ġabra p. I‐13849). Ara wkoll l-opportunitajiet għal soluzzjonijiet alternattivi disponibbli għall-konsumaturi skont id-Direttiva 2008/52/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-21 ta’ Mejju 2008, dwar ċerti aspetti ta’ medjazzjoni f’materji ċivili u kummerċjali (ĠU L 136, p. 3).
 29 – Sentenza tal-15 ta’ April 2008, Impact (C‐268/06, Ġabra p. I‐2483, punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata).
 30 – Sentenza Impact, punt 42.
 31 – Sentenzi tas-16 ta’ Diċembru 1976, Comet (C‐45/76, Ġabra p. 2043) u Rewe (C-33/76, Ġabra p. 1989).
 32 – Sentenza tat-13 ta’ Marzu 2007, Unibet (C‐432/05, Ġabra p. I‐2271).
 33 – Sentenza tad-19 ta’ Ġunju 1990, Factortame (C‐213/89, Ġabra p. I‐2433).
 34 – Għal diskussjoni dwar id-differenza bejn l-awtonomija nazzjonali proċedurali, u l-awtonomija nazzjonali rimedjali, li ġġenerat relazzjoni li dejjem iżjed qed issir kumplessa, bejn il-prinċipju tal-effettività stabbilit f’Rewe, u l-prinċipju fundamentali dwar il-protezzjoni ġudizzjarja effettiva kif ikkunsidrata f’kawżi bħal Unibet u Impact. Ara Prechal, S. u Widdershoven, R. “Redefining the Relationship between ‘Rewe‐effectiveness’ and Effective Judicial Protection” Review of European Adminstrative Law (2011), p. 31, speċjalment il-paġna 33.
 35 – Id-dritt għal rimedju effettiv, kif salvagwardat mill-Artikolu 47 tal-Karta, ġie reċentement ikkunsidrat mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tat-28 ta’ Lulju 2011, Diouf (C-69/10, Ġabra p. I‐7151).
 36 – F’dak li jirrgwarda tal-aħħar, skont l-Artikolu 167 EisbG, persuna li ma tippubblikax il-kundizzjonijiet tal-kumpens skont l-Artikolu 22a(1) EisbG tista’ tiġi ssanzjonata mill-awtorità amministrattiva tad-distrett, u mhux mix-Schienen Control Kommission, b’multa ta’ mhux iżjed minn EUR 2 180.
 37 – Għal studju ddettaljat dwar is-sensittività tas-setgħat rimedjali tal-qrati amministrattivi, fil-konfront taż-żamma tad-diviżjoni tal-poter, ara l-General Report of the International Association of Supreme Administrative Jurisdictions, VIIIth Congress, Madrid, 2004.
 38 – Ara s-sentenza Factortame et.
 39 – Ara s-sentenza Unibet, punt 55.
 40 – Impact, punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata.
 41 – Impact, punt 54. Ipparaguna ma’ Gavieiro, punti 95 u 96 Ara wkoll Kawża C‐240/09 Lesoochranárske zoskupenie (C‐240/09, Ġabra p. I‐1255, punt 51).
 42 – Jien ninnota li t-Trattat ta’ Lisbona żamm ir-restrizzjoni tradizzjonali fuq ir-rimedji li jistgħu jordnaw il-Qorti tal-Ġustizzja u l-Qorti Ġenerali, jiġifieri miżuri provviżorji u ta’ sospensjoni (Artikoli 278 u 279 TFUE), is-setgħa li jiddikjaraw ċerti miżuri tal-UE bla effett (Artikoli 264 u 266 TFUE), u s-setgħa li jordnaw li jitħallsu d-danni (Artikolu 268 u 340, it-tieni u t-tielet paragrafi, TFUE). Dan għalhekk ifisser li kull talba minn rikorrent għal ordni speċifika, li tordna lill-istituzzjonijiet rilevanti tal-UE li jieħdu azzjoni speċifika biex jirrimedjaw il-ħsara allegata, għandha tkun inammissibbli. Ara, pereżempju, il-Kawżi magħquda tal-15 ta’ Settembru 1998, ENS et vs Il-Kummissjoni (T‐374/94, T‐375/94, T‐384/94, u T‐388/94, Ġabra p. II-3141, punt 53).
 43 – B’analoġija, jien ninnota l-paralelliżmu fir-responsabbiltà tal-Istat, f’dak li jirrigwarda r-regoli attribwibbli lill-Istati Membri u lill-istituzzjonijiet tal-UE, fis-sentenza tal-4 ta’ Lulju 2000, Bergaderm u Goupil vs Il-Kummissjoni (C‐352/98 P, Ġabra p. I‐5291).


type: caselaw

jurisdiction: EU

text:
 16.5.2009
 HU
 Az Európai Unió Hivatalos Lapja
 C 113/46
 2009. február 27-én benyújtott kereset — Meister kontra OHIM
 (F-17/09. sz. ügy)
 2009/C 113/95
 Az eljárás nyelve: német
 Felek
 Felperes: Herbert E. Meister (Alicante, Spanyolország) (képviselő: H.-J. Zimmermann ügyvéd)
 Alperes: Belső Piaci Harmonizációs Hivatal (védjegyek és formatervezési minták)
 A jogvita tárgya és leírása
 A felperes 2008. évi előmeneteli pontjainak elszámolásával szembeni panaszát elutasító határozat megsemmisítése és kártérítés iránti kérelem az alkalmazottak helyes igazgatása elveinek megsértése miatt.
 Kereseti kérelmek
 —
 A Közszolgálati Törvényszék semmisítse meg az elnök 2008. december 20-i közbenső határozatát, amely elutasította a felperesnek a személyzeti szabályzat 90. cikkének (2) bekezdése alapján 2008. augusztus 20-án benyújtott panaszát;
 —
 a Közszolgálati Törvényszék kötelezze az alperest, hogy kártérítésként fizesse meg a felperesnek a Közszolgálati Törvényszék által meghatározandó összeget;
 —
 a Közszolgálati Törvényszék az alperest kötelezze az összes költség viselésére.


type: wikipedia

text:
Gustave Flaubert (Rouen, 12. prosinca 1821. – imanje Croisset, Rouen, 8. svibnja 1880.), francuski prozaist, jedan od najvećih svjetskih romanopisaca.
 Životopis
 Sin liječnika, Flaubert upisuje studij prava koji ne završava, putuje sjevernom Afrikom, formira krug pariških prijatelja, a od svojih tridesetih godina uglavnom živi na imanju Croisset u Normandiji, s povremenim posjetima Parizu. Nakon adolescentske ljubavi prema udatoj Elise Schlesinger, koju nije nikad zaboravio, imao je više erotskih veza, od kojih je najpoznatija s pariškom spisateljicom Louise Colet, no, nikad nije zasnovao vlastitu obitelj.
 Flaubertovo djelo je, može se reći bez ikakve ograde, središnji narativni opus 19. stoljeća. Iako su veliki ruski romanopisci poput Tolstoja i Dostojevskog popularniji i utjecajniji kod širega čitateljstva, te iako je njihov zahvat u stvarnost dojmljiviji i uzbudljiviji- Gustave Flaubert ostaje nenadmašivim, uzornim majstorom. Kao što je za Velazqueza rečeno da je bio slikar za slikare, tako se za Flauberta može kazati da je pisac za pisce, veliki učitelj i mjerilo majstorstva. Raznovrsnost i inventivnost piščeva djela zapanjuju: na njega se pozivaju kako naturalistička i realistička škola, od Maupassanta, Zole, Uptona Sinclaira do nebrojenih američkih i europskih naturalista, tako i simbolistička struja radikalnoga esteticizma koja inzistira na formalnome savršenstvu narativne umjetnine, utjelovljena u Proustu i Joyceu. Dodamo li tomu da su opusi Conrada, Camusja, Kafke i Sartrea nezamislivi bez Flauberta dobiva se dojam o dubini i dosegu utjecaja majstora iz Croisseta.
 Književni opus
 Prvo Flaubertovo remek djelo je ujedno i najkontroverznije: "Gospođa Bovary", 1857., turobna pripovijest o egzistencijalnoj dosadi, preljubima i samoubojstvu žene provincijskoga normandijskoga liječnika, savršeno komponirana kao jedan od egzemplarnih psiholoških romana, izazvala je sudski proces zbog navodno nemoralnih dijelova teksta. No pisac, njegov izdavač i tiskar su oslobođeni optužbe, zahvaljujući, među inim, i realizmu i životnoj mudrosti suca. Roman odlikuju značajke koje će se sretati i u kasnijim Flaubertovim djelima: vjerodostojnost u prikazu pojedinosti, impersonalni pristup u kojem ne čujemo glas pisca niti uopće znamo za njegovo postojanje, te harmonični i njegovani stil koji je postao uzorom francuske proze. U sljedećem romanu "Salammbo", 1862., autor je dao maha svom potiskivanom temperamentu, no, ni tu nije iznevjerio arhivarski i trijezni pristup – u tom spoju nespojivih sastavnica leži čar prikaza stare Kartage, kao i opisu razmaha bujnih strasti i atavizama koji su uzbuđivali piščevu maštu, najčešće svjesno ograničenu na prozaičnu malograđansku svakodnevnicu.
 Godine 1869. Flaubert objavljuje svoj najveći roman, "Sentimentalni odgoj". To poluautobiografsko djelo u kojem je rekreirao svoju mladenačku očaranost Elise Schlesinger i studentske dane, autor je opisao kao "moralnu povijest ljudi moga naraštaja". Više od toga, "Sentimentalni odgoj", koji prati razgorijevanje i sagorijevanje strasti i ambicija Frederica Moreaua i kruga njegovih pariških prijatelja – roman je o korozivnoj sili Vremena koja rastače bilo kakav životni poriv. Djelo zapravo nema zaplet i rasplet u konvencionalnom smislu riječi: likovi se vrte u prostoru vlastitih projekcija i želja, vrijeme prolazi i ništa se bitno ne riješava niti ostvaruje, a konac romana je potresan u svojoj svijesno naglašenoj banalnosti – patos neostvarenih žudnji i izjalovljenih ambicija, sublimiran u nezaboravnim scenama susreta ostarjelih Frederica i njegove mladenačke ljubavi, kao i u konačnom dijalogu s "prijateljem" o antiklimaktičnim "vrhuncima" njihovih sterilnih života, tvori polazište za velike ostvaraje Faulknera i Prousta u 20. stoljeću, kroničara receptivne preosjetljive svijesti paralizirane pred hipnotičkom moći indiferentnoga vanjskoga svijeta. Posve su drukčije fantastične vizije "Iskušenja svetoga Antuna", 1874, dramsko-romanesknoga uratka, toga "francuskoga Fausta" na kojem je radio preko 25 godina. Posljednje, postumno djelo je "Bouvard i Pecuchet", 1881., groteskna prethodnica antiromana središtena oko bizarnih seoskih "pothvata" dvojice umirovljenih činovnika, hibridna je studija okarakterizirana i kao svojevrsna farsična enciklopedija ljudske gluposti.
 Gustave Falubert ostaje najutjecajnijim romanopiscem 19. stoljeća: ako je za Gogoljevu "Kabanicu" rečeno da je sva kasnija ruska književnost izašla iz nje, bez pretjerivanje možemo konstatirati da je golem dio svjetske narativne proze druge polovice 19. i cijeloga 20. stoljeća potekao iz Flaubertova opusa.
 Djela
 "Madame Bovary" 1857. u Parizu
 "Salammbo" (1862.)
 "Sentimentalni odgoj" (L'Education sentimentale (1869.)
 "Iskušenja svetoga Antuna" (La Tentation de Saint Antoine – 1874.)
 "Tri priče" (Trois contes – 1877.)
 Bouvard et Pécuchet (1881., postumno)
 Dictionnaire des idées reçues (1911., postumno)
 Flaubertova djela prevedena na hrvatski
 Romani
 „Gospođa Bovary“
 „Memoari jednog luđaka“
 „Salambo“, povijesni roman o Kartagi
 „U mjesecu studenom“ (preveo Tin Ujević)
 „Iskušenje svetoga Antuna“, nadotjeraniji njegov filozofski roman
 „Jednostavno srce“
 „Bouvard i Pecuchet“
 „Sentimentalni odgoj“, najbolji roman, romansirana biografija, autobiografski roman
 Flaubert, Gustave


type: contracts

text:
 Avis juridique important
 |
 21984A0609(06)
 Brevveksling om forlængelse af et arrangement vedrørende punkt 2 i aftalen i form af brevveksling mellem Det europæiske økonomiske Fællesskab og Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik om handel med får og geder samt kød heraf
 EF-Tidende nr. L 154 af 09/06/1984 s. 0047 - 0048
 ***** BREVVEKSLING om forlaengelse af et arrangement vedroerende punkt 2 i aftalen i form af brevveksling mellem Det europaeiske oekonomiske Faellesskab og Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik om handel med faar og geder samt koed heraf Brev nr. 1 Hr. . . . . . ., Under henvisning til aftalen mellem Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik og Det europaeiske oekonomiske Faellesskab om handel med faar og geder samt koed heraf, undertegnet den 14. juni 1982, og navnlig til de droeftelser, der har fundet sted mellem de to parter i henhold til punkt 13 i naevnte aftale, har jeg den aere at meddele Dem, at regeringen for Den tjekkoslovakiske socialistiske socialistiske Republik i aftalens gyldighedsperiode fortsat vil drage omsorf for, at afsaetningen af tjekkoslovakiske produkter inden for Faellesskabet foregaar paa en saadan maade, at der ikke sker aendringer i det traditionelle moenster for samhandelen med de saerlige markedsomraader, der betragtes som foelsomme. De kompetente tjekkoslovakiske myndigheder vil navnlig paase, at udfoerslerne til Frankrig og Irland hvert aar begraenses saaledes: - Frankrig: nul, - Irland: nul. Jeg ville vaere Dem taknemmelig, saafremt De vil anerkende modtagelsen af denne skrivelse. Modtag, hr. . . . . ., forsikringen om min mest udmaerkede hoejagtelse. For regeringen for Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik Brev nr. 2 Hr. . . . . . ., Jeg har den aere hermed at anerkende modtagelsen af Deres skrivelse af dags dato med foelgende ordlyd: »Under henvisning til aftalen mellem Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik og Det europaeiske Faellesskab om handel med faar og geder samt koed heraf, undertegnet den 14. juni 1982, og navnlig til de droeftelser, der har fundet sted mellem de to parter i henhold til punkt 13 i naevnte aftale, har jeg den aere at meddele Dem, at regeringen for Den tjekkoslovakiske socialistiske Republik i aftalens gyldighedsperiode fortsat vil drage omsorg for, at afsaetningen af tjekkoslovakiske produkter inden for Faellesskabet foregaar paa en saadan maade, at der ikke sker aendringer i det traditionelle moenster, for samhandelen med de saerlige markedsomraader, der betragtes som foelsomme. De kompetente tjekkoslovakiske myndigheder vil navnlig paase, at udfoerslerne til Frankrig og Irland hvert begraenses saaledes: - Frankrig: nul; - Irland: nul. Jeg ville vaere Dem taknemmelig, saafremt De vil anerkende modtagelsen af denne skrivelse.« Modtag, hr . . . . . . forsikringen om min mest udmaerkede hoejagtelse. Paa vegne af Raadet for De europaeiske Faellesskaber


text:
 29.9.2012
 HU
 Az Európai Unió Hivatalos Lapja
 C 295/27
 2012. július 19-én benyújtott kereset — Hut.com kontra OHIM — Intersport France (THE HUT)
 (T-330/12. sz. ügy)
 2012/C 295/48
 A keresetlevél nyelve: angol
 Felek
 Felperes: The Hut.com Ltd (Northwich, Egyesült Királyság) (képviselő: S. Malynicz, Barrister)
 Alperes: Belső Piaci Harmonizációs Hivatal (védjegyek és formatervezési minták) (OHIM)
 A másik fél a fellebbezési tanács előtti eljárásban: Intersport France (Longjumeau, Franciaország)
 Kereseti kérelmek
 A felperes azt kéri, hogy a Törvényszék
 —
 helyezze hatályon kívül a Belső Piaci Harmonizációs Hivatal (védjegyek és formatervezési minták) második fellebbezési tanácsának 2012. április 27-én az R 814/2011-2. sz. ügyben hozott határozatát; és
 —
 az alperest, valamint a fellebbezési tanács előtti eljárásban részt vevő másik felet kötelezze a saját költségeik és a felperes költségeinek viselésére.
 Jogalapok és fontosabb érvek
 A közösségi védjegy bejelentője: a felperes.
 Az érintett közösségi védjegy: a „THE HUT” szóvédjegy többek között a 35. osztályba tartozó szolgáltatások vonatkozásában — 8394091. sz. közösségi védjegybejelentés.
 A felszólalási eljárásban hivatkozott védjegy vagy megjelölés jogosultja: a fellebbezési tanács előtti eljárásban részt vevő másik fél.
 A hivatkozott védjegy vagy megjelölés: a 33228708. sz. „LA HUTTE” francia szóvédjegy a 3., 5., 18., 22., 25. és 28. osztályba tartozó áruk vonatkozásában.
 A felszólalási osztály határozata: a felszólalási osztály a felszólalást teljes egészében elutasította.
 A fellebbezési tanács határozata: a fellebbezési tanács a megtámadott határozatot részben hatályon kívül helyezte.
 Jogalapok: a 207/2009 tanácsi rendelet 8. cikke (1) bekezdése b) pontjának a megsértése.


text:
 3.12.2014
 SK
 Úradný vestník Európskej únie
 L 347/42
 ROZHODNUTIE SPOLOČNÉHO VÝBORU EÚ – PLO č. 1/2014
 z 8. mája 2014,
 ktorým sa mení článok 15 ods. 7 protokolu č. 3 k Európsko-stredomorskej dočasnej dohode o pridružení o obchode a spolupráci medzi Európskym spoločenstvom, na jednej strane, a Organizáciou pre oslobodenie Palestíny v prospech palestínskych orgánov Západného brehu a Pásma Gazy, na druhej strane, týkajúceho sa vymedzenia pojmu „pôvodné výrobky“ a metód administratívnej spolupráce
 (2014/867/EÚ)
 SPOLOČNÝ VÝBOR,
 so zreteľom na Európsko-stredomorskú dočasnú dohodu o pridružení o obchode a spolupráci medzi Európskym spoločenstvom, na jednej strane, a Organizáciou pre oslobodenie Palestíny (PLO) v prospech palestínskych orgánov Západného brehu a Pásma Gazy, na druhej strane, a najmä na článok 39 protokolu č. 3 k tejto dohode,
 keďže:
 (1)
 Článok 15 ods. 7 protokolu č. 3 k Európsko-stredomorskej dočasnej dohode o pridružení o obchode a spolupráci medzi Európskym spoločenstvom, na jednej strane, a Organizáciou pre oslobodenie Palestíny v prospech palestínskych orgánov Západného brehu a Pásma Gazy, na druhej strane (1) (ďalej len „dohoda“), zmenený rozhodnutím Spoločného výboru ES – PLO č. 1/2009 z 24. júna 2009 (2), za určitých podmienok umožňuje vrátenie cla alebo čiastočné oslobodenie od cla alebo poplatkov s rovnocenným účinkom do 31. decembra 2009.
 (2)
 Komisia na základe žiadosti PLO navrhla v roku 2010, aby sa uplatňovanie článku 15 protokolu č. 3 k dohode predĺžilo do 31. decembra 2012. Spoločný výbor ES – PLO však nikdy toto rozhodnutie neprijal.
 (3)
 V záujme prehľadnosti a s cieľom zaistiť dlhodobú hospodársku predvídateľnosť a právnu istotu pre hospodárske subjekty a takisto s cieľom regularizovať obdobie, na ktoré sa vzťahuje daný návrh Komisie, sa strany dohody dohodli, že uplatňovanie článku 15 ods. 7 protokolu č. 3 k dohode sa s účinnosťou od 1. januára 2010 predĺži o šesť rokov.
 (4)
 Protokol č. 3 k dohode by sa preto mal zodpovedajúcim spôsobom zmeniť.
 (5)
 Keďže článok 15 ods. 7 protokolu č. 3 k dohode sa prestal uplatňovať 31. decembra 2009, toto rozhodnutie by sa malo uplatňovať od 1. januára 2010,
 PRIJAL TOTO ROZHODNUTIE:
 Článok 1
 Posledný pododsek odseku 7 článku 15 protokolu č. 3 k Európsko-stredomorskej dočasnej dohode o pridružení o obchode a spolupráci medzi Európskym spoločenstvom, na jednej strane, a Organizáciou pre oslobodenie Palestíny v prospech palestínskych orgánov Západného brehu a Pásma Gazy, na druhej strane, týkajúceho sa vymedzenia pojmu „pôvodné výrobky“ a metód administratívnej spolupráce, sa nahrádza takto:
 „Tento odsek sa uplatňuje do 31. decembra 2015 a môže byť preskúmaný na základe vzájomnej dohody.“
 Článok 2
 Toto rozhodnutie nadobúda účinnosť dňom jeho prijatia.
 Uplatňuje sa od 1. januára 2010.
 V Bruseli 8. mája 2014
 Za Spoločný výbor
 predseda
 H. MINGARELLI
 (1) Ú. v. ES L 187, 16.7.1997, s. 3.
 (2) Ú. v. EÚ L 298, 13.11.2009, s. 1.


type: legislation

text:
 Svarīgs juridisks paziņojums
 |
 52005PC0285
 Priekšlikums Padomes Lēmums ar ko Nīderlandes Karalistei atļauj piemērot pasākumu, atkāpjoties no 11. panta Padomes Sestajā direktīvā 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem /* COM/2005/0285 galīgā redakcija */
 [pic] | EIROPAS KOPIENU KOMISIJA |Briselē, 29.6.2005COM(2005) 285 galīgā redakcijaPriekšlikumsPADOMES LĒMUMSar ko Nīderlandes Karalistei atļauj piemērot pasākumu, atkāpjoties no 11. panta Padomes Sestajā direktīvā 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem(iesniegusi Komisija)PASKAIDROJUMA RAKSTSPRIEKšLIKUMA KONTEKSTS |Priekšlikuma pamatojums un mērķi Saskaņā ar 27. panta 1. punktu Padomes 1977. gada 17. maija Sestajā Direktīvā 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem - Kopēja pievienotās vērtības nodokļu sistēma: vienota aprēķinu bāze, Padome, pēc Komisijas priekšlikuma rīkojoties vienprātīgi, var atļaut jebkurai dalībvalstij piemērot īpašus pasākumus, atkāpjoties no minētās direktīvas, lai vienkāršotu procedūru, kādā iekasē nodokli, vai nepieļautu noteiktu veidu nodokļa nemaksāšanu vai izvairīšanos no nodokļa maksāšanas. Nīderlandes Karaliste vēstulē, kas 2004. gada 4. oktobrī reģistrēta Komisijas Ģenerālsekretariātā, lūdza atļauju ieviest īpašu pasākumu, atkāpjoties no Sestās direktīvas 11. panta. Saskaņā ar Sestās direktīvas 27. panta 2. punktu Komisija ar 2004. gada 1. decembra vēstuli informēja pārējās dalībvalstis par Nīderlandes Karalistes lūgumu, un ar 2004. gada 2. decembra vēstuli Komisija Nīderlandes Karalistei paziņoja, ka tās rīcībā ir visa informācija, ko tā uzskata par nepieciešamu lūguma izvērtēšanai. |Vispārējais konteksts Sestās direktīvas 11. panta A daļas 1. punkta a) apakšpunktā ir izvirzīts vispārējs noteikums, ka ar nodokli apliekamā summa ir visa summa, kas veido atlīdzību, kuru piegādātājs ir saņēmis vai kura tam jāsaņem no pircēja. Nīderlandes Karaliste vairākās tautsaimniecības nozarēs arvien biežāk ir saskārusies ar nodokļa apiešanas shēmām, kas attiecas uz ražošanas līdzekļu piegādi un ar ražošanas līdzekļiem saistītu pakalpojumu sniegšanu. Tā var izpausties vienošanās vai tiesību nodošanas veidā, kā rezultātā preces tiek nodotas saņēmēja rīcībā. Šo nodokļa apiešanas shēmu pamatā ir saistīto pušu darījumi, kuros tiek samaksāta atlīdzība, kas neatbilst tirgus vērtībai, gadījumos, kad saņēmējam nav tiesību uz PVN atskaitīšanu vai tās ir tikai daļējas. Piemēram, piegādātājam, ar pievienotās vērtības nodokli apliekamai personai, kurai ir tiesības uz pievienotās vērtības priekšnodokļa atskaitīšanu pilnā apmērā, iegādājoties dārgus ražošanas līdzekļus, bieži vien ir tikai viens nolūks tos tālāk piegādāt (saistītajam) saņēmējam nomas pirkuma vai nomas veidā. Nomas maksa var būt noteikta ļoti zema, liecinot par faktu, ka puses ir savstarpēji saistītas; vēlāk ražošanas līdzekļus ļoti bieži pārdod saņēmējam par cenu, kurai ir maz kopīga ar šo līdzekļu vērtību. Saņēmējs dažreiz saņem preces, uzņēmumiem apvienojoties vai izveidojot PVN maksātāju grupas. Līdzīgas nodokļa apiešanas shēmas izmanto arī pakalpojumiem, kam ir ievērojama vērtība un kurus parasti amortizē ar ienākumu nodokli vai uzņēmuma nodokli saistītu iemeslu dēļ. Šīs nodokļa apiešanas shēmas ir radījušas ievērojamus ieņēmumu zaudējumus. Tādēļ Nīderlandes Karaliste ir lūgusi atļauju ar PVN apliekamo summu šādos gadījumos noteikt, pamatojoties uz atvērta tirgus vērtību, nevis uz atlīdzību. Komisija piekrīt, ka šī atkāpe ir vērsta pret PVN sistēmas ļaunprātīgu izmantošanu. Komisija 2005. gada 16. martā iesniedza priekšlikumu direktīvai, ar ko groza Sesto direktīvu attiecībā uz noteiktiem pasākumiem, lai vienkāršotu PVN iekasēšanas procedūru un palīdzētu cīnīties pret nodokļa nemaksāšanu un izvairīšanos no nodokļa maksāšanas, un atceļ atsevišķus lēmumus, kas piešķir atkāpes (racionalizējot 27. pantā noteikto atkāpju piemērošanu). Šis priekšlikums, cita starpā, skar arī jautājumu par to, kā novērtēt piegādes starp saistītām personām. Tādēļ šis lūgums jāizpilda, līdz stājas spēkā iepriekšminētā direktīva, kas racionalizē atkāpes no 27. panta, taču ne vēlāk kā 2009. gada 31. decembrī. |Spēkā esošie noteikumi šā priekšlikuma jomā Līdzīgas atkāpes saistībā ar Sestās direktīvas 11. pantu ir piešķirtas citām dalībvalstīm. |Atbilstība citām politikām un Savienības mērķiem Nepiemēro. |APSPRIEšANāS AR IEINTERESēTAJāM PERSONāM UN IETEKMES NOVēRTēJUMS |Apspriešanās ar ieinteresētajām personām |Neattiecas. |Ekspertu atzinuma pieprasīšana un izmantošana |Nebija vajadzības pēc neatkarīgas ekspertīzes. |Ietekmes novērtējums Lēmuma priekšlikuma mērķis ir cīnīties pret izvairīšanos no PVN maksāšanas Nīderlandē, tādēļ tam iespējama pozitīva ietekme uz tautsaimniecību. Katrā gadījumā šī ietekme būs ierobežota atkāpes šaurās darbības jomas dēļ. |PRIEKšLIKUMA JURIDISKIE FAKTORI |Kopsavilkums par ierosināto priekšlikumu Priekšlikuma mērķis ir atļaut Nīderlandes Karalistei piemērot pasākumu, ar ko atkāpjas no Sestās Padomes Direktīvas 77/388/EEK 11. panta par summu, kuru apliek ar nodokli, attiecībā uz ražošanas līdzekļiem un saistītajiem pakalpojumiem. |Juridiskais pamats 27. panta 1. punkts Padomes 1977. gada 17. maija Sestajā Direktīvā 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem - Kopēja pievienotās vērtības nodokļu sistēma: vienota aprēķinu bāze. |Subsidiaritātes princips Kopienai ir ekskluzīva kompetence šā priekšlikuma darbības jomā. Tāpēc subsidiaritātes principu nepiemēro. |Proporcionalitātes princips Priekšlikums atbilst proporcionalitātes principam šāda(-u) iemesla(-u) dēļ: |Šis lēmums attiecas uz atļauju, ko piešķir dalībvalstij pēc tās pieprasījuma, un neuzliek tālākus pienākumus. |Tā kā atkāpes piemērošanas joma ir ierobežota, īpašais pasākums ir proporcionāls izvirzītajam mērķim. |Tiesību aktu izvēle |Ierosinātie tiesību akti: citi. |Citi tiesību akti nebūtu piemēroti šāda(-u) iemesla(-u) dēļ. Saskaņā ar Sestās Padomes Direktīvas 77/388/EEK 27. pantu par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem, iespējams piemērot tikai Padomes lēmumu. |IETEKME UZ BUDžETU |Šī atkāpe neatstās negatīvu ietekmi uz Kopienas resursiem, kas veidojas no PVN ieņēmumiem. |PAPILDU INFORMāCIJA |Pārbaudes/pārskatīšanas/darbības beigšanas klauzula |Šis priekšlikums ietver termiņa izbeigšanās klauzulu. |1. PriekšlikumsPADOMES LĒMUMSar ko Nīderlandes Karalistei atļauj piemērot pasākumu, atkāpjoties no 11. panta Padomes Sestajā direktīvā 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiemEIROPAS SAVIENĪBAS PADOME,ņemot vērā Eiropas Kopienas dibināšanas līgumu,ņemot vērā Padomes 1977. gada 17. maija Direktīvu 77/388/EEK par to, kā saskaņojami dalībvalstu tiesību akti par apgrozījuma nodokļiem - Kopēja pievienotās vērtības nodokļu sistēma: vienota aprēķinu bāze[1], un jo īpaši tās 27. pantu,ņemot vērā Komisijas priekšlikumu[2],tā kā:(1) Vēstulē, kas 2004. gada 4. oktobrī reģistrēta Komisijas Ģenerālsekretariātā, Nīderlandes Karaliste lūdza atļauju ieviest īpašu pasākumu, ar ko atkāpjas no Direktīvas 77/388/EEK 11. panta A daļas 1. punkta a) apakšpunkta.(2) Komisija saskaņā ar Direktīvas 77/388/EEK 27. panta 2. punktu 2004. gada 1. decembra vēstulē informēja pārējās dalībvalstis par Nīderlandes Karalistes lūgumu. 2. decembra vēstulē Komisija paziņoja Nīderlandes Karalistei, ka tās rīcībā ir visa informācija, ko tā uzskata par nepieciešamu lūguma izvērtēšanai.(3) Atkāpes mērķis ir nepieļaut izvairīšanos no pievienotās vērtības nodokļa (PVN) maksāšanas, samazinot vērtību piegādēm starp saistītām personām, kad saņēmējam nav tiesību uz PVN atskaitīšanu vai tās ir tikai daļējas. Tā ir izstrādāta, lai nepieļautu, ka ļaunprātīgi izmanto ražošanas līdzekļu piegādes vai ar tām saistītu pakalpojumu sniegšanu, piemēram, izpirkuma nomu vai nomu, vai jebkuru citu vienošanos, kā rezultātā preces tiek nodotas saņēmēja rīcībā. Sakarā ar saistību starp pusēm bieži vien tiek noteikta atlīdzība, kas ir zemāka par tirgus vērtību, kā rezultātā iekasētais PVN ir ievērojami mazāks.(4) Īpašais pasākums ir jāpiemēro vienīgi tajos gadījumos, kad administrācija var secināt, ka summu, kuru apliek ar nodokli un kura ir noteikta saskaņā ar Direktīvas 77/388/EEK 11. panta A daļas 1. punkta a) apakšpunktu, ir ietekmējušas pušu starpā pastāvošās attiecības. Jebkurā gadījumā šim secinājumam jābalstās uz nepārprotamiem faktiem nevis pieņēmumiem.(5) Tādēļ ir lietderīgi un samērīgi atļaut Nīderlandes Karalistei uzskatīt, ka summa, kas apliekama ar nodokli, ir šo piegāžu atvērta tirgus vērtība.(6) Atkāpes, kas atbilst Direktīvas 77/388/EEK 27. pantam un kā nolūks ir nepieļaut izvairīšanos no PVN maksāšanas saistībā ar piegādēm starp saistītajam pusēm, ir iekļautas direktīvas priekšlikumā, ar ko racionalizētu dažas atkāpes, kuras atbilst minētajam pantam. Tādēļ jāierobežo šīs atkāpes piemērošanas periods, līdz stājas spēkā minētā direktīva.(7) Šī atkāpe neatstās negatīvu ietekmi uz Kopienas resursiem, kas veidojas no PVN ieņēmumiem,IR PIEŅĒMUSI ŠO LĒMUMU.1. pantsAtkāpjoties no Direktīvas 77/388/EEK 11. panta A daļas 1. punkta a) apakšpunkta, Nīderlandes Karalistei ir atļauts pieņemt atvērta tirgus vērtību, kā tā noteikta Direktīvas 77/388/EEK 11. panta A daļas 1. punkta d) apakšpunktā, par summu, kas apliekama ar nodokli, kapitālieguldījumu preču piegādēm vai jebkādai citai pakalpojumu sniegšanai, kā rezultātā kapitālieguldījumu prece tiek nodota saņēmēja rīcībā, ja izpildīti šādi nosacījumi:2. saņēmējs ir ar nodokli neapliekama juridiska persona vai ar nodokli apliekama persona, kas veic ar nodokli daļēji vai pilnībā neapliekamas darbības, kas nedod tiesības uz nodokļa atskaitījumiem;3. saskaņā ar valsts tiesību aktiem piegādātājs un saņēmējs ir tieši vai netieši saistītas personas;4. ņemot vērā lietas apstākļus, vairāki fakti dod iespēju secināt, ka attiecības starp šīm saistītajam pusēm ir ietekmējušas summu, ko apliek ar nodokli un kas ir noteikta saskaņā ar Direktīvas 77/388/EEK 11. panta A daļas 1. punkta a) apakšpunktu.Šajā pantā kapitālieguldījumu preces ir ražošanas līdzekļi, kā tos noteikusi Nīderlandes Karaliste saskaņā ar Direktīvas 77/388/EEK 20. panta 4. punktu, un ārpus minētās definīcijas darbības jomas – pakalpojumi ievērojamā vērtībā, kuru var amortizēt.2. pantsAtļauja, kas piešķirta saskaņā ar 1. pantu, zaudē spēku dienā, kad stājas spēkā direktīva, ar ko tiks racionalizētas atkāpes saskaņā ar Direktīvas 77/388/EEK 27. pantu, kuru mērķis ir novērst izvairīšanos no pievienotās vērtības nodokļa maksāšanas saistībā ar summu, kas apliekama ar nodokli, vai 2009. gada 31. decembrī, atkarībā no tā, kura diena ir agrāk.3. pantsŠis lēmums ir adresēts Nīderlandes Karalistei.Briselē,Padomes vārdā -priekšsēdētājs [1] OV L 145, 13.6.1977., 1. lpp. Direktīvā jaunākie grozījumi izdarīti ar Direktīvu 2004/66/EK (OV L 168, 1.5.2004., 35. lpp.).[2] OV C [...], [...], . lpp.


text:
 28.11.2013
 FI
 Euroopan unionin virallinen lehti
 L 318/22
 ETA:N SEKAKOMITEAN PÄÄTÖS
 N:o 120/2013,
 annettu 14 päivänä kesäkuuta 2013,
 ETA-sopimuksen liitteen XIII (Liikenne) muuttamisesta
 ETA:N SEKAKOMITEA, joka
 ottaa huomioon Euroopan talousalueesta tehdyn sopimuksen, jäljempänä ’ETA-sopimus’, ja erityisesti sen 98 artiklan,
 sekä katsoo seuraavaa:
 (1)
 Vaarallisten aineiden sisämaankuljetuksista annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivin 2008/68/EY liitteiden mukauttamisesta tieteen ja tekniikan kehitykseen toisen kerran 3 päivänä joulukuuta 2012 annettu komission direktiivi 2012/45/EU (1) olisi otettava osaksi ETA-sopimusta.
 (2)
 Sen vuoksi olisi muutettava ETA-sopimuksen liitettä XIII,
 ON HYVÄKSYNYT TÄMÄN PÄÄTÖKSEN:
 1 artikla
 Lisätään ETA-sopimuksen liitteessä XIII olevaan 13c kohtaan (Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivi 2008/68/EY) luetelmakohta seuraavasti:
 ”—
 32012 L 0045: komission direktiivi 2012/45/EU, annettu 3 päivänä joulukuuta 2012 (EUVL L 332, 4.12.2012, s. 18)”.
 2 artikla
 Direktiivin 2012/45/EU islanniksi ja norjaksi laaditut tekstit, jotka julkaistaan Euroopan unionin virallisen lehden ETA-täydennysosassa, ovat todistusvoimaisia.
 3 artikla
 Tämä päätös tulee voimaan 15 päivänä kesäkuuta 2013, jos kaikki ETA-sopimuksen 103 artiklan 1 kohdan mukaiset ilmoitukset on tehty (2).
 4 artikla
 Tämä päätös julkaistaan Euroopan unionin virallisen lehden ETA-osastossa ja ETA-täydennysosassa.
 Tehty Brysselissä 14 päivänä kesäkuuta 2013.
 ETA:n sekakomitean puolesta
 Puheenjohtaja
 Gianluca GRIPPA
 (1) EUVL L 332, 4.12.2012, s. 18.
 (2) Valtiosäännön asettamista vaatimuksista ei ole ilmoitettu.