type: contracts

jurisdiction: EU

text:
14 GA Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh 31.12.2020
 COMHAONTÚ TRÁDÁLA AGUS COMHAIR IDIR AN tAONTAS EORPACH AGUS AN
 COMHPHOBAL EORPACH DO FHUINNEAMH ADAMHACH, DE PHÁIRT AMHÁIN, AGUS
 RÍOCHT AONTAITHE NA BREATAINE MÓIRE AGUS THUAISCEART ÉIREANN, DEN PHÁIRT
 EILE
 ---pagebreak--- BROLLACH ..................................................................................................................................... 20
 CUID A hAON: FORÁLACHA COITEANNA AGUS INSTITIÚIDEACHA ..................................................23
 Teideal I: Forálacha Ginearálta ..................................................................................................... 23
 Teideal II: Prionsabail an léirmhínithe agus na sainmhínithe ....................................................... 23
 Teideal III: CREAT INSTITIÚIDEACH ............................................................................................... 25
 CUID A DÓ: SOCRUITHE TRÁDÁLA, IOMPAIR, IASCAIGH AGUS EILE................................................32
 CEANNTEIDEAL A HAON: TRÁDÁIL .................................................................................................... 32
 Teideal I: Trádáil in earraí ............................................................................................................. 32
 Teideal II: Seirbhísí agus infheistíocht ........................................................................................... 92
 Teideal III: An trádáil dhigiteach ................................................................................................. 137
 Teideal IV: Gluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí, aistrithe agus bearta coimirce sealadacha ......... 144
 Teideal V: Maoin intleachtúil ...................................................................................................... 146
 Teideal VI: Soláthar poiblí ........................................................................................................... 170
 Teideal VII: Fiontair bheaga agus mheánmhéide........................................................................ 176
 Teideal VIII: Fuinneamh .............................................................................................................. 179
 Teideal IX: Trédhearcacht ........................................................................................................... 196
 Teideal X: Dea-chleachtas rialála agus comhar rialála ................................................................ 197
 Teideal XI: Cothrom iomaíochta um an iomaíocht chóir agus oscailte agus um fhorbairt
 inbhuanaithe ............................................................................................................................... 203
 Teideal XII: Eisceachtaí ................................................................................................................ 244
 CEANNTEIDEAL A DÓ: AN EITLÍOCHT .............................................................................................. 249
 Teideal I: An t Aeriompar ............................................................................................................ 249
 Teideal II: Sábháilteacht eitlíochta .............................................................................................. 270
 CEANNTEIDEAL A TRÍ: AN tIOMPAR DE BHÓTHAR ......................................................................... 276
 Teideal I: IOMPAR EARRAÍ DE BHÓTHAR .................................................................................... 276
 Teideal II: Iompar Paisinéirí de Bhóthar ...................................................................................... 282
 CEANNTEIDEAL A CEATHAIR: COMHORDÚ NA SLÁNDÁLA SÓISIALTA AGUS VÍOSAÍ LE HAGHAIGH
 CUAIRTEANNA GEARRTHÉARMACHA ............................................................................................. 291
 Teideal I: Comhordú na slándála sóisialta................................................................................... 291
 Teideal II: Víosaí le haghaidh cuairteanna gearrthéarmacha ..................................................... 291
 CEANNTEIDEAL A CÚIG: AN tIASCACH ............................................................................................ 292
 CEANNTEIDEAL A SÉ: FORÁLACHA EILE .......................................................................................... 306
 CUID A TRÍ: FORFHEIDHMIÚ AN DLÍ AGUS COMHAR BREITHIÚNACH IN ÁBHAIR CHOIRIÚLA ....... 314
 Teideal I: Forálacha Ginearálta ................................................................................................... 314
 Teideal II: Malartuithe DNA, Méarloirg agus Sonraí Clárúcháin Feithicle .................................. 317
 Teideal III: Sonraí i dtaifead ainmneacha paisinéirí a aistriú agus a phróiseáil .......................... 323
 Teideal IV: Comhar maidir le Faisnéis Oibríochtúil ..................................................................... 334
 ---pagebreak--- Teideal V: Comhar le Europol ..................................................................................................... 335
 Teideal VI: Comhar le Eurojust.................................................................................................... 342
 Teideal VII: Tabhairt suas ............................................................................................................ 346
 Teideal VIII: Cúnamh frithpháirteach .......................................................................................... 364
 Teideal IX: Faisnéis faoi thaifead coiriúil a mhalartú .................................................................. 368
 Teideal X: Frithsciúradh airgid agus maoiniú frithsceimhlitheoireachta .................................... 371
 Teideal XI: Reo agus coigistiú ...................................................................................................... 375
 Teideal XII: Forálacha eile ........................................................................................................... 390
 Teideal XIII: Réiteach Díospóidí ................................................................................................... 395
 CUID A CEATHAIR: COMHAR TÉAMACH....................................................................................... 399
 Teideal I: An tslándáil sláinte ...................................................................................................... 399
 Teideal II: Cibearshlándáil ........................................................................................................... 400
 CUID A CÚIG: RANNPHÁIRTÍOCHT I gCLÁIR AN AONTAIS, BAINISTÍOCHT FHÓNTA AIRGEADAIS
 AGUS FORÁLACHA AIRGEADAIS .................................................................................................. 403
 CUID A SÉ: RÉITEACH DÍOSPÓIDE AGUS FORÁLACHA COTHROMÁNACHA .................................... 422
 Teideal I: Réiteach Díospóidí ....................................................................................................... 422
 Teideal II: Bonn comhair ............................................................................................................. 436
 Teideal III: Oibleagáidí agus bearta coimirce a chomhlíonadh ................................................... 440
 CUID A SEACHT: FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA ..................................................................... 442
 IARSCRÍBHINNÍ ........................................................................................................................... 454
 IARSCRÍBHINN INST: RIALACHA NÓS IMEACHTA NA COMHAIRLE COMHPHÁIRTÍOCHTA [AGUS NA
 gCOISTÍ] ........................................................................................................................................... 454
 IARSCRÍBHINN ORIG-1: RÉAMHFHORÁLACHA MAIDIR LE RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA ........................................................................................................................ 459
 IARSCRÍBHINN ORIG-2: RIALACHA TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA ........................................ 467
 IARSCRÍBHINN ORIG-2A: CUÓTAÍ TIONSCNAIMH AGUS ROGHANNA MALARTACHA AR NA
 RIALACHA TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA IN IARSCRÍBHINN ORIG-2 [RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA] ...................................................................................................................... 516
 IARSCRÍBHINN ORIG-2B: RIALACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA TÁIRGESHONRACHA LE hAGHAIDH
 TAISC-CHEALLRAÍ LEICTREACHA AGUS FEITHICLÍ LEICTRITHE ........................................................ 519
 IARSCRÍBHINN ORIG-3: DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA............................................................................ 523
 IARSCRÍBHINN ORIG-4: TÉACS AN RÁITIS MAIDIR LE TIONSCNAMH .............................................. 527
 IARSCRÍBHINN ORIG-5: DEARBHÚ COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE PRIONSACHT ANDÓRA ........... 529
 IARSCRÍBHINN ORIG-6: DEARBHÚ COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE POBLACHT SAN MAIRÍNE ....... 530
 IARSCRÍBHINN SPS-1: NA CRITÉIR DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL SPS.19(d) .............................. 531
 IARSCRÍBHINN TBT-1: MÓTARFHEITHICLÍ AGUS TREALAMH AGUS PÁIRTEANNA DÍOBH .............. 532
 IARSCRÍBHINN TBT-2:TÁIRGÍ ÍOCSHLÁINTE .................................................................................... 537
 IARSCRÍBHINN TBT-3:CEIMICEÁIN .................................................................................................. 549
 IARSCRÍBHINN TBT-4:TÁIRGÍ ORGÁNACHA..................................................................................... 552
 16
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN-TBT-5: TRÁDÁIL I bhFÍON ........................................................................................ 560
 IARSCRÍBHINN TBT-XX – SOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL TBT.9(4) MAIDIR LE FAISNÉIS A
 MHALARTÚ GO RIALTA MAIDIR LE SÁBHÁILTEACHT TÁIRGÍ NEAMHBHIA AGUS MAIDIR LE BEARTA
 COISCTHEACHA, SRIANTACHA AGUS CEARTAITHEACHA LENA mBAINEANN ................................. 568
 IARSCRÍBHINN TBT-ZZ – SOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN Airteagal TBT.9(5) LE hAGHAIDH FAISNÉIS A
 MHALARTÚ GO RIALTA MAIDIR LE BEARTA A DHÉANTAR I LEITH TÁIRGÍ
 NEAMHCHOMHLÍONTACHA NEAMH-BHIA, SEACHAS NA BEARTA SIN A CHUMHDAÍTEAR LE
 hAIRTEAGAL TBT.9(4) ...................................................................................................................... 569
 IARSCRÍBHINN CUSTMS-1: OIBREOIRÍ EACNAMAÍOCHA ÚDARAITHE ............................................ 570
 IARSCRÍBHINN SERVIN-1:BEARTA ATÁ ANN CHEANA ..................................................................... 575
 IARSCRÍBHINN SERVIN-2: BEARTA A BHEIDH ANN AMACH ANSEO ................................................ 692
 IARSCRÍBHINN SERVIN-3: CUAIRTEOIRÍ GNÓ CHUN CRÍOCHA BUNAÍOCHTA, AISTRITHE
 IDIRCHORPARÁIDEACHA AGUS CUAIRTEOIRÍ GNÓ GEARRTHÉARMACHA ..................................... 793
 IARSCRÍBHINN SERVIN-4: SOLÁTHRÓIRÍ SEIRBHÍSÍ CONARTHACHA AGUS GAIRMITHE
 NEAMHSPLEÁCHA ........................................................................................................................... 799
 IARSCRÍBHINN SERVIN-5: GLUAISEACHT DAOINE NÁDÚRTHA ....................................................... 822
 IARSCRÍBHINN SERVIN-6: TREOIRLÍNTE MAIDIR LEIS NA SOCRUITHE I gCOMHAIR CÁILÍOCHTAÍ
 GAIRMIÚLA A AITHINT .................................................................................................................... 824
 IARSCRÍBHINN PPROC-1: SOLÁTHAR POIBLÍ ................................................................................... 829
 IARSCRÍBHINN ENER-1: LIOSTAÍ D’EARRAÍ FUINNIMH, HIDREACARBÓIN AGUS AMHÁBHAIR ...... 834
 IARSCRÍBHINN ENER-2: FÓIRDHEONTAIS FUINNIMH AGUS COMHSHAOIL.................................... 836
 IARSCRÍBHINN ENER-3: NEAMHFHEIDHM LE ROCHTAIN TRÍÚ PÁIRTÍ AGUS DÍCHUACHADH
 ÚINÉIREACHTA TRÍÚ PÁIRTÍ MAIDIR LE BONNEAGAR .................................................................... 837
 IARSCRÍBHINN ENER-4: ACMHAINN IDIRNASCAIRE LEICTREACHAIS A LEITHDHÁILEADH AG CREAT
 AMA AN MHARGAIDH LÁ ROIMH RÉ .............................................................................................. 838
 IARSCRÍBHINN AVSAF-1: DEIMHNIÚCHÁN AERACMHAINNEACHTA AGUS COMHSHAOIL ............. 840
 IARSCRÍBHINN ROAD-1: IOMPAR EARRAÍ DE BHÓTHAR ................................................................. 856
 IARSCRÍBHINN SERVIN-3: CUAIRTEOIRÍ GNÓ CHUN CRÍOCHA BUNAÍOCHTA, AISTRITHE
 IDIRCHORPARÁIDEACHA AGUS CUAIRTEOIRÍ GNÓ GEARRTHÉARMACHA ..................................... 908
 IARSCRÍBHINN SERVIN-4: SOLÁTHRÓIRÍ SEIRBHÍSÍ CONARTHACHA AGUS GAIRMITHE
 NEAMHSPLEÁCHA ........................................................................................................................... 914
 IARSCRÍBHINN SERVIN-5: GLUAISEACHT DAOINE NÁDÚRTHA ....................................................... 937
 IARSCRÍBHINN SERVIN-6: TREOIRLÍNTE MAIDIR LEIS NA SOCRUITHE I gCOMHAIR CÁILÍOCHTAÍ
 GAIRMIÚLA A AITHINT .................................................................................................................... 939
 IARSCRÍBHINN PPROC-1: SOLÁTHAR POIBLÍ ................................................................................... 944
 IARSCRÍBHINN ENER-1: LIOSTAÍ D’EARRAÍ FUINNIMH, HIDREACARBÓIN AGUS AMHÁBHAIR ...... 949
 IARSCRÍBHINN ENER-2: FÓIRDHEONTAIS FUINNIMH AGUS COMHSHAOIL.................................... 951
 IARSCRÍBHINN ENER-3: NEAMHFHEIDHM LE ROCHTAIN TRÍÚ PÁIRTÍ AGUS DÍCHUACHADH
 ÚINÉIREACHTA TRÍÚ PÁIRTÍ MAIDIR LE BONNEAGAR .................................................................... 952
 IARSCRÍBHINN ENER-4: ACMHAINN IDIRNASCAIRE LEICTREACHAIS A LEITHDHÁILEADH AG CREAT
 AMA AN MHARGAIDH LÁ ROIMH RÉ .............................................................................................. 953
 17
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN AVSAF-1: DEIMHNIÚCHÁN AERACMHAINNEACHTA AGUS COMHSHAOIL ............. 955
 IARSCRÍBHINN ROAD-1: IOMPAR EARRAÍ DE BHÓTHAR ................................................................. 971
 IARSCRÍBHINN ROAD-2: SAMHAIL D'ÚDARÚ LE HAGHAIDH SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA
 IDIRNÁISIÚNTA AGUS SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA SPEISIALTA ........................................................ 1062
 IARSCRÍBHINN ROAD-3: SAMHAIL D’IARRATAS AR ÚDARÚ LE hAGHAIDH SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA
 IDIRNÁISIÚNTA AGUS SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA SPEISIALTA ........................................................ 1066
 IARSCRÍBHINN ROAD-4: FOIRM THURAIS EISEAMLÁIREACH LE HAGHAIDH SEIRBHÍSÍ ÓCÁIDEACHA
 ...................................................................................................................................................... 1069
 IARSCRÍBHINN FISH.1 .................................................................................................................... 1071
 IARSCRÍBHINN FISH.2 .................................................................................................................... 1090
 IARSCRÍBHINN FISH.3 .................................................................................................................... 1092
 IARSCRÍBHINN FISH.4: PRÓTACAL MAIDIR LE ROCHTAIN AR UISCÍ .............................................. 1094
 IARSCRÍBHINN LAW-1: MALARTUITHE DNA, MÉARLOIRG AGUS SONRAÍ CLÁRÚCHÁIN FEITHICLE
 ...................................................................................................................................................... 1095
 IARSCRÍBHINN LAW-2: SONRAÍ TAIFID AINMNEACHA PAISINÉIRÍ ............................................... 1194
 IARSCRÍBHINN LAW-3: FOIRMEACHA COIREACHTA A BHFUIL EUROPOL INNIÚIL INA LEITH ....... 1196
 IARSCRÍBHINN LAW-4: SAGHSANNA COIREACHTA TROMCHÚISÍ A BHFUIL EUROJUST INNIÚIL
 MAIDIR LEO ................................................................................................................................... 1198
 IARSCRÍBHINN LAW-5: BARÁNTAS GABHÁLA ............................................................................... 1200
 IARSCRÍBHINN LAW-6: FAISNÉIS FAOI THAIFID CHOIRIÚLA A MHALARTÚ – SONRAÍOCHTAÍ
 TEICNIÚLA AGUS NÓS IMEACHTA ................................................................................................. 1208
 IARSCRÍBHINN LAW-7: AN SAINMHÍNIÚ AR AN SCEIMHLITHEOIREACHT .................................... 1232
 IARSCRÍBHINN LAW-8: CALCADH AGUS COIGISTIÚ ...................................................................... 1237
 IARSCRÍBHINN UNPRO-1: NA COINNÍOLLACHA AIRGEADAIS A CHUR CHUN FEIDHME ............... 1255
 ANNEX INST:RIALACHA NÓS IMEACHTA MAIDIR LE DÍOSPÓIDÍ A RÉITEACH ............................... 1258
 ANNEX INST:CÓD IOMPAIR NA nEADRÁNAITHE ........................................................................... 1265
 PRÓTACAL AR CHOMHAR RIARACHÁIN AGUS CALAOIS A CHOMHRAC I RÉIMSE NA CÁNACH
 BREISLUACHA AGUS AR CHÚNAMH FRITHPHÁIRTEACH CHUN ÉILIMH A BHAINEANN LE CÁNACHA
 AGUS DLEACHTANNA A AISGHABHÁIL ...................................................................................... 1268
 TEIDEAL I: FORÁLACHA GINEARÁLTA ........................................................................................ 1268
 TEIDEAL II: COMHAR RIARACHÁIN AGUS CALAOIS CBL A CHOMHRAC .................................... 1272
 TEIDEAL III: CÚNAMH MAIDIR LE hAISGHABHÁIL ..................................................................... 1277
 TEIDEAL IV: CUR CHUN FEIDHME AGUS CUR I bhFEIDHM ........................................................ 1287
 TEIDEAL V: FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA ......................................................................... 1288
 IARSCRÍBHINN A GHABHANN LE PRÓTACAL AR CHOMHAR RIARACHÁIN AGUS CALAOIS A
 CHOMHRAC I RÉIMSE NA CÁNACH BREISLUACHA AGUS AR CHÚNAMH FRITHPHÁIRTEACH CHUN
 ÉILIMH A BHAINEANN LE CÁNACHA AGUS DLEACHTANNA A AISGHABHÁIL ............................... 1290
 PRÓTACAL MAIDIR LE CÚNAMH RIARACHÁIN FRITHPHÁIRTEACH IN ÁBHAIR CHUSTAIM .......... 1336
 PRÓTACAL MAIDIR LE COMHORDÚ SLÁNDÁLA SÓISIALTA ......................................................... 1343
 TEIDEAL I: FORÁLACHA GINEARÁLTA ........................................................................................ 1343
 18
 ---pagebreak--- TEIDEAL II: AN REACHTAÍOCHT IS INFHEIDHME A CHINNEADH ............................................... 1349
 TEIDEAL III: FORÁLACHA SPEISIALTA MAIDIR LEIS NA hAICIMÍ ÉAGSÚLA SOCHAR .................. 1353
 TEIDEAL IV: FORÁLACHA ILGHNÉITHEACHA.............................................................................. 1370
 TEIDEAL V: FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA ......................................................................... 1373
 IARSCRÍBHINN SSC-1: SOCHAIR ÁIRITHE IN AIRGEAD TIRIM NACH MBEIDH FEIDHM AG AN
 BPRÓTACAL MAIDIR LEO ............................................................................................................... 1375
 IARSCRÍBHINN SSC-2: SRIAN AR CHEARTA CHUN SOCHAR COMHCHINEÁIL DO DHAOINE DE
 THEAGHLACH OIBRÍ IMEALLCHRÍCHE ........................................................................................... 1391
 IARSCRÍBHINN SSC-3: NÍOS MÓ CEART DO PHINSINÉIRÍ A FHILLEANN AR AN mBALLSTÁT INNIÚIL
 ...................................................................................................................................................... 1392
 IARSCRÍBHINN SSC-4: CÁSANNA INA nDÉANFAR AN tÁIREAMH PRO RATA A THARSCAOILEADH NÓ
 NACH mBEIDH FEIDHM LEIS ......................................................................................................... 1393
 IARSCRÍBHINN SSC-5: SOCHAIR AGUS COMHAONTUITHE INA gCUIRTEAR I bhFEIDHM AIRTEAGAL
 SSC.49 [Forleagan na sochar den chineál céanna] ........................................................................ 1398
 IARSCRÍBHINN SSC-6: FORÁLACHA SPEISIALTA CHUN REACHTAÍOCHT NA MBALLSTÁT AGUS NA
 RÍOCHTA AONTAITHE A CHUR I BHFEIDHM .................................................................................. 1401
 IARSCRÍBHINN SSC-7: CUID CUR CHUN FEIDHME ......................................................................... 1414
 IARSCRÍBHINN SSC-8: FORÁLACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA MAIDIR LE CUR I bhFEIDHM AIRTEAGAL
 SSC.11 [Oibrithe scoite] ................................................................................................................ 1462
 19
 ---pagebreak--- COMHAONTÚ TRÁDÁLA AGUS COMHAIR IDIR AN tAONTAS EORPACH AGUS AN
 COMHPHOBAL EORPACH DO FHUINNEAMH ADAMHACH, DE PHÁIRT AMHÁIN, AGUS
 RÍOCHT AONTAITHE NA BREATAINE MÓIRE AGUS THUAISCEART ÉIREANN, DEN PHÁIRT EILE
 BROLLACH
 TÁ AN tAONTAS EORPACH AGUS AN COMHPHOBAL EORPACH DO FHUINNEAMH ADAMHACH
 AGUS
 RÍOCHT AONTAITHE NA BREATAINE MÓIRE AGUS THUAISCEART ÉIREANN,
 Ag ATHDHEARBHÚ a thiomanta atá siad do phrionsabail an daonlathais, don smacht reachta, do
 chearta an duine agus do chur i gcoinne iomadú arm ollscriosta agus don chomhrac i gcoinne an
 athraithe aeráide, ar gnéithe riachtanacha den chomhaontú seo agus de chomhaontuithe
 forlíontacha iad,
 Á AITHINT DÓIBH a thábhachtaí atá an comhar domhanda chun dul i ngleic le saincheisteanna
 comhleasa,
 Ag AITHINT DÓIBH a thábhachtaí atá trédhearcacht sa trádáil idirnáisiúnta agus infheistíocht chun
 leasa na ngeallsealbhóirí uile,
 Ag FÉACHAINT le rialacha soiléire, comhthairbheacha a bhunú lena rialófar trádáil agus infheistíocht
 idir na Páirtithe,
 ÓS RUD É gur den bhunriachtanas forálacha a bhunú a áiritheoidh rialachas foriomlán, go háirithe
 rialacha forfheidhmiúcháin agus rialacha um réiteach díospóidí a urramaíonn ina iomláine
 neamhspleáchas dhlíchórais an Aontais agus na Ríochta Aontaithe, mar aon le stádas na Ríochta
 Aontaithe mar thír lasmuigh den Aontais Eorpach, chun léirmhíniú agus cur i bhfeidhm ceart an
 Chomhaontaithe seo agus aon chomhaontaithe fhorlíontaigh a ráthú, mar aon le comhlíonadh na
 gceanglas faoi na comhaontuithe sin,
 AG CUR lena gcearta agus lena n-oibleagáidí féin faoi Chomhaontú Marrakech lena mbunaítear an
 Eagraíocht Dhomhanda Trádála, arna dhéanamh an 15 Aibreán 1994, agus faoi ionstraimí comhair
 iltaobhacha agus déthaobhacha eile,
 AG AITHINT DÓIBH an neamhspleáchas agus an ceart atá ag na Páirtithe rialú a dhéanamh laistigh
 dá gcríocha chun cuspóirí beartais phoiblí dlisteanacha a bhaint amach, mar shampla sláinte phoiblí,
 seirbhísí sóisialta, oideachas poiblí, sábháilteacht, an comhshaol lena n-áirítear athrú aeráide, agus
 an mhoráltacht phoiblí a chosaint agus a chur chun cinn, mar aon le cosaint shóisialta nó tomhaltóirí,
 leas ainmhithe, príobháideachas agus cosaint sonraí agus éagsúlacht chultúrtha a chur chun cinn
 agus a chosaint, agus iarracht a dhéanamh feabhas a chur ar a n-ardleibhéil cosanta san am céanna,
 AG CREIDIÚINT DÓIBH, ar mhaithe le timpeallacht tráchtála intuartha a chothaíonn trádáil agus
 infheistíocht eatarthu agus a choisceann saobhadh trádála agus buntáistí iomaíocha éagóracha,
 agus ar bhealach a chabhródh le forbairt inbhuanaithe ina gnéithe eacnamaíocha, sóisialta agus
 comhshaoil,
 20
 ---pagebreak--- AG AITHINT DÓIBH an gá atá le comhpháirtíocht eacnamaíoch atá uaillmhianach, fairsing agus
 cothrom agus a mbeidh cothrom iomaíochta le haghaidh iomaíocht oscailte agus chothrom agus
 forbairt inbhuanaithe mar bhonn léi, trí bhíthin creata láidir éifeachtach le haghaidh fóirdheontas
 agus iomaíochta agus gealltanas seasamh lena n-ardleibhéil chosanta féin i réimsí an tsaothair agus
 na gcaighdeán sóisialta, an chomhshaoil, an chomhraic i gcoinne an athraithe aeráide agus an
 chánachais,
 Ag AITHINT DÓIDH gur gá margadh oscailte agus slán a áirithiú do ghnólachtaí, lena n-áirítear
 fiontair mheánmhéide, agus dá n-earraí agus a seirbhísí, trí aghaidh a thabhairt ar bhacainní gan
 údar ar thrádáil agus ar infheistíocht,
 Ag TABHAIRT DÁ nAIRE a thábhachtaí atá sé deiseanna nua a éascú le haghaidh gnólachtaí agus
 tomhaltóirí tríd an trádáil dhigiteach, agus aghaidh a thabhairt ar bhacainní gan údar ar shreabhadh
 sonraí agus ar thrádáil arna gcumasú trí mheáin leictreonacha, agus rialacha na bPáirtithe maidir le
 cosaint sonraí pearsanta á n-urramú ag an am céanna,
 Ós MIAN LEO go rannchuideoidh an Comhaontú seo le leas an tomhaltóra trí bheartais lena n-
 áirithítear ardleibhéal cosanta do thomhaltóirí agus folláine eacnamaíoch, chomh maith le comhar a
 spreagadh idir na húdaráis ábhartha,
 I bhFIANAISE a thábhachtaí atá nascacht trasteorann d’aer, de bhóthar agus de mhuir, le haghaidh
 paisinéirí agus earraí, agus an ghá atá ann caighdeáin arda a áirithiú maidir le soláthar seirbhísí
 iompair idir na Páirtithe,
 Ag AITHINT DÓIBH na buntáistí a bhaineann le trádáil agus infheistíocht i bhfuinneamh agus in
 amhábhair agus a thábhachtaí atá sé tacú le soláthairtí fuinnimh don Aontas agus don Ríocht
 Aontaithe a bheidh costéifeachtúil, glan agus slán a sholáthar,
 AG TABHAIRT DÁ nAIRE gur chun leasanna na bPáirtithe a bheadh sé creat a bhunú chun an comhar
 teicniúil a éascú agus socruithe nua trádála a fhorbairt d’idirnascairí a mbeidh torthaí láidre,
 éifeachtúla iontu do na hamchláir uile,
 AG TABHAIRT DÁ nAIRE gur cheart go mbeadh an comhar agus an trádáil idir na Páirtithe sna réimsí
 sin bunaithe ar iomaíocht chóir sna margaí fuinnimh agus ar rochtain neamh-idirdhealaitheach ar
 líonraí,
 AG AITHINT DÓIBH na buntáistí a bhaineann le fuinneamh inbhuanaithe, le fuinneamh in-athnuaite,
 go háirithe amach ón gcósta sa Mhuir Thuaidh, agus le héifeachtúlacht fuinnimh,
 ÓS MIAN LEO úsáid shíochánta na n-uiscí atá buailte lena gcósta a chur chun cinn, chomh maith le
 húsáid bharrmhaith chothromasach na mbeo-acmhainní muirí sna huiscí sin, lena n-áirítear bainistiú
 inbhuanaithe leanúnach na stoc comhroinnte,
 AG TABHAIRT DÁ nAIRE gur tharraing an Ríocht Aontaithe siar as an Aontas Eorpach agus, le
 héifeacht ón 1 Eanáir 2021, gur Stát cósta neamhspleách í an Ríocht Aontaithe lena ngabhann na
 cearta agus oibleagáidí comhfhreagracha faoin dlí idirnáisiúnta,
 Ag DEARBHÚ DÓIBH gur cheart cearta ceannasacha na Stát cósta a fheidhmíonn na Páirtithe chun
 críche na mbeo-acmhainní atá ina n-uiscí a thaiscéaladh, a shaothrú, a chaomhnú agus a bhainistiú,
 gur cheart na cearta sin a fheidhmiú de bhun phrionsabail an dlí idirnáisiúnta, lena n-áirítear
 Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige an 10 Nollaig 1982 agus i gcomhréir leis
 na prionsabail sin,
 21
 ---pagebreak--- Ag AITHINT DÓIBH a thábhachtaí atá comhordú na gceart slándála sóisialta atá ag daoine a
 ghluaiseann idir na Páirtithe chun oibre, chun fanacht nó chun cónaí, agus na gceart atá ag a mbaill
 teaghlaigh agus marthanóirí,
 De BHRÍ, maidir le comhar i réimsí leasa choitinn, amhail an eolaíocht, an taighde agus an
 nuálaíocht, an taighde núicléach nó an spás, i bhfoirm rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe sna cláir
 chomhfhreagracha de chuid an Aontais faoi dhálaí cothroma agus iomchuí, go rachaidh sé chun
 tairbhe don dá Pháirtí,
 DE BHRÍ go bhféadfar slándáil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais a neartú leis an gcomhar idir an
 Ríocht Aontaithe agus an tAontas a bhaineann le cionta coiriúla a chosc, a imscrúdú, a bhrath nó a
 ionchúiseamh agus le pionóis choiriúla a fhorghníomhú, lena n-áirítear coimirciú a dhéanamh in
 aghaidh bagairtí ar an tslándáil phoiblí agus na bagairtí sin a chosc,
 ÓS MIAN LEO comhaontú idir an Ríocht Aontaithe agus an tAontas a chur i gcrích lena gcuirfí bunús
 dlí ar fáil le haghaidh comhar den sórt sin,
 Á ADMHÁIL DÓIBH go bhféadfaidh na Páirtithe an Comhaontú seo a fhorlíonadh le comhaontuithe
 eile a bheidh mar dhlúthchuid dá gcaidreamh déthaobhach foriomlán mar a rialaítear leis an
 gComhaontú seo, agus go tugtar i gcrích an Chomhaontaithe maidir le nósanna imeachta slándála i
 dtaca le faisnéis rúnaicmithe a mhalartú agus a chosaint mar chomhaontú forlíontach den sórt sin,
 agus go gcumasófar leis malartú faisnéise rúnaicmithe idir na Páirtithe faoin gComhaontú seo nó
 faoi aon chomhaontú forlíontach eile,
 TAR ÉIS COMHAONTÚ MAR A LEANAS:
 22
 ---pagebreak--- CUID A hAON: FORÁLACHA COITEANNA AGUS INSTITIÚIDEACHA
 TEIDEAL I: FORÁLACHA GINEARÁLTA
 Airteagal COMPROV.1: Cuspóir
 Bunaítear leis an gComhaontú seo an bunús le haghaidh caidreamh leathan idir na Páirtithe, laistigh
 de limistéar rathúnais agus dea-chomharsanúlachta arb é is príomhthréith ann dlúthchaidreamh
 síochánta atá bunaithe ar chomhar, agus neamhspleáchas agus ceannasacht na bPáirtithe á n-
 urramú acu.
 Airteagal COMPROV.2: Comhaontuithe forlíontacha
 1. I gcás ina gcuireann an tAontas agus an Ríocht Aontaithe comhaontuithe déthaobhacha eile i
 gcrích, is é a bheidh sna comhaontuithe sin comhaontuithe lena bhforlíontar an Comhaontú seo
 mura bhforáiltear dá leithéid sna comhaontuithe sin. Beidh na comhaontuithe forlíontacha sin ina
 gcuid ríthábhachtach den chaidreamh foriomlán de réir mar a rialaítear sa Chomhaontú seo agus
 beidh siad ina gcuid den chreat foriomlán.
 2. Beidh feidhm ag mír 1 maidir leis na nithe seo a leanas freisin:
 (a) comhaontuithe idir an tAontas agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus an Ríocht Aontaithe,
 de pháirt eile; agus
 (b) comhaontuithe idir Euratom, de pháirt amháin, agus an Ríocht Aontaithe, den pháirt eile.
 Airteagal COMPROV.3: Meon macánta
 1. Tabharfaidh na Páirtithe cúnamh dá chéile, de mheon macánta agus lánurraim
 fhrithpháirteach á tabhairt acu dá chéile, chun na cúraimí a eascraíonn as an gComhaontú seo, agus
 aon chomhaontú forlíontach, a dhéanamh.
 2. Déanfaidh siad gach beart iomchuí, bíodh sé ginearálta nó sonrach, chun a áirithiú go
 gcomhlíonfar na hoibleagáidí a eascraíonn as an gComhaontú seo, agus as aon chomhaontú
 forlíontach, agus staonfaidh siad ó aon bheart a d’fhéadfadh gnóthú chuspóirí an Chomhaontaithe
 seo, nó gnóthú aon chomhaontaithe fhorlíontaigh, a chur i mbaol.
 TEIDEAL II: PRIONSABAIL AN LÉIRMHÍNITHE AGUS NA SAINMHÍNITHE
 Airteagal COMPROV.13: An dlí idirnáisiúnta poiblí
 1. Déanfar forálacha an Chomhaontaithe seo agus aon chomhaontú forlíontach a léirmhíniú de
 mheon macánta i gcomhréir lena ngnáthbhrí ina gcomhthéacs agus i bhfianaise chuspóir agus sprioc
 an chomhaontaithe i gcomhréir leis na gnáthrialacha maidir le léirmhíniú an dlí idirnáisiúnta phoiblí,
 lena n-áirítear na rialacha sin a chódaítear i gCoinbhinsiún Vín maidir le Dlí na gConarthaí, arna
 dhéanamh i Vín an 23 Bealtaine 1969.
 2. Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, ní bhunaíonn an Comhaontú seo ná aon chomhaontú
 forlíontach oibleagáid a bhforálacha a léiriú de réir dhlí náisiúnta ceachtar Páirtí.
 23
 ---pagebreak--- 3. Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, ní bheidh léirmhíniú ar an gComhaontú seo ná aon
 chomhaontú forlíontach arna thabhairt ag cúirteanna ceachtar Páirtí ina cheangal ar chúirteanna an
 Pháirtí eile.
 Airteagal COMPROV.16: Cearta príobháideacha
 1. Gan dochar d' Airteagal MOBI.SSC.67 [Cosaint ceart aonair] agus cé is moite, maidir leis an
 Aontas, de Chuid a Trí [Forfheidhmiú an Dlí agus Comhar Breithiúnach], ní fhorléireofar aon ní sa
 Chomhaontú seo ná aon chomhaontú forlíontach mar ní lena dtugtar cearta ná lena bhforchuirtear
 oibleagáidí ar dhaoine seachas iad sin arna gcruthú idir na Páirtithe faoin dlí poiblí idirnáisiúnta, ná ní
 fhorléireofar iad mar ní lena gceadaítear an Comhaontú seo ná aon chomhaontú forlíontach a agairt
 go díreach i gcórais dlí intíre na bPáirtithe.
 2. Ní dhéanfaidh Páirtí foráil maidir le ceart caingne faoina dhlí in aghaidh an Pháirtí eile ar an
 bhforas gur ghníomhaigh an Páirtí eile de shárú ar an gComhaontú seo nó de shárú ar aon
 chomhaontú forlíontach.
 Airteagal COMPROV.17: Sainmhínithe
 1. Chun críocha an Chomhaontaithe seo agus aon chomhaontaithe fhorlíontaigh, agus mura
 sonrófar a mhalairt, beidh feidhm leis na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘ábhar sonraí’ duine nádúrtha sainaitheanta nó in-sainaitheanta; is é is duine in-
 sainaitheanta ann duine is féidir a shainaithint, go díreach nó go hindíreach, go háirithe trí
 thagairt a dhéanamh d'aitheantóir amhail ainm, uimhir aitheantais, sonraí suímh, aitheantóir
 ar líne nó ceann amháin nó níos mó de thosca a bhaineann go sonrach le céannacht fhisiceach,
 fhiseolaíoch, ghéiniteach, mheabhrach, eacnamaíoch, chultúrtha nó shóisialta an duine
 nádúrtha sin;
 (b) ciallaíonn ‘lá’ lá féilire;
 (c) ciallaíonn ‘Ballstát’ Ballstát den Aontas Eorpach;
 (d) ciallaíonn ‘sonraí pearsanta’ aon fhaisnéis maidir le hábhar sonraí;
 (e) ciallaíonn ‘Stát’ Ballstát den Aontas nó an Ríocht Aontaithe, de réir mar a éilíonn an
 comhthéacs;
 (f) ciallaíonn ‘críoch’ Páirtí, maidir le gach Páirtí, na críocha lena mbaineann an Comhaontú i
 gcomhréir le hAirteagal FINPROV.1 [Raon feidhme críochach];
 (g) ciallaíonn ‘idirthréimhse’ an tréimhse dá bhforáiltear in Airteagal 126 den Chomhaontú um
 Tharraingt Siar; agus
 (h) ciallaíonn ‘an Comhaontú um Tharraingt Siar’ an Comhaontú maidir le Ríocht Aontaithe na
 Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann a bheith ag tarraingt siar as an Aontas Eorpach agus
 as an gComhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach, lena n-áirítear a Phrótacail.
 2. Aon tagairt don ‘Aontas’, do ‘Páirtí’ nó do ‘Páirtithe’ sa Chomhaontú seo nó in aon
 chomhaontú forlíontach, tuigfear nach n-áirítear inti an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh
 Adamhach, mura sonrófar a mhalairt nó mura n-éilíonn an comhthéacs a mhalairt.
 24
 ---pagebreak--- TEIDEAL III: CREAT INSTITIÚIDEACH
 Airteagal INST.1: An Chomhairle Comhpháirtíochta
 1. Bunaítear leis seo Comhairle Comhpháirtíochta. Beidh ionadaithe ón Aontas agus ón Ríocht
 Aontaithe ar an gComhairle sin. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta teacht le chéile i
 bhfoirmíochtaí éagsúla ag brath ar na hábhair a bheidh á bplé.
 2. Is Comhalta den Choimisiún Eorpach agus ionadaí ó Rialtas na Ríochta Aontaithe ar leibhéal
 aireachta a dhéanfaidh comhchathaoirleacht ar an gComhairle Comhpháirtíochta. Tiocfaidh sé le
 chéile arna iarraidh sin don Aontas nó don Ríocht Aontaithe, agus i gcás ar bith uair sa bhliain ar a
 laghad, agus socróidh sí a sceideal cruinnithe agus a clár oibre de chomhthoil.
 3. Déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta maoirseacht ar bhaint amach chuspóirí an
 Chomhaontaithe seo agus chuspóirí aon chomhaontaithe fhorlíontaigh. Déanfaidh sí maoirsiú agus
 éascú ar chur chun feidhme agus ar chur i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo agus aon
 chomhaontaithe fhorlíontaigh. Féadfaidh gach Páirtí aon saincheist a bhaineann le cur chun feidhme,
 cur i bhfeidhm agus léirmhíniú an Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontaithe fhorlíontaigh a
 tharchur chuig an gComhairle Comhpháirtíochta.
 4. Beidh sé de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta:
 (a) cinntí a ghlacadh i leith na n-ábhar uile dá bhforáiltear amhlaidh sa Chomhaontú seo nó in aon
 chomhaontú forlíontach;
 (b) moltaí a chur faoi bhráid na bPáirtithe maidir le cur chun feidhme agus cur i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontaithe fhorlíontaigh;
 (c) leasuithe ar an gComhaontú seo nó ar aon chomhaontú forlíontach a ghlacadh, le cinneadh,
 sna cásanna dá bhforáiltear sa Chomhaontú seo nó in aon chomhaontú forlíontach;
 (d) seachas i ndáil le Teideal III [Creat Institiúideach] de Chuid a hAon[Forálacha Coiteanna agus
 Institiúideacha], go dtí deireadh an cheathrú bliain tar éis theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo, cinntí a ghlacadh lena leasófar an Comhaontú seo nó aon chomhaontú
 forlíontach, ar choinníoll go mbeidh gá leis na leasuithe sin chun earráidí a cheartú nó chun
 aghaidh a thabhairt ar easnaimh nó ar lochtanna eile;
 (e) aon ní a phlé a bhaineann leis na réimsí a chumhdaítear leis an gComhaontú seo nó le haon
 Chomhaontú forlíontach;
 (f) cuid dá cumhachtaí a tharmligean chuig an gCoiste Comhpháirtíochta Trádála nó chuig Coiste
 Speisialaithe cé is moite de na cumhachtaí agus na freagrachtaí sin dá dtagraítear i bpointe (g)
 d’Airteagal INST.1(4) [an Comhairle Comhpháirtíochta];
 (g) trí chinneadh, Coistí Speisialaithe Trádála agus Coistí Speisialaithe cé is moite de na coistí dá
 dtagraítear in Airteagal INST.2(1) [Coistí] a bhunú, aon Choistí Speisialaithe Trádála nó Coiste
 Speisialaithe Trádála a dhíscaoileadh, nó na cúraimí a shanntar dóibh a athrú; agus
 (h) moltaí a dhéanamh do na Páirtithe maidir le sonraí pearsanta a aistriú i réimsí sonracha a
 chumhdaítear leis an gComhaontú seo nó le haon chomhaontú forlíontach.
 25
 ---pagebreak--- 5. Beidh obair na Comhairle Comhpháirtíochta faoi rialú ag na rialacha nós imeachta a leagtar
 amach in IARSCRÍBHINN INST-1 [Rialacha Nós Imeachta na Comhairle Comhpháirtíochta agus na
 gCoistí Comhpháirtíochta]. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an Iarscríbhinn sin a leasú.
 Airteagal INST.2: Coistí
 1. Bunaítear leis seo na Coistí seo a leanas:
 (a) an Coiste um Chomhpháirtíocht Trádála, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi
 Theidil I go VII, faoi Chaibidil a Ceathair [Earraí Fuinnimh agus Amhábhair] de Theideal VIII, faoi
 Theidil IX go XII de Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a Dó, faoi Cheannteideal a Sé
 [Forálacha eile] de Chuid a Dó, agus faoi Iarscríbhinn ENER-2 [Fóirdheontais Fuinnimh agus
 Comhshaoil];
 (b) an Coiste Speisialaithe Trádála maidir le hEarraí a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear
 faoi Chaibidil a hAon de Theideal I de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó agus faoi Chaibidil a
 Ceathair [Earraí Fuinnimh agus Amhábhair] de Theideal VIII de Cheannteideal a hAon de Chuid
 a Dó;
 (c) an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha Tionscnaimh, a
 thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi Chaibidil a Dó agus a Cúig de Theideal I de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó, an Prótacal maidir le cúnamh riaracháin frithpháirteach
 in ábhair chustaim agus na forálacha maidir leis an bhforfheidhmiú a dhéanann údaráis
 chustaim maidir le cearta maoine intleachtúla, táillí agus muirir, luacháil chustaim agus earraí
 deisithe;
 (d) an Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta, a thugann
 aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi Chaibidil a Trí de Theideal I de Cheannteideal a hAon de
 Chuid a Dó ;
 (e) an Coiste Speisialaithe Trádála um Bacainní Teicniúla ar Thrádáil, a thugann aghaidh ar ábhair
 a chumhdaítear faoi Chaibidil a Ceathair de Theideal I de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó
 agus Airteagal ENER.25 [Comhar maidir le caighdeáin] de Theideal VIII [Fuinneamh] de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (f) an Coiste Speisialaithe Trádála um Sheirbhísí, Infheistíocht agus Trádáil Dhigiteach, a thugann
 aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi Theidil II go IV de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó
 agus faoi Chaibidil a Ceathair [Earraí Fuinnimh agus Amhábhair] de Theideal VIII de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (g) An Coiste Speisialaithe Trádála um Maoin Intleachtúil, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Theideal V de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (h) an Coiste Speisialaithe Trádála um Sholáthar Poiblí, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Theideal VI de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (i) an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Rialála, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Theideal X de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (j) an Coiste Speisialaithe Trádála um Chothrom Iomaíochta le haghaidh Iomaíocht Oscailte agus
 Chothrom agus Forbairt Inbhuanaithe, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi
 26
 ---pagebreak--- Theideal XI de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó agus faoi Iarscríbhinn ENER-2
 [Fóirdheontais Fuinnimh agus Comhshaoil];
 (k) an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Riaracháin maidir le CBL agus le Gnóthú Cánacha
 agus Dleachtanna, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear leis an bPrótacal maidir le
 comhar riaracháin agus le calaois a chomhrac sa réimse maidir le Cáin Bhreisluacha agus
 maidir le cúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a
 aisghabháil;
 (l) an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh,
 (i) lena dtugtar aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi Theideal VIII de Cheannteideal a
 hAon de Chuid a Dó, cé is moite de Chaibidil a Ceathair [Earraí Fuinnimh agus
 Amhábhair] faoi Airteagal ENER-25 [Comhar maidir le Caighdeáin], agus faoin
 Iarscríbhinn ENER-2 [Fóirdheontais Fuinnimh agus Comhshaoil], agus
 (ii) ar féidir leis an gCoiste Speisialaithe Trádála ábhartha a phlé agus saineolas a chur ar
 fáil dó maidir le hábhair a bhaineann le Caibidil a Ceathair [Earraí Fuinnimh agus
 Amhábhair] agus Airteagal ENER.25 [Comhar maidir le Caighdeáin] de Theideal VIII de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (m) an Coiste Speisialaithe um Aeriompar, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi
 Theideal I de Cheannteideal a Dó;
 (n) an Coiste Speisialaithe um Shábháilteacht Eitlíochta, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Theideal II de Cheannteideal a Dó de Chuid a Dó;
 (o) an Coiste Speisialaithe um Iompar de Bhóthar, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear
 faoi Cheannteideal a Trí [Iompar de Bhóthar] de Chuid a Dó;
 (p) an Coiste Speisialaithe um Chomhordú Slándála Sóisialta, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Cheannteideal a Ceathair de Chuid a Dó agus an Prótacal maidir le
 Comhordú Slándála Sóisialta;
 (q) an Coiste Speisialaithe um Iascach, a thugann aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi
 Cheannteideal a Cúig [Iascach] de Chuid a Dó;
 (r) an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach, a thugann
 aghaidh ar ábhair a chumhdaítear faoi Chuid a Trí [Forfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach in Ábhair choiriúla]; agus
 (s) an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais, a thugann aghaidh ar ábhair a
 chumhdaítear faoi Chuid a Cúig [Cláir an Aontais].
 2. Maidir le saincheisteanna a bhaineann le Teidil I go VII, Caibidil a Ceathair [Earraí fuinnimh
 agus amhábhair] de Theideal VIII, Teidil IX go XII de Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a Dó,
 Ceannteideal a Sé [Forálacha eile] de Chuid a Dó agus Iarscríbhinn ENER-2 [Fóirdheontais Fuinnimh
 agus Comhshaoil] beidh sé de chumhacht ag an gCoiste um Chomhpháirtíocht Trádála dá dtagraítear
 i mír 1 den Airteagal seo an méid seo a leanas a dhéanamh:
 27
 ---pagebreak--- (a) cabhrú leis an gComhairle Comhpháirtíochta i gcomhlíonadh a cúraimí agus, go háirithe,
 tuairisciú don Chomhairle Comhpháirtíochta agus aon chúram a dhéanamh a chuireann an
 Chomhairle Comhpháirtíochta uirthi;
 (b) cur chun feidhme an Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontú forlíontach a mhaoirsiú;
 (c) cinntí a ghlacadh nó moltaí a dhéanamh mar a fhoráiltear sa Chomhaontú seo in aon
 chomhaontú forlíontach nó i gcás ina mbeidh an Chomhairle Comhpháirtíochta tar éis an
 chumhacht sin a tharmligean chuige;
 (d) obair na gCoistí Speisialaithe Trádála dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a mhaoirsiú;
 (e) an bealach is iomchuí a fhiosrú chun aon deacracht a d’fhéadfadh teacht chun cinn i ndáil le
 léirmhíniú agus cur i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontaithe fhorlíontaigh
 a chosc nó a réiteach, gan dochar do Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé;
 (f) na cumhachtaí a fheidhmiú a bheidh tarmligthe chuige ag an gComhairle Comhpháirtíochta de
 bhun phointe (f) d’Airteagal INST.1(4) [An Chomhairle Comhpháirtíochta];
 (g) Coistí Speisialaithe Trádála cé is moite díobh siúd dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a
 bhunú, trí bhíthin cinnidh, aon Choiste Speisialaithe Trádála den sórt sin a dhíscaoileadh, nó
 na tascanna a shanntar dó a athrú; agus
 (h) meithleacha a bhunú, a mhaoirsiú, a chomhordú agus a dhíscaoileadh, nó an mhaoirseacht
 orthu sin a tharmligean chuig Coiste Speisialaithe Trádála.
 3. Maidir le saincheisteanna a bhaineann lena réimse inniúlachta, beidh sé de chumhacht ag
 Coistí Speisialaithe Trádála:
 (a) faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar chur chun feidhme an Chomhaontaithe nó aon
 chomhaontaithe fhorlíontaigh agus feidhmiú cuí an Chomhaontaithe nó aon chomhaontaithe
 fhorlíontaigh a áirithiú;
 (b) cabhrú leis an gCoiste Comhpháirtíochta Trádála i gcomhlíonadh a chúraimí agus, go háirithe,
 tuairisciú don Choiste Comhpháirtíochta Trádála agus aon chúram a shannfaidh an Coiste
 Comhpháirtíochta Trádála dóibh a chomhlíonadh;
 (c) an obair theicniúil ullmhúcháin is gá chun tacú le feidhmeanna na Comhairle
 Comhpháirtíochta agus an Choiste Comhpháirtíochta Trádála a riar, lena n-áirítear é sin a
 dhéanamh nuair nach mór do na comhlachtaí sin cinntí nó moltaí a ghlacadh;
 (d) cinntí a ghlacadh i leith na n-ábhar uile dá bhforáiltear amhlaidh sa Chomhaontú seo nó in aon
 chomhaontú forlíontach;
 (e) saincheisteanna teicniúla a eascraíonn as cur chun feidhme an Chomhaontaithe seo nó as aon
 chomhaontú forlíontach a phlé, gan dochar do Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé;
 agus
 (f) fóram a chur ar fáil ina bhféadfaidh na Páirtithe faisnéis a mhalartú, dea-chleachtais a phlé
 agus a dtaithí ar an gcur chun feidhme a roinnt.
 28
 ---pagebreak--- 4. Maidir le saincheisteanna a bhaineann lena réimse inniúlachta, beidh sé de chumhacht ag
 Coistí Speisialaithe Trádála:
 (a) faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar chur chun feidhme an Chomhaontaithe nó aon
 chomhaontaithe fhorlíontaigh agus feidhmiú cuí an Chomhaontaithe nó aon chomhaontaithe
 fhorlíontaigh a áirithiú;
 (b) cabhrú leis an gComhairle Comhpháirtíochta i gcomhlíonadh a chúraimí agus, go háirithe,
 tuairisciú don Chomhairle Comhpháirtíochta agus aon chúram a shannfaidh an Chomhairle
 Comhpháirtíochta dóibh a dhéanamh;
 (c) cinntí agus moltaí a ghlacadh, lena n-áirítear leasuithe, i leith na n-ábhar uile dá bhforáiltear
 amhlaidh sa Chomhaontú seo nó in aon chomhaontú forlíontach nó a bhfuil an Chomhairle
 Comhpháirtíochta tar éis a cumhachtaí a tharmligean ina leith chuig Coiste Speisialaithe i
 gcomhréir le pointe (f) d’Airteagal INST.1(4) [An Chomhairle Comhpháirtíochta];
 (d) saincheisteanna teicniúla a eascraíonn as cur chun feidhme an Chomhaontaithe seo nó as aon
 chomhaontú forlíontach a phlé;
 (e) fóram a chur ar fáil ina bhféadfaidh na Páirtithe faisnéis a mhalartú, dea-chleachtais a phlé
 agus a dtaithí ar an gcur chun feidhme a roinnt;
 (f) meithleacha a bhunú, a mhaoirsiú, a chomhordú agus a dhíscaoileadh; agus
 (g) fóram comhairliúcháin a chur ar fáil de bhun Airteagal INST.13(7) [Comhairliúcháin] de
 Theideal I [Réiteach Díospóidí ] de Chuid a Sé.
 5. Beidh ionadaithe ó gach Páirtí ar na Coistí. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh an saineolas
 iomchuí ag na hionadaithe a chuirfidh sé féin ar na Coistí maidir leis na saincheisteanna a bheidh faoi
 chaibidil.
 6. Beidh ina gcomhchathaoirligh ar an gCoiste Comhpháirtíochta Trádála ionadaí sinsearach ón
 Aontas agus ionadaí ón Ríocht Aontaithe a bheidh freagrach as cúrsaí a bhaineann le trádáil nó
 daoine arna n-ainmniú acu sin. Tiocfaidh sé le chéile arna iarraidh sin don Aontas nó don Ríocht
 Aontaithe, agus i gcás ar bith uair sa bhliain ar a laghad, agus socróidh sí a sceideal cruinnithe agus a
 clár oibre de chomhthoil.
 7. Déanfaidh ionadaí ón Aontas agus ionadaí ón Ríocht Aontaithe comhchathaoirleacht ar na
 Coistí Speisialaithe Trádála agus ar na Coistí Speisialaithe. Mura bhforáiltear a mhalairt sa
 Chomhaontú seo, nó mura gcinnfidh na comhchathaoirligh a mhalairt, tiocfaidh siad le chéile uair
 amháin sa bhliain ar a laghad.
 8. Is de chomhthoil a shocróidh siad a sceidil cruinnithe agus a gcláir cruinnithe.
 9. Beidh obair na gCoistí faoi rialú ag na rialacha nós imeachta a leagtar amach in
 IARSCRÍBHINN INST-X [Rialacha Nós Imeachta na Comhairle Comhpháirtíochta agus na gCoistí].
 10. De mhaolú ar mhír 9, féadfaidh Coiste a rialacha féin a ghlacadh agus a leasú ina dhiaidh sin
 agus is iad na rialacha sin a rialóidh a chuid oibre.
 29
 ---pagebreak--- Airteagal INST.3: Grúpaí Oibre
 1. Bunaítear leis seo na Coistí seo a leanas:
 (a) an Mheitheal um Tháirgí Orgánacha, faoi mhaoirseacht an Choiste Speisialaithe Trádála ar
 Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil;
 (b) an Grúpa Oibre ar Mhótarfheithiclí agus ar Pháirteanna, faoi mhaoirseacht an Choiste
 Speisialaithe Trádála ar Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil;
 (c) an Grúpa Oibre um Tháirgí Íocshláinte, faoi mhaoirseacht an Choiste Speisialaithe Trádála ar
 Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil;
 (d) an Mheitheal um Chomhordú na Slándála Sóisialta faoi mhaoirseacht an Choiste Speisialaithe um
 Chomhordú na Slándála Sóisialta;
 2. Tabharfaidh na Meithleacha, faoi mhaoirseacht na gCoistí, cúnamh do na Coistí i
 gcomhlíonadh a gcúraimí agus, go háirithe, ullmhóidh siad obair na gCoistí agus déanfaidh siad aon
 chúram a shannfaidh na Coistí orthu.
 3. Beidh ionadaithe ón Aontas agus ón Ríocht Aontaithe ar na Meithleacha agus déanfaidh
 ionadaí ón Aontas agus ionadaí ón Ríocht Aontaithe comhchathaoirleacht orthu.
 4. Socróidh na Meithleacha a rialacha nós imeachta féin, a sceideal cruinnithe féin agus a gclár
 oibre féin de chomhthoil.
 Airteagal INST.4: Cinntí agus moltaí
 1. Na cinntí a ghlacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, nó, de réir mar a bheidh, Coiste,
 beidh siad ina gceangal ar na Páirtithe agus ar na comhlachtaí uile arna mbunú faoin gComhaontú
 seo agus faoi aon chomhaontú forlíontach, lena n-áirítear an binse eadrána dá dtagraítear i dTeideal
 I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé. Ní bheidh aon bhrí cheangailteach le moltaí.
 2. Déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta nó, de réir mar a bheidh, Coiste, cinntí a
 ghlacadh agus moltaí a dhéanamh de chomhthoil.
 Airteagal INST.5: Comhar parlaiminteach
 1. Féadfaidh Parlaimint na hEorpa agus Parlaimint na Ríochta Aontaithe Tionól
 Comhpháirtíochta Parlaiminteach a bhunú a bheidh comhdhéanta de Chomhaltaí de Pharlaimint na
 hEorpa agus de Chomhaltaí de Pharlaimint na Ríochta Aontaithe, mar fhóram chun tuairimí a
 mhalartú maidir leis an gcomhpháirtíocht.
 2. Ar an Tionól Comhpháirtíochta Parlaiminteach a bhunú:
 (a) féadfaidh sé faisnéis iomchuí a iarraidh ar an gComhairle Comhpháirtíochta maidir le cur chun
 feidhme an Chomhaontaithe seo agus aon chomhaontaithe fhorlíontaigh, agus soláthróidh an
 Chomhairle an fhaisnéis a iarradh don Tionól sin ansin;
 (b) cuirfear ar an eolas é maidir le cinntí agus moltaí na Comhairle Comhpháirtíochta; agus
 (c) cuirfidh sé moltaí faoi bhráid na Comhairle Comhpháirtíochta.
 30
 ---pagebreak--- Airteagal INST.6: Rannpháirtíocht na sochaí sibhialta
 Rachaidh na Páirtithe i gcomhairle leis an tsochaí shibhialta maidir le cur chun feidhme an
 Chomhaontaithe seo agus aon chomhaontaithe fhorlíontaigh, go háirithe tríd an idirghníomhaíocht
 leis na grúpaí comhairleacha baile agus le Fóram na Sochaí Sibhialta dá dtagraítear in Airteagail
 INST.7 [Grúpaí Comhairleacha Baile] agus INST.8 [Fóram na Sochaí Sibhialta].
 Airteagal INST.7: Grúpaí comhairleacha baile
 1. Rachaidh gach Páirtí i mbun comhairliúcháin maidir le saincheisteanna a chumhdaítear leis
 an gComhaontú seo agus le haon chomhaontú forlíontach, leis an ngrúpa comhairleach bua
 nuabhunaithe nó leis an ngrúpa comhairleach baile seanbhunaithe, ina mbeidh ionadaíocht ar
 eagraíochtaí neamhspleácha na sochaí sibhialta lena n-áirítear eagraíochtaí neamhrialtasacha,
 eagraíochtaí gnó agus eagraíochtaí fostóirí, mar aon le ceardchumainn, atá gníomhach i gcúrsaí
 eacnamaíocha, forbartha inbhuanaithe, sóisialta, chearta an duine, cúrsaí comhshaoil agus eile.
 Féadfaidh gach Páirtí a ghrúpa comhairleach baile nó a ghrúpaí comhairleacha baile a thionól i
 bhfoirmíochtaí éagsúla chun plé a dhéanamh ar chur chun feidhme fhorálacha éagsúla an
 Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontaithe fhorlíontaigh.
 2. Déanfaidh gach Páirtí breithniú ar na tuairimí nó ar na moltaí a chuirfidh a ghrúpa
 comhairleach baile nó a ghrúpaí comhairleacha baile faoina bhráid. Beidh sé d’aidhm ag ionadaithe
 gach Páirtí dul i gcomhairle lena ngrúpa comhairleach baile nó lena ngrúpaí comhairleacha baile uair
 sa bhliain ar a laghad. Féadfar cruinnithe a thionól trí mhodhanna fíorúla.
 3. Chun feasacht an phobail ar na grúpaí comhairleacha baile a chur chun cinn, féachfaidh gach
 Páirtí le liosta na n-eagraíochtaí atá rannpháirteach ina ghrúpa comhairleach baile a fhoilsiú chomh
 maith leis an bpointe teagmhála don ghrúpa nó do na grúpaí sin.
 4. Cuirfidh na Páirtithe idirghníomhaíocht chun cinn idir a ngrúpaí comhairleacha baile féin,
 lena n-áirítear trí shonraí teagmhála chomhaltaí a ngrúpaí comhairleacha baile a mhalartú nuair is
 féidir.
 Airteagal INST.8: Fóram na Sochaí Sibhialta
 1. Éascóidh na Páirtithe eagrú Fhóram na Sochaí Sibhialta chun idirphlé a chur sa siúl maidir le
 cur chun feidhme Chuid a Dó den Chomhaontú seo. Glacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta
 treoirlínte oibríochtúla maidir le riar an Fhóraim.
 2. Tiocfaidh Fóram na Sochaí Sibhialta le chéile uair sa bhliain ar a laghad, mura
 gcomhaontóidh na Páirtithe a mhalairt. Féadfaidh Fóram na Sochaí Sibhialta teacht le chéile trí
 mhodhanna fíorúla.
 3. Beidh Fóram na Sochaí Sibhialta oscailte do rannpháirtíocht eagraíochtaí neamhspleácha
 sochaí sibhialta atá bunaithe i gcríocha na bPáirtithe, lena n-áirítear comhaltaí de na grúpaí
 comhairleacha baile dá dtagraítear in Airteagal INST.7 [Grúpaí comhairleacha baile]. Déanfaidh gach
 Páirtí ionadaíocht chothrom a chur chun cinn, lena n-áirítear eagraíochtaí neamhrialtasacha,
 eagraíochtaí gnó agus eagraíochtaí fostóirí agus ceardchumainn, atá gníomhach i gcúrsaí
 eacnamaíocha, forbartha inbhuanaithe, sóisialta, chearta an duine, cúrsaí comhshaoil agus eile.
 31
 ---pagebreak--- CUID A DÓ: SOCRUITHE TRÁDÁLA, IOMPAIR, IASCAIGH AGUS EILE
 CEANNTEIDEAL A HAON: TRÁDÁIL
 TEIDEAL I: TRÁDÁIL IN EARRAÍ
 Caibidil 1: Cóir náisiúnta agus rochtain ar an margadh le haghaidh earraí (lena n-áirítear leigheasanna
 trádála)
 Airteagal GOODS.1: Cuspóir
 Is é cuspóir na Caibidle seo trádáil earraí idir na Páirtithe a éascú agus trádáil léirscaoilte in earraí a
 choinneáil i gcomhréir le forálacha an Chomhaontaithe seo.
 Airteagal GOODS.2: Raon feidhme
 Mura bhforáiltear a mhalairt, tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le trádáil in earraí de chuid Páirtí.
 Airteagal GOODS.3: Sainmhínithe
 Chun críocha na Caibidle seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘idirbhearta consalachta’ an nós imeachta chun sonrasc consalach nó víosa
 chonsalach le haghaidh sonrasc tráchtála, deimhniú tionscnaimh, lastliosta dearbhú
 onnmhairiúcháin loingseora nó aon doiciméid chustaim eile i ndáil leis an earra a allmhairiú, a
 fháil ó chonsal an Pháirtí allmhairiúcháin i gcríoch an Pháirtí onnmhairiúcháin, nó i gcríoch tríú
 páirtí;
 (b) ciallaíonn ‘Comhaontú maidir le Luacháil Custaim’ an Comhaontú maidir le hAirteagal VII de
 GATT 1994 a chur chun feidhme;
 (c) ciallaíonn ‘nós imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin’ nós imeachta riaracháin, bíodh
 tagairt dó mar cheadúnú nó ná bíodh, a úsáideann Páirtí chun córais ceadúnaithe
 onnmhairiúcháin a oibriú, lena gceanglaítear iarratas nó doiciméadacht eile a chur isteach,
 seachas iad siúd a cheanglaítear go ginearálta chun críoch imréitigh custaim, chuig an
 gcomhlacht nó na comhlachtaí riaracháin ábhartha mar réamhchoinníoll i ndáil le
 honnmhairiú ón bPáirtí sin;
 (d) ciallaíonn ‘nós imeachta um cheadúnú allmhairiúcháin’ nós imeachta riaracháin, bíodh tagairt
 dó mar cheadúnú nó ná bíodh, a úsáideann Páirtí chun córais ceadúnaithe allmhairiúcháin a
 oibriú, lena gceanglaítear iarratas nó doiciméid eile a chur isteach, seachas iad siúd a
 cheanglaítear go ginearálta chun críoch imréitigh custaim, chuig an gcomhlacht nó na
 comhlachtaí riaracháin ábhartha mar réamhchoinníoll i ndáil le hallmhairiú chuig críoch an
 Pháirtí allmhairiúcháin;
 (e) ciallaíonn ‘earraí tionscnaimh’, mura bhforáiltear a mhalairt, earra atá cáilithe faoi na rialacha
 tionscnaimh a leagtar amach i gCaibidil a Dó [Rialacha tionscnaimh] den Teideal seo;
 (f) ciallaíonn ‘ceanglas feidhmíochta’ ceanglas go ndéanfar an méid seo a leanas:
 (i) méid áirithe, luach áirithe nó céatadán áirithe earraí a onnmhairiú;
 32
 ---pagebreak--- (ii) go gcuirfear earraí de chuid an Pháirtí a dheonaigh ceadúnas allmhairiúcháin in ionad
 earraí allmhairithe;
 (iii) go gceannóidh duine a thairbhíonn de cheadúnas allmhairiúcháin earraí eile i gcríoch
 an Pháirtí a dheonaigh an ceadúnas allmhairiúcháin, nó go dtabharfar tosaíocht
 d’earraí a táirgeadh sa bhaile;
 (iv) go ndéanfaidh duine a thairbhíonn de cheadúnas allmhairiúcháin earraí a tháirgeadh i
 gcríoch an Pháirtí a dheonaigh an ceadúnas allmhairiúcháin, a bhfuil cainníocht áirithe,
 luach áirithe nó céatadán áirithe den ábhar intíre iontu; nó
 (v) go mbaineann sé i cibé foirm le méid nó luach na n-allmhairí, le méid nó luach na n-
 onnmhairí nó le méid na sreafaí malairte eachtraí;
 (g) ciallaíonn ‘earra athmhonaraithe’ earra arna aicmiú i gCaibidlí 32, 40, 84 go 90, 94 nó 95 de CC
 agus:
 (i) atá comhdhéanta ina iomláine nó i bpáirt de pháirteanna a fhaightear ó earraí úsáidte;
 (ii) a bhfuil ionchas saoil agus feidhmíocht chomhchosúil aige i gcomparáid leis na hearraí
 sin agus é nua; agus
 (iii) a thugtar baránta coibhéiseach leis an mbarántas is infheidhme maidir le hearraí den
 sórt sin nuair atá siad nua; agus
 (h) ciallaíonn ‘deisiú’ aon oibríocht phróiseála a dhéantar ar earra chun lochtanna oibriúcháin nó
 damáiste d'ábhar a leigheas agus lena ngabhann athbhunú an earra dá fheidhm bhunaidh nó
 chun a áirithiú go gcomhlíonfar ceanglais theicniúla maidir lena úsáid. Áirítear le deisiú earra
 athchóiriú agus cothabháil, agus d'fhéadfadh méadú teacht ar luach an earra ó fheidhmiúlacht
 bunaidh an earra sin a athbhunú, ach ní áirítear leis oibríocht ná próiseas:
 (i) lena scriostar saintréithe bunúsacha aon earra nó lena gcruthaítear earra atá nua nó
 atá difriúil ó thaobh tráchtála de;
 (ii) lena mbunathraítear earra neamhchríochnaithe ina earra críochnaithe; nó
 (iii) a úsáidtear chun feidhmíocht theicniúil earra a fheabhsú nó a uasghrádú.
 Airteagal GOODS.3A: Aicmiú earraí
 Tá an t-aicmiú earraí i dtrádáil idir na Páirtithe faoin gComhaontú seo leagtha amach in ainmníocht
 taraife gach Páirtí, i gcomhréir leis an gCóras Comhchuibhithe.
 Airteagal GOODS.4: Cóir Náisiúnta ar chánachas inmheánach agus rialachán
 Tabharfaidh gach Páirtí Cóir Náisiúnta d'earraí an Pháirtí eile i gcomhréir le hAirteagal III de GATT
 1994 , lena n-áirítear na Nótaí agus na Forálacha Forlíontacha a ghabhann leis. Chuige sin, déantar
 Airteagal III de GATT 1994, agus na Nótaí agus na Forálacha Forlíontacha a ghabhann leis, a
 ionchorprú sa Chomhaontú seo, agus déantar cuid den Chomhaontú seo díobh mutatis mutandis.
 33
 ---pagebreak--- Airteagal GOODS.4A: Saoirse idirthurais
 Tabharfaidh gach Páirtí saoirse idirthurais ar fud a chríche féin, trí na bealaí is áisiúla ó thaobh
 idirthuras idirnáisiúnta de, ó thaobh trácht faoi bhealach go dtí agus ó chríoch an Pháirtí eile nó go
 dtí críoch aon tríú tír eile nó uaithi. Chuige sin, déantar Airteagal V de GATT 1994, agus na Nótaí agus
 na Forálacha Forlíontacha a ghabhann leis, a ionchorprú sa Chomhaontú seo, agus déantar cuid den
 Chomhaontú seo díobh mutatis mutandis. Tuigeann na Páirtithe go n-áirítear in Airteagal V de GATT
 1994 gluaiseacht earraí fuinnimh inter alia trí phíblínte nó trí eangacha leictreachais.
 Airteagal GOODS.5: Dleachtanna custaim a thoirmeasc
 Mura bhforáiltear dá mhalairt sa Chomhaontú seo, toirmiscfear dleachtanna custaim ar na hearraí
 uile de thionscnamh an Pháirtí eile.
 Airteagal GOODS.6: Dleachtanna ar onnmhairí, cánacha nó muirir eile
 1. Maidir le haon dleacht, cáin nó muirear eile d'aon chineál a fhorchuirfear ar onnmhairiú
 earra, nó i ndáil le honnmhairiú earra, chuig an bPáirtí eile, ní fhéadfaidh Páirtí é sin a ghlacadh ná a
 choinneáil ar bun; ná aon cháin inmheánach nó muirear eile ar earra a onnmhaireofar chuig an
 bPáirtí eile a bheidh níos mó ná an cháin nó an muirear a d'fhorchuirfí ar earraí comhchosúla nuair a
 bheadh sé beartaithe lena dtomhaltas intíre.
 2. Chun críoch an Airteagail seo, ní áireofar leis an téarma ‘muirear eile d'aon chineál’ táillí ná
 muirir eile a cheadaítear faoi Airteagal GOODS.7 [Táillí agus foirmiúlachtaí].
 Airteagal GOODS.7: Táillí agus foirmiúlachtaí
 1. Na táillí agus na muirir eile a fhorchuirfidh Páirtí ar allmhairiú nó a onnmhairiú earra de
 chuid an Pháirtí eile, nó i ndáil leis sin, déanfar a méid a theorannú do neaschostas na seirbhísí a
 rinneadh, agus ní bheidh sa mhéid sin cosaint indíreach ar earraí intíre ná ar chánachas ar allmhairí
 nó onnmhairí chun críoch fioscach. Ní thoibheoidh Páirtí táillí ná muirir eile ar allmhairiú nó ar
 onnmhairiú, nó i dtaca leis sin, ar bhonn ad valorem.
 2. Ní fhéadfaidh gach Páirtí muirir a fhorchur ná costais a aisghabháil ach amháin i gcás ina
 ndéantar seirbhísí sonracha a sholáthair go háirithe, ach gan bheith teoranta do na seirbhísí seo a
 leanas:
 (a) tinreamh foirne custaim, ar iarratas, lasmuigh d'uaireanta oifigiúla oscailte oifige nó ag
 áitreabh seachas áitreabh custaim;
 (b) anailísí nó tuarascálacha saineolaithe ar earraí agus táillí poist as earraí a chur ar ais chuig
 iarratasóir, go háirithe i ndáil le cinntí a bhaineann le faisnéis cheangailteach nó le faisnéis a
 chur ar fáil a bhaineann le cur i bhfeidhm na ndlíthe agus na rialachán custaim;
 (c) iniúchadh nó sampláil earraí chun críoch fíoraithe, nó díothú earraí, i gcás ina mbeidh costais i
 gceist seachas an costas a bhaineann le leas a bhaint as foireann chustaim; agus
 (d) bearta eisceachtúla rialaithe, más rud é go mbeidh siad riachtanach de bharr chineál na n-
 earraí nó de bharr riosca a d'fhéadfadh a bheith ann.
 3. Foilseoidh gach Páirtí go pras gach táille agus muirear a fhorchuirfidh sé i ndáil le hallmhairiú
 nó le honnmhairiú trí shuíomh gréasáin oifigiúil ar bhealach a chumasóidh do rialtais, do thrádálaithe
 34
 ---pagebreak--- agus do pháirtithe leasmhara eile eolas a chur orthu. Áireofar san fhaisnéis sin an chúis atá leis an
 táille nó leis an muirear don tseirbhís a sholáthraítear, an t-údarás atá freagrach, na táillí agus na
 muirir a chuirfear i bhfeidhm, agus an t-am agus an chaoi a ndéanfar an íocaíocht. Ní fhorchuirfear
 táillí agus muirir nua nó leasaithe go dtí go bhfoilseofar faisnéis i gcomhréir leis an mír seo agus go
 gcuirfear ar fáil go héasca í.
 4. Ní beidh idirbhearta consalacha de dhíth ar Pháirtí, lena n-áirítear táillí agus muirir
 ghaolmhara, i ndáil le haon earra de chuid an Pháirtí eile a allmhairiú.
 Airteagal GOODS.8: Earraí deisithe
 1. Ní chuirfidh Páirtí dleacht chustaim i bhfeidhm ar earra, beag beann ar a thionscnamh, a
 thiocfaidh isteach arís i gcríoch chustaim an Pháirtí tar éis an t-earra sin a onnmhairiú go sealadach
 óna chríoch chustaim go dtí críoch chustaim an Pháirtí eile lena dheisiú.
 2. Níl feidhm ag mír 1 maidir le hearra a allmhairítear faoi bhanna, isteach i gcriosanna
 saorthrádála, nó faoi stádas den chineál céanna, a onnmhairítear lena dheisiú ansin agus nach n-
 athallmhairítear faoi bhanna, isteach i gcriosanna saorthrádála, nó faoi stádas den chineál céanna.
 3. Ní chuirfidh Páirtí dleacht chustaim i bhfeidhm i leith earra, beag beann ar a thionscnamh,
 arna allmhairiú go sealadach ó chríoch chustaim an Pháirtí eile lena dheisiú.
 Airteagal GOODS.9: Earraí athmhonaraithe
 1. Ní thabharfaidh Páirtí cóir is lú fabhar d'earraí athmhonaraithe an Pháirtí eile ná mar a
 thugann sé d'earraí coibhéiseacha a bhfuil riocht nua orthu.
 2. Tá feidhm ag Airteagal GOODS.10 [Srianta ar allmhairiú agus onnmhairiú] maidir le toirmisc
 nó srianta ar allmhairiú agus onnmhairiú earraí athmhonaraithe. Má ghlacann nó má choinníonn
 Páirtí toirmisc nó srianta ar allmhairiú agus ar onnmhairiú ar earraí úsáidte ar bun, ní chuirfidh sé na
 bearta sin i bhfeidhm maidir le hearraí athmhonaraithe.
 3. Féadfaidh Páirtí a éileamh #go ndéanfar earraí athmhonaraithe a shainaithint amhlaidh lena
 ndáileadh nó lena ndíol ina chríoch agus go gcomhlíonfaidh siad gach ceanglas teicniúil is infheidhme
 a bhfuil feidhm acu maidir le hearraí coibhéiseacha a bhfuil riocht nua orthu.
 Airteagal GOODS.10: Srianta ar allmhairiú agus ar onnmhairiú
 1. Ní ghlacfaidh Páirtí aon toirmeasc nó srian ar allmhairiú aon earra de chuid an Pháirtí eile nó
 ar onnmhairiú nó ar dhíol ar mhaithe le honnmhairiú aon earra atá ceaptha do chríoch an Pháirtí
 eile, ná ní choinneoidh sé an méid sin ar bun, ach amháin i gcomhréir le hAirteagal XI de GATT 1994,
 lena n-áirítear na Nótaí agus na Forálacha Forlíontacha. Chuige sin, déantar Airteagal XI de GATT
 1994, agus na Nótaí agus na Forálacha Forlíontacha a ghabhann leis, a ionchorprú sa Chomhaontú
 seo, agus déantar cuid den Chomhaontú seo díobh mutatis mutandis.
 2. Ní dhéanfaidh Páirtí na nithe seo a leanas a ghlacadh ná a choinneáil ar bun:
 (a) ceanglais phraghsála maidir le honnmhairiú agus allmhairiú, seachas mar a cheadaítear i
 bhforfheidhmiú orduithe dleachta frithchúitimh agus frithdhumpála agus i ngnóthais; nó
 (b) ceadúnú allmhairiúcháin agus comhlíonadh an cheanglais feidhmíochta mar choinníoll leis.
 35
 ---pagebreak--- Airteagal GOODS.11: Monaplachtaí allmhairiúcháin agus onnmhairiúcháin
 Ní ainmneoidh ná ní choinneoidh Páirtí monaplacht allmhairiúcháin nó onnmhairiúcháin ar bun.
 Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn monaplacht allmhairiúcháin nó onnmhairiúcháin ceart
 eisiach údaráis nó deonú eiseach údaráis a thabharfadh Páirtí d'eintiteas chun earra a allmhairiú ón
 bPáirtí eile nó chun earra a onnmhairiú chuige.
 Article GOODS. 13: Nósanna imeachta um cheadúnú allmhairiúcháin
 1. Maidir leis na nósanna imeachta uile um cheadúnú allmhairiúcháin is infheidhme maidir le
 trádáil in earraí idir na Páirtithe áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh siad neodrach agus iad á gcur i
 bhfeidhm, agus go riarfar iad ar mhodh cóir cothrom neamh-idirdhealaitheach trédhearcach.
 2. Ní déanfaidh Páirtí nósanna imeachta um ceadúnú a glacadh ná a choinneáil ar bun mar
 choinníoll le haghaidh allmhairiú isteach chuig a chríoch ó chríoch an Pháirtí eile, ach amháin mura
 bhfuil nósanna imeachta cuí eile ar fáil go réasúnach chun cuspóir riaracháin a bhaint amach.
 3. Ní dhéanfaidh Páirtí aon nós imeachta neamh-uathoibríoch um cheadúnú allmhairiúcháin a
 ghlacadh ná a choinneáil ar bun, mura gá beart a bheidh i gcomhréir leis an gComhaontú seo a chur
 chun feidhme. Aon Pháirtí a ghlacfaidh nós imeachta neamh-uathoibríoch um cheadúnú
 allmhairiúcháin, cuirfidh sé in iúl go soiléir an beart atá á chur chun feidhme tríd an nós imeachta sin.
 4. Déanfaidh gach Páirtí aon nós imeachta um cheadúnú allmhairiúcháin a thabhairt isteach
 agus a riaradh i gcomhréir le hAirteagail 1 go 3 de Chomhaontú EDT um Cheadúnú Allmhairí (dá
 ngairtear ‘an Comhaontú um Cheadúnú Allmhairí’ anseo feasta). Chuige sin, déantar Airteagail 1 go 3
 den Chomhaontú maidir le Ceadúnú Allmhairí a ionchorprú sa Chomhaontú seo agus déantar cuid de
 mutatis mutandis.
 5. Aon Pháirtí a thugann isteach nó a mhodhnaíonn aon nós imeachta um cheadúnú
 allmhairiúcháin, cuirfidh sé an fhaisnéis ábhartha uile ar fáil ar líne ar shuíomh gréasáin oifigiúil.
 Cuirfear an fhaisnéis sin ar fáil, nuair is indéanta sin, 21 lá ar a laghad roimh an dáta a chuirfear an
 nós imeachta nua nó modhnaithe um cheadúnú i bhfeidhm, agus in aon chás tráth nach déanaí ná
 an dáta cur i bhfeidhm. Beidh san fhaisnéis a bheidh ar fáil ar líne na sonraí a cheanglaítear faoi
 Airteagal 5 den Chomhaontú um Cheadúnú Allmhairí.
 6. Arna iarraidh sin ag an bPáirtí eile, cuirfidh Páirtí ar fáil go pras aon fhaisnéis ábhartha maidir
 le haon nósanna imeachta um cheadúnú allmhairiúcháin a bheartaíonn sé a ghlacadh nó a
 choinníonn sé ar bun, lena n-áirítear an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagail 1 go 3 den Chomhaontú
 um Cheadúnú Allmhairí.
 7. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní chuirtear de cheangal ar Pháirtí le haon ní san
 Airteagal seo ceadúnas allmhairiúcháin a dheonú, ná ní choisceann sé ar Pháirtí a oibleagáidí nó a
 ghealltanais a chur chun feidhme faoi Rúin de chuid Chomhairle Slándála na Náisiún Aontaithe, nó
 faoi chórais iltaobhacha neamhleata agus faoi shocruithe maidir le rialú allmhairí.
 Article GOODS. 14: Nósanna imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin
 1. Foilseoidh gach Páirtí aon nós imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin, nó aon mhodhnú ar
 nós imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin atá ann cheana ar bhealach lena bhféadfaidh rialtais,
 trádálaithe agus páirtithe leasmhara eile eolas a fháil orthu. Déanfar an foilsiú sin, nuair is féidir, 45
 lá sula ngabhfaidh éifeacht leis an nós imeachta nó leis an modhnú, agus in aon chás tráth nach
 36
 ---pagebreak--- déanaí ná an dáta a ghabhfaidh éifeacht leis an nós imeachta nó leis an modhnú sin agus, i gcás inarb
 iomchuí, déanfar é a fhoilsiú ar aon láithreán gréasáin ábhartha de chuid an rialtais.
 2. Beidh an fhaisnéis seo a leanas san áireamh sna nósanna imeachta um cheadúnú
 onnmhairiúcháin:
 (a) téacs an nósanna imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin, nó téacs aon mhodhnuithe a
 dhéanfaidh sé ar na nósanna imeachta sin;
 (b) na hearraí atá faoi réir gach nós imeachta um cheadúnú;
 (c) i gcás gach nós imeachta, tuairisc ar an bpróiseas chun iarratas a dhéanamh ar cheadúnas agus
 ar aon chritéar nach mór d'iarratasóir a chomhlíonadh le bheith cáilithe chun iarratas a
 dhéanamh ar cheadúnas, amhail ceadúnas gníomhaíochta a bheith aige, infheistíocht a bhunú
 nó a choinneáil ar bun, nó oibriú trí chineál áirithe bunaíochta i gcríoch Pháirtí;
 (d) pointe nó pointí teagmhála óna bhféadfaidh daoine leasmhara tuilleadh faisnéise a fháil
 maidir leis na coinníollacha a bhaineann le ceadúnas onnmhairiúcháin a fháil;
 (e) an comhlacht riaracháin nó na comhlachtaí a bhfuil iarratas nó doiciméadacht ábhartha eile le
 cur faoina bhráid;
 (f) tuairisc ar aon bheart nó bearta atá á gcur chun feidhme tríd an nós imeachta um cheadúnú
 onnmhairiúcháin;
 (g) an tréimhse a mbeidh gach nós imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin i bhfeidhm lena linn,
 mura bhfanfaidh an nós imeachta i bhfeidhm go dtí go ndéanfar é a tharraingt siar nó a
 athbhreithniú i bhfoilseachán nua;
 (h) má bheartaíonn an Páirtí nós imeachta um ceadúnú a úsáid chun cuóta onnmhairiúcháin a
 riar, cainníocht fhoriomlán agus, más infheidhme, luach an chuóta agus dátaí oscailte agus
 dúnta an chuóta; agus
 (i) aon díolúintí nó eisceachtaí a chuirtear in ionad an cheanglais ceadúnas onnmhairiúcháin a
 fháil, conas na díolúintí nó na heisceachtaí sin a iarraidh nó a úsáid, agus na critéir is gá chun
 iad a dheonú.
 3. Laistigh de 45 lá tar éis dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, tabharfaidh gach
 Páirtí fógra don Pháirtí eile faoi na nósanna imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin atá aige
 cheana féin. Tabharfaidh gach Páirtí fógra don Pháirtí eile faoi aon nós imeachta nua cheadúnaithe
 onnmhairiúcháin agus faoi aon mhodhnú ar na nósanna imeachta um cheadúnú onnmhairiúcháin
 atá ann cheana laistigh de 60 lá ó dháta a fhoilsithe. Áireofar san fhógra tagairt do na foinsí ina
 bhfoilsítear an fhaisnéis a éilítear de bhun mhír 2 agus áireofar ann, i gcás inarb iomchuí, seoladh na
 suíomhanna gréasáin rialtais ábhartha.
 4. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní chuirtear de cheangal ar Pháirtí le haon ní san
 Airteagal seo ceadúnas onnmhairiúcháin a dheonú, ná ní choisceann sé ar Pháirtí a oibleagáidí nó a
 ghealltanais a chur chun feidhme faoi Rúin de chuid Chomhairle Slándála na Náisiún Aontaithe,
 chomh maith le faoi chórais iltaobhacha neamhleata agus faoi shocruithe maidir le rialú onnmhairí,
 lena n-áirítear Comhshocraíocht Wassenaar maidir le Rialuithe Onnmhairiúcháin le haghaidh Gnáth-
 Arm agus le haghaidh Earraí agus Teicneolaíochtaí Dé-Úsáide, Grúpa na hAstráile, Grúpa na
 37
 ---pagebreak--- Soláthraithe Núicléacha agus Córas Rialaithe um Theicneolaíocht Diúracán, nó córais smachtbhannaí
 neamhspleácha a ghlacadh, a choinneáil ar bun nó a chur chun feidhme.
 Airteagal GOODS.15: Luacháil custaim
 Cinnfidh gach Páirtí luach custaim earraí an Pháirtí eile a allmhairítear isteach chuig a chríoch i
 gcomhréir le hAirteagal VII de GATT 1994 agus leis an gComhaontú maidir le Luacháil Custaim.
 Chuige sin, déantar Airteagal VII de GATT 1994, lena n-áirítear na Nótaí agus a na Forálacha
 Forlíontacha a ghabhann leis, agus Airteagal 1 go hAirteagal 17 den Chomhaontú maidir le Luacháil
 Custaim, lena n-áirítear na Nótaí Léirmhínitheacha, a ionchorprú sa Chomhaontú seo agus déantar
 cuid den Chomhaontú seo iad mutatis mutandis.
 Airteagal GOODS.16: Úsáid fabhair
 1. Chun faireachán a dhéanamh ar fheidhmiú an Chomhaontaithe seo agus chun rátaí úsáide
 tosaíochta a ríomh, malartóidh na Páirtithe staidreamh allmhairiúcháin go bliantúil ar feadh
 tréimhse 10 mbliain a thosóidh bliain amháin tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 Mura gcinnfidh an Coiste Comhpháirtíochta Trádála a mhalairt, déanfar an tréimhse sin a fhadú go
 huathoibríoch go ceann cúig bliana, agus ina dhiaidh sin féadfaidh an Coiste Comhpháirtíochta
 Trádála cinneadh í a fhadú a thuilleadh.
 2. Cumhdófar leis an malartú staidrimh allmhairiúcháin sonraí a bhaineann leis an mbliain is
 déanaí atá ar fáil, lena n-áirítear luach agus, i gcás inarb infheidhme, méid, ar leibhéal na líne taraife i
 gcás allmhairí earraí an Pháirtí eile a thairbhíonn de chóir fhabhrach dleachta faoin gComhaontú seo
 agus i gcás iad siúd a fhaigheann cóir neamhthosaíochta.
 Airteagal GOODS.17: Leigheasanna Trádála
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe a gcearta agus a n-oibleagáidí faoi Airteagal VI de GATT 1994, faoin
 gComhaontú Frithdhumpála, faoi Chomhaontú SCM, faoi Airteagal XIX de GATT 1994, faoin
 gComhaontú um Choimircí, agus faoi Airteagal 5 den Chomhaontú ar Thalmhaíocht.
 2. Níl feidhm ag Caibidil a Dó [Rialacha tionscnaimh] den Teideal seo maidir le himscrúduithe
 agus bearta frithdhumpála, frithchúitimh agus coimirce.
 3. Cuirfidh gach Páirtí bearta frithdhumpála agus frithchúitimh i bhfeidhm i gcomhréir le
 ceanglais an Chomhaontaithe Frithdhumpála agus Chomhaontú SCM, agus de bhun próiseas
 cothrom agus trédhearcach.
 4. Ar choinníoll nach gcuirfidh sé moill gan ghá ar dhéanamh an imscrúdaithe, tabharfar do
 gach páirtí leasmhar in imscrúdú1 frithdhumpála nó frithchúitimh deis iomlán a leasanna a chosaint.
 5. Féadfaidh údarás imscrúdúcháin gach Páirtí, i gcomhréir le dlí an Pháirtí, a mheas an é méid
 na dleachta frithdhumpála a bheidh le forchur an corrlach iomlán dumpála nó méid is lú ná sin.
 1
 Chun críche an Airteagail seo, déanfar páirtithe leasmhara a shainiú de réir Airteagal 6(11) den Chomhaontú
 Frithdhumpála agus Airteagal 12.9 de Chomhaontú na hEagraíochta Domhanda Trádála maidir le
 Fóirdheontais agus Bearta Frithchúitimh.
 38
 ---pagebreak--- 6. Déanfaidh údarás imscrúdúcháin gach Páirtí, i gcomhréir le dlí an Pháirtí, faisnéis a
 sholáthraítear a bhreithniú cibé acu a bheadh nó nach mbeadh sé chun leas an phobail dleacht
 frithdhumpála nó frithchúitimh a fhorchur.
 7. Ní dhéanfaidh Páirtí, maidir leis an earra céanna, na nithe seo a leanas a chur i bhfeidhm ná
 a chothabháil an tráth céanna:
 (a) beart de bhun Airteagal 5 den Chomhaontú ar Thalmhaíocht; agus
 (b) beart de bhun Airteagal XIX de GATT 1994 agus an Comhaontú um Choimircí.
 8. Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé maidir le míreanna 1 go 6 den
 Airteagal seo.
 Airteagal GOODS.18: Taraif-chuótaí EDT atá ann cheana a úsáid
 1. Ní bheidh táirgí de thionscnamh Páirtí amháin incháilithe lena n-allmhairiú chuig an bPáirtí
 eile faoi na taraif-chuótaí EDT atá ann cheana, mar a shainítear i mír 2. Áireofar leis na taraif-chuótaí
 sin na taraif-chuótaí arna gcionroinnt idir na Páirtithe de bhun caibidlíochtaí faoi Airteagal XXVIII
 GATT a thionscain an tAontas le doiciméad EDT G/SECRET/42/Add.2 agus a thionscain an Ríocht
 Aontaithe le doiciméad EDT G/SECRET/44 agus mar a leagtar amach i reachtaíocht inmheánach gach
 Páirtí faoi seach. Chun críocha an Airteagail seo, cinnfear stádas tionscnaimh na dtáirgí ar bhonn
 rialacha neamhfhabhracha maidir le tionscnamh is infheidhme sa Pháirtí allmhairíochta.
 2. Chun críocha mhír 1, ciallaíonn ‘taraif-chuótaí EDT atá ann cheana’ na taraif-chuótaí sin ar
 lamháltais EDT de chuid an Aontais iad atá san áireamh i ndréachtsceideal AE28 de lamháltais agus
 ceangaltais faoi GATT 1994 a cuireadh faoi bhráid EDT sa doiciméad G/MA/TAR/RS/506 arna leasú
 leis na doiciméid G/MA/TAR/RS/506/Add.1 agus G/MA/TAR/RS/506/Add.2.
 Airteagal GOODS.19: Bearta i gcás ina ndéantar sárú nó imchéimniú ar an reachtaíocht chustaim
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile chun sáruithe ar an reachtaíocht chustaim nó
 imchéimniú uirthi a chosc, a bhrath agus a chomhrac, i gcomhréir lena n-oibleagáidí faoi Chaibidil a
 Dó [Rialacha tionscnaimh] den Teideal seo agus faoin bPrótacal maidir le cúnamh riaracháin
 frithpháirteach in ábhair chustaim. Déanfaidh gach Páirtí bearta iomchuí agus inchomparáide chun a
 leasanna airgeadais féin agus leasanna airgeadais an Pháirtí eile a chosaint maidir le tobhach
 dleachtanna ar earraí a thagann isteach i gcríocha custaim na Ríochta Aontaithe nó an Aontais
 Eorpaigh.
 2. Faoi réir na féidearthachta díolúine a thabhairt do thrádálaithe comhlíontacha faoi mhír 7,
 féadfaidh Páirtí cóir fhabhrach ábhartha an táirge nó na dtáirgí lena mbaineann a chur ar fionraí go
 sealadach i gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar síos i míreanna 3 agus 4 más rud é:
 (a) go mbeidh toradh déanta ag an bPáirtí sin, bunaithe ar fhaisnéis oibiachtúil, láidir agus
 infhíoraithe, go ndearnadh sáruithe córasacha agus mórscála ar an reachtaíocht chustaim nó
 go ndeachthas timpeall uirthi, agus;
 (b) go ndiúltaíonn an Páirtí eile go héagórach agus arís agus arís eile na hoibleagáidí dá dtagraítear i
 mír 1 a chomhlíonadh nó go mainníonn sé ar shlí eile iad a chomhlíonadh.
 39
 ---pagebreak--- 3. Tabharfaidh an Páirtí a mbeidh toradh dá dtagraítear i mír 2 déanta aige fógra don Choiste
 Comhpháirtíochta Trádála agus rachaidh sé i gcomhairle leis an bPáirtí eile laistigh den Choiste
 Comhpháirtíochta Trádála d’fhonn teacht ar réiteach a bheidh inghlactha ag an dá thaobh.
 4. Má mhainníonn na Páirtithe teacht ar chomhaontú maidir le réiteach a bheidh inghlactha go
 frithpháirteach laistigh de thrí mhí tar éis an dáta ar a dtabharfar an fógra, féadfaidh an Páirtí a rinne
 an cinneadh cóir fhabhrach ábhartha an táirge nó na dtáirgí lena mbaineann a chur ar fionraí go
 sealadach. Sa chás sin, cuirfidh an Páirtí a rinne an toradh an fhionraí shealadach in iúl don Choiste
 Comhpháirtíochta Trádála gan mhoill, lena n-áirítear an tréimhse ina mbeartaíonn sé go mbeidh
 feidhm ag an bhfionraí shealadach.
 5. Ní bheidh feidhm ag an bhfionraí shealadach ach ar feadh na tréimhse atá riachtanach chun
 gníomhú in aghaidh sáruithe nó imchéimnithe agus chun leasanna airgeadais an Pháirtí lena
 mbaineann a chosaint, agus i gcás ar bith nach faide ná sé mhí. Coimeádfaidh an Páirtí lena
 mbaineann an staid faoi athbhreithniú agus, i gcás ina gcinnfidh sé nach bhfuil gá leis an bhfionraí
 shealadach a thuilleadh, cuirfidh sé deireadh léi roimh dheireadh na tréimhse a bheidh curtha in iúl
 don Choiste um Chomhpháirtíocht Trádála. I gcás ina mairfidh na coinníollacha as ar eascair an
 fhionraí ag deireadh na tréimhse a fógraíodh don Choiste um Chomhpháirtíocht Trádála, féadfaidh
 an Páirtí lena mbaineann cinneadh a dhéanamh an fhionraí a athnuachan. Beidh aon fhionraíocht
 faoi réir comhairliúcháin thréimhsiúla laistigh den Choiste um Chomhpháirtíocht Trádála.
 6. Foilseoidh gach Páirtí, i gcomhréir lena nósanna imeachta inmheánacha féin, fógraí
 d'allmhaireoirí faoi aon chinneadh a bhaineann leis na fionraíochta sealadacha dá dtagraítear i
 míreanna 4 agus 5.
 7. D'ainneoin mhír 4 den Airteagal seo, má tá allmhaireoir in ann an t-údarás custaim
 allmhairiúcháin a shásamh i dtaca le táirgí den sórt sin reachtaíocht chustaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin a shásamh ina hiomláine mar aon ceanglais an Chomhaontaithe agus aon choinníoll
 iomchuí eile a bhaineann leis an bhfionraí shealadach arna bunú ag an bPáirtí allmhairiúcháin i
 gcomhréir lena dhlíthe agus lena rialacháin féin, ceadóidh an Páirtí allmhairiúcháin don allmhaireoir
 iarratas a dhéanamh ar chóir fhabhrach agus aon dleachtanna a aisghabháil a íocadh de bhreis ar na
 rátaí taraife fabhracha is infheidhme nuair a allmhairíodh na táirgí.
 Airteagal GOODS.20: Earráidí riaracháin a bhainistiú
 I gcás earráidí córasacha ó na húdaráis inniúla nó saincheisteanna a bhaineann le bainistiú cuí an
 chórais fhabhraigh i gcás onnmhairithe, go háirithe maidir le cur i bhfeidhm fhorálacha Chaibidil a Dó
 den Teideal seo nó maidir le cur i bhfeidhm an Phrótacail maidir le Cúnamh Riaracháin
 Frithpháirteach in Ábhair Chustaim, agus más rud é go mbeidh iarmhairtí i dtéarmaí dleachtanna ar
 allmhairí mar thoradh ar na hearráidí nó ar na saincheisteanna sin, féadfaidh an Páirtí a bhfuil na
 hiarmhairtí sin roimhe a iarraidh ar an gCoiste um Chomhpháirtíocht Trádála scrúdú a dhéanamh ar
 an bhféidearthacht cinntí a ghlacadh, de réir mar is iomchuí, chun an cás a réiteach.
 Airteagal GOODS.21: Maoin chultúrtha
 1. Rachaidh na Páirtithe i gcomhar le chéile chun tabhairt ar ais maoine cultúrtha a aistríodh go
 haindleathach ó chríoch Páirtí a éascú, ag féachaint do na prionsabail a chumhdaítear i
 gCoinbhinsiún UNESCO maidir le Modhanna chun Allmhairiú, Onnmhairiú agus Aistriú Aindleathach
 Úinéireachta Maoine Cultúrtha a Thoirmeasc agus a Chosc, a síníodh i bPáras an 17 Samhain 1970.
 2. Chun críocha an Airteagail seo:
 40
 ---pagebreak--- (a) ciallaíonn ‘maoin chultúrtha’ maoin atá aicmithe nó sainmhínithe mar mhaoin atá i measc
 seod náisiúnta atá luachmhar ó thaobh na healaíne, na staire nó na seandálaíochta de faoi
 rialacha agus nósanna imeachta gach Páirtí; agus
 (b) ciallaíonn ‘a aistriú go haindleathach ó chríoch Páirtí’:
 (i) a aistríodh ó chríoch Páirtí an 1 Eanáir 1993 nó dá éis de shárú ar rialacha an Pháirtí sin
 maidir le seoda náisiúnta a chosaint nó de shárú ar a rialacha maidir le honnmhairiú
 maoine cultúrtha; nó
 (ii) ní fhilleann sé nó sí ag deireadh tréimhse aistrithe shealadaigh dhleathaigh ná aon sárú ar
 choinníoll eile a rialaíonn aistriú sealadach den sórt sin, ar an 1 Eanáir 1993 nó dá éis.
 3. Rachaidh údaráis inniúla na bPáirtithe i gcomhar le chéile, go háirithe tríd an méid seo a
 leanas a dhéanamh:
 (a) fógra a thabhairt don Pháirtí eile i gcás ina bhfaightear maoin chultúrtha ina gcríoch agus
 go bhfuil forais réasúnacha ann chun a chreidiúint gur aistríodh an mhaoin chultúrtha
 go haindleathach ó chríoch an Pháirtí eile;
 (b) aghaidh a thabhairt ar iarrataí ón bPáirtí eile ar mhaoin chultúir a aistríodh go
 haindleathach ó chríoch an Pháirtí sin a thabhairt ar ais;
 (c) chun cosc a chur le haon ghníomhaíochtaí chun filleadh maoine cultúir den sórt sin a
 sheachaint, trí aon bhearta eatramhacha is gá; agus
 (d) aon bhearta is gá a dhéanamh chun maoin chultúir a aistríodh go haindleathach as críoch
 an Pháirtí eile a chaomhnú go fisiciúil.
 4. Sainaithneoidh gach Páirtí pointe teagmhála a bheidh freagrach as cumarsáid a dhéanamh le
 pointe teagmhála an Pháirtí eile maidir le haon ábhair a éireoidh faoin Airteagal seo, lena n-áirítear
 maidir leis na fógraí agus na hiarrataí dá dtagraítear i bpointe (a) agus i bpointe (b) de mhír 3.
 5. Beidh údaráis chustaim na bPáirtithe atá freagrach as nósanna imeachta onnmhairithe
 maoine cultúrtha a bhainistiú rannpháirteach sa chomhar atá beartaithe idir na Páirtithe de réir mar
 is iomchuí agus is gá.
 6. Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé maidir leis an Airteagal seo.
 Caibidil 2: Rialacha tionscnaimh
 Roinn 1: Rialacha tionscnaimh
 Airteagal ORIG.1: Cuspóir
 Is iad cuspóirí na Caibidle seo na forálacha a leagan síos lena gcinntear tionscnamh earraí chun cóir
 fhabhrach taraife a chur i bhfeidhm faoin gComhaontú seo, agus lena leagtar amach nósanna
 imeachta tionscnaimh lena mbaineann.
 41
 ---pagebreak--- Airteagal ORIG.2: Sainmhínithe
 Chun críocha na Caibidle seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘aicmiú’ aicmiú táirge nó ábhair faoi chaibidil, ceannteideal nó fo-cheannteideal
 áirithe den Chóras Comhchuibhithe;
 (b) ciallaíonn ‘coinsíneacht’ táirgí a chuirtear go comhuaineach ó onnmhaireoir amháin chuig
 coinsíní amháin nó atá cumhdaithe ag aon doiciméad iompair amháin lena gcumhdaítear
 seoladh na dtáirgí sin ón onnmhaireoir chuig an gcoinsíní nó, in éagmais doiciméad den sórt
 sin, a sheoltar le sonrasc amháin;
 (c) ciallaíonn ‘onnmhaireoir’ duine, atá lonnaithe i bPáirtí, a onnmhairíonn nó a tháirgeann an
 táirge tionscnaimh agus a dhéanann amach ráiteas maidir le tionscnamh, i gcomhréir leis na
 ceanglais a leagtar síos i ndlíthe agus rialacháin an Pháirtí sin;
 (d) ciallaíonn ‘allmhaireoir’ duine a allmhairíonn an táirge tionscnaimh agus a éilíonn cóir
 fhabhrach taraife dó;
 (e) ciallaíonn ‘ábhar’ aon substaint a úsáidtear chun táirge a tháirgeadh, lena n-áirítear aon
 chomhpháirt, comhábhar, amhábhar, nó páirt;
 (f) ciallaíonn ‘ábhar neamhthionscnaimh’ ábhar nach gcáilíonn mar ábhar tionscnaimh faoin
 gCaibidil seo, lena n-áirítear ábhar nach féidir a stádas tionscnaimh a chinneadh;
 (g) ciallaíonn ‘táirge’ an táirge a thagann as an táirgeadh, fiú má tá sé beartaithe é a úsáid mar
 ábhar chun táirge eile a tháirgeadh;
 (h) ciallaíonn ‘táirgeadh’ aon chineál oibrithe nó próiseála lena n-áirítear cóimeáil.
 Airteagal ORIG.3: Ceanglais ghinearálta
 1. Chun críocha an chóir fhabhrach taraife a chur i bhfeidhm arna déanamh ag Páirtí maidir le
 hearra tionscnaimh an Pháirtí eile i gcomhréir leis an gComhaontú seo, ar choinníoll go
 gcomhlíonann na táirgí gach ceanglas eile is infheidhme den Chaibidil seo, measfar gur de
 thionscnamh an Pháirtí eile na táirgí seo a leanas:
 (a) táirgí a fuarthas go hiomlán sa Pháirtí sin de réir bhrí Airteagal ORIG.5 [Táirgí a fuarthas go
 hiomlán];
 (b) táirgí a tháirgtear sa Pháirtí sin as ábhair thionscnaimh sa Pháirtí sin agus as na hábhair sin
 amháin; agus
 (c) táirgí a tháirgtear sa Pháirtí sin ina n-ionchorpraítear ábhair neamhthionscnaimh ar choinníoll
 go gcomhlíonann siad na ceanglais a leagtar amach in IARSCRÍBHINN ORIG-2 [Rialacha
 Tionscnaimh Táirgeshonracha].
 2. Má tá stádas tionscnaimh faighte ag táirge, ní mheasfar gur ábhair neamhthionscnaimh iad
 na hábhair neamhthionscnaimh a úsáideadh chun an táirge sin a tháirgeadh nuair atá an táirge sin
 ionchorpraithe mar ábhar i dtáirge eile.
 42
 ---pagebreak--- 3. Déanfar éadáil an stádais tionscnaimh a chomhlíonadh gan bhriseadh sa Ríocht Aontaithe ná
 san Aontas.
 Airteagal ORIG.4: Carnadh Tionscnaimh
 1. Táirge a thionscnófar i bPáirtí , measfar gur de thionscnamh an Pháirtí eile é má úsáidtear an
 táirge sin mar ábhar chun táirge eile a tháirgeadh sa Pháirtí eile sin.
 2. Féadfar táirgeadh a dhéantar i bPáirtí ar ábhar neamhthionscnaimh a chur san áireamh chun
 a chinneadh an bhfuil táirge de thionscnamh an Pháirtí eile.
 3. Níl feidhm ag míreanna 1 ná 2 mura dtéann an táirgeadh a dhéantar sa Pháirtí eile thar na
 hoibríochtaí dá dtagraítear in Airteagal ORIG.7 [Táirgeadh neamhleor].
 4. Chun go gcomhlánóidh onnmhaireoir an ráiteas maidir le tionscnamh dá dtagraítear i
 bpointe (a) d’Airteagal ORIG.18(2) [Éileamh ar chóireáil fhabhrach taraife] i dtaca le táirge dá
 dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo, gheobhaidh an t-onnmhaireoir, óna sholáthraí, dearbhú
 soláthraí dá bhforáiltear in Iarscríbhinn ORIG-3 [Dearbhú soláthraí] nó doiciméad coibhéiseach ina
 bhfuil an fhaisnéis chéanna ina bhfuil tuairisc ar na hábhair neamhthionscnaimh lena mbaineann,
 agus é mionsonraithe go leor chun gur féidir iad a shainaithint.
 Airteagal ORIG.5: Táirgí a Fuarthas go hIomlán
 1. Measfar go bhfuarthas go hiomlán i bPáirtí na nithe seo a leanas:
 (a) táirgí mianracha a eastóscadh as ithir nó as grinneall farraige an Pháirtí sin;
 (b) plandaí agus táirgí glasraí a fhástar nó a bhuaintear sa Pháirtí sin;
 (c) ainmhithe beo a rugadh agus a tógadh sa Pháirtí sin;
 (d) táirgí a fuarthas ó ainmhithe beo a tógadh sa Pháirtí sin;
 (e) táirgí a fuarthas ó ainmhithe maraithe a rugadh agus a tógadh sa Pháirtí sin;
 (f) táirgí a fuarthas de thoradh fiach nó iascaireacht a rinneadh sa Pháirtí sin;
 (g) táirgí a fhaightear ó dhobharshaothrú sna críocha sin má bheirtear nó má thógtar orgánaigh
 uisceacha, lena n-áirítear iasc, moilisc, crústaigh, inveirteabraigh uisceacha eile ó stoc síl
 amhail uibheacha, eochraí, fiailí, méaróga, larbhaí, smólta nó éisc neamhaibí eile ag céim
 iarghoirte trí idirghabháil a dhéanamh sna próisis tógála nó fáis chun feabhas a chur ar an
 táirgeadh amhail stocáil rialta, beathú nó cosaint ó chreachadóirí;
 (h) táirgí iascaireachta mara agus táirgí eile a bhain soithí an Pháirtí sin as an bhfarraige lasmuigh
 d'aon fharraige theorann;
 (i) táirgí a dhéantar ar bord loinge monarchan de chuid Páirtí as táirgí dá dtagraítear i bhfomhír
 (h) agus as na táirgí sin amháin;
 (j) táirgí a bhaintear as grinneall na farraige nó as an bhfo-ithir lasmuigh d'aon fharraige theorann
 ar choinníoll go mbeidh na cearta acu an grinneall nó an fo-ithir sin a shaothrú;
 (k) dramhaíl agus fuíoll a tháinig as oibríochtaí táirgthe a rinneadh sa Pháirtí sin;
 43
 ---pagebreak--- (l) dramhaíl agus fuíoll ó tháirgí úsáidte a bailíodh sa Pháirtí sin, ar choinníoll nach bhfuil na táirgí
 sin oiriúnach ach amháin chun amhábhair a aisghabháil;
 (m) táirgí a táirgeadh sa Pháirtí sin as na táirgí a luaitear go sonrach i bhfomhíreanna (a) go (l) agus
 as na táirgí sin amháin.
 2. Ciallaíonn na téarmaí ‘soitheach de chuid Páirtí’ agus ‘long mhonarchan de chuid Páirtí’ i
 bpointí (h) agus (i) ó mhír 1 soitheach nó long mhonarchan:
 (a) atá cláraithe i mBallstát nó sa Ríocht Aontaithe;
 (b) a sheolann faoi bhratach Ballstáit nó faoi bhratach na Ríochta Aontaithe; agus
 (c) a chomhlíonann ceann de na coinníollacha seo a leanas:
 (i) a bhfuil 50 % de ar a laghad faoi úinéireacht náisiúnach de Bhallstát nó den Ríocht
 Aontaithe; nó
 (ii) atá faoi úinéireacht daoine dlítheanacha:
 (A) a bhfuil a gceannoifig agus bpríomháit ghnó acu san Aontas nó sa Ríocht
 Aontaithe; agus
 (B) a bhfuil 50 % ar a laghad de faoi úinéireacht eintiteas poiblí, náisiúnach nó daoine
 dlítheanacha de Bhallstát nó den Ríocht Aontaithe.
 Airteagal ORIG.6: Lamháltais
 1. Mura gcomhlíonann táirge na ceanglais a leagtar amach in IARSCRÍBHINN ORIG-2 [Rialacha
 Tionscnaimh Táirgeshonracha] de bharr úsáid ábhair neamhthionscnaimh sa táirgeadh, measfar mar
 sin féin gur de thionscnamh Páirtí an táirge sin, ar choinníoll:
 (a) nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh a úsáidtear chun táirgí a tháirgeadh
 a aicmítear faoi Chaibidlí 2 agus 4 go 24 den Chóras Comhchuibhithe, cé is moite de tháirgí
 iascaigh próiseáilte ó Chaibidil 16, nach mó a meáchan iomlán ná 15 % de mheáchan an táirge;
 (b) nach mó luach iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh le haghaidh gach táirge eile, cé is moite
 de tháirgí a aicmítear faoi Chaibidlí 50 go 63 den Chóras Comhchuibhithe, nach mó luach
 iomlán na n-ábhar ná 10 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha; nó
 (c) i gcás táirge a aicmítear faoi Chaibidlí 50 go 63 den Chóras Comhchuibhithe, tá feidhm ag na
 lamháltais a leagtar amach i Nóta 7 agus i Nóta 8 d'IARSCRÍBHINN ORIG-1 [Nótaí Tosaigh a
 ghabhann leis na Rialacha Tionscnaimh atá Sonrach don Táirge].
 2. Níl feidhm ag mír 1 má tá luach nó meáchan na n-ábhar neamhthionscnaimh arna n-úsáid
 chun táirge a tháirgeadh os cionn aon cheann de na céatadáin do luach uasta nó meáchan uasta na
 n-ábhar neamhthionscnaimh mar a shonraítear iad sna ceanglais a leagtar amach in IARSCRÍBHINN
 ORIG-2 [Rialacha Tionscnaimh Táirgeshonracha].
 3. Níl feidhm ag mír 1 den Airteagal seo maidir le táirgí a fuarthas go hiomlán i bPáirtí de réir
 bhrí Airteagal ORIG.5 [Táirgí a fuarthas go hiomlán]. Má cheanglaítear le hIARSCRÍBHINN ORIG-2
 [Rialacha Tionscnaimh Táirgeshonracha] nach mór do na hábhair a úsáidtear chun táirge a
 44
 ---pagebreak--- tháirgeadh a bheith ina n-ábhair a fuarthas go hiomlán, beidh feidhm ag míreanna 1 agus 2 den
 Airteagal seo.
 Airteagal ORIG.7: Táirgeadh neamhleor
 1. D'ainneoin phointe (c) d’Airteagal ORIG.3(1) [Ceanglais ghinearálta], ní mheasfar gur de
 thionscnamh Páirtí é táirge mura mbeidh ach ceann amháin nó níos mó de na hoibríochtaí seo a
 leanas a rinneadh ar ábhair neamhthionscnaimh mar chuid de tháirgeadh an táirge i bPáirtí:
 (a) oibríochtaí caomhnaithe amhail triomú, reo, coinneáil i sáile agus oibríochtaí comhchosúla eile
 i gcás gurb é an t-aon chuspóir amháin atá leo a áirithiú go bhfanfaidh na táirgí i riocht maith
 le linn a n-iompair agus a stórála2;
 (b) briseadh agus cóimeáil pacáistí;
 (c) ní, glanadh; deannach, ocsaíd, ola, péint nó cumhdaigh eile a bhaint;
 (d) teicstílí agus earraí teicstíle a iarnáil nó a phreasáil;
 (e) oibríochtaí simplí péinteála agus snasúcháin;
 (f) rís a scileadh agus a pháirtmheilt nó a mheilt ar fad; snasú agus gloiniú gránach agus ríse; rís a
 thuaradh;
 (g) oibríochtaí chun siúcra a dhathú nó a bhlaistiú nó chun cnapaí siúcra a fhoirmiú; siúcra i
 bhfoirm sholadach a mhuilleáil go páirteach nó go hiomlán;
 (h) torthaí, cnónna agus glasraí a scileadh, an craiceann a bhaint díobh agus na clocha a bhaint
 astu;
 (i) géarú, meilt shimplí nó gearradh simplí;
 (j) criathrú, scagadh, sórtáil, aicmiú, grádú, comhoiriúnú (lena n-áirítear tacair earraí a
 dhéanamh);
 (k) an táirge a chur go simplí i mbuidéil, i gcannaí, i bhfleascáin, i málaí, i gcásanna, i mboscaí, a
 dhaingniú ar chartaí nó ar chláir, agus gach oibríocht pacáistithe shimplí eile;
 (l) marcanna, lipéid, suaitheantais agus comharthaí idirdhealaithe den chineál sin a ghreamú de
 tháirgí nó dá bpacáistíocht nó iad a phriontáil orthu;
 (m) táirgí, cibé acu is de chineálacha éagsúla iad nó nach ea, a mheascadh go simplí; siúcra a
 mheascadh le hábhar ar bith;
 (n) uisce a chur leis go simplí nó caolú le huisce nó le substaint eile nach ndéanann athrú ábhartha ar
 shaintréithe an táirge, nó díhiodráitiú nó dínádúrú táirgí;
 2
 Meastar gur neamhleor iad oibríochtaí caomhnaithe amhail fuarú, reo nó aerú de réir bhrí fhomhír (a), ach
 meastar gur leor iad oibríochtaí amhail picilt, triomú nó deatú, ar oibríochtaí iad atá beartaithe chun
 saintréithe speisialta nó saintréithe éagsúla a thabhairt do tháirge.
 45
 ---pagebreak--- (o) codanna d'earraí a chóimeáil go simplí chun earra iomlán a dhéanamh nó táirgí a dhíchóimeáil
 ina gcodanna;
 (p) ainmhithe a mharú.
 2. Chun críocha mhír 1, measfar gur oibríochtaí simplí iad oibríochtaí mura bhfuil gá le
 scileanna, innill, gaireas ná trealamh speisialta arna dtáirgeadh nó arna suiteáil go háirithe chun na
 hoibríochtaí sin a chur i gcrích.
 Airteagal ORIG.8: Aonad Incháilitheachta
 1. Chun críocha na Caibidle seo, is é bheidh san aonad incháilitheachta an táirge sonrach a
 meastar gurb é an bunaonad é agus an táirge á aicmiú faoin gCóras Comhchuibhithe.
 2. I gcás coinsíneachta ina bhfuil líon táirgí comhionanna atá aicmithe faoin gceannteideal céanna
 den Chóras Comhchuibhithe, cuirfear gach táirge aonair san áireamh agus forálacha na Caibidle seo
 á gcur i bhfeidhm.
 Airteagal ORIG.9: Pacáistíocht agus Coimeádáin le haghaidh Loingsiú
 Ní chuirfear pacáistíocht agus coimeádáin le haghaidh loingsithe a úsáidtear chun táirge a chosaint le
 linn iompair san áireamh chun a chinneadh an táirge tionscnaimh é an táirge.
 Airteagal ORIG.10: Pacáistíocht agus Coimeádáin le haghaidh Miondíola
 Ní chuirfear pacáistíocht ná coimeádáin ina bhfuil an táirge pacáistithe lena miondíol san áireamh
 chun tionscnamh an táirge a chinneadh má tá siad aicmithe leis an táirge, ach amháin chun luach
 ábhar neamhthionscnaimh a ríomh más rud é go bhfuil an táirge faoi réir uasluach ábhar
 neamhthionscnaimh i gcomhréir le hIARSCRÍBHINN ORIG-2 [Rialacha Tionscnaimh Táirgeshonracha].
 Airteagal ORIG.11: Gabhálais, Páirteanna Breise agus Uirlisí
 1. Déanfar gabhálais, páirteanna breise agus uirlisí agus ábhair teagaisc nó faisnéise eile a
 mheas mar aon tháirge amháin leis an bpíosa trealaimh, inneall, uirlis nó feithicil atá i gceist sna
 cásanna seo a leanas:
 (a) má aicmítear agus má seachadtar iad leis an táirge, ach nach ndéantar sonrasc orthu ar
 leithligh ón táirge; agus
 (b) má tá siad de na cineálacha, de na cainníochtaí agus den luach is coitianta don táirge sin.
 2. Ní chuirfear gabhálais, páirteanna breise, uirlisí ná ábhar teagaisc nó faisnéise eile dá
 dtagraítear i mír 1 san áireamh chun tionscnamh táirge a chinneadh ach amháin chun uasluach na n-
 ábhar neamhthionscnaimh a ríomh má tá táirge faoi réir luach ábhar neamhthionscnaimh mar a
 leagtar amach in IARSCRÍBHINN ORIG-2 [Rialacha Tionscnaimh [Rialacha Tionscnaimh
 Táirgeshonracha].
 Airteagal ORIG.12: Tacair
 Measfar gur de thionscnamh Páirtí iad tacair, mar a shainmhínítear iad i Riail Ghinearálta 3 um
 Léirmhíniú ar an gCóras Comhchuibhithe, más comhpháirteanna tionscnaimh iad a
 gcomhpháirteanna uile. I gcás ina bhfuil idir chomhpháirteanna tionscnaimh agus
 46
 ---pagebreak--- neamhthionscnaimh i dtacar, measfar gur tacar de thionscnamh Páirtí an tacar ina iomláine, ar
 choinníoll nach mó luach na gcomhpháirteanna neamhthionscnaimh ná 15 % de phraghas an tacair
 díreach ón monarcha.
 Airteagal ORIG.13: Eilimintí Neodracha
 Chun a chinneadh an táirge de thionscnamh Páirtí é an táirge, ní bheidh sé riachtanach tionscnamh
 na nithe seo a leanas, ar féidir iad a úsáid le linn a tháirgthe, a chinneadh:
 (a) breosla, fuinneamh, catalaigh, agus tuaslagóirí;
 (b) gléasra, trealamh, páirteanna breise agus ábhair a úsáidtear chun trealamh agus foirgnimh a
 chothabháil;
 (c) innill, uirlisí, díslí agus múnlaí;
 (d) bealaí, gréisceanna, ábhair chumaisc agus ábhair eile a úsáidtear sa táirgeadh nó chun
 trealamh agus foirgnimh a oibriú;
 (e) lámhainní, spéaclaí, coisbheart, éadaí, trealamh agus soláthairtí sábháilteachta;
 (f) trealamh, gairis agus soláthairtí a úsáidtear chun an táirge a thástáil nó chun iniúchadh a
 dhéanamh air; agus
 (g) ábhair eile a úsáidtear sa táirgeadh ach nach bhfuil ionchorpraithe sa táirge agus nach
 mbeartaítear a ionchorprú i gcomhdhéanamh deiridh an táirge.
 Airteagal ORIG.14: Deighilt chuntasaíochta
 1. Déanfar ábhair idirmhalartacha tionscnaimh agus neamhthionscnaimh nó ‘táirgí
 idirmhalartacha’ a dheighilt go fisiceach le linn stórála ionas go ndéanfar a stádas tionscnaimh agus
 neamhthionscnaimh a choinneáil.
 2. Chun críocha mhir 1, ciallaíonn ‘ábhair idirmhalartacha’ nó ‘táirgí idirmhalartacha’ ábhair nó
 táirgí ar den chineál agus den cháilíocht tráchtála céanna iad, a bhfuil na saintréithe teicniúla agus
 fisiceacha céanna acu, agus nach féidir ceann a idirdhealú ó cheann eile chun críche tionscnaimh.
 3. D'ainneoin mhír 1, féadfar ábhair idirmhalartacha tionscnaimh agus neamhthionscnaimh a
 úsáid chun táirge a tháirgeadh gan iad a bheith deighilte go fisiceach ó chéile le linn stórála ar
 choinníoll go n-úsáidtear modh deighilte cuntasaíochta.
 4. D’ainneoin mhír 1, féadfar táirgí idirmhalartacha tionscnaimh agus neamthionscnaimh a
 aicmítear i gCaibidlí 10, 15, 27, 28, 29 faoi Cheannteidil 32.01 go 32.07, nó Ceannteidil 39.01 go
 39.14 den Chóras Comhchuibhithe a stóráil i bPáirtí sula n-onnmhairítear iad go Páirtí eile gach iad a
 dheighilt go fisiceach ar choinníoll go n-úsáidtear modh deighilte cuntasaíochta.
 5. Cuirfear an modh deighilte cuntasaíochta dá dtagraítear i míreanna 3 agus 4 i bhfeidhm i
 gcomhréir le modh bainistíochta stoic faoi phrionsabail chuntasaíochta a nglactar leo go ginearálta
 sa Pháirtí.
 47
 ---pagebreak--- 6. Is éard a bheidh sa mhodh deighilte cuntasaíochta aon mhodh lena n-áiritheofar nach
 dtugtar stádas tionscnaimh do níos mó ábhar nó táirgí ná mar a thabharfaí dá mbeadh na hábhair nó
 na táirgí sin deighilte go fisiceach.
 7. Féadfaidh Páirtí a cheangal, faoi choinníollacha a leagtar amach ina dhlíthe nó ina rialacháin,
 go mbeidh úsáid modha deighilte cuntasaíochta faoi réir údarú a fháil roimh ré ó údaráis chustaim
 an Pháirtí. Déanfaidh údaráis chustaim an Pháirtí faireachán ar úsáid an údaraithe agus féadfaidh
 siad an t-údarú a tharraingt siar má bhaineann an sealbhóir úsáid mhíchuí as an modh deighilte
 cuntasaíochta nó má mhainníonn sé aon cheann de na coinníollacha eile a leagtar síos sa Chaibidil
 seo a chomhlíonadh.
 Airteagal ORIG.15: Táirgí arna dTabhairt ar Ais
 Má fhilleann táirge tionscnaimh de chuid Páirtí a onnmhairítear ón bPáirtí sin chuig tríú tír ar an
 bPáirtí sin, measfar gur táirge neamhthionscnaimh é murar féidir an méid seo a leanas maidir leis an
 táirge fillte a léiriú chun sástacht údarás custaim an Pháirtí sin:
 (a) arb ionann í agus an ceann a onnmhairíodh; agus
 (b) nach ndeachaigh sé faoi aon oibríocht seachas an oibríocht a bhí riachtanach chun bail mhaith
 a choinneáil uirthi le linn dó a bheith sa tríú tír sin nó le linn a onnmhairithe.
 Airteagal ORIG.16: Neamhathrú
 1. Maidir le táirge tionscnaimh atá dearbhaithe le haghaidh úsáid intíre sa Pháirtí
 allmhairiúcháin, ní bheidh, tar éis a onnmhairithe agus sula ndearbhaítear le haghaidh úsáid intíre é,
 athrú ná claochlú ar aon bhealach déanta air ná ní bheidh oibríochtaí déanta air seachas chun bail
 mhaith a choinneáil air nó chun marcanna, lipéid, séalaí nó aon doiciméad eile a chur leis nó a
 ghreamú air chun a áirithiú go gcomhlíonfar ceanglais intíre shonracha de chuid an Pháirtí
 allmhairiúcháin.
 2. Féadfar táirge a stóráil nó a thaispeáint i dtríú tír, ar choinníoll go bhfanfaidh an táirge faoi
 mhaoirseacht chustaim sa tríú tír sin.
 3. Féadfar coinsíneachtaí a roinnt i dtríú tír más é an t-onnmhaireoir a dhéanann an roinnt nó
 más faoi fhreagracht an onnmhaireora atá sé, ar choinníoll go bhfanann na coinsíneachtaí faoi
 mhaoirseacht chustaim sa tríú tír sin.
 4. I gcás ina mbeidh amhras ann an gcomhlíontar na ceanglais dá bhforáiltear i mír 1 go mír 3,
 féadfaidh údarás custaim an Pháirtí allmhairíochta iarraidh ar an allmhaireoir fianaise a sholáthar go
 bhfuil na ceanglais sin á gcomhlíonadh, fianaise a fhéadfar a thabhairt ar mhodh ar bith, lena n-
 áirítear doiciméid iompair chonarthacha amhail billí luchta nó fianaise fhíorasach nó nithiúil atá
 bunaithe ar mharcáil nó uimhriú pacáistí nó aon fhianaise a bhaineann leis an táirge féin.
 Airteagal ORIG.17: Athbhreithniú ar dhleachtanna allmhairiúcháin a aistarraingt, nó ar dhíolúine
 uathu
 Tráth nach luaithe ná 2 bhliain ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, arna iarraidh sin do
 cheachtar Páirtí, déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha
 Tionscnaimh athbhreithniú ar aistarraingt dleachta agus ar scéimeanna próiseála isteach na
 bPáirtithe faoi seach. Chun na críche sin, arna iarraidh sin do cheann de na Pháirtithe, tráth nach
 déanaí ná 60 lá ón iarraidh sin, soláthróidh an Páirtí eile don Pháirtí iarrthach an fhaisnéis atá ar fáil
 48
 ---pagebreak--- agus staidreamh mionsonraithe a chumhdóidh an tréimhse ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe
 seo, nó na 5 bliana roimhe sin más giorra é sin, maidir le hoibriú a scéime aistarraingthe dleachta
 agus próiseála isteach. I bhfianaise an athbhreithnithe sin, féadfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála
 um Chomhar Custaim agus um Rialacha Tionscnaimh moltaí a chur faoi bhráid na Comhairle
 Comhpháirtíochta chun forálacha na Caibidle seo agus a hIarscríbhinní a leasú, d’fhonn teorannuithe
 nó srianta a thabhairt isteach maidir le haistarraingt dleachtanna custaim nó díolúine ó
 dhleachtanna custaim.
 Roinn 2: Tionscnaimh
 Airteagal ORIG.18: Éileamh ar chóir fhabhrach taraife
 1. Tabharfaidh an Páirtí allmhairiúcháin, cóir fhabhrach taraife do tháirge de thionscnamh an
 Pháirtí eile, tráth a allmhairithe, de réir bhrí na Caibidle seo ar bhonn éilimh ón allmhaireoir ar chóir
 fhabhrach taraife. Is é an t-allmhaireoir a bheidh freagrach as cruinneas an éilimh ar chóir fhabhrach
 taraife agus as comhlíonadh na gceanglas dá bhforáiltear sa Chaibidil seo.
 2. Beidh éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe ar na nithe seo a leanas:
 (a) ráiteas maidir le tionscnamh arna dhéanamh ag an onnmhaireoir gur táirge tionscnaimh é an
 táirge; nó
 (b) eolas an allmhaireora gur táirge tionscnaimh é an táirge.
 3. An t-allmhaireoir a bhfuil an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife á dhéanamh aige bunaithe
 ar ráiteas tionscnaimh dá dtagraítear i bpointe (a) de mhír 2, coinneoidh sé an ráiteas maidir le
 tionscnamh agus, i gcás ina n-éileoidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin é, cuirfidh sé cóip de
 ar fáil don údarás sin.
 Airteagal ORIG.18a: Tráth an éilimh ar chóir fhabhrach taraife
 1. Áireofar éileamh ar chóir fhabhrach taraife agus an bonn atá leis an éileamh sin dá
 dtagraítear in Airteagal ORIG.18(2) [Éileamh ar chóir fhabhrach taraife] sa dearbhú allmhairiúcháin
 custaim i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an Pháirtí allmhairiúcháin.
 2. De mhaolú ar mhír 1 den Airteagal seo, i gcás nach ndearna an t-allmhaireoir éileamh ar
 chóir fhabhrach taraife tráth an allmhairithe, deonóidh an Páirtí allmhairiúcháin cóir fhabhrach
 taraife agus déanfaidh sé aon dleacht chustaim bhreise a íocadh a aisíoc nó a loghadh ar choinníoll:
 (a) go ndéantar an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife tráth nach déanaí ná 3 bliana tar éis dháta
 an allmhairithe, nó cibé tréimhse ama is faide ná sin a shonraítear i ndlíthe agus i rialacháin
 Páirtí;
 (b) go soláthróidh an t-allmhaireoir an bonn don éileamh mar a thagraítear in Airteagal
 ORIG.18(2) [Éileamh ar chóir fhabhrach taraife]; agus
 (c) go measfaí gur táirge tionscnaimh é an táirge agus go sásódh sé na ceanglais eile is infheidhme
 de réir bhrí Roinn 1 [Rialacha tionscnaimh] den Chaibidil seo dá n-éileodh an t-allmhaireoir é
 tráth an allmhairithe.
 Ní thiocfaidh aon athrú ar na hoibleagáidí eile is infheidhme maidir leis an allmhaireoir faoi Airteagal
 ORIG.18 [Éileamh ar chóir fhabhrach taraife].
 49
 ---pagebreak--- Airteagal ORIG.19: Ráiteas maidir le Tionscnamh
 1. Déanfaidh onnmhaireoir táirge ráiteas maidir le tionscnamh a tharraingt suas ar bhonn
 faisnéise lena léireofar gur táirge tionscnaimh é an táirge, lena n-áirítear faisnéis faoi stádas
 tionscnaimh na n-ábhar a úsáideadh i dtáirgeadh an táirge. Is é an t-onnmhaireoir atá freagrach as
 cruinneas an ráitis maidir le tionscnamh agus as an bhfaisnéis a chuirtear ar fáil.
 2. Déanfar ráiteas maidir le tionscnamh trí úsáid a bhaint as ceann de na leaganacha teanga a
 leagtar amach in IARSCRÍBHINN ORIG-4 [Téacs an Ráitis maidir le Tionscnamh] ar shonrasc nó ar aon
 doiciméad eile ina bhfuil cur síos leordhóthanach ar an táirge tionscnaimh chun é a shainaithint.
 Beidh an t-onnmhaireoir freagrach as sonraí leordhóthanacha a chur ar fáil ionas go mbeifear in ann
 an táirge tionscnaimh a shainaithint. Ní cheanglóidh an Páirtí allmhairiúcháin ar an allmhaireoir
 aistriúchán ar an ráiteas maidir le tionscnamh a chur isteach.
 3. Beidh ráiteas maidir le tionscnamh bailí ar feadh 12 mhí ón dáta a ndearnadh amach é nó ar
 feadh cibé tréimhse is faide ná sin a sholáthróidh an Páirtí allmhairiúcháin ar feadh uastréimhse 24
 mhí.
 4. Féadfaidh feidhm a bheith ag ráiteas maidir le tionscnamh maidir leis na nithe seo a leanas:
 (a) lastas amháin de tháirge amháin nó níos mó a allmhairítear isteach i bPáirtí; nó
 (b) il-lastais de tháirgí comhionanna isteach i bPáirtí laistigh den tréimhse nach faide ná 12 mhí a
 shonrófar sa ráiteas maidir le tionscnamh.
 5. Más rud é, arna iarraidh sin don allmhaireoir, go ndéantar táirgí neamhchóimeáilte nó
 díchóimeáilte de réir bhrí Riail Ghinearálta 2(a) chun an Córas Comhchuibhithe a léirmhíniú, ar táirgí
 iad a thagann faoi chuimsiú Roinn XV go Roinn XXI den Chóras Comhchuibhithe, na táirgí sin a
 allmhairiú i dtráthchodanna, féadfar ráiteas amháin maidir le tionscnamh na dtáirgí sin a úsáid i
 gcomhréir leis na ceanglais atá leagtha síos ag údarás custaim an pháirtí allmhairiúcháin.
 Airteagal ORIG.20: Neamhréireachtaí
 Ní dhiúltóidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin éileamh ar chóir fhabhrach taraife de bharr
 mionearráidí nó neamhréireachtaí sa ráiteas maidir le tionscnamh, ná de bharr gur eisíodh sonrasc i
 dtríú tír agus ar an gcúis sin amháin.
 Airteagal ORIG.21: Eolas an allmhaireora
 1. Chun críocha éilimh ar chóir fhabhrach taraife arna dhéanamh faoi phointe (b) d’Airteagal
 ORIG.18(2) [Éileamh ar chóir fhabhrach taraife], beidh eolas an allmhaireora go bhfuil táirge de
 thionscnamh an Pháirtí onnmhairiúcháin bunaithe ar fhaisnéis a thaispeánann gur táirge
 tionscnaimh an táirge sin agus go gcomhlíonann sé na ceanglais dá bhforáiltear sa Chaibidil seo.
 2. Sula n-éileoidh sé an chóir fhabhrach, i gcás nach féidir le hallmhaireoir an fhaisnéis dá
 dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a fháil de bharr go measann an t-onnmhaireoir gur faisnéis
 rúnda í nó ar aon chúis eile, féadfaidh an t-onnmhaireoir ráiteas a sholáthar maidir leis an
 tionscnamh ionas go bhféadfaidh an t-allmhaireoir an chóir fhabhrach taraife a éileamh ar bhonn
 phointe (a) de mhír 2 d’Airteagal ORIG.18 [Éileamh ar Chóir Fhabhrach Taraife].
 50
 ---pagebreak--- Airteagal ORIG.22: Ceanglais maidir le Taifid a Choinneáil
 1. Ar feadh trí bliana ar a laghad tar éis dháta allmhairithe an táirge, allmhaireoir a dhéanann
 éileamh ar chóir fhabhrach taraife le haghaidh táirge a allmhairítear isteach sa Pháirtí
 allmhairiúcháin, coinneoidh sé an méid seo a leanas:
 (a) más ar ráiteas maidir le tionscnamh a bunaíodh an t-éileamh, an ráiteas maidir le tionscnamh
 a rinne an t-onnmhaireoir; nó
 (b) más ar eolas an allmhaireora a bhí an t-éileamh bunaithe, na taifid uile lena léirítear go
 gcomhlíonann an táirge na ceanglais chun stádas tionscnaimh a fháil.
 2. Onnmhaireoir a bhfuil ráiteas maidir le tionscnamh déanta amach aige, coinneoidh sé cóip
 den ráiteas maidir le tionscnamh agus de na taifid eile uile lena léirítear go gcomhlíonann an táirge
 na ceanglais chun stádas tionscnaimh a fháil, ar feadh ceithre bliana ar a laghad tar éis dó an ráiteas
 maidir le tionscnamh sin a dhéanamh.
 3. Féadfar na taifid a choinneofar i gcomhréir leis an Airteagal seo a choinneáil i bhformáid
 leictreonach.
 Airteagal ORIG.23: Coinsíneachtaí beaga
 1. De mhaolú ar Airteagail ORIG.18 [Éileamh ar Chóir Fhabhrach Taraife] go dtí ORIG.21 [Eolas
 an Allmhaireora ], ar choinníoll go bhfuil sé dearbhaithe go gcomhlíonann an táirge ceanglais na
 Caibidle seo agus nach bhfuil aon amhras ar údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin maidir le
 fírinneacht an dearbhaithe sin, deonóidh an Páirtí allmhairiúcháin cóir fhabhrach taraife sna cásanna
 seo a leanas:
 (a) táirge a sheoltar i bpacáiste beag ó dhaoine príobháideacha chuig daoine príobháideacha;
 (b) táirge ar cuid é de bhagáiste pearsanta taistealaí; agus
 (c) i gcás na Ríochta Aontaithe, mar aon le pointí (a) agus (b), coinsíneachtaí eile ar luach íseal.
 2. Níl na táirgí seo a leanas san áireamh le cur i bhfeidhm mhír 1 den Airteagal seo:
 (a) táirgí, ar cuid de shraith allmhairithe allmhairiú na dtáirgí sin a d’fhéadfaí a mheas le réasún go
 ndearnadh iad ar leithligh chun ceanglais Airteagal ORIG.18 a sheachaint [Éileamh ar chóir
 Fhabhrach Taraife];
 (b) i gcás an Aontais:
 (i) táirge a allmhairítear trí thrádáil, na hallmhairí atá ócáideach agus nach bhfuil iontu
 ach táirgí lena n-úsáid go pearsanta ag na faighteoirí nó na taistealaithe nó a
 dteaghlach, ní mheastar gur allmhairí lena dtrádáil iad más léir ar chineál agus ar
 chainníocht na dtáirgí nach bhfuil aon chríoch thrádála beartaithe dóibh; agus
 (ii) táírgí, ar mó a luach iomlán ná EUR 500 i gcás táirgí a sheoltar i bpacáistí beaga, nó
 EUR 1 200 i gcás táirgí ar cuid iad de bhagáiste pearsanta taistealaí. Beidh na
 suimeanna atá le húsáid in airgeadra náisiúnta áirithe coibhéiseach san airgeadra sin
 leis na suimeanna arna sloinneadh in euro an chéad lá oibre de mhí Dheireadh
 Fómhair. Is iad na méideanna ráta malairte iad siúd a bheidh foilsithe ag an mBanc
 51
 ---pagebreak--- Ceannais Eorpach don lá sin, mura gcuirfear méid eile in iúl don Choimisiún Eorpach
 faoin 15 Deireadh Fómhair, agus beidh feidhm acu ón 1 Eanáir an bhliain ina dhiaidh
 sin. Tabharfaidh an Coimisiún Eorpach fógra don Ríocht Aontaithe faoi na méideanna
 ábhartha. Féadfaidh an tAontas teorainneacha eile a bhunú a chuirfidh sé in iúl don
 Ríocht Aontaithe; agus
 (c) i gcás na Ríochta Aontaithe, táirgí ar mó a luach iomlán ná na teorainneacha a leagtar síos faoi
 dhlí náisiúnta na Ríochta Aontaithe. Cuirfidh an Ríocht Aontaithe na teorainneacha sin in iúl
 don Aontas.
 3. Is é an t-allmhaireoir atá freagrach as cruinneas an dearbhaithe agus as comhlíonadh na
 gceanglas dá bhforáiltear sa Chaibidil seo. Ní bheidh feidhm ag na ceanglais maidir le taifid a
 choinneáil a leagtar amach in Airteagal ORIG.22 [Ceanglais maidir le Taifid a Choinneáil] maidir leis
 an allmhaireoir faoin Airteagal seo.
 Airteagal ORIG.24: Fíorú
 1. Féadfaidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin a fhíorú an táirge tionscnaimh é táirge
 agus an gcomhlíontar ceanglais eile na Caibidle seo, bunaithe ar mhodhanna measúnaithe riosca, a
 bhféadfadh roghnú randamach a bheith san áireamh leo. Féadfar na fíoruithe sin a dhéanamh trí
 bhíthin iarraidh ar fhaisnéis ón allmhaireoir a rinne an t-éileamh dá dtagraítear in Airteagal ORIG.18
 [Éileamh ar Chóir Fhabhrach Taraife], tráth a gcuirtear isteach an dearbhú allmhairiúcháin, sula
 scaoilfear na táirgí, nó tar éis scaoileadh na dtáirgí.
 2. Ní chumhdóidh an fhaisnéis a iarrfar de bhun mhír 1 ach na heilimintí seo a leanas ar a
 mhéid:
 (a) más ar ráiteas maidir le tionscnamh a bunaíodh an t-éileamh, an ráiteas maidir le tionscnamh
 sin; agus
 (b) faisnéis a bhaineann le comhlíonadh na gcritéar tionscnaimh, eadhon:
 (i) i gcás ina bhfuil an critéar tionscnaimh ‘faighte go hiomlán’, an chatagóir is infheidhme
 (amhail buaint, mianadóireacht, iascaireacht) agus ionad an táirgthe;
 (ii) i gcás ina bhfuil an critéar tionscnaimh bunaithe ar athrú ar aicmiú taraifí, liosta de na
 hábhair neamhthionscnaimh go léir, lena n-áirítear a aicmiú taraife (i bhformáid 2, 4
 nó 6 dhigit, ag brath ar an gcritéar tionscnaimh);
 (iii) i gcás ina bhfuil an critéar tionscnaimh bunaithe ar mhodh luacha, luach an táirge
 deiridh chomh maith le luach na n-ábhar neamhthionscnaimh go léir a úsáideadh i
 dtáirgeadh an táirge sin;
 (iv) i gcás ina bhfuil an critéar tionscnaimh bunaithe ar mheáchan, meáchan an táirge
 deiridh chomh maith le meáchan na n-ábhar neamhthionscnaimh ábhartha a
 úsáideadh sa táirge deiridh;
 (v) i gcás ina bhfuil an critéar tionscnaimh bunaithe ar phróiseas táirgthe ar leith, tuairisc
 ar an bpróiseas sonrach sin.
 3. Agus an fhaisnéis a iarrtar á cur ar fáil aige, féadfaidh an t-allmhaireoir aon fhaisnéis eile a
 mheasann sé a bheith ábhartha chun críche fíoraithe a chur isteach.
 52
 ---pagebreak--- 4. Má tá éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe ar ráiteas maidir le tionscnamh, cuirfidh
 an t-allmhaireoir an ráiteas sin maidir le tionscnamh ar fáil ach féadfaidh sé freagra a thabhairt ar
 údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin nach féidir leis an allmhaireoir an fhaisnéis dá dtagraítear i
 bpointe (b) de mhír 2 a chur ar fáil.
 5. Má tá an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe ar eolas an allmhaireora, tar éis dó
 faisnéis a iarraidh ar dtús i gcomhréir le mír 1 den Airteagal seo, féadfaidh údarás custaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin a dhéanfaidh an fíorú iarraidh ar an allmhaireoir faisnéis bhreise a chur ar fáil má
 mheasann an t-údarás custaim sin go bhfuil gá le faisnéis bhreise chun stádas tionscnaimh an táirge
 a fhíorú nó chun a chinneadh an gcomhlíontar ceanglais eile na Caibidle seo. Féadfaidh údarás
 custaim an Pháirtí allmhairiúcháin a iarraidh ar an allmhaireoir doiciméid shonracha agus faisnéis
 shonrach a iarraidh, más iomchuí.
 6. Má chinneann údarás custaim an Pháirtí is allmhaireoir an chóir fhabhrach taraife le
 haghaidh an táirge lena mbaineann a chur ar fionraí go dtí go dtiocfaidh torthaí an fhíoraithe sin
 isteach, tairgfear scaoileadh na dtáirgí don allmhaireoir faoi réir aon bheart réamhchúraim iomchuí,
 lena n-áirítear ráthaíochtaí. Cuirfear deireadh le haon fhionraí ar chóir fhabhrach taraife a luaithe is
 féidir tar éis d'údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin stádas tionscnaimh na dtáirgí lena
 mbaineann nó comhlíonadh cheanglais eile na Caibidle seo a fhionnadh.
 Airteagal ORIG.25: Comhar Riaracháin
 1. Chun a áirithiú go gcuirfear an Chaibidil seo i bhfeidhm go cuí, comhoibreoidh na Páirtithe,
 trí údarás custaim gach Páirtí, chun a fhíorú an táirge tionscnaimh é táirge agus an bhfuil sé i
 gcomhréir leis na ceanglais eile dá bhforáiltear sa Chaibidil seo.
 2. Más ar ráiteas maidir le tionscnamh a bhí an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe,
 de réir mar is iomchuí tar éis dó faisnéis a iarraidh ar dtús i gcomhréir le hAirteagal ORIG.24(1)
 [Fíorú], agus bunaithe ar an bhfreagra ón allmhaireoir, féadfaidh údarás custaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin a bhfuil an fíorú á dhéanamh aige faisnéis a iarraidh freisin ar údarás custaim an
 Pháirtí onnmhairiúcháin laistigh de thréimhse 2 bhliain tar éis allmhairiú na dtáirgí, nó ón nóiméad a
 dhéantar an t-éileamh de bhun phointe (a) d’Airteagal ORIG.18a(2) [Am an éilim ar chóir fhabhrach]
 má mheasann údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin a bhfuil an fíorú a dhéanamh aige go bhfuil
 gá le faisnéis bhreise chun stádas tionscnaimh an táirge a fhíorú nó chun a fhíorú ar comhlíonadh na
 ceanglais eile dá bhforáiltear sa Chaibidil seo. Beidh na heilimintí seo a leanas san áireamh san
 iarraidh ar fhaisnéis:
 (a) an ráiteas maidir le tionscnamh;
 (b) céannacht an údaráis custaim a d'eisigh an iarraidh;
 (c) ainm an onnmhaireora;
 (d) ábhar agus raon feidhme an fhíoraithe; agus
 (e) aon doiciméadacht ábhartha.
 Ina theannta sin, féadfaidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin a iarraidh ar údarás custaim an
 Pháirtí onnmhairiúcháin doiciméid shonracha agus faisnéis shonrach a chur ar fáil, i gcás inarb
 iomchuí.
 53
 ---pagebreak--- 3. Féadfaidh údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin, i gcomhréir lena dhlíthe agus lena
 rialacháin, doiciméadacht nó scrúdú a iarraidh trí fhianaise a iarraidh, nó trí chuairt a thabhairt ar
 áitreabh an onnmhaireora, chun athbhreithniú a dhéanamh ar thaifid agus chun breathnú ar na
 saoráidí a úsáidtear i dtáirgeadh an táirge.
 4. Gan dochar do mhír 5, cuirfidh údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin a gheobhaidh an
 iarraidh dá dtagraítear i mír 2 an fhaisnéis seo a leanas ar fáil d'údarás custaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin:
 (a) an doiciméadacht a iarradh, má tá sí ar fáil;
 (b) tuairim maidir le stádas tionscnaimh an táirge;
 (c) tuairisc ar an táirge atá faoi réir scrúdúcháin agus an t-aicmiú taraife a bhaineann le cur i
 bhfeidhm na Caibidle seo;
 (d) tuairisc agus míniú ar an bpróiseas táirgthe a bheidh leordhóthanach chun tacú le stádas
 tionscnaimh an táirge;
 (e) faisnéis faoin gcaoi a ndearnadh scrúdú ar an táirge; agus
 (f) doiciméadacht tacaíochta, más cuí.
 5. Ní chuirfidh údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 4(a),
 (d) agus (f) ar fáil d'údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin má mheasann an t-onnmhaireoir go
 bhfuil an fhaisnéis sin faoi rún.
 6. Tabharfaidh gach Páirtí fógra don Pháirtí eile faoi shonraí teagmhála na n-údarás custaim
 agus cuirfidh sé an Páirtí eile ar an eolas faoi aon mhodhnú ar fhaisnéis den sórt sin laistigh de 30 lá
 tar éis dháta an mhodhnaithe.
 Airteagal ORIG.26: Cóir fhabhrach taraife a dhiúltú
 1. Gan dochar do mhír 3, féadfaidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin cóir fhabhrach
 taraife a dhiúltú sna cásanna seo a leanas:
 (a) laistigh de 3 mhí tar éis dháta na hiarrata ar fhaisnéis de bhun Airteagal ORIG.24(1) [Fíorú]:
 (i) nár chuir an t-allmhaireoir aon fhreagra ar fáil;
 (ii) i gcás ina raibh an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe ar ráiteas
 tionscnaimh, nár soláthraíodh aon ráiteas maidir le tionscnamh; nó
 (iii) i gcás ina raibh an t-éileamh ar chóir fhabhrach taraife bunaithe ar eolas an
 allmhaireora, nach bhfuil an fhaisnéis a chuir an t-allmhaireoir ar fáil leordhóthanach
 chun a dheimhniú gur táirge tionscnaimh é an táirge;
 (b) laistigh de 3 mhí tar éis dháta na hiarrata ar fhaisnéis bhreise de bhun Airteagal ORIG.24(5)
 [Fíorú]:
 (i) nár chuir an t-allmhaireoir aon fhreagra ar fáil; nó
 54
 ---pagebreak--- (ii) nach leor an fhaisnéis a sholáthair an t-allmhaireoir chun a dheimhniú gur táirge
 tionscnaimh é an táirge;
 (c) laistigh de 10 mí3 tar éis na hiarrata ar fhaisnéis de bhun Airteagal ORIG.25(2) [Comhar
 Riaracháin]:
 (i) nár chuir údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin aon fhreagra ar fáil; nó
 (ii) nach leor an fhaisnéis a chuir údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin ar fáil chun a
 dheimhniú gur táirge tionscnaimh é an táirge.
 2. Féadfaidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin cóir fhabhrach taraife a dhiúltú do
 tháirge a n-éilíonn allmhaireoir cóir fhabhrach taraife ina leith i gcás nach gcomhlíonfaidh an t-
 allmhaireoir ceanglais na Caibidle seo seachas na ceanglais a bhaineann le stádas tionscnaimh na
 dtáirgí.
 3. Má bhíonn údar leordhóthanach ag údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin chun cóir
 fhabhrach taraife a dhiúltú faoi mhír 1 den Airteagal seo, i gcásanna ina mbeidh tuairim tugtha ag
 údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin de bhun fhomhír (b) d'Airteagal ORIG.25(4) [Comhar
 Riaracháin] lena ndeimhnítear stádas tionscnaimh na dtáirgí, tabharfaidh údarás custaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin fógra d'údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin go bhfuil sé ar intinn aige an chóir
 fhabhrach taraife a dhiúltú laistigh de dhá mhí tar éis dó an tuairim sin a fháil.
 Má thugtar fógra den sórt sin, tionólfar comhairliúcháin ar iarraidh ó Pháirtí, laistigh de thrí mhí tar
 éis dháta an fhógra. Féadfar síneadh a chur leis an tréimhse chomhairliúcháin ar bhonn cás ar chás
 trí chomhaontú frithpháirteach idir údaráis chustaim na bPáirtithe. Féadfar an comhairliúchán a
 dhéanamh i gcomhréir leis an nós imeachta atá leagtha síos ag an gCoiste Speisialaithe Trádála um
 Chomhar Custaim agus um Chomhar Custaim agus um Rialacha Tionscnaimh.
 Ar dhul in éag don tréimhse comhairliúcháin, mura bhféadfaidh údarás custaim an Pháirtí
 allmhairiúcháin a dheimhniú gur táirge tionscnaimh é, féadfaidh sé an chóir fhabhrach taraife a
 dhiúltú má bhíonn údar leordhóthanach aige leis sin agus tar éis dó an ceart éisteacht a fháil a
 thabhairt don allmhaireoir. Mar sin féin, nuair a dheimhneoidh údarás custaim an Pháirtí
 onnmhairiúcháin stádas tionscnaimh na dtáirgí agus nuair a thabharfaidh sé bonn cirt leis an
 gconclúid sin, ní dhiúltóidh údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin cóir fhabhrach taraife do
 tháirge ar an bhforas gur cuireadh Airteagal ORIG.25(5) [Comhar Riaracháin] i bhfeidhm agus ar an
 bhforas sin amháin.
 4. I ngach cás, is faoi dhlí an Pháirtí allmhairiúcháin a shocrófar difríochtaí idir an t-allmhaireoir
 agus údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin.
 Airteagal ORIG.27: Rúndacht
 1. Coimeádfaidh gach Páirtí, de réir a dhlíthe agus a rialacháin, rúndacht aon fhaisnéise arna
 cur ar fáil ag an bPáirtí eile dó, de bhun na Caibidle seo, agus cosnóidh sé an fhaisnéis sin ar
 nochtadh.
 3
 12 mhí a bheidh sa tréimhse i gcás iarrataí ar fhaisnéis de bhunAirteagal ORIG.25(2) [Comhar Riaracháin] a
 chuirfear chuig údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin le linn na chéad 3 mhí de chur i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo.
 55
 ---pagebreak--- 2. D’ainneoin Airteagal ORIG.25(5) [Comhar Riaracháin], ní nochtfar faisnéis rúnda gnó a fuair
 údarás custaim an Pháirtí onnmhairiúcháin nó an Pháirtí allmhairiúcháin ón onnmhaireoir trí
 Airteagail ORIG.24 [Fíorú] agus ORIG.25 [Comhar Riaracháin] a chur i bhfeidhm.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí nach ndéanfar faisnéis rúnda arna bailiú de bhun na Caibidle seo a
 úsáid chun críocha seachas chun cinntí agus cinntí a bhaineann le tionscnamh agus le hábhair
 chustaim a riaradh agus a fhorghníomhú, ach amháin le cead ón duine nó ón bPáirtí a chuir an
 fhaisnéis faoi rún ar fáil.
 4. D’ainneoin mhír 3, féadfaidh Páirtí cead a thabhairt faisnéis arna bailiú de bhun na Caibidle
 seo a úsáid in aon imeachtaí riaracháin, breithiúnacha nó garbhreithiúnacha arna tionscnamh de
 dheasc nár comhlíonadh dlíthe a bhaineann le custaim lena gcuirtear an Chaibidil seo chun feidhme.
 Tabharfaidh Páirtí fógra roimh ré don duine nó don Pháirtí a sholáthair an fhaisnéis faoin úsáid sin.
 Airteagal ORIG.28: Bearta agus smachtbhannaí riaracháin
 Déanfaidh gach Páirtí forfheidhmiú éifeachtach na Caibidle seo a áirithiú. Áiritheoidh gach Páirtí go
 bhfuil na húdaráis inniúla in ann bearta riaracháin agus, i gcás inarb iomchuí, smachtbhannaí a
 fhorchur i gcomhréir lena dhlíthe agus lena rialacháin, ar aon duine a tharraingíonn suas doiciméad,
 nó a chuireann faoi deara doiciméad a tharraingt suas, ina bhfuil faisnéis mhícheart a sholáthraíodh
 chun cóir fhabhrach taraife a fháil do tháirge, duine nach gcomhlíonann na ceanglais a leagtar amach
 in Airteagal ORIG.22 [Ceanglais maidir le Taifid a Choinneáil], nó nach gcuireann an fhianaise ar fáil
 nó a dhiúltaíonn dul faoi chuairt, mar a tagraítear dó in Airteagal ORIG.25(3) [Comhar Riaracháin].
 Roinn 3: Forálacha eile
 Airteagal ORIG.29: Ceuta agus Melilla
 1. Chun críocha na Caibidle seo, i gcás an Aontais, níl Ceuta agus Melilla san áireamh leis an
 téarma ‘Páirtí’.
 2. Maidir le táirgí de thionscnamh na Ríochta Aontaithe, nuair a allmhairítear isteach in Ceuta
 agus Melilla iad, beidh siad faoi réir na córa custaim céanna faoin gComhaontú seo, ar gach slí, leis
 an gcóir chustaim a chuirtear i bhfeidhm maidir le táirgí de thionscnamh chríoch chustaim an Aontais
 Eorpaigh de réir Phrótacal 2 d'Ionstraim Aontachais Ríocht na Spáinne agus Phoblacht na
 Portaingéile don Aontas Eorpach. Tabharfaidh an Ríocht Aontaithe d'allmhairí táirgí a chumhdaítear
 leis an gComhaontú seo agus de thionscnamh Ceuta agus Melilla iad, an chóir chustaim chéanna
 agus a thugtar do tháirgí de thionscnamh an Aontais Eorpaigh a allmhairítear ón Aontas.
 3. Tá feidhm mutatis mutandis ag na rialacha tionscnaimh agus ag na nósanna imeachta maidir
 le tionscnamh dá dtagraítear sa Chaibidil seo maidir le táirgí a onnmhairítear ón Ríocht Aontaithe go
 Ceuta agus Melilla agus maidir le táirgí a onnmhairítear ó Ceuta agus Melilla go dtí an Ríocht
 Aontaithe.
 4. Measfar gur aon chríoch amháin iad Ceuta agus Melilla.
 5. Tá feidhm ag Airteagal ORIG.4 [Carnadh Tionscnaimh] maidir le hallmhairiú agus onnmhairiú
 táirgí idir an tAontas, an Ríocht Aontaithe agus Ceuta agus Melilla.
 6. Cuirfidh na honnmhaireoirí ‘an Ríocht Aontaithe’ nó ‘Ceuta agus Melilla’ isteach i réimse 3
 de théacs an ráitis maidir le tionscnamh, ag brath ar thionscnamh an táirge.
 56
 ---pagebreak--- 7. Is é údarás custaim Ríocht na Spáinne a bheidh freagrach as an gCaibidil seo a chur i
 bhfeidhm agus a chur chun feidhme in Ceuta agus Melilla.
 Airteagal ORIG.30: Forálacha Idirthréimhseacha le haghaidh táirgí faoi bhealach nó táirgí atá á stóráil
 Féadfar forálacha an Chomhaontaithe seo a chur i bhfeidhm maidir le táirgí a chomhlíonann
 forálacha na Caibidle seo agus a bheidh, ar dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, faoi
 bhealach ón bPáirtí onnmhairiúcháin go dtí an Páirtí allmhairiúcháin nó faoi rialú custaim sa Pháirtí
 allmhairiúcháin gan dleachtanna allmhairiúcháin ná cánacha a íoc, faoi réir éileamh a dhéanamh ar
 chóir fhabhrach taraife mar a thagraítear dó in Airteagal ORIG.18 [Éileamh ar chóir fhabhrach taraife]
 arna chur faoi bhráid údarás custaim an Pháirtí allmhairiúcháin, laistigh de 12 mhí ón dáta sin.
 Airteagal ORIG.31: Leasú ar an gCaibidil seo agus ar na hiarscríbhinní a ghabhann léi
 Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an Chaibidil seo agus na hIarscríbhinní a ghabhann léi a
 leasú.
 Caibidil 3: Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta
 Airteagal SPS.1: Cuspóir
 Is iad cuspóirí na Caibidle seo:
 (a) beatha nó sláinte daoine, ainmhithe agus plandaí i gcríocha na bPáirtithe a chosaint agus, ag an
 am céanna, trádáil idir Páirtithe a éascú;
 (b) Comhaontú SPS a chur chun feidhme a thuilleadh;
 (c) a áirithiú nach dtiocfaidh as bearta sláintíochta agus fíteashláintíochta (‘SPS’) na bPáirtithe aon
 bhacainní gan údar ar an trádáil;
 (d) trédhearcacht agus tuiscint níos fearr a chur chun cinn maidir le cur i bhfeidhm bhearta SPS gach
 Páirtí;
 (e) feabhas a chur ar an gcomhar idir na Páirtithe sa chomhrac i gcoinne frithsheasmhacht
 fhrithmhiocróbach, chun córais inbhuanaithe bia a chur chun cinn, chun leas ainmhithe a
 chosaint, agus maidir le deimhniú leictreonach;
 (f) feabhas a chur ar chomhar sna heagraíochtaí idirnáisiúnta ábhartha chun caighdeáin, treoirlínte
 agus moltaí idirnáisiúnta a fhorbairt maidir le sláinte ainmhithe, sábháilteacht bia agus sláinte
 plandaí; agus
 (g) cur chun feidhme caighdeán, treoirlínte agus moltaí idirnáisiúnta ag gach Páirtí a chur chun cinn.
 Airteagal SPS.2: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le gach beart SPS de chuid Páirtí a d'fhéadfadh difear a
 dhéanamh go díreach nó go hindíreach do thrádáil idir na Páirtithe.
 57
 ---pagebreak--- 2. Leagtar síos sa Chaibidil seo freisin forálacha ar leith maidir le comhar i dtaca le leas
 ainmhithe, frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach agus córais bhia inbhuanaithe.
 Airteagal SPS.3: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na Caibidle seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) na sainmhínithe atá in Iarscríbhinn A a ghabhann le Comhaontú SPS;
 (b) na sainmhínithe arna nglacadh faoi choimirce Choimisiún Codex Alimentarius (‘Codex’);
 (c) na sainmhínithe arna nglacadh faoi choimirce na hEagraíochta Domhanda um Shláinte
 Ainmhithe (‘OIE’); agus
 (d) na sainmhínithe arna nglacadh faoi choimirce an Choinbhinsiúin Idirnáisiúnta Cosanta
 Plandaí (‘IPPC’).
 2. Chun críocha na Caibidle seo:
 (a) ciallaíonn ‘coinníollacha allmhairiúcháin aon bheart SPS is gá a chomhlíonadh chun táirgí a
 allmhairiú; agus
 (b) ciallaíonn ‘crios faoi chosaint’ le haghaidh lotnaid plandaí rialáilte shonraithe limistéar
 geografach, arna shainiú go hoifigiúil, nach bhfuil an lotnaid sin bunaithe ann d'ainneoin
 coinníollacha fabhracha agus a láithreachta i gcodanna eile de chríoch an Pháirtí, ar crios í
 nach gceadaítear an lotnaid sin a thabhairt isteach ann.
 3. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta
 sainmhínithe eile a ghlacadh chun an Chaibidil seo a chur i bhfeidhm, ag cur san áireamh gluaiseanna
 agus sainmhínithe na n-eagraíochtaí idirnáisiúnta ábhartha, amhail Codex, OIE agus IPPC.
 4. Tabharfar tús áite do na sainmhínithe faoi Chomhaontú SPS i gcás ina mbeidh
 neamhréireacht ann idir na sainmhínithe a ghlac an Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta
 Sláintíochta agus Fíteashláintíochta nó a glacadh faoi choimirce Codex, OIE, IPPC agus na
 sainmhínithe faoi Chomhaontú SPS. I gcás neamh-chomhsheasmhacht idir na sainmhínithe arna
 nglacadh ag an gCoiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta agus na
 sainmhínithe a leagtar amach in Codex, OIE nó IPPC, is ag na sainmhínithe a leagtar amach in Codex,
 OIE nó IPPC a bheidh an forlámhas.
 Airteagal SPS.4: Cearta agus oibleagáidí
 Athdhearbhaíonn na Páirtithe na cearta atá acu agus na hoibleagáidí atá orthu faoi Chomhaontú SPS.
 Áirítear leis sin an ceart chun bearta a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 5(7) de Chomhaontú SPS.
 Airteagal SPS.5: Prionsabail ghinearálta
 1. Cuirfidh na Páirtithe bearta SPS i bhfeidhm chun a leibhéal iomchuí cosanta a bhaint amach,
 ar bearta iad atá bunaithe ar mheasúnú riosca i gcomhréir leis na forálacha ábhartha, lena n-áirítear
 Airteagal 5 de Chomhaontú SPS.
 2. Ní úsáidfidh na Páirtithe bearta SPS chun bacainní gan údar cuí a chruthú ar thrádáil.
 58
 ---pagebreak--- 3. Maidir le nósanna imeachta agus ceaduithe a bhaineann le trádáil arna mbunú faoin
 gCaibidil seo, áiritheoidh gach Páirtí an méid seo a leanas maidir leis na nósanna imeachta sin agus
 leis na bearta SPS gaolmhara:
 (a) go dtionscnófar agus go gcríochnófar iad gan moill mhíchuí;
 (b) nach n-áireofar leo iarrataí ar fhaisnéis nach bhfuil gá leo, go heolaíoch agus go teicniúil, nach
 bhfuil údar maith leo nó a bhfuil ualach míchuí ag baint leo agus a d’fhéadfadh moill a chur ar
 rochtain ar mhargaí a chéile;
 (c) nach gcuirfear i bhfeidhm iad ar mhodh a bheadh ina idirdhealú treallach nó dochosanta in
 aghaidh chríoch iomlán an Pháirtí eile nó in aghaidh codanna de chríoch an Pháirtí eile ina
 bhfuil coinníollacha SPS atá comhionann nó comhchosúil; agus
 (d) go mbeidh siad comhréireach leis na rioscaí a aithneofar agus nach mbeidh siad níos sriantaí ó
 thaobh na trádála de ná mar is gá chun leibhéal cosanta iomchuí an Pháirtí allmhairiúcháin a
 bhaint amach.
 4. Ní úsáidfidh na Páirtithe na nósanna imeachta dá dtagraítear i mír 3 ná aon iarraidh ar
 fhaisnéis bhreise chun moill a chur ar rochtain ar a margaí gan bonn cirt eolaíoch ná teicniúil.
 5. Áiritheoidh gach Páirtí nach mbeidh aon nós imeachta riaracháin a éilíonn sé maidir leis na
 coinníollacha allmhairiúcháin maidir le sábháilteacht bia, sláinte ainmhithe nó sláinte plandaí níos
 sriantaí ná mar is gá chun muinín leordhóthanach a thabhairt don Pháirtí allmhairiúcháin go
 gcomhlíonfar na coinníollacha sin. Áiritheoidh gach Páirtí go gcoinneofar na héifeachtaí diúltacha a
 ghabhann le haon nós imeachta riaracháin ar thrádáil a laghad is féidir agus go leanfaidh na próisis
 imréitigh de bheith simplí agus gasta agus coinníollacha an Pháirtí allmhairiúcháin á gcomhlíonadh.
 6. Ní chuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin aon chóras riaracháin ná aon nós imeachta riaracháin
 breise ar bun a chuirfeadh isteach ar thrádáil gan chúis.
 Airteagal SPS.6: Deimhniúchán oifigiúil
 1. I gcás ina n-éileoidh an Páirtí allmhairiúcháin deimhnithe oifigiúla, is mar seo a leanas a
 bheidh na deimhnithe samhla:
 (a) socraithe i gcomhréir leis na prionsabail mar atá leagtha síos i gcaighdeáin idirnáisiúnta
 Codex, IPPC agus OIE; agus
 (b) infheidhme maidir le hallmhairí ó gach cuid de chríoch an Pháirtí onnmhairiúcháin.
 2. I gcás nach mbunófaí na deimhnithe eiseamláireacha oifigiúla dá dtagraítear i mír 1 ach do
 chuid nó do chodanna de chríoch an Pháirtí onnmhairiúcháin, féadfaidh an Coiste Speisialaithe
 Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta teacht ar chomhaontú maidir le cásanna
 sonracha. Déanfaidh na Páirtithe cur chun feidhme deimhniúcháin leictreonaigh agus
 teicneolaíochtaí eile a chur chun cinn chun an trádáil a éascú.
 Airteagal SPS.7: Coinníollacha agus nósanna imeachta iompórtála
 1. Gan dochar do na cearta agus do na hoibleagáidí atá ag gach Páirtí faoi Chomhaontú SPS
 agus faoin gCaibidil seo, beidh feidhm ag coinníollacha allmhairiúcháin an Pháirtí allmhairiúcháin ar
 chríoch iomlán an Pháirtí onnmhairiúcháin ar bhealach comhsheasmhach.
 59
 ---pagebreak--- 2. Áiritheoidh an Páirtí onnmhairiúcháin go ndéanfaidh táirgí a onnmhairítear chuig an bPáirtí
 eile, amhail ainmhithe agus táirgí ainmhithe, plandaí agus táirgí plandaí, nó réada gaolmhara eile,
 ceanglais SPS an Pháirtí allmhairiúcháin a chomhlíonadh.
 3. Féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin a éileamh go mbeidh allmhairiú táirgí áirithe faoi réir
 údaraithe. Deonófar an t-údarú sin i gcás ina ndéanfaidh údarás inniúil ábhartha an Pháirtí
 onnmhairiúcháin iarraidh a léireoidh go hoibiachtúil, chun sástacht an Pháirtí allmhairiúcháin, go
 bhfuil ceanglais údarúcháin an Pháirtí allmhairiúcháin comhlíonta. Féadfaidh údarás inniúil ábhartha
 an Pháirtí onnmhairiúcháin iarraidh ar údarú a dhéanamh maidir le críoch iomlán an Pháirtí
 onnmhairiúcháin. Deonóidh an Páirtí allmhairiúcháin na hiarrataí sin ar an mbonn sin, i gcás ina
 gcomhlíonfaidh siad ceanglais údaraithe an Pháirtí allmhairiúcháin mar a leagtar amach sa mhír seo
 iad.
 4. Ní thabharfaidh an Páirtí allmhairiúcháin ceanglais údarúcháin isteach a bheidh sa bhreis ar
 na ceanglais a bheidh i bhfeidhm ag deireadh na hidirthréimhse, mura mbeidh bonn cirt leis na
 ceanglais sin a chur i bhfeidhm maidir le táirgí breise chun riosca suntasach do shláinte an duine, do
 shláinte ainmhithe nó do shláinte plandaí a mhaolú.
 5. Déanfaidh an Páirtí allmhairiúcháin coinníollacha maidir le hallmhairiú gach táirge a bhunú
 agus a chur in iúl don Pháirtí eile. Áiritheoidh an Páirtí allmhairiúcháin go gcuirfear a choinníollacha
 allmhairiúcháin i bhfeidhm ar mhodh comhréireach, neamh-idirdhealaitheach.
 6. Gan dochar do bhearta sealadacha faoi Airteagal 5(7) de Chomhaontú SPS, do tháirgí, nó do
 nithe gaolmhara eile, i gcás inarb ann d’ábhar imní fíteashláintíochta, beidh na coinníollacha
 allmhairiúcháin teoranta do bhearta chun cosaint a thabhairt i gcoinne lotnaidí rialaithe an Pháirtí
 allmhairiúcháin agus beidh siad infheidhme maidir le críoch iomlán an Pháirtí onnmhairiúcháin.
 7. D'ainneoin mhíreanna 1 agus 3, i gcás iarrataí ar údarú allmhairiúcháin i leith táirge sonrach,
 i gcás nach n-iarrann an Páirtí onnmhairiúcháin go scrúdófaí ach cuid nó codanna áirithe dá chríoch (i
 gcás an Aontais, Ballstáit aonair), rachaidh an Páirtí allmhairiúcháin ar aghaidh go pras chun an
 iarraidh sin a scrúdú. I gcás ina bhfaighidh an Páirtí allmhairiúcháin iarrataí maidir leis an táirge
 sonrach ó níos mó ná cuid amháin den Pháirtí onnmhairiúcháin nó, i gcás ina bhfaighfear tuilleadh
 iarrataí maidir le táirge a údaraíodh cheana, tabharfaidh an Páirtí allmhairiúcháin chun críche an nós
 imeachta maidir le húdarú, agus cuirfidh sé san áireamh an córas SPS comhionann nó comhchosúil is
 infheidhme sna codanna éagsúla den Pháirtí onnmhairiúcháin.
 8. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar gach nós imeachta rialaithe, cigireachta agus formheasa
 a thionscnamh agus a chur i gcrích gan moill mhíchuí. Beidh na ceanglais faisnéise teoranta don
 mhéid is gá le haghaidh an phróisis formheasa chun faisnéis atá ar fáil cheana féin sa Pháirtí
 allmhairiúcháin a chur san áireamh, amhail faisnéis maidir le creat reachtach agus tuarascálacha
 iniúchóireachta an Pháirtí onnmhairiúcháin.
 9. Ach amháin in imthosca a bhfuil údar cuí leo agus a bhaineann le leibhéal cosanta an Pháirtí,
 soláthróidh gach Páirtí idirthréimhse idir foilsiú aon athraithe ar a nósanna imeachta formheasa agus
 a gcur i bhfeidhm chun a cheadú don Pháirtí eile eolas a chur ar na hathruithe sin agus oiriúnú dóibh.
 Ní chuirfidh gach Páirtí moill mhíchuí leis an bpróiseas formheasa le haghaidh iarratais a thíolacfar
 sula bhfoilseofar na hathruithe.
 10. Maidir leis na próisis a leagtar amach i míreanna 3 go 8, déanfar na bearta seo a leanas:
 60
 ---pagebreak--- (a) a luaithe a bheidh a mheasúnú tugtha i gcrích le toradh dearfach ag an bPáirtí allmhairiúcháin,
 déanfaidh sé na bearta reachtacha agus riaracháin uile is gá go pras chun go bhféadfar trádáil
 a dhéanamh gan moill mhíchuí;
 (b) déanfaidh an Páirtí onnmhairiúcháin an méid seo a leanas:
 (i) an fhaisnéis ábhartha ar fad a theastóidh ón bPáirtí allmhairiúcháin a sholáthar; agus
 (ii) rochtain réasúnach a thabhairt don Pháirtí allmhairiúcháin i dtaca le hiniúchadh agus
 nósanna imeachta ábhartha eile.
 (c) bunóidh an páirtí allmhairiúcháin liosta lotnaidí rialaithe le haghaidh táirgí, nó nithe
 gaolmhara eile, más ann d’ábhar imní fíteashláintíochta. Beidh an méid seo a leanas san
 áireamh leis an liosta sin:
 (i) na lotnaidí nach eol a bheith laistigh d'aon chuid de chríoch an Pháirtí;
 (ii) na lotnaidí is eol a bheith laistigh de chríoch an Pháirtí agus atá faoi rialú oifigiúil;
 (iii) na lotnaidí is eol a bheith laistigh de chodanna de chríoch an Pháirtí féin agus a bhfuil
 limistéir saor ó lotnaidí nó criosanna faoi chosaint bunaithe ina leith; agus
 (iv) lotnaidí neamhchoraintín is eol a bheith laistigh de chríoch an Pháirtí agus atá faoi
 rialú oifigiúil maidir le hábhar plandaithe sonraithe.
 11. Glacfaidh an Páirtí allmhairiúcháin le coinsíneachtaí, gan ceangal a bheith ar an bPáirtí
 allmhairiúcháin sin comhlíonadh na gcoinsíneachtaí sin a fhíorú sula n-imeoidh siad as críoch an
 Pháirtí onnmhairiúcháin.
 12. Féadfaidh Páirtí táillí a bhailiú i leith na gcostas arna dtabhú chun seiceálacha sonracha
 teorann STS a dhéanamh, ar táillí iad nár cheart a bheith níos airde ná na costais arna n-aisghabháil.
 13. Beidh sé de cheart ag an bPáirtí allmhairiúcháin seiceálacha allmhairiúcháin a dhéanamh ar
 tháirgí a allmhairítear ón bPáirtí onnmhairiúcháin chun a áirithiú go gcomhlíonfar a cheanglais
 allmhairiúcháin SPS.
 14. Beidh na seiceálacha allmhairiúcháin a dhéanfar ar tháirgí arna n-allmhairiú ón bPáirtí
 onnmhairiúcháin bunaithe ar an riosca SPS a bhaineann leis na hallmhairí sin. Ní dhéanfar
 seiceálacha allmhairiúcháin ach a mhéid is gá chun beatha agus sláinte an duine, ainmhithe nó
 plandaí a chosaint, gan moill mhíchuí agus leis an éifeacht is lú is féidir ar thrádáil idir na Páirtithe.
 15. Cuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin faisnéis ar fáil faoi chion na dtáirgí ón bPáirtí
 onnmhairiúcháin a seiceáladh tráth an allmhairithe, arna iarraidh sin don Pháirtí onnmhairiúcháin.
 16. Má nochtar i seiceálacha allmhairiúcháin nár comhlíonadh na coinníollacha ábhartha maidir
 le hallmhairiú, ní mór an gníomh a dhéanfaidh an Páirtí allmhairiúcháin a bheith bunaithe ar
 mheasúnú ar an riosca lena mbaineann agus níor cheart é a bheith níos sriantaí ó thaobh trádála de
 ná is gá chun an leibhéal SPS is iomchuí leis an bPáirtí a bhaint amach.
 61
 ---pagebreak--- Airteagal SPS.8 Liostaí de bhunaíochtaí formheasta
 1. Nuair a bheidh bonn cirt leis , féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin liosta a choimeád de
 bhunaíochtaí formheasta a chomhlíonann a cheanglais allmhairiúcháin mar choinníoll chun
 allmhairiú táirgí ainmhithe ó na bunaíochtaí sin a cheadú.
 2. Mura mbeidh bonn cirt leis chun riosca suntasach do shláinte an duine nó do shláinte
 ainmhithe a mhaolú, ní cheanglófar liostaí de bhunaíochtaí formheasta ach amháin i gcás na dtáirgí a
 raibh gá leo ina leith ag deireadh na hidirthréimhse.
 3. Cuirfidh an Páirtí onnmhairiúcháin an Páirtí allmhairiúcháin ar an eolas faoina liosta de
 bhunaíochtaí a chomhlíonann coinníollacha an Pháirtí allmhairiúcháin agus a bheidh bunaithe ar
 ráthaíochtaí arna gcur ar fáil ag an bPáirtí onnmhairiúcháin.
 4. Arna iarraidh sin don Pháirtí onnmhairiúcháin, formheasfaidh an Páirtí allmhairiúcháin
 bunaíochtaí atá lonnaithe i gcríoch an Pháirtí onnmhairiúcháin, ar bhonn ráthaíochtaí a chuirfidh an
 Páirtí onnmhairiúcháin ar fáil, gan cigireacht a dhéanamh roimh ré ar bhunaíochtaí aonair.
 5. Mura n-iarrfaidh an Páirtí allmhairiúcháin faisnéis bhreise ar an bPáirtí onnmhairiúcháin agus
 faoi réir ráthaíochtaí a bheith curtha ar fáil ag an bpáirtí onnmhairiúcháin, glacfaidh an Páirtí
 allmhairiúcháin na bearta reachtacha nó riaracháin is gá, i gcomhréir lena nósanna imeachta dlíthiúla
 is infheidhme, chun go gceadófar allmhairiú ó na bunaíochtaí sin gan moill mhíchuí.
 6. Cuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin liosta na mbunaíochtaí formheasta ar fáil don phobal.
 7. I gcás ina gcinnfidh an Páirtí allmhairiúcháin diúltú don iarraidh ón bPáirtí onnmhairiúcháin
 maidir le glacadh le bunaíocht a chur le liosta na mbunaíochtaí formheasta, cuirfidh sé an Páirtí
 onnmhairiúcháin ar an eolas gan mhoill agus tabharfaidh sé freagra air, lena n-áireofar faisnéis faoi
 na neamhchomhréireachtaí ba chúis le formheas na bunaíochta a dhiúltú.
 Airteagal SPS.9: Trédhearcacht agus malartú faisnéise
 1. Saothróidh gach Páirtí trédhearcacht maidir leis na bearta SPS is infheidhme maidir le trádáil
 agus déanfaidh sé, chun na gcríoch sin, na bearta seo a leanas:
 (a) aon athrú ar a bhearta SPS agus ar a nósanna imeachta formheasa, lena n-áirítear athruithe a
 d'fhéadfadh difear a dhéanamh dá chumas ceanglais allmhairiúcháin SPS an Pháirtí eile le
 haghaidh táirgí áirithe a chomhlíonadh, na hathruithe sin a chur in iúl go pras don Pháirtí eile;
 (b) feabhas a chur ar thuiscint fhrithpháirteach ar a bhearta SPS agus ar a gcur chun feidhme;
 (c) faisnéis a mhalartú leis an bPáirtí eile maidir le hábhair a bhaineann le bearta SPS a fhorbairt agus
 a chur chun feidhme, lena n-áirítear an dul chun cinn maidir le fianaise eolaíoch nua atá ar fáil,
 ar faisnéis í a dhéanann difear, nó a d‘fhéadfadh difear a dhéanamh, do thrádáil idir na
 Páirtithe d'fhonn éifeachtaí diúltacha trádála a íoslaghdú;
 (d) arna iarraidh sin don Pháirtí eile, na coinníollacha atá i bhfeidhm maidir le táirgí sonracha a
 allmhairiú a chur in iúl laistigh de 20 lá oibre;
 (e) arna iarraidh sin do Pháirtí eile, an staid mar atá maidir leis an nós imeachta chun táirgí sonracha
 a údarú a chur in iúl laistigh de 20 lá oibre;
 62
 ---pagebreak--- (f) aon athrú suntasach ar struchtúr nó ar eagrú údaráis inniúil Páirtí a chur in iúl don Pháirtí eile;
 (g) arna iarraidh sin, torthaí rialaithe oifigiúil arna dhéanamh ag Páirtí agus tuarascáil a bhaineann
 leis na torthaí ón rialú arna dhéanamh a chur in iúl;
 (h) arna iarraidh sin, torthaí seiceála allmhairiúcháin dá bhforáiltear i gcás coinsíneachta diúltaithe
 nó coinsíneachta neamhchomhlíontacha a chur in iúl; agus
 (i) ar é a iarraidh, measúnacht phriacail nó tuairim eolaíoch arna tabhairt ar aird ag Páirtí is iomchuí
 maidir leis an gCaibidil seo a chur in iúl gan moill mhíchuí.
 2. I gcás inar chuir Páirtí an fhaisnéis i mír 1 ar fáil trí fhógra a thabhairt do Chlárlann Lárnach
 Fógraí EDT nó don chomhlacht ábhartha idirnáisiúnta um chaighdeáin a shocrú, i gcomhréir lena
 rialacha ábhartha, comhlíontar na ceanglais i mír 1, de réir mar atá feidhm acu maidir leis an
 bhfaisnéis sin.
 Airteagal SPS.10: Oiriúnú do dhálaí réigiúnacha
 1. Aithneoidh na Páirtithe coincheap na limistéar, lena n-áirítear na limistéir saor ó ghalair nó ó
 lotnaidí, na gcriosanna faoi chosaint agus na limistéar ina bhfuil leitheadúlacht íseal galar nó lotnaidí
 agus cuirfidh siad an coincheap sin i bhfeidhm sa trádáil idir na Páirtithe, i gcomhréir le Comhaontú
 SPS, lena n-áirítear na treoirlínte chun cur chun feidhme praiticiúil Airteagal 6 de Chomhaontú SPS
 (Cinneadh G/SPS/48 ó Choiste EDT/SPS) agus na gcaighdeán ábhartha maidir le moltaí, agus
 treoirlínte OIE agus IPPC a chur chun cinn. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta
 Sláintíochta agus Fíteashláintíochta sonraí breise a shainiú le haghaidh na nósanna imeachta sin,
 agus aon Chomhaontú SPS, caighdeáin, treoirlínte nó moltaí ábhartha OIE nó IPPC á gcur san
 áireamh.
 2. Féadfaidh na Páirtithe a chomhaontú freisin go n-oibreoidh siad i gcomhar le chéile maidir le
 coincheap na roinnte i ndeighleoga dá dtagraítear i gCaibidlí 4.4 agus 4.5 de Chód Sláinte Ainmhithe
 Talún OIE agus i gCaibidlí 4.1 go 4.2 de Chód Sláinte Ainmhithe Uisceacha OIE.
 3. Nuair a bheidh na criosanna dá dtagraítear i mír 1 á mbunú nó á gcothabháil , cuirfidh na
 Páirtithe san áireamh tosca amhail an suíomh geografach, éiceachórais, faireachas eipidéimeolaíoch
 agus éifeachtacht rialuithe SPS.
 4. Maidir le hainmhithe agus táirgí ainmhithe, agus coinníollacha allmhairiúcháin á mbunú nó á
 gcoinneáil ar bun ag an bPáirtí allmhairiúcháin arna iarraidh sin don Pháirtí onnmhairiúcháin,
 aithneoidh an Páirtí allmhairiúcháin na limistéir saor ó ghalair arna mbunú ag an bPáirtí
 onnmhairiúcháin mar bhonn don chinneadh an t-allmhairiú a cheadú nó a choinneáil ar bun, gan
 dochar do mhíreanna 8 agus 9.
 5. Déanfaidh an Páirtí onnmhairiúcháin na codanna dá chríoch dá dtagraítear i mír 4 a
 shainaithint agus, má iarrtar sin, soláthróidh sé míniú iomlán agus sonraí tacaíochta bunaithe ar na
 caighdeáin OIE, nó ar bhealaí eile arna mbunú ag an gCoiste Speisialaithe Trádála um Bearta
 Sláintíochta agus Fíteashláintíochta ar bhonn an eolais a fuarthas trí thaithí údaráis ábhartha an
 Pháirtí onnmhairiúcháin.
 6. Maidir le plandaí, táirgí plandaí, agus nithe eile lena mbaineann, agus coinníollacha
 fíteashláintíochta allmhairiúcháin á mbunú nó á gcoimeád ar bun, arna iarraidh sin don Pháirtí
 onnmhairiúcháin, aithneoidh an Páirtí allmhairiúcháin na limistéir saor ó lotnaidí, na láithreacha
 táirgthe saor ó lotnaidí, na suíomhanna táirgthe saor ó lotnaidí, na limistéir ina bhfuil leitheadúlacht
 63
 ---pagebreak--- íseal lotnaidí agus na criosanna faoi chosaint arna mbunú ag an bPáirtí onnmhairiúcháin mar bhonn
 don chinneadh an t-allmhairiú a cheadú nó a choinneáil ar bun, gan dochar do mhíreanna 8 agus 9.
 7. Déanfaidh an Páirtí onnmhairiúcháin na limistéir saor ó lotnaidí, na láithreacha táirgthe saor
 ó lotnaidí, na suíomhanna táirgthe saor ó lotnaidí agus na limistéir ina bhfuil leitheadúlacht íseal
 lotnaidí nó na criosanna faoi chosaint atá aige a shainaithint. Má iarrann an Páirtí allmhairiúcháin é,
 soláthróidh an Páirtí onnmhairiúcháin míniú iomlán agus sonraí tacaíochta bunaithe ar na
 Caighdeáin Idirnáisiúnta maidir le Bearta Fíteashláintíochta a forbraíodh faoin IPPC, nó ar bhealaí eile
 arna mbunú ag an gCoiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta,
 bunaithe ar an eolas a fuarthas trí thaithí na n-údarás fíteashláintíochta ábhartha de chuid an Pháirtí
 onnmhairiúcháin.
 8. Aithneoidh na Páirtithe na limistéir saor ó ghalair agus na criosanna faoi chosaint atá i
 bhfeidhm ag deireadh na hidirthréimhse.
 9. Beidh feidhm ag mír 8 freisin maidir le hoiriúnuithe ina dhiaidh sin ar na limistéir saor ó
 ghalair agus criosanna faoi chosaint (i gcás limistéar saor ó lotnaidí na Ríochta Aontaithe), ach
 amháin i gcás athruithe suntasacha ar staideanna maidir le galar nó le lotnaidí.
 10. Féadfaidh na Páirtithe iniúchtaí agus fíoruithe a dhéanamh de bhun Airteagal 11 chun
 míreanna 4 go 9 den Airteagal seo a chur chun feidhme.
 11. Bunóidh na Páirtithe dlúthchomhar agus é mar chuspóir acu muinín a chothú sna nósanna
 imeachta maidir le bunú limistéar saor ó ghalair nó ó lotnaidí, láithreacha táirgthe saor ó lotnaidí,
 suíomhanna táirgthe saor ó lotnaidí, limistéar ina bhfuil leitheadúlacht íseal lotnaidí nó galar agus
 criosanna faoi chosaint a bhunú, agus é mar aidhm acu an cur isteach ar thrádáil a íoslaghdú.
 12. Is ar an bhfaisnéis a chuirfidh an Páirtí onnmhairiúcháin ar fáil i gcomhréir le Comhaontú
 SPS, caighdeáin OIE agus IPPC a bhunóidh an Páirtí allmhairiúcháin a chinneadh féin ar stádas sláinte
 ainmhithe nó plandaí de chuid an Pháirtí onnmhairiúcháin nó ar chodanna de, agus cuirfidh sé san
 áireamh aon chinneadh a dhéanfaidh an Páirtí onnmhairiúcháin.
 13. I gcás nach nglacfaidh an Páirtí allmhairiúcháin leis an gcinneadh a dhéanfaidh an Páirtí
 onnmhairiúcháin dá dtagraítear i mír 12 den Airteagal seo , tabharfaidh an Páirtí allmhairiúcháin
 údar maith oibiachtúil leis na cúiseanna leis an diúltú sin agus míneoidh sé don Pháirtí
 onnmhairiúcháin iad agus, arna iarraidh sin, reáchtálfaidh sé comhairliúcháin i gcomhréir le
 hAirteagal SPS 12(2) .
 14. Áiritheoidh gach Páirtí go gcomhlíonfar na hoibleagáidí a leagtar amach i míreanna 4 go 9, 12
 agus 13 gan moill mhíchuí. Cuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin dlús le haitheantas an ghalair nó an
 stádais lotnaide nuair a aisghabhfar an stádas tar éis ráige.
 I gcás ina measann Páirtí go bhfuil stádas speisialta ag réigiún sonrach maidir le galar sonrach agus a
 chomhlíonann na critéir a leagtar síos i gCaibidil 1.2 de Chód Sláinte Ainmhithe Talún de chuid OIE nó
 i gCaibidil 1.2 de Chód Sláinte Ainmhithe Uisceacha OIE, féadfaidh sé aitheantas ar an stádas sin a
 iarraidh. Féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin ráthaíochtaí breise a iarraidh i ndáil le hallmhairiú
 ainmhithe beo agus táirgí ainmhithe, ar ráthaíochtaí iad is iomchuí maidir leis an stádas a
 comhaontaíodh.
 64
 ---pagebreak--- Airteagal SPS.11: Iniúchtaí agus fíoruithe
 1. Féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin iniúchtaí agus fíoruithe a dhéanamh ar na rudaí seo a
 leanas:
 (a) córas iniúchta agus deimhniúcháin údaráis an Pháirtí eile, nó cuid de;
 (b) torthaí na rialuithe a rinneadh faoi chóras cigireachta agus deimhniúcháin an Pháirtí
 onnmhairiúcháin.
 2. Déanfaidh na Páirtithe na hiniúchtaí agus na fíoruithe sin i gcomhréir leis na forálacha ó
 Chomhaontú SPS, agus na caighdeáin, treoirlínte agus moltaí ábhartha idirnáisiúnta ó Codex
 Alimentarius, OIE nó IPPC á gcur san áireamh.
 3. Chun na hiniúchtaí agus na fíoruithe sin a dhéanamh, féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin
 iniúchtaí agus fíoruithe a dhéanamh trí bhíthin iarrataí ar fhaisnéis ón bPáirtí onnmhairiúcháin nó trí
 chuairteanna iniúchóireachta nó fíorúcháin ar an bPáirtí onnmhairiúcháin, a bhféadfadh na nithe seo
 a leanas a bheith san áireamh iontu:
 (a) measúnú ar chlár rialaithe iomlán na n-údarás freagrach, nó ar chuid de, lena n-áirítear, i gcás
 inarb iomchuí, athbhreithnithe ar ghníomhaíochtaí iniúchóireachta agus cigireachta rialála;
 (b) seiceálacha ar an láthair; agus
 (c) bailiú faisnéise agus sonraí chun measúnú a dhéanamh ar na cúiseanna atá le fadhbanna
 athfhillteacha nó fadhbanna atá ag teacht chun cinn i ndáil le honnmhairiú táirgí.
 4. Roinnfidh an Páirtí allmhairiúcháin torthaí agus conclúidí na n-iniúchtaí, agus na bhfíoruithe
 a dhéanfar de bhun mhír 1 leis an bPáirtí onnmhairiúcháin. Féadfaidh an Páirtí allmhairiúcháin na
 torthaí sin a chur ar fáil don phobal.
 5. Sula gcuirfear tús le hiniúchadh nó le fíorú, pléifidh na Páirtithe cuspóirí agus raon feidhme
 an iniúchta nó an fhíoraithe, na critéir nó na ceanglais a ndéanfar measúnú ar an bPáirtí
 onnmhairiúcháin ina leith, agus an cúrsa taistil agus na nósanna imeachta chun an t-iniúchadh nó an
 fíorú a dhéanamh a leagfar síos i bplean iniúchta nó fíoraithe. Mura gcomhaontóidh na Páirtithe a
 mhalairt, cuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin plean iniúchta nó fíoraithe ar fáil don Pháirtí
 onnmhairiúcháin 30 lá ar a laghad sula dtosóidh an t-iniúchadh nó an fíorú.
 6. Tabharfaidh an Páirtí allmhairiúcháin an deis don Pháirtí onnmhairiúcháin a bharúil a
 thabhairt ar an dréacht-tuarascáil iniúchóireachta nó fíorúcháin. Cuirfidh an Páirtí allmhairiúcháin
 tuarascáil chríochnaitheach ar fáil i scríbhinn don Pháirtí onnmhairiúcháin de ghnáth laistigh de dhá
 mhí ón dáta a bhfaighfear na barúlacha sin.
 7. Íocfaidh gach Páirtí a chostais féin a bhaineann le hiniúchadh nó le fíorú den sórt sin.
 Airteagal SPS.12: Fógra agus comhairliúchán
 1. Tabharfaidh Páirtí fógra don Pháirtí eile gan moill mhíchuí faoin méid seo a leanas:
 (a) athrú suntasach ar stádas lotnaidí nó galair;
 (b) galar nua ainmhithe a theacht chun cinn;
 65
 ---pagebreak--- (c) toradh a bhfuil tábhacht eipidéimeolaíoch ag baint leis maidir le galar ainmhithe;
 (d) saincheist shuntasach maidir le sábháilteacht bia arna haithint ag Páirtí;
 (e) aon bheart breise thar bhuncheanglais a mbeart SPS faoi seach a rinneadh chun galar ainmhithe a
 rialú nó a dhíothú nó chun sláinte an duine a chosaint, agus aon athrú ar bheartais
 choisctheacha, lena n-áirítear beartais vacsaínithe;
 (f) arna iarraidh sin, torthaí rialaithe oifigiúil arna dhéanamh ag Páirtí agus tuarascáil a bhaineann leis
 na torthaí ón rialú arna dhéanamh; agus
 (g) aon athrú suntasach ar fheidhmeanna córais nó bunachair sonraí.
 2. Má bhíonn imní mhór ar Pháirtí maidir le sábháilteacht bhia, sláinte plandaí, sláinte
 ainmhithe nó beart sláintíochta agus fíteashláintíochta arna bheartú nó arna chur chun feidhme ag
 an bPáirtí eile, féadfaidh an Páirtí sin comhairliúcháin theicniúla leis an bPáirtí eile a iarraidh. Ba
 cheart don Pháirtí iarrtha freagra a thabhairt ar an iarraidh gan moill mhíchuí. Féachfaidh gach Páirtí
 leis an bhfaisnéis is gá a sholáthar chun cur isteach ar an trádáil a sheachaint agus, de réir mar a
 bheidh, chun teacht ar réiteach atá inghlactha go frithpháirteach.
 3. Féadfar comhairliúcháin dá dtagraítear i mír 2 a dhéanamh trí chomhdháil teileafóin, trí
 fhíschomhdháil nó trí aon mhodh eile cumarsáide arna gcomhaontú go frithpháirteach ag na
 Páirtithe.
 Airteagal SPS.13: Bearta éigeandála
 1. Má mheasann an Páirtí allmhairiúcháin go bhfuil baol tromchúiseach ann do bheatha agus
 do shláinte an duine, ainmhithe nó plandaí, féadfaidh sé na bearta is gá a dhéanamh gan fógra a
 thabhairt roimh ré chun beatha agus sláinte an duine, ainmhithe nó plandaí a chosaint. I gcás
 coinsíneachtaí atá faoi bhealach idir na Páirtithe, déanfaidh an Páirtí allmhairiúcháin an réiteach is
 oiriúnaí agus is comhréirí a mheas chun cur isteach nach gá ar thrádáil a sheachaint.
 2. Tabharfaidh an Páirtí a dhéanfaidh na bearta fógra don Pháirtí eile faoi bheart éigeandála
 SPS a luaithe is féidir tar éis dó cinneadh a dhéanamh an beart a chur chun feidhme agus tráth nach
 déanaí ná 24 uair an chloig tar éis an cinneadh a dhéanamh. Má iarrann Páirtí comhairliúcháin
 theicniúla chun aghaidh a thabhairt ar bheart éigeandála sláintíochta agus fíteashláintíochta, ní mór
 na comhairliúcháin theicniúla a thionól laistigh de 10 lá ó fhógra a thabhairt faoin mbeart éigeandála
 sláintíochta agus fíteashláintíochta. Déanfaidh na Páirtithe breithniú ar aon fhaisnéis arna soláthar
 trí na comhairliúcháin theicniúla. Rachfar i mbun na gcomhairliúchán sin chun cur isteach
 neamhriachtanach ar thrádáil a sheachaint. Féadfaidh na Páirtithe breithniú a dhéanamh ar
 roghanna chun cur chun feidhme nó athsholáthar na mbeart a éascú.
 3. Déanfaidh an Páirtí allmhairiúcháin a mhachnamh go tráthúil ar fhaisnéis a chuir an Páirtí
 onnmhairiúcháin ar fáil nuair a dhéanfaidh sé a chinneadh i ndáil le coinsíneachtaí a bheidh á n-
 iompar idir na Páirtithe, tráth a nglacfar an beart éigeandála SPS, d’fhonn cur isteach
 neamhriachtanach ar thrádáil a sheachaint.
 4. Áiritheoidh an Páirtí allmhairiúcháin nach gcoinneofar aon bheart éigeandála a dhéanfar ar
 na forais dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo gan fianaise eolaíoch, nó, i gcásanna nach leor an
 fhianaise eolaíoch, go nglacfar é i gcomhréir le hAirteagal 5(7) de Chomhaontú SPS.
 66
 ---pagebreak--- Airteagal: SPS.14: Fóraim idirnáisiúnta iltaobhacha
 Comhaontaíonn na Páirtithe oibriú i gcomhar le chéile i bhfóraim idirnáisiúnta iltaobhacha maidir le
 caighdeáin, treoirlínte agus moltaí idirnáisiúnta a fhorbairt sa réimse atá faoi raon feidhme na
 Caibidle seo.
 Airteagal SPS.15: Cur chun feidhme agus údaráis inniúla
 1. Chun an Chaibidil seo a chur chun feidhme, cuirfidh gach Páirtí na nithe seo a leanas uile san
 áireamh:
 (a) cinntí Choiste SPS EDT;
 (b) obair na gcomhlachtaí idirnáisiúnta ábhartha um chaighdeáin a shocrú;
 (c) aon eolas agus taithí atá aige ar thrádáil leis an bPáirtí onnmhairiúcháin; agus
 (d) faisnéis arna soláthar ag an bPáirtí eile.
 2. Tabharfaidh na Páirtithe tuairisc dá chéile, gan mhoill, faoi údaráis inniúla na bPáirtithe
 maidir leis an gCaibidil seo a chur chun feidhme. Tabharfaidh na Páirtithe fógra dá chéile faoi aon
 athrú suntasach ar na húdaráis inniúla sin.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh na hacmhainní is gá ag a údaráis inniúla chun an Chaibidil
 seo a chur chun feidhme go héifeachtach.
 Airteagal SPS.16: Comhar maidir le leas ainmhithe
 1. Aithníonn na Páirtithe gur neacha mothaitheacha iad ainmhithe. Aithníonn siad freisin an
 nasc idir leas ainmhithe agus córais inbhuanaithe táirgthe bia.
 2. Gabhann na Páirtithe orthu féin comhoibriú i bhfóraim idirnáisiúnta chun forbairt na
 gcleachtas is fearr is féidir maidir le leas ainmhithe agus a gcur chun feidhme a chur chun cinn. Go
 háirithe, oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile chun raon feidhme chaighdeáin leasa ainmhithe
 OIE, chomh maith lena gcur chun feidhme, a threisiú agus a leathnú, ag díriú ar ainmhithe
 feirmshaothraithe.
 3. Déanfaidh na Páirtithe faisnéis, saineolas agus taithí i réimse leas na n-ainmhithe a mhalartú,
 go háirithe maidir le pórú, coinneáil, láimhseáil, iompar agus marú bia-ainmhithe.
 4. Neartóidh na Páirtithe a gcomhar maidir le taighde i réimse leas na n-ainmhithe i ndáil le
 pórú ainmhithe agus le cóireáil ainmhithe ar fheirmeacha, le linn iompair agus tráth a maraithe.
 Airteagal SPS.17: Comhar maidir le frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach
 1. Cuirfidh na Páirtithe creat ar fáil don idirphlé agus don chomhar d'fhonn an comhrac in
 aghaidh fhorbairt na frithsheasmhachta frithmhiocróbaí a neartú.
 2. Aithníonn na Páirtithe gur bagairt thromchúiseach ar shláinte an duine agus ar shláinte
 ainmhithe í frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach. Is féidir le mí-úsáid frithmhiocróbach i dtáirgeadh
 ainmhithe, lena n-áirítear úsáid neamhtheiripeach, cur le frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach a
 67
 ---pagebreak--- d'fhéadfadh a bheith ina riosca do bheatha an duine. Aithníonn na Páirtithe go bhfuil gá le cur chuige
 trasnáisiúnta agus Aon Sláinte Amháin de bharr chineál na bagartha.
 3. D’fhonn frithsheasmhacht in aghaidh ábhair fhrithmhiocróbacha a chomhrac, déanfaidh na
 Páirtithe gach iarracht comhoibriú go hidirnáisiúnta le cláir oibre réigiúnacha nó iltaobhacha chun
 úsáid antaibheathach neamhriachtanach i dtáirgeadh ainmhithe a laghdú agus chun obair a
 dhéanamh chun deireadh a chur le húsáid antaibheathach mar spreagthóirí fáis go hidirnáisiúnta
 chun frithsheasmhacht in aghaidh ábhair fhrithmhiocróbacha a chomhrac i gcomhréir leis an gcur
 chuige 'Aon Sláinte Amháin', agus i gcomhréir leis an bPlean Gníomhaíochta Domhanda.
 4. Comhoibreoidh na Páirtithe chun treoirlínte, caighdeáin, moltaí agus gníomhaíochtaí
 idirnáisiúnta a fhorbairt in eagraíochtaí idirnáisiúnta ábhartha a bhfuil sé d'aidhm acu úsáid stuama
 agus fhreagrach antaibheathach i bhfeirmeoireacht ainmhithe agus i gcleachtais tréidliachta a chur
 chun cinn.
 5. Cumhdófar an méid seo a leanas, inter alia, leis an idirphlé dá dtagraítear i mír 1:
 (a) comhar chun obair leantach a dhéanamh ar threoirlínte, caighdeáin, moltaí agus
 gníomhaíochtaí atá ann cheana agus a bheidh ann amach anseo arna bhforbairt in
 eagraíochtaí idirnáisiúnta, agus tionscnaimh agus pleananna ábhartha náisiúnta atá ann
 cheana agus a bheidh ann amach anseo arb é is aidhm dóibh úsáid stuama agus fhreagrach
 antaibheathach a chur chun cinn agus a bhaineann le táirgeadh ainmhithe agus cleachtais
 tréidliachta;
 (b) comhar chun moltaí OIE, EDS agus Codex a chur chun feidhme, go háirithe CAC-RCP61/2005;
 (c) faisnéis maidir le dea-chleachtais feirmeoireachta a mhalartú;
 (d) taighde, nuálaíocht agus forbairt a chur chun cinn;
 (e) cur chuige ildisciplíneach a chur chun cinn chun frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach a
 chomhrac, lena n-áirítear an cur chuige Aon Sláinte Amháin ó EDS, OIE agus Codex
 Alimentarius.
 Airteagal SPS.18: Córais bhia inbhuanaithe
 Spreagfaidh gach Páirtí a sheirbhísí sábháilteachta bia, sláinte ainmhithe agus plandaí chun
 comhoibriú lena gcomhpháirtithe sa Pháirtí eile agus é mar aidhm acu modhanna inbhuanaithe
 táirgthe bia agus córais bhia inbhuanaithe a chur chun cinn.
 Airteagal SPS.19: An Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta
 Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta cur chun
 feidhme agus oibriú na Caibidle seo a mhaoirsiú agus beidh na feidhmeanna seo a leanas aige:
 (a) soiléiriú agus aghaidh a thabhairt go pras, más féidir, ar aon saincheist a d’ardaigh Páirtí a
 bhaineann le ceanglais, caighdeáin agus moltaí sláintíochta agus fíteashláintíochta a fhorbairt,
 a ghlacadh nó a chur chun feidhme faoin gCaibidil seo nó faoi Chomhaontú SPS;
 (b) plé a dhéanamh ar phróisis leanúnacha maidir le rialacháin nua a fhorbairt;
 68
 ---pagebreak--- (c) plé a dhéanamh, a luaithe is féidir, ar ábhair imní a chuirfidh Páirtí in iúl maidir le coinníollacha
 agus nósanna imeachta allmhairithe SPS a chuireann an Páirtí eile i bhfeidhm;
 (d) athbhreithniú rialta a dhéanamh ar bhearta SPS na bPáirtithe, lena n-áirítear ceanglais
 deimhniúcháin agus próisis imréitigh teorann, agus a gcur i bhfeidhm, d’fhonn trádáil idir na
 Páirtithe a éascú, i gcomhréir leis na prionsabail, na cuspóirí agus na nósanna imeachta a
 leagtar amach in Airteagal 5 de Chomhaontú SPS. Sainaithneoidh gach Páirtí aon
 ghníomhaíocht iomchuí a dhéanfaidh sé, lena n-áirítear maidir le minicíocht na seiceálacha
 céannachta agus fisiceacha, agus torthaí an athbhreithnithe sin á gcur san áireamh agus
 bunaithe ar na critéir a leagtar síos in IARSCRÍBHINN SPS-1: Na critéir dá dtagraítear in
 Airteagal SPS.19.(d).
 (e) tuairimí, faisnéis agus taithí a chomhroinnt maidir leis na gníomhaíochtaí comhair i dtaca le
 leas ainmhithe a chosaint agus an comhrac i gcoinne frithsheasmhacht fhrithmhiocróbach a
 dhéantar faoi SPS. 16 agus 17;
 (f) ar iarraidh ó Pháirtí ag breithniú i dtaobh cad is athrú suntasach ann sa staid maidir le galar dá
 dtagraítear in Airteagal SPS 10(9);
 (g) breitheanna a ghlacadh chun:
 (i) sainmhínithe dá dtagraítear in Airteagal SPS 3(3) a chur leis;
 (ii) na cásanna sonracha dá dtagraítear in Airteagal SPS 6(2) a shainiú;
 (iii) mionsonraí a shainiú le haghaidh na nósanna imeachta dá dtagraítear in Airteagal SPS
 10(1);
 (iv) bealaí eile a bhunú chun tacú leis na mínithe dá dtagraítear in Airteagal SPS 10(5) agus
 (7).
 Caibidil 4: Bacainní teicniúla ar an trádáil
 Airteagal TBT.1: Cuspóir
 Is é cuspóir na Caibidle seo trádáil earraí idir na Páirtithe a éascú trí bhacainní teicniúla nach bhfuil
 gá leo ar thrádáil a chosc, a shainaithint agus a dhíchur.
 Airteagal TBT.2: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir leis na caighdeáin, rialacháin theicniúla agus nósanna
 imeachta um measúnú comhréireachta uile lena bhféadfar difear a dhéanamh don trádáil in earraí
 idir na Páirtithe a ullmhú, a ghlacadh agus a chur i bhfeidhm.
 2. Níl feidhm ag an gCaibidil seo maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) sonraíochtaí ceannaigh arna n-ullmhú ag comhlachtaí rialtais le haghaidh ceanglais táirgthe nó
 tomhaltais de chuid na gcomhlachtaí sin; nó
 69
 ---pagebreak--- (b) bearta SPS a thagann faoi raon feidhme Chaibidil 3 [Bearta sláintíochta agus
 fíteashláintíochta].
 3. Na hIarscríbhinní a ghabhann leis an gCaibidil seo, tá feidhm acu, i leith táirgí a thagann
 faoina raon feidhme, sa bhreis ar an gCaibidil seo. Aon fhoráil le hIarscríbhinn leis an gCaibidil seo
 agus a deir gur cheart caighdeán nó comhlacht nó eagraíocht idirnáisiúnta a bhreithniú mar iomchuí,
 ní chuireann sé bac ar chaighdeán arna fhorbairt ag aon chomhlacht nó eagraíocht eile a mheas mar
 chaighdeán idirnáisiúnta iomchuí de bhun Airteagal TBT.4 (4) agus (5).
 Airteagal TBT.3: Baint leis an gComhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar Thrádáil
 1. Déantar Airteagail 2 go 9 de Chomhaontú TBT agus Iarscríbhinní 1 agus 3 a ghabhann leis a
 ionchorprú sa Chomhaontú seo agus déantar cuid de mutatis mutandis.
 2. Beidh an bhrí chéanna leis na téarmaí dá dtagraítear sa Chaibidil seo agus atá leo sa
 Chomhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar Thrádáil.
 Airteagal TBT.4: Rialacháin theicniúla
 1. Déanfaidh gach Páirtí measúnuithe tionchair ar rialacháin theicniúla atá beartaithe i
 gcomhréir lena rialacha agus lena nósanna imeachta faoi seach. Féadfaidh na rialacha agus na
 nósanna imeachta dá dtagraítear sa mhír seo agus i mír 8 foráil a dhéanamh maidir le heisceachtaí.
 2. Déanfaidh gach Páirtí measúnú ar na roghanna malartacha rialála agus neamhrialála atá ar
 fáil in ionad an rialacháin theicniúil atá beartaithe a d'fhéadfadh cuspóirí dlisteanacha an Pháirtí a
 chomhlíonadh, i gcomhréir le hAirteagal 2.2 den Chomhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar
 Thrádáil.
 3. Úsáidfidh gach Páirtí caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha mar bhonn dá rialacháin theicniúla
 ach amháin i gcás inar féidir leis a léiriú go mbeadh na caighdeáin idirnáisiúnta sin ina meán
 neamhéifeachtach nó míchuí chun na cuspóirí dlisteanacha atáthar a shaothrú a bhaint amach.
 4. Na caighdeáin idirnáisiúnta arna bhforbairt ag Eagraíocht Idirnáisiúnta na gCaighdeán (ISO),
 an Coimisiún Idirnáisiúnta Leictriteicniúil (IEC), an tAontas Idirnáisiúnta Teileachumarsáide (ITU) agus
 an Coimisiún Codex Alimentarius (Codex), is iad sin na caighdeáin idirnáisiúnta iomchuí de réir bhrí
 Airteagal 2, Airteagal 5 agus Iarscríbhinn 3 de Chomhaontú TBT.
 5. Caighdeán arna fhorbairt ag eagraíochtaí idirnáisiúnta eile, d’fhéadfaí a mheas freisin gur
 caighdeán iomchuí idirnáisiúnta é de réir bhrí Airteagal 2, Airteagal 5 agus Iarscríbhinn 3 de
 Chomhaontú TBT, ar choinníoll:
 (a) go bhfuil sé forbartha ag comhlacht caighdeánaithe a dhéanann iarracht comhthoil a bhunú:
 (i) i measc thoscaireachtaí náisiúnta na gComhaltaí rannpháirteacha EDT a dhéanann
 ionadaíocht ar na comhlachtaí náisiúnta caighdeánaithe ar fad sa chríoch ina bhfuil
 caighdeáin glactha acu, nó a mheastar go nglacfar iad, le haghaidh an ábhair lena
 mbaineann an ghníomhaíocht idirnáisiúnta caighdeánaithe, nó,
 (ii) i measc chomhlachtaí rialtais de chuid Comhaltaí rannpháirteacha EDT, agus,
 70
 ---pagebreak--- (b) go bhfuil sé forbartha i gcomhréir leis an gCinneadh ón gCoiste EDT maidir le Bacainní
 Teicniúla ar an Trádáil i dtaca le Prionsabail chun Caighdeáin, Treoirlínte agus Moltaí Idirnáisiúnta a
 Fhorbairt i ndáil le hAirteagal 2, Airteagal 5 agus Iarscríbhinn 3 de Chomhaontú TBT4.
 6. I gcás nach mbaineann Páirtí leas as caighdeáin idirnáisiúnta mar bhonn do rialachán
 teicniúil, arna iarraidh sin ag an bPáirtí eile, déanfaidh sé aon diall substaintiúil ón gcaighdeán
 idirnáisiúnta ábhartha a shainaithint, míneoidh sé na cúiseanna ar measadh na caighdeáin sin a
 bheith neamhoiriúnach nó neamhéifeachtach don chuspóir atá á saothrú, agus soláthróidh sé an
 fhianaise eolaíoch nó theicniúil ar a bhfuil an measúnú sin bunaithe.
 7. Déanfaidh gach Páirtí athbhreithniú ar a rialacháin theicniúla chun a cóineasú na rialachán
 teicniúil sin le caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha a mhéadú, agus aird á tabhairt, inter alia, ar aon
 fhorbairt nua sna caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha nó ar aon athrú ar na himthosca is cúis le
 héagsúlachtaí ó aon chaighdeán idirnáisiúnta ábhartha.
 8. I gcomhréir leis na rialacha agus na nósanna imeachta faoi seach agus gan dochar do
 Theideal X [Dea-Chleachtais Rialála agus Comhar Rialála], i gcás ina mbeidh mór-rialachán teicniúil á
 fhorbairt a bhféadfadh tionchar suntasach a bheith aige ar an trádáil, áiritheoidh gach Páirtí go
 mbeidh nósanna imeachta ann a chuirfidh ar chumas daoine a dtuairimí a chur in iúl trí
 chomhairliúchán poiblí, ach amháin i gcás ina dtiocfaidh fadhbanna práinneacha chun cinn maidir le
 sábháilteacht, sláinte, comhshaol nó slándáil náisiúnta nó ina mbeidh baol ann go dtiocfaidh siad
 chun cinn. Ceadóidh gach Páirtí do dhaoine de chuid an Pháirtí eile páirt a ghlacadh sna
 chomhairliúchán sin faoi théarmaí nach mbeidh níos neamhfhabhraí ná na téarmaí is fabhraí a
 bheidh le fáil ag na téarmaí a thabharfar dá náisiúnaigh féin, agus cuirfidh sé torthaí na bpróiseas
 comhairliúcháin sin ar fáil go poiblí.
 Airteagal TBT.5: Caighdeáin
 1. Spreagfaidh gach Páirtí na comhlachtaí um chaighdeánú atá bunaithe ina chríoch, chomh
 maith leis na comhlachtaí réigiúnacha um chaighdeánú a bhfuil Páirtí nó na comhlachtaí um
 chaighdeánú atá bunaithe ina chríoch ina gcomhaltaí díobh, chun an méid seo a leanas a dhéanamh:
 (a) páirt a ghlacadh, laistigh de theorainneacha a n-acmhainní, in ullmhú caighdeán idirnáisiúnta
 ag comhlachtaí ábhartha um chaighdeánú idirnáisiúnta;
 (b) caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta a úsáid mar bhonn do na caighdeáin a fhorbraíonn siad, ach
 amháin i gcás ina mbeadh na caighdeáin idirnáisiúnta sin neamhéifeachtach nó míchuí, mar
 shampla, de dheasca leibhéal neamhleor cosanta nó tosca bunúsacha aeráide nó geografacha
 nó de dheasca fadhbanna bunúsacha teicneolaíocha;
 (c) dúbláil nó forluí a sheachaint ar obair na gcomhlachtaí idirnáisiúnta um chaighdeánú;
 (d) athbhreithniú a dhéanamh go tráthrialta ar chaighdeáin náisiúnta agus réigiúnacha nach bhfuil
 bunaithe ar chaighdeáin ábhartha idirnáisiúnta, d'fhonn cóineasú na gcaighdeán sin le
 caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta a mhéadú;
 (e) comhoibriú leis na comhlachtaí ábhartha caighdeánaithe de chuid an Pháirtí eile i
 ngníomhaíochtaí idirnáisiúnta um chaighdeánú, lena n-áirítear trí chomhar sna comhlachtaí
 idirnáisiúnta um chaighdeánú nó ar an leibhéal réigiúnach;
 4
 G/TBT/9, 13 Samhain 2000, Iarscríbhinn 4.
 71
 ---pagebreak--- (f) comhar déthaobhach le comhlachtaí caighdeánaithe an Pháirtí eile a chothú; agus
 (g) faisnéis a mhalartú idir comhlachtaí um chaighdeánú.
 2. Malartóidh na Páirtithe faisnéis maidir leis na nithe seo a leanas:
 (a) an úsáid a bhaineann siad faoi seach as caighdeáin chun tacú le rialacháin theicniúla; agus
 (b) a bpróisis chaighdeánaithe faoi seach, agus an méid úsáide a bhaineann siad as caighdeáin
 idirnáisiúnta, réigiúnacha nó fhoréigiúnacha mar bhonn dá gcaighdeáin náisiúnta.
 3. I gcás ina mbeidh caighdeáin éigeantach i ndréacht-rialachán teicniúil nó i nós imeachta um
 measúnú comhréireachta, trí ionchorprú nó trí thagairt, beidh feidhm ag na hoibleagáidí
 trédhearcachta a leagtar amach in Airteagal TBT.7 [Trédhearcacht] agus in Airteagal 2 nó Airteagal 5
 de Chomhaontú TBT.
 Airteagal TBT.6: Measúnú comhréireachta
 1. Beidh feidhm freisin ag Airteagal TBT.4 [Rialacháin theicniúla] a bhaineann le rialacháin
 theicniúla a ullmhú, a ghlacadh agus a chur i bhfeidhm maidir le nósanna imeachta um measúnú
 comhréireachta, mutatis mutandis.
 2. I gcás ina n-éilíonn Páirtí measúnú comhréireachta mar dhearbhú dearfach go bhfuil táirge i
 gcomhréir le rialachán teicniúil, déanfaidh sé an méid seo a leanas:
 (a) nósanna imeachta um measúnú comhréireachta a roghnú atá comhréireach leis na rioscaí
 lena mbaineann mar a chinntear ar bhonn measúnú riosca;
 (b) an úsáid a bhaintear as dearbhú comhréireachta soláthróra a mheas mar chruthúnas ar
 chomhlíonadh rialachán teicniúil, i.e. dearbhú comhréireachta arna eisiúint ag an monaróir
 maidir lena fhreagracht féin amháin agus gan measúnú tríú páirtí éigeantach, mar dhearbhú
 comhréireachta i measc na roghanna lena léirítear go bhfuil na rialacháin theicniúla á
 gcomhlíonadh;
 (c) i gcás ina n-iarrfaidh an Páirtí eile air é, faisnéis a chur ar fáil maidir leis na critéir a úsáidtear
 chun na nósanna imeachta um measúnú comhréireachta a roghnú le haghaidh táirgí sonracha.
 3. I gcás ina n-éilíonn Páirtí measúnú comhréireachta tríú páirtí mar dhearbhú dearfach go
 gcomhlíonann táirge rialachán teicniúil agus nach bhfuil an cúram sin tugtha aige d'údarás rialtais
 mar a shonraítear i mír 4, déanfaidh sé an méid seo a leanas:
 (a) leas a bhaint as creidiúnú, de réir mar is iomchuí, mar mhodh chun inniúlacht theicniúil a léiriú
 chun comhlachtaí um measúnú comhréireachta a cháiliú. Gan dochar dá cheart ceanglais a
 bhunú do chomhlachtaí um measúnú comhréireachta, aithníonn gach Páirtí an ról luachmhar
 a d’fhéadfadh a bheith ag creidiúnú a oibrítear le húdarás ón rialtas agus ar bhonn
 neamhthráchtála i gcáil comhlachtaí um measúnacht chomhréireachta;
 (b) caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha a úsáid le haghaidh creidiúnaithe agus measúnú
 comhréireachta;
 72
 ---pagebreak--- (c) comhlachtaí creidiúnaithe agus comhlachtaí um measúnú comhréireachta atá lonnaithe ar a
 chríoch a spreagadh chun dul isteach in aon chomhaontú nó socrú idirnáisiúnta feidhmiúil
 ábhartha maidir le comhchuibhiú nó glacadh le torthaí measúnaithe comhréireachta a éascú;
 (d) má tá dhá chomhlacht um measúnú comhréireachta nó níos mó údaraithe ag Páirtí chun
 nósanna imeachta um measúnú comhréireachta a chur i gcrích, ar nósanna imeachta iad a
 bhfuil gá leo chun táirge a chur ar an margadh, a áirithiú go mbeidh rogha ag oibreoirí
 eacnamaíocha i measc na gcomhlachtaí um measúnú comhréireachta a ainmneoidh údaráis
 Páirtí le haghaidh táirge áirithe nó sraith táirgí;
 (e) a áirithiú go bhfuil comhlachtaí um measúnú comhréireachta neamhspleách ar mhonaróirí, ar
 allmhaireoirí agus ar oibreoirí eacnamaíocha i gcoitinne agus nach bhfuil aon choinbhleacht
 leasa idir comhlachtaí creidiúnaithe agus comhlachtaí um measúnú comhréireachta;
 (f) cead a thabhairt do chomhlachtaí um measúnú comhréireachta úsáid a bhaint as
 fochonraitheoirí chun tástáil nó cigireachtaí a dhéanamh maidir leis an measúnú
 comhréireachta, lena n-áirítear fochonraitheoirí atá lonnaithe ar chríoch an Pháirtí eile, agus
 féadfaidh sé a cheangal ar fhochonraitheoirí na ceanglais chéanna a chomhlíonadh nach mór
 don chomhlacht um measúnú comhréireachta a chomhlíonadh chun an tástáil nó na
 cigireachtaí sin a dhéanamh é féin; agus
 (g) liosta de na comhlachtaí atá ainmnithe aige chun measúnú comhréireachta den sórt sin a
 dhéanamh agus an fhaisnéis ábhartha maidir le raon feidhme ainmniúcháin gach comhlachta
 den sórt sin a fhoilsiú ar shuíomh gréasáin aonair.
 4. Ní chuirfidh aon rud san Airteagal seo bac ar Pháirtí a cheangal go ndéanfaidh a údaráis
 rialtais shonraithe measúnú comhréireachta i ndáil le táirgí sonracha. Má éilíonn Páirtí go
 ndéanfaidh a údaráis shonracha rialtais measúnú comhréireachta, déanfaidh an Páirtí sin an méid
 seo a leanas:
 (a) teorainn a chur leis na táillí a bhaineann le measúnú comhréireachta do neaschostas na
 seirbhísí a tugadh agus, arna iarraidh sin d'iarratasóir ar mheasúnú comhréireachta, míneoidh
 sé an chaoi a bhfuil aon táille a fhorchuirfidh sé le haghaidh measúnú comhréireachta den sórt
 sin teoranta do neaschostas na seirbhísí a rinneadh; agus
 (b) na táillí a bhaineann le measúnú comhréireachta a chur ar fáil go poiblí.
 5. D’ainneoin mhíreanna 2 go 4, glacfaidh gach Páirtí le dearbhú comhréireachta ó sholáthróir
 mar chruthúnas go bhfuil a rialacháin theicniúla á gcomhlíonadh aige sna réimsí táirgí sin ina
 ndéanann sé amhlaidh ar dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 6. Foilseoidh gach Páirtí liosta de na limistéir táirgí dá dtagraítear i mír 5 chun críocha faisnéise
 agus coinneoidh siad ar bun é in éineacht leis na tagairtí do na rialacháin theicniúla is infheidhme.
 7. D'ainneoin mhír 5, féadfaidh ceachtar Páirtí ceanglais a thabhairt isteach maidir le tástáil nó
 deimhniú éigeantach tríú páirtí le haghaidh na limistéar táirgí dá dtagraítear i mír 5, ar choinníoll go
 mbeidh bonn cirt leis na ceanglais sin ar fhorais cuspóirí dlisteanacha agus go mbeidh siad
 comhréireach leis an gcuspóir go mbeadh muinín leordhóthanach ag an bPáirtí allmhairiúcháin go
 mbeadh táirgí i gcomhréir leis na rialacháin theicniúla nó leis na caighdeáin theicniúla is infheidhme,
 agus aird á tabhairt ar na rioscaí a d'fhéadfadh a bheith ann mar gheall ar neamh-chomhlíonadh.
 73
 ---pagebreak--- 8. Tabharfaidh Páirtí a bheartaíonn na nósanna imeachta um measúnú comhréireachta dá
 dtagraítear i mír 7 a thabhairt isteach fógra don Pháirtí eile go luath sa phróiseas agus cuirfidh sé
 barúlacha an Pháirtí eile san áireamh agus aon nós imeachta um measúnú comhréireachta den sórt
 sin á cheapadh aige.
 Airteagal TBT.7: Trédhearcacht
 1. Ach amháin i gcás ina dtagann fadhbanna práinneacha maidir le sábháilteacht, sláinte,
 cosaint an chomhshaoil nó slándáil náisiúnta chun cinn nó ina bhfuil bagairt ann go dtiocfaidh siad
 chun cinn, ceadóidh gach Páirtí don Pháirtí eile barúlacha i scríbhinn a chur ar fáil maidir le rialacháin
 theicniúla beartaithe agus nósanna imeachta beartaithe um measúnú comhréireachta ar tugadh
 fógra ina leith laistigh de thréimhse 60 lá ar a laghad ón dáta a ndéanfar an fógra maidir le rialacháin
 nó nósanna imeachta den sórt sin a tharchur chuig Clárlann Lárnach Fógraí EDT. Dearcfaidh Páirtí le
 hintinn fhabhrach ar iarraidh réasúnach síneadh ama a chur leis an tréimhse tuairime sin.
 2. Déanfaidh gach Páirtí an leagan leictreonach den téacs iomlán ar tugadh fógra ina leith a
 chur ar fáil mar aon leis an bhfógra. I gcás nach bhfuil an téacs ar tugadh fógra ina leith i gceann de
 theangacha oifigiúla na hEagraíochta Domhanda Trádála, cuirfidh an Páirtí a thugann fógra tuairisc
 mhionsonraithe chuimsitheach ar fáil maidir le hinneachar an bhirt i bhformáid fógartha EDT.
 3. Má fhaigheann Páirtí barúlacha i scríbhinn ón bPáirtí eile maidir lena rialachán teicniúil nó
 lena nós imeachta um measúnú comhréireachta atá beartaithe, déanfaidh sé an méid seo a leanas:
 (a) má iarrann an Páirtí eile air é, na barúlacha i scríbhinn a phlé le rannpháirtíocht a údaráis
 rialála inniúil, tráth inar féidir na barúlacha sin a chur san áireamh; agus
 (b) freagra a thabhairt i scríbhinn ar na barúlacha tráth nach déanaí ná dáta foilsithe an rialacháin
 theicniúil nó an nós imeachta um measúnacht chomhréireachta.
 4. Féachfaidh gach Páirtí lena fhreagraí ar na barúlacha a gheobhaidh sé tar éis an fhógra dá
 dtagraítear i mír 1 a fhoilsiú ar shuíomh gréasáin tráth nach déanaí ná an dáta a bhfoilseofar an
 rialachán teicniúil nó an nós imeachta um measúnú comhréireachta a glacadh.
 5. Soláthróidh gach Páirtí, arna iarraidh sin don Pháirtí eile, faisnéis maidir leis na cuspóirí atá le
 haon rialachán teicniúil nó nós imeachta um measúnú comhréireachta atá glactha ag an bPáirtí nó a
 bhfuil sé beartaithe ag an bPáirtí é a ghlacadh agus soláthróidh sé faisnéis maidir leis an mbunús dlí
 don rialachán teicniúil nó an nós imeachta um measúnú comhréireachta sin agus maidir leis an
 réasúnaíocht is bun leis.
 6. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar na rialacháin theicniúla agus na nósanna imeachta um
 measúnú comhréireachta atá glactha aige a fhoilsiú ar shuíomh gréasáin a bhfuil rochtain saor in
 aisce air.
 7. Trí aguisín a ghabhann leis an bhfógra bunaidh chuig an EDT, cuirfidh gach Páirtí faisnéis ar
 fáil maidir le glacadh agus teacht i bhfeidhm rialachán teicniúil nó maidir le nósanna imeachta um
 measúnú comhréireachta agus na téacsanna críochnaitheacha arna nglacadh.
 8. Fágfaidh gach Páirtí go mbeidh eatramh réasúnach idir foilsiú rialachán teicniúil agus a
 dteacht i bhfeidhm chun am a thabhairt d’oibreoirí eacnamaíocha an Pháirtí eile oiriúnú dóibh.
 Ciallaíonn ‘eatramh réasúnta’ tréimhse 6 mhí ar a laghad, mura rud é go mbeadh sé sin
 neamhéifeachtach maidir leis na cuspóirí dlisteanacha atá á saothrú a chomhlíonadh.
 74
 ---pagebreak--- 9. Dearcfaidh Páirtí le hintinn fhabhrach ar iarraidh réasúnta ón bPáirtí eile, a gheofar roimh
 dheireadh na tréimhse tuairime a leagtar amach i mír 1 síneadh a chur leis an tréimhse ama idir
 glacadh an rialacháin theicniúil agus a theacht i bhfeidhm, ach amháin i gcás ina mbeadh an mhoill
 neamhéifeachtach chun na cuspóirí dlisteanacha a saothraíodh a chomhlíonadh.
 10. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh an pointe fiosrúcháin a leagtar síos i gcomhréir le
 hAirteagal 10 den Chomhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar Thrádáil faisnéis agus freagraí i gceann
 de theangacha oifigiúla EDT a thabhairt ar fhiosrúcháin réasúnacha ón bPáirtí eile nó ó dhaoine
 leasmhara ón bPáirtí eile maidir le rialacháin theicniúla agus nósanna imeachta um measúnú
 comhréireachta a glacadh.
 Airteagal TBT.8: Marcáil agus lipéadú
 1. D'fhéadfadh ceanglais éigeantacha marcála nó lipéadaithe agus na ceanglais sin amháin a
 bheith san áireamh le rialacháin theicniúla Páirtí nó d'fhéadfaí aghaidh a thabhairt ar na ceanglais sin
 agus ar na ceanglais sin amháin leo. I gcásanna den sórt sin, tá feidhm ag prionsabail Airteagal 2.2
 den Chomhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar Thrádáil maidir leis na rialacháin theicniúla sin.
 2. I gcás ina n-éileoidh Páirtí go ndéanfar táirgí a mharcáil nó a lipéadú go héigeantach, beidh
 feidhm ag gach ceann de na coinníollacha seo a leanas:
 (a) ní éileoidh sé ach faisnéis atá ábhartha do thomhaltóirí nó d'úsáideoirí an táirge nó faisnéis
 lena léirítear comhréireacht an táirge leis na ceanglais theicniúla éigeantacha;
 (b) ní éileoidh sé go ndéanfar na lipéid ná na marcanna ar tháirgí a fhormheas, a chlárú ná a
 dheimhniú roimh ré, ná aon táille a eisíoc, mar réamhchoinníoll chun táirgí a chur ar an
 margadh, ar táirgí iad a chomhlíonann na ceanglais theicniúla éigeantacha ar shlí eile, ach
 amháin má tá gá leis sin i bhfianaise cuspóirí dlisteanacha;
 (c) i gcás ina n-éileoidh an Páirtí go n-úsáidfidh oibreoirí eacnamaíocha uimhir aitheantais uathúil,
 eiseoidh sé an uimhir sin d'oibreoirí eacnamaíocha an Pháirtí eile gan moill mhíchuí agus ar
 bhonn neamh-idirdhealaitheach;
 (d) mura mbeidh an fhaisnéis a liostaítear thíos i bpointí (i), (ii) nó (iii) míthreorach, contrárthach
 nó mearbhlach i ndáil leis an bhfaisnéis a éilíonn an Páirtí allmhairiúcháin maidir leis na
 hearraí, ceadóidh an Páirtí allmhairiúcháin an méid seo a leanas:
 (i) faisnéis i dteangacha eile i dteannta na teanga a éilítear sa Pháirtí allmhairiúcháin
 maidir leis na hearraí;
 (ii) ainmníochtaí, picteagraim, siombailí nó grafaicí a nglactar leo go hidirnáisiúnta; agus
 (iii) faisnéis bhreise i dteannta na faisnéise sin a éilítear i bPáirtí allmhairiúcháin na n-
 earraí;
 (e) glacfaidh sé leis go dtarlóidh an lipéadú, lena n-áirítear lipéadú forlíontach nó ceartuithe ar
 lipéadú, i stóir chustaim nó i limistéir ainmnithe eile sa tír allmhairiúcháin mar rogha ar lipéadú
 sa tír thionscnaimh mura n-éileofar go ndéanfadh daoine formheasta an lipéadú sin ar
 chúiseanna sláinte nó sábháilteachta poiblí; agus
 (f) mura rud é go measann sé go bhféadfar an bonn a bhaint de chuspóirí dlisteanacha, déanfaidh
 sé gach iarracht glacadh le húsáid lipéad neamhbhuan nó neamh-inscartha, nó le húsáid
 75
 ---pagebreak--- marcála nó lipéadaithe sna doiciméid a ghabhann leis, seachas a cheangal go mbeidh lipéid nó
 marcáil ceangailte go fisiciúil den táirge.
 Airteagal TBT.9: Comhar maidir le faireachas margaidh agus maidir le sábháilteacht agus
 comhlíontacht táirgí neamhbhia
 1. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le comhar maidir le faireachas margaidh, le
 comhlíontacht agus sábháilteacht táirgí neamhbhia chun trádáil a éascú agus chun tomhaltóirí agus
 úsáideoirí eile a chosaint, agus an tábhacht a bhaineann le hiontaoibh fhrithpháirteach a fhorbairt
 bunaithe ar fhaisnéis chomhroinnte.
 2. Chun feidhmiú neamhspleách neamhchlaonta an fhaireachais margaidh a ráthú, áiritheoidh
 na Páirtithe an méid seo a leanas:
 (a) deighilt feidhmeanna faireachais margaidh ó fheidhmeanna um measúnú comhréireachta;
 agus
 (b) easpa aon leasa a dhéanfadh difear do neamhchlaontacht na n-údarás um fhaireachas rialú nó
 maoirseacht a dhéanamh ar oibreoirí eacnamaíocha.
 3. Comhoibreoidh na Páirtithe le chéile agus malartóidh siad faisnéis maidir le sábháilteacht
 agus comhlíontacht táirgí neamhbhia, agus d'fhéadfadh an méid seo a leanas, go háirithe, a bheith
 san áireamh leis sin:
 (a) gníomhaíochtaí agus bearta faireachais margaidh agus forfheidhmithe;
 (b) modhanna measúnaithe riosca agus tástáil táirgí;
 (c) aisghairmeacha táirgí comhordaithe nó gníomhaíochtaí comhchosúla eile;
 (d) ábhair eolaíocha, teicniúla agus rialála, chun sábháilteacht agus comhlíontacht táirgí
 neamhbhia a fheabhsú;
 (e) saincheisteanna atá ag teacht chun cinn a bhfuil ábharthacht shuntasach sláinte agus
 sábháilteachta ag baint leo;
 (f) gníomhaíochtaí a bhaineann le caighdeánú;
 (g) malartú oifigeach.
 4. A luaithe is féidir agus, más féidir, laistigh de shé mhí ó theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo, déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta a seacht ndícheall chun socrú a
 bhunú in Iarscríbhinn TBT-XX maidir le malartú rialta faisnéise idir an Córas Mear-Rabhaidh um
 tháirgí neamhbhia (RAPEX), nó a chomharba, agus an bunachar sonraí a bhaineann le faireachas
 margaidh agus sábháilteacht táirgí a bhunaítear faoi na Rialacháin Ghinearálta maidir le
 Sábháilteacht Táirgí 2005, nó an bunachar a thiocfaidh ina dhiaidh, maidir le sábháilteacht táirgí
 neamhbhia agus bearta coisctheacha, sriantacha agus ceartaitheacha gaolmhara.
 Leagfar amach sa socrú na módúlachtaí faoina ndéanfar an méid seo a leanas:
 76
 ---pagebreak--- (a) cuirfidh an tAontas faisnéis roghnaithe ar fáil don Ríocht Aontaithe óna chóras rabhaidh RAPEX,
 nó óna chomharba, dá dtagraítear i dTreoir 2001/95/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
 an 3 Nollaig 2001 maidir le sábháilteacht ghinearálta táirgí nó a comharba;
 (b) go ndéanfaidh an Ríocht Aontaithe faisnéis roghnaithe a sholáthar don Aontas Eorpach óna
 bunachar sonraí a bhaineann le faireachas margaidh agus sábháilteacht táirgí arna bhunú faoi na
 Rialacháin Ghinearálta maidir le Sábháilteacht Táirgí 2005, nó ón mbunachar a thiocfaidh ina ionad;
 agus agus
 (c) cuirfidh na Páirtithe in iúl dá chéile aon ghníomh agus aon bheart leantach a dhéanfar mar
 fhreagairt ar an bhfaisnéis a mhalartófar.
 5. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta socrú a bhunú in Iarscríbhinn TBT-ZZ maidir le
 malartú rialta faisnéise, lena n-áirítear faisnéis a mhalartú go leictreonach, i dtaca le bearta a
 dhéanfar maidir le táirgí neamhchomhlíontacha bia, seachas na bearta sin a chumhdaítear le mír 4.
 6. Is chun tomhaltóirí, sláinte, sábháilteacht nó an comhshaol a chosaint agus chun na críche
 sin amháin a úsáidfidh gach Páirtí an fhaisnéis a fhaightear de bhun mhír 3, mír 4 agus mír 5.
 7. Is mar fhaisnéis rúnda a láimhseálfaidh gach Páirtí an fhaisnéis a fhaightear de bhun mhír 3,
 mír 4 agus mír 5.
 8. Sonrófar leis na socruithe dá dtagraítear i mír 4 agus mír 5 an cineál faisnéise atá le malartú,
 na rialacha mionsonraithe maidir leis an malartú agus cur i bhfeidhm na rialacha i dtaca le rúndacht
 agus chun sonraí pearsanta a chosaint. Beidh an chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta
 cinntí a ghlacadh chun na socruithe a leagtar amach in Iarscríbhinn TBT-XX agus Iarscríbhinn TBT-ZZ a
 chinneadh nó a leasú.
 9. Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘faireachas margaidh’ gníomhaíochtaí agus bearta
 a dhéanann údaráis um fhaireachas margaidh agus údaráis forfheidhmithe, lena n-áirítear
 gníomhaíochtaí agus bearta a dhéantar i gcomhar le hoibreoirí eacnamaíocha, ar bhonn nósanna
 imeachta de chuid Páirtí a chuirfidh ar chumas an Pháirtí sin faireachán a dhéanamh nó aghaidh a
 thabhairt ar shábháilteacht táirgí agus a gcomhlíontacht leis na ceanglais a leagtar amach ina dhlíthe
 agus ina rialacháin.
 10. Maidir le haon bheart a dhéanfaidh a chuid údarás faireachais margaidh nó a údarás
 forfheidhmiúcháin chun tarraingt siar nó aisghairm óna mhargadh nó chun toirmeasc nó srian a chur
 ar tháirge a allmhairítear ó chríoch an Pháirtí eile a chur ar fáil ar a mhargadh, áiritheoidh gach Páirtí
 go bhfuil sé comhréireach, ar chúiseanna a bhaineann le neamhchomhlíonadh na reachtaíochta is
 infheidhme, go luafaidh sé na forais chruinne ar a bhfuil an beart bunaithe agus go gcuirtear in iúl
 don oibreoir eacnamaíoch ábhartha é gan mhoill.
 Airteagal TBT.10: Idirphlé teicniúil
 1. Má mheasann Páirtí go bhféadfadh éifeacht shuntasach a bheith ag dréacht nó ag rialachán
 teicniúil nó nós imeachta um measúnú comhréireachta de chuid an Pháirtí eile ar thrádáil idir na
 Páirtithe, féadfaidh sé pléití teicniúla ar an ábhar a iarraidh. Déanfar an iarraidh i scríbhinn chuig an
 bPáirtí eile agus sainaithneofar na nithe seo a leanas inti:
 (a) an beart atá i gceist;
 77
 ---pagebreak--- (b) na forálacha den Chaibidil seo nó d’Iarscríbhinn a ghabhann leis an gCaibidil seo lena
 mbaineann na hábhair imní; agus
 (c) na cúiseanna atá leis an iarraidh, lena n-áirítear tuairisc ar ábhair imní an Pháirtí iarrthaigh
 maidir leis an mbeart.
 2. Déanfaidh Páirtí a iarraidh a sheachadadh chuig pointe teagmhála an Pháirtí eile arna
 ainmniú de bhun Airteagal TBT.12 [Pointí teagmhála].
 3. Ar iarraidh ó cheachtar Páirtí, tiocfaidh na Páirtithe le chéile chun na hábhair imní a ardaítear
 san iarraidh a phlé, go pearsanta nó trí fhíschomhdháil nó trí theileachomhdháil, laistigh de 60 lá ó
 dháta na hiarrata agus féachfaidh siad le teacht ar réiteach a luaithe is féidir. Má chreideann Páirtí
 iarrthach go bhfuil práinn leis an gcás, féadfaidh sé a iarraidh go mbeidh aon chruinniú ann laistigh
 de thréimhse ama níos giorra. I gcásanna den sórt sin, dearcfaidh an Páirtí is freagróir le hintinn
 fhabhrach ar iarraidh den sórt sin.
 Airteagal TBT.11: Comhar
 1. Comhoibreoidh na Páirtithe i réimse na rialachán teicniúil, na gcaighdeán teicniúil agus na
 nósanna imeachta um measúnú comhréireachta, i gcás ina bhfuil sé chun a leasa choitinn, agus gan
 dochar do neamhspleáchas a n-orduithe cinnteoireachta agus a n-orduithe dlí féin faoi seach.
 Féadfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil tuairimí a mhalartú
 maidir leis na gníomhaíochtaí comhair a dhéantar faoin Airteagal seo.
 2. Chun críocha mhír 1, féachfaidh na Páirtithe le gníomhaíochtaí comhair lena mbaineann leas
 frithpháirteach a shainaithint, a fhorbairt agus a chur chun cinn. Féadfaidh baint a bheith ag na
 gníomhaíochtaí sin leis na nithe seo a leanas go háirithe:
 (a) malartú faisnéise, taithí agus sonraí a bhaineann le rialacháin theicniúla, caighdeáin theicniúla
 agus nósanna imeachta um measúnú comhréireachta;
 (b) idirghníomhaíocht agus comhar éifeachtúil a áirithiú idir a n-údaráis rialála faoi seach ar an
 leibhéal idirnáisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach nó ar an leibhéal náisiúnta;
 (c) faisnéis a mhalartú, a mhéid is féidir, faoi chomhaontuithe idirnáisiúnta agus faoi shocruithe
 idirnáisiúnta maidir le bacainní teicniúla ar thrádáil a bhfuil páirtí amháin nó an dá Pháirtí
 iontu; agus
 (d) tionscnaimh um éascú trádála a bhunú nó páirt a ghlacadh iontu.
 3. Chun críocha an Airteagail seo agus na forálacha maidir le comhar faoi na hIarscríbhinní a
 ghabhann leis an gCaibidil seo, gníomhóidh an Coimisiún Eorpach thar ceann an Aontais.
 Airteagal TBT.12: Pointí Teagmhála
 1. Ar theacht i bhfeidhm don Chomhaontú seo, ainmneoidh gach Páirtí pointe teagmhála chun
 an Chaibidil seo a chur chun feidhme agus tabharfaidh sé fógra don Pháirtí eile faoi shonraí
 teagmhála an phointe teagmhála, lena n-áirítear faisnéis maidir leis na hoifigigh ábhartha.
 Tabharfaidh na Páirtithe fógra dá chéile go pras faoi aon athrú ar na sonraí teagmhála sin.
 2. Soláthróidh an pointe teagmhála aon fhaisnéis nó aon mhíniú a iarrfaidh pointe teagmhála
 an Pháirtí eile maidir le cur chun feidhme na Caibidle seo laistigh de thréimhse réasúnta ama agus,
 más féidir, laistigh de 60 lá ón iarraidh a fháil.
 78
 ---pagebreak--- Airteagal TBT.13: An Coiste Speisialaithe Trádála um Bacainní Teicniúla ar Thrádáil
 Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Bacainní Teicniúla ar Thrádáil cur chun feidhme agus
 oibriú na Caibidle seo a mhaoirsiú agus tabharfaidh sé soiléiriú agus aghaidh go pras, más féidir, ar
 aon saincheist a ardóidh Páirtí a bhaineann le rialacháin agus caighdeáin theicniúla agus nósanna
 imeachta um measúnú comhréireachta a fhorbairt, a ghlacadh nó a chur i bhfeidhm faoin gCaibidil
 seo nó faoin gComhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar Thrádáil.
 Caibidil 5: Éascú custaim agus trádála
 Airteagal CUSTMS.1: Cuspóir
 Is iad seo a leanas cuspóirí na Caibidle seo:
 (a) an comhar idir na Páirtithe a threisiú i réimse an chustaim agus éascú na trádála agus ardleibhéal
 cóineasaithe a choinneáil ar bun i dtaca lena reachtaíocht custaim agus lena gcleachtais
 chustaim d’fhonn a áirithiú go gcomhlíonfar leis an reachtaíocht ábhartha agus leis na nósanna
 imeachta ábhartha, agus le cumas riaracháin na gcóras riaracháin ábhartha chomh maith, na
 cuspóirí maidir le héascú trádála a chur chun cinn, agus rialuithe custaim éifeachtacha agus
 forfheidhmiú reachtaíochta custaim agus dlíthe agus rialacháin a bhaineann le trádáil á n-
 áirithiú ag an am céanna, go ndéanfar slándáil agus sábháilteacht na saoránach a chosaint go
 hiomchuí chomh maith le toirmisc agus srianta agus leasanna airgeadais na bPáirtithe a
 urramú;
 (b) an comhar riaracháin idir na Páirtithe a threisiú i réimse CBL agus an chúnaimh fhrithpháirtigh i
 leith éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna;]
 (c) a áirithiú go bhfuil reachtaíocht gach Páirtí neamh-idirdhealaitheach agus go bhfuil nósanna
 imeachta custaim bunaithe ar úsáid modhanna nua-aimseartha agus rialuithe éifeachtacha
 chun an chalaois a chomhrac agus chun trádáil dhlisteanach a chur chun cinn; agus
 (d) a áirithiú nach gcuirfear i mbaol ar bhealach ar bith cuspóirí dlisteanacha beartais phoiblí, lena n-
 áirítear cuspóirí a bhaineann le slándáil, sábháilteacht agus an comhrac i gcoinne na calaoise.
 Airteagal CUSTMS.1a: Sainmhínithe
 Chun críocha na Caibidle seo agus IARSCRÍBHINN CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe]
 agus an Prótacal maidir le cúnamh riaracháin frithpháirteach in ábhair chustaim agus an Prótacal
 maidir le comhar riaracháin agus calaois a chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha agus maidir le
 cúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a ghnóthú, beidh
 feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) Ciallaíonn “Comhaontú ar Chigireacht Réamhloingsithe” an Comhaontú maidir le Cigireacht
 Réamhloingsithe, atá in Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (b) ciallaíonn ‘Coinbhinsiúin ATA agus Iostanbúl’ an Coinbhinsiún Custaim maidir le Carnet ATA
 um Chead Isteach Sealadach d’Earraí arna dhéanamh sa Bhruiséil an 6 Nollaig 1961 agus
 Coinbhinsiún Iostanbúl maidir le Cead Isteach Sealadach arna dhéanamh an 26 Meitheamh 1990;
 79
 ---pagebreak--- (c) Ciallaíonn ‘Comhchoinbhinsiún Idirthurais’ Coinbhinsiún an 20 Bealtaine 1987 maidir le nós
 imeachta coiteann idirthurais;
 (d) ciallaíonn ‘Samhail Sonraí Custaim an WCO’ leabharlann na gcomhpháirteanna sonraí agus
 na dteimpléad leictreonach um shonraí gnó a mhalartú agus caighdeáin idirnáisiúnta a thiomsú
 maidir leis na sonraí agus an fhaisnéis a úsáidtear chun éascú rialála agus rialuithe a chur i bhfeidhm
 sa trádáil dhomhanda, arna foilsiú ó am go ham ag Foireann an Tionscadail a phléann le Samhail
 Sonraí an WCO;
 (e) ciallaíonn ‘reachtaíocht chustaim’ aon fhoráil dhlíthiúil nó rialála is infheidhme i gcríoch
 ceachtar Páirtí, a rialaíonn teacht/allmhairiú, imeacht/onnmhairiú agus idirthuras earraí agus iad a
 chur faoi aon chóras nó nós imeachta custaim eile, lena n-áirítear bearta toirmisc, srianta agus
 rialaithe;
 (f) ciallaíonn ‘faisnéis’ aon sonraí, aon doiciméad, aon íomhá, aon tuarascáil, aon chumarsáid
 nó aon chóip fhíordheimhnithe, i bhformáid ar bith, lena n-áirítear formáid leictreonach, bíodh siad
 próiseáilte nó anailísithe nó ná bíodh;
 (g) ciallaíonn ‘duine’ aon duine mar a shainmhínítear in Airteagal OTH.1 [Sainmhínithe] de
 Theideal XVII [FORÁLACHA EILE]5;
 (h) ciallaíonn ‘Creat SAFE’ an Creat Caighdeán SAFE chun an Trádáil Dhomhanda a Áirithiú agus
 a Éascú arna ghlacadh ag Seisiún na hEagraíochta Domhanda Custaim sa Bhruiséil i Meitheamh 2005
 agus de réir mar a thugtar cothrom le dáta é ó am go ham; agus
 (i) Ciallaíonn “Comhaontú na hEagraíochta Domhanda Trádála um Éascú Trádála” an
 Comhaontú ar Éascú Trádála atá i gceangal leis an bPrótacal lena leasaítear Comhaontú na
 hEagraíochta Domhanda Trádála (cinneadh an 27 Samhain 2014).
 Airteagal CUSTMS.2: COMHAR CUSTAIM
 1. Comhoibreoidh údaráis ábhartha na bPáirtithe maidir le cúrsaí custaim chun tacú leis na
 cuspóirí a leagtar amach in Airteagal CUSTMS.1 [Cuspóir], agus acmhainní a n-údarás faoi seach á
 gcur san áireamh. Chun críocha an Teidil seo [Trádáil in earraí], beidh feidhm ag Coinbhinsiún an 20
 Bealtaine 1987 maidir le Foirmiúlachtaí i leith Trádáil in Earraí a Shimpliú.
 2. Forbróidh na Páirtithe an comhar, lena n-áirítear sna réimsí seo a leanas:
 (a) faisnéis a mhalartú maidir le reachtaíocht custaim, cur chun feidhme na reachtaíochta
 custaim, agus nósanna imeachta custaim; go háirithe sna réimsí seo a leanas:
 (i) simpliú agus nuachóiriú nósanna imeachta custaim;
 (ii) gluaiseachtaí idirthurais agus trasloingsiú a éascú;
 (iii) an caidreamh leis an bpobal gnó; agus
 5
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, go háirithe chun críocha an Phrótacail seo, tuigtear go n-áirítear ar
 choincheap an ‘duine’ aon chomhlachas daoine nach bhfuil stádas dlíthiúil duine dhlítheanaigh aige ach a n-
 aithnítear an inniúlacht a bheith aige gníomhartha dlíthiúla a dhéanamh.
 80
 ---pagebreak--- (iv) slándáil an tslabhra soláthair agus bainistiú riosca;
 (b) ag obair le chéile ar na gnéithe sin a bhaineann le custam i dtaca leis an slabhra soláthair
 trádála idirnáisiúnta a dhaingniú agus a éascú i gcomhréir le Creat SAFE;
 (c) cuimhneamh ar thionscnaimh chomhpháirteacha a fhorbairt a bhaineann le nósanna imeachta
 um allmhairiú, um onnmhairiú agus um chustam, lena n-áirítear cúnamh teicniúil, agus a
 bhaineann le seirbhís éifeachtach a áirithiú don phobal gnó chomh maith;
 (d) an comhar eatarthu i réimse an chustaim a neartú in eagraíochtaí idirnáisiúnta cosúil le EDT
 agus WCO, agus faisnéis a mhalartú agus/nó plé a dhéanamh d’fhonn comhsheasaimh a
 bhunú, nuair is féidir, sna heagraíochtaí idirnáisiúnta sin agus in UNCTAD, UNECE;
 (e) féachaint lena gceanglais sonraí le haghaidh nósanna imeachta um allmhairiú agus um
 onnmhairiú agus nósanna imeachta eile um chustam a chomhchuibhiú trí chomhchaighdeáin
 agus comheilimintí sonraí a chur chun feidhme de réir Shamhail Sonraí Custaim WCO;
 (f) an comhar eatarthu a neartú maidir le teicnící bainistithe riosca, lena n-áirítear dea-
 chleachtais a roinnt, agus i gcás inarb iomchuí, faisnéis faoi riosca agus torthaí rialaithe.
 Féadfaidh na Páirtithe breithniú a dhéanamh freisin, i gcás inarb ábhartha agus inarb iomchuí,
 ar aitheantas frithpháirteach a thabhairt do theicnící bainistithe riosca, do chaighdeáin riosca
 agus do rialuithe agus do bhearta slándála custaim; féadfaidh na Páirtithe breithniú a
 dhéanamh freisin, i gcás inarb ábhartha agus inarb iomchuí, ar chritéir agus caighdeáin
 chomhoiriúnacha riosca, ar bhearta rialaithe comhoiriúnacha agus ar réimsí rialaithe
 tosaíochta a fhorbairt;
 (g) aitheantas frithpháirteach a bhunú do chláir Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe chun trádáil a
 áirithiú agus a éascú;
 (h) comhar a chothú idir údaráis chustaim agus údaráis nó gníomhaireachtaí rialtais eile i ndáil le
 cláir Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe, ar féidir iad a bhaint amach, inter alia, trí chomhaontú
 ar na caighdeáin is airde, rochtain ar shochair a éascú agus dúbláil neamhriachtanach a
 íoslaghdú;
 (i) cearta maoine intleachtúla a fhorfheidhmiú ag údaráis chustaim, lena n-áirítear faisnéis agus
 dea-chleachtais a mhalartú in oibríochtaí custaim ina ndírítear go háirithe ar chearta maoine
 intleachtúla a fhorfheidhmiú;
 (j) nósanna imeachta custaim comhoiriúnacha a choimeád, i gcás inarb iomchuí agus inarb
 indéanta sin a dhéanamh, lena n-áirítear doiciméad riaracháin aonair a chur i bhfeidhm le
 haghaidh dearbhú custaim; agus
 (k) catagóirí áirithe faisnéise i ndáil le custam a mhalartú, i gcás inarb ábhartha agus iomchuí agus
 faoi shocruithe a bheidh le comhaontú, idir údaráis chustaim na bPáirtithe trí chumarsáid
 struchtúrtha agus athfhillteach, chun bainistiú riosca agus éifeachtacht rialuithe custaim a
 fheabhsú, ag díriú ar earraí atá i mbaol ó thaobh bailiú ioncaim nó sábháilteachta agus
 slándála de, agus chun trádáil dhlisteanach a éascú; féadfar a áireamh ar mhalartuithe den
 sórt sin sonraí dearbhaithe onnmhairiúcháin agus allmhairiúcháin maidir le trádáil idir na
 Páirtithe, agus an fhéidearthacht ann, trí thionscnaimh phíolótacha, forbairt sásraí idir-
 inoibritheacha a fhiosrú chun dúbailt a sheachaint agus an fhaisnéis sin á cur isteach. Beidh
 malartuithe faoin bpointe sin gan dochar do mhalartuithe faisnéise a d’fhéadfadh tarlú idir na
 81
 ---pagebreak--- Páirtithe de bhun an Phrótacail maidir le cúnamh riaracháin frithpháirteach in ábhair
 chustaim.
 3. Gan dochar d’fhoirmeacha eile comhair a bheartaítear sa Chomhaontú seo, tabharfaidh
 údaráis chustaim na bPáirtithe cúnamh riaracháin frithpháirteach dá chéile sna hábhair a
 chumhdaítear leis an gCaibidil seo i gcomhréir leis an bPrótacal maidir le cúnamh riaracháin
 frithpháirteach in ábhair chustaim.
 4. Beidh aon mhalartú faisnéise idir na Páirtithe faoin gCaibidil seo faoi réir na rúndachta agus
 na cosanta faisnéise a leagtar amach in Airteagal 12 den Phrótacal maidir le cúnamh riaracháin
 frithpháirteach in ábhair chustaim (Malartú faisnéise agus rúndacht], mutatis mutandis, chomh
 maith le haon cheanglas rúndachta agus phríobháideachais a leagtar amach i reachtaíocht na
 bPáirtithe.
 Airteagal CUSTMS.3: Reachtaíocht agus nósanna imeachta custaim agus reachtaíocht agus nósanna
 imeachta eile a bhaineann le trádáil
 1. Áiritheoidh na Páirtithe an méid seo a leanas maidir lena bhforálacha agus nósanna
 imeachta custaim féin:
 (a) go bhfuil siad comhsheasmhach leis na hionstraimí agus na caighdeáin idirnáisiúnta is
 infheidhme i réimse an chustaim agus na trádála, lena n-áirítear Comhaontú um Éascú Trádála
 na hEagraíochta Domhanda Trádála, eilimintí substainteacha Choinbhinsiún Athbhreithnithe
 Kyoto maidir le Nósanna Imeachta Custaim a Shimpliú agus a Chomhchuibhiú, an Coinbhinsiún
 Idirnáisiúnta ar an gCóras Comhchuibhithe um Thuairisciú agus um Chódú Tráchtearraí, chomh
 maith leis an gCreat SAFE agus Samhail Sonraí Custaim WCO;
 (b) go soláthraítear cosaint agus éascú na trádála dlisteanaí leo agus éabhlóid na gcleachtas
 trádála á cur san áireamh trí fhorghníomhú éifeachtach, lena n-áirítear i gcás sáruithe ar a
 dhlíthe agus a rialacháin agus imghabháil dleachta agus smuigleáil agus trína chinntiú go
 gcomhlíontar ceanglais reachtaíochta;
 (c) go bhfuil siad bunaithe ar reachtaíocht atá comhréireach agus neamh-idirdhealaitheach, lena
 seachnaítear ualaí neamhriachtanacha ar oibreoirí eacnamaíocha, lena ndéantar foráil maidir
 le héascú breise le haghaidh oibreoirí a bhfuil leibhéil arda comhlíonta acu, lena n-áirítear cóir
 fhabhrach maidir le rialuithe custaim roimh scaoileadh earraí, agus lena n-áirithítear coimircí i
 gcoinne calaoise agus gníomhaíochtaí atá aindleathach nó ar féidir díobháil a dhéanamh dóibh
 agus ardleibhéal cosanta á áirithiú ag an am céanna le haghaidh shlándáil agus shábháilteacht
 na saoránach chomh maith le hurraim a thabhairt do thoirmisc agus do shrianta agus do
 leasanna airgeadais na bpáirtithe; agus agus
 (d) go bhfuil rialacha iontu lena gcinntítear go bhfuil aon phionós a fhorchuirtear i leith sáruithe ar
 rialacháin chustaim nó ar cheanglais nós imeachta comhréireach agus neamh-
 idirdhealaitheach agus nach gcuirfidh cur i bhfeidhm an phionóis moill mhíchuí ar scaoileadh
 na n-earraí.
 Ba cheart do gach Páirtí athbhreithniú a dhéanamh go tréimhsiúil ar a reachtaíocht agus ar a
 nósanna imeachta custaim. Ba cheart nósanna imeachta custaim a chur i bhfeidhm freisin ar
 bhealach atá intuartha, comhsheasmhach agus trédhearcach.
 82
 ---pagebreak--- 2. Chun feabhas a chur ar mhodhanna oibre, agus chun neamh-idirdhealú, trédhearcacht,
 éifeachtúlacht, sláine agus cuntasacht oibríochtaí a áirithiú, déanfaidh gach Páirtí an méid seo a
 leanas:
 (a) ceanglais agus foirmiúlachtaí a shimpliú agus a athbhreithniú aon uair is féidir d’fhonn earraí a
 scaoileadh agus a imréiteach go tapa;
 (b) oibriú i dtreo tuilleadh simplithe agus caighdeánaithe a dhéanamh ar shonraí agus ar
 dhoiciméadacht a éilíonn gníomhaireachtaí custaim agus gníomhaireachtaí eile; agus
 (c) oibriú i dtreo tuilleadh simplithe agus caighdeánaithe a dhéanamh ar shonraí agus ar
 dhoiciméadacht a theastaíonn ó chustam agus ó ghníomhaireachtaí eile, comhordú idir na
 gníomhaireachtaí teorann uile a chur chun cinn, laistigh de theorainneacha agus thar
 theorainneacha araon, chun próisis trasnaithe teorann a éascú agus chun feabhas a chur ar
 rialú, agus rialuithe comhpháirteacha teorann á gcur san áireamh nuair is indéanta agus is
 iomchuí.
 Airteagal CUSTMS.4: Scaoileadh earraí
 1. Glacfaidh nó cothóidh gach Páirtí nósanna imeachta custaim:
 (a) lena ndéanfar foráil maidir le scaoileadh pras earraí laistigh de thréimhse nach faide ná mar is
 gá chun a chinntiú go gcomhlíonfar a dhlíthe agus a rialacháin;
 (b) lena ndéanfar foráil maidir le réamhchur isteach agus réamhphróiseáil leictreonach
 doiciméadachta agus aon fhaisnéis eile is gá sula dtiocfaidh na hearraí isteach, chun gur féidir
 earraí a scaoileadh go pras ar theacht isteach dóibh, mura mbeidh aon riosca sainaitheanta trí
 anailís riosca nó mura mbeidh aon seiceálacha amasacha nó seiceálacha eile le déanamh;
 (c) lena ndéanfar foráil maidir le, i gcás inarb iomchuí agus má chomhlíontar na coinníollacha is
 gá, earraí a scaoileadh chun saorchúrsaíochta ag an gcéad phointe teachta; agus agus
 (d) lena bhféadfar earraí a scaoileadh sula gcinnfear go críochnaitheach dleachtanna custaim,
 cánacha, táillí agus muirir, mura ndéanfar cinneadh den sórt sin roimh theacht, nó ar theacht,
 nó a luaithe is féidir tar éis teachta agus ar choinníoll go gcomhlíonfar na ceanglais rialála eile
 go léir.
 2. Mar choinníoll leis an scaoileadh sin, féadfaidh gach Páirtí ráthaíocht a éileamh i leith aon
 mhéid nár cinneadh go fóill i bhfoirm urra, taisce nó ionstraim iomchuí eile dá bhforáiltear ina
 dhlíthe agus ina rialacháin. Ní bheidh an ráthaíocht sin níos mó ná an méid a theastóidh ón bPáirtí
 chun a áirithiú go n-íocfar na dleachtanna custaim, cánacha, táillí agus muirir a bheidh dlite sa
 deireadh as na hearraí a chumhdaítear leis an ráthaíocht. Déanfar an ráthaíocht a urscaoileadh nuair
 nach mbeidh sí ag teastáil a thuilleadh.
 3. Áiritheoidh na Páirtithe go gcomhoibreoidh na húdaráis chustaim agus údaráis eile atá
 freagrach as rialuithe agus nósanna imeachta teorann maidir le hallmhairiú, onnmhairiú agus
 idirthuras earraí le chéile agus go ndéanfaidh siad comhordú ar a gcuid gníomhaíochtaí chun trádáil
 a éascú agus chun dlús a chur le scaoileadh earraí.
 83
 ---pagebreak--- Airteagal CUSTMS.5: Nósanna imeachta custaim simplithe
 1. Rachaidh gach Páirtí i mbun oibre chun a cheanglais agus a fhoirmiúlachtaí maidir le nósanna
 imeachta custaim a shimpliú chun an t-am agus na costais a bhaineann leo a laghdú le haghaidh
 trádálaithe agus oibreoirí, lena n-áirítear fiontair bheaga agus mheánmhéide.
 2. Glacfaidh gach Páirtí nósanna imeachta, nó coinneoidh sé ar bun iad, lena ligfear do
 thrádálaithe nó d’oibreoirí a chomhlíonann na critéir a shonraítear ina dhlíthe agus ina rialacháin
 tairbhe a bhaint as simpliú breise ar nósanna imeachta custaim. Féadfar a áireamh na bearta sin,
 inter alia, na nithe seo a leanas:
 (a) dearbhuithe custaim ina bhfuil tacar laghdaithe sonraí nó doiciméid tacaíochta;
 (b) dearbhuithe custaim tréimhsiúla maidir le dleachtanna custaim agus cánacha a chumhdaíonn
 allmhairí iolracha a chinneadh agus a íoc laistigh de thréimhse áirithe, tar éis scaoileadh na n-
 earraí allmhairithe sin;
 (c) féinmheasúnú agus íocaíocht iarchurtha dleachtanna custaim agus cánacha go dtí tar éis
 scaoileadh na n-earraí allmhairithe sin; agus
 (d) úsáid ráthaíochta le méid laghdaithe nó tarscaoileadh ón oibleagáid ráthaíocht a sholáthar.
 3. I gcás ina roghnóidh Páirtí ceann de na bearta sin a ghlacadh, déanfaidh sé, i gcás ina
 meastar gurb iomchuí agus gurb indéanta ag an bPáirtí sin é, agus i gcomhréir lena dhlíthe agus lena
 rialacháin, na simplithe sin a thairiscint do gach trádálaí a chomhlíonann na critéir ábhartha.
 Airteagal CUSTMS.6: Idirthuras agus trasloingsiú
 1. Chun críocha Airteagal GOODS.4a [Saoirse Idirthurais], beidh feidhm ag an gCoinbhinsiún
 maidir le Nós Imeachta Comhchoiteann um Earraí faoi Bhealach.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go n-éascófar agus go ndéanfar rialú éifeachtach ar oibríochtaí
 trasloingsithe agus ar ghluaiseachtaí idirthurais trína chríoch féin.
 3. Déanfaidh gach Páirtí socruithe réigiúnacha idirthurais a chur chun cinn agus a chur chun
 feidhme d’fhonn trádáil a éascú i gcomhréir leis an gCoinbhinsiún maidir le Nós Imeachta
 Comhchoiteann um Earraí faoi Bhealach.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí comhar agus comhordú idir na húdaráis agus na gníomhaireachtaí
 uile lena mbaineann ina chríoch féin chun an trácht idirthurais a éascú.
 5. Earraí atá ceaptha lena n-allmhairiú, laistigh dá chríoch ceadóidh gach Páirtí a n-aistriú faoi
 rialú custaim ó oifig custaim iontrála go dtí oifig custaim eile ina chríoch óna ndéanfaí na hearraí a
 scaoileadh nó a imréiteach.
 Airteagal CUSTMS.7: Bainistiú riosca
 1. Déanfaidh gach Páirtí córas bainistithe riosca maidir le rialuithe custaim a ghlacadh nó a
 chothabháil d’fhonn dóchúlacht agus tionchar teagmhais a chosc, teagmhas a chuirfeadh cosc ar
 chur i bhfeidhm ceart na reachtaíochta custaim, a chuirfeadh as do leas airgeadais na bpáirtithe agus
 a chuirfeadh slándáil agus sábháilteacht na bPáirtithe agus a gcónaitheoirí, sláinte an duine, sláinte
 ainmhithe nó plandaí, an comhshaol nó a thomhaltóirí i mbaol.
 84
 ---pagebreak--- 2. Beidh rialuithe custaim, seachas seiceálacha amasacha, bunaithe go príomha ar anailís riosca
 ina mbainfear úsáid as teicnící próiseála sonraí leictreonacha.
 3. Déanfaidh gach Páirtí bainistiú riosca a dhearadh agus a chur i bhfeidhm ar bhealach go
 seachnófar idirdhealú treallach nó idirdhealú gan údar, nó srianta faoi cheilt ar an trádáil
 idirnáisiúnta.
 4. Díreoidh gach Páirtí rialuithe custaim agus rialuithe ábhartha eile teorann ar choinsíneachtaí
 ardriosca agus déanfaidh sé scaoileadh coinsíneachtaí lena mbaineann riosca íseal a bhrostú.
 Féadfaidh gach Páirtí coinsíneachtaí a roghnú freisin, ar bhonn randamach, le haghaidh rialuithe den
 sórt sin mar chuid dá bhainistiú riosca.
 5. Déanfaidh gach Páirtí bainistiú riosca a bhunú ar mheasúnú riosca trí chritéir iomchuí
 roghnaíochta.
 Airteagal CUSTMS.8: Iniúchadh iar-imréitigh
 1. D’fhonn scaoileadh earraí a bhrostú, déanfaidh gach Páirtí iniúchadh iar-imréitigh a ghlacadh
 nó a chothabháil chun a áirithiú go gcomhlíonfar dlíthe custaim agus dlíthe gaolmhara agus
 rialacháin ghaolmhara eile.
 2. Roghnóidh gach Páirtí duine nó coinsíneacht le haghaidh iniúchta iar-imréitigh ar mhodh
 rioscabhunaithe, lena bhféadfaí critéir iomchuí roghnaíochta a chur san áireamh ann. Déanfaidh
 gach Páirtí iniúchtaí iar-imréitigh ar bhealach trédhearcach. I gcás ina mbeidh baint ag an duine leis
 an bpróiseas iniúchta agus inar baineadh torthaí dochloíte amach, gan mhoill cuirfidh an Páirtí na
 torthaí agus a chearta agus a oibleagáidí agus na cúiseanna leis na torthaí in iúl don duine a
 ndearnadh iniúchadh ar a thaifead.
 3. Aithníonn na Páirtithe go bhféadfar an fhaisnéis a fhaightear san iniúchadh iar-imréitigh a
 úsáid in imeachtaí breise riaracháin nó breithiúnacha.
 4. Bainfidh na Páirtithe úsáid as toradh an iniúchta iar-imréitigh chun críoch bainistithe riosca.
 Airteagal CUSTMS.9: Oibreoirí eacnamaíocha údaraithe
 1. Coimeádfaidh gach Páirtí clár comhpháirtíochta le haghaidh oibreoirí a chomhlíonann na
 critéir a shonraítear in Iarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe’].
 2. Tabharfaidh na Páirtithe aitheantas dá gcláir faoi seach le haghaidh Oibreoirí Eacnamaíocha
 Údaraithe i gcomhréir le hIarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe].
 Airteagal CUSTMS.10: Faisnéis a fhoilsiú agus a bheith ar fáil
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhfoilseofar a reachtaíocht chustaim agus dlíthe agus rialacháin
 eile a bhaineann le trádáil chomh maith lena nósanna imeachta ginearálta riaracháin agus faisnéis
 ábhartha lena bhfuil feidhm ghinearálta agus a bhaineann le trádáil agus go mbeidh siad ar fáil go
 héasca ag aon duine leasmhar ar bhealach sorochtana, lena n-áirítear, de réir mar is iomchuí, tríd an
 Idirlíon.
 2. Foilseoidh gach Páirtí reachtaíocht nua agus nósanna imeachta ginearálta a bhaineann le
 saincheisteanna custaim agus éascaithe trádála go pras chomh luath agus is féidir roimh d’aon
 reachtaíocht agus nósanna imeachta den sórt sin a theacht i bhfeidhm, chomh maith le hathruithe
 85
 ---pagebreak--- agus léirmhínithe ar reachtaíocht agus nósanna imeachta den sórt sin. Áireofar an méid seo a leanas
 san fhoilseachán sin:
 (a) fógraí iomchuí de chineál riaracháin;
 (b) nósanna imeachta maidir le hallmhairiú, onnmhairiú agus idirthuras (lena n-áirítear nósanna
 imeachta calafoirt, nósanna imeachta aerfoirt agus nósanna imeachta eile a bhaineann leis an
 bpointe iontrála) agus na foirmeacha agus doiciméid is gá;
 (c) rátaí feidhmeacha dleachtanna agus cánacha de chineál ar bith a fhorchuirtear ar allmhairiú
 nó onnmhairiú nó i ndáil le hallmhairiú nó onnmhairiú;
 (d) táillí agus muirir a fhorchuireann gníomhaireachtaí rialtais, nó a fhorchuirtear ar a son, ar
 allmhairiú, onnmhairiú nó idirthuras nó i ndáil le hallmhairiú, onnmhairiú nó idirthuras;
 (e) rialacha chun táirgí a aicmiú nó a luacháil chun críoch custaim;
 (f) dlíthe, rialacháin agus rialuithe riaracháin ag a bhfuil feidhm ghinearálta a bhaineann le
 rialacha tionscnaimh;
 (g) srianta nó toirmisc ar allmhairiú, onnmhairiú nó idirthuras;
 (h) forálacha pionóis i gcoinne sáruithe ar fhoirmiúlachtaí allmhairiúcháin, onnmhairiúcháin nó
 idirthurais;
 (i) nósanna imeachta achomhairc;
 (j) comhaontuithe nó codanna díobh le haon tír nó tíortha a bhaineann le hallmhairiú,
 onnmhairiú nó idirthuras;
 (k) nósanna imeachta a bhaineann le riaradh cuótaí taraife;
 (l) uaireanta oibriúcháin agus nósanna imeachta oibriúcháin le haghaidh oifigí custaim ag
 calafoirt agus ag pointí trasnaithe teorann; agus
 (m) pointí teagmhála le haghaidh fiosruithe faisnéise.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh tréimhse ama réasúnach ann idir foilsiú reachtaíochta,
 nósanna imeachta agus táillí nó muirear atá nua nó leasaithe agus a dteacht i bhfeidhm.
 4. Cuirfidh gach Páirtí an méid seo a leanas ar fáil tríd an idirlíon:
 (a) tuairisc ar a nósanna imeachta maidir le hallmhairiú, onnmhairiú agus idirthuras, lena n-
 áirítear nósanna imeachta achomhairc, faisnéis a thabhairt faoi na céimeanna praiticiúla is gá
 chun allmhairiú agus onnmhairiú a dhéanamh, agus le haghaidh idirthurais;
 (b) na foirmeacha agus doiciméid is gá le haghaidh allmhairiú go críoch an Pháirtí sin nó
 onnmhairiú as nó idirthuras a dhéanamh tríd; agus
 (c) faisnéis teagmhála maidir le pointí fiosrúcháin.
 Áiritheoidh gach páirtí go gcoinneofar na tuairiscí, na foirmeacha, na doiciméid agus an fhaisnéis dá
 dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) cothrom le dáta.
 86
 ---pagebreak--- 5. Déanfaidh gach Páirtí pointe fiosrúcháin amháin nó níos mó a bhunú nó a choinneáil ar bun
 chun freagra a thabhairt laistigh de thréimhse ama réasúnach ar fhiosrúcháin ó rialtais, ó
 thrádálaithe agus ó pháirtithe leasmhara eile maidir le custam agus le hábhair eile a bhaineann le
 trádáil. Ní éileoidh na Páirtithe go n-íocfar táille chun fiosrúcháin a fhreagairt.
 Airteagal CUSTMS.11: Réamhrialuithe
 1. Déanfaidh gach Páirtí, trína údaráis chustaim, réamhrialuithe a eisiúint ar iarratas ó oibreoirí
 eacnamaíocha ina leagfar amach an chóir atá le cur ar na hearraí lena mbaineann. Déanfar rialuithe
 den sórt sin a eisiúint i scríbhinn nó i bhformáid leictreonach faoi cheangal ama agus beidh gach
 faisnéis is gá iontu i gcomhréir le reachtaíocht an Pháirtí eisiúna.
 2. Beidh réamhrialuithe bailí ar feadh tréimhse trí bliana ar a laghad ó dháta tosaigh a
 mbailíochta mura rud é nach bhfuil an cinneadh sa rialú i gcomhréir leis an dlí a thuilleadh nó go
 bhfuil athrú tagtha ar na fíorais nó ar na himthosca a thacaíonn leis an rialú bunaidh.
 3. Féadfaidh Páirtí diúltú réamhrialú a eisiúint má tá an cheist a ardaítear san iarratas faoi réir
 athbhreithnithe riaracháin nó bhreithiúnaigh, nó mura mbaineann an t-iarratas le haon úsáid a
 bheartaítear a bhaint as an réamhrialú nó le haon úsáid a bheartaítear a bhaint as nós imeachta
 custaim. Má dhiúltaíonn Páirtí réamhrialú a eisiúint, tabharfaidh sé fógra i scríbhinn don iarratasóir
 go pras, ina leagfar amach na fíorais ábhartha agus an bunús lena chinneadh.
 4. Foilseoidh gach Páirtí, ar a laghad:
 (a) na ceanglais chun iarratas a dhéanamh ar réamhrialú, lena n-áirítear an fhaisnéis atá le
 soláthar agus an fhormáid;
 (b) an tréimhse ama faoina n-eiseoidh sé réamhrialú; agus
 (c) an fad ama a bhfuil an réamhrialú bailí lena linn.
 5. Má dhéanann Páirtí réamhrialú a chúlghairm, a mhodhnú, a chur ó bhail nó a neamhniú,
 cuirfidh sé fógra i scríbhinn ar fáil don iarratasóir ina leagfar amach na fíorais iomchuí agus an bunús
 lena chinneadh. Ní féidir leis an bPáirtí réamhrialú le héifeacht chúlghabhálach a chúlghairm, a
 mhodhnú, a chur ó bhail ná a neamhniú mura raibh an rialú bunaithe ar fhaisnéis a bhí
 neamhiomlán, mícheart, bréagach nó míthreorach.
 6. Beidh réamhrialú arna eisiúint ag Páirtí ina cheangal ar an bPáirtí sin i leith an iarratasóra a
 d’iarr é. Féadfaidh an Páirtí foráil a dhéanamh go mbeidh an réamhrialú ina cheangal ar an
 iarratasóir.
 7. Déanfaidh gach Páirtí, ar iarraidh i scríbhinn ón sealbhóir, athbhreithniú ar an réamhrialú nó ar an
 gcinneadh réamhrialú a chúlghairm, a mhodhnú nó a chur ó bhail a chur ar fáil.
 8. Déanfaidh gach Páirtí faisnéis maidir le réamhrialuithe a chur ar fáil go poiblí, agus an gá atá le
 faisnéis phearsanta agus faisnéis rúnda tráchtála a chosaint á chur san áireamh.
 9. Eiseofar réamhrialuithe maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) rangú earraí de réir taraife;
 (b) tionscnamh earraí; agus
 87
 ---pagebreak--- (c) aon ní eile ar a gcomhaontóidh na Páirtithe.
 Airteagal CUSTMS.12: Bróicéirí custaim
 Comhaontaíonn na Páirtithe nach n-éileoidh a bhforálacha agus a nósanna imeachta custaim ar leith
 úsáid shainordaitheach bróicéirí custaim (nó gníomhaire eile). Tabharfaidh gach Páirtí fógra maidir le
 húsáid bróicéirí custaim agus foilseoidh sé a bhearta maidir le húsáid bróicéirí custaim. Cuirfidh gach
 Páirtí rialacha trédhearcacha, neamh-idirdhealaitheacha agus comhréireacha i bhfeidhm má
 dhéanann siad bróicéirí custaim a cheadúnú agus nuair a dhéanfaidh siad iad a cheadúnú.
 Airteagal CUSTMS.13: Cigireachtaí réamhsheolta
 Ní éileoidh na Páirtithe go ndéanfar cigireachtaí réamhsheolta sainordaitheacha faoi mar a
 shainmhínítear iad i gComhaontú na hEagraíochta Domhanda Trádála maidir le Cigireacht
 Réamhsheolta, ná aon ghníomhaíocht chigireachta eile a dhéanann cuideachtaí príobháideacha ag
 an gceann scríbe roimh imréiteach custaim.
 Airteagal CUSTMS.14: Athbhreithniú agus achomharc
 1. Cuirfidh gach Páirtí nósanna imeachta éifeachtacha, prasa, neamh-idirdhealaitheacha ar fáil
 a mbeidh rochtain éasca orthu chun an ceart achomhairc a ráthú in aghaidh gníomhaíochtaí
 riaracháin, rialuithe agus cinntí de chuid údaráis chustaim nó údaráis inniúla eile a dhéanann difear
 d’allmhairiú nó d’onnmhairiú earraí nó d’earraí faoi bhealach.
 2. Folóidh an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1:
 (a) achomharc riaracháin chuig údarás riaracháin níos airde ná an t-oifigeach nó an oifig a d’eisigh
 an cinneadh nó athbhreithniú de chuid údarás riaracháin dá leithéid; agus
 (b) achomharc breithiúnach nó athbhreithniú breithiúnach ar an gcinneadh.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí, i gcás nach dtabharfar an cinneadh ar achomharc nó ar athbhreithniú
 faoi fhomhír 2 (a) laistigh den tréimhse ama dá bhforáiltear ina dhlíthe agus ina rialacháin nó gan
 moill mhíchuí, go mbeidh sé de cheart ag an achainíoch achomharc breise riaracháin nó breithiúnach
 a dhéanamh chuig an údarás breithiúnach i gcomhréir le reachtaíocht na bPáirtithe, nó cur isteach ar
 athbhreithniú riaracháin nó breithiúnach breise, nó dul ar iontaoibh leis ar bhealach ar bith eile.
 4. Cinnteoidh gach Páirtí go dtabharfar na cúiseanna leis an gcinneadh riaracháin don
 achainíoch chun go gcuirfear ar chumas an duine sin dul ar iontaoibh nósanna imeachta achomhairc
 nó athbhreithnithe i gcás inar ghá.
 Airteagal CUSTMS.15: An caidreamh leis an bpobal gnó
 1. Déanfaidh gach Páirtí comhairliúcháin thráthúla rialta le hionadaithe trádála maidir le tograí
 reachtacha agus nósanna imeachta ginearálta a bhaineann le saincheisteanna custaim agus
 éascaithe trádála. Chun na críche sin, cuirfidh gach Páirtí comhairliúchán iomchuí ar bun idir lucht
 riaracháin agus an pobal gnó;
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go leanfar leis na ceanglais agus nósanna imeachta custaim agus na
 ceanglais agus nósanna imeachta gaolmhara dá gcuid, de fhreastal ar riachtanais an chomhphobail
 trádála, de na cleachtais is fearr a leanúint, agus de shrianta a sheachaint ó thaobh na trádála de a
 mhéid is féidir.
 88
 ---pagebreak--- Airteagal CUSTMS.16: Cead isteach sealadach
 1. Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn an téarma ‘cead isteach sealadach’ an nós
 imeachta custaim faoinar féidir earraí áirithe, lena n-áirítear modhanna iompair, a thabhairt isteach i
 gcríoch chustaim le faoiseamh coinníollach ó dhleachtanna agus cánacha ar allmhairí a íoc agus gan
 toirmisc nó srianta ar allmhairí de chineál eacnamaíoch a chur i bhfeidhm, ar an gcoinníoll go n-
 allmhairítear na hearraí chun críocha sonraithe agus go bhfuil siad beartaithe lena n-athonnmhairiú
 laistigh de thréimhse shonraithe gan aon athrú a bheith déanta orthu seachas gnáth-dhíluachadh
 mar gheall ar úsáid na n-earraí sin.
 2. Déanfaidh gach Páirtí cead isteach sealadach a dheonú, mar a fhoráiltear ina dhlíthe agus ina
 rialacháin, maidir leis na hearraí seo a leanas, cead lena mbaineann faoiseamh coinníollach iomlán ó
 dhleachtanna agus ó chánacha ar allmhairí agus atá gan srianta nó toirmisc de chineál eacnamaíoch
 ar allmhairí:
 (a) earraí atá le cur ar taispeáint nó le húsáid ag taispeántais, ag aontaí, ag cruinnithe nó ag
 imeachtaí comhchosúla (earraí atá ceaptha lena gcur ar taispeáint nó lena dtaispeáint ag
 imeacht; táirgí a bheartaítear a úsáid i ndáil le táirgí eachtrannacha a chur ar taispeáint ag
 imeacht; trealamh lena n-áirítear trealamh ateangaireachta, gaireas taifeadta fuaime agus
 íomhá agus scannáin de chineál oideachasúil, eolaíoch nó cultúrtha atá beartaithe lena úsáid
 ag cruinnithe, comhdhálacha nó comhdhálacha idirnáisiúnta); táirgí a fhaightear go
 teagmhasach i rith an imeachta ó earraí a allmhairítear go sealadach, de thoradh innealra nó
 gaireas ar taispeáint a thaispeáint;
 (b) trealamh gairmiúil (trealamh le haghaidh na meán, le haghaidh craoltóireacht fuaime nó
 teilifíse, atá ag teastáil ó ionadaithe ó na meáin, ó eagraíochtaí craoltóireachta nó teilifíse atá
 ar cuairt chuig críoch tíre eile chun críoch tuairiscithe, chun ábhar a tharchur nó a thaifeadadh
 le haghaidh cláir shonraithe; trealamh cineamatagrafach atá ag teastáil ó dhuine atá ar cuairt
 chuig críoch tíre eile chun scannáin shonraithe a dhéanamh; aon trealamh eile atá ag teastáil
 chun post, ceird nó gairm duine atá ar cuairt chuig críoch tíre eile chun tasc sonraithe a
 dhéanamh a dhéanamh, a mhéid nach n-úsáidfear é chun earraí a mhonarú ná a phacáistiú go
 tionsclaíoch nó (ach amháin i gcás uirlisí láimhe) chun acmhainní nádúrtha a shaothrú, chun
 foirgnimh a thógáil, a dheisiú ná a chothabháil nó chun cré a chartadh nó le haghaidh
 tionscadail ghaolmhara; gaireas coimhdeach le haghaidh an trealaimh thuasluaite, agus
 gabhálais lena n-aghaidh); comhpháirteanna arna n-allmhairiú chun trealamh gairmiúil a
 ceadaíodh isteach go sealadach a dheisiú;
 (c) earraí arna n-allmhairiú i ndáil le hoibríocht tráchtála ach nach oibríocht tráchtála a n-
 allmhairiú ann féin (pacáistí arna n-allmhairiú líonta lena n-athonnmhairiú agus iad folamh nó
 líonta, nó arna n-allmhairiú folamh lena n-athonnmhairiú agus iad líonta; coimeádáin, bídís
 líonta le hearraí nó ná bíodh, agus gabhálais agus trealamh le haghaidh coimeádáin arna
 gceadú isteach go sealadach, a allmhairítear le coimeádán atá le hathonnmhairiú leis féin nó le
 coimeádán eile, nó a allmhairítear leis féin agus atá le hathonnmhairiú le coimeádán agus
 comhpháirteanna lenar beartaíodh coimeádáin a dheisiú ar tugadh cead isteach sealadach
 dóibh; pilléid; samplaí; scannáin fógraíochta; earraí eile arna n-allmhairiú i dtaca le hoibríocht
 tráchtála);
 (d) earraí arna n-allmhairiú i ndáil le hoibríocht mhonaraíochta (maitrísí, bloic, plátaí, múnlaí,
 líníochtaí, pleananna, samhlacha agus earraí cosúla eile; ionstraimí tomhais, rialaithe agus
 seiceála agus earraí cosúla eile; uirlisí agus ionstraimí speisialta, arna n-allmhairiú lena n-úsáid
 le linn próiseas monaraíochta); tosca táirgeachta athsholáthair (ionstraimí, gaireas agus
 89
 ---pagebreak--- meaisíní arna gcur ar fáil don chustaiméir ag soláthróir nó deisitheoir, go dtí go ndéanfar
 earraí cosúla a sheachadadh nó a dheisiú);
 (e) earraí arna n-allmhairiú go heisiach chun críoch oideachais, eolaíochta nó cultúir (trealamh
 eolaíoch, ábhar oideolaíoch, ábhar leasa do mharaithe, agus aon earraí eile arna n-allmhairiú i
 dtaca le gníomhaíochtaí oideachais, eolaíochta nó cultúir); páirteanna breise le haghaidh
 trealamh eolaíoch agus ábhar oideolaíoch ar tugadh cead isteach sealadach dóibh; uirlisí arna
 saindearadh chun trealamh den sórt sin a chothabháil, a sheiceáil, a thomhais nó a dheisiú;
 (f) earraí pearsanta (gach earra, nua nó úsáidte, a theastóidh le réasún ó thaistealaí don úsáid
 phearsanta le linn an turais, agus imthosca uile an turais á gcur san áireamh, ach gan aon
 earraí arna n-allmhairiú chun críoch tráchtála a chur san áireamh); earraí arna n-allmhairiú
 chun críoch spóirt (riachtanais spóirt agus earraí eile a d’úsáidfeadh taistealaithe i gcomórtais
 nó taispeántais spóirt nó le haghaidh oiliúna i gcríoch ina bhfuil cead isteach sealadach acu);
 (g) ábhar poiblíochta turasóireachta (earraí arna n-allmhairiú chun an pobal a spreagadh le cuairt
 a thabhairt ar thír iasachta eile, go háirithe chun freastal ar chruinnithe cultúrtha,
 reiligiúnacha, turasóireachta, spóirt nó gairmiúla nó ar thaispeántais a thionólfar ann);
 (h) earraí arna n-allmhairiú chun críoch daonnúil (trealamh míochaine, máinliachta agus
 saotharlainne agus coinsíneachtaí fóirithinte, cosúil le feithiclí agus córacha eile iompair,
 pluideanna, pubaill, tithe réamhdhéanta nó earraí eile príomhriachtanais, arna gcur ar aghaidh
 mar chabhair chucu siúd a ndearna tubaiste nádúrtha agus tubaistí cosúla difear dóibh); agus
 (i) ainmhithe arna n-allmhairiú chun críoch sonrach (dreasáiste, traenáil, pórú, crú nó meá,
 cóireáil tréidliachta, tástáil (mar shampla, d'fhonn iad a cheannach), páirt a ghlacadh i seónna,
 i dtaispeántais, i gcomórtais, i gcoimhlintí nó i léiriúcháin, siamsaíocht (ainmhithe sorcais,
 etc.), camchuairt (lena n-áirítear peataí taistealaithe), feidhmiú feidhme (madraí nó capaill na
 bpóilíní; madraí brathadóireachta, madraí le haghaidh na ndall, etc.), oibríochtaí tarrthála,
 buailteachas nó innilt, feidhmíocht oibre nó iompair, chun críoch míochaine (nimh nathrach a
 sheachadadh, etc.).
 3. Maidir le cead isteach sealadach na n-earraí dá dtagraítear i mír 2 agus gan beann ar a
 dtionscnamh, glacfaidh gach Páirtí le carnets Cead Isteach Sealadach (ATA) agus Coinbhinsiúin
 Iostanbúl arna n-eisiúint sa Pháirtí eile, arna bhformhuiniú ann agus arna ráthú ag comhlachas atá
 ina chuid den slabhra ráthaíochta idirnáisiúnta, arna ndeimhniú ag na húdaráis inniúla agus atá bailí i
 gcríoch chustaim an Pháirtí allmhairiúcháin.
 Airteagal CUSTMS 17. Ionad ilfhreastail
 Féachfaidh na Páirtithe le córais a bhunú maidir le hionaid ilfhreastail, lena gcuirfear ar a gcumas do
 thrádálaithe doiciméadacht agus/nó ceanglais maidir le sonraí le haghaidh allmhairiú, onnmhairiú nó
 idirthuras earraí trí phointe iontrála aonair a chur isteach chuig na húdaráis nó na gníomhaireachtaí
 rannpháirteacha.
 Airteagal CUSTMS 18. Trácht rolladh ann-rolladh as a éascú]
 1. Mar aitheantas ar líon ard na n-aistear farraige agus, go háirithe, ar an líon ard tráchta
 rolladh ann-rolladh as idir a gcríocha custaim faoi seach, comhaontaíonn na Páirtithe oibriú i
 gcomhar le chéile chun an trácht sin a éascú chomh maith le modhanna malartacha eile tráchta
 2. Aithníonn na Páirtithe an méid seo a leanas:
 90
 ---pagebreak--- (a) ceart gach Páirtí foirmiúlachtaí agus nósanna imeachta custaim lena n-éascaítear an trádáil a
 ghlacadh maidir leis an trácht idir na Páirtithe sin laistigh dá gcreataí dlíthiúla faoi seach, agus
 (b) ceart na gcalafort, na n-údarás calafoirt agus na n-oibreoirí gníomhú, laistigh de dhlíchórais a
 bPáirtithe faoi seach, i gcomhréir lena rialacha agus lena samhlacha oibriúcháin agus gnó.
 3. Chuige sin, déanfaidh na Páirtithe na nithe seo a leanas:
 (a) déanfaidh siad nósanna imeachta a ghlacadh nó a chothabháil lenar féidir doiciméadacht
 allmhairiúcháin agus faisnéis eile is gá, lena n-áirítear liostaí, a thíolacadh chun tús a chur le
 próiseáil sula dtiocfaidh earraí isteach d’fhonn scaoileadh earraí a bhrostú ar theacht isteach
 dóibh; agus agus
 (b) gealltanas a thabhairt úsáid an nós imeachta idirthurais ag oibreoirí a éascú, lena n-áirítear
 simplithe ar an nós imeachta idirthurais dá bhforáiltear faoin gCoinbhinsiún maidir le Nós
 Imeachta Comhchoiteann um Earraí Faoi Bhealach.
 4. Comhaontaíonn na Páirtithe comhar a spreagadh idir a n-údaráis chustaim faoi seach maidir
 le bealaí déthaobhacha aistir farraige, agus faisnéis a mhalartú maidir le feidhmiú na gcalafort a
 láimhseálann trácht eatarthu agus faoi na rialacha agus na nósanna imeachta is infheidhme. Cuirfidh
 siad faisnéis ó oibreoirí ar fáil go poiblí agus chun cinn maidir leis na bearta atá i bhfeidhm acu agus
 faoi na próisis atá bunaithe ag calafoirt chun an trácht sin a éascú.
 Airteagal CUSTMS.19: Comhar riaracháin maidir le CBL agus cúnamh frithpháirteach i ndáil le
 cánacha agus dleachtanna a aisghabháil
 Oibreoidh údaráis inniúla na bPáirtithe i gcomhar le chéile chun a áirithiú go gcomhlíonfar
 reachtaíocht CBL agus chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a ghnóthú i gcomhréir
 leis an bPrótacal maidir le comhar riaracháin agus calaois a chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha
 agus maidir le cúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a
 ghnóthú.
 Airteagal CUSTMS. 20: An Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha
 Tionscnaimh
 1. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha
 Tionscnaimh an méid seo a leanas:
 (a) comhairliúcháin thráthrialta a chur ar bun; agus agus
 (b) i ndáil leis an athbhreithniú ar fhorálacha Iarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha
 Údaraithe]:
 (i) comhbhailíochtú chomhaltaí na gClár chun láidreachtaí agus laigí i gcur chun feidhme
 Iarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe] a aithint; agus
 (ii) tuairimí a mhalartú maidir le sonraí atá le roinnt agus maidir leis an gcaoi a gcaithfear
 le hoibreoirí.
 2. Féadfaidh An Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha
 Tionscnaimh cinntí nó moltaí a ghlacadh:
 91
 ---pagebreak--- (a) maidir le malartú faisnéise a bhaineann le custam, maidir le haitheantas frithpháirteach a
 thabhairt do theicnící bainistithe riosca, caighdeáin agus rialuithe riosca, bearta slándála
 custaim, maidir le réamhrialuithe, maidir le cur chuige coiteann i leith luachála custaim, agus
 maidir le saincheisteanna eile a bhaineann le cur chun feidhme na Caibidle seo;
 (b) maidir leis na socruithe a bhaineann le malartú uathoibríoch faisnéise dá dtagraítear in
 Airteagal 10 [Malartú uathoibríoch faisnéise] den Phrótacal maidir le cúnamh riaracháin
 frithpháirteach in ábhair chustaim, agus maidir le saincheisteanna eile a bhaineann leis an
 bPrótacal sin a chur chun feidhme;
 (c) maidir le haon saincheist a bhaineann le cur chun feidhme Iarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí
 Eacnamaíocha Údaraithe]; agus
 (d) maidir leis na nósanna imeachta le haghaidh an chomhairliúcháin a bhunaítear le hAirteagal
 ORIG.26 [Cóir Fhabhrach Taraife a Dhiúltú] maidir le haon ábhar teicniúil nó riaracháin a
 bhaineann le Caibidil 2 den Teideal sin a chur chun feidhme, lena n-áirítear maidir le nótaí
 léirmhínitheacha arb é is aidhm dóibh a áirithiú go riarfar go haonfhoirmeach na rialacha
 tionscnaimh.
 Airteagal CUSTMS.21: Leasuithe
 1. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta:
 (a) Iarscríbhinn CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe], an Prótacal maidir le cúnamh
 riaracháin frithpháirteach in ábhair chustaim agus an liosta earraí a leagtar amach i mír 2 de
 CUSTMS.16 [Cead isteach sealadach]; agus
 (b) an Prótacal maidir le comhar riaracháin agus calaois a chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha
 agus ar chúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a
 ghnóthú.
 2. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Chomhar Riaracháin i CBL agus gnóthú cánacha agus
 dleachtanna an luach a áirithiú dá dtagraítear in Airteagal 33 (4) den Phrótacal maidir le comhar
 riaracháin agus an comhrac i gcoinne na calaoise i réimse na Cánach Breisluacha agus i ndáil le
 cúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a ghnóthú.
 TEIDEAL II: SEIRBHÍSÍ AGUS INFHEISTÍOCHT
 Caibidil 1: Forálacha ginearálta
 Airteagal SERVIN.1.1: CUSPÓIR AGUS RAON FEIDHME
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe a thiomanta atá siad timpeallacht fhabhrach a bhunú d’fhorbairt
 na trádála agus na hinfheistíochta eatarthu.
 2. Athdheimhníonn na Páirtithe an ceart chun rialú a dhéanamh laistigh dá gcríocha chun
 cuspóirí beartais dlisteanacha a bhaint amach, mar shampla sláinte phoiblí; seirbhísí sóisialta;
 oideachas poiblí; sábháilteacht; an comhshaol lena n-áirítear an t-athrú aeráide; agus an
 mhoráltacht phoiblí a chosaint; cosaint shóisialta nó tomhaltóirí; príobháideachas; agus cosaint
 sonraí nó éagsúlacht chultúrtha a chur chun cinn agus a chosaint.
 92
 ---pagebreak--- 3. Níl feidhm ag an Teideal seo maidir le bearta a dhéanann difear do dhaoine nádúrtha de
 chuid Páirtí atá ag iarraidh rochtain a fháil ar mhargadh fostaíochta an Pháirtí eile ná maidir le bearta
 a bhaineann le náisiúntacht, saoránacht, cónaí nó fostaíocht ar bhonn buan.
 4. Leis an Teideal seo ní chuirfear cosc ar Pháirtí maidir le bearta a chur i bhfeidhm chun rialú a
 dhéanamh ar theacht isteach daoine nádúrtha ina chríoch ná ar a bhfanacht sealadach ann, lena n-
 áirítear na bearta sin is gá chun sláine a theorainneacha a chosaint agus chun gluaiseacht ordúil
 daoine nádúrtha trasna a theorainneacha a áirithiú, ar choinníoll nach gcuirfear na bearta sin i
 bhfeidhm ar bhealach lena ndéanfar neamhniú nó lagú ar na sochair a fhabhraíonn don Pháirtí eile
 faoi théarmaí an Teidil seo. An fíoras go gceanglaítear víosa a bheith ag daoine nádúrtha de chuid
 tíortha áirithe agus nach gceanglaítear víosa a bheith ag daoine nádúrtha de chuid tíortha eile, ní
 fhéachfar air ann féin mar chúis le neamhniú nó lagú a dhéanamh ar shochair faoin Teideal seo.
 5. Níl feidhm ag an Teideal seo maidir leis na nithe seo a leanas:
 (a) aersheirbhísí aeir nó seirbhísí gaolmhara mar thaca le haersheirbhísí6, seachas:
 (i) seirbhísí deisiúcháin agus cothabhála aerárthaigh;
 (ii) seirbhísí córais áirithinte ar ríomhairí;
 (iii) seirbhísí láimhseála ar an talamh;
 (iv) na seirbhísí seo a leanas a sholáthraítear agus aerárthach foireannaithe á úsáid, faoi
 réir dlíthe agus rialacháin na bPáirtithe faoi seach a chomhlíonadh lena rialaítear
 ligean isteach aerárthaí ina gcríoch, a n-imeacht uaithi agus a n-oibriú laistigh di:
 aerchomhrac dóiteáin; oiliúint eitilte; spraeáil; suirbhéireacht; mapáil;
 grianghrafadóireacht; agus seirbhísí aerbheirthe eile talmhaíochta, tionsclaíocha agus
 cigireachta; agus
 (v) seirbhísí aeriompair a dhíol agus a mhargú;
 (b) seirbhísí closamhairc;
 (c) cabatáiste muirí náisiúnta7; agus
 6
 Áirítear le haersheirbhísí nó seirbhísí gaolmhara mar thaca le haersheirbhísí, i measc nithe eile, na
 seirbhísí seo a leanas: an t-aeriompar seirbhísí a chuirtear ar fáil trí úsáid a bhaint as aerárthach
 nach é is príomhchuspóir dó earraí nó paisinéirí a iompar, mar shampla oiliúint eitilte maidir le
 haerchomhrac dóiteáin, fámaireacht, spraeáil, suirbhéireacht, mapáil, grianghrafadóireacht,
 léim pharaisiúit, tarraingt faoileoirí, ardú le héileacaptar chun lománaíocht agus tógáil a
 dhéanamh, agus seirbhísí aerbheirthe eile talmhaíochta, tionsclaíocha agus cigireachta;
 aerárthaí a fháil ar cíos le criú; agus seirbhísí oibriúcháin aerfoirt.
 7
 cabatáiste muirí náisiúnta; agus maidir leis an Aontas, gan dochar do raon feidhme na ngníomhaíochtaí
 a d’fhéadfaí a mheas mar chabatáiste faoin reachtaíocht náisiúnta ábhartha, paisinéirí nó earraí a
 iompar idir calafort nó pointe atá suite i mBallstát den Aontas Eorpach agus calafort nó pointe eile atá
 suite sa Bhallstát céanna den Aontas Eorpach, lena n-áirítear ar a scairbh ilchríochach, dá bhforáiltear i
 gCoinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige, arna dhéanamh i mBá Montego Iamáice,
 an 10 Nollaig 1982, agus trácht a thosaíonn agus a chríochnaíonn sa chalafort nó sa phointe céanna atá
 suite i mBallstát den Aontas Eorpach; maidir leis an Ríocht Aontaithe, iompar paisinéirí nó earraí idir
 calafort nó pointe atá suite sa Ríocht Aontaithe agus calafort nó pointe eile atá suite sa Ríocht
 93
 ---pagebreak--- (d) iompar uiscebhealaigh intíre.
 6. Níl feidhm ag an Teideal seo maidir le haon bheart de chuid Páirtí maidir le soláthar poiblí
 earra nó seirbhíse a cheannaítear chun críoch rialtais agus nach gceannaítear ar mhaithe lena n-
 athdhíol tráchtála nó ar mhaithe lena n-úsáid chun earra nó seirbhís a sholáthar lena ndíol in
 idirbheart tráchtála, beag beann ar cé acu is ‘soláthar cumhdaithe’ é an soláthar sin nó nach ea de
 réir bhrí Airteagal PPROC.2 [Forálacha áirithe den Chomhaontú maidir le Soláthar Rialtais a
 ionchorprú agus soláthar cumhdaithe].
 7. Seachas Airteagal SERVIN.2.6 [Ceanglais feidhmíochta], níl feidhm ag an Teideal seo maidir le
 fóirdheontais ná deontais arna soláthar ag na Páirtithe, lena n-áirítear iasachtaí, ráthaíochtaí agus
 árachas lena dtacaíonn an rialtas.
 Airteagal SERVIN.1.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo:
 (a) ciallaíonn ‘gníomhaíochtaí a dhéantar agus údarás rialtasach á fheidhmiú’ gníomhaíochtaí,
 lena n-áirítear seirbhísí a sholáthraítear, nach ndéantar ar bhonn tráchtála ná in iomaíocht le
 hoibreoir eacnamaíoch amháin nó níos mó ná sin8;
 (b) ciallaíonn ‘seirbhísí deisiúcháin agus cothabhála aerárthaigh’ na gníomhaíochtaí sin arna
 ndéanamh le haerárthach nó le cuid de le linn dó a bheith tarraingthe siar ó sheirbhís, agus ní
 áirítear leo an ní ar a dtugtar gnáthchothabháil;
 (c) ciallaíonn ‘seirbhísí córais áirithinte ar ríomhaire’ seirbhís a sholáthraítear le córais
 ríomhairithe ina bhfuil faisnéis faoi sceidil, infhaighteacht, táillí agus rialacha táillí
 aeriompróirí, ar córais iad trínar féidir áirithintí a dhéanamh nó ticéid a eisiúint;
 (d) ciallaíonn ‘fiontar cumhdaithe’ fiontar i gcríoch Páirtí a bhunaíonn infheisteoir de chuid an
 Pháirtí eile i gcomhréir le pointe (h), de réir an dlí is infheidhme, ar ann dó ar dháta theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo nó arna bhunú ina dhiaidh sin;
 (e) ciallaíonn ‘trádáil trasteorann i seirbhísí’ seirbhís a sholáthraítear:
 (i) ó chríoch Páirtí isteach i gcríoch an Pháirtí eile; nó
 (ii) i gcríoch Páirtí chuig tomhaltóir seirbhíse an Pháirtí eile;
 (f) ciallaíonn ‘gníomhaíocht eacnamaíoch’ aon ghníomhaíocht de chineál tionsclaíoch, tráchtála
 nó gairmiúil nó gníomhaíochtaí aos ceirde, lena n-áirítear soláthar seirbhísí, ach amháin
 gníomhaíochtaí a dhéantar agus údarás rialtasach á fheidhmiú;
 (g) ciallaíonn ‘fiontar’ duine dlítheanach nó brainse nó oifig ionadaíoch duine dhlítheanaigh;
 Aontaithe, lena n-áirítear ar a scairbh ilchríochach, dá bhforáiltear i gCoinbhinsiún na Náisiún Aontaithe
 maidir le Dlí na Farraige, arna dhéanamh i mBá Montego Iamáice, an 10 Nollaig 1982, agus trácht a
 thosaíonn agus a chríochnaíonn sa chalafort nó sa phointe céanna atá suite sa Ríocht Aontaithe.
 8
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, áirítear leis an téarma ‘gníomhaíochtaí a dhéantar i bhfeidhmiú
 údarás rialtais’ nuair a úsáidtear é i ndáil le bearta Páirtí a dhéanann difear do sholáthar seirbhísí,
 cumhdaítear ‘seirbhísí a sholáthraítear i bhfeidhmiú údarás rialtais’ mar atá sainmhínithe i bpointe (p)
 d’Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe].
 94
 ---pagebreak--- (h) ciallaíonn ‘bunaíocht’ duine dlítheanach a bhunú nó a fháil, lena n-áirítear trí rannpháirtíocht
 chaipitil, nó brainse nó oifig ionadaíoch a chruthú i gcríoch Páirtí, d’fhonn naisc eacnamaíocha
 mharthanacha a chruthú nó a chothabháil;
 (i) ciallaíonn ‘seirbhísí láimhseála ar an talamh’ na seirbhísí seo a leanas a chuirtear ar fáil ag
 aerfort ar bhonn táille nó conartha: ionadaíocht, riarachán agus maoirseacht aeriompróra;
 láimhseáil paisinéirí; láimhseáil bagáiste; seirbhísí rampa; lónadóireacht; láimhseáil aerlasta
 agus poist; breoslú aerárthaigh; seirbhísiú agus glanadh aerárthaigh; iompar ar an dromchla;
 oibríochtaí eitilte, riar foirne agus pleanáil eitilte; ní áirítear na seirbhísí seo a leanas le
 seirbhísí láimhseála ar an talamh: féinseirbhís láimhseála; slándáil; deisiú agus cothabháil
 aerárthaigh; nó bonneagar láraithe aerfoirt atá fíor-riachtanach a bhainistiú nó a oibriú, mar
 shampla saoráidí dí-oighrithe, córais dáilte breosla, córais láimhseála bagáiste agus córais
 iompair fhosaithe laistigh den aerfort;
 (j) ciallaíonn ‘infheisteoir de chuid Páirtí’ duine nádúrtha nó dlítheanach de chuid Páirtí a
 fhéachann le fiontar a bhunú, a bhfuil fiontar á bhunú aige nó a bhunaigh fiontar i gcomhréir
 le pointe (h) i gcríoch an Pháirtí eile;
 (k) ciallaíonn ‘duine dlítheanach de chuid Páirtí’9:
 (i) i gcás an Aontais:
 (A) (A) duine dlítheanach atá comhdhéanta nó eagraithe faoi dhlí an
 Aontais Eorpaigh nó faoi dhlí ceann amháin ar a laghad dá Bhallstáit agus atá
 ag gabháil, i gcríoch an Aontais Eorpaigh, d’oibríochtaí substainteacha gnó,
 lena nglacfaidh an tAontas Eorpach, i gcomhréir lena fhógra faoin gConradh
 ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh don EDT (WT/REG39/1), mar dhuine atá
 coibhéiseach leis an gcoincheap ‘nasc éifeachtach leanúnach’ le geilleagar
 Ballstáit den Aontas Eorpach a chumhdaítear in Airteagal 54 den CFAE; agus
 agus
 (B) cuideachtaí loingseoireachta a bunaítear lasmuigh den Aontas Eorpach, agus
 atá á rialú ag daoine nádúrtha de chuid Ballstáit den Aontas Eorpach, a bhfuil
 a soithí cláraithe i mBallstát den Aontas Eorpach agus a bhfuil bratach an
 Bhallstáit ar foluain acu;
 (ii) i gcás na Ríochta Aontaithe:
 (A) (A) duine dlítheanach atá comhdhéanta nó eagraithe faoi dhlí Ríocht
 Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann agus atá ag gabháil
 d’oibríochtaí substainteacha gnó i gcríoch Ríocht Aontaithe na Breataine
 Móire agus Thuaisceart Éireann; agus agus
 (B) (B) cuideachtaí loingseoireachta a bunaítear lasmuigh den Aontas
 Eorpach, agus atá á rialú ag daoine nádúrtha de chuid Ballstáit den Aontas
 9
 Ar mhaithe le tuilleadh cinnteachta, ní mheastar gur daoine dlítheanacha de chuid Páirtí iad na
 cuideachtaí loingseoireachta dá dtagraítear sa phointe seo ach amháin i leith a ngníomhaíochtaí a
 bhaineann le seirbhísí muiriompair a sholáthar.
 95
 ---pagebreak--- Eorpach, a bhfuil a soithí cláraithe i mBallstát den Aontas Eorpach agus a
 bhfuil bratach an Bhallstáit ar foluain acu;
 (l) ciallaíonn ‘oibriú’ seoladh, bainistiú, cothabháil, úsáid, teachtadh, nó díol nó cineál eile
 diúscartha fiontair;
 (m) ciallaíonn 'cáilíochtaí gairmiúla’ cáilíochtaí arna bhfianú le fianaise ar cháilíocht fhoirmiúil,
 taithí ghairmiúil, nó fianú inniúlachta eile;
 (n) ciallaíonn ‘díol agus margaíocht seirbhísí aeriompair’ na deiseanna atá ag an aeriompróir lena
 mbaineann a chuid seirbhísí aeriompair a dhíol agus a mhargú faoi shaoirse, lena n-áirítear
 gach gné den mhargaíocht, cosúil le taighde margaidh, fógraíocht agus dáileadh, ach ní áirítear
 leo praghsáil seirbhísí aeriompair ná na coinníollacha is infheidhme;
 (o) ciallaíonn ‘seirbhís’ aon seirbhís in aon earnáil seachas seirbhísí a sholáthraítear i bhfeidhmiú
 údaráis rialtais;
 (p) ciallaíonn ‘seirbhísí arna soláthar le linn údarás rialtais a fheidhmiú’ aon seirbhís nach
 soláthraítear ar bhonn tráchtála ná san iomaíocht le soláthraí seirbhíse amháin nó níos mó;
 (q) ciallaíonn ‘soláthróir seirbhíse’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach a fhéachann le seirbhís a
 sholáthar nó a sholáthraíonn seirbhís;
 (r) ciallaíonn ‘soláthróir seirbhíse de chuid Páirtí’ duine nádúrtha nó dlítheanach de chuid Páirtí a
 fhéachann le seirbhís a sholáthar nó a sholáthraíonn seirbhís;
 Airteagal SERVIN.1.3: Diúltú sochar
 1. Féadfaidh Páirtí sochair an Teidil seo agus Teideal IV [Gluaiseachtaí Caipitil, Íocaíochtaí,
 Aistrithe agus Bearta Coimirce Sealadacha] a dhiúltú d’infheisteoir nó do sholáthróir seirbhíse de
 chuid an Pháirtí eile, nó d’fhiontar cumhdaithe, má ghlacann nó má chothaíonn an Páirtí diúltaithe
 bearta a bhaineann leis an tsíocháin agus an tslándáil idirnáisiúnta a chothabháil, lena n-áirítear
 cearta an duine a chosaint, ar bearta iad:
 (a) lena ndéantar idirbhearta leis an infheisteoir, leis an soláthróir seirbhíse nó leis an bhfiontar
 cumhdaithe sin a thoirmeasc, nó nó
 (b) a shárófaí nó a rachfaí timpeall orthu i gcás inar tugadh sochair an Teidil seo agus Theideal IV
 [Gluaiseachtaí Caipitil, Íocaíochtaí, Aistrithe agus Bearta Coimirce Sealadacha] don infheisteoir, don
 soláthróir seirbhíse nó don fhiontar cumhdaithe sin, lena n-áirítear i gcás ina dtoirmisctear leis na
 bearta idirbhearta le duine nádúrtha nó dlítheanach ar leis aon cheann acu nó a bhfuil aon cheann
 acu faoina rialú.
 2. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, tá feidhm ag mír 1 maidir le Teideal VIII [Gluaiseachtaí
 Caipitil, Íocaíochtaí, Aistrithe agus Cosaintí Sealadacha] den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann
 sé le seirbhísí nó infheistíocht a bhfuil tairbhí an Teidil seo diúltaithe ag Páirtí ina leith.
 Airteagal SERVIN.1.4: Athbhreithniú
 1. D' fhonn feabhsuithe a d’fhéadfaí a chur ar fhorálacha an Teidil seo a thabhairt isteach, agus
 i gcomhréir lena ngealltanais faoi chomhaontuithe idirnáisiúnta, athbhreithneoidh na Páirtithe a
 96
 ---pagebreak--- gcreat dlíthiúil a bhaineann le trádáil i seirbhísí agus in infheistíocht, lena n-áirítear an Comhaontú
 seo, i gcomhréir le hAirteagal FINPROV.3 [Athbhreithniú].
 2. Déanfaidh na Páirtithe gach dícheall, i gcás inarb iomchuí, athbhreithniú ar na bearta neamh-
 chomhréireacha agus ar na forchoimeádais a leagtar amach in Iarscríbhinn SERVIN-1
 [Forchoimeádais do Bhearta Láithreacha], Iarscríbhinn SERVIN-2 [Forchoimeádais maidir le Bearta a
 Bheidh Ann Amach Anseo], Iarscríbhinn SERVIN-3 [Forchoimeádais maidir le haistrithe
 ionchorparáideacha, cuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha]
 agus Iarscríbhinn SERVIN-4 [soláthraithe seirbhíse conarthacha agus gairmithe neamhspleácha] agus
 na gníomhaíochtaí do chuairteoirí gnó gearrthéarmacha atá leagtha amach in Iarscríbhinn SERVIN-3
 [Forchoimeádais maidir le haistrithe ionchorparáideacha, cuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta
 agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha] d’fhonn comhaontú a dhéanamh maidir le feabhsuithe
 féideartha ar a leas coiteann.
 3. Ní bheidh feidhm ag an Airteagal seo maidir le seirbhísí airgeadais.
 Caibidil 2: Léirscaoileadh infheistíochta;
 Airteagal SERVIN.2.1: Raon feidhme
 Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear do bhunú fiontair
 chun gníomhaíochtaí eacnamaíocha a dhéanamh agus d’oibriú fiontair den sórt sin:
 (a) ag infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile;
 (b) ag fiontair chumhdaithe; agus
 (c) chun críocha Airteagal SERVIN.2.6 [Ceanglais feidhmíochta], ag aon fhiontar i gcríoch an
 Pháirtí a ghlacann nó a chothaíonn an beart.
 Airteagal SERVIN.2.2: Rochtain ar an margadh
 Maidir le fiontar a bhunóidh infheisteoir de chuid an Pháirtí eile nó fiontar cumhdaithe, nó oibriú
 fiontair chumhdaithe, cibé acu ar bhonn a chríche uile nó ar bhonn foroinnt críche, ní dhéanfaidh
 Páirtí bearta a ghlacadh ná a chothabháil:
 (a) lena gcuirfear teorainneacha le:
 (i) líon na bhfiontar a fhéadfaidh gníomhaíocht eacnamaíoch shonrach a dhéanamh,
 bíodh sé i bhfoirm cuótaí uimhriúla, monaplachtaí nó cearta eisiacha nó i bhfoirm an
 cheanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch;
 (ii) luach iomlán na n-idirbheart nó na sócmhainní i bhfoirm cuótaí uimhriúla nó i bhfoirm
 ceanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch;
 (iii) (iii) líon iomlán na n-oibríochtaí nó cainníocht iomlán an aschuir arna
 shloinneadh mar aonaid uimhriúla ainmnithe i bhfoirm cuótaí nó i bhfoirm an
 cheanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch10; 11
 10
 Le pointe (a)(iii) d’Airteagal SERVIN 2.2 [Rochtain ar an margadh] ní chumhdaítear bearta de chuid Páirtí
 97
 ---pagebreak--- IV. (iv) rannpháirtíocht an chaipitil eachtraigh i dtaca le teorainn uasta an
 chéatadáin le scairshealbhú eachtrach nó luach iomlán na hinfheistíochta eachtraí
 aonair nó na hinfheistíochta eachtraí comhiomláine; nó nó
 (v) (v) líon iomlán na ndaoine nádúrtha a fhéadfar a fhostú in earnáil ar leith nó a
 fhéadfar a fhostú i bhfiontar agus atá riachtanach le haghaidh gníomhaíocht
 eacnamaíoch a dhéanamh i bhfoirm cuótaí uimhriúla nó i bhfoirm an cheanglais
 maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch, agus atá bainteach go díreach leis an
 ngníomhaíocht sin; nó
 (b) lena ndéanfar cineálacha sonracha eintitis dhlíthiúil nó comhfhiontair trínar féidir le
 hinfheisteoir de chuid an Pháirtí eile gníomhaíocht eacnamaíoch a dhéanamh a shrianadh nó
 lena ndéanfar riachtanach iad.
 Airteagal SERVIN.2.3: Cóireáil náisiúnta
 1. Tabharfaidh gach Páirtí cóir d’infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile agus d’fhiontair
 chumhdaithe nach lú fabhar ná an chóir a dhéanann sé, i gcúinsí den chineál céanna, dá infheisteoirí
 féin agus dá bhfiontair, maidir lena mbunú agus lena n-oibriú ina chríoch.
 2. Is éard is brí leis an gcóir a thugann Páirtí faoi mhír 1:
 (a) maidir le leibhéal réigiúnach nó áitiúil rialtais i Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus
 Thuaisceart Éireann, ciallaíonn sé cóir nach lú fabhar ná an chóir is fabhraí, i gcúinsí den
 chineál céanna, a thugann an leibhéal sin rialtais d’infheisteoirí Ríocht Aontaithe na Breataine
 Móire agus Thuaisceart Éireann agus dá bhfiontair ina chríoch; agus
 (b) maidir le rialtas Ballstáit den Aontas Eorpach nó rialtas i mBallstát den Aontas Eorpach,
 ciallaíonn sé cóir nach lú fabhar ná an chóir is fabhraí a thugann an rialtas sin, i gcúinsí den
 chineál céanna, d’infheisteoirí an Bhallstáit sin agus dá ngnóthais ina chríoch.
 Airteagal SERVIN.2.4: Cóir an náisiúin barrfhabhair
 1. Déanfaidh gach Páirtí cóir a thabhairt d’infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile agus d’fhiontair
 chumhdaithe ar chóir í nach lú fabhar ná an chóir a dhéanann sé, i ndálaí den chineál céanna,
 d’infheisteoirí de chuid tríú tír agus dá bhfiontair, maidir le hoibriú ina chríoch.
 2. Déanfaidh gach Páirtí cóir a thabhairt d’infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile agus d’fhiontair
 chumhdaithe ar chóir í nach lú fabhar ná an chóir a dhéanann sé, i ndálaí den chineál céanna,
 d’infheisteoirí de chuid tríú tír agus dá bhfiontair, maidir le hoibriú ina chríoch.
 3. Ní fhorléireofar mír 1 agus mír 2 mar mhíreanna a chuireann d’oibleagáid ar Pháirtí cóir a
 thabhairt d’infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile ná d’fhiontair chumhdaithe ar cóir í a eascraíonn as:
 (a) comhaontú idirnáisiúnta chun cánachas dúbailte a sheachaint nó comhaontú nó socrú
 idirnáisiúnta eile a bhaineann go hiomlán nó go formhór le cánachas; nó
 lena gcuirtear teorainn le hionchuir i leith soláthar seirbhísí.
 11
 Ní chumhdaítear le pointí (a) (i) go (iii) d’Airteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an margadh] bearta a
 dhéantar chun táirgeadh táirge talmhaíochta nó iascaigh a theorannú.
 98
 ---pagebreak--- (b) bearta lena bhforáiltear d’aitheantas, lena n-áirítear aitheantas a thabhairt do na caighdeáin
 nó na critéir maidir le duine nádúrtha nó fiontar a údarú, a cheadúnú, nó a dheimhniú chun
 gníomhaíocht eacnamaíoch a dhéanamh, nó na bearta stuamachta dá dtagraítear i mír 3
 d’Iarscríbhinn GATS maidir le Seirbhísí Airgeadais.
 4. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní áirítear na nósanna imeachta um réiteach díospóide
 idir infheisteoirí agus an stát dá bhforáiltear i gcomhaontuithe idirnáisiúnta eile leis an ‘gcóir’ dá
 dtagraítear i mír 1 agus mír 2.
 5. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, má tá forálacha substainteacha i gcomhaontuithe
 idirnáisiúnta eile arna dtabhairt i gcrích ag Páirtí le tríú tír, nó mura ndéantar ach na forálacha sin a
 thrasuí go foirmiúil sa dlí náisiúnta a mhéid is gá chun iad a ionchorprú sa dlíchóras náisiúnta, ní mar
 a chéile é sin ann féin agus an ‘chóir’ dá dtagraítear i mír 1 agus mír 2. Féadfaidh bearta de chuid
 Páirtí de bhun na bhforálacha sin a bheith ina gcóir den sórt sin agus, dá bhrí sin, féadfaidh sárú ar an
 Airteagal seo eascairt astu.
 Airteagal SERVIN.2.5: Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Ní cheanglóidh Páirtí ar fhiontar cumhdaithe pearsana aonair d’aon náisiúntacht ar leith a cheapadh
 mar fheidhmeannaigh, bainisteoirí nó comhaltaí de bhoird stiúrthóirí.
 Airteagal SERVIN.2.6: Ceanglais feidhmíochta
 1. Ní dhéanfaidh Páirtí aon cheanglas a fhorchur ná a fhorfheidhmiú, ná aon ghealltanas ná
 gnóthas a fhorfheidhmiú, i ndáil le haon fhiontar a bhunú nó a oibriú ina chríoch:
 (a) chun leibhéal nó céatadán ar leith earraí nó seirbhísí a onnmhairiú;
 (b) chun leibhéal nó céatadán ar leith d’ábhar intíre a bhaint amach;
 (c) chun fabhar a cheannach, a úsáid nó a thabhairt i leith earraí a tháirgtear nó seirbhísí a
 sholáthraítear ina chríoch nó earraí nó seirbhísí a cheannach ó dhaoine nádúrtha nó
 dlítheanacha nó ó aon eintitis eile ina chríoch;
 (d) chun méid nó luach na n-allmhairí a cheangal ar bhealach ar bith le méid nó luach na n-
 onnmhairí nó le méid na n-insreabh malairte eachtraí atá bainteach leis an infheistíocht sin;
 (e) chun srian a chur ar dhíolacháin earraí nó seirbhísí ina chríoch a tháirgeann an fiontar sin nó a
 sholáthraíonn sé, trí na díolacháin sin a cheangal le méid nó luach a onnmhairí nó a insreabh
 malairte eachtraí ar bhealach ar bith;
 (f) chun rochtain ar theicneolaíocht, ar phróiseas táirgthe nó ar fhaisnéis dílseánaigh eile a
 sholáthar do dhuine nádúrtha nó dlítheanach nó d’aon eintiteas eile ina chríoch nó chun iad a
 aistriú chucu12;
 (g) chun earra a tháirgeann nó seirbhís a sholáthraíonn an fiontar a sholáthar go heisiach ó
 chríoch an Pháirtí sin chuig margadh réigiúnach nó domhanda ar leith;
 12
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, tá pointe (f) d’Airteagal SERVIN.2.6(1) [Ceanglais feidhmíochta] gan
 dochar d’fhorálacha Airteagal DIGIT.12 [Aistriú nó rochtain ar chód foinseach].
 99
 ---pagebreak--- (h) chun an ceanncheathrú a shuí le haghaidh réigiún sonrach den Domhan atá níos leithne ná
 críoch an Pháirtí nó an margadh domhanda ina chríoch;
 (i) chun líon nó céatadán áirithe daoine nádúrtha de chuid an Pháirtí sin a fhostú;
 (j) chun leibhéal nó luach áirithe taighde agus forbartha a bhaint amach ina chríoch;
 (k) chun srian a chur ar onnmhairiú nó ar dhíol ar mhaithe le honnmhairiú; nó
 (l) maidir le haon chonradh ceadúnais a bheidh ann tráth a fhorchuirfear nó a fhorfheidhmeofar
 an ceanglas, nó aon ghealltanas nó gnóthas a fhorfheidhmeofar, nó maidir le haon chonradh
 ceadúnais amach anseo arna dhéanamh faoi shaoirse idir an fiontar agus duine nádúrtha nó
 dlítheanach nó aon eintiteas eile ina chríoch, má fhorchuirfear nó má fhorfheidhmeofar an
 ceanglas nó má fhorfheidhmeofar an gealltanas nó an gnóthas, ar bhealach arb ionann é agus
 cur isteach go díreach ar an gconradh ceadúnais sin trí údarás rialtasach neamhbhreithiúnach
 de chuid Páirtí a fheidhmiú, chun na nithe seo a leanas a ghlacadh:
 (i) ráta nó méid ríchíosa faoi bhun leibhéal áirithe; nó
 (ii) (ii) fad áirithe téarma maidir le conradh ceadúnais.
 Níl feidhm ag pointe (l) nuair a thugtar an conradh ceadúnais i gcrích idir an fiontar agus an
 Páirtí. Chun críocha phointe (l), ciallaíonn an ‘conradh ceadúnais’ dá dtagraítear san fhomhír
 seo aon chonradh a bhaineann le ceadúnú teicneolaíochta, próiseas táirgthe, nó faisnéis
 dílseánaigh eile.
 2. I dtaca le fiontar a bhunú nó a oibriú ina chríoch, ní chuirfidh Páirtí comhlíonadh aon cheann
 de na ceanglais seo a leanas mar choinníoll le buntáiste a fháil nó leanúint de bhuntáiste a fháil:
 (a) leibhéal nó céatadán ar leith d’ábhar intíre a bhaint amach;
 (b) fabhar a cheannach, a úsáid nó a thabhairt i leith earraí a tháirgtear nó ar sheirbhísí a
 sholáthraítear ina chríoch, nó earraí nó seirbhísí a cheannach ó dhaoine nádúrtha nó
 dlítheanacha nó ó aon eintiteas eile ina chríoch;
 (c) chun méid nó luach na n-allmhairí a cheangal ar bhealach ar bith le méid nó luach na n-
 onnmhairí nó le méid na n-insreabh malairte eachtraí atá bainteach leis an infheistíocht sin;
 (d) chun srian a chur ar dhíolacháin earraí nó seirbhísí ina chríoch a tháirgeann an fiontar sin nó a
 sholáthraíonn sé, trí na díolacháin sin a cheangal le méid nó luach a onnmhairí nó a insreabh
 malairte eachtraí ar aon bhealach; nó
 (e) srian a chur ar onnmhairiú nó ar dhíol ar mhaithe le honnmhairiú.
 3. Ní fhorléireofar mír 2 mar mhír lena gcuirtear cosc ar Pháirtí comhlíonadh ceanglais chun
 táirgeadh a lonnú, seirbhís a sholáthar, oiliúint a chur ar oibrithe nó iad a fhostú, saoráidí áirithe a
 thógáil nó a fhairsingiú, nó taighde agus forbairt a dhéanamh ina chríoch a chur mar choinníoll chun
 buntáiste a fháil nó leanúint de bhuntáiste a fháil, i ndáil le haon fhiontar a bhunú nó a oibriú ina
 chríoch.
 4. Ní bheidh feidhm ag pointí (f) ná (l) de mhír 1 sna cásanna seo a leanas:
 100
 ---pagebreak--- (a) nuair a fhorchuirtear nó nuair a fhorfheidhmítear an ceanglas, nó nuair a chuireann cúirt,
 binse riaracháin nó údarás iomaíochta de bhun dhlí iomaíochta Páirtí an gealltanas nó an
 gnóthas i bhfeidhm chun cleachtas a leigheas a chinntear tar éis próiseas breithiúnach nó
 riaracháin a bheith ina shárú ar dhlí na hiomaíochta; nó nó
 (b) nuair a údaraíonn Páirtí ceart maoine intleachtúla a úsáid i gcomhréir le hAirteagal 31 nó le
 hAirteagal 31bis de Chomhaontú TRIPS, nó nuair a ghlacann nó nuair a chothaíonn sé bearta
 lena ndéantar den riachtanas é go nochtar sonraí nó faisnéis dílseánaigh a thagann faoi raon
 feidhme mhír 3 d’Airteagal 39 de Chomhaontú TRIPS agus atá comhsheasmhach léi.
 5. Níl feidhm ag pointí (a) go (c) de mhír 1 ná ag pointí (a) ná (b) de mhír 2 maidir le ceanglais
 cháilíochta le haghaidh earraí nó seirbhísí i ndáil le rannpháirtíocht i gcláir chun onnmhairiú a
 spreagadh ná i gcláir um chúnamh eachtrach.
 6. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní choisceann an tAirteagal seo ar údaráis inniúla Páirtí
 aon ghealltanas nó gealltanas a tugadh idir daoine seachas Páirtí nach ndearna an Páirtí sin a
 fhorchur nó a cheangal go díreach nó go hindíreach a fhorfheidhmiú.
 7. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, níl feidhm ag pointí (a) ná (b) de mhír 2 maidir le
 ceanglais arna bhforchur ag Páirtí allmhairiúcháin maidir leis an ábhar nach mór a bheith le fáil in
 earra chun go gcáileoidh sé le haghaidh taraifí fabhracha nó cuótaí fabhracha.
 8. Níl feidhm ag pointe (l) de mhír 1 i gcás ina bhforchuireann nó ina bhforfheidhmíonn binse
 an ceanglas, nó ina bhforfheidhmíonn binse an gealltanas nó an gnóthas mar luach saothair
 cothromasach faoi dhlíthe cóipchirt an Pháirtí.
 9. Ní dhéanfaidh Páirtí aon bheart atá ar neamhréir lena oibleagáidí faoin gComhaontú maidir
 le Bearta Infheistíochta a bhaineann le Trádáil (TRIMS) a fhorchur ná a fhorfheidhmiú, fiú i gcás ina
 bhfuil an beart sin liostaithe ag an bPáirtí sin in IARSCRÍBHINN SERVIN-1 [Forchoimeádais maidir le
 Bearta Atá Ann Cheana] nó in IARSCRÍBHINN SERVIN-2 [Forchoimeádais maidir le Bearta a Bheidh
 ann Amach Anseo].
 10. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní fhorléireofar an tAirteagal seo mar ní a cheanglaíonn
 ar Pháirtí cead a thabhairt seirbhís ar leith a sholáthar ar bhonn trasteorann i gcás ina nglacfaidh nó
 ina gcothóidh an Páirtí sin srianta nó toirmisc ar an soláthar seirbhísí sin a bheidh i gcomhréir leis na
 forchoimeádais, na coinníollacha nó na cáilíochtaí a shonraítear maidir le hearnáil, fo-earnáil nó
 gníomhaíocht a liostaítear in IARSCRÍBHINN SERVIN-1 [Forchoimeádais maidir le Bearta Atá Ann
 Cheana] nó IARSCRÍBHINN SERVIN-2 [Forchoimeádais maidir le Bearta a Bheidh Ann Amach Anseo].
 11. Ní ceanglas ná gealltanas na gnóthas chun críocha mhír 1 coinníoll chun buntáiste dá
 dtagraítear i mír 2 a fháil nó leanúint den bhuntáiste sin a fháil.
 Airteagal SERVIN.2.7: Bearta neamh-chomhréireacha agus Eisceachtaí
 1. Níl feidhm ag Airteagail SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh], SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta],
 SERVIN.2.4 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair], SERVIN.2.5 [Bainistíocht shinsearach agus boird
 stiúrthóirí] agus SERVIN.2.6 [Ceanglais Feidhmíochta], maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) maidir le haon bheart neamh-chomhréireach atá ann cheana de chuid Páirtí:
 (i) i gcás an Aontais:
 101
 ---pagebreak--- (A) (B) an tAontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in Iarscríbhinn
 SERVIN.1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) Rialtas láir Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in
 Iarscríbhinn SERVIN.1 [Beart atá ann cheana];
 (C) rialtas réigiúnach Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an
 Aontais in Iarscríbhinn SERVIN.1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (D) rialtas áitiúil, seachas an ceann dá dtagraítear i bpointe (C); agus
 (ii) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 (A) an rialtas láir, mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN.1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) [rialtas réigiúnach], mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN.1 [Bearta atá ann cheana];
 nó
 (C) rialtas áitiúil;
 (b) leanúint ar aghaidh le haon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointe (a) nó é a
 athnuachan go pras; nó
 (c) modhnú ar aon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b), ar
 choinníoll nach laghdóidh sé comhréireacht an bhirt, faoi mar a bhí sé díreach roimh an
 modhnú, le hAirteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh], le hAirteagal SERVIN.2.3 [Cóir
 Náisiúnta], le hAirteagal SERVIN.2.4 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair], le hAirteagal SERVIN.2.5
 [Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí] nó le hAirteagal SERVIN2.6. [Ceanglais
 Feidhmíochta].
 2. Airteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh], Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta],
 Airteagal SERVIN.2.4 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair], Airteagal SERVIN.2.5 [Bainistíocht shinsearach
 agus boird stiúrthóirí] agus Airteagal SERVIN.2.6 [Ceanglais Feidhmíochta], níl feidhm acu maidir le
 bearta Páirtí atá comhsheasmhach leis na forchoimeádais, na coinníollacha nó na cáilíochtaí a
 shonraítear i ndáil leis na hearnálacha, na fo-earnálacha nó na gníomhaíochtaí a liostaítear in
 Iarscríbhinn SERVIN.2 [Forchoimeádais maidir le Bearta a Bheidh Ann Amach Anseo].
 3. Ní bheidh feidhm ag Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta] ná Airteagal SERVIN.2.4 [Cóir an
 náisiúin barrfhabhair] maidir le haon bheart arb eisceacht é le hAirteagal 3 nó Airteagal 4 de
 Chomhaontú TRIPS nó maolú orthu, mar a fhoráiltear go sonrach in Airteagal 3 go 5 den
 Chomhaontú sin.
 4. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní dhéanfar Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta] ná
 Airteagal SERVIN.2.4 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair] a fhorléiriú mar Airteagail lena gcuirtear cosc ar
 Pháirtí ceanglais faisnéise a fhorordú, lena n-áirítear chun críoch staidrimh, i dtaca le hinfheisteoirí
 de chuid an Pháirtí eile nó de chuid fiontair chumhdaithe a bhunú nó a oibriú, ar choinníoll nach
 bealach é chun dul timpeall ar oibleagáidí an Pháirtí sin faoi na hAirteagail sin.
 Caibidil 3: Trádáil trasteorann i seirbhísí
 102
 ---pagebreak--- Airteagal SERVIN.3.1: Raon feidhme
 Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear don trádáil
 trasteorann i seirbhísí ag soláthróirí seirbhíse de chuid an Pháirtí eile.
 Airteagal SERVIN.3.2: Rochtain ar an Margadh
 Ní dhéanfaidh Páirtí, ar bhonn a chríche iomláine nó ar bhonn foroinn críche, bearta a ghlacadh ná a
 choimeád ar bun:
 (a) lena gcuirfear teorainneacha le:
 (i) líon na soláthróirí seirbhíse a fhéadfaidh seirbhís shonrach a sholáthar, bíodh sin i
 bhfoirm cuótaí uimhriúla, monaplachtaí nó soláthróirí seirbhíse eisiacha nó i bhfoirm
 ceanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch;
 (ii) luach iomlán na n-idirbheart seirbhíse nó na sócmhainní i bhfoirm cuótaí uimhriúla nó
 i bhfoirm ceanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch; nó
 (iii) (iii) líon iomlán na n-oibríochtaí seirbhíse nó cainníocht iomlán an aschuir
 seirbhíse a shloinntear mar aonaid uimhriúla ainmnithe i bhfoirm cuótaí nó i bhfoirm
 ceanglais maidir le tástáil riachtanas eacnamaíoch13; nó nó
 (b) lena ndéanfar cineálacha sonracha eintitis dhlíthiúil nó comhfhiontair trínar féidir le
 soláthróir seirbhíse seirbhís a sholáthar a shrianadh nó lena ndéanfar riachtanach iad.
 Airteagal SERVIN.3.3: Láithreacht áitiúil
 Ní cheanglóidh Páirtí ar sholáthróir seirbhíse de chuid an Pháirtí eile fiontar a chur ar bun nó a
 choinneáil ar bun nó cónaí a bheith air i gcríoch Páirtí mar choinníoll le soláthar trasteorann
 seirbhíse.
 Airteagal SERVIN.3.4: Cóireáil Náisiúnta
 1. Déanfaidh gach Páirtí cóir a thabhairt do sheirbhísí agus do sholáthróirí seirbhíse de chuid an
 Pháirtí eile nach lú fabhar ná an chóir a thugann sé, i gcúinsí den chineál céanna, do sheirbhísí agus
 do sholáthraithe seirbhíse dá chuid féin.
 2. Féadfaidh Páirtí ceanglas mhír 1 a chomhlíonadh trí chóir atá comhionann go foirmiúil nó
 cóir atá éagsúil go foirmiúil leis an gcóir a thugann sé dá sheirbhísí agus dá sholáthraithe seirbhíse
 féin a thabhairt do sheirbhísí agus do sholáthraithe seirbhíse an Pháirtí eile.
 3. Cóir atá comhionann go foirmiúil nó cóir atá éagsúil go foirmiúil, measfar nach bhfuil sí
 chomh fabhrach más rud é go modhnaítear na coinníollacha iomaíochta léi i bhfabhar seirbhísí nó
 soláthraithe seirbhíse de chuid an Pháirtí i gcomparáid le seirbhísí nó soláthraithe seirbhíse an Pháirtí
 eile.
 13
 Le pointe (a) (iii) d’Airteagal SERVIN.3.2 [Rochtain ar an Margadh] ní chumhdaítear bearta de chuid
 Páirtí lena gcuirtear teorainn le hionchuir i leith soláthar seirbhísí.
 103
 ---pagebreak--- 4. Ní fhorléireofar aon ní san Airteagal seo mar ní a cheanglaíonn ar cheachtar Páirtí cúiteamh
 a thabhairt i leith míbhuntáistí dúchasacha iomaíocha a eascraíonn as gné eachtrach na seirbhísí nó
 na soláthróirí seirbhíse iomchuí.
 Airteagal SERVIN.3.5: Cóir an náisiúin barrfhabhair
 1. Tabharfaidh gach Páirtí do sholáthraithe seirbhíse agus seirbhísí de chuid an Pháirtí eile cóir
 nach lú fabhar ná an chóir a thugann sé, i gcúinsí den chineál céanna, do sholáthraithe seirbhíse agus
 seirbhísí de chuid tríú tír.
 2. Ní fhorléireofar mír 1 mar mhír a chuireann d’oibleagáid ar Pháirtí cóir a thabhairt
 d’infheisteoirí de chuid an Pháirtí eile ná d’fhiontair chumhdaithe ar cóir í a eascraíonn as:
 (a) comhaontú idirnáisiúnta chun cánachas dúbailte a sheachaint nó comhaontú nó socrú
 idirnáisiúnta eile a bhaineann go hiomlán nó go formhór le cánachas; nó
 (b) bearta lena bhforáiltear d’aitheantas, lena n-áirítear aitheantas a thabhairt do na caighdeáin
 nó na critéir maidir le duine nádúrtha nó fiontar a údarú, a cheadúnú, nó a dheimhniú chun
 gníomhaíocht eacnamaíoch a dhéanamh, nó na bearta stuamachta dá dtagraítear i mír 3
 d’Iarscríbhinn GATS maidir le Seirbhísí Airgeadais.
 3. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, má tá forálacha substainteacha i gcomhaontuithe
 idirnáisiúnta eile arna dtabhairt i gcrích ag Páirtí le tríú tír, nó mura ndéantar ach na forálacha sin a
 thrasuí go foirmiúil sa dlí náisiúnta a mhéid is gá chun iad a ionchorprú sa dlíchóras náisiúnta, ní mar
 a chéile é sin ann féin agus an ‘chóir’ dá dtagraítear i mír 1. Féadfaidh bearta de chuid Páirtí de bhun
 na bhforálacha sin a bheith ina gcóir den sórt sin agus, dá bhrí sin, féadfaidh sárú ar an Airteagal seo
 eascairt astu.
 Airteagal SERVIN.3.6: Bearta neamh-chomhréireacha
 1. Níl feidhm ag Airteagal SERVIN.3.2 [Rochtain ar an Margadh], Airteagal SERVIN.3.3 [An
 Láithreacht Áitiúil], Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta] agus Airteagal SERVIN.3.5 [Cóir an
 Náisiúin Barrfhabhair] maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) maidir le haon bheart neamh-chomhréireach atá ann cheana de chuid Páirtí:
 (i) i gcás an Aontais:
 (A) an tAontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in Iarscríbhinn
 SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) rialtas láir Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (C) rialtas réigiúnach Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an
 Aontais in Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (d) (D) ar leibhéal rialtas áitiúil, seachas an ceann dá dtagraítear i bpointe
 (C); agus agus
 (ii) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 104
 ---pagebreak--- (A) an rialtas láir, mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) rialtas réigiúnach mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (C) rialtas áitiúil;
 (b) leanúint ar aghaidh le haon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointe (a) nó é a
 athnuachan go pras; nó
 (c) modhnú ar aon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b) den mhír
 seo a mhéid nach laghdóidh sé comhréireacht an bhirt, faoi mar a bhí sé díreach roimh an
 modhnú, le hAirteagal SERVIN.3.2 [Rochtain ar an Margadh], Airteagal SERVIN.3.3 [An
 Láithreacht Áitiúil], Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta] agus Airteagal SERVIN.3.5 [Cóir an
 Náisiúin Barrfhabhair] .
 2. Níl feidhm ag Airteagal 3.2 [Rochtain ar an Margadh], Airteagal SERVIN.3.3 [Láithreacht
 Áitiúil], Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta] agus Airteagal SERVIN.3.5 [Cóir an Náisiúin
 Barrfhabhair] maidir le haon bheart Páirtí atá comhsheasmhach leis na forchoimeádais, na
 coinníollacha agus na cáilíochtaí a shonraítear i leith earnála, fo-earnála nó gníomhaíochta a
 liostaítear in Iarscríbhinn SERVIN-2 [Forchoimeádais maidir le Bearta a Bheidh Ann Amach
 Anseo].
 Caibidil 4: Dul Isteach agus Fanacht Sealadach Daoine Nádúrtha chun Críoch Gnó
 Airteagal SERVIN.4.1: Raon Feidhme agus Sainmhínithe
 1. Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear d’fheidhmiú
 gníomhaíochtaí eacnamaíocha trí dhul isteach agus fanacht sealadach ina chríoch a dhéanann
 daoine nádúrtha de chuid an Pháirtí eile, ar cuairteoirí gnó iad chun críoch bunaíochta, soláthróirí
 seirbhíse conarthacha, gairmithe neamhspleácha, aistrithe ionchorparáideacha agus cuairteoirí gnó
 gearrthéarmacha.
 2. Sa mhéid nach dtugtar faoi ghealltanais sa Chaibidil seo, leanfar d’fheidhm a bheith ag na
 ceanglais go léir dá bhforáiltear i ndlí Páirtí maidir le dul isteach agus fanacht sealadach daoine
 nádúrtha, lena n-áirítear dlíthe agus rialacháin a bhaineann leis an tréimhse fanachta.
 3. D’ainneoin fhorálacha na Caibidle seo, leanfar d’fheidhm a bheith ag na ceanglais go léir dá
 bhforáiltear i ndlí Páirtí maidir le hobair agus bearta slándála sóisialta, lena n-áirítear dlíthe agus
 rialacháin a bhaineann le pá íosta agus comhaontuithe comhchoiteanna pá.
 4. Níl feidhm ag gealltanais maidir le dul isteach agus fanacht sealadach daoine nádúrtha chun
 críoch gnó i gcásanna inarb é is aidhm nó is éifeacht don dul isteach agus fanacht sealadach cur
 isteach ar thoradh aon díospóide nó caibidlíochta saothair nó bainistíochta nó ar fhostaíocht aon
 duine nádúrtha a bhfuil baint aige leis an díospóid sin, nó tionchar a imirt ar shlí eile ar an toradh sin.
 5. Chun críocha na Caibidle seo:
 (a) ciallaíonn ‘cuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta’ daoine nádúrtha atá ag obair i bpost
 sinsearach laistigh de dhuine dlítheanach de chuid Páirtí: ar daoine iad:
 105
 ---pagebreak--- (i) (i) atá freagrach as fiontar de chuid an duine dhlítheanaigh sin a chur ar bun i
 gcríoch an Pháirtí eile;
 (ii) (ii) nach ndéanann seirbhísí a thairiscint ná a sholáthar nó nach ndéanann aon
 ghníomhaíocht eacnamaíoch seachas an ghníomhaíocht sin is gá chun an fiontar sin a
 bhunú agus; agus
 (iii) nach bhfaigheann luach saothair ó fhoinse atá suite laistigh den Pháirtí eile;
 (b) ciallaíonn ‘soláthróirí seirbhíse conarthacha’ daoine nádúrtha atá fostaithe ag duine
 dlítheanach de chuid Páirtí (seachas daoine a fostaíodh trí ghníomhaireacht le haghaidh
 seirbhísí chun pearsanra a lonnú agus a sholáthar), nach bhfuil bunaithe i gcríoch an Pháirtí
 eile agus a bhfuil conradh bona fide, nach faide ná 12 mhí é, tugtha i gcrích acu chun seirbhísí
 a sholáthar do thomhaltóir deiridh sa Pháirtí eile lena gceanglaítear go mbeidh a fhostaithe i
 láthair go sealadach:
 (i) a bhfuil seirbhísí den chineál céanna tairgthe acu agus atá ag fostaithe an duine
 dhlítheanaigh ar feadh tréimhse nach lú ná bliain amháin díreach roimh dháta a n-
 iarratais ar dhul isteach agus fanacht sealadach;
 (ii) (ii) a bhfuil taithí ghairmiúil trí bliana ar a laghad acu, ar an dáta sin, a fuarthas
 tar éis lánaois a bhaint amach, in earnáil na gníomhaíochta is cuspóir don chonradh, a
 bhfuil céim ollscoile acu nó a bhfuil cáilíocht acu lena léirítear eolas ar leibhéal
 coibhéiseach agus na cáilíochtaí gairmiúla is gá de réir dlí chun an ghníomhaíocht sin a
 dhéanamh sa Pháirtí eile14; agus agus
 (iii) (iii) nach bhfaigheann luach saothair ó fhoinse atá suite laistigh den Pháirtí eile;
 (c) ciallaíonn ‘gairmithe neamhspleácha’ daoine nádúrtha atá ag gabháil do sheirbhís a sholáthar
 agus atá bunaithe mar dhaoine féinfhostaithe i gcríoch Páirtí:
 (i) (i) nach bhfuil bunaithe i gcríoch an Pháirtí eile;
 (ii) (ii) a bhfuil conradh bona fide (seachas daoine a fostaíodh trí ghníomhaireacht
 le haghaidh seirbhísí chun pearsanra a lonnú agus a sholáthar) tugtha i gcrích acu ar
 feadh tréimhse nach faide ná 12 mhí chun seirbhísí a sholáthar do thomhaltóir deiridh
 sa Pháirtí eile, lena gceanglaítear orthu a bheith i láthair ar bhonn sealadach; agus
 agus
 (iii) (iii) a bhfuil taithí ghairmiúil sé bliana ar a laghad acu sa ghníomhaíocht iomchuí,
 nó céim ollscoile nó cáilíocht lena léirítear eolas ar leibhéal coibhéiseach agus na
 cáilíochtaí gairmiúla is gá de réir dlí chun an ghníomhaíocht sin a dhéanamh sa Pháirtí
 eile, ar an dáta a dhéanann siad iarratas ar dhul isteach agus fanacht sealadach15;
 (d) ciallaíonn ‘aistrithe ionchorparáideacha’ daoine nádúrtha:
 14
 I gcás nach sa Pháirtí ina soláthraítear an tseirbhís a fuarthas an chéim nó an cháilíocht, féadfaidh an
 Páirtí sin a mheas an bhfuil sí coibhéiseach leis an gcéim ollscoile atá ag teastáil ina chríoch.
 15
 I gcás nach sa Pháirtí ina soláthraítear an tseirbhís a fuarthas an chéim nó an cháilíocht, féadfaidh an
 Páirtí sin a mheas an bhfuil sí coibhéiseach leis an gcéim ollscoile atá ag teastáil ina chríoch.
 106
 ---pagebreak--- (i) ar fhostaigh duine dlítheanach de chuid Páirtí iad, nó a bhí ina gcomhpháirtithe ann, ar
 feadh tréimhse, díreach roimh dháta an aistrithe idirchorparáidigh, nach lú ná bliain
 amháin i gcás bainisteoirí agus speisialtóirí agus nach lú ná sé mhí i gcás fostaithe faoi
 oiliúint;
 (ii) a bhfuil cónaí orthu, tráth an iarratais, lasmuigh de chríoch an Pháirtí eile;
 (iii) (iii) a aistrítear go sealadach chuig fiontar de chuid an duine dhlítheanaigh i
 gcríoch an Pháirtí eile ar comhalta é den ghrúpa céanna leis an duine dlítheanach
 tionscnaimh, lena n-áirítear a oifig ionadaíoch, a fhochuideachta, a bhrainse nó a
 cheannchuideachta16; agus agus
 IV. (iv) a bhaineann le ceann amháin de na catagóirí seo a leanas:
 (A) (A) bainisteoirí17;
 (B) speisialtóirí; nó
 (C) (C) fostaithe oiliúna:
 (e) ciallaíonn ‘bainisteoir’ duine nádúrtha a oibríonn i bpost sinsearach, a stiúrann bainistíocht an
 fhiontair go príomha sa Pháirtí eile, a fhaigheann maoirseacht ghinearálta nó treoir
 ghinearálta go príomha ón mbord stiúrthóirí nó ó stocshealbhóirí an ghnó nó óna gcoibhéis
 agus a n-áirítear ar a fhreagrachtaí:
 (i) (i) an fiontar nó roinn nó foroinnt de a stiúradh;
 (ii) (ii) maoirseacht agus rialú a dhéanamh ar obair fostaithe eile maoirseachta,
 gairmiúla nó bainistíochta; agus agus
 (iii) (iii) a bhfuil an t-údarás acu fruiliú, dífhostú nó gníomhaíochtaí eile a bhaineann
 le pearsanra a mholadh;
 (f) ciallaíonn ‘spesialtóir’ duine nádúrtha a bhfuil eolas speisialaithe aige, atá fíor-riachtanach do
 réimsí gníomhaíochta, teicnící nó bainistíochta an fhiontair, a dhéanfar a mheasúnú ní
 hamháin agus an t-eolas a bhaineann go sonrach leis an bhfiontar á chur san áireamh ach á
 chur san áireamh freisin má tá ardleibhéal cáilíochta ag an duine, lena n-áirítear taithí
 ghairmiúil leordhóthanach ar chineál oibre nó gníomhaíochta a dteastaíonn eolas teicniúil
 sonrach ina leith, lena n-áirítear ballraíocht fhéideartha i ngairm chreidiúnaithe; nó agus
 (g) ciallaíonn ‘fostaí faoi oiliúint’ duine nádúrtha a bhfuil céim ollscoile aige agus a aistrítear go
 sealadach chun críoch forbartha gairme nó chun oiliúint a fháil i dteicnící nó modhanna gnó
 agus a íoctar le linn an aistrithe18.
 16
 D’fhéadfadh sé go n-iarrfaí ar bhainisteoirí agus ar speisialtóirí a léiriú go bhfuil na cáilíochtaí gairmiúla
 agus an taithí is gá acu sa duine dlítheanach a n-aistrítear chuige iad.
 17
 Cé nach ndéanann bainisteoirí cúraimí a bhaineann go díreach le soláthar iarbhír na seirbhísí a
 chomhlíonadh, ní chuireann sé sin cosc orthu, agus iad i mbun a gcuid dualgas mar a thuairiscítear
 thuas, na cúraimí sin a dhéanamh a d’fhéadfadh a bheith riachtanach chun na seirbhísí a chur ar fáil.
 18
 Féadfar a cheangal ar an bhfiontar is faighteoir clár oiliúna a chur isteach lena gcumhdófar fad an
 107
 ---pagebreak--- 6. Comhlíonfaidh an conradh seirbhíse dá dtagraítear faoi phointí (b) agus (c) de mhír 5
 ceanglais dhlí an Pháirtí ina bhforghníomhaítear an conradh.
 Airteagal SERVIN.4.2: Aistrithe Ionchorparáideacha agus Cuairteoirí Gnó chun Críoch Bunaíochta
 1. Faoi réir na gcoinníollacha agus na gcáilíochtaí ábhartha a shonraítear in Iarscríbhinn
 SERVIN-3 [forchoimeádais maidir le haistrithe ionchorparáideacha, cuairteoirí gnó chun críoch
 bunaíochta agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha]:
 (a) ceadóidh Páirtí na nithe seo a leanas:
 (i) (i) dul isteach agus fanacht sealadach aistrithe idirchorparáideacha; agus
 (ii) (ii) ceadóidh gach Páirtí do chuairteoirí gnó teacht isteach go sealadach chun
 críocha infheistíochta gan ceanglas a bheith ann maidir le cead oibre nó nós imeachta
 eile um cheadú roimh ré le hintinn chomhchosúil; agus agus
 (iii) (iii) fostú aistrithe ionchorparáideacha de chuid an Pháirtí eile ina chríoch;
 (b) ní dhéanfaidh Páirtí teorainneacha a choinneáil ná a ghlacadh i bhfoirm cuótaí uimhriúla nó
 tástálacha riachtanas eacnamaíocha ar an líon iomlán daoine nádúrtha a cheadaítear, in
 earnáil shonrach, dóibh dul isteach mar chuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta nó a
 fhéadfaidh infheisteoir a úsáid mar aistrithe ionchorparáideacha, ar bhonn foroinnt
 chríochach nó ar bhonn a chríche ar fad; agus agus
 (c) tabharfaidh gach Páirtí cóir nach lú fabhar d’aistrithe ionchorparáideacha agus do chuairteoirí
 gnó chun críoch bunaíochta an Pháirtí eile, le linn dóibh fanacht go sealadach ina chríoch ná
 mar a thugann sé, in imthosca den chineál céanna, dá dhaoine nádúrtha féin.
 2. Is ar feadh tréimhse suas le trí bliana a bheidh an tréimhse fanachta incheadaithe i gcás
 bainisteoirí agus speisialtóirí, suas le bliain amháin i gcás fostaithe faoi oiliúint agus suas le 90 lá
 laistigh d’aon tréimhse sé mhí i gcás cuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta.
 Airteagal SERVIN.4.3: Cuairteoirí gnó gearrthéarmacha
 1. Faoi réir na gcoinníollacha agus na gcáilíochtaí ábhartha a shonraítear in Iarscríbhinn
 SERVIN-3 [forchoimeádais maidir le haistrithe ionchorparáideacha, cuairteoirí gnó chun críoch
 bunaíochta agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha], ceadóidh Páirtí dul isteach agus fanacht
 sealadach cuairteoirí gnó gearrthéarmacha de chuid an Pháirtí eile chun na gníomhaíochtaí a
 dhéanamh a liostaítear in Iarscríbhinn SERVIN-3 [liosta gníomhaíochtaí cuairteoirí gnó
 gearrthéarmacha], faoi réir na gcoinníollacha seo a leanas:
 (a) nach bhfuil na cuairteoirí gnó gearrthéarmacha ag gabháil dá n-earraí a dhíol ná do sheirbhísí
 a sholáthar don phobal i gcoitinne;
 (b) nach bhfaigheann na cuairteoirí gnó gearrthéarmacha, thar a gceann féin, luach saothair
 laistigh den Pháirtí ina bhfuil siad ag fanacht go sealadach; agus
 fhanachta le formheas roimh ré, lena léireofar gur le haghaidh oiliúna cuspóir an fhanachta. I gcás AT,
 CZ, DE, FR, ES, HU agus LT, ní mór an oiliúint a bheith nasctha leis an gcéim ollscoile a fuarthas.
 108
 ---pagebreak--- (c) nach bhfuil na cuairteoirí gnó gearrthéarmacha ag gabháil do sheirbhís a sholáthar faoi
 chuimsiú conartha arna thabhairt i gcrích idir duine dlítheanach nach bhfuil bunaithe i gcríoch
 an Pháirtí ina bhfuil siad ag fanacht go sealadach, agus tomhaltóir ann, ach amháin mar a
 fhoráiltear in Iarscríbhinn SERVIN-3 [cuairteoirí gnó chun críoch bunaíochta, aistrithe
 ionchorparáideacha agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha].
 2. Mura sonraítear a mhalairt in Iarscríbhinn SERVIN-3 [áirithintí do chuairteoirí gnó
 gearrthéarmacha], ceadóidh Páirtí dul isteach do chuairteoirí gnó gearrthéarmacha gan gá le cead
 oibre, tástáil riachtanas eacnamaíoch nó nósanna imeachta eile den chineál céanna um fhormheas
 roimh ré.
 3. Má bhíonn cuairteoirí gnó gearrthéarmacha de chuid Páirtí ag gabháil do sheirbhís a
 sholáthar do thomhaltóir i gcríoch an Pháirtí ina bhfuil siad ag fanacht go sealadach i gcomhréir le
 hIarscríbhinn SERVIN-3 [forchoimeádais maidir le haistrithe ionchorparáideacha, cuairteoirí gnó chun
 críoch bunaíochta agus cuairteoirí gnó gearrthéarmacha], déanfaidh an Páirtí sin cóir nach lú fabhar
 ná mar a thugann sé, i gcásanna mar an gcéanna, dá sholáthróirí seirbhíse féin a thabhairt dóibh
 maidir le soláthar na seirbhíse sin.
 4. Is ar feadh tréimhse nach faide ná 90 lá in aon tréimhse sé mhí a bheidh an tréimhse
 fanachta incheadaithe.
 Airteagal SERVIN.4.4: SOLÁTHRÓIRÍ SEIRBHÍSÍ CONARTHACHA AGUS GAIRMITHE NEAMHSPLEÁCHA
 1. Sna hearnálacha, sna fo-earnálacha agus sna gníomhaíochtaí a shonraítear in Iarscríbhinn
 SERVIN-4 [Soláthraithe Seirbhíse Conartha agus Gairmithe Neamhspleácha] agus faoi réir na
 gcoinníollacha agus na gcáilíochtaí ábhartha a shonraítear inti:
 (a) ceadóidh Páirtí dul isteach agus fanacht sealadach soláthróirí seirbhíse conarthacha agus
 gairmithe neamhspleácha ina chríoch;
 (b) ní dhéanfaidh Páirtí teorainneacha a ghlacadh ná a choimeád ar bun ar líon iomlán na
 soláthróirí seirbhíse conarthacha agus na ngairmithe neamhspleácha de chuid an Pháirtí eile a
 gceadaítear dul isteach agus fanacht sealadach dóibh, i bhfoirm cuótaí uimhriúla ná tástála
 riachtanas eacnamaíocha; agus
 (c) déanfaidh gach Páirtí cóir a thabhairt do sholáthróirí seirbhíse conarthacha agus do ghairmithe
 neamhspleácha de chuid an Pháirtí eile, maidir le soláthar a seirbhísí ina chríoch, cóir nach lú
 fabhar ná an chóir a dhéanann sé, i gcásanna den chineál céanna, dá sholáthraithe seirbhíse
 féin.
 2. Ní bhaineann rochtain a thugtar faoin Airteagal seo ach leis an tseirbhís is ábhar don
 chonradh agus ní thugtar léi teidlíocht chun teideal gairmiúil an Pháirtí a úsáid nuair a chuirtear an
 tseirbhís ar fáil.
 3. Ní mó an líon daoine a chumhdaítear leis an gconradh seirbhíse ná mar is gá chun an
 conradh a chomhlíonadh, mar is féidir a cheangal le dlí an Pháirtí ina soláthraítear an tseirbhís.
 4. Is ar feadh tréimhse charnach 12 mhí, nó ar feadh ré an chonartha, a bheidh an fad fanachta
 incheadaithe, cibé acu is lú.
 109
 ---pagebreak--- Airteagal SERVIN.4.5: Bearta neamh-chomhréireacha
 Sa mhéid is go ndéanann an beart iomchuí difear d’fhanacht shealadach daoine nádúrtha chun
 críocha gnó, níl feidhm ag pointí (b) agus (c) d’Airteagal SERVIN.4.2(1) [Aistrithe Idirchorparáideacha
 agus Cuairteoirí Gnó chun Críocha Bunaíochta], Airteagal SERVIN.4.3(3) [Cuairteoirí gnó
 gearrthéarmacha] agus pointí (b) agus (c) d’Airteagal SERVIN.4.4(1) [Soláthraithe Seirbhíse Conartha
 agus Gairmithe Neamhspleácha] sna cásanna seo a leanas:
 (a) maidir le haon bheart neamh-chomhréireach atá ann cheana de chuid Páirtí:
 (i) i gcás an Aontais:
 (A) an tAontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in Iarscríbhinn
 SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) rialtas láir Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (C) rialtas réigiúnach Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an
 Aontais in Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (d) (D) ar leibhéal rialtas áitiúil, seachas an ceann dá dtagraítear i bpointe
 (C); agus agus
 (ii) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 (A) an rialtas láir, mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) [foroinn réigiúnach], mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (C) rialtas áitiúil;
 (b) leanúint ar aghaidh le haon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointe (a) nó é a
 athnuachan go pras;
 (c) maidir le modhnú ar aon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b)
 den Airteagal seo a mhéid nach laghdaítear comhréireacht an bhirt dá bharr, mar a bhí sé
 díreach roimh an modhnú, le pointí (b) agus (c) d’Airteagal SERVIN.4.2(1), [Aistrithe
 Idirchorparáideacha agus Cuairteoirí Gnó chun Críocha Bunaíochta] Airteagal SERVIN.4.3(3)
 [Cuairteoirí gnó gearrthéarmacha] agus pointí (b) agus (c) d’Airteagal SERVIN.4.4(1)
 [Soláthraithe Seirbhíse Conartha agus Gairmithe Neamhspleácha]; nó
 (d) maidir le haon bheart de chuid Páirtí atá comhsheasmhach le coinníoll nó cáilíocht a
 shonraítear in Iarscríbhinn SERVIN-2 [Bearta a Bheidh Ann Amach Anseo].
 Airteagal SERVIN.4.6: Trédhearcacht
 1. Cuirfidh gach Páirtí faisnéis ar fáil go poiblí maidir le bearta ábhartha a bhaineann le dul
 isteach agus fanacht sealadach daoine nádúrtha de chuid an Pháirtí eile, dá dtagraítear in Airteagal
 SERVIN.4.1(1) [Raon Feidhme agus Sainmhínithe].
 110
 ---pagebreak--- 2. Áireofar san fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1, a mhéid is féidir, an fhaisnéis seo a leanas is
 ábhartha maidir le dul isteach agus fanacht sealadach daoine nádúrtha:
 (a) catagóirí víosa, ceadanna nó aon chineál údaraithe den chineál céanna a bhaineann le
 hiontráil agus fanacht sealadach;
 (b) an doiciméadúchán is gá agus na coinníollacha atá le comhlíonadh;
 (c) an modh chun iarratas a chur isteach agus roghanna i dtaobh cá háit a gcuirfear é, amhail oifigí
 consalachta nó ar líne;
 (d) táillí iarratais agus clár ama táscach le haghaidh iarratas a phróiseáil;
 (e) an fad uasta fanachta faoi gach cineál údaraithe a ndéantar cur síos air i bpointe (a);
 (f) coinníollacha maidir le haon fhadú nó athnuachan atá ar fáil;
 (g) rialacha maidir le cleithiúnaithe tionlacain;
 (h) nósanna imeachta maidir le hathbhreithniú nó achomharc a bheidh ar fáil; agus
 (i) dlíthe iomchuí a bhfuil feidhm ghinearálta acu agus a bhaineann le dul isteach agus fanacht
 sealadach daoine nádúrtha.
 3. Maidir leis an bhfaisnéis dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2, féachfaidh gach Páirtí leis an
 bPáirtí eile a chur ar an eolas go pras faoi aon cheanglas agus nós imeachta nua a thabharfar isteach
 nó faoi na hathruithe ar aon cheanglas agus nós imeachta a dhéanann difear don iarratas
 éifeachtach ar dhul isteach, ar fhanacht shealadach sa Pháirtí agus, i gcás inarb infheidhme, ar chead
 chun dul i mbun oibre sa Pháirtí sin.
 Caibidil 5: Creat rialála
 Roinn 1: Rialáil baile
 Airteagal SERVIN.5.1: Raon Feidhme agus Sainmhínithe
 1. Tá feidhm ag an Roinn seo maidir le bearta ag na Páirtithe a bhaineann le ceanglais agus
 nósanna imeachta ceadúnaithe, le ceanglais agus nósanna imeachta cáilithe, le foirmiúlachtaí agus le
 caighdeáin theicniúla a mbíonn tionchar acu ar na nithe seo a leanas:
 (a) trádáil trasteorann i seirbhísí;
 (b) bunú nó oibriú; nó
 (c) seirbhís a sholáthar trí dhuine nádúrtha de chuid Páirtí a bheith i láthair i gcríoch an Pháirtí eile
 mar a leagtar amach in Airteagal SERVIN.4.1 [Raon feidhme agus Sainmhínithe].
 A mhéid a bhaineann le bearta i ndáil le caighdeáin theicniúla, níl feidhm ag an Roinn seo ach
 amháin maidir leis na bearta sin a dhéanann difear do thrádáil seirbhísí. Chun críocha na roinne seo,
 ní fholaíonn an téarma ‘caighdeáin theicniúla’ caighdeáin theicniúla rialála nó cur chun feidhme le
 haghaidh seirbhísí airgeadais.
 111
 ---pagebreak--- 2. Níl feidhm ag an Roinn seo maidir le ceanglais agus nósanna imeachta ceadúnúcháin, le
 ceanglais agus nósanna imeachta cáilithe, le foirmiúlachtaí agus le caighdeáin theicniúla de bhun
 birt:
 (a) nach bhfuil i gcomhréir le hAirteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh] nó Airteagal 2.3
 [Cóir Náisiúnta] agus dá ndéantar tagairt i bpointí (a) go (c) d'Airteagal SERVIN.2.7(1) [Bearta
 neamh-chomhréireacha agus Eisceachtaí] nó le hAirteagal SERVIN.3.2 [Rochtain ar an
 Margadh], Airteagal SERVIN.3.3 [Láithreacht Áitiúil] nó Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta]
 agus dá dtagraítear i bpointí (a) go (c) d'Airteagal SERVIN.3.6(1) [bearta neamh-
 comhréireacha] nó le pointí (b) agus (c) d'Airteagal SERVIN 4.2(1) [Aistrithe
 Ionchorparáideacha agus Cuairteoirí Gnó Chun Críoch Bunaíochta], nó Airteagal SERVIN 4.3(3)
 [Cuairteoirí gnó gearrthéarmacha]] nó le pointí (b) agus (c) d'Airteagal SERVIN 4.4(1)
 [Soláthraithe seirbhíse conarthacha agus gairmithe neamhspleácha] agus dá dtagraítear in
 Airteagal SERVIN 4.5(1) [Bearta neamh-chomhréireacha]; nó
 (b) dá dtagraítear in Airteagal SERVIN.2.7(2) [Bearta neamh-chomhréireacha agus eisceachtaí] nó
 Airteagal SERVIN.3.6(2) [Bearta neamh-chomhréireacha].
 3. Chun críocha na Roinne seo:
 (a) Ciallaíonn “údarú” an cead chun aon cheann de na gníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (a)
 go pointe (c) de mhír 1 a eascraíonn as nós imeachta, ní mór do dhuine nádúrtha nó
 dlítheanach cloí leis d’fhonn a léiriú go gcomhlíontar ceanglais cheadúnúcháin, ceanglais
 cháilíochta, caighdeáin theicniúla nó foirmiúlachtaí chun an cead sin a fháil, a chothabháil nó a
 athnuachan; agus
 (b) ciallaíonn ‘údarás inniúil’ rialtas nó údarás lárnach, réigiúnach nó áitiúil nó comhlacht
 neamhrialtasach i bhfeidhmiú na gcumhachtaí arna dtarmligean ag rialtais nó údaráis
 lárnacha, réigiúnacha nó áitiúla agus atá i dteideal cinneadh a dhéanamh maidir leis an údarú
 dá dtagraítear i bpointe (a).
 Airteagal SERVIN.5.2: Iarratais a chur isteach
 Seachnóidh gach Páirtí, a mhéid is indéanta, a cheangal ar iarratasóir dul i dteagmháil le níos mó ná
 údarás inniúil amháin i dtaca le gach iarratas ar údarú. I gcás ina bhfuil gníomhaíocht a n-iarrtar
 údarú ina leith laistigh de dhlínse an iliomad údarás inniúil, féadtar go dteastófar il-iarratais.
 Airteagal SERVIN.5.3: Amchláir na n-iarratas
 Má tá údarú de dhíth ar Pháirtí, cinnteoidh sé go gceadóidh a údaráis inniúla, a mhéid is indéanta, go
 gcuirfear iarratas isteach tráth ar bith i rith na bliana. Más ann do thréimhse shonrach ama chun
 iarratas a dhéanamh ar údarú, cinnteoidh an Páirtí go gceadóidh na húdaráis inniúla tréimhse
 réasúnach ama chun iarratas a chur isteach.
 Airteagal SERVIN.5.4: Iarratais leictreonacha agus glacadh le cóipeanna
 Má dhéanann Páirtí údarú a cheangal, áiritheoidh sé go ndéanfaidh a chuid údarás inniúil an méid
 seo a leanas:
 (a) foráil a dhéanamh, a mhéid is féidir, maidir le hiarratais a bheith comhlánaithe trí mheán
 leictreonach, lena n-áirítear ó laistigh de chríoch an Pháirtí eile; agus
 112
 ---pagebreak--- (b) glacadh cóipeanna de dhoiciméid, atá fíordheimhnithe de réir dhlí baile an Pháirtí, in ionad
 doiciméad bunaidh, mura rud é go gceanglaíonn na húdaráis inniúla doiciméid bhunaidh chun
 sláine an phróisis údaraithe a chosaint.
 Airteagal SERVIN.5.5: Iarratais a phróiseáil
 1. Má dhéanann Páirtí údarú a cheangal, áiritheoidh sé go ndéanfaidh a chuid údarás inniúil an
 méid seo a leanas:
 (a) iarratais a phróiseáil i rith na bliana. I gcás nach bhfuil sé sin indéanta, ba cheart an fhaisnéis
 sin a chur ar fáil don phobal roimh ré, a mhéid is féidir;
 (b) a mhéid is indéanta, clár ama táscach a chur ar fáil le haghaidh iarratas a phróiseáil. Beidh an
 tréimhse ama sin réasúnach a mhéid is indéanta;
 (c) arna iarraidh sin ag an iarratasóir, faisnéis maidir le stádas an iarratais a chur ar fáil gan moill
 mhíchuí;
 (d) a mhéid is indéanta, iomláine iarratais ar phróiseáil faoi dhlíthe agus rialacháin baile an Pháirtí
 a fhionnadh gan moill mhíchuí;
 (e) má mheasann siad go bhfuil iarratas iomlán chun críocha próiseála faoi dhlíthe agus rialacháin
 baile an Pháirtí,19 laistigh de thréimhse réasúnach ama tar éis an t-iarratas a chur isteach,
 áiritheoidh siad:
 (i) (i) go ndéanfar próiseáil an iarratais a chur i gcrích; agus agus
 (ii) (ii) go gcuirfear an cinneadh maidir leis an iarratas in iúl don iarratasóir, a mhéid
 is indéanta i scríbhinn20;
 (f) má mheasann siad go bhfuil iarratas neamhiomlán chun críocha próiseála faoi dhlíthe agus
 rialacháin baile an Pháirtí, a mhéid is indéanta, laistigh de thréimhse réasúnach ama tar éis an
 t-iarratas a chur isteach, áiritheoidh siad:
 (i) a chur in iúl don iarratasóir go bhfuil an t-iarratas neamhiomlán;
 (ii) arna iarraidh sin ag an iarratasóir, sainaithint a dhéanamh ar an bhfaisnéis bhreise is
 gá chun an t-iarratas a chomhlánú nó ar shlí eile chun treoir a thabhairt maidir leis an
 gcúis a meastar an t-iarratas a bheith neamhiomlán; agus
 19
 Agus srianta ó thaobh acmhainní de á gcothromú leis an ualach a d’fhéadfadh a bheith ar ghnólachtaí, i
 gcásanna ina bhfuil sé réasúnta déanamh amhlaidh, féadfaidh na húdaráis inniúla a cheangal go
 gcuirfear an fhaisnéis uile isteach i bhformáid shonraithe lena meas go bhfuil sí ‘críochnaithe chun
 críoch próiseála’.
 20
 Féadfaidh údaráis inniúla an ceanglas sin a chomhlíonadh a leagtar amach i bpointe (ii) trína chur in iúl
 roimh ré i scríbhinn don iarratasóir, lena n-áirítear trí bheart foilsithe, mura bhfaightear freagairt
 laistigh de thréimhse ama sonraithe ó dháta chur isteach an iarratais gur tásc é sin go bhfuil glactha leis
 an iarratas. Ba cheart a thuiscint leis an tagairt do “i scríbhinn” go gcuimsítear inti formáid leictreonach
 chomh maith.
 113
 ---pagebreak--- (iii) (iii) deis a thabhairt don iarratasóir an fhaisnéis bhreise a sholáthar chun an t-
 iarratas a chur i gcrích21;
 mura bhfuil aon cheann de na nithe thuas indéanta, áfach, agus má dhiúltaítear don iarratas
 mar gheall ar neamhiomláine, áiritheoidh údaráis inniúla go gcuirfidh siad an t-iarratasóir ar
 an eolas laistigh de thréimhse réasúnta ama; agus
 (g) má dhiúltaítear d’iarratas, ar a dtionscnamh féin nó arna iarraidh sin don iarratasóir, cuirfidh
 siad in iúl don iarratasóir na cúiseanna leis an diúltú agus an tréimhse ama le haghaidh
 achomharc i gcoinne an chinnidh sin agus, más infheidhme, na nósanna imeachta chun
 iarratas a chur isteach an athuair.
 2. Áiritheoidh na Páirtithe go dtabharfaidh a n-údaráis inniúla údarú a luaithe a shuífear, i
 bhfianaise scrúdú iomchuí, go bhfuil na coinníollacha chun údarú a fháil á gcomhlíonadh ag an
 iarratasóir.
 3. Áiritheoidh na Páirtithe go dtiocfaidh an t-údarú i bhfeidhm, a luaithe a dheonófar é, gan
 moill mhíchuí, faoi réir na dtéarmaí agus na gcoinníollacha is infheidhme22.
 Airteagal SERVIN.5.6: Táillí
 1. Maidir le gach gníomhaíocht eacnamaíoch seachas seirbhísí airgeadais, áiritheoidh gach
 Páirtí go mbeidh na táillí údaraithe a ghearrfaidh a údaráis inniúla réasúnach agus trédhearcach agus
 nach gcuirfidh siad srian iontu féin ar sholáthar na seirbhíse iomchuí ná ar shaothrú aon
 ghníomhaíochta eacnamaíche eile. Ag féachaint don ualach costais agus riaracháin, moltar do gach
 Páirtí glacadh le táillí údaraithe trí mheán leictreonach.
 2. Maidir le seirbhísí airgeadais, áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a údaráis inniúil, maidir le
 táillí údaraithe a ghearrann siad, sceideal táillí nó faisnéise a chur ar fáil d’iarratasóirí i dtaobh conas
 a chinntear méideanna na dtáillí, agus nach n-úsáidfidh siad na táillí mar mhodh chun gealltanais nó
 oibleagáidí an Pháirtí a sheachaint.
 3. Ní áirítear le táillí údarúcháin táillí i gcomhair úsáid acmhainní nádúrtha, íocaíochtaí as ceant,
 tairiscintí ná modhanna neamh-idirdhealaitheacha eile chun lamháltais a dhámhachtain, ná
 ranníocaíochtaí sainordaithe chun seirbhís uilíoch a sholáthar.
 Airteagal SERVIN.5.7: Measúnú cáilíochtaí
 Má éilíonn Páirtí scrúdú chun measúnú a dhéanamh ar cháilíochtaí iarratasóra ar údarú, áiritheoidh
 sé go ndéanfaidh a údaráis inniúla scrúdú den sórt sin a sceidealú ag eatraimh réasúnta minice agus
 soláthróidh sé tréimhse réasúnach ama chun a chumasú d’iarratasóirí a iarraidh go ndéanfar an
 scrúdú. A mhéid is indéanta, glacfaidh gach Páirtí le hiarrataí i bhformáid leictreonach ar scrúduithe
 den sórt sin a dhéanamh agus breithneoidh sé úsáid meán leictreonach i ngnéithe eile de phróisis
 scrúdaithe.
 21
 Ní cheanglaítear leis an “deis” sin ar údarás inniúil síneadh a chur leis na spriocdhátaí.
 22
 Ní bheidh údaráis inniúla freagrach as moill de dheasca cúiseanna nach dtagann faoina n-inniúlacht.
 114
 ---pagebreak--- Airteagal SERVIN.5.8: Foilsiú agus faisnéis ar fáil
 1. Má theastaíonn údarú ó Pháirtí, foilseoidh sé go pras an fhaisnéis is gá do dhaoine atá i
 mbun na ngníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal SERVIN.5.1(1) [Raon Feidhme agus
 Sainmhínithe] nó atá ag iarraidh na gníomhaíochtaí sin a dhéanamh, ar faisnéis í lena gceanglaítear
 ar an údarú na ceanglais, na foirmiúlachtaí na caighdeáin theicniúla agus na nósanna imeachta a
 chomhlíonadh maidir leis an údarú sin a fháil, a choinneáil ar bun, a leasú agus a athnuachan.
 Áireofar ar an bhfaisnéis sin, a mhéid is ann di:
 (a) na ceanglais agus na nósanna imeachta maidir le ceadúnú agus cáilíochtaí agus na
 foirmiúlachtaí;
 (b) sonraí teagmhála na n-údaráis inniúla ábhartha;
 (c) táillí údarúcháin;
 (d) caighdeáin theicniúla is infheidhme;
 (e) nósanna imeachta maidir le hachomharc nó athbhreithniú ar bhreitheanna a bhaineann le
 hiarratais;
 (f) nósanna imeachta chun faireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh téarmaí agus coinníollacha
 ceadúnas nó cáilíochtaí;
 (g) deiseanna le haghaidh rannpháirtíocht an phobail, amhail trí éisteachtaí nó tuairimí; agus
 (h) cláir ama táscacha le haghaidh iarratas a phróiseáil.
 Chun críocha na Roinne seo, ciallaíonn “foilsiú” a chur san áireamh i bhfoilseachán oifigiúil, amhail
 iris oifigiúil, nó ar láithreán gréasáin oifigiúil. Déanfaidh páirtithe foilseacháin leictreonacha a
 chomhdhlúthú i dtairseach aonair ar líne nó áiritheoidh siad ar shlí eile go ndéanfaidh na húdaráis
 inniúla rochtain éasca orthu trí mhodhanna leictreonacha malartacha.
 2. Ceanglóidh gach Páirtí ar gach ceann dá údaráis inniúla freagra a thabhairt ar aon iarraidh ar
 fhaisnéis nó ar chúnamh, a mhéid is indéanta.
 Airteagal SERVIN.5.9: Caighdeáin theicniúla
 Spreagfaidh gach Páirtí a údaráis inniúla, agus caighdeáin theicniúla á nglacadh aige, chun caighdeáin
 theicniúla a ghlacadh a fhorbrófar trí phróisis oscailte thrédhearcacha, agus spreagfaidh sé aon
 chomhlacht, lena n-áirítear eagraíochtaí idirnáisiúnta ábhartha, atá ainmnithe chun caighdeáin
 theicniúla a fhorbairt chun é sin a dhéanamh trí phróisis oscailte thrédhearcacha.
 Airteagal SERVIN.5.10: Coinníollacha maidir le húdarú
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh bearta a bhaineann le húdarú bunaithe ar chritéir a
 choisceann ar na húdaráis inniúla a gcumhacht measúnaithe a fheidhmiú ar bhealach treallach agus
 féadfar a áireamh iontu, inter alia, inniúlacht agus an cumas seirbhís nó aon ghníomhaíocht
 eacnamaíoch eile a sholáthar, lena n-áirítear déanamh amhlaidh i gcomhréir le ceanglais rialála Páirtí
 amhail ceanglais sláinte agus comhshaoil. D’fhonn amhras a sheachaint, tuigeann na Páirtithe go
 bhféadfaidh údarás inniúil, agus cinntí á ndéanamh aige, critéir a chothromú;
 115
 ---pagebreak--- 2. Is mar seo a leanas a bheidh na critéir dá dtagraítear i mír 1:
 (a) soiléir agus gan athbhrí;
 (b) oibiachtúil agus trédhearcach;
 (c) réamhbhunaithe;
 (d) curtha ar fáil go poiblí roimh ré;
 (e) neamhchlaonta; agus
 (f) inrochtana go héasca.
 3. Má ghlacann nó má choinníonn Páirtí ar bun beart a bhaineann le húdarú, áiritheoidh sé an
 méid seo a leanas:
 (a) go bpróiseálfaidh an t-údarás inniúil lena mbaineann iarratais agus sroicheann agus riarann sé
 a chuid cinntí go hoibiachtúil agus go neamhchlaonta ar bhealach atá neamhspleách ar
 thionchar míchuí aon duine a dhéanann an ghníomhaíocht eacnamaíoch a bhfuil údarú ag
 teastáil ina leith; agus
 (b) nach gcuirfidh na nósanna imeachta féin cosc ar chomhlíonadh na gceanglas.
 Airteagal SERVIN.5.11: Líon teoranta ceadúnas
 I gcás ina bhfuil teorainn le líon gceadúnas atá ar fáil i leith gníomhaíocht áirithe mar gheall ar
 ghanntanas na n-acmhainní nádúrtha nó na hinniúlachta teicniúla atá ar fáil, cuirfidh Páirtí nós
 imeachta roghnúcháin i bhfeidhm maidir le hiarrthóirí ionchasacha lena soláthrófar ráthaíochtaí
 iomlána i dtaobh neamhchlaontachta agus trédhearcachta, lena n-áirítear, go háirithe, poiblíocht
 leordhóthanach faoi sheoladh, déanamh agus tabhairt i gcrích an nós imeachta. Agus na rialacha
 maidir leis an nós imeachta roghnúcháin á mbunú, féadfaidh Páirtí cuspóirí beartais dlisteanacha a
 chur san áireamh, lena n-áirítear gnéithe a bhaineann le sláinte, sábháilteacht, cosaint an
 chomhshaoil agus caomhnú na hoidhreachta cultúrtha.
 Roinn 2: Forálacha a bhfuil feidhm ghinearálta acu
 Airteagal SERVIN.5.12: Nósanna imeachta i leith cinntí riaracháin
 Coinneoidh Páirtí ar bun binsí nó nósanna imeachta breithiúnacha, eadrána nó riaracháin a
 dhéanann foráil, ar iarraidh ó infheisteoir nó ó sholáthraí seirbhíse de chuid an Pháirtí eile dá
 ndéantar difear, chun athbhreithniú pras a dhéanamh ar chinntí riaracháin agus, i gcás ina bhfuil
 bonn cuí leo, leigheasanna, a dhéanann difear do bhunú nó d’oibriú, don trádáil trasteorann i
 seirbhísí nó do sholáthar seirbhíse trí dhuine nádúrtha Páirtí a bheith i láthair i gcríoch an Pháirtí eile.
 Chun críocha na Roinne seo, ciallaíonn ‘cinntí riaracháin’ cinneadh nó gníomh a bhfuil
 éifeacht dhlíthiúil leis a bhaineann le duine ar leith i gcás aonair agus cumhdaítear leis an cás
 nach ndéantar an cinneadh nó an gníomh sin nuair a cheanglaítear amhlaidh le dlí Páirtí.
 Mura bhfuil na nósanna imeachta sin neamhspleách ar an údarás inniúil a bhfuil de chúram air an
 cinneadh riaracháin lena mbaineann a dhéanamh, áiritheoidh Páirtí go bhforálfar maidir le
 hathbhreithniú oibiachtúil, neamhchlaonta go hiarbhír leis na nósanna imeachta sin.
 116
 ---pagebreak--- Airteagal SERVIN.5.13: Cáilíochtaí Gairmiúla
 1. Ní choiscfidh aon ní san Airteagal seo ar Pháirtí a cheangal go mbeidh ag daoine nádúrtha na
 cáilíochtaí gairmiúla is gá a shonraítear sa chríoch ina ndéantar an ghníomhaíocht, don earnáil
 gníomhaíochta lena mbaineann23.
 2. Féadfaidh na comhlachtaí gairmiúla nó na húdaráis ghairmiúla, atá ábhartha don earnáil
 gníomhaíochta lena mbaineann ina gcríocha faoi seach, moltaí comhpháirteacha a fhorbairt agus a
 chur ar fáil don Chomhairle Comhpháirtíochta maidir le cáilíochtaí gairmiúla a aithint. Beidh
 measúnú fianaise-bhunaithe ar na nithe seo a leanas mar thaca leis na moltaí comhpháirteacha sin:
 (a) luach eacnamaíoch socraithe atá beartaithe maidir le cáilíochtaí gairmiúla a aithint; agus
 (b) comhoiriúnacht na réimeas faoi seach, is é sin, a mhéid atá na ceanglais arna gcur i bhfeidhm
 ag gach Páirtí don údarú, don cheadúnú, don oibríocht agus don deimhniú ag teacht lena
 chéile.
 3. Tar éis di moladh comhpháirteach a fháil, déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta
 athbhreithniú ar a comhsheasmhacht leis an Teideal seo laistigh de thréimhse réasúnach ama.
 Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, tar éis an athbhreithnithe sin, socrú a fhorbairt agus a
 ghlacadh maidir leis na coinníollacha chun cáilíochtaí gairmiúla a aithint trí chinneadh mar
 iarscríbhinn a ghabhann leis an gComhaontú seo, agus a measfar gur cuid dhílis den Teideal seo é24.
 4. Le socrú dá dtagraítear faoi mhír 3 , déanfar foráil maidir leis na coinníollacha chun
 aitheantas a thabhairt do cháilíochtaí gairmiúla a baineadh amach san Aontas agus do cháilíochtaí
 gairmiúla a fuarthas sa Ríocht Aontaithe a bhaineann le gníomhaíocht a chumhdaítear leis an Teideal
 seo agus le Teideal III [Trádáil Dhigiteach] de Cheannteideal a hAon.
 5. Cuirfear na Treoirlínte maidir le socruithe i ndáil le haitheantas a thabhairt do cháilíochtaí
 gairmiúla a leagtar amach in Iarscríbhinn SERVIN-6 [Treoirlínte maidir leis na Socruithe i gcomhair
 Cáilíochtaí Gairmiúla a Aithint] san áireamh agus na moltaí comhpháirteacha dá dtagraítear i mír 2
 den Airteagal seo á bhforbairt agus déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta iad a chur san
 áireamh agus measúnú á dhéanamh aici ar cheart Socrú den sórt sin a ghlacadh, dá dtagraítear i mír
 3 den Airteagal seo.
 Roinn 3: Seirbhísí seachadta
 Airteagal SERVIN.5.14: Raon Feidhme agus Sainmhínithe
 1. Tá feidhm ag an alt seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear do sholáthar
 seirbhísí seachadta de bhreis ar Chaibidlí 1, 2, 3 agus 4 den Teideal seo, agus de bhreis ar Ranna 1
 agus 2 den Chaibidil seo.
 23
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní fhorléireofar an tAirteagal seo mar ní a choiscfidh comhaontú
 amháin nó níos mó a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích idir na Páirtithe maidir le haitheantas a
 thabhairt do cháilíochtaí gairmiúla ar choinníollacha agus ceanglais nach ionann iad agus na
 comhaontuithe dá bhforáiltear san Airteagal seo.
 24
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní dhéanfar cáilíochtaí a aithint go huathoibríoch mar thoradh ar na
 socruithe sin ach, ar mhaithe le leas frithpháirteach an dá Pháirtí, leagfar síos na coinníollacha le
 haghaidh na n-údarás inniúil a dheonaíonn an t-aitheantas.
 117
 ---pagebreak--- 2. Chun críocha na Roinne seo:
 (a) ciallaíonn ‘seirbhísí seachadta’ seirbhísí poist, seirbhísí cúiréarachta, seirbhísí mearsheachadta
 nó seirbhísí mearphoist, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí seo a leanas: ítimí poist a bhailiú, a
 shórtáil, a iompar agus a sheachadadh.
 (b) ciallaíonn ‘seirbhísí mearsheachadta’ ítimí poist a bhailiú, a shórtáil, a iompar agus a
 sheachadadh ar luas brostaithe agus ar iontaofacht agus féadfaidh eilimintí breisluacha a
 bheith ar áireamh iontu amhail bailiú ón bpointe tionscnaimh, seachadadh pearsanta chuig an
 seolaí, rianú, an fhéidearthacht an ceann scríbe agus an seolaí a athrú ar idirthuras nó dearbhú
 go bhfuarthas iad;
 (c) ciallaíonn ‘seirbhísí mearphoist’ seirbhísí mearsheachadta idirnáisiúnta arna soláthar trí
 Chomharchumann EMS, ar comhlachas deonach é d’oibreoirí poist ainmnithe faoin Aontas
 Poist Uilechoiteann (UPU);
 (d) ciallaíonn ‘ceadúnas’ údarú a fhéadfaidh údarás rialála de chuid Páirtí a cheangal ar sholáthraí
 aonair chun go dtairgfidh an soláthraí sin seirbhísí poist agus cúiréireachta;
 (e) ciallaíonn ‘ítim poist’ ítim suas le 31.5kg arna díriú san fhoirm dheiridh ina bhfuil sé le hiompar
 ag aon chineál soláthraí seirbhísí seachadta, poiblí nó príobháideach, agus féadfaidh ítimí
 amhail litreacha, beartáin, nuachtáin nó catalóga a bheith san áireamh ann;
 (f) ciallaíonn ‘monaplacht phoist’ an ceart eisiach chun seirbhísí seachadta sonraithe a sholáthar
 laistigh de chríoch Páirtí nó laistigh d’fhoroinn den chríoch sin de bhun dhlí an Pháirtí sin; agus
 agus
 (g) ciallaíonn ‘seirbhís uilíoch’ buansoláthar seirbhíse seachadta de cháilíocht shonraithe ag gach
 pointe i gcríoch Páirtí nó i bhforoinnt na seirbhíse sin ar phraghsanna inacmhainne do gach
 úsáideoir.
 Airteagal SERVIN.5.15: Seirbhís Uilíoch
 1. Tá an ceart ag gach Páirtí an cineál oibleagáide seirbhíse uilíche is mian leis a choinneáil ar
 bun a shainiú agus a raon feidhme agus a chur chun feidhme a chinneadh. Déanfar aon oibleagáid
 seirbhíse uilíche a riar ar bhealach trédhearcach, neamh-idirdhealaitheach agus neodrach i leith gach
 soláthraí a bheidh faoi réir na hoibleagáide.
 2. Má éilíonn Páirtí go soláthrófar seirbhísí mearphoist isteach ar bhonn seirbhíse uilíche, ní
 thabharfaidh sé cóir fhabhrach do na seirbhísí sin thar sheirbhísí mearsheachadta idirnáisiúnta eile.
 Airteagal SERVIN.5.16: Maoiniú seirbhíse uilíche
 Ní fhorchuirfidh páirtí táillí ná muirir eile ar sholáthar seirbhíse seachadta nach seirbhís uilíoch í chun
 soláthar seirbhíse uilíche a mhaoiniú. Níl feidhm ag an Airteagal seo maidir le bearta cánachais ná
 táillí riaracháin is infheidhme go ginearálta.
 Airteagal SERVIN.5.17: Cosc cleachtais saofa margaidh
 Áiritheoidh gach páirtí nach rachaidh soláthraithe seirbhísí seachadta atá faoi réir oibleagáid
 seirbhíse uilíche nó monaplachtaí poist i mbun cleachtais a shaobhann an margadh amhail:
 118
 ---pagebreak--- (a) úsáid a bhaint as ioncam a fhaightear ó sholáthar na seirbhíse atá faoi réir oibleagáid seirbhíse
 uilíche nó ó mhonaplacht poist chun soláthar mearsheirbhíse nó aon seirbhíse seachadta nach
 bhfuil faoi réir oibleagáide seirbhíse uilíche a thras-fhóirdheonú, nó nó
 (b) difreáil gan údar idir custaiméirí maidir le taraifí nó téarmaí agus coinníollacha eile chun
 seirbhís atá faoi réir oibleagáide seirbhíse uilíche nó monaplachta poist a sholáthar.
 Airteagal SERVIN.5.18: Ceadúnais
 1. Má éilíonn Páirtí ceadúnas chun seirbhísí seachadta a sholáthar, déanfaidh sé an méid seo a
 leanas a chur ar fáil go poiblí:
 (a) na ceanglais cheadúnúcháin go léir agus an tréimhse ama go léir is gá de ghnáth chun teacht
 ar chinneadh maidir le hiarratas ar cheadúnas; agus
 (b) téarmaí agus coinníollacha na gceadúnas.
 2. Beidh na nósanna imeachta, oibleagáidí agus ceanglais ceadúnais trédhearcach, neamh-
 idirdhealaitheach agus bunaithe ar chritéir oibiachtúla.
 3. Má dhiúltaíonn an t-údarás inniúil d’iarratas ar cheadúnas, cuirfidh sé na cúiseanna leis an
 diúltú in iúl i scríbhinn don iarratasóir. Bunóidh gach Páirtí nós imeachta achomhairc trí chomhlacht
 neamhspleách a bheidh ar fáil d’iarratasóirí ar diúltaíodh a gceadúnas. Féadfaidh an comhlacht sin a
 bheith ina chúirt.
 Airteagal SERVIN.5.19: Neamhspleáchas an chomhlachta rialála
 1. Bunóidh gach Páirtí nó coinneoidh sé ar bun comhlacht rialála a bheidh leithleach go dlíthiúil
 agus neamhspleách ó thaobh feidhme de ó aon soláthraí seirbhísí seachadta. Páirtí a bhfuil gnóthais
 faoina úinéireacht nó a bhfuil gnóthais á rialú aige, áiritheoidh sé go mbeidh dealú struchtúrach
 éifeachtach ann idir an fheidhm rialála agus na gníomhaíochtaí a bhaineann le húinéireacht nó le
 rialú.
 2. Déanfaidh na comhlachtaí rialála a gcúraimí ar bhealach trédhearcach agus tráthúil agus
 beidh acmhainní airgeadais agus daonna leordhóthanacha acu chun an cúram a shanntar dóibh a
 chur i gcrích. Beidh a gcinntí neamhchlaonta i ndáil leis na rannpháirtithe uile sa mhargadh.
 Roinn 4: Seirbhísí teileachumarsáide
 Airteagal SERVIN.5.20: Raon feidhme
 Tá feidhm ag an alt seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear do sholáthar seirbhísí
 teileachumarsáide de bhreis ar Chaibidlí 1, 2, 3 agus 4 den Teideal seo, agus de bhreis ar Ranna 1
 agus 2 den Chaibidil seo.
 Airteagal SERVIN.5.21: Sainmhínithe
 Chun críocha na Roinne seo:
 (a) ciallaíonn ‘saoráidí gaolmhara’ seirbhísí gaolmhara, bonneagar fisiceach agus saoráidí eile nó
 eilimintí atá comhlachaithe le líonra teileachumarsáide nó le seirbhís teileachumarsáide a
 119
 ---pagebreak--- chumasaíonn soláthar seirbhísí nó a thacaíonn leo tríd an líonra nó tríd an tseirbhís sin nó a
 bhfuil an cumas iontu déanamh amhlaidh;
 (b) Ciallaíonn “úsáideoir deiridh” tomhaltóir deiridh seirbhíse teileachumarsáide poiblí, nó
 rannpháirtí le seirbhís teileachumarsáide poiblí, lena n-áirítear soláthróir seirbhíse seachas
 soláthróir seirbhísí teileachumarsáide poiblí;
 (c) ciallaíonn ‘saoráidí riachtanacha’ saoráidí de chuid líonra teileachumarsáide poiblí nó de chuid
 seirbhíse teileachumarsáide poiblí:
 (i) nach bhfuil á soláthar, ina n-iomláine nó den chuid is mó, ach ag soláthraí amháin nó
 ag líon teoranta soláthraithe; agus
 (ii) nach féidir saoráidí eile a chur ina n-ionad ar bhonn eacnamaíoch nó ar bhonn teicniúil
 chun seirbhís a sholáthar;
 (d) Ciallaíonn “idirnascadh” nascadh líonraí teileachumarsáide poiblí a úsáideann na soláthróirí
 céanna líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide nó soláthraithe éagsúla
 líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide chun gur féidir le húsáideoirí
 soláthraí amháin cumarsáid a dhéanamh le húsáideoirí an tsoláthróra chéanna nó soláthraí
 eile nó rochtain a fháil ar sheirbhísí a sholáthraíonn soláthróir eile, is cuma cé acu ag na
 soláthraithe lena mbaineann nó ag aon soláthróir eile a bhfuil rochtain acu ar an líonra a
 chuireann na seirbhísí sin ar fáil;
 (e) Ciallaíonn “seirbhís fánaíochta soghluaiste idirnáisiúnta” seirbhís shoghluaiste thráchtála a
 sholáthraítear de bhun comhaontú tráchtála idir soláthraithe seirbhísí teileachumarsáide
 poiblí a chuireann ar chumas úsáideora deiridh a ghléas láimhe soghluaiste baile nó a ghléas
 eile a úsáid le haghaidh guthsheirbhísí, sonraí nó seirbhísí teachtaireachtaí agus iad lasmuigh
 den chríoch ina bhfuil líonra teileachumarsáide poiblí baile an úsáideora deiridh lonnaithe;
 (f) ciallaíonn ‘seirbhís rochtana ar an idirlíon’ seirbhís cumarsáide leictreonaí atá ar fáil don
 phobal agus a sholáthraíonn rochtain ar an idirlíon, agus dá bhrí sin nascacht le beagnach gach
 pointe deiridh ar an idirlíon, beag beann ar an teicneolaíocht líonra agus ar an trealamh
 teirminéil atá in úsáid;
 (g) ciallaíonn ‘ciorcad léasaithe’ seirbhísí nó saoráidí teileachumarsáide, lena n-áirítear seirbhísí
 de chineál fíorúil, lena gcuirtear cumas i leataobh le haghaidh úsáid thiomnaithe úsáideora, nó
 infhaighteacht úsáideora, idir dhá phointe ainmnithe nó níos mó;
 (h) ciallaíonn ‘mórsholáthraí’ soláthraí líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide a
 bhfuil sé ar a chumas difear ábhartha a dhéanamh do théarmaí rannpháirtíochta, ag féachaint
 do phraghas agus do sholáthar, i margadh iomchuí do líonraí teileachumarsáide nó do
 sheirbhísí teileachumarsáide de thoradh rialú a bheith aige ar shaoráidí riachtanacha nó ar a
 staid sa mhargadh sin a úsáid;
 (i) ciallaíonn ‘eilimint líonra’ saoráid nó trealamh a úsáidtear chun seirbhís teileachumarsáide a
 sholáthar, lena n-áirítear gnéithe, feidhmeanna agus cumais arna soláthar trí bhíthin na
 saoráide nó an trealaimh sin;
 (j) ciallaíonn ‘iniomparthacht uimhreach’ cumas rannpháirtí, a iarrann amhlaidh, na huimhreacha
 teileafóin céanna a choimeád, ar an suíomh céanna i gcás líne fosaithe, gan lagú ar cháilíocht,
 120
 ---pagebreak--- ar iontaofacht ná ar áisiúlacht agus iad ag aistriú idir an chatagóir céanna soláthraithe
 teileachumarsáide poiblí;
 (k) ciallaíonn ‘líonra poiblí teileachumarsáide’ aon líonraí teileachumarsáide a úsáidtear go
 hiomlán nó go formhór le haghaidh soláthar seirbhísí teileachumarsáide poiblí lena dtacaítear
 le faisnéis a aistriú idir críochphointí líonra;
 (l) ciallaíonn ‘seirbhís teileachumarsáide phoiblí’ aon seirbhís teileachumarsáide a thairgtear don
 phobal i gcoitinne;
 (m) ciallaíonn ‘rannpháirtí’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach ar páirtí é i gconradh le soláthraí
 seirbhísí teileachumarsáide i dtaca leis na seirbhísí sin;
 (n) ciallaíonn ‘teileachumarsáid’ comharthaí a tharchur agus a ghlacadh ar aon mhodh
 leictreamaighnéadach;
 (o) ciallaíonn ‘líonra teileachumarsáide’ córais tarchuir, agus i gcás inarb infheidhme, trealamh
 lasctha nó ródúcháin agus acmhainní eile, lena n-áirítear eilimintí neamhghníomhacha líonra,
 a cheadaíonn iompar comharthaí ar shreang, ar raidió, ar mhodh optach nó ar mhodh
 leictreamaighnéadach eile;
 (p) ciallaíonn ‘údarás rialála teileachumarsáide’ an comhlacht nó na comhlachtaí a gcuireann
 Páirtí de chúram air nó orthu rialú a dhéanamh ar líonraí teileachumarsáide agus seirbhísí
 teileachumarsáide eile a chumhdaítear leis an Roinn seo;
 (q) ciallaíonn ‘seirbhís teileachumarsáide’ seirbhís, a bhaineann go hiomlán nó go príomha le
 hiompar comharthaí ar líonraí teileachumarsáide, ar líonraí teileachumarsáide, lena n-áirítear
 seirbhísí a úsáidtear le haghaidh craolacháin, ach lena n-eisiatar seirbhísí a sholáthraíonn
 ábhar a tharchuirtear trí úsáid a bhaint as líonraí agus seirbhísí cumarsáide leictreonaí, nó
 seirbhísí a bhfuil smacht eagarthóireachta acu ar an ábhar sin;
 (r) ciallaíonn ‘seirbhís uilíoch’ an tsraith íosta de cháilíocht nach mór a chur ar fáil do gach
 úsáideoir, nó do thacar úsáideoirí, i gcríoch Páirtí, nó i bhforoinn den chríoch sin, beag beann
 ar a suíomh geografach agus ar phraghas inacmhainne; agus
 (s) ciallaíonn ‘úsáideoir’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach a úsáideann seirbhís
 teileachumarsáide poiblí.
 Airteagal SERVIN.5.22: Údarás Rialála Teileachumarsáide
 1. Bunóidh gach Páirtí nó coinneoidh sé ar bun comhlacht rialála a dhéanfaidh an méid seo a
 leanas:
 (a) a bheith leithleach go dlíthiúil agus neamhspleách ó thaobh feidhme de ó aon soláthraí
 seirbhísí seachadta, seirbhísí teileachumarsáide nó trealaimh teileachumarsáide;
 (b) úsáid a bhaint as nósanna imeachta agus cinntí a dhéanamh atá neamhchlaonta i ndáil le
 rannpháirtithe uile an mhargaidh;
 (c) gníomhú go neamhspleách agus nach lorgaíonn sé ná ní ghlacann sé treoracha ó aon
 chomhlacht eile maidir le feidhmiú na gcúraimí a shanntar dó le dlí chun na hoibleagáidí a
 leagtar amach in Airteagal SERVIN.5.24 [Idirnascadh], Airteagal SERVIN.5.25 [Rochtain agus
 121
 ---pagebreak--- Úsáid], Airteagal SERVIN.5.26 [Díospóidí teileachumarsáide a réiteach], Airteagal SERVIN.5.28
 [Idirnascadh le mórsholáthraithe] agus Airteagal SERVIN.5.29 [Rochtain ar shaoráidí
 riachtanacha soláthraithe];
 (d) an chumhacht rialála a bheith aige, chomh maith le hacmhainní leordhóthanacha airgeadais
 agus daonna, chun na cúraimí a luaitear i bpointe (c) a dhéanamh;
 (e) an chumhacht a bheith aige a áirithiú go ndéanfaidh soláthraithe líonraí teileachumarsáide nó
 seirbhísí teileachumarsáide, an fhaisnéis go léir a sholáthar dó, go pras arna iarraidh sin, 25lena
 n-áirítear an fhaisnéis airgeadais, is gá chun a chumasú dó na cúraimí a luaitear i bpointe (c) a
 dhéanamh; agus agus
 (f) a chumhachtaí a ghníomhú go trédhearcach tráthúil.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar na cúraimí a shannfar don údarás rialála
 teileachumarsáide a chur in iúl go poiblí i bhfoirm inrochtana shoiléir, go háirithe i gcás ina sannfar
 na tascanna sin do níos mó ná comhlacht amháin.
 3. Páirtí a choinníonn úinéireacht nó ceannas ar sholáthraithe a sholáthraíonn líonraí nó
 seirbhísí cumarsáide leictreonaí, áiritheoidh sé go mbeidh deighilt struchtúrach idir an fheidhm
 rialála agus na gníomhaíochtaí a bhaineann le húinéireacht nó le ceannas.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh ceart ag soláthraí nó úsáideoir líonraí teileachumarsáide
 nó seirbhísí teileachumarsáide a ndéantar difear dó le cinneadh ag an údarás rialála
 teileachumarsáide chun achomharc a dhéanamh os comhair comhlacht achomhairc atá
 neamhspleách ar an údarás rialála agus aon pháirtithe eile a ndéanfar difear dóibh. Go dtí go
 bhfaighfear toradh an achomhairc, beidh feidhm ag an gcinneadh mura ndeonófar bearta
 idirthréimhseacha i gcomhréir le dlí an Pháirtí.
 Airteagal SERVIN.5.23: Údarú chun líonraí nó seirbhísí teileachumarsáide a sholáthar
 1. Ceadóidh gach Páirtí soláthar líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide gan
 údarú foirmiúil roimh ré.
 2. Cuirfidh gach Páirtí ar fáil go poiblí na critéir, nósanna imeachta agus na téarmaí agus
 coinníollacha is infheidhme faoina gceadaítear do sholáthraithe líonraí teileachumarsáide agus
 seirbhísí teileachumarsáide a chur ar fáil.
 3. Aon chritéir údarúcháin agus nósanna imeachta is infheidhme, beidh siad chomh simplí,
 oibiachtúil, trédhearcach, neamh-idirdhealaitheach comhréireach agus is féidir. Aon choinníoll a
 fhorchuirtear ar údarú nó atá bainteach leis, beidh sé neamh-idirdhealaitheach trédhearcach
 comhréireach agus beidh baint aige leis na seirbhísí nó na líonraí a sholáthrófar.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go bhfaighidh iarratasóir ar údarú i scríbhinn na cúiseanna a
 bhaineann le haon údarú a dhiúltú nó a chúlghairm nó le coinníollacha a bhaineann go sonrach le
 soláthraí a fhorchur. Sna cásanna sin, beidh an ceart chun achomhairc ag an iarratasóir os comhair
 comhlacht achomhairc.
 25
 Aon fhaisnéis a iarrtar, déileálfar leis i gcomhréir le ceanglais na rúndachta.
 122
 ---pagebreak--- 5. Táillí riaracháin a fhorchuirfear ar sholáthraithe, beidh siad oibiachtúil trédhearcach neamh-
 idirdhealaitheach agus ar comhréir leis na costais riaracháin a thabhaítear go réasúnach i mbainistiú,
 rialú agus i bhforfheidhmiú na n-oibleagáidí a leagtar amach sa Roinn seo26.
 AIRTEAGAL SERVIN.5.24: Idirnascadh
 Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh sé de cheart ag soláthraí líonraí teileachumarsáide poiblí nó
 seirbhísí teileachumarsáide poiblí agus, nuair a iarrfaidh soláthraí eile líonraí teileachumarsáide
 poiblí nó seirbhísí teileachumarsáide poiblí sin air, d’oibleagáid air caibidlíocht a dhéanamh maidir le
 hidirnasc chun críocha líonraí teileachumarsáide poiblí nó seirbhísí teileachumarsáide poiblí a
 sholáthar.
 Airteagal SERVIN.5.25: Rochtain agus Úsáid
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go dtabharfar d’aon fhiontar nó soláthraí seirbhíse de chuid an Pháirtí
 eile a chumhdaítear rochtain ar líonraí teileachumarsáide poiblí nó ar sheirbhísí teileachumarsáide
 poiblí nó cead iad a úsáid ar théarmaí agus ar choinníollacha réasúnacha neamh-
 idirdhealaitheacha27. Cuirfear an oibleagáid sin i bhfeidhm, inter alia, trí mhíreanna 2 go 5.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh rochtain ag fiontair faoi chumhdach nó ag soláthraithe
 seirbhíse de chuid an Pháirtí eile ar aon líonra teileachumarsáide poiblí nó ar aon seirbhís
 teileachumarsáide poiblí a thairgtear laistigh dá theorainn nó thar theorainn an Pháirtí eile, lena n-
 áirítear ciorcaid phríobháideacha léasaithe, agus chun na críche sin, faoi réir mhír 5, go gceadófar do
 na fiontair agus do na soláthraithe sin:
 (a) trealamh teirminéil nó trealamh eile a cheannach, a léasú nó a cheangal, a théann i
 gcomhéadan leis an líonra agus is gá chun a n-oibríochtaí a dhéanamh;
 (b) ciorcaid atá léasaithe nó ar úinéireacht phríobháideach a idirnascadh le líonraí
 teileachumarsáide poiblí nó le ciorcaid atá léasaithe nó ar úinéireacht ag fiontar nó soláthraí
 seirbhíse cumhdaithe eile; agus
 (c) a rogha prótacal oibríochta a úsáid ina gcuid oibríochtaí, seachas mar is gá chun a áirithiú go
 mbeidh seirbhísí teileachumarsáide ar fáil don phobal i gcoitinne.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh fiontair chumhdaithe nó soláthraithe seirbhísí de
 chuid an Pháirtí eile líonraí teileachumarsáide poiblí agus seirbhísí teileachumarsáide poiblí a úsáid
 chun faisnéis a aistriú ina chríoch nó thar a theorainneacha, lena n-áirítear cumarsáid
 ionchorparáideach de chuid na bhfiontar sin, agus i gcomhair rochtain ar fhaisnéis atá i mbunachair
 sonraí nó a stóráiltear ar shlí eile i bhfoirm atá inléite ag meaisín i gcríoch ceachtar den dá Pháirtí.
 4. D’ainneoin mhír 3, féadfaidh Páirtí cibé bearta is gá a ghlacadh chun slándáil agus rúndacht
 chumarsáide a áirithiú, faoi réir an cheanglais nach gcuirfear na bearta sin i bhfeidhm ar bhealach a
 26
 Ní áirítear le táillí riaracháin íocaíochtaí le haghaidh ceart chun acmhainní ganna a úsáid agus
 ranníocaíochtaí sainordaitheach chun seirbhís uilíoch a sholáthar.
 27
 Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘neamh-idirdhealaitheach’ cóir an náisiúin barrfhabhair agus
 Cóir Náisiúnta mar a shainmhínítear in Airteagail 2.3, 3.3, 2.4 agus 3.4, é sin agus faoi théarmaí agus
 coinníollach nach lú fabhar ná iad sin a bhronntar ar aon úsáideoirí eile a úsáideann líonraí nó seirbhísí
 teileachumarsáide poiblí comhchosúla i gcásanna comhchosúla.
 123
 ---pagebreak--- bheadh ina shrian ceilte ar an trádáil i seirbhísí nó idirdhealú treallach nó dochosanta nó neamhniú
 nó srian ar na tairbhí faoin Teideal seo.
 5. Áiritheoidh gach Páirtí nach bhforchuirfear aon choinníoll maidir le rochtain ar líonraí nó
 seirbhísí iompair teileachumarsáide poiblí agus maidir le húsáid a bhaint astu seachas mar is gá chun:
 (a) na freagrachtaí seirbhíse poiblí atá ar sholáthraithe líonraí teileachumarsáide poiblí nó
 seirbhísí teileachumarsáide poiblí a chosaint, go háirithe a gcumas i dtaobh a gcuid líonraí nó
 seirbhísí a chur ar fáil don phobal i gcoitinne; nó
 (b) sláine theicniúil líonraí nó seirbhísí teileachumarsáide poiblí a chosaint.
 Airteagal SERVIN.5.26: Díospóidí teileachumarsáide a réiteach
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, i gcás díospóide idir soláthraithe líonraí teileachumarsáide nó
 seirbhísí teileachumarsáide i ndáil le cearta agus oibleagáidí a eascraíonn as an Roinn seo, agus arna
 iarraidh sin ag ceachtar den dá pháirtí sa díospóid, go ndéanfaidh an t-údarás rialála
 teileachumarsáide cinneadh ceangailteach laistigh de thréimhse ama réasúnach chun an díospóid a
 réiteach.
 2. Cuirfear cinneadh an údaráis rialála teileachumarsáide ar fáil don phobal, agus aird á
 tabhairt ar na ceanglais maidir le rúndacht gnó. Tabharfar ráiteas iomlán do na páirtithe lena
 mbaineann maidir leis na cúiseanna ar a bhfuil an cinneadh sin bunaithe agus beidh ceart
 achomhairc acu dá dtagraítear in Airteagal SERVIN.5.22(4) [Údarás rialála teileachumarsáide].
 3. Maidir leis an nós imeachta dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2, ní chuirfidh sé cosc ar
 cheachtar páirtí lena mbaineann caingean a thabhairt os comhair údarás breithiúnach.
 Airteagal SERVIN.5.27: Coimircí Iomaíocha ar Mhórsholáthraithe
 Tabharfaidh gach Páirtí bearta cuí isteach nó coinneoidh sé ar bun iad chun críocha cosc a chur ar
 sholáthraithe líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide, arb é atá iontu, ina n-aonar
 nó in éindí, mórsholáthraí, cosc a chur orthu cleachtais fhrithiomaíocha a dhéanamh nó leanúint
 díobh. Áireofar sna cleachtais fhrithiomaíocha an méid seo a leanas:
 (a) tras-fhóirdheonú frithiomaíoch a dhéanamh;
 (b) faisnéis a fhaightear ó iomaitheoirí a úsáid agus torthaí frithiomaíocha a bheith air sin; agus
 (c) gan faisnéis theicniúil faoi shaoráidí fíor-riachtanacha ná faisnéis atá ábhartha ó thaobh na
 tráchtála de a chur ar fáil do sholáthraithe seirbhíse eile, ar bhonn tráthúil, ar faisnéis í a bhfuil
 gá acu léi chun seirbhísí a sholáthar.
 Airteagal SERVIN.5.28: Idirnascadh le mórsholáthraithe
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh mórsholáthraithe líonraí teileachumarsáide poiblí nó
 seirbhísí teileachumarsáide poiblí, go ndéanfaidh siad idirnascacht a chur ar fáil ag aon phointe is
 indéanta go teicniúil sa líonra. Soláthrófar an t-idirnasc sin:
 (a) faoi théarmaí agus coinníollacha neamh-idirdhealaitheacha (lena n-áirítear maidir le rátaí,
 caighdeáin theicniúla, sonraíochtaí, cáilíocht agus cothabháil) agus de cháilíocht nach lú fabhar
 124
 ---pagebreak--- ná an t-idirnasc a sholáthraítear do sheirbhísí comhchosúla an mhórsholáthraí sin féin, nó do
 sheirbhísí comhchosúla a fhochuideachtaí nó a chuideachtaí comhlacha eile;
 (b) go tráthúil, ar théarmaí agus coinníollacha (lena n-áirítear i dtaca le rátaí, caighdeáin teicniúla,
 sonraíochtaí, cáilíocht agus cothabháil) atá trédhearcach, réasúnach, ag féachaint
 d'indéantacht eacnamaíoch, agus díchuachta a ndóthain ionas nach gá don soláthraí íoc as
 comhpháirteanna nó saoráidí líonra nach bhfuil gá aige leo i leith na seirbhísí atá le soláthar;
 agus
 (c) arna iarraidh sin, ag pointí de bhreis ar na críochphointí líonra a chuirtear ar fáil do thromlach
 na n-úsáideoirí, faoi réir muirir lena léirítear costas tógála na saoráidí breise is gá.
 2. Cuirfear ar fáil go poiblí na nósanna imeachta is infheidhme maidir le hidirnascadh.
 3. Cuirfidh mórsholáthraithe ar fáil go poiblí a gcomhaontuithe idirnaisc nó a dtairiscintí
 idirnaisc tagartha de réir mar is iomchuí.
 Airteagal SERVIN.5.29: Rochtain ar shaoráidí riachtanacha mórsholáthraithe
 Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh mórsholáthraithe ina chríoch a saoráidí riachtanacha a chur ar
 fáil do sholáthraithe líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide ar théarmaí agus ar
 choinníollacha réasúnacha, trédhearcacha neamh-idirdhealaitheacha chun seirbhísí
 teileachumarsáide poiblí a sholáthar, ach amháin nuair nach gá sin chun iomaíocht éifeachtach a
 bheith ann ar bhonn na bhfíricí a bhailítear agus ar bhonn an mheasúnaithe a dhéanann an t-údarás
 rialála teileachumarsáide. D’fhéadfaí a chuimsiú le háiseanna mórsholáthraí gnéithe córais, seirbhísí
 ciorcaid ar léas agus saoráidí gaolmhara.
 Airteagal SERVIN.5.30: Acmhainní Tearca
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar cearta úsáide acmhainní ganna, lena n-áirítear
 speictream raidió, uimhreacha agus cearta slí, a leithdháileadh agus a dheonú ar bhealach oscailte,
 oibiachtúil, tráthúil, trédhearcach, neamh-idirdhealaitheach agus comhréireach agus trí chuspóirí
 leasa ghinearálta a chur san áireamh. Beidh na nósanna imeachta, na coinníollacha agus na
 hoibleagáidí a ghabhann le cearta úsáide bunaithe ar chritéir oibiachtúla, thrédhearcacha, neamh-
 idirdhealaitheacha agus comhréireacha.
 2. Cuirfear ar fáil go poiblí úsáid reatha na mbandaí minicíochta leithdháilte, ach ní gá
 sainaithint mhionsonraithe a dhéanamh ar an speictream raidió a leithdháiltear d’úsáidí sonracha
 rialtais.
 3. Féadfaidh páirtithe dul i muinín cineálacha cur chuige margadhbhunaithe, amhail nósanna
 imeachta tairisceana, chun speictream a shannadh d’úsáid tráchtála.
 4. Tuigeann na Páirtithe nach bhfuil bearta Páirtí a dhéanann speictream a leithdháileadh agus
 a shannadh agus minicíocht a bhainistiú ar neamhréir le hAirteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an
 Margadh] agus Airteagal 3.2 [Rochtain ar an Margadh]. Coinníonn gach Páirtí an ceart bearta
 bainistithe speictrim agus minicíochta a bhunú agus a chur i bhfeidhm a bhféadfadh sé go mbeadh
 d’éifeacht acu líon na soláthróirí seirbhísí teileachumarsáide a theorannú, ar choinníoll go
 ndéanfaidh sé amhlaidh ar bhealach a bheidh i gcomhréir leis an gComhaontú seo. Áirítear leis sin an
 cumas bandaí minicíochta a leithdháileadh, ag cur san áireamh riachtanais reatha agus todhchaí agus
 infhaighteacht speictrim.
 125
 ---pagebreak--- Airteagal SERVIN.5.31: Seirbhís Uilíoch
 1. Tá an ceart ag gach Páirtí an cineál oibleagáidí seirbhíse uilíche is mian leis a choinneáil ar
 bun a shainiú agus a raon feidhme agus a chur chun feidhme a chinneadh.
 2. Déanfaidh gach Páirtí na hoibleagáidí seirbhíse uilíocha a riar ar bhealach comhréireach
 trédhearcach oibiachtúil neamh-idirdhealaitheach a bheidh neodrach i leith iomaíochta agus nach
 mbeidh níos troime ná mar is gá don chineál seirbhíse uilíche a shainmhíníonn an Páirtí.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh nósanna imeachta chun soláthraithe seirbhíse uilíche
 oscailte do gach soláthraí líonraí teileachumarsáide poiblí nó seirbhísí teileachumarsáide poiblí.
 Déanfar sin an t-ainmniú trí bhíthin sásra éifeachtúil, trédhearcach agus neamh-idirdhealaitheach.
 4. Má shocraíonn Páirtí na soláthraithe seirbhíse uilíche cúiteamh a thabhairt do na
 soláthraithe seirbhísí uilíocha áiritheoidh sé nach rachaidh an cúiteamh sin thar an nglanchostas
 arbh é an oibleagáid seirbhíse uilechoitinne ba chúis leis.
 Airteagal SERVIN.5.32: Inaistritheacht uimhreach
 Áiritheoidh gach Páirtí, maidir le soláthróirí seirbhísí teileachumarsáide poiblí, go soláthróidh siad
 inaistritheacht uimhreach ar théarmaí agus coinníollacha réasúnacha.
 Airteagal SERVIN.5.33: Rochtain Oscailte ar an Idirlíon
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, de réir a dhlíthe agus a rialachán, go gcuirfidh soláthraithe rochtana
 idirlín ar chumas úsáideoirí na seirbhísí sin:
 (a) rochtain a fháil ar fhaisnéis agus inneachar, a rogha feidhmchlár a úsáid agus a sholáthar, faoi
 réir bainistiú líonra atá neamh-idirdhealaitheach réasúnach trédhearcach comhréireach; agus
 (b) úsáid a bhaint as a rogha gaireas, ar choinníoll nach ndéanann na gléasanna sin dochar do
 shlándáil feistí eile, don líonra nó do na seirbhísí a sholáthraítear ar an líonra sin.
 2. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní chuirfidh aon ní san Airteagal seo cosc ar na Páirtithe
 bearta a ghlacadh arb é is aidhm dóibh sábháilteacht phoiblí a chosaint i ndáil le húsáideoirí ar líne.
 Airteagal SERVIN.5.34: Rúndacht Faisnéise
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, maidir le soláthraithe a fhaigheann faisnéis ó sholáthraí eile agus iad i
 mbun socruithe a chaibidliú de bhun Airteagal SERVIN.5.24 [Idirnascadh], Airteagal SERVIN.5.25
 [Rochtain agus úsáid], Airteagal SERVIN.5.28 [Idirnascadh le mórsholáthraithe] agus Airteagal
 SERVIN.5.29 [Rochtain ar shaoráidí riachtanacha mórsholáthraithe], go mbainfidh na soláthraithe sin
 úsáid as an bhfaisnéis sin chun na críche ar soláthraíodh í agus urraim á tabhairt gach tráth do
 rúndacht na faisnéise a tharchuirtear nó a stóráiltear.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí, maidir le rúndacht cumarsáide agus sonraí tráchta gaolmhara a
 tharchuirtear trí úsáid a bhaint as líonraí teileachumarsáide poiblí nó as seirbhísí teileachumarsáide
 poiblí, faoi réir an cheanglais maidir le bearta a chuirtear i bhfeidhm chuige sin, nach é a bheidh sa
 rúndacht sin bealach chun idirdhealú treallach nó dochosanta nó srian cheilte a dhéanamh ar an
 trádáil i seirbhísí.
 Airteagal SERVIN.5.35: Scairshealbhú eachtrach
 126
 ---pagebreak--- Maidir le líonraí teileachumarsáide nó seirbhísí teileachumarsáide a sholáthar trí bhunú agus
 d’ainneoin Airteagal SERVIN.2.7 [Bearta neamh-chomhréireacha agus Eisceachtaí], ní dhéanfaidh
 Páirtí ceanglais chomhfhiontair a fhorchur nó teorainn chéatadánach uasta ar scairshealbhú
 eachtrach nó luach iomlán na hinfheistíochta eachtraí aonair nó na hinfheistíochta eachtraí
 comhiomláine ar chaipiteal eachtrach.
 Airteagal SERVIN.5.36: Fánaíocht idirnáisiúnta soghluaiste28
 1. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú chun rátaí trédhearcacha réasúnacha do sheirbhísí
 fánaíochta soghluaiste idirnáisiúnta a chur chun cinn ar bhealaí ar féidir leo cabhrú le fás na trádála i
 measc na bPáirtithe a chur chun cinn agus leas tomhaltóirí a fheabhsú.
 2. Féadfaidh páirtithe bearta a dhéanamh chun trédhearcacht agus iomaíocht a fheabhsú i
 dtaca le rátaí idirnáisiúnta fánaíochta soghluaiste agus roghanna malartacha teicneolaíochta ar
 sheirbhísí fánaíochta, amhail:
 (a) a áirithiú go mbeidh rochtain éasca ag úsáideoirí deiridh ar fhaisnéis maidir le rátaí miondíola;
 agus
 (b) íoslaghdú a dhéanamh ar bhacainní ar úsáid roghanna teicneolaíochta ar fhánaíocht, trínar
 féidir le húsáideoirí deiridh a thugann cuairt ar chríoch Páirtí ó chríocha Páirtithe eile rochtain
 a fháil ar sheirbhísí teileachumarsáide trí úsáid a bhaint as a rogha feiste.
 3. Spreagfaidh gach Páirtí soláthróirí seirbhísí teileachumarsáide poiblí ina chríoch chun faisnéis
 a chur ar fáil go poiblí maidir le rátaí miondíola le haghaidh seirbhísí fánaíochta soghluaiste
 idirnáisiúnta i gcás teachtaireachtaí gutha, sonraí agus téacs a thairgtear dá gcríoch-úsáideoirí agus
 iad ag tabhairt cuairte ar chríoch an Pháirtí eile.
 4. Ní cheanglóidh aon ní san Airteagal seo ar Pháirtí rátaí nó coinníollacha a rialáil le haghaidh
 seirbhísí fánaíochta soghluaiste idirnáisiúnta.
 Roinn 5: Seirbhísí airgeadais a tháirgeadh
 Airteagal SERVIN.5.37 Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Roinn seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear do sholáthar
 seirbhísí airgeadais de bhreis ar Chaibidlí 1, 2, 3 agus 4 den Teideal seo, agus de bhreis ar Ranna 1
 agus 2 den Chaibidil seo.
 2. Chun críocha na Ranna seo, an téarma ‘gníomhaíochtaí a dhéantar le linn údarás rialtasach a
 fheidhmiú’ dá dtagraítear i bpointe (f) d’Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe], ciallaíonn sé an méid
 seo a leanas29:
 28
 Níl feidhm ag an Airteagal seo maidir le seirbhísí fánaíochta laistigh den Aontas Eorpach, ar seirbhísí
 soghluaiste tráchtála iad a chuirtear ar fáil de bhun comhaontú tráchtála idir soláthraithe seirbhísí
 teileachumarsáide poiblí lena gcumasaítear d’úsáideoir deiridh a ghléas láimhe soghluaiste baile nó a
 ghléas eile a úsáid le haghaidh guthsheirbhísí, sonraí nó seirbhísí teachtaireachtaí i mBallstát den
 Aontas Eorpach seachas an Ballstát ina bhfuil líonra teileachumarsáide poiblí baile an úsáideora deiridh
 lonnaithe.
 29
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, baineann an modhnú seo le ‘seirbhísí a sholáthraítear i bhfeidhmiú
 127
 ---pagebreak--- (a) gníomhaíochtaí a dhéanann banc ceannais nó údarás airgeadaíochta nó aon eintiteas poiblí
 eile d’fhonn beartais airgeadaíochta nó ráta malairte a shaothrú;
 (b) gníomhaíocht ar cuid de chóras reachtúil slándála sóisialaí nó pleananna scoir phoiblí; agus
 (c) gníomhaíochtaí eile dhéanann eintiteas poiblí ar chuntas nó i dteannta ráthaíochta acmhainní
 airgeadais an Pháirtí nó a eintitis phoiblí nó agus úsáid á baint astu sin.
 3. Chun críocha chur i bhfeidhm phointe (f) d’Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe] den Roinn
 seo, má cheadaíonn Páirtí aon cheann de na gníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointí (b) nó (c) de
 mhír 2 den Airteagal seo a dhéanamh ar iomaíocht le heintiteas poiblí nó le soláthraí seirbhíse
 airgeadais, ní áirítear na gníomhaíochtaí sin le ‘gníomhaíochtaí a dhéantar le linn údarás rialtais a
 fheidhmiú’.
 4. Ní bheidh feidhm ag pointe (a) d’Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe] le seirbhísí a
 chumhdaítear leis an Roinn seo.
 Airteagal SERVIN.5.38: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo:
 (a) ciallaíonn ‘seirbhís airgeadais’ aon seirbhís de chineál airgeadais a thairgeann soláthraí
 seirbhíse do Pháirtí agus áirítear inti na seirbhísí seo a leanas:
 (i) seirbhísí árachais agus seirbhísí a bhaineann le hárachas:
 (A) árachas díreach (comhárachas san áireamh):
 (aa) árachas saoil;
 (bb) árachas neamhshaoil;
 (B) athárachas agus aisghéilleadh;
 (C) idirghabháil árachais, amhail bróicéireacht agus gníomhaireacht; agus
 (D) seirbhísí atá tánaisteach i leith árachais, cuir i gcás sainchomhairleoireacht,
 seirbhísí achtúireacha, measúnú riosca, agus seirbhísí maidir le héilimh a
 shocrú;
 (ii) seirbhísí baincéireachta agus seirbhíse airgeadais eile (seachas árachas):
 (A) glacadh le taiscí agus cistí inaisíoctha eile ón bpobal;
 (B) iasachtú de gach cineál, lena n-áirítear creidmheas tomhaltóra, creidmheas
 morgáiste, fachtóireacht, agus idirbhearta tráchtála a mhaoiniú;
 (C)léasú airgeadais;
 údarás rialtais’ i bpointe (o) d’Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe] mar tá feidhm aige maidir le
 ‘gníomhaíochtaí a dhéantar i bhfeidhmiú údarás rialtais’ i bpointe (f) d’Airteagal SERVIN.1.2
 [Sainmhínithe].
 128
 ---pagebreak--- (d) (D) gach seirbhís íocaíochta agus tarchuir airgid, lena n-áirítear cártaí
 creidmheasa, cártaí muirir agus cártaí dochair, seiceanna taistil, agus
 dréachtaí baincéirí;
 (e) ráthaíochtaí agus gealltanais;
 (F) trádáil a dhéanamh ar a gcuntas féin nó ar chuntas custaiméirí, cibé acu ar
 mhalartán, i margadh thar an gcuntar nó ar shlí eile, ar na nithe seo a leanas:
 (aa) ionstraimí margaidh airgid (lena n-áirítear seiceanna, billí,
 deimhnithe taisce);
 (bb) malairt eachtrach;
 (cc) táirgí díorthacha, lena n-áirítear, ach gan a bheith teoranta dóibh,
 todhchaíochtaí agus roghanna;
 (dd) ionstraimí ráta malairte agus ionstraimí ráta úis, lena n-áirítear táirgí
 amhail babhtálacha agus comhaontuithe ar réamhráta;
 (ee) urrúis inaistrithe; agus
 (ff) ionstraimí agus sócmhainní airgeadais soshannta eile, lena n-áirítear
 buillean;
 (G) rannpháirtíocht in eisiúintí de gach cineál urrús, lena n-áirítear
 frithghealladh agus socrú mar ghníomhaire (go poiblí nó go príobháideach)
 agus soláthar seirbhísí a bhaineann le heisiúintí den chineál sin;
 (H)bróicéireacht airgid;
 (I) bainistíocht sócmhainní, amhail bainistíocht airgid nó punainne, gach cineál
 bainistíochta ar infheistíocht chomhchoiteann, bainistíocht ciste pinsin,
 seirbhísí coinneála, seirbhísí taisclainne, agus seirbhísí iontaobhais;
 (J) seirbhísí socraíochta agus imréitigh le haghaidh sócmhainní airgeadais, lena
 n-áirítear urrúis, táirgí díorthacha, agus ionstraimí soshannta eile;
 K soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais
 agus bogearraí gaolmhara; agus agus
 L (L) seirbhísí comhairleacha, idirghabhála agus seirbhísí airgeadais
 cúntacha eile maidir leis na gníomhaíochtaí a liostaítear i bpointí (A) go (K),
 lena n-áirítear teistiméireacht chreidmheasa agus anailís airgeadais, taighde
 agus comhairle faoi infheistíocht agus punanna, comhairle maidir le
 héadálacha agus maidir le hathstruchtúrú corparáideach agus straitéisí
 corparáideacha;
 (b) ciallaíonn “soláthraí seirbhíse airgeadais” aon duine nádúrtha nó dlítheanach de chuid Páirtí a
 fhéachann le seirbhísí airgeadais a sholáthar nó a dhéanann iad a sholáthar agus ní
 chuimsítear ann eintiteas poiblí;
 129
 ---pagebreak--- (c) ciallaíonn “seirbhís airgeadais nua” seirbhís de chineál airgeadais lena n-áirítear seirbhísí a
 bhaineann le táirgí atá ann cheana agus táirgí nua nó an chaoi ina ndéantar táirge a
 sheachadadh, nach ndéantar a sholáthar ag an soláthraí seirbhíse airgeadais i gcríoch Páirtí
 ach a sholáthraítear i gcríoch an Pháirtí eile;
 (d) ciallaíonn “eintiteas poiblí”:
 (i) (i) rialtas, banc ceannais nó údarás airgeadaíochta de chuid Páirtí nó aon
 eintiteas atá faoi úinéireacht nó faoi rialú ag Páirtí, a bhíonn ag gabháil go príomha
 d'fheidhmeanna rialtais a dhéanamh nó do ghníomhaíochtaí a dhéanamh chun críocha
 rialtais, ach ní áirítear leis eintiteas a bhíonn ag gabháil go príomha do sheirbhísí
 airgeadais a sholáthar ar théarmaí tráchtála; nó nó
 (ii) (ii) eintiteas príobháideach a dhéanann feidhmeanna a bhíonn á ndéanamh de
 ghnáth ag banc ceannais nó údarás airgeadaíochta agus na feidhmeanna sin á
 bhfeidhmiú aige;
 (e) ciallaíonn ‘eagraíocht féinrialála’ aon chomhlacht neamhrialtasach, lena n-áirítear malartán
 urrús nó todhchaíochtaí nó margadh, gníomhaireacht imréitigh, eagraíocht nó comhlachas eile
 a dhéanann údarás rialála nó maoirseachta ar sholáthraithe seirbhísí airgeadais le dlí nó le
 tarmligean ó rialtais nó údaráis lárnacha, réigiúnacha nó áitiúla, i gcás inarb infheidhme.
 Airteagal SERVIN.5.39: Eisceacht stuamachta
 1. Ní choiscfidh aon ní sa Chomhaontú seo ar Pháirtí bearta a ghlacadh ná a choinneáil ar bun
 ar chúiseanna stuamachta30, amhail:
 (a) infheisteoirí, taisceoirí, sealbhóirí polasaí nó daoine a bhfuil dualgas muiníneach ar sholáthraí
 seirbhísí airgeadais acu a chosaint; nó
 (b) sláine agus cobhsaíocht chóras airgeadais Páirtí a áirithiú.
 2. I gcás nach mbeidh na bearta sin i gcomhréir le forálacha an Chomhaontaithe seo, ní
 úsáidfear iad chun gealltanais nó oibleagáidí an Pháirtí faoin gComhaontú a sheachaint.
 Airteagal SERVIN.5.40: Faisnéis rúnda
 Gan dochar d’fhorálacha Chuid a Trí [Forfheidhmiú an dlí agus an comhar breithiúnach in ábhair
 choiriúla], ní fhorléireofar aon ní sa Chomhaontú seo mar cheangal ar Pháirtí faisnéis a nochtadh a
 bhaineann le gnóthaí agus cuntais tomhaltóirí aonair nó le haon fhaisnéis rúnda nó dílseánaigh atá i
 seilbh eintiteas poiblí.
 Airteagal SERVIN.5.41: Caighdeáin idirnáisiúnta
 Déanfaidh na Páirtithe a ndícheall chun a áirithiú go ndéanfar caighdeáin a chomhaontaítear go
 hidirnáisiúnta in earnáil na seirbhísí airgeadais maidir le rialáil agus maoirseacht, maidir leis an
 gcomhrac i gcoinne sciúradh airgid agus mhaoiniú na sceimhlitheoireachta agus maidir leis an
 30
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní choiscfidh sé sin ar Pháirtí bearta a ghlacadh nó a choinneáil ar
 bun ar chúiseanna stuamachta maidir le brainsí a bhunaítear ina chríoch ag daoine dlítheanacha sa
 Pháirtí eile.
 130
 ---pagebreak--- gcomhrac i gcoinne imghabhála cánach agus seachanta cánach, a chur chun feidhme agus a chur i
 bhfeidhm ina gcríoch. Is iad na caighdeáin sin a comhaontaíodh go hidirnáisiúnta, inter alia, na
 caighdeáin sin a ghlac: an G20; an Bord um Chobhsaíocht Airgeadais; Coiste Basel um Maoirseacht ar
 Bhaincéireacht, go háirithe “Príomhphrionsabal maidir le Maoirseacht ar Bhaincéireacht
 Éifeachtach”; Comhlachas Idirnáisiúnta Maoirseoirí Árachais, go háirithe a “Chroí-Phrionsabal
 Árachais”; an Eagraíocht Idirnáisiúnta um Choimisiúin Urrús, go háirithe “Cuspóirí agus Prionsabail
 an Rialacháin Urrús”; an Tascfhórsa um Ghníomhaíocht Airgeadais; agus an Fóram Domhanda maidir
 le Trédhearcacht agus Malartú Faisnéise chun críoch Cánach de chuid na hEagraíochta um Chomhar
 agus Forbairt Eacnamaíochta.
 Airteagal SERVIN.5.42: Seirbhísí Airgeadais ar nuatheachtaithe iad i gCríoch Páirtí
 1. Ceadóidh gach Páirtí do sholáthraí seirbhíse airgeadais de chuid an Pháirtí eile atá bunaithe
 ina chríoch aon seirbhís airgeadais nua a sholáthar a cheadódh sé dá sholáthraithe seirbhíse
 airgeadais féin a sholáthar de réir a dhlí féin i gcásanna comhchosúla, ar choinníoll nach gá dlí nua a
 ghlacadh ná dlí atá ann cheana a leasú chun an tseirbhís airgeadais nua a thabhairt isteach. Ní
 bheidh feidhm ag an méid seo maidir le brainsí an Pháirtí eile atá bunaithe i gcríoch Pháirtí.
 2. Féadfaidh Páirtí an fhoirm institiúideach agus dlí trína bhféadfar an tseirbhís a sholáthar a
 chinneadh agus údarú a cheangal maidir leis an tseirbhís a sholáthar. I gcás ina gceanglaítear an t-
 údarú sin, déanfar cinneadh laistigh de thréimhse réasúnach ama agus ní fhéadfar an t-údarú a
 dhiúltú ach amháin ar chúiseanna stuamachta.
 Airteagal SERVIN.5.43: Eagraíochtaí féinrialaithe
 I gcás ina gceanglóidh Páirtí comhaltas d’aon eagraíocht féinrialála, nó rannpháirtíocht in aon
 eagraíocht nó rochtain ar an eagraíocht sin, d’fhonn seirbhísí airgeadais de chuid an Pháirtí eile a
 sholáthar chun seirbhísí airgeadais a sholáthar ina chríoch, áiritheoidh an Páirtí go gcomhlíonfaidh an
 eagraíocht féinrialaitheach sin na hoibleagáidí faoi Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta], Airteagal
 SERVIN.2.4 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair], agus Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta] agus Airteagal
 SERVIN.3.5 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair].
 Airteagal SERVIN.5.44: Córais Imréitigh agus Íocaíochta
 Faoi théarmaí agus coinníollacha lena dtugtar Cóir Náisiúnta, tabharfaidh gach Páirtí rochtain do
 sholáthraithe seirbhísí airgeadais an Pháirtí eile atá bunaithe ina chríoch ar chórais íocaíochta agus
 imréitigh atá á n-oibriú ag eintitis phoiblí, agus ar shaoráidí oifigiúla maoinithe agus athmhaoinithe
 atá ar fáil i ngnáthchúrsa an ghnáthghnó. Ní thabharfar rochtain faoin Airteagal seo ar iasachtóir
 rogha deiridh Páirtí.
 Roinn 6: Seirbhísí Muiriompair Idirnáisiúnta
 Airteagal SERVIN.5.45: Raon Feidhme agus Sainmhínithe
 1. Beidh feidhm ag an Roinn seo maidir le bearta Páirtí a dhéanann difear do sholáthar seirbhísí
 muiriompair idirnáisiúnta de bhreis ar Chaibidlí 1, 2, 3 4 agus Roinn 1 den Chaibidil seo.
 2. Chun críocha na Roinne seo agus Caibidlí 1, 2, 3 agus 4 den Teideal seo:
 (a) ciallaíonn 'seirbhísí muiriompair idirnáisiúnta’ paisinéirí nó lasta a iompar ar árthaí farraige idir
 calafort Páirtí agus calafort de chuid an Pháirtí eile nó tríú tír, nó idir calafoirt Bhallstáit
 éagsúla an Aontais Eorpaigh, lena n-áirítear conradh díreach le soláthraithe seirbhísí iompair
 131
 ---pagebreak--- eile, d’fhonn oibríochtaí iompair ó dhoras go doras nó uilemhódach a chumhdach faoi
 dhoiciméad iompair amháin, ach ní áirítear iontu an ceart na seirbhísí iompair eile a sholáthar;
 (b) ciallaíonn ‘oibríochtaí iompair ó dhoras go doras nó uilemhódach’ lasta idirnáisiúnta a iompar
 trí úsáid a bhaint as níos mó ná modh iompair amháin, lena mbaineann céim farraige
 idirnáisiúnta, faoi dhoiciméad iompair aonair;
 (c) ciallaíonn “lasta idirnáisiúnta” lasta a iompraítear idir calafort Páirtí amháin agus calafort de
 chuid an Pháirtí eile nó tríú tír, nó idir calafoirt Bhallstáit éagsúla an Aontais;
 (d) ciallaíonn ‘seirbhísí tánaisteacha muirí’ seirbhísí láimhseála lasta muirí, seirbhísí imréitigh
 custaim, seirbhísí trádstórais agus iosta i leith coimeádán, seirbhísí gníomhaireachta muirí,
 seirbhísí seolta lasta mhuirí, agus seirbhísí stórála agus trádstórála;
 (e) ciallaíonn “seirbhísí láimhseála lastais mhuirí” gníomhaíochtaí a fheidhmíonn cuideachtaí
 stíbheadóireachta, lena n-áirítear oibreoirí críochfoirt ach nach ndéanann gníomhaíochtaí
 díreacha dugóirí a áireamh má dhéantar na hoibrithe a eagrú go neamhspleách ar na
 cuideachtaí stíbheadóireachta nó ar na cuideachtaí oibreoireachta críochfoirt, áirítear eagrú
 agus maoirseacht na nithe seo a leanas leis na gníomhaíochtaí:
 (i) lasta a luchtú ar shoitheach nó a dhíluchtú de shoitheach;
 (ii) lasta a cheangal nó a dhícheangal; agus
 (iii) glacadh le lasta nó é a sheachadadh agus é a choimeád slán roimh loingsiú nó tar éis a
 dhíluchtaithe;
 (f) ciallaíonn ‘seirbhísí imréitigh custaim’ gníomhaíochtaí arb é atá iontu foirmiúlachtaí custaim a
 dhéanamh thar ceann páirtí eile a bhaineann le hallmhairiú, onnmhairiú nó tré-iompar, beag
 beann ar cibé acu arb iad na seirbhísí sin príomhghníomhaíocht nó gníomhaíocht thánaisteach
 an tsoláthraí seirbhíse;
 (g) ciallaíonn ‘seirbhísí stáisiún coimeádáin agus iosta’ gníomhaíochtaí arb é atá iontu coimeádáin
 a stóráil, a phacáil, a dhíphacáil nó a dheisiú agus coimeádáin a chur ar fáil lena loingsiú, bíodh
 sin i limistéir chalafoirt go hintíre;
 (h) ciallaíonn ‘seirbhísí gníomhaireachta muirí’ ionadaíocht a dhéanamh, mar ghníomhaire,
 laistigh de limistéar geografach ar leith, ar leasanna gnó líne loingseoireachta amháin nó níos
 mó nó cuideachta loingseoireachta amháin nó níos mó, chun na gcríoch seo a leanas:
 (i) margaíocht agus díolachán a dhéanamh ar sheirbhísí muiriompair agus seirbhísí
 gaolmhara, ó luachan go heisiúint sonrasc, billí luchta a eisiúint thar ceann na
 gcuideachtaí, na seirbhísí gaolmhara is gá a fháil agus a athdhíol, doiciméadacht a
 ullmhú, agus faisnéis ghnó a sholáthar;agus
 (ii) gníomhú thar ceann na línte nó na gcuideachtaí a bheidh ag eagrú glaoch na loinge nó
 a bheidh ag gabháil lastaí de láimh nuair is gá;
 (i) Ciallaíonn “seirbhísí beatha”, gan dochar do raon feidhme na ngníomhaíochtaí, a d’fhéadfaí a
 mheas mar chabatáiste faoin reachtaíocht náisiúnta ábhartha, lasta idirnáisiúnta a iompar
 roimh agus ar aghaidh ar muir, lena n-áirítear lasta idirnáisiúnta a choimeád i gcoimeádán,
 bulclasta a bhriseadh agus bulclasta tirim nó leachtach a bhriseadh, idir calafoirt atá suite ar
 132
 ---pagebreak--- chríoch Páirtí, ar choinníoll gur “ar bhealach” atá an lasta idirnáisiúnta sin, atá dírithe chuig
 ceann scríbe, nó a thagann ó chalafort lastais, lasmuigh de chríoch an Pháirtí sin;
 (j) ciallaíonn ‘seirbhísí seolta lasta mhuirí’ an ghníomhaíocht arb í oibríochtaí loingseoireachta a
 eagrú agus faireachán a dhéanamh orthu thar ceann seoladóirí, trí iompar agus seirbhísí
 gaolmhara a shocrú, trí dhoiciméid a ullmhú agus trí fhaisnéis ghnó a sholáthar;
 (k) ciallaíonn ‘seirbhísí calafoirt’ seirbhísí a sholáthraítear laistigh de limistéar calafoirt mhuirí nó
 ar an mbealach isteach chuige ag comhlacht bainistíochta calafoirt, a fhochonraitheoirí, nó
 soláthraithe seirbhíse eile chun tacú le hiompar lasta nó paisinéirí; agus agus
 (l) ciallaíonn ‘seirbhísí stórála agus trádstórála’ seirbhísí stórála earraí reoite nó earraí cuisnithe,
 seirbhísí bulcstórála leachtanna nó gás, agus seirbhísí stórála nó trádstórála eile.
 Airteagal SERVIN.5.46: Oibleagáidí
 1. Gan dochar do bhearta neamh-chomhréireacha nó do bhearta eile dá dtagraítear in
 Airteagal SERVIN.2.7 agus Airteagal SERVIN.3.6 [Bearta neamh-chomhréireacha], cuirfidh gach Páirtí
 chun feidhme prionsabal na rochtana neamhshrianta ar mhargaí agus trádáil muirí idirnáisiúnta ar
 bhonn neamh-idirdhealaitheach tríd an méid seo a leanas:
 (a) cóir a thabhairt do sholáthraithe seirbhíse conarthacha agus do ghairmithe neamhspleácha de
 chuid an Pháirtí eile, maidir le soláthar a seirbhísí ina chríoch, cóir nach lú fabhar ná an chóir a
 dhéanann sé, i gcásanna den chineál céanna, dá longa féin, i dtaca leis an méid seo ,inter alia:
 (i) (i) rochtain ar chalafoirt;
 (ii) (i) bonneagar calafoirt a úsáid;
 (iii) (iii) úsáid seirbhísí cúnta muirí; agus agus
 IV. (iv) saoráidí custaim, agus sannadh agus saoráidí a shannadh le haghaidh luchtú
 agus díluchtú; lena n-áirítear na táillí agus na muirir lena mbaineann; lena n-áirítear na
 táillí agus na muirir lena mbaineann;
 (b) na seirbhísí a leagtar amach anseo thíos a chur ar fáil do sholáthraithe seirbhísí iompair mhuirí
 idirnáisiúnta an Pháirtí eile, ar théarmaí agus coinníollacha atá réasúnach agus nach lú fabhar
 ná na cinn is infheidhme maidir lena sholáthraithe ná a shoithí féin ná maidir le soithí nó
 soláthraithe tríú tír (lena n-áirítear táillí agus muirir, sonraíochtaí agus cáilíocht na seirbhíse
 atá le soláthar): píolótaíocht, cúnamh tuála agus tarraingthe, soláthar, breoslú agus uisciú,
 bailiú dramhaíola agus diúscairt dramhaíola, seirbhísí captaein calafoirt, áiseanna
 loingseoireachta, saoráidí éigeandála deisiúcháin, ancaireacht, seirbhísí cur i mbeart agus
 díchur i mbeart agus seirbhísí oibríochtúla ar tír atá riachtanach d’oibríochtaí long lena n-
 áirítear cumarsáid, uisce agus soláthairtí leictreacha;
 (c) a cheadú do sholáthraithe seirbhísí muiriompair idirnáisiúnta, faoi réir údarú ón údarás inniúil
 i gcás inarb infheidhme, coimeádáin fholmha dá gcuid féin nó atá ar léas acu, nach bhfuil á n-
 iompar mar lastas le haghaidh íocaíochta idir calafoirt de chuid na Ríochta Aontaithe nó idir
 calafoirt Bhallstáit an Aontais; agus agus
 133
 ---pagebreak--- (d) cead a thabhairt do sholáthróirí idirnáisiúnta seirbhísí muiriompair de chuid an Pháirtí eile
 seirbhísí friothála a sholáthar idir calafoirt na Ríochta Aontaithe nó idir calafoirt Bhallstáit de
 chuid an Aontais, faoi réir an údaraithe ón údarás inniúil i gcás inarb infheidhme.
 2. Agus an prionsabal dá dtagraítear i mír 1 á chur i bhfeidhm, ní dhéanfaidh Páirtí an méid seo
 a leanas:
 (a) socruithe maidir le comhroinnt lasta a thabhairt isteach i gcomhaontuithe a bheidh ann sa
 todhchaí le tríú tíortha maidir le seirbhísí muiriompair idirnáisiúnta, lena n-áirítear an trádáil
 tirim agus leachtach agus línéir, agus deireadh a chur, laistigh de thréimhse réasúnta ama, leis
 na socruithe sin maidir le comhroinnt lasta i gcás inarb ann dóibh i gcomhaontuithe atá an
 cheana;
 (b) beart a ghlacadh ná a choinneáil ar bun lena gceanglaítear nach n-iomprófar iomlán aon lasta
 idirnáisiúnta, ná cuid de, ach ar shoithí atá cláraithe sa Pháirtí sin nó atá faoi úinéireacht nó
 faoi rialú náisiúnach de chuid an Pháirtí sin;
 (c) díothú agus staonadh ó aon bhearta aontaobhacha nó constaicí riaracháin, teicniúla agus eile
 a thabhairt isteach a d’fhéadfadh a bheith ina srian faoi cheilt nó a bhféadfadh éifeachtaí
 idirdhealaitheacha a bheith acu ar shaorsholáthar seirbhísí iompair mhuirí idirnáisiúnta; agus
 (d) ní choiscfidh siad soláthróirí seirbhísí iompair mhuirí idirnáisiúnta de chuid an Pháirtí eile ó
 chonradh díreach a dhéanamh le soláthróirí eile seirbhísí iompair le haghaidh oibríochtaí
 iompair ó dhoras go doras nó le haghaidh oibríochtaí iompair ilmhódaigh.
 Roinn 7: Seirbhísí dlí
 Airteagal SERVIN.5.47: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Roinn seo maidir le bearta de chuid Páirtí a dhéanann difear do sholáthar
 seirbhísí dlí ainmnithe de bhreis ar Chaibidlí 1, 2, 3, 4 den Teideal seo agus ar Ailt 1 agus 2 den
 Chaibidil seo.
 2. Ní dhéanfaidh aon ní san Alt seo difear do cheart Páirtí rialáil agus maoirsiú a dhéanamh ar
 sholáthar seirbhísí dlí ainmnithe ina chríoch ar mhodh neamh-idirdhealaitheach.
 Airteagal SERVIN.5.48: Sainmhínithe
 Chun críocha na Roinne seo:
 (a) ciallaíonn ‘seirbhísí dlíthiúla ainmnithe’ seirbhísí dlí i ndáil leis an dlí dlínse baile agus leis an dlí
 idirnáisiúnta poiblí, gan dlí an Aontais Eorpaigh a áireamh;
 (b) ciallaíonn ‘dlínse baile’ dlínse (nó cuid de dhlínse) Bhallstát an Aontais Eorpaigh nó na Ríochta
 Aontaithe ina bhfuair dlíodóir a dhlínse ghairmiúil féin nó, i gcás dlíodóir a bhfuil teideal
 gairmiúil dlínse baile faighte aige i níos mó ná dlínse amháin, aon cheann de na dlínsí sin;
 (c) ciallaíonn ‘dlí dlínse baile’ dlí dhlínse baile an dlíodóra31;
 (d) ciallaíonn ‘teideal gairmiúil dlínse baile’:
 31
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, chun críocha an Teidil seo, is cuid de dhlí dlínse baile na ndlíodóirí dá
 dtagraítear i bpointe (e) (i) d’Airteagal SERVIN 5.48 [Sainmhínithe] é dlí an Aontais Eorpaigh.
 134
 ---pagebreak--- (i) i gcás dlíodóir de chuid an Aontais, teideal gairmiúil a fuarthas i mBallstát de chuid an
 Aontais lena n-údaraítear seirbhísí dlí a sholáthar sa Bhallstát sin; nó
 (ii) ar son dlíodóir de chuid na Ríochta Aontaithe, an teideal abhcóide nó aturnae, lena n-
 údaraítear seirbhísí dlí a sholáthar in aon chuid de dhlínse na Ríochta Aontaithe;
 (e) ciallaíonn ‘dlíodóir’:
 (i) duine nádúrtha de chuid an Aontais atá údaraithe i mBallstát de chuid an Aontais seirbhísí
 dlí a sholáthar faoi theideal gairmiúil dlínse baile; nó nó
 (ii) duine nádúrtha de chuid na Ríochta Aontaithe atá údaraithe in aon chuid de dhlínse na
 Ríochta Aontaithe seirbhísí dlí a sholáthar faoi theideal gairmiúil dlínse baile;
 (f) (f) ciallaíonn ‘dlíodóir de chuid an Pháirtí eile’:
 (i) i gcás inarb é ‘an Páirtí eile’ an tAontas, dlíodóir dá dtagraítear i bpointe (e) (i); nó
 (ii) i gcás inarb í ‘an Páirtí eile’ an Ríocht Aontaithe, dlíodóir dá dtagraítear i bpointe (e) (ii);
 agus
 (g) ciallaíonn ‘seirbhísí dlíthiúla’ na seirbhísí seo a leanas:
 (i) seirbhísí comhairle dlí; agus agus
 (ii) eadráin dhlíthiúil, seirbhísí comhréitigh agus idirghabhála (ach gan na seirbhísí sin a
 áireamh nuair a sholáthraíonn daoine nádúrtha iad mar atá leagtha amach in Airteagal
 SERVIN 4.1 [Raon feidhme agus sainmhínithe]32.
 Ní áirítear le “seirbhísí dlíthiúla” ionadaíocht dhlíthiúil os comhair gníomhaireachtaí riaracháin,
 cúirteanna, agus binsí oifigiúla eile atá bunaithe go cuí de chuid Páirtí, seirbhísí dlíthiúla
 comhairleacha, dlíthiúla, doiciméadúcháin agus deimhniúcháin arna soláthar ag gairmithe dlí a
 bhfuil feidhmeanna poiblí curtha ar a gcúram i riaradh an cheartais amhail nótairí, “huissiers de
 justice” nó “tairiscintí poiblí eile et ministériels”, agus seirbhísí arna soláthar ag báillí arna
 gceapadh ag gníomh oifigiúil rialtais.
 Airteagal SERVIN.5.49: Oibleagáidí
 1. Ceadóidh Páirtí do dhlíodóir de chuid an Pháirtí eile seirbhísí dlí ainmnithe faoi theideal
 gairmiúil an dlíodóra sin a sholáthar ina chríoch i gcomhréir le hAirteagal SERVIN 2.2 [Rochtain ar an
 Margadh], Airteagal SERVIN 2.3.[Cóir Náisiúnta], Airteagal SERVIN 3.2 [Rochtain ar an Margadh],
 agus Airteagal SERVIN 3.4.[Cóir Náisiúnta] agus Airteagal SERVIN 4.4. [Soláthróirí seirbhísí
 conarthacha agus gairmithe neamhspleácha].
 2. I gcás ina n-éilíonn Páirtí (an dlínse óstach) clárú ina chríoch mar choinníoll ar dhlíodóir de
 chuid an Pháirtí eile seirbhísí dlí ainmnithe a sholáthar de bhun mhír 1, ní bheidh na ceanglais agus
 an próiseas a bhaineann le clárú den sórt sin mar seo a leanas:
 32
 'ciallaíonn ‘eadráin dhlíthiúil, seirbhísí idir-réitigh agus idirghabhála’ doiciméid a ullmhú a bheidh le cur faoi
 bhráid eadránaí, comhréiteoir nó idirghabhálaí in aon díospóid lena mbaineann cur i bhfeidhm agus léirmhíniú
 dlí agus ullmhú le haghaidh na ndoiciméad sin agus láithriú os a gcomhair. Ní áirítear eadráin, idir-réiteach
 agus seirbhísí idirghabhála i ndíospóidí nach bhfuil cur i bhfeidhm ná léirmhíniú dlí i gceist leo, a thagann faoi
 sheirbhísí a ghabhann le comhairliúchán bainistíochta. Ní áirítear leis ach oiread gníomhú mar eadránaí, mar
 chomhréiteoir ná mar idirghabhálaí. Mar fhochatagóir, tagraíonn eadráin dhlíthiúil idirnáisiúnta, seirbhísí idir-
 réitigh nó idirghabhála do na seirbhísí céanna nuair a bhaineann an díospóid le páirtithe ó dhá thír nó níos mó.
 135
 ---pagebreak--- (a) ní bheidh sí chomh fabhrach leis na cinn a bhfuil feidhm acu maidir le duine nádúrtha tríú
 tír a bhfuil seirbhísí dlí á soláthar aige i ndáil le dlí tríú tír nó dlí poiblí idirnáisiúnta faoi
 theideal gairmiúil tríú tír an duine sin i gcríoch na dlínse ósta; agus
 (b) ní bheidh siad comhionann nó coibhéiseach le haon cheanglas chun athcháiliú isteach i
 ngairm dhlíthiúil na dlínse ósta nó chun go ligfear isteach duine i ngairm dhlíthiúil na dlínse
 ósta.
 3. Tá feidhm ag mír 4 maidir le soláthar seirbhísí dlí ainmnithe de bhun mhír 1 trí bhunaíocht.
 4. Ceadóidh Páirtí do dhuine dlítheanach de chuid an Pháirtí eile brainse a bhunú ina chríoch
 trína soláthraítear seirbhísí dlí ainmnithe33 de bhun mhír 1, i gcomhréir leis na coinníollacha atá
 leagtha amach i gCaibidil 2 [Léirscaoileadh Infheistíochta] den Teideal seo agus faoi réir na
 gcoinníollacha sin. Beidh an méid sin gan dochar do cheanglais go mbeidh céatadán áirithe de
 scairshealbhóirí, d’úinéirí, de chomhpháirtithe nó de stiúrthóirí duine dhlítheanaigh cáilithe nó go
 gcleachtfaidh siad gairm áirithe amhail dlíodóirí nó cuntasóirí.
 Airteagal SERVIN.5.50: Bearta neamh-chomhréireacha
 1. Níl feidhm ag Airteagal 5.49 maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) aon bheart neamh-chomhréireach atá ann cheana de chuid Páirtí:
 (i) i gcás an Aontais:
 (A) an tAontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta
 atá ann cheana];
 (B) rialtas láir Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (C) rialtas réigiúnach Bhallstát den Aontas, mar a leagtar amach i Sceideal an Aontais in
 Iarscríbhinn SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (D) rialtas áitiúil, seachas an ceann dá dtagraítear i bpointe (C); agus
 (ii) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 (A) an rialtas láir, mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in Iarscríbhinn
 SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana];
 (B) rialtas réigiúnach mar a leagtar amach i Sceideal na Ríochta Aontaithe in Iarscríbhinn
 SERVIN-1 [Bearta atá ann cheana]; nó
 (C) rialtas áitiúil;
 (b) leanúint ar aghaidh le haon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointe (a) nó é a
 athnuachan go pras; nó
 (c) modhnú ar aon bheart neamh-chomhréireach dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b), a mhéid
 nach laghdaítear ar chomhréireacht an bhirt dá bharr, mar a bhí sé díreach roimh an modhnú,
 le hAirteagal SERVIN 5.49 [Oibleagáidí].
 2. Níl feidhm ag Airteagal 5.49 [Oibleagáidí] maidir le haon bheart de chuid Páirtí atá
 comhsheasmhach leis na forchoimeádais, leis na coinníollacha nó leis na cáilíochtaí a shonraítear i
 33
 Ar mhaith le cinnteacht níos fearr, chun críocha na míre seo, ciallaíonn ‘seirbhísí dlí ainmnithe’, le haghaidh
 seirbhísí a sholáthraítear san Aontas, seirbhísí i ndáil le dlí na Ríochta Aontaithe nó aon chuid di agus dlí poiblí
 idirnáisiúnta (gan dlí an Aontais a áireamh), agus le haghaidh seirbhísí a sholáthraítear sa Ríocht Aontaithe,
 seirbhísí dlí i ndáil le dlí na mBallstát (dlí an Aontais san áireamh) agus dlí poiblí idirnáisiúnta (gan dlí an Aontais
 a áireamh).
 136
 ---pagebreak--- ndáil le hearnáil, le fo-earnáil nó le gníomhaíocht a liostaítear in Iarscríbhinn SERVIN-2 [Bearta a
 Bheidh Ann Amach Anseo].
 3. Beidh feidhm ag an Roinn seo gan dochar d’Iarscríbhinn SERVIN-4 [Soláthraithe seirbhíse
 conarthacha agus gairmithe neamhspleácha].
 TEIDEAL III: AN TRÁDÁIL DHIGITEACH
 Caibidil 1: Forálacha ginearálta
 Airteagal DIGIT.1 Cuspóir
 Is é is cuspóir leis an Teideal seo an trádáil dhigiteach a éascú, aghaidh a thabhairt ar bhacainní
 trádála gan údar trí mheán leictreonach agus timpeallacht ar líne oscailte shlán iontaofa a áirithiú do
 ghnólachtaí agus do thomhaltóirí.
 Airteagal DIGIT.2 Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Teideal seo maidir le bearta Páirtí a dhéanann difear do thrádáil a
 chumasaítear ar bhealaí leictreonacha.
 2. Níl feidhm ag an Teideal seo maidir le seirbhísí closamhairc.
 Airteagal DIGIT.3 An ceart chun rialála
 Athdheimhníonn na Páirtithe an ceart chun rialú a dhéanamh laistigh dá gcríocha chun cuspóirí
 beartais dlisteanacha a bhaint amach, mar shampla sláinte phoiblí, seirbhísí sóisialta, oideachas
 poiblí, sábháilteacht, an comhshaol lena n-áirítear athrú aeráide, agus an mhoráltacht phoiblí a
 chosaint, cosaint shóisialta nó tomhaltóirí, príobháideacht agus cosaint sonraí nó éagsúlacht
 chultúrtha a chur chun cinn agus a chosaint.
 Airteagal DIGIT.4 Eisceachtaí
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní chuirtear le haon ní sa Teideal seo cosc ar na Páirtithe bearta a
 ghlacadh nó a choinneáil ar bun i gcomhréir le hAirteagal EXC.1 [Eisceachtaí ginearálta], Airteagal
 EXC.4 [Eisceachtaí slándála] agus Airteagal SERVIN.5.39 [Eisceacht stuamachta] ar chúiseanna a
 bhaineann le leas an phobail a leagtar amach ann.
 Airteagal DIGIT.5 Sainmhínithe
 1. Tá feidhm ag na sainmhínithe in Airteagal SERVIN.1.2 [Sainmhínithe] de Theideal II [Seirbhísí
 agus Infheistíocht] maidir le Seirbhísí i dtaca leis an Teideal seo.
 2. Chun críocha an Teidil seo:
 (a) ciallaíonn ‘tomhaltóir’ aon duine nádúrtha a úsáideann seirbhís teileachumarsáide phoiblí le
 haghaidh cuspóirí cé is moite de chuspóirí gairmiúla;
 (b) ciallaíonn ‘cumarsáid margaíochta dhíreach’ aon chineál fógraíochta tráchtála trína ndéanann
 duine nádúrtha nó dlítheanach teachtaireachtaí margaíochta a chur in iúl go díreach
 d’úsáideoir trí bhíthin seirbhís teileachumarsáide agus chumhdaítear léi ar a laghad
 teachtaireachtaí téacs agus ilmheán (SMS agus MMS);
 137
 ---pagebreak--- (c) ciallaíonn “fíordheimhniú leictreonach” próiseas leictreonach” próiseas leictreonach lena
 gcumasaítear deimhniú:
 (i) sainaithint leictreonach duine nádúrtha nó dlítheanach a shainaithint, nó
 (ii) foinse agus sláine ríomhshonraí i bhfoirm leictreonach;
 (d) Ciallaíonn ‘ríomhsheirbhís seachadta atá cláraithe’ seirbhís a fhágann gur féidir sonraí a
 tharchur idir tríú páirtithe trí mheán leictreonach agus a chuireann fianaise ar fáil maidir le
 láimhseáil na sonraí a tarchuireadh, lena n-áirítear cruthúnas gur seoladh agus go bhfuarthas
 iad, agus a dhéanann na sonraí a tarchuireadh a chosaint ar an mbaol go gcaillfear, goidfear,
 go ndéanfar damáiste nó aon athrú neamhúdaraithe;
 (e) ciallaíonn 'ríomhshéala' sonraí i bhfoirm leictreonach, a mbaineann duine dlítheanach úsáid
 astu, atá ceangailte de shonraí eile i bhfoirm leictreonach , nó a bhfuil baint loighciúil acu leo,
 chun foinse agus sláine na sonraí eile a áirithiú;
 (f) ciallaíonn 'ríomhshíniú' sonraí i bhfoirm leictreonach atá ceangailte de shonraí eile i bhfoirm
 leictreonach, nó a bhfuil baint loighciúil acu leo:
 (i) a úsáideann duine nádúrtha chun comhaontú ar na sonraí i bhfoirm leictreonach lena
 mbaineann sé; agus
 (ii) atá nasctha leis na sonraí i bhfoirm leictreonach lena mbaineann sé ar shlí gur féidir
 aon athrú a dhéanfar ar an dáta ina dhiaidh sin a bhraith;
 (g) Ciallaíonn ‘ríomhstampa ama’ sonraí i bhfoirm leictreonach a cheanglaíonn sonraí eile i
 bhfoirm leictreonach do thréimhse áirithe lena suitear fianaise go raibh na sonraí is déanaí a
 luadh an tráth sin;
 (h) ciallaíonn ‘ríomhsheirbhís iontaobhais’ ríomhsheirbhís lena gcuimsítear:
 (i) ríomhshínithe, ríomhshéalaí, ríomhstampaí ama, ríomhsheirbhísí seachadta atá
 cláraithe agus na deimhnithe a bhaineann leis na seirbhísí sin a chruthú, a fhíorú agus
 a bhailíochtú;
 (ii) cruthú, fíorú agus bailíochtú na ndeimhnithe le haghaidh fíordheimhniú láithreán
 gréasáin; nó
 (iii) caomhnú ríomhshínithe, ríomhshéalaí nó na ndeimhnithe a bhaineann leis na seirbhísí
 sin;
 (i) Ciallaíonn “sonraí rialtais” sonraí atá faoi úinéireacht nó á gcoimeád ag aon leibhéal rialtais nó
 ag comhlachtaí neamhrialtasacha i bhfeidhmiú na gcumhachtaí arna dtabhairt dóibh ag aon
 leibhéal rialtais;
 (j) ciallaíonn ‘seirbhís teileachumarsáide phoiblí’ aon seirbhís teileachumarsáide a thairgtear don
 phobal i gcoitinne;
 (k) ciallaíonn ‘úsáideoir’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach a úsáideann seirbhís
 teileachumarsáide poiblí.
 138
 ---pagebreak--- Caibidil 2: Sreafaí sonraí agus cosaint sonraí pearsanta
 Airteagal DIGIT.6 Sreafaí sonraí trasteorann
 1. Tá na Páirtithe tiomanta sreabha sonraí trasteorann a áirithiú chun trádáil sa gheilleagar
 digiteach a éascú. Chuige sin, ní chuirfidh Páirtí srian ar shreafaí sonraí trasteorann idir na Páirtithe:
 (a) a cheangal go n-úsáidfear saoráidí ríomhaireachta nó eilimintí líonra i gcríoch an Pháirtí lena
 bpróiseáil, lena n-áirítear trí úsáid saoráidí ríomhaireachta nó eilimintí líonra a fhorchur atá
 deimhnithe nó ceadaithe i gcríoch Páirtí;
 (b) a cheangal go ndéanfar sonraí a logánú ar chríoch an Pháirtí lena stóráil nó lena bpróiseáil;
 (c) stóráil nó próiseáil i gcríoch an Pháirtí eile a thoirmeasc; nó
 (d) aistriú trasteorann sonraí a dhéanamh ag brath ar úsáid saoráidí ríomhaireachta nó eilimintí
 líonra i gcríoch na bPáirtithe nó ar cheanglais logánaithe i gcríoch na bPáirtithe.
 2. Déanfaidh na Páirtithe athbhreithniú agus measúnú ar chur chun feidhme na forála seo
 laistigh de thrí bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo. Féadfaidh Páirtí tráth ar
 bith a mholadh don Pháirtí eile an liosta srianta atá liostaithe i mír 1 a athbhreithniú. Tabharfar
 breithniú comhbhách d’iarraidh den sórt sin.
 Airteagal DIGIT.7 Sonraí pearsanta agus príobháideachas a chosaint
 1. Aithníonn gach Páirtí go bhfuil an ceart ag daoine aonair go ndéanfar sonraí pearsanta agus
 príobháideachas a chosaint agus go gcuireann ardchaighdeáin maidir leis sin le muinín sa gheilleagar
 digiteach agus le forbairt trádála.
 2. Ní chuirfidh aon ní sa Chomhaontú seo cosc ar Pháirtí bearta a ghlacadh nó a choinneáil ar
 bun maidir le cosaint sonraí pearsanta agus príobháideachais, lena n-áirítear maidir le haistrithe
 sonraí trasteorann, ar choinníoll go bhforáiltear le dlí an Pháirtí d’ionstraimí lena gcumasaítear
 aistrithe faoi choinníollacha a mbeidh feidhm ghinearálta34 acu chun na sonraí a aistrítear a chosaint.
 3. Cuirfidh gach Páirtí an Páirtí eile ar an eolas faoi aon bheart dá dtagraítear i mír 2 a
 ghlacfaidh sé nó a choinníonn sé.
 Caibidil 3: Forálacha sonracha
 Airteagal DIGIT.8 Dleachtanna custaim ar tharchuir leictreonacha
 1. Is é a mheastar a bheidh i dtarchuir leictreonacha soláthar seirbhísí de réir bhrí Theideal II
 [Seirbhísí agus Infheistíochtaí] den Cheannteideal seo.
 2. Ní fhorchuirfidh na Páirtithe dleachtanna custaim ar tharchuir leictreonacha.
 34
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, tagraíonn ‘coinníollacha a bhfuil feidhm ghinearálta leo’ do
 choinníollacha a ceapadh i dtéarmaí oibiachtúla a bhfuil feidhm acu go cothrománach maidir le líon
 neamhaitheanta d’oibreoirí eacnamaíocha agus, ar an gcaoi sin, cumhdaíonn siad raon cásanna agus
 cásanna.
 139
 ---pagebreak--- Airteagal DIGIT.9 Gan réamhúdarú
 1. Ní cheanglóidh Páirtí réamhúdarú ar sholáthar trí mheán leictreonach trí mheán leictreonach
 ar an aon fhoras amháin go gcuirtear seirbhís ar fáil ar líne, nó aon cheanglas a bhfuil éifeacht
 choibhéiseach leis a ghlacadh nó a choinneáil ar bun.
 Cuirtear seirbhís ar fáil ar líne nuair a chuirtear ar fáil í go leictreonach agus gan na páirtithe a bheith
 i láthair ag an am céanna.
 2. Ní feidhm ag mír 1 maidir le seirbhísí teileachumarsáide, seirbhísí craolacháin, seirbhísí
 cearrbhachais, seirbhísí ionadaíochta dlíthiúla nó seirbhísí nótairí nó gairmeacha comhchosúla a
 mhéid a bhaineann siad le nasc díreach sonrach le feidhmiú údaráis phoiblí.
 Airteagal DIGIT.10: Conarthaí a thabhairt i gcrích go leictreonach
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfar conarthaí a thabhairt i gcrích trí mheán leictreonach
 agus nach ndéanfar lena dhlí bacainní ar úsáid conarthaí leictreonacha agus nach dtiocfar astu nach
 mbeidh éifeacht agus bailíocht dlí ar aon fhoras amháin go ndearnadh an conradh trí mheán
 leictreonach.
 2. Ní bheidh feidhm ag mír 1 maidir leosan a leanas:
 (a) seirbhísí craolacháin;
 (b) seirbhísí cearrbhachais;
 (c) seirbhísí ionadaíochta dlíthiúla;
 (d) seirbhísí nótairí nó gairmeacha comhchosúla a bhaineann le nasc díreach sonrach le feidhmiú
 údaráis phoiblí;
 (e) conarthaí lena gceanglaítear a bheith ar an bhfinnéiú go pearsanta;
 (f) conarthaí lena mbunaítear nó a aistrítear cearta i gcúrsaí réadmhaoine;
 (g) conarthaí lena gceanglaítear de réir dlí go mbeadh baint ag cúirteanna, údaráis phoiblí nó ag
 gairmeacha a fheidhmíonn údarás poiblí leo;
 (h) conarthaí urraíochta a dheonaítear, urrúis chomhthaobhacha a thabharfaidh daoine atá ag
 gníomhú chun críocha lasmuigh dá gceard, gnó nó gairm; nó
 (i) conarthaí a rialaítear leis an dlí teaghlaigh nó leis an dlí teaghlaigh nó leis an dlí comharbais.
 Airteagal DIGIT.11 Ríomh-fhíordheimhniú agus ríomhsheirbhísí iontaoibhe
 1. Ní dhiúltóidh Páirtí éifeacht dhlíthiúil agus ceadmhacht ríomhdhoiciméad in imeachtaí
 dlíthiúla, ríomhshíniú, ríomshéala ná ríomhstampa ama ná sonraí a sheoltar agus a fhaightear agus
 úsáid a bhaint as ríomhsheirbhís seachadta cláraithe ar aon fhoras amháin gur i bhfoirm leictreonach
 atá sé.
 2. Ní dhéanfaidh Páirtí bearta a ghlacadh ná a choinneáil ar bun lena ndéanfaí:
 140
 ---pagebreak--- (a) cosc a chur ar pháirtithe in idirbheart modhanna fíordheimhnithe leictreonacha dá n-
 idirbhearta a chinneadh go frithpháirteach; nó
 (b) cosc a chur ar pháirtithe in idirbheart leictreonach é a bheith ar a gcumas a chruthú d’údaráis
 bhreithiúnacha agus riaracháin go mbeadh an úsáid a bhainfí as fíordheimhniú leictreonach nó
 seirbhís iontaoibhe i gcomhréir leis na ceanglais dlí is infheidhme.
 3. D’ainneoin mhír 2, féadfaidh Páirtí a cheangal, i dtaca le catagóir áirithe idirbheart, go
 ndéanfaidh údarás atá creidiúnaithe i gcomhréir lena dhlí nó a chomhlíonann caighdeáin áirithe
 feidhmíochta a bheidh oibiachtúil, trédhearcach neamh-idirdhealaitheach agus nach mbainfidh ach
 le saintréithe sonracha na catagóire idirbheart lena mbaineann, go ndéanfaidh an t-údarás sin an
 modh fíordheimhnithe nó an tseirbhís iontaoibhe a dheimhniú.
 Airteagal DIGIT.12: Cód foinseach a aistriú nó rochtain air
 1. Ní dhéanfaidh Páirtí ceanglas maidir le haistriú cóid foinse bogearraí, ná rochtain air, atá in
 úinéireacht ag duine nádúrtha nó dlítheanach de chuid an Pháirtí.
 2. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr:
 (a) beidh feidhm ag na heisceachtaí ginearálta, na heisceachtaí slándála agus an eisceacht
 stuamachta dá dtagraítear in Airteagal DIGIT.4 [Eisceachtaí] maidir le bearta Páirtí atá glactha
 nó a choimeádtar ar bun i gcomhthéacs nós imeachta deimhniúcháin; agus
 (b) níl feidhm ag mír 1 den Airteagal seo maidir le haistriú deonach cóid foinse, nó rochtain a
 dheonú air, ar bhonn tráchtála ag duine nádúrtha nó dlítheanach den Pháirtí eile, i
 gcomhthéacs idirbhirt soláthair phoiblí nó conartha a chaibidlítear go neamhshrianta.
 3. Ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Chaibidil seo difear:
 (a) ceanglas cúirte nó binse riaracháin, nó ceanglas ó údarás iomaíochta de bhun dlí iomaíochta
 Páirtí srian nó saobhadh iomaíochta a chosc nó a leigheas;
 (b) ceanglas arna chur ag comhlacht rialála de bhun dlíthe nó rialacháin de chuid Páirtí a
 bhaineann le cosaint na sábháilteachta poiblí i ndáil le húsáideoirí ar líne, faoi réir coimircí i
 gcoinne nochtadh neamhúdaraithe;
 (c) do chearta maoine intleachtúla a chosaint agus a fhorfheidhmiú; agus
 (d) ceart Páirtí bearta a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal III de Chomhaontú EDT arna
 ionchorprú le hAirteagal PPROC.2 [Forálacha áirithe den Chomhaontú maidir le Soláthar
 Rialtais a ionchorprú agus soláthar cumhdaithe] de Theideal VI [Soláthar poiblí] den
 Cheannteideal seo.
 Airteagal DIGIT.13 Ar líne muinín tomhaltóirí
 1. Agus an tábhacht a bhaineann le muinín tomhaltóirí sa trádáil dhigiteach a fheabhsú,
 déanfaidh gach Páirtí bearta a ghlacadh nó a choinneáil ar bun lena áirithiú go dtabharfar cosaint
 éifeachtach do thomhaltóirí a bhíonn ag gabháil d’idirbhearta ríomhthráchtála, lena n-áirítear
 bearta, agus ní na bearta sin amháin, lena ndéanfar:
 (a) cleachtais mhealltacha agus cleachtais chalaoiseacha a thoirmeasc;
 141
 ---pagebreak--- (b) a cheangal ar sholáthraithe earraí agus seirbhísí feidhmiú de mheon maith agus cloí le
 cleachtais chothroma tráchtála, lena n-áirítear trí thoirmeasc a chur ar phraghas a ghearradh
 ar thomhaltóirí i leith earraí agus seirbhísí nár iarradh;
 (c) a cheangal ar sholáthraithe earraí agus seirbhísí faisnéis shoiléir iomlán a chur ar fáil do
 thomhaltóirí, lena n-áirítear nuair a ghníomhaíonn siad trí sholáthraithe seirbhíse
 idirghabhálacha, maidir lena sonraí céannachta agus teagmhála, an t-idirbheart lena
 mbaineann, lena n-áirítear príomhthréithe na n-earraí agus na seirbhísí agus an praghas
 iomlán lena n-áirítear na muirir uile is infheidhme, agus na cearta tomhaltóirí is infheidhme (i
 gcás soláthraithe seirbhísí idirghabhálacha, áirítear leis seo a chumasú don soláthraí earraí nó
 seirbhísí an fhaisnéis sin a chur ar fáil); agus
 (d) rochtain a dheonú do thomhaltóirí ar shásamh mar gheall ar sháruithe ar a gcearta, lena n-
 áirítear ceart chun leigheasanna más rud é go n-íoctar as earraí agus seirbhísí nach ndéantar a
 sheachadadh nó a sholáthar de réir mar a aontaíodh.
 2. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá sé cumhachtaí forfheidhmithe leordhóthanacha a
 chur de chúram ar ghníomhaireachtaí cosanta tomhaltóirí nó ar comhlachtaí ábhartha eile agus
 aithníonn siad an tábhacht a bhaineann le comhar idir na gníomhaireachtaí d’fhonn tomhaltóirí a
 chosaint agus muinín tomhaltóirí ar líne a fheabhsú.
 Airteagal DIGIT.14 Cumarsáid maidir le margaíocht dhíreach gan iarraidh
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go dtabharfar cosaint éifeachtach ar chumarsáidí nár iarraidh maidir
 le margaíocht dhíreach.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear cumarsáidí margaíochta dírí chuig úsáideoirí ar daoine
 nádúrtha iad mura mbeidh a dtoiliú tugtha i gcomhréir le dlíthe cumarsáidí den chineál sin a fháil.
 3. D’ainneoin mhír 2, maidir le daoine nádúrtha nó dlítheanacha a bhailigh, i gcomhréir leis na
 coinníollacha a leagtar síos i ndlí an Pháirtí sin, sonraí teagmhála úsáideora i gcomhthéacs earraí nó
 seirbhísí, ní cheadóidh Páirtí dóibh cumarsáidí nár iarraidh maidir le margaíocht dhíreach a chur
 chuig an úsáideoir i dtaca lena n-earraí ná a seirbhísí féin ná a samhail sin.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí gur féidir cumarsáidí díreacha a aithint go soiléir, go nochtfar leo cé
 thar a gceann a ndéanfar iad agus go mbeidh iontu an fhaisnéis is gá chun a chumasú do
 thomhaltóirí scor a iarraidh saor in aisce agus aon tráth.
 5. Cuirfidh gach Páirtí rochtain ar shásamh ar fáil d’úsáideoirí i gcoinne soláthraithe cumarsáide
 maidir le margaíocht dhíreach nach bhfuil i gcomhréir leis na bearta arna nglacadh nó arna gcoimeád
 de bhun mhíreanna 1 go 4.
 Airteagal DIGIT.15 Sonraí oscailte rialtais
 1. Aithníonn na Páirtithe go gcuirtear le spreagadh na forbartha eacnamaíche agus sóisialta, an
 iomaíochais, na táirgiúlachta agus na nuálaíochta trí rochtain an phobail ar shonraí rialtais agus úsáid
 na sonraí sin a éascú.
 2. A mhéid a roghnaíonn Páirtí sonraí rialtais, a dhéanamh inrochtana don phobal, féachfaidh
 sé leis an méid seo a leanas a áirithiú, a mhéid is indéanta, maidir leis na sonraí:
 142
 ---pagebreak--- (a) i bhformáid lenar féidir é a chuardach, a aisghabháil, a úsáid, a athúsáid agus a athdháileadh
 go héasca;
 (b) tá sé i bhformáid atá inléite ag meaisín agus atá cumasaithe ó thaobh spáis de;
 (c) ina bhfuil meiteashonraí tuairisciúla, atá chomh caighdeánach agus is féidir;
 (d) cuirtear ar fáil é trí Chomhéadain Ríomhchláraithe Feidhmchláir atá iontaofa, soláimhsithe
 don úsáideoir agus a bhfuil fáil saor in aisce orthu;
 (e) nuashonraítear go rialta é;
 (f) nach bhfuil sé faoi réir coinníollacha úsáide atá idirdhealaitheach nó a chuireann srian gan ghá
 ar athúsáid; agus agus
 (g) go gcuirfear an fhaisnéis sin ar fáil lena hathúsáid i gcomhréir iomlán le rialacha na bPáirtithe
 maidir le cosaint sonraí pearsanta faoi seach.
 3. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú chun bealaí a shainaithint ina bhféadfaidh gach Páirtí
 rochtain ar shonraí rialtais a chuir an Páirtí ar fáil don phobal a mhéadú agus úsáid a bhaint astu,
 d’fhonn deiseanna gnó a fheabhsú agus a ghiniúint, thar a n-úsáid ag an earnáil phoiblí.
 Airteagal DIGIT.16 Comhar maidir le saincheisteanna rialála i ndáil le trádáil dhigiteach
 1. Malartóidh na Páirtithe faisnéis maidir le cúrsaí rialála i gcomhthéacs na trádála digití, ina
 dtabharfar aghaidh ar na nithe seo a leanas:
 (a) seirbhísí iontaoibhe agus fíordheimhnithe leictreonacha idir-inoibritheacha a aithint agus a
 éascú;
 (b) láimhseáil cumarsáidí maidir le margaíocht dhíreach;
 (c) cosaint tomhaltóirí; agus
 (d) aon ábhar eile atá ábhartha maidir le forbairt na trádála digití, lena n-áirítear teicneolaíochtaí
 atá ag teacht chun cinn.
 2. Ní bheidh feidhm ag mír 1 maidir le rialacha ná coimircí Páirtí chun sonraí pearsanta agus
 príobháideachas a chosaint, lena n-áirítear maidir le haistrithe trasteorann sonraí pearsanta.
 Airteagal DIGIT.17 - Tuiscint maidir le seirbhísí ríomhaireachta
 1. Comhaontaíonn na Páirtithe, chun trádáil i seirbhísí agus in infheistíocht a léirscaoileadh i
 gcomhréir le Teideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] den Cheannteideal seo, go n-áireofar na seirbhísí
 seo a leanas mar ríomhsheirbhísí agus seirbhísí gaolmhara, is cuma an soláthraítear trí líonra iad,
 lena n-áirítear an tIdirlíon:
 (a) an chomhairleoireacht, an t-oiriúnú, an straitéis, an anailís, an phleanáil, an tsonraíocht, an
 dearadh, an fhorbairt, an tsuiteáil, an cur chun feidhme, an comhtháthú, an tástáil, an
 dífhabhtú, an nuashonrú, an tacaíocht, an cúnamh teicniúil, bainistiú ríomhairí nó córas
 ríomhaireachta nó bainistiú le haghaidh ríomhairí nó córais ríomhaireachta;
 143
 ---pagebreak--- (b) na cláir ríomhaireachta a shainmhínítear mar na sraitheanna treoracha is gá chun ríomhairí a
 chur ag obair agus cumarsáid a dhéanamh (ina measc féin), chomh maith leis an
 gcomhairliúchán, an straitéis, an anailís, an phleanáil, an tsonraíocht, an dearadh, an fhorbairt,
 an tsuiteáil, an cur chun feidhme, an comhtháthú, an tástáil, an dífhabhtú, an nuashonrú, an t-
 oiriúnú, an chothabháil, an tacaíocht, an cúnamh teicniúil, bainistiú ríomhchláir nó bainistiú le
 haghaidh ríomhchláir nó a n-úsáid;
 (c) seirbhísí próiseála sonraí, stóráil sonraí, óstáil sonraí nó bunachar sonraí;
 (d) seirbhísí cothabhála agus deisithe le haghaidh innealra agus trealamh oifige, lena n-áirítear
 ríomhairí; agus
 (e) seirbhísí oiliúna le haghaidh baill foirne cliant, a bhaineann le ríomhchláir, ríomhairí nó
 ríomhchórais, seirbhísí nach bhfuil aicmithe áit ar bith eile.
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní mheasfar gur seirbhísí ríomhaireachta ná seirbhísí gaolmhara
 iontu féin iad seirbhísí arna gcumasú ag ríomhaire agus ag seirbhísí gaolmhara, seachas na seirbhísí a
 liostaítear I mír 1.
 TEIDEAL IV: GLUAISEACHTAÍ CAIPITIL, ÍOCAÍOCHTAÍ, AISTRITHE AGUS BEARTA COIMIRCE
 SEALADACHA
 Airteagal CAP.1: Cuspóirí
 Is é is cuspóir don Teideal seo saorghluaiseacht caipitil agus íocaíochtaí a bhaineann le léirscaoileadh
 idirbheart faoin gComhaontú a chumasú.
 Airteagal CAP.2: Cuntas Reatha
 Ceadóidh gach Páirtí, in airgeadra is inchomhshóite gan bhac agus i gcomhréir le hAirteagail
 Chomhaontú an Chiste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta, aon íocaíochtaí agus aistrithe i leith idirbhearta
 ar chuntas reatha an chomhardaithe íocaíochtaí a thagann faoi réim an Chomhaontaithe seo.
 Airteagal CAP.3: Gluaiseachtaí Caipitil
 1. Ceadóidh gach Páirtí, i dtaca le hidirbhearta ar chuntas caipitil agus airgeadais an
 chomhardaithe íocaíochtaí, saorghluaiseacht chaipitil chun infheistíochtaí agus idirbhearta eile a
 léirscaoileadh dá bhforáiltear i dTeideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] den Cheannteideal seo.
 2. Rachaidh na Páirtithe i gcomhairle le chéile sa Choiste Speisialaithe um Sheirbhísí,
 infheistíocht agus Trádáil Dhigiteach chun an ghluaiseacht chaipitil eatarthu a éascú d’fhonn trádáil
 agus infheistíocht a chur chun cinn.
 Airteagal CAP.4: Bearta a dhéanann difear do ghluaiseachtaí caipitil nó aistrithe
 1. Ní dhéanfar a fhorléiriú le hAirteagal CAP.2 [Cuntas Reatha] agus Airteagal CAP.3
 [Gluaiseachtaí Caipitil] cosc a chur ar Pháirtí a dhlíthe agus a rialacháin a chur i bhfeidhm maidir le:
 (a) féimheacht, dócmhainneacht nó cosaint chearta na gcreidiúnaithe;
 144
 ---pagebreak--- (b) déileáil nó trádáil in urrúis, todhchaíochtaí, roghanna agus ionstraimí airgeadais eile a eisiúint
 nó iad a eisiúint;
 (c) tuarascáil nó taifeadadh airgeadais ar ghluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí nó aistrithe i gcás inar
 gá chun cuidiú le forfheidhmiú an dlí nó le húdaráis rialála airgeadais;
 (d) cionta coiriúla nó pionósacha, cleachtais mheabhlacha nó chalaoiseacha;
 (e) comhlíontacht le horduithe nó breithiúnais i dtaca le himeachtaí breithiúnacha nó riaracháin;
 nó
 (f) slándáil shóisialta, scéimeanna scoir nó scéimeanna coigiltis éigeantacha.
 2. Ní chuirfear na dlíthe ná na rialacháin dá dtagraítear i mír 1 i bhfeidhm go treallach ná go
 hidirdhealaitheach, ná ní bheidh iontu thairis sin srian faoi cheilt ar ghluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí
 ná aistrithe.
 Airteagal CAP.5: Bearta coimirce sealadacha
 1. I gcúinsí eisceachtúla inarb ann do dheacrachtaí tromchúiseacha i dtaca le haontas
 eacnamaíoch agus airgeadais an Aontais Eorpaigh a oibriú, nó i gcás baoil gurb ann do na deacrachtaí
 sin, féadfaidh an tAontas Eorpach bearta coimirce a ghlacadh nó a choinneáil ar bun i dtaca le
 gluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí nó aistrithe go ceann tréimhse nach faide ná sé mhí.
 2. Cuirfear teorainn leis na bearta dá dtagraítear i mír 1 a mhéid a bhfuil géarghá leis.
 Airteagal CAP.6: Srianta i gcás deacrachtaí maidir le comhardú íocaíochtaí agus maoiniú seachtrach
 1. Má bhíonn deacrachtaí tromchúiseacha maidir le comhardú íocaíochtaí nó maoiniú
 seachtrach ag Páirtí, nó má bhíonn an baol ann gurb ann dóibh, féadfaidh sé bearta sriantacha a
 ghlacadh nó a choinneáil ar bun i dtaca le gluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí nó aistrithe35.
 2. Maidir leis na bearta dá dtagraítear i mír 1:
 (a) beidh siad comhsheasmhach le hAirteagail Chomhaontú an Chiste Airgeadaíochta
 Idirnáisiúnta;
 (b) ní rachaidh siad thar an méid is gá chun aghaidh a thabhairt ar na cúinsí dá dtuairiscítear i mír
 1;
 (c) beidh siad sealadach agus déanfar iad a chéimniú amach de réir a chéile de réir mar a
 fheabhsóidh an staid a shonraítear i mír 1;
 (d) seachnófar leo go ndéanfar damáiste neamhriachtanach do leasanna tráchtála, eacnamaíocha
 agus airgeadais an Pháirtí eile; agus
 (e) beidh siad neamh-idirdhealaitheach i gcomparáid le tríú tíortha i gcúinsí comhchosúla.
 35
 Ar mhaithe le tuilleadh cinnteachta, d’fhéadfadh deacrachtaí tromchúiseacha a bhaineann le beartais
 airgeadaíochta nó le beartais ráta malairte, nó an baol ann gurb ann dóibh, i measc fachtóirí eile, a bheith ina
 gcúis le deacrachtaí tromchúiseacha maidir le comhardú íocaíochtaí nó maoiniú seachtrach, nó an baol ann
 gurb ann dóibh.
 145
 ---pagebreak--- 3. I gcás trádáil in earraí, féadfaidh gach Páirtí bearta sriantacha a ghlacadh nó a choinneáil ar
 bun chun a staid sheachtrach airgeadais nó a chomhardú íocaíochtaí a choimirciú. Beidh na bearta
 sin i gcomhréir leis an gComhaontú Ginearálta um Tharaifí agus Trádáil agus i gcomhréir le forálacha
 Chomthuiscint um Chomhardú Íocaíochtaí an Chomhaontaithe Ghinearálta um Tharaifí agus Trádáil
 1994.
 4. I gcás trádáil i seirbhísí, féadfaidh gach Páirtí bearta sriantacha a ghlacadh nó a choinneáil ar
 bun chun a staid sheachtrach airgeadais nó a chomhardú íocaíochtaí a choimirciú. Beidh na bearta
 sin i gcomhréir le hAirteagal XII den Chomhaontú Ginearálta um Tharaifí agus Seirbhísí.
 5. An Páirtí a dhéanfaidh bearta dá dtagraítear i mír 1 agus 2 a ghlacadh nó a choinneáil ar bun,
 cuirfidh sé in iúl don Pháirtí eile iad go pras.
 6. Má dhéanann Páirtí srianta faoin Airteagal seo a ghlacadh nó a choinneáil ar bun, rachaidh
 na Páirtithe i mbun comhairliúchán go pras sa Choiste Speisialaithe um Ghluaiseachtaí Caipitil mura
 dtéitear i mbun comhairliúchán i bhfóraim eile. Déanfaidh an Coiste measúnú an gcomhardú
 íocaíochtaí nó ar an deacracht sheachtrach airgeadais ba chúis leis na bearta sin agus aird á tabhairt
 ar fhachtóirí amhail:
 (a) cineál agus méid na ndeacrachtaí;
 (b) an timpeallacht sheachtrach eacnamaíoch agus trádála; agus
 (c) bearta ceartaitheacha malartacha a d’fhéadfadh a bheith ar fáil.
 7. Tabharfar aghaidh sna comhairliúcháin faoi mhír 6 ar chomhlíonadh mhír 1 agus mhír 2 i
 gcás aon bheart sriantach. Glacfar leis na torthaí ábhartha uile de chineál staidrimh nó fíorasach a
 thíolacfaidh an Ciste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta (CAI), i gcás inarb infhaighte, agus cuirfear san
 áireamh sna conclúidí measúnú CAI ar chomhardú agus ar staid airgeadais sheachtrach an Pháirtí
 lena mbaineann.
 TEIDEAL V: MAOIN INTLEACHTÚIL
 Caibidil 1: Forálacha ginearálta
 Airteagal IP.1: Cuspóirí
 Is iad seo a leanas cuspóirí an Teidil seo:
 (a) táirgeadh, soláthar, agus tráchtálú táirgí agus seirbhísí nuálacha cruthaitheacha idir na
 Páirtithe a éascú trí shaobhadh agus bacainní ar an trádáil sin a laghdú, agus ar an gcaoi sin
 cuidiú le geilleagar níos inbhuanaithe agus níos cuimsithí; agus
 (b) leibhéal leordhóthanach éifeachtach cosanta agus forfheidhmithe a áirithiú i dtaobh cearta
 maoine intleachtúla.
 Airteagal IP.2: Raon feidhme
 1. Leis an Teideal seo comhlánófar agus sonrófar a thuilleadh cearta agus oibleagáidí gach
 Páirtí faoi Chomhaontú TRIPS agus faoi chonarthaí idirnáisiúnta eile i réimse na maoine intleachtúla
 a bhfuil siad ina bpáirtithe iontu.
 146
 ---pagebreak--- 2. Ní chuirfidh an Teideal cosc ar cheachtar den dá Pháirtí cosaint agus forfheidhmiú níos láidre
 ar chearta maoine intleachtúla a thabhairt isteach ná mar a cheanglaítear faoin Teideal seo, ar
 choinníoll nach sáraíonn an chosaint agus an forfheidhmiú sin an Teideal seo.
 Airteagal IP.3: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn “Coinbhinsiún Pháras” Coinbhinsiún Pháras chun Maoin Tionscail a Chosaint an 20
 Márta 1883, arna athbhreithniú go deireanach i Stócólm an 14 Iúil 1967;
 (b) ciallaíonn “Coinbhinsiún Bheirn” Coinbhinsiún Bheirn chun Saothair Litríochta agus Ealaíon a
 Chosaint an 9 Meán Fómhair 1886 arna athbhreithniú i bPáras an 24 Iúil 1971 agus arna leasú
 an 28 Meán Fómhair 1979;
 (c) ciallaíonn ‘Coinbhinsiún na Róimhe’ Coinbhinsiún Idirnáisiúnta um Chosaint Taibheoirí,
 Léiritheoirí Fónagram agus Eagraíochtaí Craolacháin, arna dhéanamh sa Róimh an 26 Deireadh
 Fómhair 1961;
 (d) "ciallaíonn “EDMI” an Eagraíocht Dhomhanda um Maoin Intleachtúil;
 (e) ciallaíonn ‘cearta maoine intleachtúla’ gach catagóir maoine intleachtúla a chumhdaítear le
 hAirteagal IP.7 [Údair] go hAirteagal IP.37 [Cearta ar chineálacha plandaí a chosaint] den
 Teideal seo nó Ranna 1 go 7 de Chuid II de Chomhaontú TRIPS. Áirítear le cosaint maoine
 intleachtúla cosaint in aghaidh iomaíocht éagórach dá dtagraítear in Airteagal 10bis de
 Choinbhinsiún Pháras;
 (f) ciallaíonn “náisiúnta”, i dtaca leis an gceart maoine intleachtúla ábhartha, duine nó Páirtí a
 chomhlíonfadh na critéir le haghaidh incháilitheacht chun cosaint a fháil dá bhforáiltear i
 gComhaontú TRIPS agus i gcomhaontuithe iltaobhacha a tugadh i gcrích agus a riartar faoi
 choimirce EDMI, a bhfuil Páirtí ina pháirtí conarthach iontu.
 Airteagal IP.4: Comhaontuithe idirnáisiúnta
 1. Athdhearbhaíonn na Páirtithe a dtiomantas na comhaontuithe a bhfuil siad ina bpáirtithe
 iontu a chomhlíonadh:
 (a) Comhaontú TRIPS;
 (b) Coinbhinsiún na Róimhe;
 (c) Coinbhinsiún Bheirn;
 (d) Conradh EDMI um Chóipcheart, arna ghlacadh sa Ghinéiv an 20 Nollag 1996;
 (e) Conradh EDMI um Thaibhithe agus Fónagraim arna dhéanamh sa Ghinéiv an 20 Nollaig 1996;
 (f) Prótacal a bhaineann le Comhaontú Mhaidrid maidir le Clárú Idirnáisiúnta Marcanna arna
 ghlacadh i Maidrid an Dé Máirt 27 Meitheamh 1989 arna leasú go deireanach an 12 Samhain
 2007;
 (g) an Conradh um Dhlí Trádmhairc arna dhéanamh sa Ghinéiv an 27 Deireadh Fómhair 1994;
 147
 ---pagebreak--- (h) Conradh maidir le rochtain ar shaothair fhoilsithe a éascú do dhaoine dalla, do dhaoine
 lagamhairc, nó dóibh siúd atá faoi mhíchumas léitheoireachta cló ar aon bhealach eile arna
 ghlacadh i Marrakech an 27 Meitheamh 2013;
 (i) Acht na Ginéive de Chomhaontú na Háige i dtaca le Clárú Idirnáisiúnta Dearaí Tionscail arna
 ghlacadh sa Ghinéiv an 2 Iúil 1999.
 2. Déanfaidh gach Páirtí gach iarracht réasúnach na comhaontuithe idirnáisiúnta seo a leanas a
 dhaingniú nó aontú dóibh:
 (a) Conradh Bhéising maidir le Taibhithe Closamhairc arna dhéanamh i mBéising an 24
 Meitheamh 2012;
 (b) Conradh Shingeapór ar Dhlí na dTrádmharcanna arna ghlacadh i Singeapór an 27 Márta 2006.
 Airteagal IP.5: Ídiú
 Ní dhéanann an Teideal seo difear do shaoirse na bpáirtithe lena chinneadh an bhfuil feidhm ag ídiú
 na gceart maoine intleachtúla, agus cé na coinníollacha faoina bhfuil feidhm ag an ídiú sin.
 Airteagal IP.6: Cóir náisiúnta
 1. I dtaca leis na catagóirí uile cearta maoine intleachtúla a chumhdaítear leis an Teideal seo,
 déanfaidh gach Páirtí cóireáil nach lú fabhar a thabhairt do náisiúnaigh an Pháirtí eile ná mar a
 thugann sé dá náisiúnaigh féin maidir le maoin intleachtúil a chosaint, faoi réir, más infheidhme, na
 n-eisceachtaí dá bhforáiltear cheana, faoi seach, i gCoinbhinsiún Pháras, i gCoinbhinsiún Bheirn, i
 gCoinbhinsiún na Róimhe agus sa Chonradh um Maoin Intleachtúil i leith Ciorcaid Chomhtháite arna
 ndéanamh i Washington, an 26 Bealtaine 1989. I dtaca le taibheoirí, táirgeoirí fónagram agus
 eagraíochtaí craoltóireachta, níl feidhm ag an oibleagáid seo ach amháin i leith na gceart dá
 bhforáiltear faoin gComhaontú seo.
 2. Chun críocha mhír 1, cuimseofar le ‘cosaint’ nithe a dhéanann difear d’infhaighteacht,
 éadáil, raon feidhme, coinneáil ar bun agus forfheidhmiú ceart maoine intleachtúla chomh maith le
 nithe a bhaineann le faisnéis faoi bhainistiú ceart dá dtagraítear sa Teideal seo, lena n-áirítear bearta
 chun cosc a chur ar dhul timpeall ar bhearta éifeachtacha teicneolaíochta dá dtagraítear in Airteagal
 IP.16 [Cosaint beart teicneolaíoch] agus bearta a bhaineann le faisnéis faoi bhainistiú ceart dá
 dtagraítear in Airteagal IP.17 [Oibleagáidí maidir le faisnéis faoi bhainistiú ceart].
 3. Féadfaidh Páirtí leas a bhaint as na heisceachtaí a cheadaítear de bhun mhír 1 i dtaca lena
 nósanna imeachta breithiúnacha agus riaracháin, lena n-áirítear a cheangal ar náisiúnach den Pháirtí
 eile seoladh a ainmniú ina chríoch le haghaidh seirbhíse, nó gníomhaire a cheapadh ina chríoch i gcás
 an mhéid seo a leanas, maidir leis na heisceachtaí sin:
 (a) gur gá iad lena áirithiú go gcomhlíonfar dlíthe nó rialacháin an Pháirtí nach bhfuil ar neamhréir
 le forálacha an Teidil seo; nó
 (b) nach gcuirfear i bhfeidhm iad ar bhealach arb é a bheadh ann srian faoi cheilt ar thrádáil.
 4. Níl feidhm ag mír 1 maidir le nósanna imeachta a chuirtear ar fáil i gcomhaontuithe
 iltaobhacha arna gcur i gcrích faoi choimirce EDMI maidir le cearta maoine intleachtúla a fháil nó a
 choinneáil.
 148
 ---pagebreak--- Caibidil 2: Caighdeáin maidir le Cearta Maoine Intleachtúla
 Roinn 1: Cóipcheart agus Cearta Gaolmhara
 Airteagal IP.7: Údair
 Tabharfaidh gach Páirtí an ceart eisiach d’údair chun na nithe seo a leanas a údarú nó a thoirmeasc:
 (a) atáirgeadh díreach nó neamhdhíreach, sealadach nó buan ar aon mhodh agus in aon fhoirm, i
 bpáirt nó ina iomláine, ar a gcuid oibre;
 (b) aon chineál scaipeadh ar an bpobal tríd an leagan bunaidh dá gcuid saothar, nó cóipeanna de,
 a dhíol nó ar bhealach eile;
 (c) aon chumarsáid leis an bpobal maidir lena gcuid saothar trí shreang nó gan sreang, lena n-
 áirítear a gcuid saothar a chur ar fáil don phobal ar shlí a bhféadfaidh an pobal rochtain a fháil
 orthu ó áit agus ag am dá rogha féin;
 (d) fosú a dtaibhithe a ligean ar cíos ar bhonn tráchtála don phobal; féadfaidh gach Páirtí a fhoráil
 nach mbeidh feidhm ag an bpointe seo maidir le foirgnimh agus saothair ealaíne feidhmí.
 Airteagal IP.8: Taibheoirí
 Tabharfaidh gach Páirtí an ceart eisiach do thaibheoirí chun na nithe seo a leanas a údarú nó a
 thoirmeasc:
 (a) fosú a dtaibhithe;
 (b) atáirgeadh díreach nó neamhdhíreach, sealadach nó buan ar aon mhodh agus in aon fhoirm, i
 bpáirt nó ina iomláine, ar fhosú a dtaibhithe;
 (c) fosú a dtaibhithe a scaipeadh ar an bpobal, trína ndíol nó ar shlí eile;
 (d) fosú a dtaibhithe a scaipeadh ar an bpobal, trí shreang nó gan sreang, lena n-áirítear a gcuid
 saothar a chur ar fáil don phobal ar shlí a bhféadfaidh an pobal rochtain a fháil orthu ó áit agus
 ag am dá rogha féin;
 (e) a dtaibhithe a chraoladh ar mhodh gan sreang leis an bpobal, ach amháin i gcás inar taibhiú
 craolta cheana féin an taibhiú nó ina ndéantar é ó fhosú;
 (f) fosú a dtaibhithe a ligean ar cíos ar bhonn tráchtála don phobal.
 Airteagal IP.9: Táirgeoirí fónagram
 Tabharfaidh gach Páirtí an ceart eisiach do tháirgeoirí fónagram chun na nithe seo a leanas a údarú
 nó a thoirmeasc:
 (a) atáirgeadh díreach nó neamhdhíreach, sealadach nó buan ar aon mhodh agus in aon fhoirm, i
 bpáirt nó ina iomláine, ar a gcuid fónagram;
 (b) scaipeadh a gcuid fónagram ar an bpobal, trína ndíol nó ar shlí eile, lena n-áirítear cóipeanna
 díobh;
 149
 ---pagebreak--- (c) a gcuid fónagram a scaipeadh ar an bpobal, trí shreang nó gan sreang, lena n-áirítear a gcuid
 saothar a chur ar fáil don phobal ar shlí a bhféadfaidh an pobal rochtain a fháil orthu ó áit agus
 ag am dá rogha féin;
 (d) a gcuid fónagram a ligean ar cíos ar bhonn tráchtála don phobal.
 Airteagal IP.10: Eagraíochtaí craoltóireachta
 Tabharfaidh gach Páirtí an ceart eisiach d’eagraíochtaí craoltóireachta chun na nithe seo a leanas a
 údarú nó a thoirmeasc:
 (a) fosú a gcraoltaí, cibé acu a tharchuirfear na craoltaí sin de shreang nó ar an aer, lena n-áirítear
 cábla nó satailít;
 (b) atáirgeadh díreach nó neamhdhíreach, sealadach nó buan ar aon mhodh agus in aon fhoirm, i
 bpáirt nó ina iomláine, ar fhosú a gcraoltaí, cibé acu a tharchuirfear na craoltaí sin de shreang
 nó ar an aer, lena n-áirítear cábla nó satailít;
 (c) fosuithe dá gcuid craoltaí a chur ar fáil don phobal, trí shreang nó gan sreang ar an aer, trí
 fhosuithe a gcraoltaí, cibé an traschuirtear na craoltaí trí shreang nó ar an aer lena n-áirítear ar
 chábla nó satailít ar shlí a bhféadfaidh an pobal rochtain a fháil orthu ó áit agus ag am dá
 rogha féin;
 (d) fosuithe, lena n-áirítear cóipeanna díobh, trína ndíol nó ar shlite eile, a scaipeadh ar an bpobal
 cibé acu a tharchuirfear na craoltaí sin de shreang nó ar an aer, lena n-áirítear cábla nó satailít;
 (e) a gcraoltaí a athchraoladh trí mheán gan sreang, chomh maith lena gcraoltaí a chur in iúl don
 phobal má dhéantar an chumarsáid sin in áiteanna a bhfuil rochtain ag an bpobal air ar tháille
 iontrála a íoc.
 Airteagal IP.11: Fónagraim a foilsíodh ar chúiseanna tráchtála a chraoladh agus a chur in iúl don
 phobal
 1. Forálfaidh gach Páirtí maidir le ceart chun a áirithiú go n-íocfaidh an t-úsáideoir luach
 saothair cothromasach aonair le taibhithe agus táirgeoirí fónagraim, má úsáidtear fónagram a
 fhoilsítear chun críocha tráchtála, nó atáirgeadh den fhónagram sin, le haghaidh craoladh nó
 cumarsáid leis an bpobal.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go roinnfear an luach saothair cothromasach aonair idir na taibheoirí
 ábhartha agus na táirgeoirí fónagraim. Féadfaidh gach Páirtí reachtaíocht a achtú a dhéanfaidh, in
 éagmais comhaontú idir taibheoirí agus táirgeoirí fónagraim, na téarmaí a shocrú ar dá réir a
 chomhroinnfidh taibheoirí agus táirgeoirí fónagraim an luach saothair cothromasach aonair.
 3. Féadfaidh gach Páirtí cearta níos fairsinge, i dtaca le fónagraim a foilsíodh ar chúiseanna
 tráchtála a chraoladh agus a chur in iúl don phobal, a dheonú do thaibheoirí agus do tháirgeoirí
 fónagraim.
 Airteagal IP.12: An téarma cosanta
 1. Mairfidh cearta údair saothair ar feadh a shaoil agus go ceann 70 bliain tar éis bhás an údair,
 gan beann ar an dáta a chuirfear an saothar ar fáil go dleathach don phobal.
 150
 ---pagebreak--- 2. Chun críocha mhír 1 a chur chun feidhme, féadfaidh gach Páirtí foráil a dhéanamh do
 rialacha sonracha maidir le ríomh an téarma cosanta de chomhdhéanamh ceoil le focail, saothair
 chomhúdar chomh maith le saothair chineamatagrafacha nó chlosamhairc. Féadfaidh gach Páirtí
 foráil maidir le rialacha sonracha ar théarma cosanta saothar gan ainm nó a bhfuil ainm cleite leo a
 ríomh.
 3. Rachaidh cearta eagraíochtaí craoltóireachta in éag 50 bliain i ndiaidh chéadchraoladh
 craolacháin, bíodh an craolachán craolta le sreang nó ar an aer, lena n-áirítear le cábla nó satailít.
 4. Tiocfaidh deireadh le cearta taibheoirí ar a dtaibhithe seachas i bhfónagraim 50 bliain tar éis
 dháta fosaithe an taibhithe nó, má fhoilsítear nó má chuirtear in iúl don phobal le linn na tréimhse
 sin, 50 bliain ón uair a gcéadfhoilsítear go dleathach nó a gcuirtear in iúl go dleathach don phobal é,
 cibé is túisce.
 5. Tiocfaidh deireadh le cearta taibheoirí ar a dtaibhithe arna bhfosú i bhfónagraim 50 bliain tar
 éis dháta fosaithe nó , má fhoilsítear go dleathach nó má chuirtear in iúl go dleathach don phobal le
 linn na tréimhse sin, 70 bliain is an gníomh sin, cibé is túisce.
 6. Rachaidh cearta táirgeoirí fónagram in éag 50 bliain tar éis dóibh an fosú a dhéanamh, nó má
 dhéantar iad a fhoilsiú go dlíthiúil le linn na tréimhse sin, 70 bliain tar éis dóibh an foilsiú a
 dhéanamh. Mura ndéantar foilsiú dleathach, i gcás inar cuireadh an fónagram in iúl go dleathach
 don phobal le linn an ama sin, 70 bliain a bheidh sa téarma cosanta ó uair a dhéantar an gníomh cur
 in iúl sin. Féadfaidh gach Páirtí foráil mair le bearta éifeachtacha ar bun lena áirithiú go ndéanfar an
 brabús a ghintear le linn 20 bliain cosanta tar éis 50 bliain a chomhroinnt go cothrom idir taibheoirí
 agus táirgeoirí fónagraim.
 7. Áireofar na téarmaí a leagtar síos san Airteagal seo ón gcéad lá de mhí Eanáir na bliana i
 ndiaidh an imeachta as ar eascair siad.
 8. Féadfaidh gach Páirtí foráil maidir le téarmaí cosanta is faide ná na téarmaí dá bhforáiltear
 san Airteagal seo.
 Airteagal IP.13: Ceart athdhíola
 1. Déanfaidh gach Páirtí foráil, ar mhaithe le húdar bunsaothair ealaíne grafaice nó plaistí,
 maidir le ceart athdhíola, arna shainiú ina cheart doshannta, nach féidir a tharscaoileadh, fiú roimh
 ré, maidir le ríchíos a fháil bunaithe ar an bpraghas díola a fhaightear ar aon athdhíol ar an obair sin,
 tar éis an chéad uair a d’aistrigh an t-údar an saothar.
 2. Beidh feidhm ag an gceart dá dtagraítear i mír 1 maidir leis na gníomhaíochtaí athdhíola ar
 fad lena bhfuil baint ag díoltóirí, ceannaithe nó idirghabhálaithe, gairmithe sa mhargadh ealaíne, cuir
 i gcás seomraí díolachán, dánlanna agus, go ginearálta, aon déileálaí i saothair ealaíne.
 3. Féadfaidh gach Páirtí foráil a dhéanamh nach mbeidh feidhm ag an gceart dá dtagraítear i
 mír 1 maidir le gníomhartha athdhíola ina bhfuair an díoltóir an saothar go díreach ón údar níos lú ná
 trí bliana roimh an athdhíol sin agus nuair nach mó ná íosmhéid áirithe an praghas athdhíola.
 4. An nós imeachta um bhailiú an luacha agus a mhéideanna, déanfaidh gach Páirtí é sin a
 chinneadh le dlí.
 151
 ---pagebreak--- Airteagal IP.14: Bainistiú ceart comhchoiteann
 1. Cuirfidh na Páirtithe chun cinn comhar idir a n-eagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne
 chun críoch infhaighteacht saothar agus ábhair chosanta eile ina gcríocha féin a chothú agus aistriú
 ioncaim ó chearta idir na heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne ina gcríocha féin i dtaca leis na
 saothair sin agus ábhar cosanta eile.
 2. Cuirfidh na Páirtithe trédhearcacht eagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne chun cinn, go
 háirithe i dtaca le cearta ioncaim a bhailíonn siad, asbhaintí a chuireann siad i bhfeidhm maidir le
 cearta ioncaim a bhailíonn siad, an úsáid a bhaintear as cearta ioncaim a bhailítear, an beartas
 leithdháilte agus a raon.
 3. Féachfaidh na Páirtithe le socruithe a éascú idir a n-eagraíochtaí comhbhainistíochta faoi
 seach maidir le cóireáil neamh-idirdhealaitheach a thabhairt do shealbhóirí cirt a mbainistíonn na
 heagraíochtaí sin a gcearta faoi chomhaontuithe ionadaíochta.
 4. Maidir le heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne atá bunaithe ina chríoch agus a
 dhéanann ionadaíocht ar eagraíocht bainistíochta comhchoitinne atá bunaithe i gcríoch an Pháirtí
 eile trí bhíthin comhaontú ionadaíochta, oibreoidh na Páirtithe i gcomhar chun go ndéanfar na
 heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne sin a spreagadh chun an méid a bheidh dlite do na
 heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne a íoc go cruinn rialta agus go dícheallach leis na
 heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne a ndéantar ionadaíocht orthu agus go soláthróidh siad do
 na heagraíochtaí bainistíochta comhchoitinne a ndéantar ionadaíocht uirthi faisnéis faoin méid ceart
 ioncaim a bhailítear thar a ceann agus maidir le haon asbhaintí a dhéanfar thar a ceann agus maidir
 le haon asbhaintí a dhéantar i leith an ioncaim cearta sin.
 Airteagal IP.15 Eisceachtaí agus teorainneacha
 Maidir le teorainneacha nó eisceachtaí ar na cearta a leagtar amach in Airteagal IP.7 [Údair] go
 hAirteagal IP.11 [Eagraíochtaí craoltóireachta agus cur in iúl don phobal fónagram a fhoilsítear chun
 cíocha tráchtála], teorannóidh gach Páirtí na teorainneacha nó na heisceachtaí sin chuig cásanna
 speisialta áirithe nach bhfuil ar neamhréir le gnáthshaothrú na hoibre nó an ábhair eile agus nach
 ndéanann dochar go míréasúnta do leasanna na gceartsealbhóirí.
 Airteagal IP.16: Bearta teicneolaíocha a chosaint
 1. Cuirfidh na Ballstáit cosaint dlí leordhóthanach ar fáil i gcoinne dul timpeall ar aon bhearta
 teicneolaíocha éifeachtacha a dhéanann an duine lena mbaineann agus a fhios aige, nó tá foras
 réasúnach ann a thabharfadh le fios go bhfuil sé nó sí ag gabháil don chuspóir sin. Féadfaidh gach
 Páirtí foráil maidir le córas sonrach le haghaidh bearta teicneolaíochta chun ríomhchláir a chosaint.
 2. Cuirfidh gach Páirtí cosaint dlí leordhóthanach ar fáil i gcoinne feistí, táirgí nó
 comhpháirteanna a mhonarú, a iompórtáil, a dháileadh, a dhíol, a fhógairt iad a bheith ar díol nó ar
 cíos, nó seilbh a fháil chun críocha tráchtála ar ghairis, táirgí nó comhpháirteanna, nó seirbhísí a
 sholáthar:
 (a) a dhéantar a chur chun cinn, a phoibliú nó a chur ar an margadh chun críocha dul timpeall;
 (b) atá ar bheagán tábhachta nó úsáide ó thaobh tráchtála de diomaite de dhul timpeall; nó
 (c) a dearadh, a táirgeadh, a cuireadh in oiriúint nó a fheidhmítear chun críocha dul timpeall a
 chumasú, nó a éascú, ar aon bhearta teicneolaíocha éifeachtacha.
 152
 ---pagebreak--- 3. Chun críocha na Ranna seo, ciallaíonn ‘bearta teicniúla’, aon teicneolaíocht, aon ghaireas, nó
 aon chomhpháirt a cheaptar, arna oibriú nó arna hoibriú sa ghnáthchúrsa, chun gníomhartha a chosc
 nó a shrianadh i leith gníomhartha nach bhfuil údaraithe ag úinéir cirt nó cóipchirt nó aon chirt
 ghaolmhair, mar a chumhdaítear leis an Roinn seo. Measfar bearta teicneolaíocha a bheith
 ‘éifeachtach’ i gcás ina rialaíonn na sealbhóirí cirt úsáid saothair faoi chosaint nó úsáid ábhair eile trí
 rialú rochtana nó próiseas cosanta a chur i bhfeidhm, amhail criptiú, scrobhadh nó claochlú eile an
 tsaothair nó ábhair eile nó meicníocht um rialú cóipeanna, a bhaineann cuspóir na cosanta sin
 amach.
 4. D’ainneoin na cosanta dlíthiúla dá bhforáiltear i mír 1 den Airteagal seo, féadfaidh gach
 Páirtí bearta iomchuí a dhéanamh, de réir mar is gá, lena áirithiú nach gcuirfidh an chosaint dhlíthiúil
 leordhóthanach ar dhul timpeall ar bhearta teicneolaíochta dá bhforáiltear i gcomhréir leis an
 Airteagal seo cosc ar thairbhithe eisceachtaí nó teorainneacha leas a bhaint as eisceachtaí nó
 teorainneacha dá bhforáiltear in Airteagal IP.15 [Eisceachtaí agus teorainneacha].
 Airteagal IP.17: Oibleagáidí maidir le faisnéis bainistithe ceart
 1. Déanfaidh gach Páirtí foráil maidir le cosaint dlí dhóthanach a chur ar fáil ar aon duine a
 dhéanann go feasach gan údarú aon cheann de na gníomhartha seo a leanas:
 (a) faisnéis bainistithe ceart leictreonach a bhaint nó a choigeartú;
 (b) aon saothair nó ábhar eile a chosnaítear de bhun an Ranna seo ar baineadh faisnéis maidir le
 bainistíocht ceart díobh nó ar athraíodh an fhaisnéis sin gan údarás a dháileadh, nó a
 allmhairiú lena ndáileadh, a chraoladh, a chur in iúl nó a chur ar fáil don phobal gan údarú;
 más eol don duine sin, nó a bhfuil foras ann gurb eol dó, go bhfuil sé, tríd an méid sin a dhéanamh,
 go bhfuil sárú ar aon chóipcheart nó cearta gaolmhara dá bhforáiltear le dlí Pháirtí, á spreagadh, á
 chumasú, á éascú nó á cheilt aige.
 2. Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn “faisnéis bainistithe ceart” aon fhaisnéis a
 chuireann sealbhóirí cirt ar fáil, lena n-aithnítear an saothar nó ábhar eile dá dtagraítear san
 Airteagal seo, an t-údar nó aon sealbhóir cirt eile, nó faisnéis maidir le téarmaí agus coinníollacha
 úsáide an tsaothair nó an ábhair, agus aon uimhreacha nó cóid a léiríonn an fhaisnéis sin.
 3. Beidh feidhm ag mír 2 má bhíonn baint ag aon cheann de na míreanna faisnéise sin le cóip
 de shaothar, nó ábhar eile dá dtagraítear san Airteagal seo nó má thagann sé chun cinn agus an
 saothar nó an t-ábhar sin á chur in iúl don phobal.
 Trádmharcanna
 Airteagal IP.18: Aicmiú trádmharcanna
 Coinneoidh gach Páirtí ar bun córas aicmithe trádmharcanna atá comhsheasmhach le Comhaontú
 Nice maidir le hAicmiú Idirnáisiúnta Earraí agus Seirbhísí chun Críocha Clárú Marcanna an 15
 Meitheamh 1957, arna leasú agus a athbhreithniú.
 Airteagal IP.19: Comharthaí a fhéadfar a bheith i dtrádmharc
 Is éard a fhéadfaidh a bheith i dtrádmharc comharthaí ar bith, go háirithe focail, lena n-áirítear
 ainmneacha pearsanta, nó dearaí, litreacha, uimhreacha, dathanna, cruth earraí nó pacáistíochta
 earraí, nó fuaimeanna, ar choinníoll gur féidir leis na comharthaí sin:
 153
 ---pagebreak--- (a) earraí nó seirbhísí de chuid gnóthais amháin a idirdhealú ó earraí nó seirbhísí de chuid gnóthas
 eile; agus
 (b) léiriú i gClár trádmharcanna gach Páirtí faoi seach ar dhóigh a thugann cumas do na húdaráis
 inniúla agus don phobal ábhar soiléir agus cruinn na cosanta a thugtar dá dhílseánach a
 chinneadh.
 Airteagal IP.20: Cearta a thugtar faoin trádmharc
 1. Forálfaidh gach Páirtí go dtabharfaidh clárú trádmhairc cearta eisiacha don dílseánach ina
 leith. Beidh an dílseánach i dteideal cosc a chur ar gach tríú páirtí i gcomhthéacs gníomhaíochta
 tráchtála ar úsáid a bhaint as na nithe seo a leanas:
 (a) aon comhartha atá comhionann leis an trádmharc cláraithe i dtaca le hearraí nó seirbhísí atá
 comhionann leo siúd a bhfuil an trádmharc cláraithe ina leith;
 (b) aon chomhartha más rud é, i ngeall ar an gcomhionannas, nó ar an gcosúlacht, leis an réamh-
 thrádmharc agus ar an gcomhionannas, nó ar an gcosúlacht, leis na hearraí nó seirbhísí atá
 cumhdaithe ag an trádmharc agus an comhartha, gur dócha go mbeadh mearbhall ar an
 bpobal lena n-áirítear an dóchúlacht go mbeadh comhthiomsaitheacht ann idir an comhartha
 agus an trádmharc cláraithe.
 2. Beidh dílseánach trádmhairc i dteideal cosc a chur ar gach tríú páirtí ó earraí a thabhairt
 isteach, agus iad i mbun gníomhaíochta tráchtála, i gcríoch an Pháirtí gan a bheith scaoilte le
 haghaidh saorchúrsaíochta ansin, i gcás ina dtagann na hearraí sin, lena n-áirítear pacáistíocht, ó
 tíortha eile nó ón bPáirtí eile agus ina mbíonn trádmharc acu, gan údarú, atá comhionann leis an
 trádmharc Eorpach a cláraíodh i leith na n-earraí sin, nó nach féidir a sainghnéithe a idirdhealú ón
 trádmharc sin.
 3. Rachaidh teidlíocht dílseánaigh thrádmhairc de bhun mhír 2 in éag más rud é, le linn
 imeachtaí chun a chinneadh ar sáraíodh an trádmharc nó nár sáraíodh, go gcuireann dearbhóir nó
 sealbhóir na n-earraí fianaise ar fáil nach bhfuil dílseánach an trádmhairc i dteideal cosc a chur ar na
 hearraí sin a cur ar an margadh i dtír an chinn scríbe.
 Airteagal IP.21: An nós imeachta clárúcháin
 1. Forálfaidh gach Páirtí maidir le córas chun trádmharcanna a chlárú ina ndéanfar gach
 cinneadh críochnaitheach diúltach a dhéanann an riarachán trádmhairc ábhartha, lena n-áirítear
 diúltú páirteach clárú a dhéanamh, a dhéanann an riarachán trádmhairc, a chur in iúl i scríbhinn don
 pháirtí ábhartha, agus é réasúnaithe go hiomchuí agus faoi réir achomhairc.
 2. Forálfaidh gach Páirtí maidir leis an deis ag tríú páirtithe cur i gcoinne iarratas ar thrádmharc
 nó, i gcás inarb iomchuí, i gcoinne clárúchán trádmhairc. Beidh na himeachtaí freasúracha sin ina n-
 imeachtaí sáraíochta.
 3. Cuirfidh gach Páirtí bunachar sonraí leictreonach ar fáil go poiblí ina mbeidh iarratais ar
 thrádmharc agus clárúcháin trádmhairc.
 4. Déanfaidh gach Páirtí a dhícheall córas a chur ar fáil le haghaidh iarratas ar phróiseáil clárú
 agus coinneáil trádmharcanna agus iad a phróiseáil.
 154
 ---pagebreak--- Airteagal IP.22: Trádmharcanna mór le rá
 Chun críche éifeacht a thabhairt do chosaint trádmharcanna mór le rá, dá dtagraítear in Airteagal
 6bis de Choinbhinsiún Pháras agus Airteagal 16(2) agus (3) de Chomhaontú TRIPS, cuirfidh gach Páirtí
 i bhfeidhm an Moladh Comhpháirteach maidir le Cosaint Marcanna Mór le Rá, a ghlac Comhthionól
 Aontas Pháras um Maoin Thionsclaíoch a Chosaint agus Comhthionól Ginearálta EDMI ag an
 gCeathrú sraith is Tríocha de Chruinnithe Chomhthionóil Bhallstáit EDMI an 20 go dtí an 29 Meán
 Fómhair 1999.
 Airteagal IP.23: Eisceachtaí ar na cearta a thugtar le trádmharc
 1. Déanfaidh gach Páirtí foráil maidir le heisceachtaí teoranta ar na cearta a thugtar le
 trádmharc amhail úsáid chóir téarmaí tuairisciúla lena n-áirítear tásca geografacha, agus féadfaidh sé
 foráil a dhéanamh maidir le heisceachtaí teoranta eile ar choinníoll go gcuirtear san áireamh leis na
 heisceachtaí sin leasanna dlisteanacha dhílseánach an trádmhairc agus leasanna tríú páirtithe.
 2. Ní bheidh an dílseánach i dteideal, mar gheall ar an trádmharc, cosc a chur ar thríú páirtí
 úsáid a bhaint as an méid seo a leanas i gcúrsa trádála:
 (a) ainm nó seoladh an tríú páirtí, más duine nádúrtha an tríú páirtí;
 (b) comharthaí nó tásca a bhaineann le cáilíocht, cainníocht, úsáid bheartaithe, luach, tionscnamh
 geografach, am táirgthe earraí nó déanamh seirbhíse, nó tréithe eile earraí nó seirbhísí; nó
 (c) an trádmharc le haghaidh earraí nó seirbhísí a shainaithint, nó chun tagairt a dhéanamh dóibh,
 mar earraí nó seirbhísí de chuid dhílseánach an trádmhairc sin, go háirithe, más rud é go bhfuil
 úsáid an trádmhairc sin riachtanach chun cuspóir beartaithe an earra nó na seirbhíse a shonrú,
 go háirithe mar ghabhálais nó páirteanna spártha,
 ar choinníoll go n-úsáideann an tríú páirtí iad i gcomhréir le cleachtais mhacánta i gcúrsaí
 tionsclaíochta nó tráchtála.
 3. Ní thabharfaidh an trádmharc teideal don dílseánach tríú páirtí a thoirmeasc, i gcúrsa na
 trádála, ar cheart is luaithe a úsáid nach bhfuil feidhm aige ach i limistéar áirithe amháin má tá an
 ceart sin aitheanta ag dlíthe an Pháirtí i dtrácht agus laistigh de theorainneacha na críche ina
 aithnítear é.
 Airteagal IP.24: Forais le cúlghairm a dhéanamh
 1. Déanfaidh gach Páirtí a fhoráil go ndlífear trádmharc a chúlghairm, más rud é, laistigh de
 thréimhse leanúnach cúig bliana, nár baineadh fíorúsáid as ag Páirtí nó lena comhthoil i gcríoch
 ábhartha Páirtí i ndáil leis na hearraí agus na seirbhísí a bhfuil sé cláraithe ina leith agus nach ann do
 chúiseanna cuí ann le neamhúsáid.
 2. Déanfaidh gach Páirtí a fhoráil go ndlífear trádmharc a chúlghairm, más rud é, laistigh de
 thréimhse leanúnach cúig bliana tar éis dháta a thabhairt i gcrích, nár baineadh fíorúsáid as ag Páirtí
 nó lena comhthoil i gcríoch ábhartha Páirtí i ndáil leis na hearraí agus na seirbhísí a bhfuil sé cláraithe
 ina leith agus nach ann do chúiseanna cuí ann le neamhúsáid.
 3. Mar sin féin, ní fhéadfaidh aon duine a éileamh, áfach, gur cheart cearta dílseánaigh i
 dtrádmharc a chúlghairm i gcás inar tosaíodh nó inar atosaíodh ar fhíorúsáid a bhaint as an
 trádmharc le linn na tréimhse idir an tréimhse cúig bliana a dhul in éag agus comhdú an iarratais ar
 155
 ---pagebreak--- chúlghairm. Déanfar neamhaird, áfach, de thosú nó atosú úsáide laistigh de thréimhse trí mhí roimh
 chomhdú an iarratais nó na cúlghairme a thosaigh ar a luaithe ar dhul in éag na tréimhse leanúnaí
 cúig bliana neamhúsáide, i gcás nach dtarlaíonn na hullmhúcháin don tosú nó don atosú ach amháin
 tar éis don dílseánach teacht ar an eolas go bhféadfaí an t-iarratas nó an chúlghairm a chomhdú.
 4. Féadfar trádmharc a chúlghairm freisin más rud é, tar éis an dáta a cláraíodh é:
 (a) más rud é, mar thoradh ar ghníomhartha nó neamhghníomhaíocht an dílseánaigh, gur éirigh
 an trádmharc ina ainm coiteann sa trádáil ar earra nó seirbhís ar cláraíodh ina leith é;
 (b) más rud é, mar thoradh ar an úsáid ar bhain dílseánach an trádmhairc as an trádmharc nó ar
 an úsáid a baineadh as lena thoiliú i ndáil leis na hearraí nó seirbhísí lena bhfuil sé cláraithe, go
 bhféadfadh sé go gcuirfeadh sé an pobal a chur amú, go háirithe maidir le cineál, cáilíocht nó
 tionscnamh geografach na n-earraí nó na seirbhísí sin.
 Airteagal IP.25: An ceart chun gníomhartha ullmhachta a chosc a mhéid a bhaineann le húsáid
 pacáistithe nó bealaí eile
 I gcás ina bhfuil riosca ann go bhféadfaí úsáid a bhaint as an bpacáistíocht, as lipéid, as gnéithe
 slándála nó barántúlachta nó as uirlisí slándála nó barántúlachta nó as modhanna eile lena
 ngreamaítear an trádmharc maidir le hearraí nó seirbhísí agus go mbeadh an úsáid sin ina sárú ar
 chearta dhílseánach an trádmhairc, beidh sé de cheart ag dílseánach an trádmhairc sin na
 gníomhartha seo a leanas a thoirmeasc má dhéantar iad le linn trádála:
 (a) comhartha atá comhionann leis an trádmharc, nó atá cosúil leis an trádmharc, a shocrú ar
 phacáistiú, ar lipéid, ar chlibeanna, ar ghnéithe slándála nó barántúlachta nó ar fheistí slándála
 nó barántúlachta, nó ar aon mhodh eile dá bhféadfar an marc a ghreamú; nó
 (b) pacáistiú, lipéid, clibeanna, gnéithe slándála nó barántúlachta nó feistí slándála nó
 barántúlachta, nó aon mhodhanna eile dá ngreamaítear an marc, a thairiscint nó a chur ar an
 margadh, nó a stocáil chun na gcríoch sin, nó chun iad a allmhairiú nó a onnmhairiú.
 Airteagal IP.26: Iarratais de mheon mímhacánta
 Féadfar trádmharc a dhearbhú a bheith neamhbhailí más de mheon mímhacánta a rinne an t-
 iarratasóir an t-iarratas ar an trádmharc a chlárú. Féadfaidh gach Páirtí a fhoráil nach gclárófar an
 trádmharc sin.
 Roinn 3: Dearadh
 Airteagal IP.27: Cosaint dearaí cláraithe
 1. Déanfaidh gach Páirtí foráil maidir le cosaint dearaí nua bunaidh a cruthaíodh go
 neamhspleách. Is le clárú a chuirfear an chosaint sin ar fáil agus a bhronnfar cearta eisiacha ar a
 sealbhóirí i gcomhréir leis an Roinn seo.
 Chun críocha an Airteagail seo, féadfaidh Páirtí a mheas gur dearadh bunaidh é dearadh a bhfuil gné
 shainiúil aige.
 2. Beidh an ceart ag sealbhóir dearaidh chláraithe cosc a chur ar thríú páirtithe, nach bhfuil
 toiliú an tsealbhóra acu ar a laghad, an táirge ar a bhfuil an dearadh atá faoi chosaint agus ina n-
 ionchorpraítear é a dhéanamh, a thairiscint lena dhíol, a dhíol, a allmhairiú, a onnmhairiú, a stocáil
 156
 ---pagebreak--- nó úsáid a bhaint as earraí ar a bhfuil an dearadh agus ina n-ionchorpraítear é i gcás ina ndéantar na
 gníomhartha sin chun críocha tráchtála.
 3. Maidir le dearadh a chuirtear i bhfeidhm ar tháirge nó a ionchorpraítear ann arb é atá ann
 comhpháirt de tháirge casta, ní mheasfar gur táirge nua sainiúil é:
 (a) ach amháin má bhíonn an chomhpháirt, tar éis í a chur isteach sa táirge ilchasta, fós le feiceáil
 le linn gnáthúsáid an táirge ilchasta sin; agus
 (b) ach amháin a mhéid a chomhlíonann na gnéithe infheicthe sin den chomhpháirt iontu féin na
 ceanglais ó thaobh úrnuacht agus gné shainiúil de.
 4. Chun críocha phointe (a) de mhír 3, ciallaíonn 'gnáthúsáid' an úsáid a bhaineann an t-
 úsáideoir deiridh as earra, gan cothabháil, seirbhísiú nó obair dheisiúcháin a áireamh.
 Airteagal IP.28: Fad cosanta
 Is é a bheidh san fhad cosanta a bheidh ar fáil le haghaidh dearaí cláraithe, lena n-áirítear
 athnuachan ar dhearaí cláraithe, téarma iomlán 25 bliana ó dháta comhdaithe an iarratais36.
 Airteagal IP.29: Cosaint dearaí neamhchláraithe
 1. Tabharfaidh gach Páirtí do shealbhóirí dearaidh neamhchláraithe an ceart chun cosc a chur
 ar úsáid an dearaidh neamhchláraithe ag aon tríú páirtí nach mbeidh toiliú an tsealbhóra aige, is é
 sin agus sin amháin, má thagann an úsáid atá faoi chonspóid as an dearadh neamhchláraithe a
 chóipeáil i gcríoch na bPáirtithe faoi seach37. Is é a bheidh san úsáid sin ar a laghad an táirge a
 thairiscint lena dhíol, a chur ar an margadh, a allmhairiú nó a onnmhairiú.
 2. Is é an fad cosanta a bheidh ar fáil le haghaidh dearadh neamhchláraithe trí bliana ar a
 laghad ón dáta ar cuireadh an dearadh ar fáil don phobal i gcríoch an Pháirtí i gceist.
 Airteagal IP.30: Eisceachtaí agus eisiaimh
 1. Féadfaidh gach Páirtí eisceachtaí teoranta a chur ar fáil ó chosaint dearaí, lena n-áirítear
 dearaí neamhchláraithe, ar choinníoll nach bhfuil na dearaí sin ar neamhréir go míréasúnach le
 gnáthshaothrú dearaí agus nach ndéantar leo dochar míréasúnach do shealbhóir an dearaidh agus
 cearta dlisteanacha tríú páirtithe á gcur san áireamh.
 2. Ní leathnófar cosaint chun dearaí a chumhdach a bheidh faoi réir a gcúinsí teicniúla agus
 feidhmiúla amháin. Ní bhronnfar le dearadh cearta i ndáil le gnéithe den chuma is gá a atáirgeadh go
 cruinn ó thaobh déanaimh agus toisí de ionas gur féidir leis an táirge a bhfuil an dearadh
 ionchorpraithe ann, nó a bhfuil sé le cur i bhfeidhm air, a cheangal go meicniúil le táirge eile, nó a
 chur isteach i dtáirge eile, nó timpeall air, nó ina choinne, ionas gur féidir le ceachtar den dá tháirge
 a fheidhm féin a chur de.
 36
 Féadfaidh gach Páirtí dáta ábhartha comhdaithe an iarratais a chinneadh i gcomhréir lena reachtaíocht
 féin.
 37
 Níl feidhm ag an roinn seo maidir leis an gcosaint ar a dtugtar ceart deartha sa Ríocht Aontaithe.
 157
 ---pagebreak--- 3. De mhaol ar mhír 2, faoi na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal.IP.27(1) [Cosaint
 dearaí cláraithe], beidh dearadh ar marthain ar dhearadh lenar féidir táirgí so-chómhalartaithe a
 chur le chéile nó a cheangal le chéile go hiolrach laistigh de chóras modúlach.
 Airteagal IP.31: Gaol le cóipcheart
 Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh dearaí, lena n-áirítear dearaí neamhchláraithe, incháilithe lena
 chosaint faoi dhlí cóipchirt an Pháirtí sin amhail ón dáta a cruthaíodh nó a socraíodh nó a fosaíodh an
 dearadh in aon fhoirm. Cinnfidh gach Páirtí a mhéid a thabharfar cosaint den sórt sin, lena n-áirítear
 an leibhéal úrnuachta is gá, agus na coinníollacha i leith an chosaint a thabhairt.
 Roinn 4: Paitinní
 Airteagal IP.32: Paitinní agus an tsláinte phoiblí
 1. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann leis an Dearbhú ar Chomhaontú TRIPS agus
 an tSláinte Phoiblí arna ghlacadh an 14 Samhain 2001 ag Comhdháil Aireachta EDT Doha (‘Dearbhú
 Doha’). Agus na cearta agus na hoibleagáidí faoin Roinn seo á léiriú agus á gcur chun feidhme,
 áiritheoidh gach Páirtí comhsheasmhacht le Dearbhú Doha.
 2. Cuirfidh gach Páirtí Airteagal 31bis de Chomhaontú TRIPS chun feidhme chomh maith leis an
 Iarscríbhinn a ghabhann le Comhaontú TRIPS agus an Fhoscríbhinn leis an Iarscríbhinn a ghabhann le
 Comhaontú TRIPS.
 Airteagal IP.33: Síneadh ama ar an tréimhse cosanta a bhronntar ag paitinn ar tháirgí leighis agus ar
 tháirgí cosanta plandaí
 1. Aithníonn na Páirtithe go bhféadfaidh táirgí míochaine agus táirgí cosanta plandaí 38 a
 chosnaítear le paitinn ina gcríoch a bheith faoi réir nós imeachta um údarú riaracháin sula gcuirfear
 ar a margaí faoi seach iad. Aithníonn na Páirtithe go bhféadfaidh an tréimhse a théann in éag idir
 comhdú an iarratais ar phaitinn agus chéad údarú an táirge a chur ar an margadh mar a shainítear
 chun na críche sin leis an reachtaíocht ábhartha, go bhféadfadh sin an tréimhse cosanta éifeachtaigh
 faoin bpaitinn a ghiorrú.
 2. Déanfaidh gach Páirtí foráil maidir le tuilleadh cosanta, i gcomhréir lena dhlíthe agus a
 rialacháin, le haghaidh táirge atá faoi chosaint paitinne, agus a bhí faoi réir ag nósanna imeachta
 údarúcháin riaracháin, dá dtagraítear i mír 1 chun cúiteamh a thabhairt don sealbhóir paitinne i
 ngeall ar chosaint éifeachtach paitinne a laghdú. Na téarmaí agus coinníollacha maidir leis an
 gcosaint bhreise sin a chur ar fáil, lean n-áirítear a fhad, déanfar sin a chinneadh i gcomhréir le dlíthe
 agus rialacháin na bPáirtithe.
 3. Chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn ‘táirge íocshláinte’:
 (a) aon substaint nó teaglaim substaintí ar maíodh fúithi go raibh airíonna inti lenar féidir galar a
 chóireáil nó a chosc sa duine daonna nó in ainmhithe; nó
 (b) aon substaint nó teaglaim substaintí a fhéadfar a úsáid sa duine daonna nó in ainmhithe nó a
 thugtar dóibh d’fhonn feidhmeanna fiseolaíochta a thabhairt ar ais, a cheartú nó a mhodhnú
 38
 Chun críocha an Teidil seo: déanfar an téarma ‘táirge cosanta plandaí’ a shainmhíniú le haghaidh gach
 Páirtí trína reachtaíocht faoi seach.
 158
 ---pagebreak--- trí ghníomh cógaisíochta, imdhíoneolaíoch nó meitibileach, nó trí dhiagnóis leighis a
 dhéanamh.
 Roinn 5: Cosaint faisnéise neamhnochta
 Airteagal IP.34: Rúin ceirde a chosaint
 1. Déanfaidh gach Páirtí foráil maidir le nósanna imeachta sibhialta agus leigheasanna le
 haghaidh aon sealbhóir rúin ceirde chun fáil, úsáid nó nochtadh rúin ceirde a chosc, nó sásamh a
 fháil maidir leis an méid sin nuair a dhéantar é ar bhealach ar neamhréir le cleachtais trádála
 mhacánta.
 2. Chun críocha na Roinne seo:
 (a) ciallaíonn ‘rún ceirde’ faisnéis lena gcomhlíontar na ceanglais seo uile:
 (i) gur rún é faisnéis sa chiall nach bhfuil daoine laistigh de na ciorcail a dhéileálann de
 ghnáth leis an gcineál sin faisnéise lena mbaineann ar an eolas go ginearálta fúithi, ina
 hiomláine nó i bhfoirmíocht agus cóimeáil bheacht a comhpháirteanna;
 (ii) go bhfuil luach tráchtála air toisc gur rún é; agus
 (iii) go raibh sé faoi réir bearta réasúnacha, sa chás sin, a rinne an duine a bhí i gceannas
 go dleathach ar an bhfaisnéis chun é a choinneáil rúnda;
 (b) ciallaíonn ‘sealbhóir rúin ceirde’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach a rialaíonn rún ceirde.
 3. Chun críocha na Ranna seo, measfar go mbeidh na hiompraíochtaí seo a leanas ar neamhréir
 le cleachtais tráchtála mhacánta:
 (a) rún ceirde a fháil gan toiliú an tsealbhóra rúin ceirde, aon uair a dhéantar é le rochtain
 neamhúdaraithe ar aon doiciméid, earraí, ábhair, substaintí, nó comhaid leictreonacha, nó iad
 a leithreasú nó a chóipeáil, is é sin doiciméid, earraí, ábhair, substaintí, nó comhaid
 leictreonacha atá go dleathach faoi rialú an tsealbhóra rúin ceirde, ina bhfuil an rún ceirde nó
 ónar féidir an rún ceirde a oibriú amach;
 (b) rún ceirde a úsáid nó a nochtadh aon uair a dhéanann duine é gan toiliú an tsealbhóra rúin
 ceirde, duine a bhfaightear amach ina leith go gcomhlíonann sé aon cheann de na
 coinníollacha seo a leanas:
 (i) a bhfuil an rún ceirde faighte aige ar bhealach dá dtagraítear i bpointe (a);
 (ii) a bhfuil aon chomhaontú rúndachta sáraithe aige nó aon dualgas gan an rún ceirde a
 nochtadh; nó
 (iii) a bhfuil aon dualgas conarthach sáraithe aige nó aon dualgas eile úsáid an rúin ceirde
 a theorannú;
 (c) fáil, úsáid nó nochtadh rúin ceirde aon uair a dhéanann duine é arbh eol dó, ag an am a
 rinneadh an rún ceirde a fháil, a úsáid nó nochtadh, nó go mba cheart gurbh eol dó, sna
 cásanna sin, go bhfuarthas an rún ceirde go díreach nó go neamhdhíreach ó dhuine eile a bhí
 ag úsáid nó ag nochtadh an rúin ceirde go neamhdhleathach de bhrí phointe (b).
 159
 ---pagebreak--- 4. Níl aon ní sa Roinn seo a dtuigfear go gceanglaíonn sé ar ceachtar Páirtí a bhreith go bhfuil
 aon cheann de na hiompraíochtaí sin ina shárú ar chleachtais tráchtála mhacánta:
 (a) fionnachtain nó cruthú neamhspleách;
 (b) ais-innealtóireacht táirge a cuireadh ar fáil don phobal nó a bhfuil an fhaisnéis ina sheilbh go
 dleathach ag faighteoir na faisnéise i gcás ina bhfuil faighteoir na faisnéis saor ó aon dualgas
 atá bailí de réir dlí chun fáil an rúin ceirde a theorannú;
 (c) rún ceirde a fháil, a úsáid nó a nochtadh a cheanglaítear nó a cheadaítear le dlí gach Páirtí;
 (d) feidhmiú an chirt atá ag oibrithe nó ionadaithe oibrithe chun faisnéise agus comhairliúcháin i
 gcomhréir le dlíthe agus rialacháin Páirtí.
 5. Ní thuigfear maidir le haon ní sa Roinn seo go ndéanfaidh sé difear d'fheidhmiú na saoirse
 cainte agus faisnéise, lena n-áirítear saoirse agus iolrachas na meán, mar a chosnaítear i ngach Páirtí,
 soghluaisteacht fostaithe a shrianadh nó gur ní é a dhéanfadh difear do neamhspleáchas na
 gcomhpháirtithe sóisialta agus a gceart chun comhaontuithe comhchoiteanna a dhéanamh, i
 gcomhréir le dlíthe agus rialacháin na bPáirtithe.
 Airteagal IP.35: Cosaint sonraí a chuirtear isteach chun údarú a fháil táirge íocshláinte a chur ar an
 margadh
 1. Déanfaidh gach Páirtí faisnéis rúnda tráchtála a chuirtear isteach chun údarú a fháil chun
 táirgí íocshláinte a chur ar an margadh (‘údarú margaíochta’) a chosaint ar a nochtadh do thríú
 páirtithe, mura ndéantar bearta chun a áirithiú go ndéanfar na sonraí sin a chosaint ar úsáid
 tráchtála éagórach nó seachas i gcás inar gá an nochtadh ar mhaithe le leas sáraitheach an phobail.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí nach nglacfaidh, ar feadh tréimhse ama teoranta a bheidh le cinneadh
 lena dhlí baile agus i gcomhréir le haon choinníollacha a leagtar ina dhlí baile, an t-údarás atá
 freagrach as údarú margaíochta a dheonú le haon iarratas ina dhiaidh sin ar údarú margaíochta a
 bhíonn ag brath ar thástálacha réamhchliniciúla nó ar thrialacha cliniciúla cuireadh chuig an údarás
 sin san iarratas ar an gcéad údarú margaíochta, gan chomhthoiliú sainráite shealbhóir an chéad
 údarú margaíochta, mura a bhforáiltear dá mhalairt in aon Chomhaontuithe idirnáisiúnta ina bhfuil
 an na Páirtithe ina bpáirtí.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí chomh maith, nach gcuirfear ar an margadh, ar feadh tréimhse ama
 teoranta a bheidh le cinneadh lena dhlí baile agus i gcomhréir le haon choinníollacha a leagtar ina
 dhlí baile, táirge leighis arna údarú ina dhiaidh sin ag an údarás sin ar bhonn thorthaí na dtástálacha
 réamhchliniciúla agus na dtrialacha cliniciúla dá dtagraítear i mír 2 gan chomhthoiliú sainráite
 shealbhóir an chéad údarú margaíochta, mura a bhforáiltear dá mhalairt in aon Chomhaontuithe
 idirnáisiúnta ina bhfuil an na Páirtithe ina bpáirtí.
 4. Tá an tAirteagal seo gan dochar do thréimhsí cosanta breise a fhéadfaidh gach Páirtí a chur
 ar fáil i ndlí an Pháirtí sin.
 Airteagal IP.36: Cosaint sonraí a chuirtear isteach chun údarú margaíochta a bhaint amach i leith
 táirgí cosanta plandaí nó do tháirgí bithicíde
 1. Aithneoidh gach Páirtí ceart sealadach úinéara tuarascála tástála nó staidéir a chuirtear
 isteach de chéad uair chun údarú margaíochta a bhaint amach a bhaineann le shubstaint
 ghníomhach, táirge cosanta plandaí nó do tháirge bithicíde. Le linn na tréimhse sin, ní úsáidfear an
 160
 ---pagebreak--- tuarascáil tástála ná an tuarascáil staidéir chun tairbhe aon duine eile a bheidh ag féachaint le
 húdarú margaíochta a fháil do shubstaint ghníomhach, táirge cosanta plandaí nó do tháirge
 bithicíde, ach amháin i gcás ina gcruthaítear comhthoiliú sainráite an chéad úinéara. Chun críocha an
 Airteagail seo, tagraítear dó sin mar chosaint sonraí.
 2. I dtaca tástáil nó tuarascáil staidéir a chuirfear isteach ar údarú margaíochta le haghaidh
 substaint ghníomhach nó táirge cosanta plandaí, ba cheart go gcomhlíonfadh sé na coinníollacha seo
 a leanas:
 (a) a bheith riachtanach chun údarú a fháil nó chun údarú a leasú le go gceadófaí é a úsáid ar
 bharra eile; agus
 (b) a bheith deimhnithe gur tuarascálacha iad a chomhlíon prionsabail an dea-chleachtais
 saotharlainne nó an dea-chleachtais thurgnamhaigh.
 3. Deich mbliana ar a laghad ón dáta a ndeonóidh údarás ábhartha chéad údarú i gcríoch Páirtí
 a bheidh sa tréimhse cosanta sonraí.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí nach ndéanfaidh na comhlachtaí atá freagrach as údarú margaíochta
 a dheonú an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 a úsáid chun tairbhe iarratasóra ina dhiaidh
 sin d'aon údarú margaíochta comhleanúnach, is cuma ar cuireadh ar fáil don phobal í nó nár
 cuireadh.
 5. Suífidh gach Páirtí rialacha chun tástáil dhúblach ar ainmhithe veirteabracha a sheachaint.
 Roinn 6: Cineálacha plandaí
 Airteagal IP.37: Cearta chun plandaí a chosaint
 Déanfaidh gach Páirtí cearta maidir le cineálacha plandaí a chosaint i gcomhréir leis an g
 Coinbhinsiún Idirnáisiúnta um Chosaint Cineálacha Nua Plandaí (UPOV) arna athbhreithniú go
 deireanach sa Ghinéiv an 19 Márta 1991. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar chun na cearta sin a chur
 chun cinn agus a fhorghníomhú.
 Caibidil 3: Cearta maoine intleachtúla a fhorghníomhú
 Roinn 1: Forálacha Ginearálta
 Airteagal IP.38: Oibleagáidí ginearálta
 1. Forálfaidh gach Páirtí foráil faoina dhlí féin maidir leis na bearta, nósanna imeachta agus
 leigheasanna is gá chun forfheidhmiú ceart maoine intleachtúla a áirithiú.
 Chun críocha Ranna 1, 2 agus 4 den Chaibidil seo, ní chuimseofar leis an téarma ‘cearta maoine
 intleachtúla’ cearta a chumhdaítear le Roinn 5 de Chaibidil 2 [Cosaint faisnéise neamhnochta].
 2. Maidir leis na bearta agus na leigheasanna dá dtagraítear i mír 1:
 (a) beidh siad cothrom cothromasach;
 (b) ní bheidh siad róchasta ná róchostasach agus ní bheidh teorainneacha ama míréasúnta ná
 moilleanna gan údar ag gabháil leo;
 161
 ---pagebreak--- (c) beidh siad éifeachtach, comhréireach agus athchomhairleach;
 (d) agus cuirfear i bhfeidhm iad ar shlí a sheachnóidh bacainní ar thrádáil dhlisteanach agus lena
 soláthrófar coimircí i gcoinne a mí-úsáide.
 Airteagal IP.39: Daoine atá i dteideal iarratas a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na mbeart, na nósanna
 imeachta agus na leigheasanna
 Aithneoidh na Ballstáit gur daoine atá i dteideal a éileamh go gcuirfí i bhfeidhm na bearta, na
 nósanna imeachta agus na leigheasanna dá dtagraítear i míreanna 2 agus 4 den Chaibidil seo atá sna
 daoine seo a leanas:
 (a) sealbhóirí ceart maoine intleachtúla i gcomhréir le dlí an Pháirtí;
 (b) gach duine eile atá údaraithe chun na cearta sin a úsáid, ceadúnaithe go háirithe, a mhéid a
 cheadaítear é le dlí Páirtí agus i gcomhréir leis; agus
 (c) cónaidhmeanna agus comhlachais39, a mhéid a cheadaítear é le dlí Páirtí agus i gcomhréir leis.
 Roinn 2: Forfheidhmiú Sibhialta agus Riaracháin
 Airteagal IP.40: Bearta chun fianaise a chaomhnú
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha inniúla, fiú roimh thosach
 feidhme na n-imeachtaí ar fhiúntais an cháis, ar iarratas ó pháirtí a chuir i láthair fianaise atá ar fáil
 go réasúnach chun tacú lena mhaíomh go ndearnadh sárú ar a cheart maoine intleachtúla nó go
 bhfuil an ceart sin ar tí a shárú, a ordú go ndéanfar bearta sealadacha atá pras agus éifeachtach chun
 fianaise ábhartha a chaomhnú i leith an tsáraithe a líomhnaítear, faoi réir cosaint faisnéise faoi rún.
 2. Féadfar a áireamh leis na bearta sin tuairisc mhionsonraithe a dhéanamh ar na hearraí
 sáraitheacha, agus samplaí á dtógáil nó gan iad á dtógáil, nó iad a urghabháil go hiarbhír, agus, i
 gcásanna iomchuí, tuairisc mhionsonraithe a dhéanamh ar na hábhair agus na huirlisí a úsáideadh
 chun na hearraí sin agus na doiciméid a bhaineann leo a tháirgeadh agus/nó a dháileadh.
 Airteagal IP.41: Fianaise
 1. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá chun a chumasú don na húdaráis bhreithiúnacha
 inniúla a ordú, arna iarraidh sin ag páirtí a chuir fianaise i láthair atá ar fáil go réasúnach chun tacú
 lena maíomh agus, le linn dó bunús a thabhairt dá mhaíomh, a thug fianaise ar aird, fianaise atá faoi
 réir ag an bpáirtí freasúrach, déanfaidh sé a ordú go dtabharfaidh an páirtí freasúrach an fhianaise
 sin ar aird, faoi réir cosaint faisnéise rúnda.
 2. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá freisin chun a chumasú do na húdaráis bhreithiúnacha
 inniúla a ordú, i gcás inarb iomchuí, i gcásanna ina sárófar ceart maoine intleachtúla ar scála
 tráchtála, faoi ná coinníollacha céanna a leagtar síos i mír 1, a ordú doiciméid bhaincéireachta,
 39
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó a mhéid a cheadaítear le dlí Páirtí, cuimsítear leis an téarma
 ‘cónaidhmeanna agus comhlachais’ comhlachtaí bainistithe ceart comhchoiteann agus comhlachtaí
 gairmiúla cosanta, ar a laghad, a n-aithnítear go rialta go bhfuil an ceart acu ionadaíocht a dhéanamh ar
 shealbhóirí ceart maoine intleachtúla.
 162
 ---pagebreak--- airgeadais, nó tráchtála atá faoi rialú an pháirtí fhreasúraigh a chur in iúl, faoi réir cosaint faisnéise
 rúnda.
 Airteagal IP.42: Ceart chun faisnéise
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, i gcomhthéacs imeachtaí sibhialta a bhaineann le sárú ar cheart
 maoine intleachtúla agus mar fhreagairt ar iarraidh chuí-údaraithe, chomhréireach ón éilitheoir, go
 bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha inniúla a ordú don duine a rinne an sárú, nó aon duine eile,
 faisnéis maidir le tionscnamh agus líonraí dáileacháin na n-earraí nó na seirbhísí lena ndéantar sárú
 ar cheart maoine intleachtúla a sholáthar.
 2. Chun críocha mhír 1 , ciallaíonn ‘aon duine eile’ duine:
 (a) a fuarthas agus na hearraí sáraitheacha ar seilbh aige ar scála tráchtála;
 (b) a bhfuarthas go raibh na seirbhísí sáraitheacha á n-úsáid aige ar scála tráchtála;
 (c) a bhfuarthas go raibh seirbhísí arna n-úsáid i ngníomhaíochtaí sáraitheacha á soláthar aige ar
 scála tráchtála; nó
 (d) ar chuir an duine dá dtagraítear i bpointí (a), (b) nó (c) in iúl go raibh sé páirteach i dtáirgeadh,
 monarú nó dáileadh na n-earraí nó i soláthar na seirbhísí.
 3. Cuimseoidh an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1, de réir mar is iomchuí:
 (a) ainmneacha agus seoltaí tháirgeoirí, mhonaróirí, dháileoirí, sholáthraithe agus shealbhóirí eile
 roimhe sin na n-earraí nó na seirbhísí, chomh maith leis na mórdhíoltóirí agus na miondíoltóirí
 atá beartaithe;
 (b) faisnéis ar na cainníochtaí a táirgeadh, a monaraíodh, a seachadadh, a fuarthas nó a ordaíodh,
 chomh maith leis an bpraghas a fuarthas ar na hearraí nó na seirbhísí i gceist.
 4. Beidh feidhm ag míreanna 1 agus 2 gan dochar do dhlíthe eile de chuid Páirtí:
 (a) lena ndeonaítear don sealbhóir cirt cearta chun faisnéis níos iomláine a fháil;
 (b) lena rialaítear úsáid na faisnéise a cuireadh in iúl de bhun an Airteagail seo in imeachtaí
 sibhialta nó coiriúla;
 (c) lena rialaítear an fhreagracht as mí-úsáid an chirt chun faisnéise;
 (d) lena dtugtar an deis chun diúltú faisnéis a sholáthar lena gcuirfí iallach ar an duine dá
 dtagraítear i mír 1 a admháil go raibh sé féin nó garghaolta leis rannpháirteach i sárú ar cheart
 maoine intleachtúla;
 (e) lena rialaítear cosaint rúndacht foinsí faisnéise nó próiseáil sonraí pearsanta.
 Airteagal IP.43: Bearta sealadacha agus bearta réamhchúraim
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh a údaráis bhreithiúnacha urghaire idirbhreitheach a
 eisiúint i gcoinne an tsáraitheora líomhnaithe lena mbeartaítear cosc a chur ar aon sárú atáthar ar tí
 a dhéanamh ar cheart maoine intleachtúla, nó a thoirmeasc, ar bhonn sealadach agus faoi réir, i gcás
 inarb iomchuí, íocaíocht pionóis athfhillteach sa chás ina ndéantar foráil maidir leis sin sa dlí baile, go
 163
 ---pagebreak--- leanfar ag aghaidh leis na sáruithe líomhnaithe ar an gceart sin, nó leanúint ar aghaidh amhlaidh a
 chur faoi réir ráthaíochtaí a thaisceadh atá beartaithe lena áirithiú go ndéanfar an sealbhóir cirt a
 chúiteamh. Féadfar urghaire idirbhreitheach a eisiúint freisin, faoi na coinníollacha céanna, i gcoinne
 idirghabhálaí a bhfuil a chuid seirbhísí á n-úsáid ag tríú páirtí chun ceart maoine intleachtúla a shárú.
 2. Déanfaidh gach Páirtí a fhoráil go mbeidh sé d'údarás ag a údaráis bhreithiúnacha, arna
 iarraidh sin ag an éilitheoir, a ordú go ndéanfar na hearraí a bhfuil amhras fúthu go sáraíonn siad
 ceart maoine intleachtúla a urghabháil nó a chur faoi choimeád ar shlí eile lena chosc go rachaidh
 siad isteach chuig na bealaí tráchtála nó go mbeidh siad ar gluaiseacht iontu.
 3. I gcás sárú líomhnaithe arna dhéanamh ar scála tráchtála, áiritheoidh na gach Páirtí, má
 léiríonn an páirtí díobhálaithe gurb ann do chúinsí a fhágann gur dócha go gcuirfear i mbaol
 aisghabháil na ndamáistí, go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha a ordú go ndéanfar urghabháil
 réamhchúraim ar mhaoin shochorraithe agus dhochorraithe an tsáraitheora líomhnaithe, lena n-
 áirítear a chuid cuntas bainc agus sócmhainní eile dá chuid a bhlocáil. Chuige sin, féadfaidh na
 húdaráis inniúla a ordú go gcuirfear doiciméid bhainc, airgeadais nó tráchtála in iúl, nó go dtabharfar
 rochtain iomchuí ar an bhfaisnéis ábhartha.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh údarás ag na húdaráis bhreithiúnacha, i leith na mbeart dá
 dtagraítear i míreanna 1, 2 agus 3, a cheangal ar an iarratasóir aon fhianaise atá ar fáil go réasúnach
 a sholáthar chun a dheimhniú dó féin ar leibhéal leordhóthanach cinnteachta gurb é an t-iarratasóir
 an sealbhóir cirt agus go bhfuil sárú á dhéanamh ar cheart an iarratasóra, nó go bhfuiltear ar tí an
 sárú sin a dhéanamh.
 Airteagal IP.44: Bearta ceartaitheacha
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh a údaráis bhreithiúnacha a ordú, ar iarraidh ón
 iarratasóir agus gan dochar d'aon damáistí atá dlite don sealbhóir cirt mar gheall ar an sárú, agus gan
 cúiteamh d'aon sórt, go ndéanfaí earraí a dhíothú nó a bhaint go cinntitheach as na bealaí tráchtála
 earraí ar chinn siad a bhfuil sárú á dhéanamh acu ar cheart maoine intleachtúla. Ar na coinníollacha
 céanna féadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha a ordú, más iomchuí, go ndíothófar ábhair agus uirlisí a
 úsáidtear go príomha chun na hearraí sin a chruthú nó a mhonarú.
 2. Beidh an t-údarás ag údaráis bhreithiúnacha gach Páirtí ordú a thabhairt go ndéanfar na
 bearta sin a chur i gcrích ar speansais an duine a dhéanann an sárú, mura ndéanfar cúiseanna ar leith
 a agairt gan é sin a dhéanamh.
 Airteagal IP.45: Urghairí
 Áiritheoidh na Ballstáit go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha, i gcás ina ndéanfar cinneadh
 breithiúnach gur sáraíodh ceart maoine intleachtúla, urghaire a eisiúint i gcoinne an tsáraitheora atá
 ceaptha chun a thoirmeasc go leanfar ar aghaidh leis an sárú. Áiritheoidh gach Páirtí freisin go
 bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha urghaire a eisiúint i gcoinne idirghabhálaithe a n-úsáideann
 tríú páirtí chun ceart maoine intleachtúla a shárú.
 Airteagal IP.46: Bearta malartacha
 Féadfaidh gach Páirtí a fhoráil, i gcásanna iomchuí agus ar iarraidh ón duine a d'fhéadfaí a chur faoi
 réir na mbeart dá bhforáiltear in Airteagal IP.44 [Bearta ceartaitheacha] nó Airteagal IP.45 [Urghairí],
 go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha inniúla a ordú go n-íocfar cúiteamh airgid leis an bpáirtí
 díobhálaithe seachas na bearta dá bhforáiltear sa Roinn seo a chur i bhfeidhm más rud é gur
 ghníomhaigh an duine go neamhbheartaithe agus gan faillí, dá mba rud é go ndéanfadh
 164
 ---pagebreak--- forfheidhmiú na mbeart atá i gceist dochar doleigheasta dó agus dá ndealródh sé go mbeadh
 cúiteamh airgid don pháirtí díobhálaithe réasúnta sásúil.
 Airteagal IP.47: Damáistí
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go n-ordóidh a údaráis bhreithiúnacha ar iarratas ón bpáirtí
 díobhálaithe, don sáraitheoir a bhí ag gabháil go feasach do ghníomhaíocht sháraitheach nó a bhí ag
 gabháil di agus forais réasúnacha aige a bheith feasach ina leith, damáistí a íoc leis an sealbhóir cirt
 ar damáistí iad is iomchuí don dochar iarbhír a d'fhulaing sé mar gheall ar an sárú.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a údaráis bhreithiúnacha an méid seo a leanas agus
 damáistí á socrú acu:
 (a) gach gné iomchuí a chur san áireamh, amhail na hiarmhairtí diúltacha eacnamaíocha, lena n-
 áirítear brabúis chaillte, a d'fhulaing an páirtí díobhálaithe, aon bhrabúis éagóracha a rinne an
 duine a rinne an sárú agus, i gcásanna iomchuí, gnéithe seachas tosca eacnamaíocha, amhail
 an dochar morálta a rinneadh don sealbhóir cirt de bharr an tsáraithe; nó
 (b) mar mhalairt ar phointe (a), féadfaidh siad, i gcásanna iomchuí, na damáistí a shocrú mar
 chnapshuim ar bhonn gnéithe amhail ar a laghad méid na ríchíosanna nó na dtáillí a bheadh
 dlite dá mba rud é gur iarr an duine a rinne an sárú údarú chun leas a bhaint as an gceart
 maoine intleachtúla a bhí i gceist.
 3. I gcás nach go feasach, ná le forais réasúnacha aige a bheith feasach, a bhí an duine a rinne
 an sárú ag gabháil do ghníomhaíocht sháraitheach, féadfaidh na Ballstáit a leagan síos go
 bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha a ordú go ndéanfar na brabúis a aisghabháil nó damáistí a
 íoc, ar damáistí iad a fhéadfar a réamhbhunú.
 Airteagal IP.48: Costais dlí
 Áiritheoidh gach Páirtí, mar riail ghinearálta, gur ar an bpáirtí nár éirigh leis a thitfidh costais dlí
 réasúnacha, comhréireacha agus speansais eile a thabhóidh an páirtí ar éirigh leis, mura rud é nach
 mbeadh sé sin cothrom.
 Airteagal IP.49: Cinntí breithiúnacha a fhoilsiú
 Áiritheoidh na Ballstáit, in imeachtaí dlí arna dtionscnamh i leith sárú ar cheart maoine intleachtúla,
 go bhféadfaidh na húdaráis bhreithiúnacha, ar iarraidh ón iarratasóir agus ar chostas an duine a
 rinne an sárú, bearta iomchuí a ordú chun an fhaisnéis a bhaineann leis an gcinneadh a scaipeadh,
 lena n-áirítear an cinneadh a chur ar taispeáint agus é a fhoilsiú go hiomlán nó go páirteach.
 Airteagal IP.50: Toimhde i dtaobh údarthachta nó úinéireachta
 Chun na bearta, nósanna imeachta agus na leigheasanna dá bhforáiltear i gCaibidil 3 [Cearta maoine
 intleachtúla a fhorfheidhmiú] a chur i bhfeidhm:
 (a) i gcás údar saothair litríochta nó ealaíne, in éagmais cruthúnas ar a mhalairt, gur leor ainm an
 té sin a bheith le feiceáil ar an saothar ar an ngnáthbhealach ionas go measfar gurb é an t-údar
 é agus dá dhroim sin go mbeidh sé i dteideal imeachtaí sáraithe a thionscnamh; agus
 (b) beidh feidhm ag pointe (a) mutatis mutandis maidir le sealbhóirí ceart a bhaineann le
 cóipcheart i ndáil leis an ábhar dá gcuid atá faoi chosaint.
 165
 ---pagebreak--- Airteagal IP.51: Nósanna imeachta riaracháin
 A mhéid is féidir aon leigheas sibhialta a ordú de bharr imeachtaí riaracháin ar fhiúntais cháis, beidh
 na himeachtaí sin i gcomhréir le prionsabail atá coibhéiseach ó thaobh substainte de leis na
 prionsabail a leagtar amach sa Roinn seo.
 Roinn 3: Nósanna imeachta breithiúnacha sibhialta agus leigheasanna ar rúin trádála
 Airteagal IP.52: Nósanna imeachta breithiúnacha sibhialta agus leigheasanna ar rúin trádála
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, maidir le haon duine atá rannpháirteach sna himeachtaí
 breithiúnacha dá dtagraítear in Airteagal IP.34(1) [Raon feidhme cosanta rún ceirde] nó a bhfuil
 rochtain aige ar dhoiciméid ar cuid de na himeachtaí sin iad, nach gceadófar don duine sin rún ceirde
 nó rún ceirde líomhnaithe a úsáid nó a nochtadh atá sainaitheanta ag na húdaráis bhreithiúnacha
 inniúla, mar fhreagairt ar iarratas atá réasúnaithe go hiomchuí ag páirtí leasmhar go bhfuil na
 doiciméid sin rúnda agus go bhfuair sé eolas orthu de bharr na rannpháirtíochta nó na rochtana sin.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go leanfaidh an oibleagáid sin dá dtagraítear i mír 1 d'fheidhm a
 bheith aici tar éis deireadh a bheith curtha leis na himeachtaí breithiúnacha, a fhad is iomchuí.
 3. Sna himeachtaí breithiúnacha sibhialta dá dtagraítear in Airteagal IP.34(1) [Raon feidhme
 cosanta rún ceirde], déanfaidh gach Páirtí foráil go mbeidh údarás ag a údaráis bhreithiúnacha an
 méid seo a dhéanamh ar a laghad:
 (a) bearta ordaithe sealadacha, i gcomhréir lena dhlíthe agus a rialacháin faoi seach, lena n-
 ordaítear stad nó cosc a chur le húsáid nó nochtadh an rúin ceirde ar dhóigh atá ar neamhréir
 le cleachtais trádála mhacánta;
 (b) bearta ordaithe, i gcomhréir lena dhlíthe agus a rialacháin faoi seach, lena n-ordaítear stad a
 chur le húsáid nó nochtadh an rúin ceirde ar dhóigh atá ar neamhréir le cleachtais trádála
 mhacánta, nó cosc a chur leo de réir an cháis;
 (c) a ordú, i gcomhréir lena ndlíthe agus a rialacháin faoi seach, don duine a fuair, a d'úsáid, nó a
 nocht rún ceirde ar dhóigh atá ar neamhréir le cleachtais trádála mhacánta agus a raibh a fhios
 aige nó go mba cheart go mbeadh a fhios aige go raibh rún ceirde á fháil, a úsáid nó aige á
 nochtadh ar dhóigh atá ar neamhréir le cleachtais trádála mhacánta, a ordú don duine sin
 damáistí is iomchuí leis an dochar iarbhír a fulaingíodh a íoc leis an sealbhóir rúin ceirde;
 (d) bearta sonracha a dhéanamh is gá chun rúndacht aon rúin ceirde a chaomhnú nó rún ceirde
 líomhnaithe a úsáidtear nó dá dtagraítear in imeachtaí dá dtagraítear in Airteagal IP.34(1)
 [Raon feidhme cosanta rún ceirde]. D'fhéadfaí a chuimsiú leis na bearta sin, i gcomhréir le
 dlíthe agus rialacháin gach Páirtí faoi seach, lena n-áirítear an ceart chun cosanta, an deis
 rochtain ar dhoiciméid áirithe a shrianadh go hiomlán nó i bpáirt; rochtain a shrianadh ar
 éisteachtaí agus ar a dtaifid chomhfhreagracha agus a dtras-scríobh; agus leagan neamhrúnda
 de chinneadh breithiúnach a chur ar fáil ina bhfuil na sleachta maidir le rúin ceirde bainte
 amach nó folaithe.
 (e) smachtbhannaí a fhorchur ar aon duine atá rannpháirteach sna himeachtaí dlíthiúla agus nach
 ndéanann nó a dhiúltaíonn orduithe cúirte a chomhlíonadh a bhaineann le cosaint an rúin
 ceirde nó an rúin ceirde líomhnaithe.
 166
 ---pagebreak--- 4. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar iarratas ar an mbeart, nósanna imeachta nó ar na
 leigheasanna dá bhforáiltear san Airteagal seo a dhíbhe más rud é go ndearnadh an fháil, úsáid nó
 nochtadh líomhnaithe rúin ceirde ar neamhréir le cleachtais trádála mhacánta, i gcomhréir lena
 dhlíthe agus lena rialacháin:
 (a) drochiompar, éagóir nó gníomhaíocht neamhdhleathach a nochtadh chun leas an phobail i
 gcoitinne a chosaint;
 (b) nochtadh ag fostaithe dá n-ionadaithe mar chuid d'fheidhmiú dlisteanach a bhfeidhmeanna ag
 na hionadaithe sin agus riachtanach chuige sin;
 (c) chun leas dlisteanach a aithnítear le dlíthe agus rialacháin an Pháirtí sin a chosaint.
 Roinn 4: Forfheidhmiú trasteorann
 Airteagal IP.53: Bearta teorann
 1. I dtaca le hearraí faoi rialú custaim, déanfaidh gach Páirtí nósanna imeachta a ghlacadh, nó a
 choinneáil ar bun, faoinar féidir le sealbhóir cirt iarratais a chur isteach lena n-iarrtar ar údaráis
 chustaim 40scaoileadh nó coinneáil earraí a chur ar fionraí. Chun críocha na Ranna seo, ciallaíonn
 ‘earraí faoi amhras’ earraí a bhfuil a bhfuil amhras fúthu go sáraíonn siad trádmharcanna, cóipchirt,
 agus cearta gaolmhara, táscairí geografacha, paitinní, deartha tionsclaíocha, topografaíochtaí ciorcad
 comhtháite agus cearta cineáil plandaí.
 2. Beidh córais leictreonacha ar bun ag gach Páirtí chun na hiarratais a dheonófar nó a
 thaifeadfar a bhainistiú.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí nach ngearrfaidh a údaráis chustaim inniúla táille chun na costais
 riaracháin a eascraíonn as próiseáil iarratais nó as taifead a chumhdach.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a údaráis chustaim inniúla cinneadh maidir le hiarratais
 a dheonú nó a thaifeadadh laistigh de thréimhse réasúnach ama.
 5. Déanfaidh gach Páirtí foráil go mbeidh feidhm ag na hiarratais dá dtagraítear i mír 1 maidir le
 hil-lastais.
 6. I dtaca leis na hearraí faoi rialú custaim, áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh a údaráis
 chustaim gníomhú ar a thionscnamh féin chun scaoileadh earraí faoi amhras a chur ar fionraí nó iad
 a choinneáil.
 7. Áiritheoidh gach Páirtí go mbainfidh a údaráis chustaim úsáid as anailís riosca chun earraí
 faoi amhras a shainaithint.
 8. Féadfaidh gach Páirtí a údarú dá údaráis chustaim faisnéis a chur ar fáil do cheartshealbhóir,
 ar a iarraidh sin dó, faoi earraí, lena n-áirítear tuairisc agus na cainníochtaí iarbhír nó measta de,
 agus más eol sin, ainm agus seoladh an choinsíneora, an onnmhaireora, an allmhaireora agus an
 choinsíní, agus tír thionscnaimh agus bunáitíocht na n-earraí, a bhfuil a scaoileadh ar fionraí nó atá á
 gcoimeád.
 40
 I dtaca leis an Aontas Eorpach, ciallaíonn an t-údarás inniúil an t-údarás custaim.
 167
 ---pagebreak--- 9. Beidh nósanna imeachta i bhfeidhm ag gach Páirtí lena gceadófar earraí faoi amhras a
 scriosadh, gan aon ghá a bheith ann roimh ré le himeachtaí riaracháin nó breithiúnacha chun na
 sáruithe a chinneadh go foirmiúil, i gcás ina gcomhthoilíonn na daoine i gceist leis an scriosadh nó
 nach bhfuil siad ina choinne. I gcásanna nach ndéanfar earraí faoi amhras a dhíothú, áiritheoidh gach
 Páirtí, ach amháin in imthosca eisceachtúla, go ndiúscrófar na hearraí sin lasmuigh de na bealaí
 tráchtála, ar bhealach lena seachnófar aon dochar don sealbhóir cirt.
 10. Beidh nósanna imeachta i bhfeidhm ag gach Páirtí lena gceadaítear trádmharc góchumtha
 agus earraí bradacha a sheoltar i gcoinsíneachtaí poist nó mearchúiréirí a scriosadh go pras.
 11. Forálfaidh gach Páirtí, i gcás ina n-iarrann na húdaráis chustaim, go mbeidh d'oibleagáid ar
 shealbhóir an iarratais a deonaíodh nó a taifeadadh na costais a thabhaigh na húdaráis chustaim, nó
 páirtithe a ghníomhaíonn thar ceann na n-údarás custaim, ó uair a choimeádtar na hearraí nó a
 chuirtear a scaoileadh ar fionraí, lena n-áirítear stóráil, láimhseáil agus aon chostais a bhaineann leis
 na hearraí a scriosadh nó dhiúscairt, na costais sin a chúiteamh.
 12. Féadfaidh gach Páirtí a chinneadh gan an tAirteagal seo a chur i bhfeidhm maidir le
 hallmhairiú earraí a cuireadh ar an margadh i dtír eile ag na sealbhóirí cirt nó lena dtoiliú. Féadfaidh
 Páirtí earraí de chineál neamhthráchtála i mbagáiste pearsanta daoine atá ag taisteal a eisiamh ó
 chur i bhfeidhm an Airteagail seo.
 13. Ceadóidh gach Páirtí dá údaráis chustaim idirphlé rialta a choinneáil ar bun agus comhar a
 chur chun cinn leis na páirtithe leasmhara ábhartha agus le húdaráis eile a bhfuil baint acu le cearta
 maoine intleachtúla a fhorghníomhú.
 14. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile maidir le trádáil idirnáisiúnta in earraí faoi amhras.
 Go háirithe, a mhéid is féidir, malartóidh na Páirtithe faisnéis ábhartha maidir le trádáil in earraí faoi
 amhras a dhéanann difear don Pháirtí eile.
 15. Gan dochar do chineálacha comhair eile beidh feidhm ag an bPrótacal maidir le cúnamh
 riaracháin frithpháirteach in ábhair chustaim i dtaca le sárú ar an dlí maoin intleachtúil a bhfuil
 údaráis chustaim Páirtí inniúil chun iad a fhorfheidhmiú i gcomhréir leis an Airteagal seo.
 Airteagal IP.54: Comhsheasmhacht le GATT 1994 agus Comhaontú TRIPS
 Agus bearta teorann á gcur chun feidhme acu i dtaca le forfheidhmiú cearta maoine intleachtúla ag
 custaim, má chumhdaítear sin leis an Roinn seo nó mura gcumhdaítear, áiritheoidh na Páirtithe
 comhsheasmhacht lena n-oibleagáidí faoi GATT 1994 agus Comhaontú TRIPS agus, go háirithe le
 hAirteagal V de GATT 1994, Airteagal 41 agus Roinn 4 de Chuid III de Chomhaontú TRIPS.
 Caibidil 4: Forálacha eile
 Airteagal IP.55: Comhar
 1. Comhaontóidh na Páirtithe go n-oibreoidh siad i gcomhar le chéile d’fhonn tacú le cur chun
 feidhme na ngealltanas agus na n-oibleagáidí ar tugadh fúthu sa Teideal seo.
 2. Áirítear ar na réimsí comhair, i measc nithe eile, na gníomhaíochtaí seo a leanas:
 (a) malartú faisnéise faoin gcreat dlíthiúil maidir le cearta maoine intleachtúla agus rialacha
 ábhartha cosanta agus forfheidhmithe;
 168
 ---pagebreak--- (b) taithí a mhalartú maidir le dul chun cinn reachtach, cearta maoine intleachtúla a
 fhorfheidhmiú agus maidir le forfheidhmiú ar an leibhéal lárnach agus ar an leibhéal folárnach
 ag custaim, póilíní agus comhlachtaí riaracháin agus breithiúnacha;
 (c) comhordú, le tíortha eile san áireamh, chun onnmhairiú earraí góchumtha a chosc;
 (d) cúnamh teicniúil, forbairt inniúlachta agus malartú agus oiliúint pearsanra;
 (e) cearta maoine intleachtúla a chosaint agus faisnéis i leith an mhéid sin a scaipeadh ar chiorcail
 ghnó agus an tsochaí shibhialta agus eile;
 (f) feasacht a chur chun cinn agus an pobal i gcoitinne a chur ar an eolas;
 (g) feabhas a chur ar an gcomhar institiúideach, idir oifigí maoine intleachtúla na bPáirtithe go
 háirithe;
 (h) feasacht a chur chun cinn agus an pobal i gcoitinne a chur ar an eolas i dtaca le cosaint agus
 forfheidhmiú ceart maoine intleachtúla;
 (i) cosaint agus forfheidhmiú ceart maoine intleachtúla a chur chun cinn trí bhíthin comhar
 poiblí-príobháideach lena mbaineann fiontair bheaga agus meánmhéide;
 (j) straitéisí éifeachtacha agus cláir chumarsáide a fhoirmiú chun lucht éisteachta/féachana a
 shainaithint chun méadú a dhéanamh ar fheasacht tomhaltóirí agus meán ar an éifeacht a
 bhíonn ag sáruithe maoine intleachtúla, lena n-áirítear an riosca do shláinte agus do
 shábháilteacht agus an nasc leis an gcoireacht eagraithe.
 3. Coinneoidh na Páirtithe teagmháil ar bun maidir le gach ábhar a bhaineann le cur chun
 feidhme agus feidhmiú an Teidil seo, go díreach nó tríd an gCoiste Trádála Speisialaithe um Maoin
 Intleachtúil.
 Airteagal IP.56: Tionscnaimh dheonacha páirtithe leasmhara
 Féachfaidh gach Páirtí le tionscnaimh dheonacha páirtithe leasmhara a éascú chun sárú ar chearta
 maoine intleachtúla a laghdú, lena n-áirítear sárú ar líne agus i margaí eile a dhíríonn ar fhadhbanna
 coincréiteacha agus ar réitigh phraiticiúla atá réadúil, comhréireach agus cóir do gach duine lena
 mbaineann, ar na bealaí seo a leanas san áireamh:
 (a) féachfaidh gach Páirtí le páirtithe leasmhara a thabhairt le chéile go toiliúil ina chríoch chun
 tionscnaimh dheonacha a éascú d’fhonn teacht ar réitigh agus easaontais a réiteach i dtaca le
 cearta maoine intleachtúla a chosaint agus a fhorfheidhmiú agus sárú a laghdú;
 (b) féachfaidh na Páirtithe le faisnéis a mhalartú lena chéile maidir le hiarrachtaí tionscnaimh
 dheonacha páirtithe leasmhara ina gcríocha féin a éascú; agus
 (c) déanfaidh na Páirtithe iarracht idirphlé oscailte agus comhar a chur chun cinn i measc
 pháirtithe leasmhara na bPáirtithe, agus páirtithe leasmhara na bPáirtithe a spreagadh chun
 teacht ar réitigh i gcomhpháirt agus chun easaontais a réiteach maidir le cearta maoine
 intleachtúla a chosaint agus a fhorfheidhmiú agus maidir le sárú a laghdú.
 169
 ---pagebreak--- Airteagal IP.57: Athbhreithniú i dtaca le tásca geografacha
 Agus forálacha ábhartha aon chomhaontaithe dhéthaobhaigh níos luaithe idir an Ríocht Aontaithe
 de pháirt amháin agus an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach
 den pháirt eile á dtabhairt dá n-aire, féadfaidh na Páirtithe iarrachtaí réasúnacha a úsáid go
 comhpháirteach chun rialacha a chomhaontú maidir lena dtásc geografach a chosaint agus a
 fhorfheidhmiú go héifeachtach sa bhaile.
 TEIDEAL VI: SOLÁTHAR POIBLÍ
 Caibidil 1: Raon feidhme
 Airteagal PPROC.1: Cuspóir
 Tá sé de chuspóir ag an Teideal seo a ráthú do sholáthraithe an dá Pháirtí go mbeidh rochtain acu ar
 dheiseanna méadaithe chun páirt a ghlacadh i nósanna imeachta soláthair phoiblí, agus cur le
 trédhearcacht nósanna imeachta soláthair phoiblí.
 Airteagal PPROC.2: Forálacha áirithe den Chomhaontú maidir le Soláthar Rialtais a ionchorprú agus
 soláthar cumhdaithe
 1. Forálacha GPA a shonraítear i Roinn A d'iarscríbhinn PPROC-1, lena n-áirítear Iarscríbhinní an
 dá Pháirtí a ghabhann le Foscríbhinn I a ghabhann le GPA, déantar leis seo iad a ionchorprú sa
 Teideal seo.
 2. Chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn ‘soláthar cumhdaithe’ soláthar a bhfuil feidhm ag
 Airteagal II de GPA maidir leis agus, ina theannta sin, soláthar a liostaítear i Roinn B d'iarscríbhinn
 PPROC-1.
 3. Maidir le soláthar cumhdaithe, cuirfidh gach Páirtí forálacha GPA a shonraítear i Roinn A
 d'iarscríbhinn PPROC-1 i bhfeidhm, mutatis mutandis, maidir le soláthraithe, earraí nó seirbhísí an
 Pháirtí eile.
 Caibidil 2: Rialacha breise maidir le soláthar cumhdaithe
 Airteagal PPROC.3: Modhanna leictreonacha a úsáid sa soláthar
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a eintitis soláthair soláthar cumhdaithe trí mheán
 leictreonach a mhéid is féidir.
 2. Meastar go bhfuil soláthar cumhdaithe á dhéanamh trí mheán leictreonach ag eintiteas
 soláthair, má bhaineann an t-eintiteas úsáid as modhanna leictreonacha faisnéise agus cumarsáide
 chun:
 (a) fógraí agus doiciméid tairisceana a fhoilsiú i nósanna imeachta soláthair; agus
 (b) iarrataí ar rannpháirtíocht agus tairiscintí a chur isteach.
 3. Cé is moite de chásanna sonracha, beidh na modhanna leictreonacha faisnéise agus
 cumarsáide sin neamh-idirdhealaitheach, beidh siad ar fáil go ginearálta, beidh siad idir-
 inoibritheach leis na táirgí teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide atá in úsáid go ginearálta, agus
 ní chuirfidh siad srian ar rochtain ar an nós imeachta soláthair.
 170
 ---pagebreak--- 4. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a eintitis soláthair sonraisc a fháil agus a phróiseáil i
 gcomhréir lena reachtaíocht.
 Airteagal PPROC.4: Foilseachán leictreonach
 Maidir le soláthar cumhdaithe, gach fógra soláthair, lena n-áirítear fógraí faoi sholáthar beartaithe,
 fógraí achoimre, agus fógraí faoi dhámhachtain conartha, beidh siad inrochtana go díreach trí mheán
 leictreonach, saor in aisce, trí phointe aonair rochtana ar an idirlíon.
 Airteagal PPROC.5: Fianaise tacaíochta
 Áiritheoidh gach Páirtí nach gcuirfidh eintitis soláthair, an uair a chuirtear iarrataí isteach nó an uair a
 chuirtear tairiscintí isteach, de cheanglas ar sholáthraithe an fhianaise tacaíochta, nach bhfuil sé i
 gceann de na cásanna inar féidir soláthraí a eisiamh agus go gcomhlíonann sé na coinníollacha
 rannpháirtíochta, atá acu nó cuid de a chur isteach, mura gá sin chun ceartfheidhmiú an tsoláthair a
 áirithiú.
 Airteagal PPROC.6: Coinníollacha maidir le rannpháirtíocht
 Gach Páirtí, i gcás ina gceanglóidh a eintitis soláthair ar sholáthraí taithí roimh ré a chruthú mar
 choinníoll maidir le bheith rannpháirteach i soláthar cumhdaithe, áiritheoidh sé nach gceanglóidh a
 eintitis soláthair go mbeadh an taithí chéanna ag an soláthraí i gcríoch an Pháirtí sin.
 Airteagal PPROC.7: Córais chlárúcháin agus nósanna imeachta cáilithe
 Páirtí a choinníonn córas clárúcháin soláthraithe ar bun, áiritheoidh sé go bhféadfaidh páirtithe
 leasmhara clárú a iarraidh tráth ar bith. Aon soláthraí leasmhar a rinne iarraidh, cuirfear ar an eolas é
 laistigh de thréimhse réasúnta ama faoin gcinneadh an iarraidh sin a dheonú nó a dhiúltú.
 Airteagal PPROC.8: Tairiscint roghnach
 Áiritheoidh gach Páirtí, i gcás ina n-úsáideann eintiteas soláthair nós imeachta tairisceana roghnach,
 go gcuirfidh an t-eintiteas soláthair cuireadh chun tairiscint a dhéanamh chuig líon soláthraithe ar
 leordhóthanach é chun a áirithiú gur fíoriomaíocht a bheidh ann gan difear a dhéanamh
 oidhreachtúlacht oibríochtúil an chórais soláthair.
 Airteagal PPROC.9: Praghsanna thar a bheith íseal
 De bhreis ar mhír 6 d'Airteagal XV de GPA, má fhaigheann eintiteas soláthair tairiscint ar phraghas
 atá thar a bheith níos ísle ná na praghsanna i dtairiscintí eile a cuireadh isteach, féadfaidh sé a fhíorú
 freisin leis an soláthraí ar cuireadh san áireamh sa phraghas deonú státchabhrach.
 Airteagal PPROC.10: Ceisteanna comhshaoil, sóisialta agus saothair
 Áiritheoidh gach Páirtí go bhféadfaidh a eintitis soláthair dálaí comhshaoil, saothair agus sóisialta a
 chur san áireamh le linn an nós imeachta soláthair, ar choinníoll go mbeidh na cúinsí sin ag luí leis na
 rialacha a bhunaítear le Caibidlí 1 agus 2 agus go gcuirfear in iúl iad san fhógra maidir le soláthar
 beartaithe nó i bhfógra eile a úsáidfear mar fhógra maidir le doiciméid soláthair nó tairisceana atá
 beartaithe.
 171
 ---pagebreak--- Airteagal PPROC.11: Nósanna imeachta athbhreithnithe intíre
 1. I gcás ina n-ainmníonn Páirtí údarás riaracháin neamhchlaonta faoi mhír 4 d’Airteagal XVIII
 de GPA áiritheoidh na Páirtithe an méid seo a leanas:
 (a) go mbeidh baill an údaráis ainmnithe neamhspleách, neamhchlaonta, agus saor ó thionchar
 seachtrach le linn thréimhse a gceapacháin;
 (b) nach mbrisfear as a bpost baill an údaráis ainmnithe in ainneoin a dtola le linn dóibh a bheith
 in oifig, ach amháin i gcás ina gceanglaítear a mbriseadh faoi na forálacha lena rialaítear an t-
 údarás ainmnithe; agus
 (c) Go bhfuil ag Uachtarán nó ag ball amháin ar a laghad den údarás ainmnithe cáilíochtaí dlí agus
 gairmiúla atá ar aon chéim leis na cáilíochtaí is gá do bhreithimh, dlíodóirí nó saineolaithe dlí
 atá cáilithe faoi dhlíthe agus rialacháin an Pháirtí.
 2. Glacfaidh gach Páirtí nó coinneoidh sé ar bun nósanna imeachta lean bhforáiltear do
 mhearbhearta eatramhacha gasta chun deis an tsoláthraí páirt a ghlacadh sa soláthar a chaomhnú.
 D’ fheadfaí go dtiocfadh as na bearta eatramhacha sin, dá bhforáiltear i bhfomhír7(a) d’Airteagal
 XVIII den GPA an próiseas soláthair a chur ar fionraí nó, i gcás ina mbíonn conradh tugtha i gcrích ag
 an eintiteas soláthair nó ina bhforáiltear amhlaidh ag Páirtí, feidhmiú an chonartha a chur ar fionraí.
 Féadfar a fhoráil leis na nósanna imeachta go bhféadfar iarmhairtí díobhálacha sáraitheacha do na
 leasanna lena mbaineann, lena n-áirítear leas an phobail, a chur san áireamh agus é á chinneadh ar
 cheart bearta den sórt sin a chur i bhfeidhm. Soláthrófar cúis chóir, i scríbhinn, le gan gníomh a
 dhéanamh.
 3. I gcás ina bhfuil dúshlán curtha isteach ag soláthraí leasmhar nó rannpháirteach chuig an
 údarás ainmnithe dá dtagraítear i mír 1, áiritheoidh gach Páirtí i bprionsabal nach ndéanfaidh
 eintiteas soláthair an conradh a thabhairt i gcrích go dtí go ndéanfaidh an t-údarás sin cinneadh nó
 moladh maidir le bearta eatramhacha, gníomh ceartaitheach nó cúiteamh arna cailliúintí nó na
 damáistí a fulaingíodh dá dtagraítear i míreanna 2, 5 agus 6 i gcomhréir lena rialacha rialacháin agus
 nósanna imeachta. Féadfaidh gach Páirtí a fhoráil gur féidir, i dtosca dosheachanta agus a bhfuil údar
 cuí leo, an conradh a thabhairt chun críche mar sin féin.
 4. Féadfaidh gach Páirtí foráil maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) tréimhse neamhghníomhaíochta idir an cinneadh an conradh a bhronnadh agus a thabhairt i
 gcrích chun go mbeidh am leordhóthanacha ag soláthraithe neamhrathúla a mheas an
 iomchuí é nós imeachta athbhreithnithe a thionscnamh; nó
 (b) tréimhse leordhóthanach do sholáthraí leasmhar dúshlán a thabhairt, arb é a d'fhéadfadh a
 bheith ann foras maidir le feidhmiú conartha a chur ar fionraí.
 5. D'fhéadfadh a bheith i ngníomh ceartaitheach faoi fhomhír 7(b) d'Airteagal XVIII den GPA,
 ceann amháin nó níos mó de na nithe seo a leanas:
 (a) sonraíochtaí teicniúla, eacnamaíocha nó airgeadais sa chuireadh chun tairisceana, i ndoiciméid
 an chonartha nó in aon doiciméad a bhaineann leis an nós imeachta tairisceana agus feidhmiú
 nósanna imeachta soláthair nua;
 (b) An nós imeachta soláthair a athdhéanamh gan na coinníollacha a athrú;
 172
 ---pagebreak--- (c) an cinneadh an conradh a bhronnadh a chur i leataobh agus cinneadh nua a ghlacadh maidir
 leis an gconradh a bhronnadh;
 (d) deireadh a chur le conradh nó a dhearbhú go bhfuil sé neamhéifeachtach; nó
 (e) bearta eile a ghlacadh d’fhonn sárú ar an Chaibidlí 1 agus 2 a réiteach, suim áirithe airgid a íoc
 go dtí go ndéanfar an sárú sin a leigheas go héifeachtach mar shampla.
 6. I gcomhréir le fomhír 7(b) d’Airteagal XVIII den GPA, féadfaidh gach Páirtí foráil a dhéanamh
 maidir le cúiteamh a dheonú maidir le caillteanas nó damáistí a fhulaingítear. Maidir leis sin, más rud
 é nach cúirt é comhlacht athbhreithnithe an Pháirtí agus go gcreideann soláthraí go ndearnadh sárú
 ar na dlíthe agus na rialacháin intíre lena gcuirtear na hoibleagáidí faoi Chaibidlí 1 agus 2 a chur chun
 feidhme, féadfaidh an soláthraí an t-ábhar a thabhairt os comhair cúirte, lena n-áirítear d’fhonn
 cúiteamh a lorg, i gcomhréir le nósanna imeachta breithiúnacha an Pháirtí.
 7. Déanfaidh gach Páirtí na nósanna imeachta is gá a ghlacadh nó a chothabháil trína ndéantar
 na cinntí nó na moltaí arna ndéanamh ag comhlachtaí athbhreithnithe a chur chun feidhme go
 héifeachtach, nó trína ndéantar na cinntí ag comhlachtaí um athbhreithniú breithiúnach a
 fhorfheidhmiú go héifeachtach.
 Caibidil 3: Cóireáil náisiúnta seachas soláthar cumhdaithe
 Airteagal PPROC.12: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na Caibidle seo, ciallaíonn an chóir a thugann Páirtí:
 (a) maidir leis an Ríocht Aontaithe, cóir nach lú fabhar ná an chóir is fabhraí a thugtar, i ndálaí
 comhionanna, do sholáthraithe na Ríochta Aontaithe; agus
 (b) i ndáil le Ballstát, cóir nach lú fabhar ná an chóir is fabhraí a thugtar, i gcásanna comhchosúla,
 laistigh den Bhallstát sin do sholáthraithe na Ríochta Aontaithe.
 2. Chun críocha na Caibidle seo, ciallaíonn soláthraí Páirtí ar duine dlítheanach é:
 (a) i dtaca leis an Aontas, duine dlítheanach atá comhdhéanta nó eagraithe faoi dhlí an Aontais nó
 faoi dhlí ceann amháin ar a laghad dá Bhallstáit agus atá ag gabháil d'oibríochtaí
 substainteacha gnó, lena nglacfaidh an tAontas, i gcomhréir lena fhógra faoin gConradh ag
 bunú an Chomhphobail Eorpaigh don EDT (WT/REG39/1), mar dhuine atá coibhéiseach leis an
 gcoincheap ‘nasc éifeachtach leanúnach’ le geilleagar Ballstáit a chumhdaítear in Airteagal 54
 den CFAE; i gcríoch an Aontais; agus
 (b) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe duine dlítheanach atá comhdhéanta nó eagraithe faoi dhlí
 Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann agus atá ag gabháil
 d'oibríochtaí substainteacha gnó i gcríoch na Ríochta Aontaithe.
 173
 ---pagebreak--- Airteagal PPROC.13: Cóireáil náisiúnta soláthraithe atá bunaithe go háitiúil
 1. I dtaca le haon soláthar, ní thiocfaidh as beart a dhéanfaidh Páirtí, cóir do sholáthraithe an
 Pháirtí eile atá bunaithe ina chríoch féin nach lú fabhar ná mar a thugann sé dá sholáthraithe féin trí
 dhuine dlítheanach a chomhdhéanamh, a shealbhú nó a choimeád ar bun41.
 2. Cur i bhfeidhm na hoibleagáide cóireála náisiúnta dá bhforáiltear san Airteagal seo,
 leanfaidh sé de bheith faoi réir eisceachtaí slándála agus eisceachtaí ginearálta faoi mar a
 shainmhínítear in Airteagal III de GPA, fiú mura soláthar cumhdaithe atá sa soláthar i gcomhréir leis
 an Teideal seo.
 Caibidil 4: Forálacha eile
 Airteagal PPROC.14: Modhnuithe agus ceartúcháin ar ghealltanais maidir le rochtain ar an margadh
 Féadfaidh gach Páirtí a ghealltanais maidir le rochtain ar an margadh a mhodhnú nó a cheartú ina
 Fhoroinn féin faoi Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-.1 i gcomhréir leis na nósanna imeachta a leagtar
 amach in Airteagail PPROC.15[Modhnuithe] go PPROC.18 [Leasú ar Roinn Iarscríbhinn PROC-1].
 Airteagal PPROC.15: Modhnuithe
 1. Páirtí a bhfuil sé ar intinn aige foroinn faoi Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-1 a mhodhnú,
 déanfaidh sé:
 (a) fógra a thabhairt i scríbhinn don Pháirtí eile; agus
 (b) togra a chuimsiú san fhógra le haghaidh coigeartuithe cúiteacha iomchuí don Pháirtí eile ionas
 go gcoimeádfar ar bun leibhéal gealltanas maidir le rochtain ar an margadh atá inchomparáide
 leis an leibhéal a bhí ann roimh an modhnú.
 2. D'ainneoin phointe (b) de mhír 1, ní cheanglaítear ar Pháirtí coigeartuithe cúiteacha a
 sholáthar don Pháirtí eile má chumhdaítear eintiteas soláthair leis an modhnú ar dhíothaigh an Páirtí
 go héifeachtach a rialú nó an tionchar a bhíodh aige air ndáil le soláthar cumhdaithe.
 Glactar leis gur díothaíodh go héifeachtach rialú nó tionchar Páirtí i leith soláthar cumhdaithe
 eintiteas soláthair má tá an t-eintiteas soláthair neamhchosanta ar iomaíocht ar mhargaí nach bhfuil
 rochtain orthu srianta.
 3. Féadfaidh an Páirtí eile agóid a dhéanamh i gcoinne an mhodhnaithe dá dtagraítear i bpointe (a)
 de mhír 1 má dhíospóideann sé:
 (a) go bhfuil coigeartú cúiteach a moladh faoi phointe (b) de mhír 1 leordhóthanach ionas go
 gcoimeádfaí ar bun leibhéal gealltanas maidir le rochtain ar an margadh a bheadh
 inchomparáide leis an leibhéal atá comhaontaithe go frithpháirteach cheana; nó
 (b) go gcumhdaítear leis an modhnú eintiteas soláthair ar dhíothaigh an Páirtí go héifeachtach a
 rialú nó an tionchar a bhíodh aige air faoi mar a fhoráiltear i mír 2.
 41
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, tá cur i bhfeidhm na hoibleagáide maidir le cóir náisiúnta dá
 bhforáiltear san Airteagal seo faoi réir na n-eisceachtaí dá dtagraítear i nóta 3 de na Nótaí a ghabhann le Fo-
 ranna B1 agus B2 d’IARSCRÍBHINN PPROC-1 [Soláthar Poiblí].
 174
 ---pagebreak--- Déanfaidh an Páirtí eile agóid i scríbhinn laistigh de 45 lá tar éis dó an fógra a fháil dá dtagraítear i
 bpointe (a) de mhír 1 nó measfar gur ghlac sé leis an gcoigeartú cúiteach nó leis an modhnú, lena n-
 áirítear chun críocha Theideal I [Réiteach Díospóidí] de chuid a Sé [Réiteach Díospóidí agus Forálacha
 Cothrománacha].
 Airteagal PPROC.16: Ceartúcháin
 1. Páirtí a bhfuil sé ar intinn aige Foroinn faoi Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-1 a cheartú,
 tabharfaidh sé fógra don Pháirtí eile i scríbhinn.
 Measfar gur ceartú iad na hathruithe seo a leanas ar Fhoroinn faoi Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-1,
 ar choinníoll nach ndéanfar difear leo do na gealltanais arna gcomhaontú go frithpháirteach maidir
 le rochtain ar an margadh dá bhforáiltear sa Teideal seo:
 (a) athrú ar ainm eintitis soláthair;
 (b) cumasc dhá eintiteas soláthair nó níos mó a liostaítear laistigh den Fhoroinn sin; agus
 (c) eintiteas soláthair a liostaítear san Fhoroinn sin a dheighilt ina dhá eintiteas soláthair nó níos
 mó, agus iad sin a chur leis na heintitis soláthair a liostaítear san Fhoroinn chéanna.
 2. Féadfaidh Páirtí fógra a thabhairt don Pháirtí eile faoi agóid in aghaidh ceartúchán a
 bheartaítear laistigh de 45 lá ón bhfógra a fháil. Páirtí a mbeidh agóid á cur isteach aige, leagfaidh sé
 amach na cúiseanna nach measann sé gur athrú dá bhforáiltear i mír 1 atá sa cheartúchán a
 bheartaítear, agus tabharfaidh sé tuairisc ar éifeacht an cheartúcháin a bheartaítear ar na gealltanais
 arna gcomhaontú go frithpháirteach maidir le rochtain ar an margadh dá bhforáiltear sa Teideal seo.
 Mura gcuirfear isteach agóid den sórt sin i scríbhinn laistigh de 45 lá tar éis an fógra a fháil, measfar
 go bhfuil toilithe ag an bPáirtí leis an gceartúchán a bheartaítear.
 Airteagal PPROC.17: Comhairliúcháin agus réiteach díospóidí
 Má dhéanann Páirtí agóid i gcoinne an mhodhnaithe a bheartaítear nó i gcoinne na gcoigeartuithe
 cúiteacha a bheartaítear dá dtagraítear in Airteagal PPROC.15 [Modhnuithe], nó i gcoinne an
 cheartaithe a bheartaítear dá dtagraítear in Airteagal PPROC.16 [Coigeartuithe], féachfaidh na
 Páirtithe leis an tsaincheist a réiteach trí chomhairliúcháin. Mura dtagtar ar aon chomhaontú laistigh
 de 60 lá ó fhaightear an agóid, an Páirtí atá ag iarraidh a Fhoroinn faoi Roinn B d'iarscríbhinn.PPROC-
 1 a mhodhnú nó a cheartú, féadfaidh sé an t-ábhar a tharchur go dtí réiteach díospóidí i gcomhréir le
 Teideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha cothrománacha] den
 Chomhaontú seo, chun a chinneadh an bhfuil údar leis an agóid.
 Airteagal PPROC.18: Leasú ar Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-1
 Mura ndéanann Páirtí agóid i gcoinne an mhodhnaithe de bhun Airteagal PPROC.15(3)[Modhnuithe]
 nó i gcoinne ceartúchán de bhun Airteagal PPROC.16 (2) [Ceartúcháin], nó má chomhaontaíonn na
 Páirtithe na modhnuithe agus na ceartúcháin trí bhíthin na gcomhairliúchán dá dtagraítear in
 Airteagal PPROC.17 [Comhairliúcháin agus réiteach díospóidí], nó má bhíonn socraíocht
 chríochnaitheach ann maidir leis an ábhar faoi Theideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach
 díospóidí] agus forálacha cothrománacha], leasóidh an Chomhairle Chomhpháirtíochta an fhoroinn
 faoi Roinn B d'iarscríbhinn PPROC-1 chun na modhnuithe, na ceartúcháin nó na coigeartuithe
 cúiteacha comhfhreagracha a léiriú.
 175
 ---pagebreak--- Airteagal PPROC.19: Comhar
 1. Aithníonn na Páirtithe na tairbhí a d'fhéadfadh eascairt as oibriú i gcomhar le chéile i gcur
 chun cinn idirnáisiúnta léirscaoileadh frithpháirteach na margaí soláthair phoiblí.
 2. Cuirfidh na Páirtithe staitisticí bliantúla ar fáil dá chéile maidir le soláthar cumhdaithe faoi
 réir infhaighteacht theicniúil.
 TEIDEAL VII: FIONTAIR BHEAGA AGUS MHEÁNMHÉIDE
 Airteagal SME.1: Cuspóir
 Is é is cuspóir don Teideal seo feabhas a chur ar chumas na bhfiontar beag agus meánmhéide tairbhe
 a bhaint as Ceannteideal a haon [Trádáil].
 Airteagal SME.2: Faisnéis a roinnt
 1. Déanfaidh gach Páirtí suíomh gréasáin le haghaidh fiontair bheaga agus mheánmhéide a
 bhunú a mbeidh rochtain ag an bpobal air, ar a mbeidh faisnéis maidir le Ceannteideal a haon
 [Trádáil], lena n-áirítear an méid seo a leanas:
 (a) achoimre ar Cheannteideal a haon [Trádáil];
 (b) tuairisc ar na forálacha i gCuid a Dó [Trádáil] a mheasfaidh gach Páirtí a bheith ábhartha maidir
 le fiontair bheaga agus mheánmhéide an dá Pháirtí; agus
 (c) aon fhaisnéis bhreise a mheasfaidh gach Páirtí a bheadh úsáideach d'fhiontair bheaga agus
 mheánmhéide ar spéis leo tairbhe a bhaint as Ceannteideal a haon [Trádáil].
 2. Cuirfidh gach Páirtí nasc idirlín ar an suíomh gréasáin dá bhforáiltear i mír 1 chuig an méid
 seo a leanas:
 (a) téacs Ceannteideal a haon [Trádáil];
 (b) suíomh gréasáin coibhéiseach an Pháirtí eile; agus
 (c) suíomhanna gréasáin a údarás féin a mheasann an Páirtí a chuirfeadh faisnéis úsáideach ar fáil
 do dhaoine a bhfuil suim acu i dtrádáil agus i ngnó a dhéanamh ina chríoch.
 3. Cuirfidh gach Páirtí nasc idirlín ar an suíomh gréasáin dá bhforáiltear i mír 1 chuig
 suíomhanna gréasáin a údarás féin ina bhfuil faisnéis a bhaineann leis an méid seo a leanas:
 (a) dlíthe agus rialacháin chustaim, nósanna imeachta maidir le hallmhairiú, onnmhairiú agus
 idirthuras chomh maith le foirmeacha, doiciméid agus faisnéis ábhartha eile a éilítear;
 (b) dlíthe, rialacháin agus nósanna imeachta maidir le cearta maoine intleachtúla, lena n-áirítear
 tásca geografacha;
 (c) dlíthe agus rialacháin theicniúla lena n-áirítear, i gcás inar gá, nósanna imeachta éigeantacha
 um measúnú comhréireachta agus naisc chuig liostaí de chomhlachtaí um measúnú
 comhréireachta, i gcásanna ina bhfuil measúnú comhréireachta tríú páirtí éigeantach, dá
 176
 ---pagebreak--- bhforáiltear i gCaibidil 4 [Bacainní teicniúla ar thrádáil] de Theideal I [Trádáil in earraí] den
 Cheannteideal seo;
 (d) dlíthe agus rialacháin maidir le bearta sláintíochta agus fíteashláintíochta a bhaineann le
 hallmhairiú agus onnmhairiú dá bhforáiltear i gCaibidil 3 [Saincheisteanna maidir le
 saincheisteanna Sláintíochta agus Fíteasláintíochta] de Theideal I [Trádáil in earraí] den
 Cheannteideal seo;
 (e) dlíthe agus rialacháin maidir le soláthar poiblí, pointe rochtana aonair ar an idirlíon ar fhógraí
 soláthair phoiblí dá bhforáiltear i dTeideal VI [Soláthar poiblí] den Cheannteideal seo agus
 forálacha ábhartha eile atá sa teideal sin;
 (f) nósanna imeachta chun cuideachta a chlárú; agus
 (g) faisnéis eile a mheasfaidh an Páirtí a bheith ina cúnamh d'fhiontair bheaga agus
 mheánmhéide.
 4. Cuirfidh gach Páirtí nasc idirlín chuig bunachar sonraí is féidir a chuardach go leictreonach de
 réir cód ainmníochta taraife agus in bhfuil faisnéis seo a leanas maidir le rochtain ar a mhargadh ar
 an suíomh gréasáin dá bhforáiltear i mír 1:
 (a) maidir le bearta taraife agus faisnéis a bhaineann le taraifí:
 (i) rátaí dleachtanna agus cuótaí custaim, lena n-áirítear náisiún barrfhabhair, rátaí a
 bhaineann le tíortha nach náisiúin bharrfhabhair iad agus le rátaí fabhracha agus
 taraif-chuótaí;
 (ii) dleachtanna máil;
 (iii) cánacha(cáin bhreisluacha/ díolacháin);
 (iv) táillí custaim nó táillí eile, lena n-áirítear táillí táirgeshonracha;
 (v) rialacha tionscnaimh dá bhforáiltear i gCaibidil 2 [Rialacha Tionscnaimh] de Theideal I
 [Trádáil in earraí] den Cheannteideal seo;
 (vi) aisíoc nó iarchur dleachta, nó cineálacha eile faoisimh lena ndéantar dleachtanna
 custaim a laghdú, a aisíoc nó a tharscaoileadh;
 (vii) na critéir a úsáidtear chun luach custaim an earra a chinneadh; agus
 (viii) bearta taraife eile;
 (b) maidir le bearta neamhtharaife a bhaineann le hainmníocht taraife:
 (i) faisnéis is gá le haghaidh nósanna imeachta allmhairiúcháin; agus
 (ii) faisnéis a bhaineann le bearta neamhtharaife.
 5. Déanfaidh gach Páirtí, nó má iarrann an Páirtí eile air é, an fhaisnéis agus na naisc dá
 dtagraítear i mír 1 go mír 4 atá á gcoinneáil aige ar a shuíomh gréasáin a thabhairt cothrom le dáta
 chun a áirithiú go mbeidh an fhaisnéis agus na naisc sin cothrom le dáta agus cruinn.
 177
 ---pagebreak--- 6. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar an fhaisnéis agus na naisc dá dtagraítear i míreanna 1 go
 mír 4 a chur i láthair ar bhealach leordhóthanach lena n-úsáid d'fhiontair bheaga agus
 mheánmhéide. Féachfaidh gach Páirtí leis an bhfaisnéis a chur ar fáil i mBéarla.
 7. Ní bheidh feidhm ag aon táille maidir le rochtain ar an bhfaisnéis a sholáthraítear d'aon
 duine de cheachtar Páirtí de bhun mhír 1 go mír 4.
 Airteagal SME.3: Pointí teagmhála fiontar beag agus meánmhéide
 1. Ar theacht i bhfeidhm don Chomhaontú, ainmneoidh gach Páirtí pointe teagmhála chun na
 feidhmeanna a liostaítear san Airteagal seo a dhéanamh agus chun a shonraí teagmhála a chur in iúl
 don Pháirtí eile. Tabharfaidh na Páirtithe fógra dá chéile go pras faoi aon athrú ar na sonraí
 teagmhála sin.
 2. Déanfaidh pointí teagmhála fiontar beag agus meánmhéide na bPáirtithe an méid seo a
 leanas:
 (a) féachaint lena áirithiú go ndéanfar riachtanais fiontar beag agus meánmhéide a chur san
 áireamh i gcur chun feidhme Chuid a hAon [Trádáil] agus go bhféadfaidh fiontair bheaga agus
 mheánmhéide an dá Pháirtí leas a bhaint as Ceannteideal a hAon [Trádáil];
 (b) bealaí chun an comhar idir na Páirtithe a neartú maidir le nithe atá ábhartha d'fhiontair
 bheaga agus mheánmhéide a bhreithniú d’fhonn deiseanna trádála agus infheistíochta a
 mhéadú d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide;
 (c) áiritheoidh siad go mbeidh an fhaisnéis dá dtagraítear in Airteagal FBM.2 [Faisnéis a roinnt]
 cothrom le dáta, cruinn agus ábhartha d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide. Féadfaidh
 ceachtar Páirtí, trí phointe teagmhála na bhfiontar beag agus meánmhéide, faisnéis bhreise a
 mholadh a fhéadfaidh an Páirtí eile a chur ar a shuíomhanna gréasáin atá le cothabháil i
 gcomhréir le hAirteagal FBM.2 [Comhroinnt faisnéise];
 (d) scrúdú a dhéanamh ar aon ábhar atá ábhartha maidir le fiontair bheaga agus mheánmhéide i
 ndáil le Ceannteideal a hAon [Trádáil] chur chun feidhme, lena n-áirítear an méid seo a leanas:
 (i) faisnéis a mhalartú chun cabhrú leis an gComhairle Comhpháirtíochta lena chúram
 faireachán a dhéanamh ar na gnéithe sin de Chuid a Dó a bhaineann le fiontair bheaga
 agus mheánmhéide agus iad a chur chun feidhme Ceannteideal a hAon [Trádáil];
 (ii) cúnamh a thabhairt do choistí speisialaithe, do mheithleacha comhpháirteacha agus
 do phointí teagmhála a bhunaítear leis an gComhaontú seo agus ábhair atá ábhartha
 d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide á mbreithniú;
 (e) tuairisc a thabhairt go tréimhsiúil ar a ngníomhaíochtaí, i gcomhpháirt nó ar leithligh, don
 Chomhairle Comhpháirtíochta lena mbreithniú; agus
 (f) breithniú a dhéanamh ar aon ní eile a thiocfaidh chun cinn faoin gComhaontú seo a bhaineann
 le fiontair bheaga agus mheánmhéide de réir mar a chomhaontóidh na Páirtithe.
 3. Déanfaidh pointí teagmhála na bhfiontar beag agus meánmhéide a gcuid oibre trí na bealaí
 cumarsáide arna gcinneadh ag na Páirtithe, agus féadfaidh post leictreonach, físchomhdháil nó
 modhanna eile a bheith san áireamh leo. Féadfaidh siad teacht le chéile freisin, de réir mar is
 iomchuí.
 178
 ---pagebreak--- 4. Féadfaidh pointí teagmhála fiontar beag agus meánmhéide féachaint le dul i gcomhar le
 saineolaithe agus le heagraíochtaí seachtracha, de réir mar is iomchuí, agus a ngníomhaíochtaí á
 ndéanamh acu.
 Airteagal SME.4: An bhaint le Cuid a Sé
 Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach Díospóidí]de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha
 cothrománacha] maidir leis an Teideal seo.
 TEIDEAL VIII: FUINNEAMH
 Caibidil 1: Forálacha ginearálta
 Airteagal ENER.1: Cuspóirí
 Is é is cuspóir don Teideal seo trádáil agus infheistíochta idir na Páirtithe sna réimsí fuinnimh agus
 amhábhar a éascú, tacú le slándáil an tsoláthair agus an inbhuanaitheacht comhshaoil agus go
 háirithe rannchuidiú leis an gcomhrac in aghaidh an athraithe aeráide sna réimsí sin.
 Airteagal ENER.2: Sainmhínithe
 1. Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘an Ghníomhaireacht um Chomhar idir Rialálaithe Fuinnimh’ an Ghníomhaireacht
 arna bunú le Rialachán (AE) 2019/942 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an
 5 Meitheamh 2019 lena mbunaítear Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chomhar idir
 Rialálaithe Fuinnimh42;
 (b) ciallaíonn ‘údarú’ an cead, an ceadúnas, an lamháltas nó an ionstraim riaracháin nó
 chonarthach chomhchosúil lena dtugann údarás inniúil Páirtí cead d'eintiteas gníomhaíocht
 eacnamaíoch áirithe a fheidhmiú ina chríoch;
 (c) ciallaíonn ‘cothromú’:
 (i) i gcás córais leictreachais, gach gníomhaíocht agus próiseas, i ngach amlíne, faoina n-
 áirithíonn oibreoirí córais tarchurtha leictreachais, ar bhealach leanúnach, go
 gcoinnítear minicíocht an chórais laistigh de raon cobhsaíochta réamhshainithe agus
 go gcomhlíontar méid na gcúlchistí atá de dhíth i ndáil leis an gcáilíocht is gá;
 (ii) i gcás an chórais gáis, gníomhaíochtaí arna ndéanamh ag oibreoirí córais tarchurtha
 chun athrú a dhéanamh ar an sreabhadh gáis isteach sa líonra tarchurtha nó amach as,
 seachas na gníomhaíochtaí sin a bhaineann le gás nár cuireadh san áireamh gur
 baineadh as an gcóras é agus gás a úsáideann an t-oibreoir córais tarchurtha chun an
 córas a oibriú;
 (d) ciallaíonn ‘leithdháileadh’:
 42
 IO AE L 158, 14.6.2019, lch. 22.
 179
 ---pagebreak--- (i) a mhéid a bhaineann le leictreachas, leictreachas a iompar trí chórais dáileacháin
 ardvoltais, meánvoltais agus ísealvoltais d’fhonn é a sheachadadh ar chustaiméirí, ach
 gan an soláthar a áireamh ann;
 (ii) a mhéid a bhaineann le gás, gás nádúrtha a iompar trí líonraí píblínte áitiúla nó
 réigiúnacha, d’fhonn é a sheachadadh ar chustaiméirí, ach gan an soláthar a áireamh
 ann;
 (e) ciallaíonn ‘oibreoir córais dáileacháin’ duine nádúrtha nó dlítheanach atá freagrach as an
 gcóras dáileacháin leictreachais nó gáis i limistéar ar leith agus, i gcás inarb infheidhme,
 idirnaisc an chórais sin le córais eile a oibriú, agus as an gcothabháil air a áirithiú agus, más gá,
 as an gcóras sin a fhorbairt, agus as cumas an chórais san fhadtéarma a áirithiú i dtaca le
 héilimh réasúnta ar dháileadh leictreachais a shásamh;
 (f) ciallaíonn ‘idirnascaire leictreachais’ líne tharchuir:
 (i) idir na Páirtithe, gan aon líne den chineál sin atá go hiomlán laistigh den mhargadh
 aonair leictreachais in Éirinn agus i dTuaisceart Éireann san áireamh;
 (ii) idir na Bhreatain Mhór agus an margadh aonair leictreachais in Éirinn agus i
 dTuaisceart Éireann atá lasmuigh de raon feidhme phointe (i);
 (g) ciallaíonn ‘earraí fuinnimh’ na hearraí as a ngintear fuinneamh a liostaítear le cód
 comhfhreagrach an Chórais Chomhchuibhithe (CC) in Iarscríbhinn ENER-1;
 (h) ciallaíonn ‘eintiteas’ aon duine nádúrtha, duine dlítheanach nó grúpa díobh sin;
 (i) ciallaíonn ‘idirnascaire’ líne tharchuir a thrasnaíonn an teorainn idir na Páirtithe, nó a théann
 thairsti;
 (j) ciallaíonn ‘giniúint’ leictreachas a tháirgeadh;
 (k) ciallaíonn ‘hidreacarbóin’ na hearraí a liostaítear leis an gcód CC comhfhreagrach in
 Iarscríbhinn ENER-1;
 (l) ciallaíonn ‘pointe idirnasctha’, i ndáil le gás, pointe fisiceach nó fíorúil a nascann córais dul
 isteach-imeachta an Aontais agus na Ríochta Aontaithe nó córas dul isteach-imeachta a
 cheangal le hidirnascaire, a mhéid atá na pointí sin faoi réir nósanna imeachta áirithinte ag
 úsáideoirí líonra;
 (m) ciallaíonn ‘amhábhair’ na hearraí a liostaítear leis an gcaibidil CC comhfhreagrach in
 Iarscríbhinn ENER-1;
 (n) ciallaíonn ‘fuinneamh inathnuaite’ cineál fuinnimh, lena n-áirítear fuinneamh leictreach, arna
 tháirgeadh ó fhoinsí inathnuaite neamhiontaise;
 (o) ciallaíonn ‘táirge acmhainne caighdeánaí’, i ndáil le gás, méid áirithe acmhainne iompair thar
 thréimhse ar leith, ag pointe idirnaisc sonrach;
 180
 ---pagebreak--- (p) ciallaíonn ‘tarchur’:
 (i) i gcás leictreachais, leictreachas a iompar tríd an gcóras breis-ardvoltais agus
 ardvoltais d’fhonn é a sheachadadh ar chustaiméirí nó ar dháileoirí, ach gan an
 soláthar a áireamh ann;
 (ii) i gcás gáis, gás nádúrtha a iompar trí líonra, arb é atá ann den chuid is mó píblínte
 ardbhrú, seachas líonra píblínte réamhtheachtach agus seachas an chuid de na
 píblínte ardbhrú a úsáidtear go príomha i gcomhthéacs an dáileacháin áitiúil ar ghás
 nádúrtha d’fhonn é a sheachadadh ar chustaiméirí, ach gan an soláthar a áireamh ann;
 (q) ciallaíonn ‘oibreoir córais tarchurtha’ duine nádúrtha nó dlítheanach a chuireann feidhm an
 tarchurtha i gcrích nó atá freagrach as an gcóras tarchurtha leictreachais nó gáis i limistéar ar
 leith agus, i gcás inarb infheidhme, idirnaisc an chórais sin le córais eile a oibriú, agus as an
 gcothabháil air a áirithiú agus, más gá, as an gcóras sin a fhorbairt, agus as cumas an chórais
 san fhadtéarma a áirithiú i dtaca le héilimh réasúnta ar iompar gáis nó leictreachais a
 shásamh, de réir an cháis;
 (r) ciallaíonn ‘gréasán píblíne réamhtheachtach’ aon phíblíne nó gréasán píblínte a oibrítear nó a
 dhéantar mar chuid de thionscadal táirgthe ola nó gáis, nó a úsáidtear chun gás nádúrtha a
 iompar ó thionscadal amháin nó níos mó den sórt sin go dtí gléasra próiseála nó críochfort
 próiseála nó críochfort cur i dtír cósta deiridh.
 2. Chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn tagairtí do ‘neamh-idirdhealaitheach’ agus do ‘neamh-
 idirdhealú’ cóireáil an náisiúin bharr fabhair mar a shainítear í in Airteagail SERVIN.2.4 [Cóir an
 Náisiúin Barrfhabhair] agus 3.5 [Cóir an Náisiúin Barrfhabhair] agus cóir náisiúnta mar atá sainithe in
 Airteagail SERVIN. 2.3 [Cóir Náisiúnta] agus 3.4 [Cóir Náisiúnta], chomh maith le cóir faoi théarmaí
 agus coinníollacha nach lú fabhar ná mar a thugtar d'aon eintiteas eile dá shamhail i gcásanna den
 chineál céanna.
 Airteagal ENER.3: Gaol le Teidil eile
 1. Tá feidhm ag Caibidlí 2 [Léirscaoileadh infheistíochta] agus 3 [Trádáil trasteorann i seirbhísí]
 de Theideal II maidir le fuinneamh agus amhábhair. I gcás aon neamhréireacht a bheith idir an
 Teideal seo agus Teideal II [Seirbhísí agus infheistíocht] agus na hIarscríbhinní SERVIN-1 go SERVIN-6,
 beidh forlámhas ag Teideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht]agus na hIarscríbhinní SERVIN-1 go SERVIN-
 6.
 2. Chun críocha Airteagal GOODS.4A [Saoirse idirthurais] i gcás ina gcoimeádann Páirtí córas
 trádála fíorúla gáis nádúrtha nó leictreachais ina n-úsáidtear píblínte nó eangacha leictreachais nó
 ina gcuireann sé chun feidhme an córas sin, is é sin le rá córas nach gceanglaíonn sainaithint
 fhisiceach an gháis nádúrtha nó an leictreachais idirthurais ach atá bunaithe ar chóras d'ionchur agus
 d'aschur glanluachála, measfar go náirítear an trádáil fhíorúil sin ar na bealaí is áisiúla d'idirthuras
 idirnáisiúnta dá dtagraítear san Airteagal sin.
 3. Agus Caibidil 3 [Rialú fóirdheontais] de Theideal XI [Cothrom Iomaíochta um an iomaíocht
 chóir agus oscailte agus um fhorbairt inbhuanaithe] á cur i bhfeidhm, tá feidhm ag Iarscríbhinn
 ENER-2 freisin. Tá feidhm ag Caibidil 3 [Rialú fóirdheontais] de Theideal XI [Cothrom Iomaíochta um
 an iomaíocht chóir agus oscailte agus um fhorbairt inbhuanaithe] maidir le hIarscríbhinn ENER-2. Tá
 181
 ---pagebreak--- feidhm ag Airteagal 3.13 [Réiteach díospóidí] de Chaibidil 3 de Theideal XI [Cothrom iomaíochta um
 an iomaíocht chóir agus oscailte agus um fhorbairt inbhuanaithe] maidir le díospóidí a thagann chun
 cinn idir na Páirtithe a bhaineann le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm Iarscríbhinn ENER-2.
 Airteagal ENER.4: Prionsabail
 Caomhnaíonn gach Páirtí an ceart chun bearta a ghlacadh, a chothabháil agus a fhorfheidhmiú atá
 riachtanach chun cuspóirí dlisteanacha beartais phoiblí a shaothrú, amhail soláthar earraí agus
 amhábhar fuinnimh a áirithiú, an tsochaí agus an comhshaol a chosaint, lena n-áirítear comhrac i
 gcoinne an athraithe aeráide, sláinte phoiblí agus tomhaltóirí agus slándáil agus sábháilteacht a chur
 chun cinn, i gcomhréir le forálacha an Chomhaontaithe seo.
 Caibidil 2: Leictreachas agus gás
 Roinn 1: Iomaíocht i margaí leictreachais agus gáis
 Airteagal ENER.5: Iomaíocht i margaí agus neamh-idirdhealú
 1. Chun na críche iomaíocht chóir a áirithiú, áiritheoidh gach Páirtí go bhfuil a chreat rialála
 maidir le leictreachas a tháirgeadh, a ghineadh, a thraschur, a leithdháileadh nó a sholáthar neamh-
 idirdhealaitheacha mhéid a bhaineann le rialacha táillí agus cóireáil.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh custaiméirí saor chun rogha soláthraí leictreachais a
 dhéanamh aistriú nó aistriú chuig a rogha soláthraí leictreachais nó gáis nádúrtha laistigh dá margaí
 miondíola faoi seach i gcomhréir leis na dlíthe agus na rialacháin is infheidhme.
 3. Gan dochar do cheart gach Páirtí ceanglais cháilíochta a shainiú, beidh feidhm freisin ag na
 forálacha sa Chaibidil seo a bhaineann le gás nádúrtha maidir le bithghás agus gás ó bhithmhais nó ó
 chineálacha eile gáis a mhéid is féidir an gás sin a instealladh go teicniúil agus go sábháilte isteach sa
 chóras gáis nádúrtha agus a iompar tríd.
 4. Níl feidhm ag an Airteagal seo maidir le trádáil trasteorann agus beidh sé gan dochar do
 cheart gach Páirtí rialáil a dhéanamh chun spriocanna dlisteanacha beartais phoiblí a bhaint amach
 bunaithe ar chritéir oibiachtúla agus neamh-idirdhealaitheacha.
 Airteagal ENER.6: Forálacha maidir le margaí mórdhíola leictreachais agus gáis
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go léireoidh praghsanna mórdhíola leictreachais agus gáis nádúrtha
 agus an t-éileamh iarbhír. Chun na críche sin, áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar na nithe seo a
 leanas le rialacha an mhargaidh mórdhíola sa leictreachas agus gás nádúrtha:
 (a) praghasmhúnlú saor a spreagadh;
 (b) gan aon teorainneacha teicniúla, lena ndéantar an trádáil a shrianadh, a chur le praghsáil;
 (c) seoladh éifeachtach ar acmhainní giniúna, stórála fuinnimh, freagartha don éileamh agus
 úsáid éifeachtúil an chórais leictreachais a chumasú;
 182
 ---pagebreak--- (d) úsáid éifeachtúil an chórais gáis a chumasú; agus
 (e) comhtháthú an leictreachais ó fhoinsí fuinnimh in-athnuaite a chumasú agus a áirithiú oibriú
 agus forbairt éifeachtúil shlán an chórais leictreachais a áirithiú.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go n-eagrófar margaí cothromúcháin ar bhealach lena n-áiritheofar na
 nithe seo a leanas:
 (a) neamh-idirdhealaitheacht idir rannpháirtithe agus rochtain neamh-idirdhealaitheach ar
 rannpháirtithe;
 (b) go ndéanfar seirbhísí a shainiú ar bhealach trédhearcach;
 (c) go ndéanfar seirbhísí a shainiú ar bhealach trédhearcach atá bunaithe ar an margadh, agus
 teacht isteach teicneolaíochtaí á chur san áireamh; agus
 (d) go dtugtar téarmaí réasúnta neamh-idirdhealaitheacha do tháirgeoirí fuinnimh in-athnuaite
 agus táirgí agus seirbhísí á gceannach acu.
 Féadfaidh Páirtí a chinneadh gan pointe (c) a chur i bhfeidhm má bhíonn easnamh sa mhargadh le
 haghaidh seirbhísí cothromúcháin.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar aon sásra acmhainneachta i margaí leictreachais a
 shainiú go soiléir agus go mbeidh sé trédhearcach, comhréireach agus neamh-idirdhealaitheach. Ní
 ceanglas ar cheachtar Páirtí ceadú d'acmhainneacht atá lonnaithe i gcríoch an Pháirtí eile a bheith
 páirteach in aon sásra acmhainneachta ina mhargaí leictreachais.
 4. Déanfaidh gach Páirtí measúnú ar na gníomhaíochtaí is gá chun comhtháthú an gháis ó
 fhoinsí in-athnuaite a éascú.
 5. Tá an tAirteagal seo gan dochar do cheart gach Páirtí rialáil a dhéanamh chun spriocanna
 dlisteanacha áirithe beartais phoiblí a bhaint amach bunaithe ar chritéir oibiachtúla agus neamh-
 idirdhealaitheacha.
 Airteagal ENER.7: Drochúsáid margaidh ar mhargaí mórdhíola leictreachais agus gáis a thoirmeasc
 1. Cuirfidh gach Páirtí cosc ar chúbláil margaidh agus trádáil cos istigh ar mhargaí mórdhíola
 leictreachais agus gáis, lena n-áirítear margaí thar an gcuntar agus malairtí gáis, margaí le haghaidh
 fuinneamh, toilleas, cothromú agus seirbhísí coimhdeacha a thrádáil sna creataí ama uile, lena n-
 áirítear réamh-mhargaí, margaí lá amháin roimh ré agus margaí san aon lá amháin.
 2. Déanfaidh gach Páirtí faireachán ar ghníomhaíocht trádála ar na margaí sin d’fhonn trádáil
 atá bunaithe ar fhaisnéis ón taobh istigh agus ar chúbláil margaidh a bhrath agus a chosc.
 3. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar, lena n-áirítear i gcomhréir le hAirteagal ENER.20 [Comhar
 idir údaráis rialála],d’fhonn trádáil atá bunaithe ar chos isteach agus ar chúbláil margaidh a bhrath
 183
 ---pagebreak--- agus a chosc, agus, i gcás inarb iomchuí , féadfaidh siad faisnéis a mhalartú maidir le gníomhaíochtaí
 maoirseachta agus forfheidhmithe margaidh.
 Airteagal ENER.8: Rochtain tríú páirtí ar ghréasáin tarchurtha agus leithdháilte
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear chun feidhme córas le haghaidh rochtain tríú páirtí ar a
 ngréasáin tarchurtha agus dáileacháin a bheidh bunaithe ar tharaifí foilsithe agus a chuirtear i
 bhfeidhm go hoibiachtúil agus gan idirdhealú.
 2. Gan dochar d'Airteagal ENER.4 [Prionsabail], áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh oibreoirí
 tarchurtha agus dáileacháin ar a gcríoch rochtain ar a gcórais tarchurtha nó dáileacháin a thabhairt
 do eintitis i margadh an Pháirtí sin laistigh de thréimhse réasúnach ama ó dháta na hiarrata ar
 rochtain.
 Áiritheoidh gach Páirtí go dtabharfar téarmaí réasúnta neamh-idirdhealaitheacha do tháirgeoirí
 fuinnimh in-athnuaite a mhéid a bhaineann le nascacht agus úsáid an ghréasáin leictreachais.
 Féadfaidh an t-oibreoir córais tarchurtha nó dáileacháin rochtain a dhiúltú más rud é nach bhfuil an
 acmhainneacht riachtanach aige. Tabharfar cúiseanna cuí-réasúnaithe le diúltú den sórt sin.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí, gan dochar do chuspóirí beartais phoiblí, go mbeidh na muirir a
 ghearrfaidh oibreoirí tarchurtha agus dáileacháin ar eintitis i margadh an Pháirtí sin ar rochtain ar
 ghréasáin nó ar a n-úsáid, agus i gcás inarb infheidhme, go mbeidh muirir ar threisithe a bhaineann
 leis na gréasáin, costas-léiritheach agus trédhearcach. Áiritheoidh gach Páirtí go bhfoilseofar téarmaí
 , coinníollacha, taraifí agus an fhaisnéis go léir a d'fhéadfadh a bheith ag teastáil chun an ceart chun
 rochtain ar chórais tarchurtha agus leithdháilte agus a n-úsáid a shaothrú go héifeachtach.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar na taraifí agus na muirir dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 3
 a chur i bhfeidhm ar bhealach neamh-idirdhealaitheach i leith eintitis i margadh gach Páirtí.
 Airteagal ENER.9: Oibriú córais agus díchuachadh oibreoirí gréasáin tarchurtha
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh oibreoirí córais tarchurtha a bhfeidhmeanna a
 chomhlíonadh ar bhealach trédhearcach agus neamh-idirdhealaitheach.
 2. Cuirfidh gach Páirtí socruithe chun feidhme le haghaidh oibreoirí córais tarchurtha, ar bearta
 iad a bheidh éifeachtach i dtaobh deireadh a chur le haon choinbhleacht leasa a thagann chun cinn
 toisc rialú a bheith á fheidhmiú ag an duine céanna ar oibreoir córais tarchurtha agus ar tháirgeoir
 nó ar sholáthraí.
 Airteagal ENER.10: Cuspóirí beartais phoiblí maidir le rochtain tríú páirtí agus díchuachadh
 úinéireachta
 1. I gcás inar gá chun cuspóir dlisteanach beartais phoiblí a chomhlíonadh agus bunaithe ar
 chritéir oibiachtúla, féadfaidh Páirtí a chinneadh gan Airteagail ENER.8 [Rochtain tríú páirtí ar
 ghréasáin tharchurtha agus leithdháilte] agus ENER.9 [Oibriú córais agus díchuachadh oibreoirí
 gréasáin] a chur i bhfeidhm maidir leis an méid seo a leanas:
 184
 ---pagebreak--- (a) margaí nó córais atá ag teacht chun cinn nó scoite amach;
 (b) bonneagar nua a chomhlíonann na coinníollacha a leagtar amach in Iarscríbhinn ENER-3.
 2. I gcás inar gá chun cuspóir dlisteanach beartais phoiblí a chomhlíonadh agus bunaithe ar
 chritéir oibiachtúla, féadfaidh Páirtí a chinneadh gan Airteagail ENER.5 [Iomaíocht i margaí agus
 neamh-idirdhealú] agus ENER.6 [Forálacha maidir le margaí mórdhíola leictreachais agus gáis] a chur
 i bhfeidhm maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) margaí nó córais leictreachais atá beag nó scoite amach;
 (b) margaí gáis nó córais gháis nádúrtha atá beag, ag teacht chun cinn nó scoite amach.
 Airteagal ENER.11: Díolúintí atá ann cheana idirnasctha
 Áiritheoidh gach Páirtí, i gcás díolúintí a dheonaítear idirnasctha idir an tAontas agus an Ríocht
 Aontaithe faoi Airteagal 63 de Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle43 agus faoin dlí lena thras-scríobhtar Airteagal 36 de Threoir 2009/73/CE ó Pharlaimint
 na hEorpa agus ón gComhairle44 ina ndlínsí faoi seach, a shíneann a dtéarmaí thar an idirthréimhse,
 go leanfaidh siad d'fheidhm a bheith acu i gcomhréir le dlí a ndlínsí faoi seach agus leis na téarmaí is
 infheidhme.
 Airteagal ENER.12: Údarás rialála neamhspleách
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar údarás nó údaráis rialála atá neamhspleách ó thaobh
 oibríochta de a ainmniú agus a chothabháil le haghaidh leictreachais agus gáis a mbeidh na
 cumhachtaí agus na dualgais seo a leanas aige:
 (a) na taraifí, na muirir nó na coinníollacha le haghaidh rochtain ar ghréasáin dá dtagraítear in
 Airteagal ENER.8 [Rochtain tríú páirtí ar ghréasáin traschurtha agus leithdháilte], nó na
 modheolaíochtaí is bunús leo, a shocrú nó a fhormheas;
 (b) comhlíonadh an chórais díchuachta dá dtagraítear in Airteagail ENER.9 [Oibriú córais agus
 díchuachadh oibreoirí gréasáin] agus ENER.10 [Cuspóirí beartais phoiblí, rochtain tríú páirtí
 agus díchuachadh úinéireachta];
 (c) cinntí ceangailteacha a eisiúint i ndáil le pointe (a) agus pointe (b) ar a laghad;
 (d) leigheasanna éifeachtacha a fhorchur.
 43
 Rialachán (AE) 2019/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Meitheamh 2019 maidir
 leis an margadh inmheánach don leictreachas (IO AE L 158, 14.6.2019, lch. 54).
 44
 Treoir 2009/73/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le rialacha
 comhchoiteanna don mhargadh inmheánach sa ghás nádúrtha (IO AE L 211, 14.8.2009, lch. 94).
 185
 ---pagebreak--- 2. Agus na dualgais sin á gcomhlíonadh acu agus na cumhachtaí sin á bhfeidhmiú acu,
 gníomhóidh na húdaráis rialála neamhspleácha go neamhchlaonta agus go trédhearcach.
 Roinn 2: Trádáil thar idirnascairí
 Airteagal ENER.13: Úsáid éifeachtúil idirnascairí leictreachais
 1. D'fhonn úsáid éifeachtúil idirnasctha leictreachais agus bacainní ar thrádáil a laghdú idir an
 tAontas Eorpach agus an Ríocht Aontaithe a áirithiú, áiritheoidh gach Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) go bhfuil leithdháileadh acmhainneachta agus bainistiú ar phlódú i gcás idirnascairí
 leictreachais margadhbhunaithe trédhearcach neamh-idirdhealaitheach;
 (b) go gcuirtear leibhéal uasta acmhainne na n-idirnascairí leictreachais ar fáil, agus na nithe seo a
 leanas á n-urramú:
 (i) an gá le slánoibiú córais a áirithiú ; agus
 (ii) úsáid is éifeachtúla a bhaint na gcóras á hurramú;
 (c) ní fhéadfar toilleadh idirnascaire leictreachais a chiorrú ach amháin i gcás éigeandálaí agus
 tarlaíonn aon chiorrú den sórt sin ar mhodh neamh-idirdhealaitheach;
 (d) foilsítear faisnéis maidir le ríomh acmhainneachta chun tacú le cuspóirí an Airteagail seo;
 (e) níl aon mhuirir ghréasáin ar idirbhearta aonair, ná níl aon phraghsanna cúltaca ann d'úsáid
 idirnascairí leictreachais;
 (f) déantar leithdháileadh acmhainneachta agus bainistiú ar phlódú ar fud idirnascairí
 leictreachais a chomhordú idir na hoibreoirí córais tarchurtha lena mbaineann san Aontas
 agus na hoibreoirí córais tarchurtha lena mbaineann sa Ríocht Aontaithe; gurb é a bheidh i
 gceist leis an gcomhordú sin socruithe a fhorbairt chun torthaí láidre agus éifeachtúla a bhaint
 amach do na creataí ama ábhartha uile, a bheidh ar aghaidh, lá roimh ré, ionlae agus
 cothromaitheach; agus
 (g) cuidíonn socruithe maidir le leithdháileadh acmhainne agus le bainistiú ar phlódú le dálaí
 tacaíochta d'fhorbairt agus d'infheistíocht in idirnascadh leictreachais atá éifeachtúil ó thaobh
 an gheilleagair de.
 2. An comhordú dá dtagraítear i bpointe (f) den chéad mhír 1, ní áireofar ann go mbeidh
 oibreoirí córais tarchurtha na Ríochta Aontaithe rannpháirteach i nósanna imeachta an Aontais
 maidir le leithdháileadh acmhainneachta agus bainistiú ar phlódú ná ní thabharfar sin le tuiscint ann.
 3. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá chun a áirithiú go gcuirfear i gcrích a luaithe is féidir
 comhaontú ilpháirtí a bhaineann leis an gcúiteamh as na costais a bhaineann le sreabha leictreachais
 trasteorann a óstáil idir:
 186
 ---pagebreak--- (a) oibreoirí córais traschurtha atá rannpháirteach sa sásra cúitimh le haghaidh oibreoirí córais
 traschurtha a leagtar síos le Rialachán (AE)838/201045 ón gCoimisiún; agus
 (b) oibreoirí córais tarchurtha na Ríochta Aontaithe.
 4. Leis an gcomhaontú ilpháirtí dá dtagraítear i mír 3 féachfar leis an méid seo a leanas a
 dhéanamh:
 (a) go ndéanfar cóireáil ar oibreoirí córais tarchurtha na Ríochta Aontaithe ar bhonn coibhéiseach
 agus a ndéanfaí ar oibreoirí córais tarchurtha i dtír atá rannpháirteach sa sásra cúitimh
 d'oibreoirí córais tarchurtha; agus
 (b) nach ndéanfar cóireáil níos fabhraí ar oibreoirí córais tarchurtha na Ríochta Aontaithe i
 gcomparáid leis an gcóireáil a bheadh infheidhme maidir le hoibreoir córais tarchurtha sa
 sásra cúitimh d’oibreoirí córais tarchurtha.
 5. D'ainneoin phointe (e) de mhír 1, go dtí go gcuirfear an comhaontú ilpháirtí dá dtagraítear i
 mír 3 i gcrích, féadfar táille úsáide a ghearradh ar úsáid córais tarchurtha i ndáil le honnmhairí agus
 allmhairí idir an tAontas agus an Ríocht Aontaithe.
 Airteagal 14: Socruithe trádála leictreachais sna creata ama uile
 1. Maidir le leithdháileadh acmhainne agus bainistiú ar phlódú ag céim an lae romhainn,
 déanfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh, mar ábhar tosaíochta, na céimeanna is gá i
 gcomhréir le hAirteagal ENER.19 [Comhar idir oibreoirí córas tarchurtha] chun a áirithiú go
 bhforbróidh oibreoirí córas tarchurtha socruithe lena leagtar amach nósanna imeachta teicniúla i
 gcomhréir le hIarscríbhinn ENER-4 laistigh d' amlíne shonrach.
 2. Mura molann an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh do na Páirtithe na nósanna imeachta
 teicniúla sin a chur chun feidhme i gcomhréir le hAirteagal ENER.19 (4) [Comhar idir oibreoirí córais
 tarchurtha], déanfaidh sé cinntí agus déanfaidh sé moltaí de réir mar is gá chun acmhainn
 idirnascairí leictreachais a leithdháileadh i gcreat ama an mhargaidh lá roimh ré i gcomhréir le
 hIarscríbhinn ENER-4.
 3. Coinneoidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh na socruithe do na hamchláir go léir faoi
 athbhreithniú, agus le haghaidh cothromú agus creataí ama ionlae go háirithe, agus féadfaidh sé a
 mholadh do gach Páirtí iarraidh ar a oibreoirí córas tarchurtha nósanna imeachta teicniúla a ullmhú i
 gcomhréir le hAirteagal ENER.19 [Comhar idir oibreoirí córas tarchurtha] chun socruithe a fheabhsú
 do fhráma ama ar leith.
 4. Coinneoidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh faoi athbhreithniú an leanann na
 nósanna imeachta teicniúla arna bhforbairt i gcomhréir le mír 1 de cheanglais Iarscríbhinn ENER-4 a
 chomhlíonadh , agus tabharfaidh sé aghaidh go pras ar aon saincheist a shainaithneofar.
 45
 Rialachán (AE) Uimh. 838/2010 ón gCoimisiún an 23 Meán Fómhair 2010 maidir le treoirlínte a leagan
 síos a bhaineann leis an sásra cúitimh d'oibreoirí córais idirtharchurtha agus cur chuige rialála coiteann maidir
 le muirearú tarchurtha (IO AE L 250, 24.9.2010, lch. 5).
 187
 ---pagebreak--- Airteagal ENER.15: Úsáid éifeachtúil idirnascairí gáis
 1. D'fhonn úsáid éifeachtúil idirnasctha leictreachais agus bacainní ar thrádáil a laghdú idir an
 tAontas Eorpach agus an Ríocht Aontaithe a áirithiú, áiritheoidh gach Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) go gcuirfear an t-uasleibhéal acmhainneachta idirnascairí gáis ar fáil agus prionsabal na
 neamh-idirdhealaithe á urramú agus an méid seo á chur san áireamh:
 (i) an gá le slánoibiú córais a áirithiú ; agus
 (ii) an úsáid is éifeachtúla a bhaint as na córais;
 (b) go bhfuil sásraí leithdháilte acmhainne agus nósanna imeachta um bainistiú ar phlódú
 d'idirnascairí gáis margadhbhunaithe trédhearcach neamh-idirdhealaitheach, agus go n-
 úsáidtear ceantanna de ghnáth chun acmhainn a leithdháileadh ag pointí idirnaisc.
 2. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá chun an méid seo a leanas a áirithiú:
 (a) go bhféachfaidh oibreoirí córais tarchurtha le táirgí acmhainneachta caighdeánacha a
 thairiscint go comhpháirteach ina bhfuil acmhainneacht iontrála agus cur amach ag dhá
 cheann pointe idirnaisc;
 (b) go ndéanfaidh oibreoirí córais tarchurtha nósanna imeachta a bhaineann le húsáid idirnasc idir
 oibreoirí córais tarchurtha san Aontas agus oibreoirí córais tarchurtha lena mbaineann sa
 Ríocht Aontaithe a chomhordú.
 3. An comhordú dá dtagraítear i bpointe (b) de mhír 2, ní áireofar ann go mbeidh oibreoirí
 córais tarchurtha na Ríochta Aontaithe rannpháirteach i nósanna imeachta an Aontais maidir le
 húsáid idirnascairí ná ní thabharfar sin le tuiscint ann.
 Roinn 3: Forbairt gréasáin agus slándáil an tsoláthair
 Airteagal ENER.16: Forbairt gréasáin
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar lena chéile chun forbairt thráthúil agus idir-inoibritheacht
 bonneagair fuinnimh lena nasctar a gcríocha a éascú.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar pleananna um fhorbairt gréasáin do na córais tarchurtha
 leictreachais agus gáis a tharraingt suas, a fhoilsiú agus a thabhairt cothrom le dáta go rialta.
 Airteagal ENER.17: Comhar maidir le slándáil an tsoláthair
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar lena chéile maidir le slándáil an tsoláthair leictreachais agus
 gáis.
 2. Déanfaidh na Páirtithe faisnéis a mhalartú maidir le haon rioscaí arna sainaithint de bhun
 Airteagal ENER.18 [Ullmhacht riosca agus pleananna éigeandála] go tráthúil.
 188
 ---pagebreak--- 3. Roinnfidh na Páirtithe na pleananna dá dtagraítear in Airteagal ENER.18 [Ullmhacht riosca
 agus pleananna éigeandála]. Ar thaobh an Aontais, féadfaidh na pleananna sin a bheith ar leibhéal
 an Bhallstáit nó ar leibhéal réigiúnach.
 4. Cuirfidh na Páirtithe a chéile ar an eolas i gcás ina bhfuil faisnéis iontaofa ann go bhféadfadh
 suaitheadh nó géarchéim eile maidir le soláthar leictreachais nó gáis tarlú agus maidir le bearta atá
 beartaithe nó a rinneadh.
 5. Cuirfidh na Páirtithe a chéile ar an eolas láithreach i gcás cur isteach iarbhír nó géarchéim
 eile ag féachaint do bhearta comhordaithe maolaithe agus athshlánaithe a d'fhéadfadh a bheith
 ann.
 6. Roinnfidh na Páirtithe dea-chleachtais lena chéile i ndáil le measúnuithe gearrthéarmacha
 agus séasúracha leordhóthanachta.
 7. Forbróidh na Páirtithe creataí iomchuí comhair maidir le slándáil an tsoláthair leictreachais
 agus gáis [nádúrtha].
 Airteagal ENER.18: Ullmhacht riosca agus pleananna éigeandála
 1. Déanfaidh gach Páirtí measúnú ar rioscaí a dhéanann difear do shlándáil an tsoláthair
 leictreachais nó gáis nádúrtha, lena n-áirítear dóchúlacht agus tionchar na rioscaí sin, agus lena n-
 áirítear rioscaí trasteorann.
 2. Déanfaidh gach Páirtí pleananna chun aghaidh a thabhairt ar rioscaí sainaitheanta a
 dhéanann difear do shlándáil an tsoláthair leictreachais nó gáis nádúrtha. Áireofar sna pleananna na
 bearta is gá chun an dóchúlacht go dtarlódh aon riosca a shainaithnítear faoi mhír 1 a dhíothú nó a
 mhaolú mar aon leis na bearta chun ullmhú do thionchar géarchéime leictreachais nó gáis
 [nádúrtha] agus chun an tionchar sin a mhaolú.
 3. Maidir leis na bearta a bheidh sna pleananna dá dtagraítear i mír 2:
 (a) saineofar go soiléir iad agus beidh siad trédhearcach, comhréireach, neamh-idirdhealaitheach
 agus infhíoraithe;
 (b) ní dhéanfaidh siad saobhadh míchuí ar iomaíocht agus ar thrádáil idir na Páirtithe; agus
 (c) ní chuirfidh siad slándáil leictreachais nó gáis nádúrtha an Pháirtí eile i mbaol.
 I gcás géarchéime, ní dhéanfaidh na Páirtithe bearta nach bhfuil margadhbhunaithe a ghníomhachtú
 ach amháin mar rogha dheiridh.
 Roinn 4: Comhar teicniúil
 Airteagal ENER.19: Comhar idir oibreoirí córais tarchurtha
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh oibreoirí córais tarchurtha socruithe éifeachtúla agus
 cuimsitheacha oibre a fhorbairt chun tacú leis na cúraimí pleanála agus oibríochtúla a bhaineann le
 189
 ---pagebreak--- cuspóirí an Teidil sin, lena n-áirítear, nuair a mholann an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh sin,
 nósanna imeachta teicniúla mionsonraithe a ullmhú chun na forálacha seo a leanas a chur chun
 feidhme go héifeachtach:
 (a) Airteagal ENER.13 [Úsáid éifeachtúil idirnascairí leictreachais];
 (b) Airteagal ENER.14 [Socruithe trádála leictreachais sna creata ama uile];
 (c) Airteagal ENER.15 [Úsáid éifeachtúil idirnascairí leictreachais];
 (d) Airteagal ENER.16 [Forbairt gréasáin]; agus
 (e) Airteagal ENER.17 [Comhar maidir le slándáil an tsoláthair].
 Áireofar sna socruithe oibre dá dtagraítear sa chéad fhomhír creata le haghaidh comhar idir Líonra
 Eorpach na nOibreoirí Córais Tarchurtha Leictreachais arna bhunú i gcomhréir le Rialachán (AE)
 2019/943 (“ENTSO-E”) agus Líonra Eorpach na nOibreoirí Córais Tarchurtha Gáis arna bhunú i
 gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 715/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle46
 (“ENTSOG”) de pháirt amháin agus idir na hoibreoirí córais tarchurtha leictreachais agus gáis sa
 Ríocht Aontaithe den pháirt eile. Cumhdófar leis na creataí sin na feidhmeanna seo a leanas ar a
 laghad:
 (a) margaí leictreachais agus gáis;
 (b) rochtain ar ghréasáin;
 (c) slándáil an tsoláthair leictreachais agus gáis;
 (d) fuinneamh amach ón gcósta;
 (e) pleanáil bonneagair;
 (f) úsáid éifeachtúil idirnascairí leictreachais agus gáis; agus
 (g) dícharbónú gáis agus cáilíocht gháis.
 Comhaontóidh an Coiste Speisialaithe um Fuinneamh maidir le treoir ar na socruithe oibre agus na
 creataí comhair lena scaipeadh ar oibreoirí córais tarchurtha a luaithe is féidir.
 Na creata le haghaidh comhair dá dtagraítear sa dara fomhír, ní áireofar leo go mbeidh oibreoirí
 córais traschurtha na Ríochta Aontaithe páirteach in ENTSO-E nó in ENTSOG ná go mbronnfar
 ballraíocht orthu ná ní thabharfar sin le tuiscint ann.
 46
 Rialachán (CE) Uimh. 715/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le
 coinníollacha le haghaidh rochtana ar na gréasáin gáis nádúrtha agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE)
 Uimh. 1775/2005 (IO AE L 211, 14.8.2009, lch. 36).
 190
 ---pagebreak--- 2. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh a mholadh go n-iarrfadh gach Páirtí ar a n-
 oibreoirí córais tarchurtha na nósanna imeachta teicniúla dá dtagraítear sa chéad fhomhír de mhír 1
 a ullmhú.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a oibreoirí córais tarchurtha tuairimí na
 Gníomhaireachta um Chomhar idir Rialálaithe Fuinnimh agus an t-údarás rialála neamhspleách sa
 Ríocht Aontaithe arna ainmniú i gcomhréir le hAirteagal ENER.12 [Údarás rialála neamhspleách] sa
 Ríocht Aontaithe maidir leis na nósanna imeachta teicniúla i gcás easaontaithe agus ar aon chúis sula
 dtabharfar na nósanna imeachta teicniúla sin chun críche. Déanfaidh oibreoirí chórais tarchurtha na
 bPáirtithe faoi seach na tuairimí sin mar aon leis na dréachtnósanna imeachta teicniúla a chur faoi
 bhráid an Choiste Speisialaithe um Fhuinneamh.
 4. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh athbhreithniú ar na dréacht-nósanna
 imeachta teicniúla, agus féadfaidh sé a mholadh go gcuirfidh na Páirtithe na nósanna imeachta sin
 chun feidhme ina socruithe intíre féin, agus tuairimí na Gníomhaireachta um Chomhar idir
 Rialálaithe Fuinnimh agus an údaráis rialála sa Ríocht Aontaithe arna n-ainmniú i gcomhréir le
 hAirteagal ENER.12 [An t-údarás rialála neamhspleách] á gcur san áireamh go cuí . Déanfaidh an
 Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh faireachán ar fheidhmiú éifeachtach na nósanna imeachta
 teicniúla sin agus féadfaidh sé a mholadh go ndéanfar iad a nuashonrú.
 Airteagal ENER.20: Comhar idir údaráis rialála
 1. Áiritheoidh na Páirtithe go ndéanfaidh an Ghníomhaireacht um Chomhar idir Rialálaithe
 Fuinnimh agus údarás rialála na Ríochta Aontaithe arna ainmniú i gcomhréir le hAirteagal ENER.12
 [Údarás rialála neamhspleách] teagmhálacha a fhorbairt agus go rachaidh siad i mbun socruithe
 riaracháin chun gur fusa a bheidh sé cuspóirí an Chomhaontaithe seo a chomhlíonadh. Cumhdóidh
 na teagmhálacha agus na socruithe riaracháin na réimsí seo a leanas ar a laghad:
 (a) margaí leictreachais agus gáis;
 (b) rochtain ar ghréasáin;
 (c) drochúsáid margaidh ar mhargaí mórdhíola leictreachais agus gáis a thoirmeasc;
 (d) slándáil an tsoláthair leictreachais agus gáis;
 (e) pleanáil bonneagair;
 (f) fuinneamh amach ón gcósta;
 (g) úsáid éifeachtúil idirnascairí leictreachais agus gáis;
 (h) comhar idir oibreoirí córais tarchurtha; agus
 (i) dícharbónú gáis agus cáilíocht gháis.
 191
 ---pagebreak--- Comhaontóidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh maidir le treoir ar na socruithe riaracháin le
 haghaidh an chomhair sin lena scaipeadh ar údaráis rialála a luaithe is féidir.
 2. Ní bheidh i gceist ná ní thabharfar le tuiscint leis na socruithe riaracháin dá dtagraítear i mír
 1 stádas inchomparáide le rannpháirtíocht ag an údarás rialála sa Ríocht Aontaithe arna ainmniú i
 gcomhréir le hAirteagal ENER.12 [Údarás rialála neamhspleách] sa Ghníomhaireacht um Chomhar
 idir Rialálaithe Fuinnimh.
 Caibidil 3: Fuinneamh sábháilte agus inbhuanaithe
 Airteagal ENER.21: Fuinneamh in-athnuaite agus éifeachtúlacht fuinnimh
 1. Déanfaidh gach Páirtí an éifeachtúlacht fuinnimh agus úsáid an fhuinnimh ó fhoinsí in-
 athnuaite a chur chun cinn.
 I dtaca lena rialacha maidir le húdarú, deimhniú nó ceadúnú is infheidhme i ndáil le fuinneamh ó
 fhoinsí in-athnuaite riachtanach, áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh siad agus comhréireach.
 2. Athdhearbhaíonn an tAontas an sprioc maidir le sciar an olltomhaltais deiridh fuinnimh a
 bheidh ag teacht ó fhoinsí in-athnuaite in 2030 mar a leagtar amach í i dTreoir (AE) 2018/2001 ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle47.
 Athdhearbhaíonn an tAontas a chuid spriocanna éifeachtúlachta fuinnimh le haghaidh 2030 mar a
 leagtar amach iad i dTreoir 2012/27/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle48.
 3. Athdhearbhaíonn an Ríocht Aontaithe an méid seo a leanas:
 (a) a huaillmhian i gcomhair sciar an fhuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite san olltomhaltas deiridh
 fuinnimh in 2030 mar a leagtar amach ina Plean Náisiúnta Fuinnimh agus Aeráide;
 (b) a huaillmhian i gcomhair sciar an fhuinnimh ó fhoinsí in-athnuaite san olltomhaltas deiridh
 fuinnimh in 2030 mar a leagtar amach ina Plean Náisiúnta Fuinnimh agus Aeráide.
 4. Coimeádfaidh na Páirtithe a chéile ar an eolas i ndáil leis na nithe dá dtagraítear i mír 2 agus i
 mír 3.
 Airteagal ENER.22: Tacaíocht d'fhuinneamh in-athnuaite
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, tríd an tacaíocht a thugtar don leictreachas ó fhoinsí in-athnuaite, go
 spreagfar comhtháthú an leictreachais ó fhoinsí in-athnuaite sa mhargadh leictreachais.
 47
 Treoir (AE) 2018/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2018 maidir le cur
 chun cinn úsáid fuinnimh ó fhoinsí inathnuaite (IO AE L 328, 21.12.2018, lch. 82).
 48
 Treoir 2012/27/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2012 maidir
 le héifeachtúlacht fuinnimh (IO AE L 315, 14.11.2012 lch. 1).
 192
 ---pagebreak--- 2. Ní thabharfar tacaíocht do bhithbhreoslaí, do bhithleachtanna ná do bhithmhais mar
 fhuinneamh in-athnuaite ach amháin má chomhlíonann siad critéir láidre maidir le
 hinbhuanaitheacht agus maidir le laghdú ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, atá faoi réir a bhfíoraithe.
 3. Aon sonraíochtaí teicniúla nach mór do threalamh agus córais fuinnimh in-athnuaite a
 chomhlíonadh chun leas a fháil ó scéimeanna tacaíochta, déanfaidh gach Páirtí na sonraíochtaí sin a
 shainiú go soiléir. Cuirfear san áireamh sna sonraíochtaí teicniúla sin comhar arna fhorbairt faoi
 Airteagal ENER.25 [Comhar maidir le caighdeáin], Airteagal TBT.4 [Rialacháin theicniúla] agus
 Airteagal TBT.5 [Caighdeáin].
 Airteagal ENER.23: Comhar maidir le fuinneamh in-athnuaite amach ón gcósta a fhorbairt
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar lena chéile maidir le fuinnimh amach ón gcósta a fhorbairt
 trí dhea-chleachtais a roinnt lena chéile agus, i gcás inarb iomchuí, trí fhorbairt tionscadal sonrach a
 éascú.
 2. Ag cur le Comhar Fuinnimh na Mara Thuaidh, cumasóidh na Páirtithe fóram sonrach a
 chruthú le haghaidh plé teicniúil idir an Coimisiún Eorpach, aireachtaí agus údaráis phoiblí Bhallstáit,
 aireachtaí agus údaráis phoiblí na Ríochta Aontaithe, oibreoirí córas tarchurtha agus an tionscal
 fuinnimh amach ón gcósta agus páirtithe leasmhara ar bhonn níos forleithne, maidir le heangacha
 amach ón gcósta a fhorbairt agus acmhainneacht mhór fuinnimh inathnuaite réigiún na Mara
 Thuaidh. Áireofar leis an gcomha sin na feidhmeanna seo a leanas ar a laghad:
 (a) tionscadail hibrideacha agus tionscadail chomhpháirteacha;
 (b) pleanáil spásúil mhuirí;
 (c) creat tacaíochta agus airgeadas;
 (d) dea-chleachtais maidir le pleanáil ar tír agus pleanáil eangaí amach ón gcósta faoi seach;
 (e) faisnéis maidir le teicneolaíochtaí nua a chomhroinnt; agus
 (f) dea-chleachtais a mhalartú i ndáil leis na rialacha, na rialacháin agus na caighdeáin theicniúla
 ábhartha.
 Airteagal ENER.24: An baol agus an tsábháilteacht amach ón gcósta
 1. Comhoibreoidh na Páirtithe agus malartóidh siad faisnéis d’fhonn ardleibhéil sábháilteachta
 agus cosanta comhshaoil a choinneáil do gach oibríocht ola agus gáis amach ón gcósta.
 2. Déanfaidh na Páirtithe bearta iomchuí chun mórthionóiscí de dheasca oibríochtaí ola agus
 gáis amach ón gcósta a chosc agus chun iarmhairtí na dtionóiscí sin a theorannú.
 3. Déanfaidh na Páirtithe malartú dea-chleachtas a chur chun cinn i measc a gcuid údarás atá
 freagrach as sábháilteacht agus cosaint an chomhshaoil i gcás oibríochtaí ola agus gáis amach ón
 gcósta. Beidh rialáil sábháilteachta agus cosanta comhshaoil le haghaidh oibríochtaí ola agus gáis
 193
 ---pagebreak--- amach ón gcósta neamhspleách ar aon fheidhmeanna a bhaineann le ceadúnú oibríochtaí ola agus
 gáis amach ón gcósta.
 Airteagal ENER.25: Comhar maidir le caighdeáin
 I gcomhréir le hAirteagal TBT.5 [Caighdeáin] agus Airteagal TBT.11 [Comhar], déanfaidh na Páirtithe
 comhar a chur chun cinn idir na rialálaithe agus na comhlachtaí um chaighdeánú atá lonnaithe
 laistigh dá gcríocha faoi seach chun forbairt caighdeán idirnáisiúnta a éascú dtaca le héifeachtúlacht
 fuinnimh agus an fhuinnimh in-athnuaite, d‘fhonn rannchuidiú leis an mbeartas fuinnimh
 inbhuanaithe agus aeráide.
 Airteagal ENER.26: An taighde, an fhorbairt agus an nuálaíocht
 Déanfaidh na Páirtithe an taighde, an fhorbairt agus an nuálaíocht i réimsí na héifeachtúlachta
 fuinnimh agus an fhuinnimh in-athnuaite a chur chun cinn.
 Caibidil 4: Earraí fuinnimh agus amhábhair
 Airteagal ENER.27: Praghsáil onnmhairiúcháin
 Ní fhorchuirfidh Páirtí praghas ar earraí fuinnimh nó amhábhair a onnmhairítear chuig an bPáirtí eile
 atá níos airde ná an praghas a ghearrtar ar na hearraí fuinnimh nó na hamhábhair sin nuair a bhíonn
 siad le cur ar an margadh intíre, trí bhíthin aon bhearta amhail ceadúnais nó ceanglais maidir le
 praghas íosta.
 Airteagal ENER.28: Praghsáil rialáilte
 Má chinneann Páirtí praghas an tsoláthair baile do thomhaltóirí leictreachais nó gáis nádúrtha a
 rialáil, ní fhéadfaidh sé déanamh amhlaidh ach amháin chun cuspóir beartais phoiblí a bhaint amach,
 agus trí phraghas rialáilte a bheidh sainithe go soiléir, trédhearcach, neamh-idirdhealaitheach agus
 comhréireach a fhorchur agus chuige sin amháin.
 Airteagal ENER.29: Údarú chun hidreacarbóin a thaiscéaladh agus a tháirgeadh agus chun
 leictreachas a ghiniúint
 1. Má éilíonn Páirtí údarú chun hidreacarbóin a thaiscéaladh nó a tháirgeadh nó chun
 leictreachas a ghiniúint, deonóidh an Páirtí sin na húdaruithe sin ar bhonn critéar oibiachtúil agus
 neamh-idirdhealaitheach a tharraingeofar suas agus a fhoilseofar roimh thús na tréimhse chun
 iarratais a chur isteach de réir na gcoinníollacha agus na nósanna imeachta ginearálta atá leagtha
 amach i Roinn 1 [Rialú intíre] de Chaibidil 5 [Creat Rialála] de Theideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht].
 2. D'ainneoin mhír 1 den Airteagal seo agus Airteagal ENER.3 [Caidreamh le Teidil eile],
 féadfaidh gach Páirtí údaruithe a dheonú a bhaineann le taiscéalaíocht nó le táirgeadh hidreacarbón
 gan na coinníollacha agus na nósanna imeachta a bhaineann le foilsiú a leagtar amach in Airteagal
 SERVIN.5.8[Foilsiú agus faisnéis atá ar fáil] a chomhlíonadh ar bhonn díolúintí cuí-réasúnaithe dá
 bhforáiltear sa reachtaíocht is infheidhme.
 194
 ---pagebreak--- 3. Maidir le ranníocaíochtaí airgeadais nó ranníocaíochtaí comhchineáil a cheanglaítear ar
 eintitis dá ndeonaítear údarú, ní chuirfidh siad isteach ar phróiseas bainistíochta ná cinnteoireachta
 na n-eintiteas sin.
 4. Forálfaidh gach Páirtí go bhfuil sé de cheart ag iarratasóir ar údarú achomharc a dhéanamh
 in aghaidh aon chinnidh a bhaineann leis an údarú chuig údarás atá níos airde ná an t-údarás a
 deisigh an cinneadh nó atá neamhspleách air nó chun a iarraidh go n-athbhreithneodh údarás níos
 airde nó údarás neamhspleách den sórt sin an cinneadh sin. Áiritheoidh gach Páirtí go dtabharfar na
 cúiseanna don iarratasóir atá leis an gcinneadh riaracháin chun gur féidir leis an iarratasóir dul ar
 iontaoibh na nósanna imeachta achomhairc nó athbhreithnithe más gá. Déanfar an riail is
 infheidhme maidir le hachomharc nó athbhreithniú a fhoilsiú.
 Airteagal ENER.30: Sábháilteacht agus sláine an trealaimh agus an bhonneagair fuinnimh
 Ní dhéanfar an Teideal seo a fhorléiriú mar ní lena gcuirtear cosc ar Pháirtí bearta sealadacha a
 ghlacadh a bhfuil gá leo chun an tsábháilteacht a chosaint agus chun sláine an trealaimh nó an
 bhonneagair fuinnimh a chaomhnú, ar choinníoll nach gcuirfear na bearta sin i bhfeidhm ar bhealach
 a bheadh ina shrian faoi cheilt maidir le trádáil nó infheistíocht idir na Páirtithe.
 Caibidil 5: Forálacha críochnaitheacha
 Airteagal ENER.31: Cur chun feidhme éifeachtach agus leasuithe
 1. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta Iarscríbhinn ENER-1 agus Iarscríbhinn ENER-3 a
 leasú. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta Iarscríbhinn ENER-2 a thabhairt cothrom le dáta
 de réir mar is gá chun oibriú na hIarscríbhinne sin a áirithiú le himeacht ama.
 2. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh Iarscríbhinn ENER-4 a leasú.
 3. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhuinneamh moltaí de réir mar is gá d’fhonn a áirithiú
 go gcuirfear chun feidhme go héifeachtach Caibidlí an Teidil seo a bhfuil sé freagrach astu.
 Airteagal ENER.32: Idirphlé
 Bunóidh na Páirtithe idirphlé tráthrialta chun gur fusa a bheidh sé cuspóirí an Teidil seo a bhaint
 amach.
 Airteagal ENER.33: An Teideal seo a fhoirceannadh
 1. Scoirfidh an Teideal seo d'fheidhm a bheith aige an 30 Meitheamh 2026.
 2. D'ainneoin mhír 1, idir an 1 Iúil 2026 agus an 31 Nollaig 2026, féadfaidh an Chomhairle
 Comhpháirtíochta a chinneadh go mbeidh feidhm ag an Teideal seo go dtí an 31 Márta 2027. Idir an
 1 Aibreán 2027 agus an 31 Nollaig 2027, agus ag aon tráth in aon bhliain ina dhiaidh sin, féadfaidh an
 Chomhairle Comhpháirtíochta a chinneadh go mbeidh feidhm ag an Teideal seo go dtí an 31 Márta
 an bhliain ina dhiaidh sin.
 3. Beidh feidhm ag an Airteagal seo gan dochar d'Airteagail FISH.17 [Foirceannadh], FINPROV.8
 [Foirceannadh] agus OTH.10 [Foirceannadh Chuid a Dó].
 195
 ---pagebreak--- TEIDEAL IX: TRÉDHEARCACHT
 Airteagal TRNSY.1: Cuspóir
 1. Agus aitheantas á thabhairt don tionchar a fhéadfaidh a bheith ag a dtimpeallachtaí rialála
 faoi seach ar an infheistíocht agus an trádáil idir an dá Pháirtí, féachann siad le timpeallacht rialála
 intuartha agus nósanna imeachta éifeachtúla a sholáthar d'oibreoirí, fiontair bheaga agus
 mheánmhéide go háirithe.
 2. Déanann na Páirtithe a ngealltanais i ndáil le trédhearcacht faoi Chomhaontú EDT a
 athdhearbhú agus cuireann siad leis na gealltanais sin sna forálacha a leagtar síos sa Teideal seo.
 Airteagal TRNSY.2: Sainmhíniú
 Chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn “cinneadh riaracháin” cinneadh nó gníomh a bhfuil éifeacht
 dhlíthiúil leis a bhaineann le duine ar leith i gcás aonair agus cumhdaítear leis an cás nach ndéantar
 an cinneadh nó an gníomh sin nuair a cheanglaítear amhlaidh i ndlí Páirtí.
 Airteagal TRNSY.3: Raon feidhme
 Tá feidhm ag an Teideal seo maidir le Teidil I go VIII agus Teidil X go XII agus Ceannteideal a Sé
 [Forálacha eile].
 Airteagal TRNSY.4: Foilsiú
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar a dhlíthe, rialacháin, nósanna imeachta agus rialuithe
 riaracháin a bhfuil feidhm ghinearálta leo a fhoilsiú go pras trí mheán a ainmnítear go hoifigiúil agus
 nuair is féidir go ndéanfar sin trí mheán leictreonach, nó go gcuirfear ar fáil iad ar dhóigh ina
 bhféadfadh aon duine eolas a fháil orthu.
 2. A mhéid is iomchuí, cuirfidh gach Páirtí ar fáil míniú ar chuspóir nó réasúnaíocht aon bhirt dá
 dtagraítear i mír 1.
 3 Tabharfaidh gach Páirtí tréimhse réasúnach idir foilsiú agus teacht i bhfeidhm a dhlíthe nó a
 rialúchán, ach amháin mura féidir sin ar fhorais phráinne.
 Airteagal TRNSY.5: Fiosrúcháin
 1. Déanfaidh gach Páirtí sásraí comhréireacha cuí a bhunú chun freagairt do cheisteanna ó aon
 duine maidir le haon dlíthe nó rialacháin agus coinneoidh sé ar bun iad.
 2. Cuirfidh gach Páirtí faisnéis ar fáil go pras agus freagróidh sé ceisteanna ón bPáirtí eile a
 bhaineann le haon dlí nó rialachán bíodh sé i bhfeidhm nó beartaithe, mura mbunófar sásra sonrach
 faoi fhoráil eile den Chomhaontú seo.
 Airteagal TRNSY.6: Bearta a riar a bhfuil feidhm ghinearálta leo
 1. Déanfaidh gach Páirtí a dhlíthe, a rialacháin, a nósanna imeachta agus a rialuithe riaracháin
 ag a bhfuil feidhm ghinearálta a riaradh ar bhealach oibiachtúil neamhchlaonta réasúnach.
 196
 ---pagebreak--- 2. Nuair a thionscnaítear nósanna imeachtaí riaracháin a bhaineann le daoine, earraí nó
 seirbhísí de chuid an Pháirtí eile i leith dlíthe agus rialacháin a chur i bhfeidhm, déanfaidh gach Páirtí:
 (a) féachaint le fógra réasúnach a thabhairt do dhaoine a ndéanann imeachtaí riaracháin difear
 dóibh, i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin, fógra lena n-áirítear tuairisc ar chineál na n-
 imeachtaí, ráiteas maidir leis an údarás dlíthiúil faoina dtionscnaítear na himeachtaí agus
 tuairisc ghinearálta ar aon saincheisteanna ar cúis conspóide iad; agus
 (b) deis réasúnach a thabhairt do na daoine sin fíorais agus argóintí a chur i láthair mar thaca lena
 seasamh roimh aon chinneadh riaracháin críochnaitheach, a mhéid is féidir de réir an mhéid
 ama, chineál na n-imeachtaí agus an leasa phoiblí.
 Airteagal TRNSY.7: Athbhreithniú agus achomharc
 1. Déanfaidh gach Páirtí a bhunú agus a choinneáil ar bun binsí agus nósanna imeachta
 breithiúnacha, eadrána nó riaracháin chun críoch athbhreithnithe phrais agus, i gcás ina bhfuil bonn
 cirt leis, cinntí riaracháin a cheartú. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a bhinsí nósanna imeachta
 achomhairc nó athbhreithnithe ar bhealach neamh-idirdhealaitheach neamhchlaonta. Beidh na binsí
 sin neamhchlaonta agus neamhspleách ar an údarás a gcuirtear forfheidhmiú riaracháin de chúram
 air.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear ar fáil do na páirtithe sna himeachtaí dá dtagraítear i mír
 1 deis réasúnach tacú lena seasamh nó é a chosaint.
 3. I gcomhréir lena dhlí, áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh aon chinntí a ghlacfar in imeachtaí dá
 dtagraítear i mír 1 bunaithe ar fhianaise agus aighneachtaí atá ar taifead nó, i gcás inarb infheidhme,
 ar an taifead a thiomsóidh an t-údarás riaracháin inniúil.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh an t-údarás a bhfuil forfheidhmiú riaracháin curtha ar a
 iontaoibh cinntí dá dtagraítear i mír 3 a chur i ngníomh, faoi réir achomhairc nó athbhreithnithe
 bhreise de réir mar a fhoráiltear ina dhlí.
 Airteagal TRNSY.8: Ceangal le Teidil eile
 Leis na forálacha a leagtar amach sa Teideal seo, forlíontar na forálacha trédhearcachta sonracha a
 leagtar amach sna Teidil sin den Chuid seo a bhfuil feidhm ag an Teideal seo maidir leo.
 TEIDEAL X: DEA-CHLEACHTAS RIALÁLA AGUS COMHAR RIALÁLA
 Airteagal GRP.1: Prionsabail ghinearálta
 1. Beidh gach Páirtí in ann a sheasamh i leith dea-chleachtas rialála a chinneadh faoin
 gComhaontú ar bhealach a bheidh ag luí lena chreat dlíthiúil, cleachtas agus nósanna imeachta agus
 prionsabail bhunúsacha49, is bunús lena chóras rialála féin.
 2. Ní fhorléireofar le haon ní sa Teideal seo go gceanglófar ar Pháirtí:
 (a) imeacht ó nósanna imeachta intíre chun bearta rialála a ullmhú agus a ghlacadh;
 49
 I dtaca leis an Aontas, áirítear prionsabal an réamhchúraim sna prionsabail sin.
 197
 ---pagebreak--- (b) gníomhartha a dhéanamh lena ndéanfaí dochar do bhearta rialála, nó iad a bhac, chun a
 chuspóirí beartais phoiblí a bhaint amach; nó
 (c) aon toradh rialála ar leith a bhaint amach.
 3. Ní dhéanfaidh aon ní sa Teideal seo difear don cheart atá ag Páirtí a leibhéil chosanta féin a
 shainiú nó a rialáil agus a chuspóirí beartais phoiblí á saothrú nó á gcur chun cinn aige i réimsí
 amhail:
 (a) sláinte phoiblí;
 (b) beatha nó sláinte an duine, ainmhithe nó plandaí, agus leas ainmhithe;
 (c) sábháilteacht agus sláinte ceirde;
 (d) dálaí oibre;
 (e) an comhshaol lena n-áirítear an t-athrú aeráide;
 (f) cosaint tomhaltóirí;
 (g) cosaint shóisialta agus slándáil shóisialta;
 (h) cosaint sonraí agus an chibearshlándáil;
 (i) éagsúlacht chultúrtha;
 (j) sláine agus cobhsaíocht an chórais airgeadais, agus cosaint infheisteoirí;
 (k) an chinnteacht fuinnimh; agus
 (l) frithsciúradh airgid.
 I dtaca le cinnteacht níos mó, chun críocha phointe (c) agus phointe (d) den chéad fhomhír go
 háirithe, leanfaidh na samhlacha éagsúla caidrimh thionsclaíoch, lena n-áirítear ról agus
 neamhspleáchas na gcomhpháirtithe sóisialta, d'fheidhm a bheith acu, lena n-áirítear dlíthe agus
 cleachtais a bhaineann leis an margáil choiteann agus forfheidhmiú comhaontuithe coiteanna.
 4. Ní bheidh bearta rialála ina mbacainn faoi cheilt ar thrádáil.
 Airteagal GRP.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo:
 (a) ciallaíonn ‘údarás rialála’:
 (i) i gcás an Aontais, an Coimisiún Eorpach; agus
 (ii) Rialtas Bhanríon Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, agus
 riaracháin dhéabhlóidithe na Ríochta Aontaithe.
 (b) ciallaíonn “bearta rialála”:
 198
 ---pagebreak--- (i) i gcás an Aontais:
 (A) rialacháin agus treoracha, dá bhforáiltear in Airteagal 288 den Chonradh ar
 Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE); agus
 (B) gníomhartha cur chun feidhme agus gníomhartha tarmligthe, dá
 bhforáiltear in Airteagail 290 agus 291 CFAE, faoi seach; agus
 (ii) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 (A) reachtaíocht phríomha; agus
 (B) reachtaíocht thánaisteach.
 Airteagal GRP.3: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Teideal seo maidir le bearta rialála a bheartaítear nó a eisítear, de réir mar is
 iomchuí, ag údarás rialála gach Páirtí i ndáil le haon ábhar a chumhdaítear le Teidil I, go IX, Teideal XI
 agus Teideal XII agus Ceannteideal a Sé [Forálacha eile].
 2. Airteagail GRP.12 [Gníomhaíochtaí comhair rialála] agus GRP.13 [Coiste Speisialaithe Trádála
 um chomhar rialála], tá feidhm acu maidir le bearta eile a bhfuil feidhm ghinearálta leo a eiseoidh nó
 a mholfaidh údarás rialála Páirtí i leith aon ábhar a chumhdaítear leis na Teidil dá dtagraítear i mír 1
 agus atá ábhartha maidir le bearta comhair rialála amhail treoirlínte, doiciméid bheartais nó moltaí.
 3. Níl feidhm ag an Teideal seo maidir le húdaráis rialála ná bearta, cleachtais ná cur chuige
 rialála de chuid na mBallstát.
 4. Aon fhorálacha sonracha sna Teidil dá dtagraítear i mír 1, beidh forlámhas acu ar fhorálacha
 an Teidil seo sa mhéid is gá chun na forálacha sonracha a chur chun feidhme.
 Airteagal GRP.4: Comhordú inmheánach
 Cuirfidh gach Páirtí ar bun próisis nó sásraí inmheánacha comhordúcháin nó athbhreithnithe i dtaca
 le bearta rialála atá á n-ullmhú ag a údarás rialála. Leis na próisis nó na sásraí sin ba cheart féachaint,
 inter alia, le:
 (a) dea-chleachtais rialála a chothú, lena n-áirítear na cinn a leagtar amach sa Teideal seo;
 (b) dúbláil neamhriachtanach agus ceanglais neamhréireacha idir bearta rialála na bPáirtithe féin
 a aithint agus a sheachaint;
 (c) a áirithiú go gcomhlíonfar oibleagáidí trádála agus infheistíochta idirnáisiúnta an Pháirtí; agus
 (d) breithniú ar thionchar na mbeart rialála atá á n-ullmhú a chur chun cinn, lena n-áirítear an
 tionchar ar fhiontair bheaga agus mheánmhéide50, de réir a rialacha agus a nósanna imeachta
 faoi seach.
 50
 I gcás na Ríochta Aontaithe, ciallaíonn “fiontair bheaga agus mheánmhéide” gnólachtaí beaga agus micrea-
 mhéide.
 199
 ---pagebreak--- Airteagal GRP.5: Tuairisc ar phróisis agus sásraí
 Cuirfidh gach Páirtí ar fáil tuairiscí ar na próisis nó ar na sásraí a bhíonn in úsáid ag a údarás rialála
 chun bearta rialála a ullmhú chun meastóireacht a dhéanamh orthu agus chun iad a athbhreithniú.
 Déanfar tagairt sna tuairiscí sin do rialacha, treoirlínte nó nósanna imeachta ábhartha, lena n-áirítear
 iad siúd a bhaineann le deiseanna don phobal tuairimí a thabhairt.
 Airteagal GRP.6: Luathfhaisnéis maidir le bearta rialála atá beartaithe
 1. Cuirfidh gach Páirtí ar fáil go poiblí, i gcomhréir lena rialacha agus a nósanna imeachta, ar
 bhonn bliantúil ar a laghad, liosta na mórbheart51 rialála atá beartaithe, ar dóigh lena údarás rialála
 go réasúnach go molfar nó go nglacfar iad laistigh d'aon bhliain amháin. Féadfaidh údarás rialála
 gach Páirtí a chinneadh céard iad “mórbhearta” rialála chun críocha a chuid oibleagáidí faoin Teideal
 seo.
 2. I dtaca le gach mórbheart rialála a áirítear sa liosta dá dtagraítear i mír 1, ba cheart do gach
 Páirtí chomh maith an méid seo a leanas a chur ar fáil go poiblí chomh luath agus is féidir:
 (a) tuairisc ghearr ar a raon feidhme agus a chuspóirí; agus
 (b) an t-am a meastar a ghlacfar é, i gcás inarb eol sin, agus aon deiseanna le haghaidh
 comhairliúchán poiblí san áireamh.
 Airteagal GRP.7: Comhairliúchán poiblí
 1. Agus mórbheart rialála á ullmhú aige, áiritheoidh gach Páirtí, i gcomhréir lena rialacha agus a
 nósanna imeachta, go ndéanfaidh a údarás rialála an méid seo a leanas:
 (a) an dréachtbheart rialála nó na doiciméid chomhairliúcháin a fhoilsiú ina dtabharfar
 mionsonraí leordhóthanacha maidir leis an mbeart rialála atá á ullmhú chun go bhféadfadh
 aon duine a mheas an ndéanfaí difear suntasach dá leasanna agus an chaoi a ndéanfaí an
 difear sin;
 (b) deiseanna réasúnacha a chur ar fáil d'aon duine, ar bhonn neamh-idirdhealaitheach barúil a
 nochtadh; agus
 (c) na barúlacha a gheofar a bhreithniú.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go mbainfidh a údarás rialála úsáid as modhanna leictreonacha agus
 féachfaidh sé le seirbhísí ar líne atá ar fáil don phobal saor in aisce a choinneáil ar bun chun críocha
 na bearta rialála ábhartha na doiciméad den chineál dá dtagraítear i bpointe (a) de mhír 1 a fhoilsiú
 agus barúlacha a bhaineann le comhairliúcháin phoiblí a fháil.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh a údarás rialála, i gcomhréir lena rialacha agus lena
 nósanna imeachta faoi seach, achoimre ar thorthaí na gcomhairliúchán poiblí dá dtagraítear san
 Airteagal seo a chur ar fáil go poiblí.
 51
 I gcás na Ríochta Aontaithe, tuigtear gurb é a bheidh i mórbhearta rialála bearta rialála suntasacha i
 gcomhréir le sainmhíniú na mbeart sin i rialacha agus nósanna imeachta na Ríochta Aontaithe.
 200
 ---pagebreak--- Airteagal GRP.8: Measúnú tionchair
 1. Athdhearbhaíonn gach Páirtí go bhfuil sé ar intinn aige a áirithiú go gcuirfidh a údarás rialála
 measúnuithe tionchair i gcrích, i gcomhréir lena rialacha agus a nósanna imeachta, i dtaca le haon
 mhórbhearta rialála atá á n-ullmhú aige. Leis na rialacha agus nósanna imeachta sin féadfar foráil
 maidir le heisceachtaí.
 2. Agus measúnú tionchair á dhéanamh aige, áiritheoidh gach Páirtí go bhfuil próisis agus sásraí
 i bhfeidhm ag a údarás rialála chun breithniú ar na tosca seo a leanas a chur chun cinn:
 (a) an gá atá le beart rialála, lena n-áirítear cineál agus suntas na faidhbe lena bhféachtar, leis an
 mbeart rialála, le haghaidh a thabhairt uirthi;
 (b) aon roghanna rialála nó neamhrialála is indéanta agus is iomchuí a bhainfeadh cuspóirí
 beartais phoiblí an Pháirtí amach, lena n-áirítear an rogha gan rialáil a dhéanamh;
 (c) a mhéid is féidir agus is ábhartha, tionchar sóisialta, eacnamaíoch agus comhshaoil na
 roghanna sin a d'fhéadfadh a bheith ann, lena n-áirítear tionchair ar thrádáil agus ar
 infheistíocht idirnáisiúnta agus, i gcomhréir lena rialacha agus a nósanna imeachta, an
 tionchar ar fhiontair bheaga agus mheánmhéide; agus
 (d) i gcás inarb iomchuí, an chaoi a mbaineann na roghanna atá á mbreithniú leis na caighdeáin
 idirnáisiúnta ábhartha, agus na fáthanna le haon éagsúlacht san áireamh.
 3. I ndáil le measúnú tionchair a dhéanann údarás rialála ar bheart rialála, áiritheoidh gach
 Páirtí go n-ullmhóidh a údarás rialála tuarascáil chríochnaitheach ina mionsonrófar na tosca a
 ndearna sé iad a bhreithniú le linn an mheasúnaithe agus a torthaí ábhartha sin. Déanfaidh gach
 Páirtí, a mhéid is féidir, na tuarascálacha sin a chur ar fáil go poiblí tráth nach déanaí ná nuair a
 chuirfear an togra le haghaidh beart rialála dá dtagraítear in bpointe (b)(i)(A) nó (b)(ii(A) d'Airteagal
 GRP.2 [Sainmhínithe] nó beart rialála dá dtagraítear i bpointe (b)(i)(B) nó (b)(ii)(B) d'Airteagal GRP.2
 [Sainmhínithe], ná nuair a chuirfear an togra sin ar fáil go poiblí.
 Airteagal GRP.9: Meastóireachtaí siarghabhálacha
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go bhfuil próisis nó sásraí i bhfeidhm ag a údarás rialála chun críoch
 meastóireachtaí siarghabhálaí tréimhsiúla a dhéanamh ar bhearta rialála atá i bhfeidhm i gcás inarb
 iomchuí.
 2. Agus meastóireacht shiarghabhálach á cur i gcrích aige, féachfaidh gach Páirtí le breithniú a
 dhéanamh an ann do dheiseanna a chuspóirí beartais phoiblí a bhaint amach ar bhealach níos
 éifeachtaí agus ualaí rialála neamhriachtanacha a laghdú, ar fhiontair bheaga agus mheánmhéide
 san áireamh.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfidh a údarás rialála ar fáil go poiblí aon phleananna maidir
 leis na meastóireachtaí siarghabhálacha agus torthaí na meastóireachtaí sin.
 Airteagal GRP.10: Clár rialála
 Áiritheoidh gach Páirtí go bhfoilseofar bearta rialála atá in éifeacht i gclár ainmnithe lena
 sainaithnítear bearta rialála agus atá ar fáil go poiblí ar líne saor in aisce. Ba cheart go gceadófaí leis
 an gclár cuardaigh ar bhearta rialála de réir luanna nó de réir focail. Déanfaidh gach Páirtí a chlár a
 thabhairt cothrom le dáta go tréimhsiúil.
 201
 ---pagebreak--- Airteagal GRP.11: Faisnéis a mhalartú maidir le dea-chleachtais rialála
 Féachfaidh na Páirtithe le faisnéis ar a ndea-chleachtais a mhalartú mar a leagtar amach sa Teideal
 seo, agus sa Choiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Rialála san áireamh.
 Airteagal GRP.12: Gníomhaíochtaí comhair rialála
 1. Féadfaidh na Páirtithe dul i mbun gníomhaíochtaí comhair rialála ar bhonn deonach agus
 gan dochar do neamhspleáchas a gcinnteoireachta agus a ndlíchóras faoi seach. Féadfaidh Páirtí
 diúltú dul i mbun gníomhaíochtaí comhair rialála nó féadfaidh sé tarraingt siar astu. Ba cheart do
 Pháirtí a dhiúltaíonn dul i mbun gníomhaíochtaí comhair rialála nó tarraingt siar astu na cúiseanna
 lena chinneadh a mhíniú don Pháirtí eile.
 2. Féadfaidh gach Páirtí gníomhaíocht um chomhar a mholadh don Pháirtí eile. Cuirfidh sé a
 mholadh i láthair via an pointe teagmhála a ainmnítear i gcomhréir le hAirteagal GRP.14 [Pointí
 teagmhála]. Déanfaidh an Páirtí eile athbhreithniú ar an moladh sin laistigh de thréimhse réasúnach
 agus fógróidh sé don Pháirtí a dhéanann an moladh an measann sé go bhfuil an ghníomhaíocht
 bheartaithe oiriúnach ó thaobh comhar rialála de.
 3. D’fhonn gníomhaíochtaí atá oiriúnach don chomhar rialála a shainaithint, déanfaidh gach
 Páirtí breithniú ar na nithe seo a leanas:
 (a) an liosta dá dtagraítear in Airteagal GRP.6(1)[Luathfhaisnéis maidir le bearta rialála atá
 beartaithe]; agus
 (b) moltaí maidir le gníomhaíochtaí comhair rialála a chuireann duine nó Páirtí isteach atá cuí-
 réasúnaithe agus a bhfuil faisnéis iomchuí ag gabháil leo.
 4. Má chinneann na Páirtithe gabháil do ghníomhaíocht comhair rialála féachfaidh údarás
 rialála gach Páirtí, i gcás inarb iomchuí, leis an méid seo a leanas a dhéanamh:
 (a) údarás rialála an Pháirtí a chur ar an eolas maidir le hullmhú bearta rialála atá ann cheana nó
 athbhreithniú beart rialála nua agus gníomhaíochtaí a bhfuil feidhm ghinearálta leo dá
 dtagraítear in Airteagal GRP.3(2) [Raon feidhme] atá ábhartha maidir leis an ngníomhaíocht
 comhair rialála;
 (b) arna iarraidh sin, eolas a chur ar fáil agus plé a dhéanamh ar bhearta rialála agus ar bhearta
 eile a bhfuil feidhm ghinearálta leo dá dtagraítear in Airteagal GRP.3(2) [Raon feidhme] atá
 ábhartha maidir leis an ngníomhaíocht rialála um chomhar; agus
 (c) agus bearta rialála á n-ullmhú aige nó bearta atá ann cheana agus bearta eile a bhfuil feidhm
 ghinearálta leo á n-athbhreithniú dá dtagraítear in Airteagal GRP.3(2) [Raon feidhme],
 breithniú a dhéanamh, a mhéid is féidir, ar aon chur chuige rialála ag an bPáirtí eile maidir leis
 an ábhar céanna nó le hábhar gaolmhar.
 Airteagal GRP.13: An Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Rialála
 1. Beidh na feidhmeanna seo a leanas ag an gCoiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Rialála:
 (a) dea-chleachtais agus comhar rialála idir na Páirtithe a fheabhsú agus a chur chun cinn;
 (b) barúlacha a mhalartú maidir leis na gníomhaíochtaí comhair a mholtar nó a dhéantar faoi
 Airteagal GRP.12 [Gníomhaíochtaí Rialála um Chomhar];
 202
 ---pagebreak--- (c) comhar agus comhordú rialála i bhfóraim idirnáisiúnta a spreagadh, lena n-áirítear, nuair is
 iomchuí, malartuithe déthaobhacha tréimhsiúla faisnéise maidir le gníomhaíochtaí ábhartha
 atá ar siúl cheana nó gníomhaíochtaí atá beartaithe.
 2. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Rialála iarraidh ar dhaoine leasmhara
 páirt a ghlacadh ina chruinnithe.
 Airteagal GRP.14: Pointí teagmhála
 Laistigh de mhí tar éis don Chomhaontú sin teacht i bhfeidhm, ainmneoidh gach Páirtí pointe
 teagmhála chun an malartú faisnéise idir na Páirtithe a éascú.
 Airteagal GRP.15: Gan réiteach díospóide a chur i bhfeidhm
 Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí] i dtaca le díospóidí
 maidir le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm an Teidil seo.
 TEIDEAL XI: COTHROM IOMAÍOCHTA UM AN IOMAÍOCHT CHÓIR AGUS OSCAILTE AGUS UM
 FHORBAIRT INBHUANAITHE
 Caibidil a haon: Forálacha ginearálta
 Airteagal 1.1: Prionsabail agus cuspóirí
 1. Aithníonn na Páirtithe go gceanglaítear le trádáil agus le hinfheistíocht idir an tAontas agus
 an Ríocht Aontaithe, faoi na téarmaí a leagtar amach sa Chomhaontú seo, coinníollacha lena n-
 áiritheofar cothrom iomaíochta le haghaidh iomaíocht oscailte agus chóir idir na Páirtithe agus lena
 n-áirithítear go ndéanfar trádáil agus infheistíocht ar bhealach a chuideoidh leis an bhforbairt
 inbhuanaithe.
 2. Aithníonn na Páirtithe gurb é a chuimsítear leis an bhforbairt inbhuanaithe forbairt
 eacnamaíoch, forbairt shóisialta agus cosaint an chomhshaoil, go bhfuil na trí nithe spleách ar a
 chéile agus go dtreisíonn siad a chéile agus athdhearbhaíonn siad a dtiomantas chun forbairt na
 trádála agus na hinfheistíochta idirnáisiúnta a chur chun cinn ar bhealach lena gcuidítear le cuspóir
 na forbartha inbhuanaithe.
 3. Athdhearbhaíonn gach Páirtí a uaillmhian neodracht aeráide a bhaint amach ar fud an
 gheilleagair faoi 2050.
 4. Athdhearbhaíonn na Páirtithe a dtuiscint choiteann nach féidir lena gcaidreamh
 eacnamaíoch dul chun tairbhe dóibh ar bhealach atá sásúil go frithpháirteach ach amháin más buan
 a ngealltanais maidir le cothrom iomaíochta le haghaidh iomaíocht oscailte chóir trí shaobhadh
 trádála nó infheistíochta a chosc agus trí chuidiú leis an bhforbairt inbhuanaithe. Aithníonn na
 Páirtithe, áfach, nach é cuspóir an Teidil seo caighdeáin na bPáirtithe a chomhchuibhiú. Tá sé de rún
 daingean ag na Páirtithe a n-ardchaighdeáin faoi seach a choinneáil ar bun agus a fheabhsú sna
 réimsí a chumhdaítear leis an Teideal seo.
 203
 ---pagebreak--- Airteagal 1.2: An ceart chun rialáil a dhéanamh, cur chuige an réamhchúraim52 agus faisnéis eolaíoch
 agus theicniúil
 1. Athdhearbhaíonn na Páirtithe ceart gach Páirtí a bheartais agus a thosaíochtaí a shocrú sna
 réimsí a chumhdaítear leis an Teideal seo, na leibhéil chosanta a mheasann sé a bheith iomchuí a
 chinneadh agus a dhlí agus a bheartais a ghlacadh nó a mhodhnú ar bhealach atá i gcomhréir le
 gealltanais idirnáisiúnta gach Páirtí, lena n-áirítear a ghealltanais faoin Teideal seo.
 2. Admhaíonn na Páirtithe, i gcomhréir leis an gcur chuige réamhchúraim, i gás inarb ann do
 chúiseanna réasúnta imní go bhfuil bagairtí féideartha ann go bhféadfaí damáiste mhórchúiseach
 dhochúlaithe a dhéanamh don chomhshaol nó do shláinte an duine nó do shláinte ainmhithe agus
 plandaí, ní bhainfear úsáid as an easpa cinnteachta eolaíche chun cosc a chur ar Pháirtí bearta
 iomchuí a ghlacadh chun an damáiste sin a chosc.
 3. Agus bearta á n-ullmhú nó á gcur chun feidhme ag na Páirtithe arb é is aidhm dóibh an
 comhshaol nó dálaí saothair a d'fhéadfadh difear a dhéanamh do thrádáil nó d'infheistíocht a
 chosaint, déanfaidh gach Páirtí faisnéis eolaíoch theicniúil ábhartha, caighdeáin, treoirlínte agus
 moltaí idirnáisiúnta, a bheidh ar fáil a chur san áireamh.
 Airteagal 1.3 Réiteach díospóidí
 Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha
 cothrománacha] maidir leis an gCaibidil seo , cé is moite d' Airteagal 1.2(2) [An ceart chun rialáil a
 dhéanamh, cur chuige an réamhchúraim agus faisnéis eolaíoch agus theicniúil ]. Tá feidhm ag
 Airteagail 9.1 [Comhairliúcháin] agus Airteagal 9.2 [Painéal na saineolaithe] maidir le hAirteagal
 1.1(3) [Prionsabail agus cuspóirí].
 Caibidil a dó: Beartas Iomaíochta
 Airteagal 2.1: Prionsabail agus sainmhínithe
 1. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá iomaíocht shaor gan saobhadh ina gcaidreamh
 trádála agus infheistíochta. Aithníonn na Páirtithe go bhféadfadh cleachtais ghnó fhrithiomaíocha
 feidhmíocht cheart na margaí a shaobhadh agus go mbainfí an bonn de na tairbhí a bhaineann le
 léirscaoileadh trádála.
 2. Chun críocha na Caibidle seo, ciallaíonn gníomhaire eacnamaíoch eintiteas nó grúpa
 eintiteas atá ina n-eintiteas eacnamaíoch aonair, beag beann ar a stádas dlíthiúil, atá i mbun
 gníomhaíocht eacnamaíoch trí earraí nó seirbhísí a thairiscint ar mhargadh.
 Airteagal 2.2: Dlí na hiomaíochta
 1. Mar aitheantas do na prionsabail a leagtar amach in Airteagal 2.1 [Prionsabail agus
 sainmhínithe], coinneoidh gach Páirtí ar bun dlí iomaíochta a thabharfaidh aghaidh go héifeachtach
 ar na cleachtais ghnó fhrithiomaíocha seo a leanas:
 52
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, a mhéid a bhaineann le cur chun feidhme an Chomhaontaithe seo i
 gcríoch an Aontais, tagraíonn an cur chuige réamhchúraim do phrionsabal an réamhchúraim.
 204
 ---pagebreak--- a) comhaontuithe idir gníomhairí eacnamaíocha, cinntí a dhéanann comhlachais gníomhairí
 eacnamaíocha agus cleachtais chomhbheartaithe arb é a gcuspóir nó a n-éifeacht iomaíocht a
 chosc, a shrianadh nó a shaobhadh;
 b) mí-úsáid ceannasachta ag oibreoir eacnamaíoch amháin nó níos mó; agus
 c) i gcás cumasc nó éadálacha na Ríochta Aontaithe, agus i gcás chomhchruinnithe an Aontais,
 idir gníomhairí eacnamaíocha a bhféadfadh éifeachtaí suntasacha frithiomaíocha a bheith acu.
 2. Beidh feidhm ag an dlí iomaíochta dá dtagraítear i mír 1 maidir le gach gníomhaire
 eacnamaíoch gan beann ar a náisiúntacht nó a stádas úinéireachta.
 3. Féadfaidh gach Páirtí foráil a dhéanamh maidir le díolúintí óna dhlí iomaíochta agus cuspóirí
 dlisteanacha beartais phoiblí á saothrú aige, ar choinníoll go mbeidh na díolúintí sin trédhearcach
 agus go mbeidh siad comhréireach leis na cuspóirí sin.
 Airteagal 2.3: Forfheidhmiú
 1. Déanfaidh gach Páirtí bearta iomchuí chun a dhlí iomaíochta a chur i bhfeidhm ina chríoch.
 2. Coinneoidh gach Páirtí údaráis ar bun atá neamhspleách go hoibríochtúil agus atá inniúil
 maidir le forfheidhmiú éifeachtach a dhlí iomaíochta féin.
 3. Cuirfidh gach Páirtí a dhlí iomaíochta náisiúnta i bhfeidhm ar bhealach trédhearcach agus
 neamh-idirdhealaitheach, agus prionsabail na cothroime nós imeachta lena n-áirítear cearta cosanta
 na ngníomhaithe eacnamaíocha lena mbaineann á n-urramú aige, beag beann ar a náisiúntacht nó ar
 a stádas úinéireachta.
 Airteagal 2.4: Comhar
 1. Chun cuspóirí na caibidle seo a bhaint amach agus chun feabhas a chur ar fhorfheidhmiú
 éifeachtach a ndlí iomaíochta féin, aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá an comhar agus an
 comhordú idir a n-údaráis iomaíochta féin maidir le forbairtí i mbeartas iomaíochta agus i
 ngníomhaíochtaí forfheidhmiúcháin.
 2. Chun críocha mhír 1, féachfaidh an Coimisiún Eorpach nó údaráis iomaíochta na mBallstát,
 ar thaobh amháin, agus údarás iomaíochta nó údaráis iomaíochta na Ríochta Aontaithe, ar an taobh
 eile, le hoibriú i gcomhar le chéile agus le comhordú a dhéanamh, i ndáil lena ngníomhaíochtaí
 forfheidhmiúcháin i dtaca leis an iompar céanna nó leis na hidirbhearta céanna nó le hidirbhearta
 gaolta, nuair is féidir agus is iomchuí.
 3. Chun an comhar agus an comhordú dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 a éascú, féadfaidh an
 Coimisiún Eorpach agus údaráis iomaíochta na mBallstát, ar thaobh amháin, agus údarás iomaíochta
 nó údaráis iomaíochta na Ríochta Aontaithe, ar an taobh eile, faisnéis a mhalartú a mhéid a
 cheadaítear sin i ndlí gach Páirtí.
 4. Chun cuspóirí an Airteagail seo a chur chun feidhme, féadfaidh na Páirtithe comhaontú ar
 leith a dhéanamh maidir le comhar agus comhordú idir an Coimisiún Eorpach, údaráis iomaíochta na
 mBallstát agus údaráis iomaíochta na Ríochta Aontaithe, a bhféadfaidh coinníollacha a bheith ar
 áireamh ann maidir le faisnéis rúnda a mhalartú agus a úsáid.
 205
 ---pagebreak--- Airteagal 2.5: Réiteach Díospóidí
 Ní bheidh an Chaibidil seo faoi réir réiteach díospóidí faoi Theideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a
 Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha cothrománacha].
 Caibidil a trí: Rialú Fóirdheontais
 Airteagal 3.1: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na Caibidle seo:
 a) ciallaíonn ‘gníomhaí eacnamaíoch’ eintiteas nó grúpa eintiteas atá ina n-eintiteas
 eacnamaíoch aonair, beag beann ar a stádas dlíthiúil, atá i mbun gníomhaíocht eacnamaíoch
 trí earraí nó seirbhísí a thairiscint ar mhargadh;
 b) ciallaíonn ‘fóirdheontas’ cúnamh airgeadais:
 (i) a eascraíonn as acmhainní na bPáirtithe, lena n-áirítear an méid seo a leanas:
 (A) aistriú díreach nó teagmhasach cistí amhail deontais dhíreacha, iasachtaí nó
 ráthaíochtaí iasachta;
 (B) ioncam leanúnach atá dlite thairis sin; nó
 (C) soláthar earraí nó seirbhísí, nó ceannach earraí nó seirbhísí;
 (ii) a thugann buntáiste eacnamaíoch nó tairbhe eacnamaíoch do ghníomhaí eacnamaíoch
 amháin nó níos mó;
 (iii) ar cúnamh sonrach é a mhéid a bhaineann sé tairbhe, mar ábhar dlí nó fíorais, le
 gníomhaithe eacnamaíocha áirithe thar ghníomhaithe eile i ndáil le hearraí nó seirbhísí
 áirithe a tháirgeadh; agus
 (iv) a bhfuil, nó a bhféadfadh éifeacht a bheith leis, éifeacht ar thrádáil nó ar infheistíocht idir
 na Páirtithe.
 2. Chun críocha phointe (b)(iii) de mhír 1:
 (a) ní mheasfar gur fóirdheontas é beart cánach, ach amháin:
 (i) faigheann gníomhaithe eacnamaíocha áirithe laghdú ar an dliteanas cánach a d'iompróidís
 faoin ngnáthchóras cánachais; agus
 (ii) caitear leis na gníomhaithe eacnamaíocha sin ar bhealach níos fabhraí ná mar a chaitear
 le gníomhaithe eile i suíomh inchomparáide laistigh den ghnáthchóras cánachais; chun
 críocha an phointe seo, sainmhínítear gnáthchóras cánachais de réir a chuspóra
 inmheánaigh, de réir a ghnéithe (amhail an bonn cánach, an duine inchánach,
 teagmhas inchánach nó an ráta cánach) agus ag údarás, atá uathrialach ó thaobh
 institiúide, nós imeachta, eacnamaíochta agus airgeadais de, agus a bhfuil sé
 d'inniúlacht aige gnéithe an chórais chánachais a dhearadh.
 206
 ---pagebreak--- (b) d'ainneoin phointe (a), ní mheasfar fóirdheontas a bheith sonrach má tá bonn cirt leis de réir
 prionsabail a bhaineann go dlúth le dearadh an chórais ghinearálta. I gcás bearta cánach, is
 samplaí de phrionsabail bhunúsacha den sórt sin iad an gá calaois nó imghabháil cánach,
 inláimhsitheacht riaracháin, cánachas dúbailte a sheachaint, prionsabal na neodrachta cánach,
 cineál forásach na cánach ioncaim agus a cuspóir athdháilte, nó an gá atá ann urraim a
 thabhairt do chumas na gcáiníocóirí íoc;
 (c) D'ainneoin phointe (a), ní mheasfar tobhaigh shainchuspóireacha a bheith sonrach más gá iad
 a dhearadh de réir cuspóirí beartais phoiblí neamheacnamaíocha, amhail an gá le tionchair
 dhiúltacha gníomhaíochtaí nó táirgí áirithe ar an gcomhshaol nó ar shláinte an duine a
 theorannú , a mhéad nach bhfuil cuspóirí beartais phoiblí idirdhealaitheach53.
 Airteagal 3.2: Raon feidhme agus eisceachtaí
 1. Níl feidhm ag Airteagail 3.4 [Prionsabail], Airteagal 3.5 [Fóirdheontais thoirmiscthe agus
 fóirdheontais faoi réir coinníollacha] agus Airteagal 3.12 [Bearta leighis] maidir le fóirdheontais a
 dheonaítear chun an damáiste a tharla de dheasca tubaistí nádúrtha nó tarluithe eisceachtúla
 neamheacnamaíocha eile a chúiteamh.
 2. Ní chuireann aon ní sa Chaibidil seo cosc ar na Páirtithe fóirdheontais de chineál sóisialta a
 dheonú atá dírithe ar thomhaltóirí deiridh.
 3. Fóirdheontais a dheonófar ar bhonn sealadach chun freagairt d'éigeandáil eacnamaíoch
 náisiúnta nó domhanda, beidh na fóirdheontais sin spriocdhírithe, comhréireach agus éifeachtach
 chun an éigeandáil sin a leigheas. Níl feidhm ag Airteagail 3.5 [Fóirdheontais thoirmiscthe agus
 fóirdheontais faoi réir coinníollacha] agus 3.12 [Bearta leighis ] maidir leis na fóirdheontais sin.
 4. Níl feidhm ag an gCaibidil seo maidir le fóirdheontais nuair is lú ná 325 000 Ceart Tarraingthe
 Speisialta an méid foriomlán a dheonaítear do ghníomhaire eacnamaíoch aonair thar thréimhse trí
 bliana fhioscacha. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an tairseach sin a leasú.
 5. Níl feidhm an gCaibidil seo maidir le fordheontais atá faoi réir fhorálacha Chuid IV ná
 Iarscríbhinn 2 de Chomhaontú EDT ar Thalmhaíocht agus fóirdheontais a bhaineann leis an trádáil in
 éisc agus i dtáirgí éisc.
 6. Níl feidhm ag an gCaibidil seo maidir le fóirdheontais a bhaineann leis an earnáil
 chlosamhairc.
 7. Níl feidhm ag Airteagal 3.9 [Údarás nó comhlacht neamhspleách agus comhar ] maidir le
 fóirdheontais a mhaoinítear le hacmhainní na bPáirtithe ar leibhéal fornáisiúnta.
 8. Chun críocha fóirdheontas d'aeriompróirí, in ionad aon tagartha do ‘éifeacht ar thrádáil nó
 ar infheistíocht idir na Páirtithe’ sa Chaibidil seo , cuirfear tagairt do ‘éifeacht ar iomaíocht idir
 aeriompróirí na bPáirtithe i soláthar seirbhísí aeriompair’, lena n-áirítear na seirbhísí aeriompair sin
 nach gcumhdaítear faoi Theideal I [Aeriompar] de Cheannteideal 2 [Eitlíocht ].
 53
 Chun na críche sin, ciallaíonn idirdhealú nach gcaitear chomh fabhrach céanna le gníomhaí eacnamaíoch i
 gcomparáid le gníomhaithe eile amhail cásanna agus nach bhfuil údar maith le cóir dhifreálach de réir
 critéir oibiachtúla
 207
 ---pagebreak--- Airteagal 3.3: Seirbhísí ar mhaithe leis an leas eacnamaíoch ginearálta
 1. Fóirdheontais a dheonaítear do ghníomhaithe eacnamaíocha a bhfuil cúraimí ar leith ar
 mhaithe le leas an phobail sannta dóibh, lena n-áirítear oibleagáidí seirbhíse poiblí, tá siad faoi réir
 Airteagal 3.4 [Prionsabail] sa mhéid nach gcuireann cur i bhfeidhm na bprionsabal a leagtar amach
 san Airteagal sin bac ar chomhlíonadh an chúraim áirithe i ndlí nó i bhfíoras a sannadh don
 ghníomhaí eacnamaíoch lena mbaineann. Déanfar an cúram a shannadh roimh ré ar bhealach
 trédhearcach.
 2. Áiritheoidh na Páirtithe go mbeidh an méid cúitimh a dheonófar do ghníomhaí eacnamaíoch
 a shanntar cúram dó a bhaineann le leas an phobail teoranta don mhéid is gá chun na costais go léir
 nó cuid de na costais arna dtabhú i gcomhlíonadh an chúraim sin a chumhdach, agus na fáltais
 ábhartha agus brabús réasúnach as an gcúram a chomhlíonadh á gcur san áireamh. Áiritheoidh na
 Páirtithe nach n-úsáidfear an cúiteamh a dheonófar chun gníomhaíochtaí nach dtagann faoi raon
 feidhme an chúraim shannta a thras-fhóirdheonú. Ní bheidh cúiteamh faoi bhun 15 mhilliún Ceart
 Tarraingthe Speisialta in aghaidh an chúraim faoi réir na n-oibleagáidí faoi Airteagal 3.7
 [Trédhearcacht]. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an tairseach sin a leasú.
 3. Níl feidhm ag an gCaibidil seo i gcás inar lú ná 750,000 Ceart Tarraingthe Speisialta thar aon
 tréimhse trí bliana fioscacha an cúiteamh iomlán do ghníomhaí eacnamaíoch a chuirfidh cúraimí ar
 fáil ar mhaithe le leas an phobail. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an tairseach sin a
 leasú.
 Airteagal 3.4: Prionsabail
 1. D’fhonn a áirithiú nach ndeonófar fóirdheontais i gcás ina bhfuil nó ina bhféadfadh tionchar
 ábhartha a bheith acu ar an iomaíocht nó trádáil idir na Páirtithe, cuirfidh gach Páirtí i bhfeidhm agus
 coinneoidh siad i bhfeidhm córas éifeachtach rialaithe fóirdheontais lena n-áirithítear go n-
 urramófar le deonú fóirdheontas na prionsabail seo a leanas:
 a) go saothróidh fóirdheontais cuspóir sonrach beartais phoiblí chun cliseadh aitheanta margaidh
 a leigheas nó chun aghaidh a thabhairt ar réasúnaíocht chothromais amhail deacrachtaí
 sóisialta nó ábhair imní maidir le dáileachán (‘an cuspóir’);
 b) go mbeidh fóirdheontais comhréireach agus teoranta don mhéid is gá chun an cuspóir a
 bhaint amach;
 c) go mbeidh fóirdheontais ceaptha chun athrú ar iompar eacnamaíoch an tairbhí a thabhairt i
 gcrích a chuideoidh leis an gcuspóir a bhaint amach agus nach mbainfí amach mura gcuirfí
 fóirdheontais ar fáil;
 d) nár cheart d'fhóirdheontais na costais a bheadh maoinithe ag an tairbhí a chúiteamh de
 ghnáth in éagmais aon fhóirdheontais;
 e) gur ionstraim beartais iomchuí iad fóirdheontais chun cuspóir beartais phoiblí a bhaint amach
 agus nach féidir an cuspóir sin a bhaint amach trí mhodhanna eile nach bhfuil chomh saofa
 céanna;
 f) gur mó rannchuidiú deimhneach na bhfóirdheontas leis na cuspóirí a bhaint amach ná a
 dtionchair dhiúltacha, go háirithe na tionchair dhiúltacha ar thrádáil nó infheistíocht idir na
 Páirtithe.
 208
 ---pagebreak--- 2. Gan dochar do mhír 1, cuirfidh gach Páirtí na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 3.5
 [Fóirdheontais thoirmiscthe agus fóirdheontais faoi réir coinníollacha] i bhfeidhm, i gcás inarb
 ábhartha, más rud é go bhfuil nó go bhféadfadh éifeacht ábhartha a bheith ag na fóirdheontais lena
 mbaineann ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe.
 3. Is faoi gach Páirtí atá sé a chinneadh conas a dhéanfar a oibleagáidí faoi mhíreanna 1 agus 2
 a chur chun feidhme agus a chóras rialaithe fóirdheontais á leagan amach aige ina dhlí baile féin, ar
 choinníoll go n-áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear an oibleagáid i míreanna 1 agus 2 chun feidhme
 ina dhlí sa chaoi go gcinnfear dlíthiúlacht fóirdheontais aonair de réir na bprionsabal.
 Airteagal 3.5 Fóirdheontais thoirmiscthe agus fóirdheontais faoi réir coinníollacha
 1. Is iad seo a leanas na haicmí fóirdheontas dá dtagraítear in Airteagal 3.4(2) [Prionsabail] agus
 na coinníollacha atá le cur i bhfeidhm maidir leo. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta na
 forálacha sin a thabhairt cothrom le dáta de réir mar is gá d’fhonn oibriú an Airteagail seo a áirithiú
 le himeacht ama.
 Ráthaíochtaí Stáit gan teorainn
 2. Toirmiscfear fóirdheontais i bhfoirm ráthaíochta ar fhiacha nó dliteanais gníomhaithe
 eacnamaíoch gan aon teorainn maidir le méid na bhfiach agus na ndliteanas sin nó maidir le fad na
 ráthaíochta sin.
 Tarrtháil agus athstruchtúrú
 3. Toirmiscfear fóirdheontas chun gníomhaí eacnamaíoch anásta nó dócmhainneach a
 athstruchtúrú gan plean inchreidte athstruchtúraithe a bheith ullmhaithe ag an ngníomhaí
 eacnamaíoch. Beidh an plean athstruchtúraithe bunaithe ar thoimhdí réalaíocha d’fhonn a áirithiú
 go bhfillfear ar inmharthanacht fhadtéarmach gníomhaire eacnamaíoch anásta nó dócmhainneach
 laistigh de thréimhse réasúnta. Agus an plean athstruchtúraithe á ullmhú, is féidir leis an gníomhaí
 eacnamaíoch tacaíocht leachtachta shealadach a fháil i bhfoirm iasachtaí nó ráthaíochtaí iasachta.
 Cé is moite d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide, ranníocfaidh gníomhaí eacnamaíoch nó a úinéirí,
 creidiúnaithe nó infheisteoirí nua cistí nó sócmhainní suntasacha le costas an athstruchtúraithe.
 Chun críocha na míre seo, is gníomhaí eacnamaíoch atá i gceist le gníomhaí eacnamaíoch anásta nó
 dócmhainneach agus a rachadh as gnó, geall leis, sa ghearrthéarma agus sa mheántéarma gan an
 fóirdheontas a fháil
 4. Seachas in imthosca eisceachtúla, níor cheart fóirdheontais le haghaidh tarrtháil agus
 athstruchtúrú gníomhaithe eacnamaíocha atá dócmhainneach nó gníomhaithe eacnamaíocha anásta
 a cheadú ach amháin má chuireann siad le cuspóir leasa phoiblí trí chruatan sóisialta a sheachaint nó
 trí chliseadh tromchúiseach ar an margadh a chosc, go háirithe maidir le caillteanas post nó briseadh
 i seirbhís thábhachtach atá deacair a mhacasamhlú. Ach amháin i gcás cúinsí neamh-intuartha nach é
 an tairbhí ba chúis leo, níor cheart iad a dheonú níos mó ná uair amháin in aon tréimhse cúig bliana.
 5. Níl feidhm ag míreanna 3 agus 4 maidir le fóirdheontais do bhainc anásta nó do bhainc
 dhócmhainneacha, d'institiúidí creidmheasa agus do chuideachtaí árachais.
 Bainc, institiúidí creidmheasa agus cuideachtaí árachais
 6. Gan dochar d'Airteagal SERVIN 5.39 [Eisceacht stuamachta], ní fhéadfar fóirdheontais chun
 bainc, institiúidí creidmheasa agus cuideachtaí árachais a athstruchtúrú a thabhairt ach amháin ar
 bhonn plean inchreidte athstruchtúraithe lena n-athbhunaítear inmharthanacht fhadtéarmach.
 209
 ---pagebreak--- Mura féidir a thaispeáint go hinchreidte go bhfillfear ar inmharthanacht fhadtéarmach, beidh aon
 fhóirdheontas do na bainc, institiúidí creidmheasa agus do na comhlachtaí árachais teoranta don
 mhéid is gá chun a áirithiú go ndéanfar iad a leachtú go hordúil agus a scor ón margadh agus méid an
 fhóirdheontais agus a thionchar diúltach ar thrádáil nó infheistíocht idir na Páirtithe á íoslaghdú.
 7. Áiritheofar go n-íocfar an t-údarás deonúcháin mar is ceart as an bhfóirdheontas
 athstruchtúraithe agus go ndéanfaidh an tairbhí, a scairshealbhóirí, a chreidiúnaithe nó an grúpa gnó
 lena mbaineann an tairbhí, ranníocaíocht shuntasach leis na costais athstruchtúraithe nó leachtaithe
 óna n-acmhainní féin. Beidh feidhm sealadach ag fóirdheontais chun tacú le forálacha leachtachta
 agus ní bhainfear úsáid astu chun caillteanais a ionsú agus ní thiocfaidh siad chun bheith ina
 dtacaíocht chaipitil. Íocfar luach saothair cuí leis an údarás deonúcháin i leith na bhfóirdheontas a
 dheonaítear chun tacú le forálacha leachtachta.
 Fóirdheontais onnmhairiúcháin
 8. Toirmiscfear fóirdheontais atá ag brath de réir dlí nó fíorais54, cibé acu ina n-aonar nó mar
 cheann amháin de roinnt coinníollacha eile, ar fheidhmíocht onnmhairiúcháin a bhaineann le hearraí
 nó seirbhísí, ach amháin maidir leis na nithe seo a leanas:
 (a) árachas creidmheasa gearrthéarmach i gcomhair rioscaí neamh-inmhargaidh; nó
 (b) creidmheasanna onnmhairiúcháin agus ráthaíocht creidmheasa onnmhairiúcháin nó cláir
 árachais is incheadaithe i gcomhréir le Comhaontú SCM, léitear iad le haon choigeartú is gá
 don chomhthéacs.
 9. Chun críocha phointe (a) de mhír 8, ciallaíonn ‘rioscaí indíolta’ rioscaí tráchtála agus
 polaitiúla a bhfuil uastréimhse riosca níos lú ná dhá bhliain acu, ar cheannaitheoirí poiblí agus
 neamhphoiblí i dtíortha lena ngabhann riosca indíolta55. Féadfar a thuiscint go bhfuil tír á baint go
 sealadach ó ghrúpa na dtíortha lena ngabhann riosca indíolta má tá easpa cumais leordhóthanaigh
 sa mhargadh príobháideach ann i ngeall ar an méid seo a leanas:
 (a) crapadh suntasach ar chumas árachais creidmheasa phríobháidigh;
 (b) meath suntasach ar rátáil earnála ceannasacha; nó
 (c) meath suntasach ar fheidhmíocht na hearnála corparáidí.
 10. Beidh éifeacht le haistriú sealadach den sórt sin ar thír lena gabhann riosca indíolta, a mhéid
 a bhaineann sé le Páirtí, i gcomhréir le cinneadh an Pháirtí sin ar bhonn na gcritéar i mír 9, agus ní
 bheidh éifeacht leis ach amháin má ghlacann an Páirtí sin cinneadh den sórt sin. Measfar gurb
 ionann an cinneadh sin a fhoilsiú agus fógra a thabhairt don Pháirtí eile faoi aistriú sealadach den
 sórt sin a mhéid a bhaineann leis an gcéad Pháirtí.
 54
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, comhlíontar an caighdeán sin nuair a léiríonn na fíorais go bhfuil deonú
 fóirdheontais, gan a bheith ag brath go dlíthiúil ar fheidhmíocht onnmhairiúcháin, ceangailte le tuilleamh
 onnmhairithe nó onnmhairiúcháin iarbhír nó réamh-mheasta. Ós rud é go ndeonaítear fóirdheontas do
 ghníomhaithe eacnamaíocha a onnmhairíonn ar an gcúis sin amháin, ní mheasfar gur fóirdheontas
 onnmhairiúcháin é de réir bhrí na forála seo.
 55
 Is iad an Ríocht Aontaithe, Ballstáit an Aontais, an Astráil, Ceanada, an Íoslainn, an tSeapáin, an Nua-
 Shéalainn, an Iorua, an Eilvéis agus Stáit Aontaithe Mheiriceá na tíortha lena ngabhann riosca indíolta.
 210
 ---pagebreak--- 11. Má chuireann árachóir ar tugadh fóirdheontas ina leith árachas creidmheasa
 onnmhairiúcháin ar fáil, cuirfear aon árachas le haghaidh rioscaí indíolta ar fáil ar bhonn tráchtála. I
 gcás den sórt sin, ní thairbheoidh an t-árachóir, go díreach ná go hindíreach, d'fhóirdheontais chun
 árachas a sholáthar i gcomhair rioscaí indíolta.
 Fóirdheontais ag teacht le húsáid ábhair baile
 12. Gan dochar d' Airteagal SERVIN 2.6 [Ceanglais feidhmíochta] ná d'Airteagal SERVIN 2.7
 [Bearta neamh-chomhréireacha agus eisceachtaí ], toirmiscfear fóirdheontais atá teagmhasach, cibé
 acu ina n-aonar nó mar cheann amháin de roinnt coinníollacha eile, le húsáid earraí nó seirbhísí
 intíre os cionn earraí nó seirbhísí arna n-allmhairiú.
 Tionscadail mhóra comhair trasteorann nó idirnáisiúnta
 13. Féadfar fóirdheontais a dheonú i gcomhthéacs tionscadail mhóra comhair trasteorann nó
 idirnáisiúnta, amhail tionscadail le haghaidh iompair, fuinnimh, an chomhshaoil, taighde agus
 forbartha, agus tionscadail imlonnaithe den chéad uair chun teacht chun cinn agus imscaradh
 teicneolaíochtaí nua a dhreasú (gan monaraíocht a áireamh). Níor cheart buntáistí na dtionscadal
 comhair trasteorann nó idirnáisiúnta sin a bheith teoranta do na gníomhaithe eacnamaíocha nó don
 earnáil nó do na Stáit atá rannpháirteach, ach ní mór dóibh tairbhe agus ábharthacht níos leithne a
 bheith acu trí éifeachtaí iarmharta nach bhfabhraíonn go heisiach leis an Stát a dheonaíonn an
 fóirdheontas, an earnáil ábhartha agus an tairbhí.
 Fuinneamh agus an comhshaol
 14. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le córas fuinnimh slán, inacmhainne agus
 inbhuanaithe agus le hinbhuanaitheacht chomhshaoil, go háirithe maidir leis an gcomhrac i gcoinne
 an athraithe aeráide arís, ar bagairt í ar gcine daonna. Dá bhrí sin, gan dochar d'Airteagal 3.4
 [Prionsabail], beidh na fóirdheontais i ndáil le fuinneamh agus leis an gcomhshaol dírithe ar an
 tairbhí, agus an tairbhí a dhreasú iontu, córas fuinnimh slán, inacmhainne agus inbhuanaithe agus
 margadh fuinnimh iomaíoch a sheachadadh nó leibhéal na cosanta comhshaoil a mhéadú i
 gcomparáid leis an leibhéal a bhainfí amach d'uireasa an fhóirdheontais. Ní scaoilfidh fóirdheontais
 den sórt sin an tairbhí ó dhliteanais a eascraíonn óna fhreagrachtaí mar údar faoi dhlí an Pháirtí
 ábhartha.
 Fóirdheontais d'aeriompróirí chun bealaí a oibriú
 15. Ní dheonófar fóirdheontais d’aeriompróir56 chun bealaí a oibriú ach amháin sna cásanna seo
 a leanas:
 (a) I gcás ina bhfuil oibleagáid seirbhíse poiblí ann, i gcomhréir le hAirteagal 3.3 [Seirbhísí ar
 mhaithe le leas eacnamaíoch an phobail];
 (b) i gcásanna speisialta ina soláthraíonn an cistiú sin sochair don tsochaí i gcoitinne; nó
 (c) mar fhóirdheontais do ghnólachtaí nuathionscanta chun bealaí nua a oscailt d'aerfoirt
 réigiúnacha ar an gcoinníoll go méadaíonn sé soghluaisteacht saoránach agus go spreagann sé
 forbairt réigiúnach.
 56
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, tá sé sin gan dochar d'Airteagal 3.2(1) agus (2) [Raon feidhme agus
 eisceachtaí].
 211
 ---pagebreak--- Airteagal 3.6: Úsáid fóirdheontas
 Áiritheoidh gach Páirtí: go n-úsáidfidh gníomhaithe eacnamaíocha cabhair ach amháin chun na
 críche sonraí dá ndeonaítear an chabhair.
 Airteagal 3.7: Trédhearcacht
 1. I dtaca le haon fhóirdheontas a dheonaítear nó a choinnítear ar bun laistigh dá chríoch,
 déanfaidh gach Páirtí laistigh de shé mhí ón uair a dheonaítear an fóirdheontas an fhaisnéis
 seo a leanas a chur ar fáil go poiblí ar shuíomh gréasáin oifigiúil nó bunachar sonraí poiblí:
 (a) bunús dlí agus cuspóir nó cuspóir beartais an fhóirdheontais;
 (b) ainm fhaighteoir an fhóirdheontais, nuair a bheidh sé ar fáil;
 (c) dáta dheonú an fhóirdheontais, fad an fhóirdheontais agus aon teorainneacha ama eile a
 ghabhann leis an bhfóirdheontas; agus
 (d) méid an fhóirdheontais nó an méid arna bhuiséadú don fhóirdheontas.
 2. Maidir le fóirdheontais i bhfoirm beart cánach, cuirfear an fhaisnéis ar fáil go poiblí laistigh
 de bhliain amháin ón dáta a mbeidh an dearbhú cánach dlite. Baineann na hoibleagáidí
 trédhearcachta maidir le fóirdheontais i bhfoirm bearta cánach leis an bhfaisnéis chéanna a
 liostaítear i mír 1, seachas an fhaisnéis is gá faoi phointe (d) den mhír sin, ar féidir í a chur ar fáil mar
 raon.
 3. I dteannta na hoibleagáide atá leagtha amach i mír 1, cuirfidh na Páirtithe faisnéis maidir le
 fóirdheontas ar fáil de réir mhíreanna 4 nó 5 thíos.
 4. I gcás an Aontais, ciallaíonn comhlíonadh mhír 3 maidir le haon fhóirdheontas a dheonaítear
 nó a choimeádtar laistigh dá chríoch, laistigh de shé mhí ón bhfóirdheontas a dheonú, go gcuirtear
 faisnéis ar fáil go poiblí, ar shuíomh gréasáin oifigiúil nó ar bhunachar sonraí poiblí, a chuireann ar
 chumas páirtithe leasmhara measúnú a dhéanamh ar chomhlíonadh na bprionsabal atá leagtha
 amach in Airteagal 3.4 [Prionsabail].
 5. I gcás na Ríochta Aontaithe, ciallaíonn comhlíonadh mhír 3 go n-áiritheoidh an Ríocht
 Aontaithe an méid seo a leanas:
 (a) má chuireann páirtí leasmhar in iúl don údarás deonúcháin go bhféadfaidh sé iarratas a
 dhéanamh ar athbhreithniú ó chúirt nó binse faoi (i) deonú fóirdheontais ó údarás deonúcháin
 nó (ii) aon chinneadh ábhartha ón údarás deonúcháin nó ón gcomhlacht nó údarás
 neamhspleách;
 (b) ansin, laistigh de 28 lá ón iarraidh a bheith déanta i scríbhinn, déanfaidh an t-údarás
 deonúcháin, an comhlacht neamhspleách nó an t-údarás an fhaisnéis a sholáthar don pháirtí
 leasmhar lena gceadaítear don pháirtí leasmhar measúnú a dhéanamh ar chur i bhfeidhm na
 bprionsabal a leagtar amach in Airteagal 3.4 [Prionsabail], faoi réir aon srianta comhréireacha
 lena saothraítear cuspóir dlisteanach, amhail íogaireacht tráchtála, rúndacht nó pribhléid
 dhlíthiúil.
 212
 ---pagebreak--- Cuirfear an fhaisnéis dá dtagraítear i bpointe (b) den chéad fhomhír ar fáil don pháirtí leasmhar chun
 a chur ar a chumas cinneadh feasach a dhéanamh i dtaobh ar cheart dó éileamh a dhéanamh nó na
 saincheisteanna atá faoi dhíospóid a thuiscint agus a shainaithint i gceart.
 6. Chun críocha an Airteagail seo, Airteagal 3.10 [Cúirteanna agus binsí] agus Airteagal 3.11
 [aisghabháil ], ciallaíonn ‘páirtí leasmhar’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach, aon ghníomhaí
 eacnamaíoch nó comhlachas de ghníomhaithe eacnamaíocha a bhféadfadh deonú fóirdheontais, go
 háirithe an tairbhí, gníomhaithe eacnamaíocha atá in iomaíocht leis an tairbhí nó leis na comhlachais
 trádála ábhartha difear a dhéanamh dá leas.
 7. Tá na hoibleagáidí san Airteagal seo gan dochar d'oibleagáidí na bPáirtithe faoina ndlíthe
 faoi seach maidir le saoirse faisnéise nó rochtain ar dhoiciméid.
 Airteagal 3.8: Comhairliúcháin maidir le rialú fóirdheontas
 1. Má mheasann Páirtí gur dheonaigh an Páirtí eile fóirdheontas nó go bhfuil fianaise shoiléir
 ann go bhfuil sé ar intinn ag an bPáirtí eile fóirdheontas a dheonú agus go bhfuil nó go bhféadfadh
 tionchar diúltach a bheith ag deonú an fhóirdheontais ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe,
 féadfaidh sé a iarraidh ar an bPáirtí eile míniú a thabhairt ar an gcaoi ar urramaíodh na Prionsabail
 dá dtagraítear in Airteagal 3.4 [Prionsabail ] maidir leis an bhfóirdheontas sin.
 2. Féadfaidh Páirtí an fhaisnéis a liostaítear in Airteagal 3.7(1) [Trédhearcacht] a iarraidh freisin
 a mhéid nár cuireadh an fhaisnéis ar fáil go poiblí cheana ar shuíomh gréasáin oifigiúil nó ar
 bhunachar sonraí poiblí dá dtagraítear in Airteagal 3.7(1) [Trédhearcacht], nó a mhéid nár cuireadh
 an fhaisnéis ar fáil ar bhealach a bhfuil rochtain éasca uirthi.
 3. Déanfaidh an Páirtí eile an fhaisnéis a iarrtar a sholáthar i scríbhinn tráth nach déanaí ná 60
 lá tar éis dháta fála na hiarrata. Mura féidir aon fhaisnéis a iarrtar a chur ar fáil, míneoidh an Páirtí
 sin easpa na faisnéise sin ina fhreagra i scríbhinn.
 4. Más rud é, tar éis an fhaisnéis a iarradh a fháil, go measann an Páirtí iarrthach fós go bhfuil
 nó go bhféadfadh tionchar diúltach a bheith ag an bhfóirdheontas a dheonaigh an Páirtí eile nó a
 bheartaíonn an Páirtí eile a dheonú ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe, féadfaidh an Páirtí
 iarrthach comhairliúcháin a iarraidh laistigh den Choiste Speisialaithe Trádála um Chothrom
 Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir agus Oscailte agus um Fhorbairt Inbhuanaithe . Is i scríbhinn a
 bheidh an iarraidh sin agus beidh inti míniú ar na cúiseanna atá ag an bPáirtí is iarrthóir leis an
 gcomhairliúchán a iarraidh.
 5. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chothrom Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir
 agus Oscailte agus um Fhorbairt Inbhuanaithe gach iarracht teacht ar réiteach sásúil frithpháirteach
 ar an ábhar. Reáchtálfaidh sé a chéad chruinniú laistigh de 30 lá ón iarraidh ar chomhairliúchán.
 6. Is féidir síneadh ama a chur leis na comhairliúcháin i míreanna 3 5 thuas trí chomhaontú idir
 na Páirtithe.
 Airteagal 3.9: Údarás nó comhlacht neamhspleách agus comhar
 1. Déanfaidh gach Páirtí údarás nó comhlacht atá neamhspleách go hoibríochtúil a bhunú nó a
 choinneáil ar bun, ar údarás nó comhlacht a mbeidh ról iomchuí aige ina chóras rialaithe
 fóirdheontais. Agus a fheidhmeanna oibríochtúla á bhfeidhmiú aige, beidh na ráthaíochtaí
 riachtanacha neamhspleáchais ag an údarás nó ag an gcomhlacht neamhspleách sin agus
 gníomhóidh sé go neamhchlaonta.
 213
 ---pagebreak--- 2. Spreagfaidh na Páirtithe a n-údaráis nó a gcomhlachtaí neamhspleácha faoi seach chun
 comhoibriú le chéile maidir le saincheisteanna leasa choitinn laistigh dá bhfeidhmeanna faoi seach,
 lena n-áirítear cur i bhfeidhm Airteagail 3.1 [Sainmhínithe] go 3.7 [Trédhearcacht] de réir mar is
 infheidhme, laistigh de na teorainneacha a bhunaítear lena gcreataí dlíthiúla faoi seach. Féadfaidh
 na Páirtithe, nó a n-údaráis nó a gcomhlachtaí neamhspleácha féin, teacht ar chomhaontú maidir le
 creat ar leith i ndáil le comhar idir na húdaráis neamhspleácha sin.
 Airteagal 3.10: Cúirteanna agus binsí
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, i gcomhréir lena dhlíthe agus lena nósanna imeachta ginearálta agus
 bunreachtúla, go bhfuil a chúirteanna nó a bhinsí inniúil chun an méid seo a leanas a dhéanamh:
 a) athbhreithniú a dhéanamh ar chinntí maidir le fóirdheontais a ghlacann údarás deonúcháin
 nó, i gcás inarb ábhartha, an t-údarás nó comhlacht neamhspleách um chomhréireacht le dlí
 an Pháirtí sin lena gcuirtear chun feidhme Airteagal 3.4 [Prionsabail];
 b) athbhreithniú a dhéanamh ar aon bhreitheanna iomchuí eile de chuid an údaráis nó
 chomhlachta neamhspleách agus ar aon mhainneachtain gníomhú;
 c) leigheasanna a fhorchur atá éifeachtach i ndáil le pointí a) agus b), lena n-áirítear toirmeasc,
 nó ceanglas gnímh ag an údarás deonúcháin, damáistí a dheonú agus nó aisghabháil
 fóirdheontais ón tairbhí má bhíonn siad ar fáil agus a mhéid a bheidh siad ar fáil faoi na dlíthe
 faoi seach ar an dáta a thiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm;
 d) éilimh ó pháirtithe leasmhara i leith fóirdheontas atá faoi réir na Caibidle seo a éisteacht; i
 gcás ina mbeidh seasamh ag páirtí leasmhar éileamh a thionscnamh i leith fóirdheontais faoi
 dhlí an Pháirtí sin.
 2. Beidh de cheart ag gach Páirtí idirghabháil a dhéanamh le cead más gá na cúirte nó an
 bhinse lena mbaineann, de réir dhlíthe agus nósanna imeachta ginearálta an Pháirtí eile sna cásanna
 dá dtagraítear i mír 1.
 3. Gan dochar do na hoibleagáidí na hinniúlachtaí, na leigheasanna agus na cearta idirghabhála
 dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 den Airteagal seo, ná in Airteagal 3.11 [Aisghabháil ] a chothabháil
 nó, i gcás inar gá, chun iad a chruthú, ní cheanglaítear le haon ní san Airteagal seo ar cheachtar Páirtí
 cearta gníomhaíochta, leigheasanna, nósanna imeachta, ná raon feidhme ná forais athbhreithnithe
 chinntí a n-údarás poiblí faoi seach a chruthú, thar na cinn atá ann faoina dhlí ar dháta theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 Ní cheanglaítear le haon ní san Airteagal seo go leathnóidh ceachtar Páirtí raon feidhme ná forais
 athbhreithnithe a chúirteanna agus a bhinsí ar Ghníomhartha ó Pharlaimint na Ríochta Aontaithe, ar
 ghníomhartha ó Pharlaimint na hEorpa agus ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh, ná ar ghníomhartha
 ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh thar na gníomhartha sin atá ann faoina dhlí ar dháta theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo57.
 57
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, ní áirítear le dlí na Ríochta Aontaithe chun críocha an Airteagail seo aon dlí
 [i] a bhfuil éifeacht leis de bhua alt 2(1) d'Acht na gComhphobal Eorpach 1972, arna chosaint le halt 1A d'Acht
 an Aontais Eorpaigh (Tarraingt Siar) 2018, nó [ii] arna rith nó arna dhéanamh faoi, nó chun críche a shonraítear
 i roinn 2(2) d'Acht na gComhphobal Eorpach 1972.
 214
 ---pagebreak--- Airteagal 3.11: Gnóthú
 1. Beidh meicníocht éifeachtach aisghabhála i bhfeidhm ag gach Páirtí i leith fóirdheontas i
 gcomhréir leis na forálacha seo a leanas, gan dochar do leigheasanna eile atá i ndlí an Pháirtí sin58.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí, ar choinníoll go mbeidh agóid déanta ag an bpáirtí leasmhar mar atá
 sainmhínithe in Airteagal 3.7(6) [Trédhearcacht] in aghaidh cinnidh fóirdheontas a dheonú os
 comhair cúirte nó binse laistigh den tréimhse shonraithe ama, mar atá sainmhínithe i mír 3 den
 Airteagal seo , go bhféadfar an gnóthú a ordú má dhéanann cúirt nó binse de chuid Páirtí cinneadh
 go bhfuil earráid ábhartha dlí ann, sa mhéid seo a leanas:
 (a) nár dhéileáil an deontóir le beart arb ionann é agus fóirdheontas mar fhóirdheontas;
 (b) gur mhainnigh deontóir fóirdheontais na prionsabail atá leagtha amach in Airteagal 3.4
 [Prionsabail ] a chur i bhfeidhm, mar a chuirtear i bhfeidhm iad i ndlí an Pháirtí sin, nó gur
 fheidhmigh sé iad ar mhodh a thagann faoi bhun an chaighdeáin athbhreithnithe is
 infheidhme i ndlí an Pháirtí sin; nó
 (c) gur ghníomhaigh deontóir fóirdheontais, trí chinneadh a dhéanamh an fóirdheontas sin a
 dheonú, lasmuigh de raon feidhme a chumhachtaí nó gur bhain sé mí-úsáid as na cumhachtaí
 sin i ndáil leis na prionsabail atá leagtha amach in Airteagal 3.4 [Prionsabail ], mar a chuirtear i
 bhfeidhm i ndlí an Pháirtí sin iad.
 3. Chun críocha an Airteagail seo, is mar seo a leanas a chinnfear an tréimhse ama a
 shonraítear:
 (a) I gcás an Aontais, tosóidh sé an dáta a cuireadh an fhaisnéis a shonraítear in Airteagal 3.7(1),
 (2) agus (4) [Trédhearcacht] ar fáil ar an láithreán gréasáin oifigiúil nó ar an mbunachar sonraí
 poiblí agus ní bheidh sí níos giorra ná aon mhí amháin.
 (b) i dtaca leis an Ríocht Aontaithe:
 (i) tosóidh sé an dáta a chuirfear faisnéis a shonraítear in Airteagal 3.7(1) agus (2)
 [Trédhearcacht ] ar fáil ar an suíomh gréasáin oifigiúil nó ar an mbunachar sonraí
 poiblí;
 (ii) foirceannfaidh sé mí amháin ina dhiaidh sin, mura rud é, roimh an dáta sin, go mbeidh
 faisnéis iarrtha ag an bpáirtí leasmhar faoin bpróiseas a shonraítear i mír 5 d'Airteagal
 3.7;
 (iii) a luaithe a bheidh an fhaisnéis atá sainaitheanta in Airteagal 3.7(5)(b) faighte ag an
 bpáirtí leasmhar is leor chun na gcríoch a aithnítear sa mhír sin , beidh tréimhse
 bhreise míosa ann ar ag a deireadh a fhoirceannfar an tréimhse ama shonraithe;
 58
 I gcás na Ríochta Aontaithe, ceanglaítear leis an Airteagal seo leigheas nua aisghabhála a bheadh ar fáil ag
 deireadh athbhreithniú breithiúnach rathúil, i gcomhréir le caighdeán an athbhreithnithe faoin dlí náisiúnta, ar
 cuireadh tús leis laistigh den tréimhse ama shonraithe; ní fhorleathnófar an t-athbhreithniú sin ar bhealach ar
 bith eile, i gcomhréir le hAirteagal 3.10(3) [Cúirteanna agus binsí ]. Ní bheadh aon tairbhí in ann ionchas
 dlisteanach a ardú chun cur i gcoinne aisghabháil den sórt sin.
 215
 ---pagebreak--- (iv) is é an dáta a bhfaighidh sé an fhaisnéis i bpointe (iii) an dáta a dheimhneoidh an t-
 údarás deonúcháin go mbeidh an fhaisnéis atá sainaitheanta in Airteagal 3.7(5)(b)
 [Trédhearcacht] curtha ar fáil aige ar leor í chun na gcríoch sin, beag beann ar
 chomhfhreagras breise nó sainiúil tar éis an dáta sin;
 (v) féadfar na tréimhsí ama a shonraítear i bpointí (i) go (iii) a mhéadú le reachtaíocht.
 4. Chun críocha mhír 3(b), maidir le scéimeanna, tosaíonn an tréimhse ama shonraithe nuair a
 fhoilsítear an fhaisnéis faoi phointe (b), seachas nuair a dhéantar íocaíochtaí ina dhiaidh sin, sna
 cásanna seo a leanas:
 (a) go ndeonaítear fóirdheontas go dian i gcomhréir le téarmaí scéime;
 (b) go bhfuil an fhaisnéis a cheanglaítear le hAirteagal 3.7(1) agus (2) [Trédhearcacht] i leith na
 scéime curtha ar fáil go poiblí ag déantóir na scéime; agus
 (c) san fhaisnéis a chuirtear ar fáil faoin scéim faoi phointe (b) tá faisnéis faoin bhfóirdheontas a
 chuirfeadh ar chumas páirtí leasmhar a chinneadh an ndéanfadh an scéim difear dó, a
 chlúdóidh, ar a laghad, cuspóir an fhóirdheontais, na catagóirí tairbhí, na téarmaí agus na
 coinníollacha incháilitheachta d'fhóirdheontas agus an bonn ar a ríomhfar an fóirdheontas
 (lena n-áirítear aon choinníollacha ábhartha a bhaineann le cóimheasa nó méideanna
 fóirdheontais).
 5. Chun críocha an Airteagail seo, ní gá fóirdheontas a aisghabháil i gcás ina ndeonaítear
 fóirdheontas ar bhonn Ionstraim ó Pharlaimint na Ríochta Aontaithe, ar bhonn gnímh ó Pharlaimint
 na hEorpa agus ó Chomhairle an Aontais Eorpaigh, nó ar bhonn gnímh de chuid Chomhairle an
 Aontais Eorpaigh.
 6. Ní choisceann aon ní san Airteagal seo ar Pháirtí rogha a dhéanamh chun cásanna breise a
 chur ar fáil inar leigheas é an gnóthú, sa bhreis ar an leigheas sin a shonraítear san Airteagal seo, de
 réir a dhlí.
 7. Aithníonn na Páirtithe gur uirlis thábhachtach feabhais é aisghabháil in aon chóras rialaithe
 fóirdheontais. Ar iarraidh ó cheachtar Páirtí, déanfaidh na Páirtithe, laistigh den Chomhairle
 Comhpháirtíochta, sásraí breise nó sásraí malartacha le haghaidh aisghabhála a bhreithniú, mar aon
 le leasuithe comhfhreagracha ar an Airteagal seo. Laistigh den Chomhairle Comhpháirtíochta,
 féadfaidh ceachtar Páirtí leasuithe a mholadh chun socruithe éagsúla a cheadú dá sásraí aisghabhála
 faoi seach. Ní mór do Pháirtí breithniú a dhéanamh ar thogra ón bPáirtí eile de mheon macánta agus
 comhaontú leis, ar choinníoll go measfaidh an Páirtí sin go bhfuil socruithe ann atá in ionannas, ar a
 laghad, chomh héifeachtach céanna le bealach chun téarnamh a sheachadadh mar shásraí
 láithreacha an Pháirtí eile. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta leasuithe comhfhreagracha a
 dhéanamh ar an Airteagal seo ansin59.
 Airteagal 3.12: Bearta leighis
 1. Féadfaidh Páirtí iarraidh i scríbhinn ar fhaisnéis agus ar chomhairliúcháin a sheachadadh ar
 an bPáirtí eile maidir le fóirdheontas a mheasann sé is cúis, nó a bhfuil baol tromchúiseach ann go
 mbeidh tionchar diúltach suntasach aige ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe. Ba cheart
 59
 Tugann na Páirtithe dá n-aire go gcuirfidh an Ríocht Aontaithe córas nua rialaithe fóirdheontais chun feidhme
 tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 216
 ---pagebreak--- don Pháirtí iarrthach gach faisnéis ábhartha a chur ar fáil san iarraidh sin chun a chumasú do na
 Páirtithe teacht ar réiteach a bheidh inghlactha ag an dá pháirtí, lena n-áirítear tuairisc ar an
 bhfóirdheontas agus ar ábhair imní an Pháirtí iarrthaigh maidir lena éifeacht ar thrádáil nó ar
 infheistíocht.
 2. Tráth nach déanaí ná 30 lá ón dáta a seachadtar an iarraidh, seachadfaidh an Páirtí iarrtha
 freagra i scríbhinn lena gcuirfear an fhaisnéis iarrtha ar fáil don Pháirtí iarrthach, agus rachaidh na
 Páirtithe i mbun comhairliúchán, a measfar iad a bheith críochnaithe 60 lá ón dáta a sheachadfar an
 iarraidh sin, mura gcomhaontóidh na Páirtithe a mhalairt. Is faoi rún a bheidh na comhairliúcháin sin,
 agus go háirithe gach faisnéis a ainmneofar mar fhaisnéis rúnda agus seasaimh arna nglacadh ag na
 Páirtithe le linn chomhairliúchán, agus beidh siad gan dochar do chearta ceachtar Páirtí in aon
 imeachtaí eile.
 3. Tráth nach luaithe ná 60 lá ó dháta seachadta na hiarrata dá dtagraítear i mír 1, féadfaidh an
 Páirtí iarrthach bearta leighis iomchuí a dhéanamh go haontaobhach má tá fianaise ann go bhfuil
 fóirdheontas ón bPáirtí iarrtha mar chúis, nó má tá riosca tromchúiseach ann go mbeidh sé ina chúis
 le mórthionchar diúltach ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe.
 4. Tráth nach luaithe ná 45 lá ó dháta seachadta na hiarrata dá dtagraítear i mír 1, tabharfaidh
 an Páirtí iarrthach fógra don Pháirtí is faighteoir iarrata faoi na bearta leighis atá beartaithe aige a
 ghlacadh i gcomhréir le mír 3. Soláthróidh an Páirtí iarrthach an fhaisnéis go léir is ábhartha maidir
 leis na bearta a bhfuil sé i gceist aige a dhéanamh chun a chur ar chumas na bPáirtithe teacht ar
 réiteach a bheidh inghlactha ag an dá pháirtí. Ní fhéadfaidh an Páirtí iarrthach na bearta leighis sin a
 dhéanamh níos luaithe ná 15 lá ón dáta a seachadtar an fógra faoi na bearta sin ar an bPáirtí is
 faighteoir iarrata.
 5. Maidir le measúnú Páirtí go bhfuil baol tromchúiseach ann go mbeidh tionchar diúltach
 suntasach ann, beidh sé bunaithe ar fhíorais seachas ar líomhaintí, tuairimíocht nó féidearthacht
 fhánach amháin. An t-athrú imthosca lena dtiocfadh tionchar diúltach suntasach as fóirdheontas, ní
 mór é a bheith soiléir intuartha.
 6. Maidir le measúnú Páirtí i dtaobh fóirdheontas a bheith ann nó tionchar diúltach suntasach a
 bheith aige ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe mar gheall ar an bhfóirdheontas, beidh sé
 bunaithe ar fhianaise iontaofa agus ní ar thuairimíocht nó ar fhéidearthacht fhánach amháin a
 bheidh sé, agus bainfidh sé le hearraí, soláthróirí seirbhíse nó gníomhaithe eacnamaíocha eile
 inaitheanta, lena n-áirítear, más ábhartha, i gcás scéimeanna fóirdheontais.
 7. Féadfaidh an Chomhairle Chomhpháirtíochta liosta léiritheach a choinneáil de mhéid a
 bheadh ina tionchar diúltach suntasach ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe de réir bhrí
 mhíreanna 1 agus 3. Beidh an méid sin gan dochar do cheart na bPáirtithe bearta leighis a ghlacadh.
 8. Ní rachaidh na bearta leighis, a thógfar de bhun mhír 3 thar an méid is gá agus comhréireach
 chun an tionchar diúltach suntasach a dhéantar a leigheas nó chun aghaidh a thabhairt ar an riosca
 dáiríre a bhaineann le tionchar den sórt sin. Tabharfar tosaíocht do bhearta is lú a chuirfidh isteach
 ar fheidhmiú an Phrótacail seo.
 9. Laistigh de chúig lá ón dáta a thiocfaidh na bearta leighis dá dtagraítear i mír 3 i bhfeidhm
 agus gan dul i muinín comhairliúchán roimh ré i gcomhréir le hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin],
 féadfaidh an Páirtí dá dtugtar fógra a iarraidh, i gcomhréir le hAirteagal INST.14(2) [Nós imeachta
 eadrána], binse eadrána a bhunú trí bhíthin iarraidh i scríbhinn a sheachadfar ar an bPáirtí iarrthach
 chun go bhféadfaidh an binse eadrána cinneadh a dhéanamh maidir leis an méid seo a leanas:
 217
 ---pagebreak--- (a) an bhfuil beart leighis arna dhéanamh ag an bPáirtí iarrthach ar neamhréir le mír 3 nó 8;
 (b) nár ghlac an Páirtí iarrthach páirt sna comhairliúcháin tar éis don Pháirtí is faighteoir iarrata an
 fhaisnéis iarrtha a sheachadadh agus gur aontaigh sé na comhairliúcháin sin a sheoladh; nó
 (c) gur tharla mainneachtain beart leighis a dhéanamh nó fógra a thabhairt ina leith i gcomhréir
 leis na tréimhsí ama dá dtagraítear i mír 3 nó i mír 4 faoi seach.
 Ní bheidh éifeacht fionraíochta ag an iarraidh sin ar na bearta feabhais. Thairis sin, ní dhéanfaidh an
 binse eadrána measúnú ar iarratas na bPáirtithe ar Airteagail 3.4 [Prionsabail] agus 3.5
 [Fóirdheontais thoirmiscthe agus fóirdheontais faoi réir coinníollacha].
 10. Déanfaidh an binse eadrána a bhunófar tar éis na hiarrata dá dtagraítear i mír 9 a imeachtaí i
 gcomhréir le hAirteagal INST.34B [Nósanna imeachta speisialta maidir le bearta leighis agus
 athchothromú] agus tabharfaidh sé a rialú deiridh laistigh de 30 lá tar éis a bhunaithe.
 11. I gcás cinneadh i gcoinne an Pháirtí is freagróir, déanfaidh an Páirtí is freagróir, 30 lá ar a
 dhéanaí ón dáta a seachadadh an rialú ón mbinse eadrána, fógra a sheachadadh don Pháirtí is
 déantóir gearáin faoi aon bheart a bheidh déanta aige chun an rialú sin a chomhlíonadh.
 12. Tar éis cinneadh i gcoinne an Pháirtí is freagróir sa nós imeachta dá dtagraítear i mír 10,
 féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin a iarraidh ar an mbinse eadrána, laistigh de 30 lá tar éis dó
 rialú a fháil, leibhéal fionraí na n-oibleagáidí faoin gComhaontú seo nó comhaontú forlíontach a
 chinneadh nach sáraíonn an leibhéal atá coibhéiseach leis an neamhniú nó leis an lagú atá ann mar
 thoradh ar chur i bhfeidhm na mbeart leighis, má chinneann sé go bhfuil neamhréireacht na mbeart
 leighis le mír 3 nó mír 8 suntasach. Molfaidh an iarraidh leibhéal fionraí oibleagáidí i gcomhréir leis
 na prionsabail a leagtar amach in Airteagal INST.34C [Oibleagáidí a fhionraí chun críocha Airteagal
 LPFS.3.12(12)[Bearta leighis], Airteagal FISH.9(5) agus Airteagal FISH.14(6)]. Féadfaidh an Páirtí is
 déantóir gearáin oibleagáidí faoin gComhaontú seo nó faoi chomhaontú forlíontach a chur ar fionraí
 de réir leibhéal fionraí na n-oibleagáidí a chinnfidh an binse eadrána. Ní chuirfear an fhionraí sin i
 bhfeidhm níos luaithe ná 15 lá tar éis an rialaithe sin.
 13. Ní dhéanfaidh Páirtí Comhaontú EDT ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile a agairt chun
 cosc a chur ar an bPáirtí eile bearta a dhéanamh de bhun an Airteagail seo, lena n-áirítear i gcás gurb
 é a bhíonn san bearta sin oibleagáidí a chur ar fionraí faoin gComhaontú seo nó faoi chomhaontú
 forlíontach.
 14. Chun a mheasúnú an bhfuil sé teoranta don mhéid atá fíor-riachtanach nó comhréireach
 chun críocha an Airteagail seo bearta leighis a fhorchur nó a choinneáil ar allmhairí den táirge
 céanna, déanfaidh Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) bearta frithchúitimh arna gcur i bhfeidhm nó arna gcoimeád ar bun de bhun Airteagal
 GOODS.17(3) [Leigheasanna Trádála] de Theideal IV [Trádáil in earraí] a chur san áireamh;
 agus
 (b) féadfaidh sé bearta frithdhumpála arna gcur i bhfeidhm nó arna gcoimeád de bhun Airteagal
 GOODS.17(3) [Leigheasanna Trádála] de Theideal IV [Trádáil in earraí] a chur san áireamh.
 15. Ní dhéanfaidh Páirtí beart leighis faoin Airteagal seo agus beart athchothromaithe faoi
 Airteagal 9.4 [Athchothromú] a chur i bhfeidhm an tráth céanna chun an tionchar ar thrádáil nó ar
 infheistíocht arna dhéanamh go díreach ag an bhfóirdheontas céanna a leigheas.
 218
 ---pagebreak--- 16. Mura gcuirfidh an Páirtí a ndearnadh bearta leighis ina choinne iarraidh de bhun mhír 9 den
 Airteagal seo isteach laistigh den tréimhse ama a leagtar síos sa mhír sin, féadfaidh an Páirtí sin an
 nós imeachta eadrána dá dtagraítear in Airteagal INST.14 [An nós imeachta eadrána] a thionscnamh
 chun beart leighis a agóid ar na forais a leagtar amach i mír 9 den Airteagal seo gan dul i muinín
 comhairliúchán roimh ré i gcomhréir le hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin]. Déileálfaidh binse
 eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne chun críoch Airteagal INST.19 [Imeachtaí práinneacha].
 17. Chun críocha na n-imeachtaí faoi mhír 9 agus faoi mhír 16 , agus measúnú á dhéanamh aige
 an bhfuil beart feabhais fíor-riachtanach nó comhréireach, tabharfaidh an binse eadrána aird chuí ar
 na prionsabail a leagtar amach i míreanna 5 agus 6, agus ar mhíreanna 13, 14 agus 15.
 Airteagal 3.13: Réiteach Díospóidí
 1. Faoi réir mhír 2 agus mhír 3, tá feidhm ag Teideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé
 [Réiteach díospóidí agus forálacha cothrománacha ] maidir le díospóidí idir na Páirtithe a bhaineann
 le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm na Caibidle seo, cé is moite d'Airteagal 3.9 [Údarás nó comhlacht
 neamhspleách agus comhar] agus d'Airteagal 3.10 [Cúirteanna agus binsí ].
 2. Ní bheidh dlínse ag binse eadrána maidir leis na nithe seo a leanas:
 (a) fóirdheontas aonair, lena n-áirítear ar chomhlíon fóirdheontas den sórt sin na prionsabail atá
 leagtha amach i mír 1 d'Airteagal 3.4 [Prionsabail ], seachas maidir leis na coinníollacha atá
 leagtha amach in Airteagal 3.5(2) [Ráthaíochtaí stáit neamhtheoranta], (3) go (5) [Tarrtháil
 agus athstruchtúrú], (8) go (11) [fóirdheontais onnmhairiúcháin ] agus ( 12 ) [fóirdheontais a
 bhíonn ag brath ar ábhar intíre a úsáid]; agus
 (b) an ndearnadh an leigheas um ghnóthú de réir bhrí Airteagal 3.11 [Aisghabháil ] a chur i
 bhfeidhm i gceart in aon chás ar leith.
 3. Beidh feidhm ag Teideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus
 forálacha cothrománacha ] maidir le hAirteagal 3.12 [Bearta leighis] i gcomhréir leis an Airteagal sin
 agus le hAirteagal INST.34B [Nósanna imeachta speisialta i gcomhair bearta leighis agus
 athchothromaithe ].
 Caibidil a ceathair: Fiontair atá faoi úinéireacht stáit, fiontair ar deonaíodh cearta nó pribhléidí
 speisialta dóibh agus monaplachtaí ainmnithe
 Airteagal 4.1: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na Caibidle seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘socrú’ an Socrú maidir leis na Creidmheasanna Onnmhairiúcháin arna dTacú go
 hOifigiúil, a forbraíodh faoi chuimsiú ECFE nó faoi chuimsiú gnóthas comharba, bíodh sé
 forbartha laistigh nó lasmuigh de chreat ECFE a ghlac 12 Bhall bunaidh de chuid EDT ar a
 laghad arbh Rannpháirtithe sa Socrú iad ón 1 Eanáir 1979;
 (b) ciallaíonn ‘gníomhaíochtaí tráchtála’ gníomhaíochtaí arb é a dtoradh deiridh earra a
 tháirgeadh nó seirbhís a sholáthar a bheidh le díol sa mhargadh ábhartha i gcainníochtaí agus
 de réir praghsanna a chinnfidh fiontar ar bhonn choinníollacha an tsoláthair agus an éilimh,
 agus a dtugtar fúthu le treoshuíomh ar mhaithe le brabús a dhéanamh; maidir le
 219
 ---pagebreak--- gníomhaíochtaí a dhéanann fiontar a oibríonn ar bhonn neamhbhrabúsach nó ar bhonn
 aisghabhála costas ní hé atá iontu gníomhaíochtaí a dhéantar ar mhaithe le brabús a
 dhéanamh;
 (c) ciallaíonn ‘breithnithe tráchtála’ breithnithe maidir le praghas, cáilíocht, infhaighteacht,
 indíoltacht, iompar agus téarmaí agus coinníollacha eile ceannaigh nó díola, nó maidir le tosca
 eile a chuirfí san áireamh de ghnáth i gcinntí tráchtála de chuid fiontar atá faoi úinéireacht
 phríobháideach agus a oibríonn de réir phrionsabail an gheilleagair mhargaidh sa ghnó nó sa
 tionscal ábhartha;
 (d) ciallaíonn ‘eintiteas faoi chumhdach’:
 (i) monaplacht ainmnithe;
 (ii) fiontar ar dheonaítear cearta nó pribhléidí speisialta dó;nó
 (iii) fiontair faoi úinéireacht Stáit.
 (e) ciallaíonn ‘monaplacht tarmligthe’ eintiteas, lena n-áirítear cuibhreannas nó gníomhaireacht
 rialtais a ainmnítear i margadh iomchuí i gcríoch Páirtí mar sholáthraí nó ceannaitheoir aonair
 earra nó seirbhíse, ach ní áirítear leis sin eintiteas ar deonaíodh ceart eisiach maoine
 intleachtúla dó mar gheall an deontas amháin; sa chomhthéacs seo is é is ciall le tarmligean
 monaplacht a bhunú nó a údarú nó raon feidhme monaplachta a leathnú chun earra nó
 seirbhís bhreise a chumhdach;
 (f) ciallaíonn ‘fiontar’ fiontar mar a shainmhínítear i bpointe (g) d’Airteagal SERVIN.1.2
 [Sainmhínithe.]
 (g) ciallaíonn ‘fiontar ar deonaíodh cearta nó pribhléidí speisialta dó’ aon fhiontar, poiblí nó
 príobháideach, ar dheonaigh Páirtí cearta nó pribhléidí speisialta dó, sa dlí nó i bhfíoras;
 (h) ciallaíonn ‘seirbhís a sholáthraítear agus údarás rialtasach á fheidhmiú’ seirbhís a
 sholáthraítear agus údarás rialtasach á fheidhmiú mar a shainítear in GATS;
 (i) ciallaíonn ‘cearta nó pribhléidí speisialta’ cearta nó pribhléidí lena n-ainmneoidh Páirtí dhá
 ghnóthas nó níos mó nó lena dteorannaíonn sé do dhá ghnóthas nó níos mó an líon fiontar atá
 údaraithe chun earra nó seirbhís a sholáthar, seachas de réir critéar oibiachtúil, comhréireach
 agus neamh-idirdhealaitheach, rud a dhéanann difear suntasach do chumas aon fhiontair eile
 an t-earra nó an tseirbhís chéanna a sholáthar sa limistéar geografach céanna nó sa mhargadh
 táirgí céanna faoi choinníollacha atá coibhéiseach go substaintiúil;
 (j) ciallaíonn ‘fiontar faoi úinéireacht Stáit’ fiontar ina bhfuil Páirtí:
 (i) ag a bhfuil úinéireacht dhíreach ar níos mó ná 50 % den scairchaipiteal;
 (ii) a rialaíonn, go díreach nó go hindíreach, feidhmiú os cionn 50 % de na cearta vótála;
 (iii) ag a bhfuil an chumhacht tromlach de chomhaltaí an bhoird stiúrthóirí nó aon
 chomhlachta bainistíochta choibhéisigh eile a cheapadh; nó
 (iv) ag a bhfuil an chumhacht rialú a fheidhmiú ar an bhfiontar. Chun rialú a bhunú,
 cuirfear na gnéithe ábhartha dlíthiúla agus fíorasacha uile san áireamh de réir an cháis.
 220
 ---pagebreak--- Airteagal 4.2: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an gCaibidil seo maidir le heintitis faoi chumhdach, ar gach leibhéal rialtais, atá
 i mbun gníomhaíochtaí tráchtála. Má bhíonn eintiteas faoi chumhdach i mbun gníomhaíochtaí
 tráchtála agus neamhthráchtála araon, ní chumhdaítear ach na gníomhaíochtaí tráchtála leis an
 gCaibidil seo.
 2. Níl feidhm ag an gCaibidil seo maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) eintitis faoi chumhdach agus iad ag gníomhú mar eintitis soláthair, mar a shainmhínítear iad in
 Iarscríbhinní 1 go 3 d’Fhoscríbhinn 1 a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Soláthar
 Rialtais agus i mír 1 d’fho-ranna gach Páirtí féin i roinn B2 d’IARSCRÍBHINN PPROC-1:
 SOLÁTHAIR POIBLÍ de Theideal X [Soláthar poiblí], lena ndéantar soláthar cumhdaithe mar a
 shainmhínítear in Airteagal PPROC.2(2) [Forálacha áirithe den Chomhaontú maidir le Soláthar
 Rialtais a ionchorprú agus soláthar cumhdaithe] de Theideal X [Soláthar poiblí];
 (b) aon seirbhís a sholáthraítear agus údarás rialtasach á fheidhmiú.
 3. Ní bheidh feidhm ag an gCaibidil seo maidir le heintiteas faoi chumhdach más lú ná 100
 milliún ceart tarraingthe speisialta an t-ioncam bliantúil a fuarthas ó ghníomhaíochtaí tráchtála an
 fhiontair nó na monaplachta áirithe in aon cheann de na trí bliana fioscacha comhleanúnacha
 roimhe sin.
 4. Níl feidhm ag Airteagal 4.5 [Neamh-idirdhealú agus breithnithe tráchtála] maidir le soláthar
 seirbhísí airgeadais, de bhun sainordú rialtais, arna dhéanamh ag eintiteas faoi chumhdach, más rud
 é:
 (a) go dtacaíonn an soláthar seirbhísí airgeadais sin le honnmhairí nó allmhairí, ar choinníoll:
 i. nach mbeartaítear na seirbhísí sin chun maoiniú tráchtála a chur as áit; nó
 ii. go dtairgtear na seirbhísí sin faoi théarmaí nach fabhraí ná na téarmaí a d'fhéadfaí a
 fháil le haghaidh seirbhísí airgeadais inchomparáide ar an margadh tráchtála; nó
 (b) go dtacaíonn na seirbhísí sin le hinfheistíocht phríobháideach lasmuigh de chríoch an Pháirtí,
 ar choinníoll:
 i. nach mbeartaítear na seirbhísí sin chun maoiniú tráchtála a chur as áit; nó
 ii. go dtairgtear na seirbhísí sin faoi théarmaí nach fabhraí ná na téarmaí a d'fhéadfaí a
 fháil le haghaidh seirbhísí airgeadais inchomparáide ar an margadh tráchtála; nó
 (c) go dtairgtear soláthar na seirbhísí sin faoi théarmaí atá comhsheasmhach leis an Socrú, ar
 choinníoll go dtagann sé faoi raon feidhme an tSocraithe.
 5. Gan dochar do mhír 3 den Airteagal seo, níl feidhm ag Airteagal 4.5 [Cóir neamh-
 idirdhealaitheach agus breithnithe tráchtála] maidir leis na hearnálacha seo a leanas: seirbhísí
 221
 ---pagebreak--- closamhairc; cabatáiste muirí náisiúnta60; agus iompar d’uiscebhealaí intíre, mar a leagtar amach in
 Airteagal SERVIN 1.1(5) [Cuspóir agus raon feidhme]
 6. Ní bhaineann Airteagal 4.5 [Neamh-idirdhealú agus breithnithe tráchtála] le hábhar sa mhéid
 go ndéanann eintiteas faoi chumhdach Páirtí earraí nó seirbhísí a cheannach nó a dhíol de bhun:
 (a) aon bheart neamh-chomhréireach láithreach a dhéanfaidh an Páirtí a choinneáil ar bun, a
 leanúint, a athnuachan nó a leasú i gcomhréir le [hAirteagal SERVIN 2.7(1) [bearta neamh-
 chomhréireacha agus eisceachtaí] nó Airteagal SERVIN.3.6(1) [Bearta neamh-chomhréireacha
 ] mar a leagtar amach sna Sceidil a ghabhann le hIARSCRÍBHINNÍ SERVIN-1 agus SERVIN-2, de
 réir mar is infheidhme]; nó
 (b) aon bheart neamh-chomhréireach, ar beart é a ghlacfaidh nó a choinneoidh an Páirtí ar bun, i
 dtaca le hearnálacha, fo-earnálacha, nó gníomhaíochtaí i gcomhréir le h[Airteagal
 SERVIN.2.7(2) [Bearta neamh-chomhréireacha agus eisceachtaí] nó Airteagal SERVIN.3.6(2)
 [Bearta neamh-chomhréireacha] mar a leagtar amach sna Sceidil a ghabhann le
 hIARSCRÍBHINNÍ SERVIN-1 agus SERVIN-2], mar is infheidhme.
 Airteagal 4.3: Baint le Comhaontú EDT
 Dearbhaíonn na Páirtithe a gcearta agus a n-oibleagáidí faoi mhíreanna 1 go mír 3 d'Airteagal XVII de
 GATT 1994, faoin doiciméad dar teideal Tuiscint ar Léiriú Airteagal XVII den Chomhaontú Ginearálta
 um Tharaifí agus Trádáil 1994 agus faoi mhíreanna 1, 2 agus 5 d’Airteagal VIII de GATS.
 Airteagal 4.4: Forálacha Ginearálta
 1. Gan dochar do chearta agus oibleagáidí gach Páirtí faoin gCaibidil seo, ní chuireann aon ní sa
 Chaibidil seo cosc ar Pháirtí eintiteas faoi chumhdach a bhunú nó a choinneáil ar bun.
 2. Ní cheanglóidh Páirtí ar eintiteas faoi chumhdach gníomhú ar bhealach atá ar neamhréir leis
 an gComhaontú seo, ná ní spreagfaidh sé eintiteas faoi chumhdach le gníomhú amhlaidh.
 Airteagal 4.5: Cóir neamh-idirdhealaitheach agus breithnithe tráchtála
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfaidh gach ceann dá eintitis faoi chumhdach, agus iad ag
 tabhairt faoi ghníomhaíochtaí tráchtála, an méid seo a leanas:
 (a) go ngníomhóidh siad i gcomhréir le breithnithe tráchtála le linn dó earra nó seirbhís a
 cheannach nó a dhíol, seachas chun aon téarmaí sainordaithe seirbhíse poiblí, nach bhfuil ar
 neamhréir le pointí (b) nó (c), a chomhlíonadh;
 60
 Cumhdaíonn an cabatáiste náisiúnta muirí iompar: i ndáil leis an Aontas Eorpach, gan dochar do raon
 feidhme na ngníomhaíochtaí a d’fhéadfaí a mheas mar chabatáiste faoin reachtaíocht náisiúnta ábhartha,
 iompar paisinéirí nó earraí idir calafort nó pointe atá suite i mBallstát den Aontas Eorpach agus calafort nó
 pointe eile atá suite sa Bhallstát céanna den Aontas Eorpach, lena n-áirítear ar a scairbh ilchríochach, dá
 bhforáiltear i gCoinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige, arna dhéanamh i mBá Montego
 Iamáice, an 10 Nollaig 1982 (‘Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige’), agus trácht a
 thosaíonn agus a chríochnaíonn sa chalafort nó sa phointe céanna atá suite i mBallstát den Aontas; i ndáil leis
 an Ríocht Aontaithe paisinéirí nó earraí a iompar idir calafort nó pointe atá suite sa Ríocht Aontaithe agus
 calafort nó pointe eile atá suite sa Ríocht Aontaithe, lena n-áirítear ar a scairbh ilchríochach, dá bhforáiltear i
 gCoinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige, agus trácht a thosaíonn agus a chríochnaíonn sa
 chalafort nó sa phointe céanna atá suite sa Ríocht Aontaithe.
 222
 ---pagebreak--- (b) agus earra nó seirbhís á ceannach aige:
 i. cóir nach lú fabhar a thabhairt d'earra nó do sheirbhís a sholáthraíonn fiontar de chuid
 an Pháirtí eile ná mar a thugann sé d'earra dá shamhail nó do sheirbhís dá shamhail a
 sholáthraíonn fiontair de chuid an Pháirtí; agus
 ii. cóir nach lú fabhar a thabhairt d'earra nó do sheirbhís a sholáthraíonn fiontar faoi
 chumhdach i gcríoch an Pháirtí na mar a thugann sé d’earra nó seirbhís chomhchosúil
 a sholáthraíonn eintiteas an Pháirtí ar mhargadh ábhartha i gcríoch an Pháirtí; agus
 (c) agus earra nó seirbhís á díol aige:
 i. cóireáil nach lú fabhar a thabhairt d'fhiontar de chuid an Pháirtí eile ná mar a thugann
 sé d'fhiontair de chuid an Pháirtí; agus
 ii. cóir nach lú fabhar a thabhairt d’eintiteas faoi chumhdach i gcríoch an Pháirtí mar a
 thugann sé d’earra nó seirbhís chomhchosúil a sholáthraíonn eintiteas an Pháirtí ar
 mhargadh ábhartha i gcríoch an Pháirtí61.
 2. Le pointí (b) agus (c) de mhír 1, ní chuirtear bac ar eintiteas faoi chumhdach an méid seo a
 leanas a dhéanamh:
 (a) earraí nó seirbhísí a cheannach nó a sholáthar de réir téarmaí nó coinníollacha éagsúla, lena n-
 áirítear téarmaí agus coinníollacha a bhaineann le praghas, ar choinníoll go mbeidh na téarmaí
 nó na coinníollacha éagsúla sin i gcomhréir le breithnithe tráchtála; nó
 (b) diúltú earraí nó seirbhísí a cheannach nó a sholáthar, ar choinníoll go ndéanfar an diúltú sin i
 gcomhréir le breithnithe tráchtála.
 Airteagal 4.6: Creat rialála
 1. Urramóidh gach Páirtí na caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha, lena n-áirítear Treoirlínte ECFE
 maidir le Rialachas Corparáideach Fiontar faoi Úinéireacht Stáit, agus bainfidh sé an úsáid is fearr is
 féidir astu.
 2. Maidir le haon chomhlacht rialála atá bunaithe agus coinnithe ar bun ag an bPáirtí sin, nó
 aon chomhlacht eile a bhfuil feidhm rialála á feidhmiú aige, áiritheoidh gach Páirtí:
 (a) go mbeidh sé neamhspleách ar aon cheann de na fiontair atá faoi rialú an chomhlachta sin,
 agus nach mbeidh sé cuntasach dó; agus
 (b) in imthosca comhchosúla, go ngníomhaíonn sé go neamhchlaonta i ndáil le gach fiontar a
 rialaítear ag an gcomhlacht sin, lena n-áirítear eintitis atá cumhdaithe;déanfar an
 neamhchlaontacht lena bhfeidhmíonn an comhlacht a fheidhmeanna rialála a mheasúnú de
 réir patrún nó cleachtas ginearálta de chuid an chomhlachta sin.
 61
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní bheidh feidhm ag an mír seo maidir le ceannach nó díol scaireanna,
 stoic nó cineálacha eile cothromais ag eintiteas cumhdaithe mar mhodh lena rannpháirtíocht chothromais i
 bhfiontar eile.
 223
 ---pagebreak--- Maidir leis na hearnálacha sin inar chomhaontaigh na Páirtithe oibleagáidí sonracha a bhaineann le
 comhlacht den sórt sin sa Chomhaontú seo, is ag forálacha ábhartha an Chomhaontaithe seo a
 bheidh forlámhas.
 3. Cuirfidh gach Páirtí a dhlíthe agus a rialacháin i bhfeidhm maidir le heintitis atá cumhdaithe
 ar mhodh comhsheasmhach, neamh-idirdhealaitheach.
 Airteagal 4.7: Malartú faisnéise
 1. Aon Pháirtí a mbeidh cúis aige chun a chreidiúint go bhfuil dochar á dhéanamh dá leasanna
 faoin gCaibidil seo ag gníomhaíochtaí tráchtála eintitis faoi chumhdach de chuid an Pháirtí eile,
 féadfaidh sé a iarraidh i scríbhinn ar an bPáirtí eile faisnéis a chur ar fáil maidir le gníomhaíochtaí
 tráchtála an eintitis sin a bhaineann le feidhmiú fhorálacha na Caibidle seo i gcomhréir le mír 2.
 2. Ar choinníoll go n-áireofar san iarraidh dá dtagraítear i mír 1 míniú ar conas a d'fhéadfadh
 gníomhaíochtaí an eintitis difear a dhéanamh do leasanna an Pháirtí is iarratasóir faoin gCaibidil seo,
 agus go gcuirfear in iúl ann na catagóirí d’fhaisnéis seo a leanas atá le cur ar fáil, cuirfidh an Páirtí is
 faighteoir iarrata an fhaisnéis arna hiarraidh ar fáil:
 (a) úinéireacht agus struchtúr vótála an eintitis, lena léirítear céatadán na scaireanna agus
 céatadán carnach na gceart vótála atá ag an bPáirtí is faighteoir iarrata agus ag a eintitis faoi
 chumhdach san eintiteas;
 (b) tuairisc ar aon scaireanna speisialta nó ar aon chearta vótála speisialta nó cearta eile atá i
 seilbh an Pháirtí is faighteoir iarrata, i seilbh a eintiteas faoi chumhdach, a mhéid atá na cearta
 sin éagsúil leis na cearta a ghabhann le scaireanna coiteanna ginearálta an eintitis;
 (c) tuairisc ar struchtúr eagraíochtúil an eintitis agus ar chomhdhéanamh a bhoird stiúrthóirí nó
 aon chomhlachta choibhéisigh;
 (d) tuairisc ar na ranna rialtais nó ar na comhlachtaí poiblí a rialaíonn an t-eintiteas nó a dhéanann
 faireachán air, tuairisc ar na ceanglais tuairiscithe a fhorchuireann na ranna nó na comhlachtaí
 poiblí sin air, agus cearta agus cleachtais na rann sin nó na gcomhlachtaí poiblí sin maidir le
 feidhmeannaigh shinsearacha agus comhaltaí dá bhord stiúrthóirí nó aon chomhlacht
 coibhéiseach a cheapadh, a bhriseadh as a phost nó a luach saothair a thabhairt dóibh;
 (e) ioncam bliantúil agus sócmhainní iomlána an eintitis thar an tréimhse trí bliana is déanaí a
 bhfuil faisnéis ar fáil ina leith;
 (f) aon saoirseachtaí, díolúintí agus bearta gaolmhara as a dtairbhíonn an t-eintiteas faoi dhlíthe
 agus rialacháin an Pháirtí is faighteoir iarrata;
 (g) aon fhaisnéis bhreise maidir leis an eintiteas atá ar fáil go poiblí, lena n-áirítear tuarascálacha
 airgeadais bliantúla agus iniúchtaí tríú páirtí.
 3. Le míreanna 1 agus 2 ní chuirtear de cheangal ar Pháirtí faisnéis rúnda a nochtadh, a
 mbeadh a nochtadh ar neamhréir lena dhlíthe agus lena rialacháin féin, lena gcuirfí bac ar
 fhorfheidhmiú an dlí, nó a bheadh contrártha ar shlí eile do leas an phobail nó a chuirfeadh i gcion
 leasanna tráchtála dlisteanacha fiontar áirithe.
 4. Mura bhfuil an fhaisnéis arna hiarraidh ar fáil, déanfaidh an Páirtí is faighteoir iarrata na
 cúiseanna nach bhfuil an fhaisnéis sin ar fáil a chur ar fáil don Pháirtí is iarratasóir i scríbhinn.
 224
 ---pagebreak--- Caibidil a cúig: Cánachas
 Airteagal 5.1: Dea-rialachas
 Aithníonn na Páirtithe agus geallann siad go gcuirfidh siad prionsabail an dea-rialachais chun
 feidhme i réimse an chánachais, go háirithe na caighdeáin dhomhanda maidir le trédhearcacht agus
 malartú faisnéise agus iomaíocht chóir cánachais. Athdhearbhaíonn na Páirtithe go dtacaíonn siad le
 Plean Gníomhaíochta ECFE maidir le Creimeadh an Bhoinn agus Aistriú Brabúis (BEPS) agus
 dearbhaíonn siad go bhfuil siad tiomanta íoschaighdeáin ECFE i gcoinne CBAB a chur chun feidhme.
 Cuirfidh na Páirtithe dea-rialachas i gcúrsaí cánach chun cinn, feabhsóidh siad an comhar
 idirnáisiúnta i réimse an chánachais agus éascóidh siad bailiú an ioncaim ó chánacha.
 Airteagal 5.2: Caighdeáin chánachais
 1. Ní dhéanfaidh Páirtí leibhéal na cosanta dá bhforáiltear ina reachtaíocht a lagú ná a laghdú
 ag deireadh na hidirthréimhse faoi bhun an leibhéil dá bhforáiltear sna caighdeáin agus sna rialacha
 a comhaontaíodh in ECFE ag deireadh na hidirthréimhse, maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) faisnéis a mhalartú, bíodh sé go n-iarrtar sin go spontáineach nó go huathoibríoch, faoi
 chuntais airgeadais, faoi rialuithe maidir le cáin trasteorann, faoi thuarascálacha de réir tíre
 idir riaracháin chánach agus faoi shocruithe pleanála cánach trasteorann a d'fhéadfadh a
 bheith ann;
 (b) rialacha maidir le teorannú úis, cuideachtaí coigríche rialaithe agus neamhréireanna
 hibrideacha.
 2. Ní dhéanfaidh Páirtí an leibhéal cosanta dá bhforáiltear ina reachtaíocht a lagú ná a laghdú
 ag deireadh na hidirthréimhse, i leith tuairisciú poiblí de réir tíre ag institiúidí creidmheasa agus ag
 gnólachtaí infheistíochta, seachas gnólachtaí infheistíochta beaga neamh-idirnasctha.
 Airteagal 5.3: Réiteach Díospóidí
 Ní bheidh an Chaibidil seo faoi réir réiteach díospóidí faoi Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a
 Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha cothrománacha].
 Caibidil a sé: Caighdeáin saothair agus shóisialta
 Airteagal 6.1: Sainmhíniú
 1. Chun críocha na Caibidle seo, ciallaíonn ‘leibhéil chosanta saothair agus sóisialta’ na leibhéil
 chosanta a thugtar go foriomlán i ndlí agus caighdeáin Páirtí62, i ngach ceann de na réimse seo a
 leanas:
 (a) cearta bunúsacha ag an obair;
 (b) caighdeáin sláinte agus sábháilteachta ag an obair;
 (c) dálaí córa oibre agus caighdeáin chóra fostaíochta;
 62
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, níl feidhm ag an gCaibidil seo ná ag Airteagal 9.4 [Athchothromú] maidir
 le dlí agus caighdeáin na bPáirtithe a bhaineann le slándáil shóisialta agus pinsin ..
 225
 ---pagebreak--- (d) cearta faisnéise agus comhairliúcháin ar leibhéal an chuideach; nó
 (e) gnóthais a athstruchtúrú.
 2. I dtaca leis an Aontas, ciallaíon ‘leibhéil chosanta saothair agus sóisialta’ an leibhéal cosanta
 saothair agus an leibhéal sóisialta cosanta is infheidhme maidir leis na Ballstáit uile agus atá i
 gcoiteann acu.
 Airteagal 6.2: Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil chosanta
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe ceart gach Páirtí a bheartais agus a thosaíochtaí a shocrú sna
 réimsí a chumhdaítear leis an gCaibidil seo, na leibhéil chosanta saothair agus sóisialta a mheasann
 sé a bheith iomchuí a chinneadh agus a dhlí agus a bheartais a ghlacadh nó a mhodhnú ar bhealach
 atá i gcomhréir le gealltanais idirnáisiúnta gach Páirtí, lena n-áirítear a ghealltanais faoin gCaibidil
 seo.
 2. Ní dhéanfaidh Páirtí a leibhéil chosanta saothair agus sóisialta a lagú ná a laghdú, ar
 bhealach a dhéanfaidh difear do thrádáil nó d’infheistíocht idir Páirtithe, ar leibhéil iad atá faoi bhun
 na leibhéal atá i bhfeidhm ag deireadh na hidirthréimhse, lena n-áirítear trí mhainneachtain a dhlí
 agus a chaighdeáin a fhorfheidhmiú go héifeachtach.
 3. Aithníonn na Páirtithe go gcoinníonn gach Páirtí an ceart chun rogha réasúnach a fheidhmiú
 agus cinntí bona fide a dhéanamh maidir le hacmhainní forfheidhme saothair a leithdháileadh ar dhlí
 saothair eile a meastar go bhfuil tosaíochtaí níos airde aige, ar choinníoll nach bhfuil feidhmiú na
 sainrogha sin, agus na cinntí sin, neamh-chomhsheasmhach lena oibleagáidí faoin gCaibidil seo.
 4. Leanfaidh na Páirtithe dá ndícheall a leibhéil chosanta saothair agus sóisialta féin dá
 dtagraítear sa gCaibidil seo a mhéadú.
 Airteagal 6.3: Forfheidhmiú
 Chun críocha forfheidhmithe dá dtagraítear in Airteagal 6.2 [Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil na
 cosanta] beidh córas i bhfeidhm agus á choinneáil ar bun ag gach Páirtí i ndáil le forfheidhmiú
 éifeachtach intíre agus, go háirithe, córas éifeachtach cigireachtaí saothair i gcomhréir lena
 ghealltanais idirnáisiúnta a bhaineann le dálaí oibre agus le hoibrithe a chosaint; déanfaidh gach
 Páirtí a áirithiú go mbeidh imeachtaí riaracháin agus breithiúnacha ar fáil a thugann deis d’údaráis
 phoiblí agus do dhaoine aonair a bhfuil sé d’acmhainn acu caingne a thionscnamh go tráthúil i
 gcoinne sáruithe ar dhlí an tsaothair agus ar chaighdeáin shóisialta; agus déanfaidh gach Páirtí foráil
 maidir le réitigh iomchuí éifeachtacha, lena n-áirítear faoiseamh eatramhach, chomh maith le
 smachtbhannaí comhréireacha agus athchomhairleacha. I gcur chun feidhme agus i bhforfheidhmiú
 Airteagal 6.2 [Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil na cosanta] urramóidh gach Páirtí ról agus uathriail na
 gcomhpháirtithe sóisialta ar an leibhéal náisiúnta, i gcás inarb ábhartha, i gcomhréir leis an dlí agus
 leis an gcleachtas is infheidhme.
 Airteagal 6.4: Réiteach Díospóidí
 1. Déanfaidh na Páirtithe gach iarracht trí idirphlé, trí chomhairliúchán, trí mhalartú faisnéise
 agus trí chomhar chun aghaidh a thabhairt ar aon easaontas maidir le cur i bhfeidhm na Caibidle
 seo.
 2. De mhaolú ar Theideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus
 forálacha cothrománacha], i gcás díospóid idir na Páirtithe maidir le cur i bhfeidhm na Caibidle seo,
 226
 ---pagebreak--- rachaidh na Páirtithe ar iontaoibh na nósanna imeachta um réiteach díospóide go heisiach arna
 mbunú faoi Airteagail 9.1 [Comhairliúcháin], Airteagal 9.2 [Painéal saineolaithe] agus Airteagal 9.3
 [Painéal saineolaithe le haghaidh réimsí neamh-chúlchéimnithe] den Theideal seo.
 Caibidil a seacht: An comhshaol agus an aeráid
 Airteagal 7.1: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na Caibidile seo ciallaíonn ‘leibhéil chosanta comhshaoil’ na leibhéil chosanta a
 sholáthraítear ar an iomlán i ndlí Páirtí arb é is aidhm dóibh an comhshaol a chosaint, lena n-áirítear
 baol do bheatha an duine nó do shláinte an duine ó thionchair ar an gcomhshaol a chosc , lena n-
 áirítear i ngach ceann de na réimsí seo a leanas:
 (a) astaíochtaí tionsclaíocha;
 (b) astaíochtaí aeir agus cáilíocht an aeir;
 (c) caomhnú an dúlra agus na bithéagsúlachta;
 (d) bainistiú dramhaíola;
 (e) cosaint agus caomhnú an chomhshaoil uiscigh;
 (f) cosaint agus caomhnú an chomhshaoil mhuirí;
 (g) cosc, laghdú agus díothú rioscaí do shláinte an duine nó an ainmhí, nó don chomhshaol de
 dheasca substaintí ceimiceacha a tháirgeadh, a úsáid, a scaoileadh agus a dhiúscairt; nó
 (h) bainistiú a dhéanamh ar thionchair ó tháirgeadh talmhaíochta nó bia ar an gcomhshaol, go
 háirithe trí antaibheathaigh agus dí-éilliú a úsáid.
 2. I dtaca leis an Aontas, ciallaíonn ‘leibhéil chosanta an chomhshaoil’ an leibhéal cosanta is
 infheidhme maidir leis na Ballstáit uile agus atá i gcoiteann acu.
 3. Chun críocha na Caibidle seo, ciallaíonn ‘leibhéil chosanta na haeráide’ na leibhéil chosanta
 maidir le hastaíochtaí agus aistriú gás ceaptha teasa agus deireadh a chur le substaintí a ídíonn ózón.
 Maidir le gáis cheaptha teasa, ciallaíonn sé sin:
 (a) i ndáil leis an Aontas, an sprioc 40 % maidir leis an ngeilleagar ar fad 2030, lena n-áirítear córas
 an Aontais um phraghsáil carbóin;
 (b) i ndáil leis an Ríocht Aontaithe, sciar uile-gheilleagair na Ríochta Aontaithe den sprioc sin le
 haghaidh 2030, lena n-áirítear córas um phraghsáil carbóin na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal 7.2: Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil chosanta
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe ceart gach Páirtí a bheartais agus a thosaíochtaí a shocrú sna
 réimsí a chumhdaítear leis an gCaibidil seo, na leibhéil chosanta comhshaoil agus aeráide a
 mheasann sé a bheith iomchuí a chinneadh agus a dhlí agus a bheartais a ghlacadh nó a mhodhnú ar
 bhealach atá i gcomhréir le gealltanais idirnáisiúnta gach Páirtí, lena n-áirítear a ghealltanais faoin
 gCaibidil seo.
 227
 ---pagebreak--- 2. Ní dhéanfaidh Páirtí a leibhéil chosanta comhshaoil nó aeráide a lagú ná a laghdú, ar
 bhealach a dhéanfaidh difear do thrádáil nó d’infheistíocht idir Páirtithe, ar leibhéil iad atá faoi bhun
 na leibhéal atá i bhfeidhm ag deireadh na hidirthréimhse, lena n-áirítear trí mhainneachtain a dhlí
 comhshaoil agus aeráide agus a chaighdeáin chomhshaoil agus aeráide a fhorfheidhmiú go
 héifeachtach.
 3. Aithníonn na Páirtithe go gcoinníonn gach Páirtí an ceart chun rogha réasúnach a fheidhmiú
 agus cinntí bona fide a dhéanamh maidir le hacmhainní forfheidhme comhshaoil a leithdháileadh ar
 dhlí comhshaoil eile a meastar go bhfuil tosaíochtaí níos airde aige, ar choinníoll nach bhfuil
 feidhmiú na sainrogha sin, agus na cinntí sin, neamh-chomhsheasmhach lena oibleagáidí faoin
 gCaibidil seo.
 4. Chun críocha na Caibidile seo, a mhéid a fhoráiltear do spriocanna i ndlí comhshaoil Páirtí
 sna réimsí atá liostaithe in Airteagal 7.1 [Sainmhínithe], áirítear iad ar leibhéil chosanta nó cosanta
 aeráide de chuid Páirtí [ ag deireadh na hidirthréimhse]. Áirítear ar na spriocanna sin na cinn sin a
 bhfuil sé beartaithe iad a bhaint amach do dháta i ndiaidh [dheireadh na hidirthréimhse]. Beidh
 feidhm ag an mír seo freisin maidir le substaintí a ídíonn ózón.
 5. Leanfaidh na Páirtithe dá ndícheall a leibhéil chosanta comhshaoil a leibhéil chosanta
 aeráide dá dtagraítear sa Chaibidil seo a mhéadú faoi seach dá dtagraítear sa Roinn seo.
 Airteagal 7.3: Praghsáil carbóin
 1. Beidh córas éifeachtúil praghsála carbóin i bhfeidhm ag gach Páirtí amhail ar an 1 Eanáir
 2021.
 2. Cumhdófar le gach córas astaíochtaí gás ceaptha teasa ó ghiniúint leictreachais, ó ghiniúint
 teasa, ó thionscal agus ó eitlíocht.
 3. Le héifeachtacht chórais phraghsála carbóin na bPáirtithe faoi seach, seasfaidh siad leis an
 leibhéal cosanta dá bhforáiltear in Airteagal 7.2 [Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil chosanta]
 4. De mhaolú ar mhír 2, áireofar an eitlíocht laistigh de dhá bhliain ar a dhéanaí mura bhfuil sí
 san áireamh cheana féin. Cumhdófar faoi raon feidhme chóras an Aontais um phraghsáil carbóin
 eitiltí a imíonn ón Limistéar Eorpach Eacnamaíoch go dtí an Ríocht Aontaithe.
 5. Coinneoidh gach Páirtí a chóras praghsála carbóin a mhéid is uirlis éifeachtach do gach Páirtí
 sa chomhrac in aghaidh an athraithe aeráide é agus seasfaidh sé ar aon nós leis an leibhéal cosanta
 dá bhforáiltear in Airteagal 7.2 [Neamh-chúlchéimniú ó leibhéil chosanta]
 6. Comhoibreoidh na Páirtithe maidir le praghsáil charbóin. Tabharfaidh siad aird
 thromchúiseach ar a gcórais phraghsála carbóin faoi seach a nascadh ar bhealach a chaomhnóidh
 sláine na gcóras sin agus lena ndéanfar foráil maidir leis an bhféidearthacht a n-éifeachtacht a
 mhéadú.
 Airteagal 7.4: Prionsabail eile maidir leis an gComhshaol agus leis an Aeráid
 1. Ag cur san áireamh go bhfuil bithsféar comhchoiteann i ndáil le truailliú trasteorann ag an
 Aontas agus ag an Ríocht Aontaithe, geallann gach Páirtí na prionsabail chomhshaoil a aithnítear go
 hidirnáisiúnta a urramú, amhail i nDearbhú Rio maidir leis an gComhshaol agus leis an bhForbairt,
 arna ghlacadh i Rio de Janeiro an 14 Meitheamh 1992 (‘Dearbhú Rio maidir leis an gComhshaol agus
 Forbairt 1992’) agus i gcomhaontuithe iltaobhacha comhshaoil, lena n-áirítear i gCreat-
 228
 ---pagebreak--- Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide, arna dhéanamh i Nua-Eabhrac an 9
 Bealtaine 1992 (‘UNFCCC’) agus sa Choinbhinsiún maidir leis an Éagsúlacht Bhitheolaíoch, arna
 dhéanamh i Rio de Janeiro an 5 Meitheamh 1992 (an ‘Coinbhinsiún maidir leis an Éagsúlacht
 Bhitheolaíoch’), go háirithe:
 (a) an prionsabal gur cheart cosaint an chomhshaoil a bheith ina dhlúthchuid de dhéanamh
 beartas, lean n-áirítear trí bhíthin measúnuithe tionchair;
 (b) prionsabal na gníomhaíochta coisc chun damáiste don chomhshaol a sheachaint;
 (c) an cur chuige réamhchúraim dá dtagraítear in Airteagal 1.2(2) [An ceart chun rialáil a
 dhéanamh, cur chuige réamhchúraim agus faisnéis eolaíoch agus theicniúil];
 (d) an prionsabal gur cheart tosaíocht a thabhairt do bhearta chun damáiste don chomhshaol a
 leigheas ag an bhfoinse; agus
 (e) an prionsabal gurb é nó í údar an truaillithe a íocfaidh as.
 2. Athdhearbhaíonn na Páirtithe a ngealltanais faoi seach maidir le nósanna imeachta chun
 meastóireacht a dhéanamh ar an tionchar is dócha a bheidh ag gníomhaíocht bheartaithe ar an
 gcomhshaol, agus i gcás inar dócha go mbeidh éifeachtaí suntasacha comhshaoil ag tionscadail,
 pleananna agus cláir shonraithe, lena n-áirítear éifeachtaí sláinte, lena n-áirítear measúnú tionchair
 ar an gcomhshaol nó measúnú straitéiseach chomhshaoil, de réir mar is iomchuí.
 3. Is éard a bheidh sna nósanna imeachta sin, i gcás inarb iomchuí agus i gcomhréir le dlíthe
 Páirtí, cinneadh raon feidhme tuarascála ar an gcomhshaol agus ullmhúchán na tuarascála sin,
 rannpháirtíocht agus comhairliúcháin phoiblí a dhéanamh agus an tuarascáil ar an gcomhshaol agus
 torthaí rannpháirtíocht an phobail agus comhairliúcháin sa tionscadal lenar toilíodh, nó plean nó clár
 glactha a chur san áireamh.
 Airteagal 7.5: Forfheidhmiú
 1. Chun críocha an fhorfheidhmithe dá dtagraítear in Airteagal 7.2 [Neamh-chúlchéimniú ó
 leibhéil chosanta] , déanfaidh gach Páirtí, i gcomhréir lena dhlíthe, a áirithiú:
 (a) go dtabharfaidh údaráis náisiúnta, atá inniúil an dlí ábhartha maidir leis an gcomhshaol agus
 maidir leis an aeráid a fhorfheidhmiú, aird chuí ar sháruithe líomhnaithe ar an dlí sin a thagann
 ar a n-aire; Beidh leigheasanna leordhóthanacha éifeachtacha ar fáil do na húdaráis sin, lena
 n-áirítear faoiseamh urghaire agus smachtbhannaí comhréireacha agus athchomhairleacha
 más iomchuí; agus
 (b) beidh imeachtaí náisiúnta riaracháin nó breithiúnacha ar fáil do dhaoine nádúrtha agus
 dlítheanacha a bhfuil leas leordhóthanach acu chun caingne a thionscnamh in aghaidh
 sáruithe ar an dlí sin agus chun leigheasanna éifeachtacha a lorg, lena n-áirítear faoiseamh
 urghaire, agus nuair nach bhfuil na himeachtaí toirmeascach ó thaobh costais de agus nuair a
 sheoltar iad ar bhealach cóir, cothrom agus trédhearcach.
 Airteagal 7.6: Comhar maidir le faireachán agus forfheidhmiú
 Áiritheoidh na Páirtithe go mbuailfidh an Coimisiún Eorpach agus comhlachtaí maoirseachta na
 Ríochta Aontaithe le chéile go rialta agus go gcomhoibreoidh siad chun faireachán agus forfheidhmiú
 229
 ---pagebreak--- éifeachtach a dhéanamh ar an dlí maidir leis an gcomhshaol agus an aeráid dá dtagraítear in
 Airteagal 7.2 [Neamh-chúlchéimniú ó na leibhéil chosanta].
 Airteagal 7.7: Réiteach Díospóidí
 1. Déanfaidh na Páirtithe gach iarracht trí idirphlé, trí chomhairliúchán, trí mhalartú faisnéise
 agus trí chomhar chun aghaidh a thabhairt ar aon easaontas maidir le cur i bhfeidhm na Caibidle
 seo.
 2. De mhaolú ar Theideal I de Chuid a Sé, i gcás díospóid idir na Páirtithe maidir le cur i
 bhfeidhm na Caibidle seo, rachaidh na Páirtithe ar iontaoibh na nósanna imeachta um réiteach
 díospóide go heisiach arna mbunú faoi Airteagal 9.1 [Comhairliúcháin] agus faoi Airteagal 9.2
 [Painéal saineolaithe] agus Airteagal 9.3 [Painéal saineolaithe le haghaidh réimsí neamh-
 chúlchéimnithe] den Teideal seo.
 Caibidil a hocht: Ionstraimí eile le haghaidh na trádála agus na forbartha inbhuanaithe
 Airteagal 8.1: Comhthéacs agus cuspóirí
 1. Meabhraíonn na Páirtithe Clár 21 agus Dearbhú Rio maidir leis an gComhshaol agus leis an
 bhForbairt 1992, Plean Cur Chun Feidhme an Chruinnithe Mhullaigh Dhomhanda um Fhorbairt
 Inbhuanaithe Johannesburg 2002, Dearbhú na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) maidir le
 Ceartas Sóisialta don Domhandú Cothrom, arna ghlacadh sa Ghinéiv an 10 Meitheamh 2008 ag an
 gComhdháil Idirnáisiúnta Saothair ag a 97ú Seisiún, (‘Dearbhú EIS maidir le Ceartas Sóisialta le
 haghaidh an Domhandaithe Chóir na bliana 2008’), an Doiciméad Deiridh ó Chomhdháil na Náisiún
 Aontaithe maidir leis an bhForbairt Inbhuanaithe 2012 dar teideal ‘The Future We Want’ [An
 Todhchaí atá Uainn] a formhuiníodh le Rún 66/288 ó Chomhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe
 agus a glacadh an 27 Iúil 2012, agus Clár Oibre 2030 na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt
 Inbhuanaithe a glacadh le Rún 70/1 ó Chomhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe an 25 Meán
 Fómhair 2015 agus Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe a ghabhann leis.
 2. I bhfianaise mhír 1, is é cuspóir na Caibidle seo comhtháthú na forbartha inbhuanaithe a
 fheabhsú, go háirithe na gnéithe saothair agus comhshaoil di, i gcaidreamh trádála agus
 infheistíochta na bPáirtithe agus sa mhéid sin gealltanais na bPáirtithe faoi Chaibidil 6 [Caighdeáin
 saothair agus caighdeáin shóisialta] agus Caibidil 7 [An comhshaol agus an aeráid].
 Airteagal 8.2: Trédhearcacht
 1. Leagann na Páirtithe béim ar a thábhachtaí atá sé trédhearcacht a áirithiú mar ghné
 riachtanach chun rannpháirtíocht an phobail a chur chun cinn agus chun faisnéis a phoibliú i
 gcomhthéacs na Caibidle seo. I gcomhréir lena ndlíthe agus a rialacháin, déanfaidh gach Páirtí na
 nithe seo a leanas le forálacha na Caibidle seo, Chaibidil IX [Trédhearcacht] agus Chaibidil X [Dea-
 Chleachtais Rialála]:
 (a) a chinntiú go ndéanfar aon bheart a mbeidh feidhm ghinearálta leis chun cuspóirí na Caibidle
 seo a bhaint amach a riaradh ar mhodh trédhearcach, lena n-áirítear trí dheiseanna
 réasúnacha agus dóthain ama a chur ar fáil don phobal chun a dtuairimí a thabhairt, agus trí
 na bearta sin a fhoilsiú;
 (b) a chinntiú go dtabharfar rochtain don phobal i gcoitinne ar fhaisnéis ábhartha faoin
 gcomhshaol atá i seilbh údarás poiblí nó a shealbhaíonn údaráis phoiblí, chomh maith le
 230
 ---pagebreak--- scaipeadh gníomhach na faisnéise sin ar an bpobal i gcoitinne a chinntiú trí mheán
 leictreonach;
 (c) spreagfaidh gach Páirtí díospóireacht phoiblí le gníomhaithe neamhstáit agus ina measc maidir
 le beartais a fhorbairt agus a shainiú a bhféadfadh sé a bheith ina thoradh orthu go nglacfadh
 a údaráis phoiblí dlí atá ábhartha don Chaibidil seo; Áirítear leis sin, i ndáil leis an gcomhshaol,
 rannpháirtíocht phoiblí i dtionscadail, i bpleananna agus i gcláir; agus
 (d) feasacht an phobail ar a dhlíthe agus a chaighdeáin is iomchuí maidir leis an gCaibidil seo a
 chur chun cinn, mar aon le nósanna imeachta forfheidhmithe agus comhlíonta, trí bhearta a
 dhéanamh chun eolas agus tuiscint an phobail a chur chun cinn; i ndáil le dlíthe agus
 caighdeáin saothair, áirítear leis sin oibrithe, fostóirí agus a n-ionadaithe.
 Airteagal 8.3: Caighdeáin agus comhaontuithe iltaobhacha saothair
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe a thiomanta atá siad forbairt na trádála idirnáisiúnta a chur chun
 cinn ar bhealach a gcuideoidh le hobair chuibhiúil do chách, mar a cuireadh in iúl i nDearbhú na
 hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair maidir le Ceartas Sóisialta do Dhomhandú Cothrom 2008.
 2. I gcomhréir le Bunreacht na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) agus le Dearbhú EIS
 maidir le Prionsabail Bhunúsacha agus Cearta Bunúsacha ag an Obair agus leis an méid a lean as,
 arna ghlacadh ag an gComhdháil Idirnáisiúnta Saothair ag an 86ú Seisiún di sa Ghinéiv an 18
 Meitheamh 1998, gealann gach Páirtí na croíchaighdeáin saothair a aithnítear go hidirnáisiúnta a
 urramú, a chur chun cinn agus a chur chun feidhme go héifeachtach, mar a shainítear i
 gCoinbhinsiúin bhunúsacha EIS, arb iad:
 (a) saoirse comhlachais agus aitheantas éifeachtach don cheart chun margála comhchoitinne;
 (b) gach cineál saothair éignithe nó éigeantaigh a dhíchur;
 (c) deireadh a chur go héifeachtach le saothar leanaí; agus
 (d) idirdhealú a dhíchur i leith fostaíochta agus gairm bheatha.
 3. Déanfaidh gach Páirtí iarrachtaí leanúnacha seasta chun Coinbhinsiúin bhunúsacha EIS a
 dhaingniú mura bhfuil sé sin déanta acu go fóill.
 4. Déanfaidh na Páirtithe faisnéis a mhalartú go rialta agus de réir mar is iomchuí maidir le
 cásanna agus dul chun cinn faoi seach na mBallstát agus na Ríochta Aontaithe i ndáil le daingniú
 Choinbhinsiúin nó phrótacail EIS, arna n-aicmiú a bheith cothrom le dáta ag EIS, agus daingniú na
 Cairte Sóisialta Eorpaí athbhreithnithe agus ionstraimí idirnáisiúnta gaolmhara eile.
 5. Gealann gach Páirtí Coinbhinsiúin EIS bhunúsacha uile a chur chun feidhme, atá daingnithe
 ag an Ríocht Aontaithe agus ag Ballstáit an Aontais faoi seach chomh maith leis na forálacha éagsúla
 den Chairt Shóisialta Eorpach atá glactha ag Ballstáit an Aontais agus ag an Ríocht Aontaithe faoi
 seach, ina gcáil mar bhaill de Chomhairle na hEorpa63.
 63
 Coinníonn gach Páirtí a cheart chun a thosaíochtaí, a bheartais agus an leithdháileadh acmhainní a
 chinneadh i gcur chun feidhme éifeachtach Choinbhinsiúin EIS agus fhorálacha ábhartha Chairt Shóisialta na
 hEorpa ar bhealach atá i gcomhréir lena ghealltanais idirnáisiúnta, lena n-áirítear iad siúd faoin Teideal seo.
 231
 ---pagebreak--- 6. Déanfaidh gach Páirtí an Clár Oibre um Obair Chuibhiúil EIS a chur chun cinn trína dhlíthe
 agus a chleachtais féin mar a leagtar amach i nDearbhú na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair maidir
 le Ceartas Sóisialta do Dhomhandú Cothrom 2008 (an ‘Clár Oibre um Obair Chuibhiúil’) agus i
 gcomhréir le Coinbhinsiúin ábhartha EIS, agus gealltanais idirnáisiúnta eile, go háirithe maidir leis an
 méid seo a leanas:
 (a) dálaí cuibhiúla oibre do chách, maidir le, inter alia, pá agus tuilleamh, uaireanta oibre, saoire
 mháithreachais agus dálaí oibre eile;
 (b) sláinte agus sábháilteacht ag an obair, lena n-áirítear gortú ceirde nó breoiteacht cheirde a
 chosc agus cúiteamh i gcás gortú nó breoiteacht den sórt sin; agus
 (c) neamh-idirdhealú i leith coinníollacha oibre, lena n-áirítear i gcás oibrithe imirceacha.
 7. Déanfaidh gach Páirtí idirphlé sóisialta faoi chúrsaí saothair a chosaint agus a chur chun cinn
 i measc oibrithe agus fostóirí, agus i measc a n-eagraíochtaí faoi seach, agus le húdaráis rialtais
 ábhartha.
 8. Oibreoidh na Páirtithe le chéile ar ghnéithe a bhaineann le trádáil de bheartais agus de
 bhearta saothair, lena n-áirítear i bhfóraim iltaobhacha, amhail EIS, de réir mar is iomchuí. Féadfaidh
 comhar den sórt seo, inter alia, an méid seo a leanas a chumhdach:
 (a) gnéithe a bhaineann le trádáil de chur chun feidhme Choinbhinsiúin bhunúsacha EIS,
 Choinbhinsiúin tosaíochta EIS agus Choinbhinsiúin EIS eile atá cothrom le dáta;
 (b) gnéithe de Chlár Oibre um Obair Chuibhiúil EIS a bhaineann le trádáil, lena n-áirítear maidir
 leis na hidirnaisc idir trádáil agus fostaíocht iomlán tháirgiúil, coigeartú mhargadh an tsaothair,
 croíchaighdeáin saothair, obair chuibhiúil sna slabhraí soláthair domhanda, cosaint shóisialta
 agus cuimsiú sóisialta, idirphlé sóisialta agus comhionannas inscne;
 (c) tionchar an dlí saothair agus na gcaighdeán saothair ar thrádáil agus ar infheistíocht; nó
 tionchar an dlí trádála agus infheistíochta ar an saothar;
 (d) idirphlé agus comhroinnt faisnéise faoi na forálacha saothair i gcomhthéacs a gcomhaontuithe
 trádála faoi seach, agus a gcur chun feidhme; agus
 (e) comhar d'aon chineál eile a mheastar a bheith cuí.
 9. Breithneoidh na Páirtithe aon tuairimí a sholáthróidh ionadaithe de chuid oibrithe, fostóirí
 agus eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus réimsí comhair á sainaithint acu agus gníomhaíochtaí
 comhair á ndéanamh acu.
 Airteagal 8.4: Comhaontuithe comhshaoil iltaobhacha
 1. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le Comhthionól Comhshaoil de chuid na
 Náisiún Aontaithe (UNEA) de Chlár Comhshaoil na Náisiún Aontaithe (UNEP) agus le rialachas agus
 Ghlac Comhairle na hEorpa, a bunaíodh in 1949, Cairt Shóisialta na hEorpa in 1961, a ndearnadh athbhreithniú
 uirthi in 1996. Tá Cairt Shóisialta na hEorpa daingnithe ag gach Ballstát ina leagan bunaidh nó ina leagan
 athbhreithnithe. I gcás na Ríochta Aontaithe, is do leagan bunaidh 1961 a thagraíonn an tagairt do Chairt
 Shóisialta na hEorpa i mír 5.
 232
 ---pagebreak--- comhaontuithe iltaobhacha comhshaoil mar fhreagairt ón gcomhphobal idirnáisiúnta ar dhúshláin
 chomhshaoil dhomhanda nó réigiúnacha agus leagann siad béim ar an ngá atá ann an
 chomhthacaíocht fhrithpháirteach idir beartais trádála agus beartais, rialacha agus bearta
 comhshaoil a fheabhsú.
 2. I bhfianaise mhír 1, gealann gach Páirtí na comhaontuithe iltaobhacha comhshaoil, na
 prótacail agus na leasuithe atá daingnithe aige ina dhlí agus ina chleachtais a chur chun feidhme go
 héifeachtach.
 3. Malartóidh na Páirtithe faisnéis maidir leis na nithe seo a leanas go rialta gus de réir mar is
 iomchuí:
 (a) a gcásanna féin maidir le comhaontuithe comhshaoil iltaobhacha a dhaingniú agus a chur chun
 feidhme, lena n-áirítear na prótacail agus na leasuithe a bhaineann leo;
 (b) caibidlí leanúnacha maidir le comhaontuithe comhshaoil iltaobhacha nua; agus
 (c) na tuairimí atá ag gach Páirtí faoi seach maidir le bheith ina pháirtí i gcomhaontuithe
 comhshaoil iltaobhacha breise.
 4. Athdhearbhaíonn na Páirtithe ceart gach Páirtí bearta a ghlacadh nó a choinneáil ar bun
 chun cuspóirí comhaontuithe iltaobhacha comhshaoil ar páirtí iontu é a chur chun cinn.
 Meabhraíonn na Páirtithe go bhféadfadh údar cuí a bheith le bearta arna nglacadh nó arna
 bhforfheidhmiú chun comhaontuithe comhshaoil iltaobhacha den sórt sin a chur chun feidhme faoi
 Airteagal EXC.1 [Eisceachtaí ginearálta] de Theideal XII [Eisceachtaí].
 5. Oibreoidh na Páirtithe le chéile chun an comhar eatarthu a neartú maidir le gnéithe de
 bheartais agus de bhearta i bhfóraim iltaobhacha, lena n-áirítear i bhFóram Ardleibhéil Polaitíochta
 na Náisiún Aontaithe um Fhorbairt Inbhuanaithe, UNEP, UNEA, comhaontuithe iltaobhacha
 comhshaoil, an Eagraíocht Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta (ICAO) nó EDT de réir mar is iomchuí.
 Féadfaidh comhar den sórt seo, inter alia, an méid seo a leanas a chumhdach:
 (a) tionscnaimh maidir le táirgeadh agus tomhaltas inbhuanaithe, lena n-áirítear na tionscnaimh
 sin arb é is aidhm dóibh geilleagar ciorclach agus fás glas agus laghdú ar thruailliú a chur chun
 cinn;
 (b) tionscnaimh chun earraí agus seirbhísí comhshaoil a chur chun cinn, lena n-áirítear trí aghaidh
 a thabhairt ar bhacainní gaolmhara taraife agus neamhtharaifí;
 (c) tionchar an dlí comhshaoil agus na gcaighdeán comhshaoil ar thrádáil agus ar infheistíocht; nó
 tionchar dhlí na trádála agus na hinfheistíochta ar an gcomhshaol;
 (d) cur chun feidhme Iarscríbhinn 16 a ghabhann leis an gCoinbhinsiún um Eitlíocht Shibhialta
 Idirnáisiúnta, arna dhéanamh in Chicago an 7 Nollaig 1944, agus bearta eile chun tionchar na
 heitlíochta ar an gcomhshaol a laghdú, lena n-áirítear i réimse na bainistíochta aerthráchta;
 agus
 (e) gnéithe eile a bhaineann le trádáil de chomhaontuithe comhshaoil iltaobhacha, lena n-áirítear
 a bprótacail, a leasuithe agus a gcur chun feidhme.
 6. Féadfar a áireamh leis an gcomhar de bhun mhír 5 malartuithe teicniúla, malartú faisnéise
 agus dea-chleachtais, tionscadail taighde, staidéir, tuarascálacha, comhdhálacha agus ceardlanna.
 233
 ---pagebreak--- 7. Déanfaidh na Páirtithe tuairimí nó ionchur ón bpobal agus ó gheallsealbhóirí leasmhara a
 bhreithniú maidir lena ngníomhaíochtaí comhair a shainiú agus a chur chun feidhme, agus féadfaidh
 siad ról breise a thabhairt do na geallsealbhóirí sin sna gníomhaíochtaí sin, de réir mar is iomchuí.
 Airteagal 8.5: Trádáil agus athrú aeráide
 1. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá sé gníomhaíocht phráinneach a dhéanamh chun an
 athrú aeráide agus a thionchar a chomhrac, agus aithníonn siad ról na trádála agus na
 hinfheistíochta chun an cuspóir sin a shaothrú, i gcomhréir le UNFCCC, le cuspóir agus spriocanna
 Chomhaontú Pháras a ghlac Comhdháil Pháirtithe Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir
 leis an Athrú Aeráide ag an 21d seisiún dá chuid (‘Comhaontú Pháras), agus le comhaontuithe
 comhshaoil iltaobhacha eile agus le hionstraimí iltaobhacha eile i réimse an athraithe aeráide.
 2. I bhfianaise mhí 1, maidir le gach Páirtí:
 (a) gealann sé UNFCCC agus Comhaontú Pháras 2015 arna ghlacadh fúthu arb é príomhaidhm
 amháin an fhreagairt dhomhanda ar an athrú aeráide a neartú agus an méadú ar an
 meánteocht dhomhanda a choimeád go mór faoi bhun 2 °C os cionn na leibhéal
 réamhthionsclaíoch agus iarrachtaí a shaothrú chun an méadú teochta a theorannú go 1.5 °C
 os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch, a chur chun feidhme go héifeachtach;
 (b) déanfaidh sé tacaíocht fhrithpháirteach a chur chun cinn i gcás beartais agus bearta trádála
 agus aeráide agus, ar an gcaoi sin, cur leis an aistriú i dtreo astaíochtaí ísle gás ceaptha teasa, i
 dtreo geilleagar atá éifeachtúil ó thaobh acmhainní de agus i dtreo forbairt atá seasmhach ó
 thaobh na haeráide de;
 (c) déanfaidh sé baint bacainní ar thrádáil agus ar infheistíocht in earraí agus i seirbhísí a éascú ar
 earraí agus seirbhísí iad a bhfuil ábharthacht ar leith ag baint leo maidir le maolú ar an athrú
 aeráide agus oiriúnú don athrú sin, amhail fuinneamh in-athnuaite, táirgí agus seirbhísí atá
 éifeachtúil ó thaobh fuinnimh de, mar shampla trí aghaidh a thabhairt ar bhacainní taraife
 agus neamhtharaife nó trí chreataí beartais a ghlacadh a chuideoidh leis na teicneolaíochtaí is
 fearr atá ar fáil a úsáid.
 3. Oibreoidh na Páirtithe le chéile chun an comhar eatarthu a neartú maidir le gnéithe de
 bheartais agus de bhearta don athrú aeráide a bhaineann le trádáil go déthaobhach, go réigiúnach
 agus i bhfóraim idirnáisiúnta, de réir mar is iomchuí, lena n-áirítear in UNFCCC (Creat-Choinbhinsiún
 na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide), in EDT, i bPrótacal Montréal um Shubstaintí a Ídíonn an
 Ciseal Ózóin, arna dhéanamh Montréal an 26 Lúnasa 1987 (‘Prótacal Montréal’), san Eagraíocht
 Mhuirí Idirnáisiúnta (IMO) agus san Eagraíocht Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta (ICAO). Féadfaidh
 comhar den sórt seo, inter alia, an méid seo a leanas a chumhdach:
 (a) idirphlé beartais agus comhar maidir le cur chun feidhme Chomhaontú Pháras, amhail idirphlé
 agus comhar faoi bhealaí chun athléimneacht i gcoinne an athraithe aeráide, fuinneamh in-
 athnuaite, teicneolaíochtaí ísealcharbóin, éifeachtúlacht fuinnimh, iompar inbhuanaithe,
 forbairt bonneagair inbhuanaithe agus aeráidseasmhach, faireachán ar astaíochtaí, margaí
 idirnáisiúnta carbóin a chur chun cinn;
 (b) tacú le IMO bearta chun laghdú astaíochtaí gás ceaptha teasa a bheidh uaillmhianach agus
 éifeachtach a ghlacadh agus a fhorbairt, ar bearta iad a bheidh le cur chun feidhme ag longa
 atá i mbun trádáil idirnáisiúnta;
 234
 ---pagebreak--- (c) tacú le ICAO bearta uaillmhianacha agus éifeachtacha a fhorbairt agus a ghlacadh chun
 astaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú;
 (d) tacú le deireadh uaillmhianach a chur le substaintí ídithe ózóin agus hidreafluaracarbóin a
 laghdú de réir a chéile faoi Phrótacal Montréal trí bhearta chun a dtáirgeadh, a dtomhaltas
 agus a dtrádáil a rialú; roghanna malartacha atá neamhdhíobhálach don chomhshaol a
 thabhairt isteach; sábháilteacht agus caighdeáin ábhartha eile a thabhairt cothrom le dáta
 agus trí thrádáil neamhdhleathach substaintí atá rialaithe ag Prótacal Montréal a chomhrac.
 Airteagal 8.6: Trádáil agus bithéagsúlacht
 1. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá sé an bhithéagsúlacht a chaomhnú agus a úsáid ar
 bhonn inbhuanaithe agus ról na trádála chun na cuspóirí sin a bhaint amach, lena n-áirítear trí
 thrádáil inbhuanaithe a chur chun cinn nó trí thrádáil i speicis atá i mbaol a rialú nó a shrianadh, i
 gcomhréir leis na comhaontuithe iltaobhacha ábhartha comhshaoil ar páirtí iontu iad, agus leis na
 cinntí arna nglacadh fúthu, go háirithe an Coinbhinsiún maidir leis an Éagsúlacht Bhitheolaíoch agus
 na prótacail a ghabhann leis, agus an Coinbhinsiún maidir le Trádáil Idirnáisiúnta i Speicis Fauna agus
 Flora Fiáine i mBaol, arna dhéanamh in Washington D.C. an 3 Márta 1973 (‘CITES’).
 2. I bhfianaise mhí 1, déanfaidh gach Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) bearta éifeachtacha a chur i ngníomh chun trádáil neamhdhleathach i bhfiadhúlra a chomhrac,
 lena n-áirítear i leith tríú tíortha, de réir mar is cuí;
 (b) úsáid CITES a chur chun cinn mar ionstraim le haghaidh chaomhnú agus bhainistiú
 inbhuanaithe na bithéagsúlachta; lena n-áirítear trí speicis ainmhithe agus plandaí a áireamh
 sna Foscríbhinní a ghabhann le CITES i gcás ina meastar go bhfuil stádas caomhnaithe an
 speicis sin i mbaol de dheasca trádála idirnáisiúnta;
 (c) trádáil a spreagadh i dtáirgí a fhaightear ó úsáid inbhuanaithe acmhainní bitheolaíocha agus a
 chuireann le caomhnú na bithéagsúlachta;
 (d) leanúint de bhearta a dhéanamh chun an bhithéagsúlacht a chaomhnú nuair atá sí faoi réir
 brúnna atá nasctha le trádáil agus infheistíocht, go háirithe trí bhearta chun cosc a chur le
 leathadh speiceas coimhthíoch ionrach.
 3. Oibreoidh na Páirtithe le chéile ar ábhair a bhaineann le trádáil atá ábhartha don Airteagal
 seo, lena n-áirítear i bhfóraim iltaobhacha, amhail CITES agus an Coinbhinsiún maidir leis an
 Éagsúlacht Bhitheolaíoch, de réir mar is iomchuí. Féadfaidh comhar den sórt seo, inter alia, an méid
 seo a leanas a chumhdach: trádáil san fhiadhúlra agus i dtáirgí atá bunaithe ar acmhainní nádúrtha,
 luacháil agus measúnú ar éiceachórais agus ar sheirbhísí gaolmhara, agus rochtain ar acmhainní
 géiniteacha agus comhroinnt chothrom agus chothromasach na dtairbhí a eascraíonn óna n-úsáid i
 gcomhréir le Prótacal Nagoya maidir le Rochtain ar Acmhainní Géiniteacha agus Comhroinnt
 Chothrom agus Chothromasach na dTairbhí a eascraíonn óna nÚsáid ghabhann leis an gCoinbhinsiún
 maidir leis an Éagsúlacht Bhitheolaíoch, a glacadh in Nagoya an 29 Deireadh Fómhair 2010.
 Airteagal 8.7: Trádáil agus foraoisí
 1. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le caomhnú agus le bainistiú inbhuanaithe
 foraoisí chun feidhmeanna comhshaoil agus deiseanna eacnamaíocha agus sóisialta a sholáthar don
 ghlúin seo agus do na glúine atá le teacht, agus aithníonn siad ról na trádála chun an cuspóir sin a
 shaothrú.
 235
 ---pagebreak--- 2. I bhfianaise mhír 1 agus ar bhealach atá i gcomhréir lena n-oibleagáidí idirnáisiúnta,
 déanfaidh gach Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) leanúint de bhearta a chur chun feidhme chun an lománaíocht neamhdhleathach agus an
 trádáil ghaolmhar a chomhrac, lena n-áirítear maidir le tríú tíortha, de réir mar is iomchuí,
 agus an trádáil i dtáirgí foraoise a baineadh go dleathach a chur chun cinn;
 (b) caomhnú agus bainistiú inbhuanaithe foraoisí, agus trádáil agus tomhailt adhmaid agus táirgí
 adhmaid a lománaíodh de réir dhlí thír na lománaíochta agus a lománaíodh ó fhoraoisí a
 bhainistítear go hinbhuanaithe, a chur chun cinn; agus
 (c) faisnéis a mhalartú leis an bPáirtí eile faoi thionscnaimh a bhaineann le trádáil maidir le
 bainistiú inbhuanaithe foraoisí, rialachas foraoisí agus caomhnú cumhdaigh foraoise, agus
 oibriú i gcomhar chun tionchar agus tacaíocht fhrithpháirteach a mbeartas leasa choitinn faoi
 seach a uasmhéadú.
 3. Oibreoidh na Páirtithe le chéile chun a gcomhar a neartú maidir leis na gnéithe trádála a
 bhaineann le bainistiú inbhuanaithe foraoisí, maidir le caomhnú chlúdach na bhforaoisí agus maidir
 leis an lománaíocht neamhdhleathach, lena n-áirítear i bhfóraim iltaobhacha, de réir mar is iomchuí.
 Airteagal 8.8: Trádáil agus bainistiú inbhuanaithe acmhainní bitheolaíocha na mara agus
 dobharshaothrú
 1. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá sé acmhainní bitheolaíocha agus éiceachórais na
 mara a chaomhnú agus a bhainistiú ar bhealach inbhuanaithe chomh maith le dobharshaothrú
 freagrach agus inbhuanaithe a chur chun cinn, mar aon leis an ról atá ag an trádáil chun na cuspóirí
 sin a bhaint amach.
 2. I bhfianaise mhí 1, maidir le gach Páirtí:
 (a) gealann sé gníomhú go comhsheasmhach leis na comhaontuithe NA agus le hEagraíocht Bhia
 agus Talmhaíochta na Náisiún Aontaithe (‘FAO’), Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le
 Dlí na Farraige, an Comhaontú maidir le Forálacha Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir
 le Dlí na Farraige an 10 Nollaig 1982 i ndáil le Caomhnú agus le Bainistiú Stoc Éisc Traslimistéir
 agus Stoc Éisc Mór-imirceach a chur chun feidhme, arna dhéanamh i Nua-Eabhrac an 4 Lúnasa
 1995, Comhaontú FAO chun Comhlíontacht Bád Iascaireachta ar an Mórmhuir i dtaca le Bearta
 Idirnáisiúnta Caomhantais agus Bainistíochta a Chur chun Cinn, arna dhéanamh sa Róimh an
 24 Samhain 1993, Cód Iompair FAO maidir le hIascach Freagrach agus Comhaontú FAO ar
 Bhearta Stát an Chalafoirt chun Iascaireacht Neamhdhleathach, Neamhthuairiscithe agus
 Neamhrialáilte (‘NNN’) a Chosc, a Dhíspreagadh agus a Dhíothú, arna fhormheas an 22 Samhin
 2009 ag 36ú Seisiún de Chomhdháil FAO, agus páirt a ghlacadh sa tionscnamh de chuid FAO
 maidir leis an Taifead Domhanda de Shoithí Iascaireachta, Soithí Iompair Cuisnithe agus Soithí
 Soláthair, de réir mar is iomchuí;
 (b) déanfaidh sé iascaigh inbhuanaitheacha agus dea-rialachas iascaigh a chur chun cinn trí pháirt
 ghníomhach a ghlacadh in obair eagraíochtaí ábhartha nó comhlachtaí ina bhfuil siad ina
 mbaill, breathnóirí, páirtithe neamhchonarthacha comhoibríocha, lena n-áirítear na
 hEagraíochtaí Réigiúnacha Bainistíochta Iascaigh (RFMOanna), trí bhíthin i gcás inarb iomchuí,
 monaiteoireacht, rialú agus forfheidhmiú éifeachtúil ar rúin, moltaí nó bearta RFMOanna; cur
 chun feidhme a ndoiciméadacht gabhála nó córais deimhneachta, agus bearta calafoirt;
 236
 ---pagebreak--- (c) déanfaidh siad a n-uirlisí éifeachtacha faoi seach a ghlacadh agus a chothabháil chun
 iascaireacht NNN a chomhrac, lena n-áirítear bearta chun táirgí iascaireachta NNN a eisiamh ó
 shreabha trádála, agus comhoibreoidh siad le chéile chuige sin;
 (d) forbairt dobharshaothraithe inbhuanaithe agus fhreagraigh a chur chun cinn, lena n-áirítear
 maidir le cur chun feidhme na gcuspóirí agus na bprionsabal atá i gCód Iompair FAO maidir le
 hIascach Freagrach, de réir mar is iomchuí.
 3. Oibreoidh na Páirtithe le chéile i ndáil le caomhnú agus le gnéithe a bhaineann le trádáil i
 mbeartais agus i mbearta iascaigh agus dobharshaothraithe, lena n-áirítear san EDT, in ERBInna agus
 i bhfóraim iltaobhacha eile, de réir mar is iomchuí, agus é mar aidhm acu cleachtais inbhuanaithe
 iascaireachta agus dobharshaothraithe agus trádáil i dtáirgí éisc a chur chun cinn ó oibríochtaí
 iascaigh agus dobharshaothraithe a bhainistítear go hinbhuanaithe.
 4. Tá an tAirteagal seo gan dochar d’fhorálacha Cheannteideal V [Iascach] de Chuid a Dó.
 Airteagal 8.9: Trádáil agus infheistíocht lena dtugtar tús áite don fhorbairt inbhuanaithe
 1. Deimhníonn na Páirtithe a thiomanta atá siad ionchur na trádála agus na hinfheistíochta a
 fheabhsú chun an fhorbairt inbhuanaithe a bhaint amach sna gnéithe eacnamaíocha, sóisialta agus
 comhshaoil di.
 2. De bhun mhír 1, leanfaidh na Páirtitheden mhéid seo a leanas chun cinn:
 (a) beartais trádála agus infheistíochta a thacaíonn le cuspóirí Chlár Oibre um Obair Chuibhiúil
 EIS, beartais atá comhsheasmhach le Dearbhú 2008 ó EIS maidir le Ceartas Sóisialta don
 Domhandú Cothrom, lena n-áirítear an pá íosta maireachtála, cosaint shóisialta
 chuimsitheach, sláinte agus sábháilteacht ag an obair, agus gnéithe eile a bhaineann le dálaí
 oibre;
 (b) trádáil agus infheistíocht in earraí agus i seirbhísí comhshaoil, amhail fuinneamh in-athnuaite
 agus táirgí agus seirbhísí atá éifeachtúil ó thaobh fuinnimh de, lena n-áirítear trí aghaidh a
 thabhairt ar bhacainní neamhtharaifí gaolmhara nó trí chreataí beartais a ghlacadh a
 chuideoidh leis na teicneolaíochtaí is fearr atá ar fáil a chur in úsáid;
 (c) trádáil in earraí agus seirbhísí a chuidíonn le dálaí sóisialta feabhsaithe agus cleachtais atá
 fónta ó thaobh an chomhshaoil de, lena n-áirítear earraí atá faoi réir scéimeanna deonacha
 dearbhaithe inbhuanaitheachta amhail scéimeanna trádála córa agus eiticiúla agus éicilipéid;
 agus
 (d) comhar i bhfóraim iltaobhacha maidir le saincheisteanna dá dtagraítear san Airteagal seo.
 3. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le haghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna
 sonracha maidir leis an bhforbairt inbhuanaithe trí athbhreithniú, faireachán agus measúnú a
 dhéanamh ar na tionchair eacnamaíocha, shóisialta agus chomhshaoil a d'fhéadfadh a bheith ag
 gníomhartha féideartha, agus tuairimí geallsealbhóirí á gcur san áireamh.
 Airteagal 8.10: Trádáil agus bainistiú freagrach an tslabhra soláthair
 1. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le slabhraí soláthair a bhainistiú ar bhealach
 freagrach trí iompar gnó freagrach agus trí chleachtais maidir le freagracht shóisialta chorparáideach
 agus ról na trádála chun an cuspóir sin a bhaint amach.
 237
 ---pagebreak--- 2. I bhfianaise mhí 1, déanfaidh gach Páirtí an méid seo a leanas:
 (a) freagracht shóisialta chorparáideach agus iompar freagrach gnó a chur chun cinn, lena n-
 áirítear trí chreataí beartais tacaíochta a chur ar fáil lena spreagtar gnólachtaí chun cleachtais
 iomchuí a ghlacadh; agus
 (b) tacú le hionstraimí idirnáisiúnta ábhartha a leanúint, a chur chun feidhme, a athleanúint agus
 a scaipeadh, amhail Treoirlínte ECFE maidir le Fiontair Ilnáisiúnta, Dearbhú Trípháirteach
 Prionsabal maidir le Fiontair Ilnáisiúnta agus Beartas Sóisialta ó EIS, Comhshocrú Domhanda
 na Náisiún Aontaithe, agus Prionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus
 Cearta an Duine.
 3. Aithníonn na Páirtithe áirgiúlacht treoirlínte idirnáisiúnta a bhaineann go sonrach le hearnáil
 faoi leith i réimse na freagrachta sóisialta corparáidí agus i réimse an iompair fhreagraigh gnó agus
 spreagfaidh siad obair chomhpháirteach ina leith sin. Maidir le Treoraíocht ECFE um Dhícheall Cuí do
 shlabhraí soláthair freagracha mianraí ó limistéir ina bhfuil coinbhleacht nó ó limistéir ardriosca agus
 na forlíonta a bhaineann léi, cuirfidh na Páirtithe bearta chun feidhme freisin chun glacadh na
 Treorach sin a chur chun cinn.
 4. Oibreoidh na Páirtithe le chéile chun an comhar eatarthu a neartú maidir le gnéithe trádála
 de shaincheisteanna a chumhdaítear leis an Airteagal seo lena n-áirítear i bhfóraim idirnáisiúnta de
 réir mar is iomchuí, inter alia trí fhaisnéis, dea-chleachtas agus tionscnaimh for-rochtana a mhalartú.
 Airteagal 8.11: Réiteach Díospóidí
 1. Déanfaidh na Páirtithe gach iarracht trí idirphlé, trí chomhairliúchán, trí mhalartú faisnéise
 agus trí chomhar chun aghaidh a thabhairt ar aon easaontas maidir le cur i bhfeidhm na Caibidle seo.
 2. De mhaolú ar Theideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus
 forálacha cothrománacha], i gcás díospóid idir na Páirtithe maidir le cur i bhfeidhm na Caibidle seo,
 rachaidh na Páirtithe ar iontaoibh na nósanna imeachta um réiteach díospóide go heisiach arna
 mbunú faoi Airteagal 9.1 [Comhairliúcháin] agus faoi Airteagal 9.2 [Painéal saineolaithe].
 Caibidil a naoi: Forálacha cothrománacha agus institiúideacha
 Airteagal 9.1: Comhairliúcháin
 1. Féadfaidh Páirtí comhairliúcháin a iarraidh leis an bPáirtí eile maidir le haon ábhar a thagann
 chun cinn faoi Airteagal 1.1(3) [Prionsabail agus cuspóirí] de Chaibidil 1 [Forálacha Ginearálta], agus
 Caibidlí 6 [Caighdeáin saothair shóisialta], 7[an Comhshaol agus an aeráid], agus 8 [Ionstraimí eile le
 haghaidh na trádála agus na forbartha inbhuanaithe] trí iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an
 bPáirtí eile. Sonróidh an Páirtí is déantóir gearán ina iarraidh i scríbhinn na cúiseanna agus an bunús
 atá leis an iarraidh, lena n-áirítear sainaithint na mbeart atá i gceist, agus sonróidh sé na forálacha a
 mheasfaidh sé a bheith infheidhme. Ní mór go dtosóidh comhairliúcháin go pras tar éis do Pháirtí
 iarraidh ar chomhairliúcháin a chur isteach, agus in aon chás tráth nach déanaí ná 30 lá tar éis an
 dáta ar seachadadh an iarraidh, mura gcomhaontóidh na Páirtithe ar thréimhse níos faide.
 2. Rachaidh na Páirtithe i mbun comhairliúcháin arb é is aidhm dóibh teacht ar réiteach ar an
 ábhar atá sásúil don dá thaobh. Le linn comhairliúchán, soláthróidh gach Páirtí don Pháirtí eile
 dóthain faisnéise atá ina sheilbh chun go bhféadfar scrúdú iomlán a dhéanamh ar na hábhair arna n-
 ardú. Féachfaidh gach Páirtí lena áirithiú go mbeidh pearsanra a n-údarás inniúil, a bhfuil saineolas
 acu ar an ábhar is ábhar do na comhairliúcháin iad, rannpháirteach.
 238
 ---pagebreak--- 3. In ábhair a bhaineann leis na comhaontuithe iltaobhacha nó na hionstraimí iltaobhacha dá
 dtagraítear in Airteagal 1.1(3) [Prionsabal agus cuspóirí], Caibidil 6 [Caighdeáin saothair agus
 shóisialta], 7 [an Comhshaol agus an aeráid], agus 8 [Ionstraimí eile le haghaidh trádála agus
 forbartha inbhuanaithe], cuirfidh na Páirtithe san áireamh an fhaisnéis atá ar fáil ó EIS nó ó
 chomhlachtaí nó eagraíochtaí ábhartha arna mbunú faoi chomhaontuithe iltaobhacha comhshaoil. I
 gcás inarb ábhartha, iarrfaidh na Páirtithe comhairle go comhpháirteach ar na heagraíochtaí sin nó
 ar na comhlachtaí, nó ar aon saineolaí nó comhlacht eile a mheasfaidh siad a bheith iomchuí.
 4. Féadfaidh gach Páirtí, nuair is iomchuí, tuairimí na ngrúpaí comhairleacha baile dá
 dtagraítear in Airteagal INST.7 [Grúpaí comhairleacha baile] nó comhairle ó shaineolaithe eile a lorg.
 5. Cuirfear aon rún a dhéanfaidh na Páirtithe ar fáil don phobal.
 Airteagal 9.2: Painéal saineolaithe
 1. I gcás aon ábhar nach ndéileáiltear go sásúil leis trí chomhairliúcháin faoi Airteagal 9.1
 [Comhairliúcháin], féadfaidh Páirtí, 90 lá tar éis iarraidh a fháil ar chomhairliúcháin faoin Airteagal
 sin, a iarraidh go dtionólfar painéal saineolaithe chun scrúdú a dhéanamh ar an ábhar sin, trí iarraidh
 i scríbhinn a sheachadadh chuig pointe teagmhála an Pháirtí eile. Déanfar an beart atá i gceist a
 shainaithint san iarraidh, sonrófar agus míneofar conas nach bhfuil an beart sin i gcomhréir le
 forálacha na Caibidle nó na Caibidlí ábhartha ar bhealach atá leordhóthanach chun an gearán a chur i
 láthair go soiléir.
 2. Beidh an painéal saineolaithe comhdhéanta de thriúr painéalaithe.
 3. Ag an gcéad chruinniú a bheidh aige tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo,
 cruthóidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chothrom Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir agus
 Oscailte agus um Fhorbairt Inbhuanaithe liosta de 15 dhuine aonair ar a laghad atá toilteanach agus
 in ann feidhmiú mar painéalaithe ar an bpainéal saineolaithe. Ainmneoidh gach Páirtí cúigear ar a
 laghad lena gcur ar an liosta chun fónamh mar phainéalaithe. Ainmneoidh na Páirtithe freisin cúigear
 ar a laghad nach náisiúnaigh de cheachtar Páirtí iad agus atá toilteanach agus ábalta fónamh mar
 chathaoirleach ar phainéal saineolaithe. Áiritheoidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chothrom
 Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir agus Oscailte agus um Fhorbairt Inbhuanaithe go gcoimeádfar an
 liosta cothrom le dáta agus go mbeidh 15 shaineolaí ar a laghad ar an liosta i gcónaí.
 4. Ní mór do na saineolaithe a mholfar mar phainéalaithe eolas speisialaithe nó saineolas a
 bheith acu ar an dlí saothair nó comhshaoil, ar shaincheisteanna eile a dtugtar aghaidh orthu sa
 Chaibidil ábhartha nó sna Caibidlí ábhartha, nó ar réiteach díospóidí a thagann chun cinn faoi
 chomhaontuithe idirnáisiúnta. Ní mór go bhfeidhmeoidh siad ina gcáil phearsanta, agus nach
 nglacfaidh siad le treoracha ó aon eagraíocht ná aon rialtas maidir le hábhair a bhaineann leis an
 díospóid. Ní mór nach mbeidh siad cleamhnaithe le ceachtar Páirtí agus nach nglacfaidh sé le
 treoracha uaidh. Ní bheidh na daoine sin ina gcomhaltaí, ina n‐oifigigh nó ina seirbhísigh eile
 d’institiúidí an Aontais, de Rialtas Ballstáit nó de Rialtas na Ríochta Aontaithe.
 5. Mura gcomhaontóidh na Páirtithe a mhalairt laistigh de chúig lá ó dháta bunaithe an phainéil
 saineolaithe, is é an méid seo a leanas a bheidh sna téarmaí tagartha:
 ‘scrúdú a dhéanamh, i bhfianaise na bhforálacha ábhartha, ar an ábhar dá dtagraítear san iarraidh
 an painéal saineolaithe a bhunú, agus tuarascáil a sheachadadh, i gcomhréir leis an Airteagal seo ina
 dtagtar ar thorthaí maidir le comhréireacht an bhirt leis na forálacha.’
 239
 ---pagebreak--- 6. I leith ábhair a bhaineann le caighdeáin iltaobhacha nó comhaontuithe iltaobhacha a
 chumhdaítear sa Teideal seo, ba cheart don phainéal saineolaithe faisnéis a lorg ó EIS ag ó
 chomhlachtaí ábhartha arna mbunú faoi na comhaontuithe sin, lena n-áirítear aon treoir léiriúcháin,
 torthaí nó cinntí ábhartha atá ar fáil arna nglacadh ag EIS nó na comhlachtaí sin.
 7. Féadfaidh an painéal saineolaithe aighneachtaí i scríbhinn nó aon fhaisnéis eile a iarraidh ar
 dhaoine a bhfuil faisnéis ábhartha nó eolas speisialaithe acu, agus iad a fháil uathu.
 8. Cuirfidh an painéal saineolaithe an fhaisnéis sin ar aghaidh chuig gach Páirtí agus leis sin
 ceadófar dóibh a mbarúlacha a chur isteach laistigh de 20 lá tar éis iad a fháil.
 9. Eiseoidh an painéal saineolaithe tuarascáil eatramhach agus tuarascáil chríochnaitheach do
 na Páirtithe ina leagfar amach na torthaí fíorais, a chinntí ar an ábhar, lena n-áirítear cinntí maidir le
 cibé acu ar chloígh nó nár chloígh an Páirtí is freagróir lena oibleagáidí faoin gCaibidil ábhartha nó
 faoi na Caibidlí ábhartha agus an réasúnaíocht is bun le haon torthaí ar a dtiocfaidh sé agus aon
 chinntí a dhéanfaidh sé. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, tá na Páirtithe ar aon intinn leis, má
 dhéanann an Painéal moltaí ina thuarascáil, nach gá don Pháirtí is freagróir na moltaí sin a leanúint
 chun comhréireacht leis an gComhaontú a áirithiú.
 10. Déanfaidh an painéal saineolaithe an tuarascáil eatramhach a sheachadadh chuig na
 Páirtithe laistigh de 100 lá tar éis dháta bunaithe an phainéil saineolaithe. I gcás ina measfaidh an
 phainéil nach féidir sprioc-am sin a bhaint amach, tabharfaidh cathaoirleach an phainéil saineolaithe
 fógra i scríbhinn do na Páirtithe, agus sonróidh sé na cúiseanna atá leis an moill agus an dáta a
 mbeidh sé beartaithe ag an bpainéal saineolaithe a thuairisc eatramhach a thabhairt. I gcás ar bith,
 ní dhéanfaidh an painéal saineolaithe a thuarascáil eatramhach a chur ar fáil níos déanaí ná 125 lá
 tar éis dháta bunaithe an phainéil saineolaithe.
 11. Féadfaidh gach Páirtí iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an mbinse eadrána chun
 gnéithe beachta na tuarascála eatramhaí a athbhreithniú laistigh de 25 lá óna seachadadh. Féadfaidh
 Páirtí trácht a dhéanamh ar iarraidh an Pháirtí eile laistigh de 15 lá ón iarraidh a sheachadadh.
 12. Tar éis na barúlacha sin a bhreithniú, ullmhóidh an painéal saineolaithe an tuarascáil
 chríochnaitheach. Mura seachadfar aon iarraidh chun athbhreithniú a dhéanamh ar ghnéithe ar leith
 den tuarascáil eatramhach laistigh den tréimhse ama dá dtagraítear i mír 11, is í an tuarascáil
 eatramhach a bheidh i rialú an bhinse eadrána.
 13. Déanfaidh an Painéal Saineolaithe an tuarascáil chríochnaitheach a sheachadadh chuig na
 Páirtithe laistigh de 175 lá tar éis dháta bunaithe an phainéil saineolaithe. I gcás ina measfaidh an
 phainéil nach féidir an teorainn ama sin a bhaint amach, tabharfaidh a chathaoirleach fógra i
 scríbhinn do na Páirtithe, agus sonróidh sé na cúiseanna atá leis an moill agus an dáta a mbeidh sé
 beartaithe ag an bpainéal saineolaithe a thuairisc chríochnaitheach a thabhairt. I gcás ar bith, ní
 dhéanfaidh an painéal saineolaithe a thuarascáil chríochnaitheach a chur ar fáil níos déanaí ná 195 lá
 tar éis dháta bunaithe an phainéil saineolaithe.
 14. Áireofar sa tuarascáil chríochnaitheach plé ar aon iarraidh a fuarthas i scríbhinn ó na
 Páirtithe maidir leis an tuarascáil eatramhach agus tabharfar aghaidh go soiléir ar thuairimí na
 bPáirtithe.
 15. Cuirfidh na Páirtithe an tuarascáil chríochnaitheach ón bpainéal saineolaithe ar fáil don
 phobal laistigh de 15 lá tar éis don phainéal saineolaithe í a chur isteach.
 240
 ---pagebreak--- 16. Má chinneann tuarascáil chríochnaitheach an phainéil saineolaithe nár chomhlíon Páirtí a
 oibleagáidí faoin gCaibidil ábhartha nó faoi na Caibidlí ábhartha, déanfaidh na Páirtithe, laistigh de
 90 lá tar éis an tuarascáil chríochnaitheach a sheachadadh, bearta cuí a bheidh le cur chun feidhme a
 phlé, agus tuarascáil an phainéil saineolaithe á cur i gcuntas. Tráth nach déanaí ná 105 lá tar éis
 sheachadadh na tuarascála chuig na Páirtithe, cuirfidh an Páirtí is freagróir na grúpaí comhairleacha
 baile arna bhunú faoi Airteagal INST.7 [Grúpaí comhairleacha baile] agus an Páirtí is déantóir gearáin
 ar an eolas faoina chinntí maidir le haon bhearta a bheidh le cur chun feidhme.
 17. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chothrom Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir
 agus Oscailte agus um Fhorbairt Inbhuanaithe Inbhuanaitheacht faireachán ar an obair leantach ar
 an tuarascáil ó phainéal na saineolaithe. Féadfaidh grúpaí comhairleacha baile na bPáirtithe a
 bunaíodh faoi Airteagal INST.7 [Grúpaí comhairleacha baile] barúlacha a chur isteach chuig an
 gCoiste Speisialaithe Trádála um Chothrom Iomaíochta um an Iomaíocht Chóir agus Oscailte agus um
 Fhorbairt Inbhuanaithe ina leith sin.
 18. I gcás ina n-easaontóidh na Páirtithe gurb ann do bheart, nó don chomhsheasmhacht le
 forálacha ábhartha aon bhirt a dhéantar chun aghaidh a thabhairt ar neamh-chomhlíontacht,
 féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an bpainéal
 saineolaithe bunaidh chun go ndéanfar cinneadh faoin ábhar. San iarraidh, sainaithneofar aon ábhar
 i dtrácht agus míneofar an dóigh nach gcomhlíonann sé na forálacha ábhartha ar bhealach atá
 leordhóthanach an gearán a chur i láthair go soiléir. Seachadfaidh an painéal saineolaithe a thorthaí
 chuig na Páirtithe laistigh de 45 lá ó dháta seachadta an iarrata.
 19. Mura bhforáiltear a mhalairt san Airteagal seo, beidh feidhm mutatis mutandis ag Airteagal
 INST.14(1) [Nós imeachta eadrána], Airteagal INST.29 [Cinntí agus rialuithe an bhinse eadrána],
 Airteagal INST.30 [Imeachtaí eadrána a chur ar fionraí agus a fhoirceannadh], Airteagal INST.31
 [Réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach], Airteagal INST.32 [Tréimhsí ama], Airteagal
 INST.34 [Costais], Airteagal INST.15 [Binse eadrána a bhunú], Airteagal INST.28 [Eadránaithe a
 ionadú] chomh maith le hIARSCRÍBHINN INST [Rialacha Nós Imeachta maidir le Réiteach Díospóidí]
 agus IARSCRÍBHINN INST-X [Cód Iompair le haghaidh Eadránaithe].
 Airteagal 9.3: Painéal saineolaithe le haghaidh réimsí neamh-chúlchéimnithe
 1. Beidh feidhm ag Airteagal 9.2 [Painéal saineolaithe] maidir le díospóidí idir na Páirtithe a
 bhaineann le léirmhíniú agus feidhmiú Chaibidil 6 [Caighdeáin Saothair agus Shóisialta] agus Chaibidil
 7 [An Comhshaol agus an Aeráid].
 2. Chun cíocha na ndíospóidí sin, de bhreis ar na hAirteagail a liostaítear in Airteagal 9.2(19)
 [An painéal saineolaithe], beidh feidhm mutatis mutandis ag Airteagal INST.24 [Leigheasanna
 sealadacha] agus Airteagal INST.25 [Athbhreithniú ar aon bheart arna dhéanamh chun comhlíonadh
 a dhéanamh tar éis leigheasanna sealadacha a ghlacadh].
 3. Aithníonn na Páirtithe, i gcás ina dtograíonn an Páirtí is freagróir gan beart a dhéanamh chun
 bheith i gcomhréir le tuarascáil an phainéil saineolaithe agus leis an gComhaontú seo, leanfaidh aon
 leigheas a údaraítear faoi INST.24 [Leigheasanna sealadacha] de bheith ar fáil ag an bPáirtí is
 déantóir gearáin.
 Airteagal 9.4: Athchothromúchán
 1. Aithníonn na Páirtithe ceart gach Páirtí a bheartais agus a thosaíochtaí amach anseo a
 chinneadh maidir le cosaint saothair agus cosaint shóisialta, chomhshaoil nó aeráide, nó maidir le
 rialú fóirdheontais, ar bhealach a bheidh i gcomhréir le gealltanais idirnáisiúnta gach Páirtí, lena n-
 241
 ---pagebreak--- áirítear na gealltanais sin faoin gComhaontú seo. San am céanna admhaíonn na Páirtithe go
 bhféadfaidh éagsúlachtaí nach beag sna réimsí seo tionchar a bheith acu ar thrádáil nó infheistíochta
 idir na Páirtithe ar bhealach ina n-athraítear na himthosca arbh iad ba bhun leis an gComhaontú seo.
 2. Má tharlaíonn tionchair ábhartha ar thrádáil nó ar infheistíocht idir na Páirtithe mar thoradh
 ar éagsúlachtaí suntasacha idir na Páirtithe sna réimsí dá dtagraítear i mír 1, féadfaidh ceachtar Páirtí
 bearta iomchuí athchothromaithe a dhéanamh chun aghaidh a thabhairt ar an gcás. Beidh na bearta
 sin srianta, maidir lena raon feidhme agus lena bhfad, dá bhfuil fíor-riachtanach agus comhréireacht
 chun an cás a leigheas. Tabharfar tosaíocht do na bearta is lú a chuirfidh isteach ar fheidhmiú an
 Phrótacail seo. Beidh measúnú Páirtí ar na tionchair sin bunaithe ar fhianaise iontaofa agus ní ar
 thuairimíocht nó ar fhéidearthacht fhánach amháin a bheidh sé bunaithe.
 3. Beidh feidhm ag na nósanna imeachta seo a leanas maidir le bearta athchothromaithe arna
 ndéanamh faoi mhír 2:
 (a) Tabharfaidh an Páirtí lena mbaineann fógra, gan mhoill, don Pháirtí eile tríd an gComhairle
 Comhpháirtíochta maidir leis na bearta athchothromaithe a bhfuil sé beartaithe aige iad a
 ghlacadh, agus soláthróidh sé an fhaisnéis uile is iomchuí. Rachaidh na Páirtithe i mbun
 comhairliúcháin láithreach. Measfar comhairliúcháin a bheith curtha i gcrích laistigh de 14 lá ó
 dháta seachadta an fhógra, ach amháin má chuirtear i gcrích go comhpháirteach iad roimh an
 teorainn ama sin.
 (b) Mura dtiocfar ar réiteach a bheidh inghlactha go frithpháirteach, féadfaidh an Páirtí lena
 mbaineann bearta athchothromaithe a ghlacadh tráth nach luaithe ná cúig lá ó chur i gcrích na
 gcomhairliúchán, ach amháin má iarrann an Páirtí dá dtugtar fógra laistigh den tréimhse
 chéanna cúig lá, i gcomhréir le hAirteagal INST.14(2) [Nós imeachta eadrána]64, binse eadrána
 a bhunú trí bhíthin iarraidh i scríbhinn arna seachadadh chuig an bPáirtí eile chun go
 bhféadfaidh an binse eadrána cinneadh a dhéanamh an bhfuil na bearta athchothromaithe ar
 tugadh fógra fúthu i gcomhréir le mír 2 den Airteagal seo.
 (c) Tabharfaidh an binse eadrána a rialú críochnaitheach laistigh de 30 ó lá a bhunaithe. Mura
 dtabharfaidh an binse eadrána a rialú críochnaitheach laistigh den tréimhse ama sin, féadfaidh
 an Páirtí lena mbaineann na bearta athchothromaithe a ghlacadh tráth nach luaithe ná trí lá
 tar éis don tréimhse ama 30 lá sin dul in éag. Sa chás sin, féadfaidh an Páirtí eile frithbhearta a
 ghlacadh atá comhréireach leis na bearta athchothromaithe arna nglacadh go dtí go
 dtabharfaidh an binse eadrána a rialú. Tabharfar tosaíocht do na frithbhearta sin is lú a
 chuirfidh isteach ar fheidhmiú an Chomhaontaithe seo. Beidh feidhm mutatis mutandis ag
 pointe (a) maidir le frithbhearta den sórt sin, a fhéadfar a ghlacadh tráth nach luaithe ná trí lá
 tar éis an comhairliúchán a thabhairt chun críche.
 (d) Má mheasann an binse eadrána go bhfuil na bearta athchothromaithe comhsheasmhach le
 mír 2 , féadfaidh an Páirtí lena mbaineann na bearta athchothromaithe a ghlacadh mar a
 cuireadh in iúl don Pháirtí eile iad.
 (e) Má mheasann an binse eadrána nach bhfuil na bearta athchothromaithe comhsheasmach le
 mír 2, déanfaidh an Páirtí lena mbaineann, laistigh de thrí lá ón tráth a dtugtar an rialú, fógra a
 64
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, sa chás seo ní rachaidh an Páirtí i muinín comhairliúchán roimh ré i
 gcomhréir le hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin].
 242
 ---pagebreak--- thabhairt don Pháirtí is déantóir gearáin faoi na bearta65 atá beartaithe aige a ghlacadh chun
 an rialú ón mbinse eadrána a chomhlíonadh. Beidh feidhm mutatis mutandis ag Airteagail
 INST.23(2) [Athbhreithniú ar Chomhlíonadh], INST.24 [Leigheasanna sealadacha]66 agus
 INST.25 [Athbhreithniú ar aon bheart arna dhéanamh chun comhlíonadh a dhéanamh tar éis
 leigheasanna sealadacha a ghlacadh], má mheasann an Páirtí is déantóir gearáin nach bhfuil
 na bearta ar tugadh fógra fúthu i gcomhréir leis an rialú ón mbinse eadrána. Ní bheidh aon
 éifeacht fionraíochta ag na nósanna imeachta faoi Airteagail INST.23(2) [Athbhreithniú ar
 Chomhlíonadh], INST.24 [Bearta sealadacha] agus INST.25 [Athbhreithniú ar aon bheart arna
 dhéanamh chun comhlíonadh a dhéanamh tar éis leigheasanna sealadacha a ghlacadh] ar chur
 i bhfeidhm na mbeart ar tugadh fógra ina leith de bhun na míre seo.
 (f) Má glacadh bearta athchothromaithe roimh an rialú eadrána i gcomhréir le pointe (c), déanfar
 aon fhrithbheart a ghlactar de bhun an phointe sin a tharraingt siar láithreach, agus in aon
 chás tráth nach déanaí ná cúig lá, tar éis don rialú ón mbinse eadrána a bheith tugtha.
 (g) Ní dhéanfaidh Páirtí Comhaontú EDT ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile a agairt chun cosc
 a chur ar an bPáirtí eile bearta a dhéanamh de bhun mhíreanna 2 agus 3, lena n-áirítear an
 uair arb é a bhíonn san bearta sin oibleagáidí a chur ar fionraí faoin gComhaontú seo.
 (h) Mura gcuirfidh an Páirtí dá dtugtar fógra iarraidh isteach de bhun phointe (b) laistigh den
 tréimhse ama a leagtar síos ann, féadfaidh an Páirtí sin, gan dul i muinín comhairliúcháin
 roimh ré i gcomhréir le hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin], an nós imeachta eadrána dá
 dtagraítear in Airteagal INST.14 [Nós imeachta eadrána] a thionscnamh. Déileálfaidh binse
 eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne chun críche Airteagal INST.19 [Imeachtaí
 práinneacha].
 4. D’fhonn cothromaíocht iomchuí a áirithiú idir na gealltanais arna ndéanamh ag na Páirtithe
 sa Chomhaontú seo ar bhonn níos buanfasaí, féadfaidh ceachtar Páirtí a iarraidh, tráth nach luaithe
 ná ceithre bliana tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, go ndéanfar athbhreithniú ar
 fheidhmiú Cheannteideal a hAon [Trádáil] den Chomhaontú seo. Féadfaidh na Páirtithe a
 chomhaontú go bhféadfar Ceannteidil eile den Chomhaontú seo a chur leis an athbhreithniú.
 5. Cuirfear tús le hathbhreithniú den sórt sin ar iarraidh ó Pháirtí, má mheasann an Páirtí sin go
 ndearna ceachtar Páirtí nó an dá Pháirtí bearta faoi mhír 2 nó faoi mhír 3 go minic, nó má cuireadh i
 bhfeidhm beart a bhfuil tionchar ábhartha aige ar an trádáil nó ar an infheistíocht idir na Páirtithe ar
 feadh tréimhse 12 mhí. Chun críocha na míre seo, is iad na bearta atá i gceist na bearta nár chuir
 binse eadrána ina choinne nó nár chinn binse eadrána nach raibh aon ghá leo de bhun phointe (d) nó
 (h) de mhír 3. Féadfar an t-athbhreithniú sin a thosú níos luaithe ná ceithre bliana tar éis don
 Chomhaontú seo teacht i bhfeidhm.
 6. Cuirfear tús leis an athbhreithniú a iarradh de bhun mhír 4 nó mhír 5 laistigh de thrí mhí ón
 iarraidh agus críochnófar é laistigh de shé mhí.
 7. Féadfar an athbhreithniú sin a athdhéanamh ar bhonn mhír 4 nó mhír 5 ina dhiaidh sin i
 gceann tréimhsí nach lú ná ceithre bliana tar éis an chéad athbhreithnithe. Más rud é gur iarr Páirtí
 athbhreithniú faoi mhír 4 nó faoi mhír 5, ní fhéadfaidh sé a iarraidh go ndéanfar athbhreithniú breise
 65
 D’fhéadfadh aistarraingt nó coigeartú na mbeart athchothromaithe a bheith san áireamh sna bearta sin, de
 réir mar is iomchuí
 66
 Ní bheidh fionraí oibleagáidí faoi Airteagal INST.24 [Leigheasanna sealadacha] ar fáil ach amháin más rud é
 gur cuireadh bearta athchothromaithe i bhfeidhm go hiarbhír.
 243
 ---pagebreak--- faoi mhír 4 nó faoi mhír 5 ar feadh ceithre bliana ar a laghad ón am a tugadh an t-athbhreithniú
 roimhe sin i gcrích nó, más infheidhme, ó theacht i bhfeidhm aon chomhaontaithe leasaithigh.
 8. Leis na athbhreithniú féachfar an gcuirtear ar fáil an chothromaíocht iomchuí na gceart agus
 na hoibleagáidí idir na Páirtithe, go háirithe maidir le feidhmiú Cheannteideal a hAon [Trádáil], agus
 féachfar an bhfuil gá, dá bharr sin, le haon mhodhnú ar an gComhaontú seo.
 9. Féadfaidh an Chomhairle Chomhpháirtíochta a chinneadh nach gá aon ghníomh de thoradh
 an athbhreithnithe. Má mheasann Páirtí tar éis an athbhreithnithe a bheith déanta gur bhfuil gá
 Comhaontú seo a leasú, déanfaidh siad a seacht ndícheall an comhaontú a chaibidliú agus a
 thabhairt i gcrích agus na leasuithe is gá a dhéanamh. Ní rachaidh an chaibidlíocht sin thar na
 hábhair sin a shainaithnítear san athbhreithniú.
 10. Mura gcuirfear comhaontú leasaitheach dá dtagraítear i mír 9 i gcrích laistigh de bhliain ón
 dáta a thosaigh na Páirtithe ar chaibidlíocht, féadfaidh ceachtar Páirtí fógra a thabhairt chun
 deireadh a chur le Ceannteideal a hAon [Trádáil] nó le haon Cheannteideal eile den Chomhaontú a
 cuireadh leis an athbhreithniú, nó féadfaidh na Páirtithe a chinneadh leanúint de chaibidlíocht. Má
 fhoirceannann Páirtí Ceannteideal a hAon [Trádáil], déanfar Ceannteideal a Trí [Iompar de bhóthar] a
 fhoirceannadh ar an dáta céanna. Beidh feidhm leis an bhfoirceannadh trí mhí tar éis dháta an
 fhógra sin.
 11. Má chuirtear deireadh le Ceannteideal a hAon [Trádáil] de bhun mhír 10, déanfar
 Ceannteideal a Dó [An Eitlíocht] a fhoirceannadh ar an dáta céanna, mura gcomhaontóidh na
 Páirtithe na codanna ábhartha de Theideal XI [Cothromaíocht iomaíochta um an iomaíocht chóir
 agus oscailte agus um fhorbairt inbhuanaithe] a chomhtháthú i gCeannteideal a Dó [An Eitlíocht].
 12. Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach Díospóidí]de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí agus forálacha
 cothrománacha] maidir le míreanna 4 go 9.
 TEIDEAL XII: EISCEACHTAÍ
 Airteagal EXC.1: Eisceachtaí ginearálta
 1. Aon ní dá bhfuil i gCaibidil a haon [Cóireáil Náisiúnta agus rochtain ar an margadh le haghaidh
 earraí] agus Caibidil a cúig de Theideal I de Cheannteideal a haon de Chuid a Dó [Éascú custaim agus
 trádála], dá bhfuil i dTeideal VIII de Cheannteideal a hAon de Chuid a dó [Fuinneamh agus
 amhábhair], dá bhfuil i gCaibidil a ceathair de Theideal XI de Cheannteideal a haon de Chuid a dó
 [Fiontair faoi úinéireacht stáit], dá bhfuil i Teideal III de Cheannteideal a haon de Chuid a dó [Trádáil
 Dhigiteach], ná dá bhfuil i gCaibidil a dó de Theideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a dó
 [Léirscaoileadh infheistíochta], ní fhorléireofar é mar ní lena gcuirfear cosc ar Pháirtí bearta a
 ghlacadh nó a choinneáil ar bun ar bearta iad atá comhoiriúnach le hAirteagal XX de GATT 1994.
 Chuige sin, déantar Airteagal XX de GATT 1994, agus na Nótaí agus na Forálacha Forlíontacha a
 ghabhann leis, a ionchorprú sa Chomhaontú seo, agus déantar cuid den Chomhaontú seo díobh
 mutatis mutandis.
 2. Faoi réir an cheanglais nach gcuirfear na bearta sin i bhfeidhm ar bhealach go bhféadfaí áis a
 bhaint astu le haghaidh idirdhealú treallach ná idirdhealú dochosanta idir tíortha ina bhfuil
 forlámhas ag na coinníollacha céanna, ná chun srianadh faoi cheilt a dhéanamh ar léirscaoileadh
 infheistíochta nó ar thrádáil i seirbhísí, aon ní dá bhfuil i dTeideal VIII de Cheannteideal a haon de
 Chuid a dó [Fuinneamh agus amhábhair], i gCaibidil a ceathair de Theideal XI de Cheannteideal a
 haon de Chuid a dó [Fiontair faoi úinéireacht Stáit], i dTeideal III de Cheannteideal a haon de Chuid a
 244
 ---pagebreak--- dó [Trádáil dhigiteach], i dTeideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a dó [Seirbhísí agus
 Infheistíocht], ná i dTeideal IV de Cheannteideal a haon de Chuid a dó [Gluaiseachtaí caipitil,
 íocaíochtaí, aistrithe agus bearta coimirce sealadacha], ní fhorléireofar é mar ní chun cosc a chur ar
 cheachtar Páirtí na bearta seo a leanas a ghlacadh nó a chur i bhfeidhm:
 (a) bearta is gá chun slándáil an phobail nó moráltacht an phobail a chosaint nó an t-ord poiblí a
 choimeád67;
 (b) bearta is gá chun beatha nó sláinte an duine, ainmhithe nó plandaí a chosaint;
 (c) bearta is gá chun a áirithiú go gcomhlíonfar dlíthe nó rialacháin nach bhfuil ar neamhréir le
 forálacha an Chomhaontaithe seo, lena n-áirítear na forálacha sin a bhaineann le:
 (i) cleachtais mhealltacha agus cleachtais chalaoiseacha a chosc nó déileáil le héifeachtaí
 mainneachtana ar chonarthaí;
 (ii) príobháideachas daoine aonair a chosaint i ndáil le próiseáil agus scaipeadh sonraí
 pearsanta agus rúndacht taifead agus cuntas aonair a chosaint; agus
 (iii) sábháilteacht.
 3. Ar mhaithe le tuilleadh cinnteachta, a mhéid atá na bearta sin ar neamhréir ar shlí eile le
 forálacha na gCaibidlí, na Ranna nó na dTeideal thuasluaite, tuigeann na Páirtithe an méid seo a
 leanas:
 (a) go n-áirítear ar na bearta dá dtagraítear i bpointe (b) d'Airteagal XX de GATT 1994 agus i
 bpointe (b) de mhír 2 den Airteagal seo bearta comhshaoil, a bhfuil gá leo chun beatha agus
 sláinte an duine, ainmhithe nó plandaí a chosaint;
 (b) go bhfuil feidhm ag pointe (g) d'Airteagal XX de GATT 1994 maidir le bearta chun acmhainní
 nádúrtha neamh-inathnuaite, idir bheo agus neamhbheo, a chaomhnú; agus
 (c) go bhféadfaidh bearta a ghlactar chun comhaontuithe iltaobhacha comhshaoil a chur chun
 feidhme teacht faoi phointí (b) nó (g) d'Airteagal XX de GATT 1994 nó faoi phointe (b) de mhír
 2 den Airteagal seo.
 4. Sula ndéanfaidh Páirtí aon bheart dá bhforáiltear i bpointe (i) agus i bpointe (j) d'Airteagal XX
 de GATT 1994, cuirfidh an Páirtí sin an fhaisnéis ábhartha uile ar fáil don Pháirtí eile, d'fhonn réiteach
 is inghlactha ag na Páirtithe a lorg. Mura dtiocfar ar chomhaontú laistigh de 30 lá ón bhfaisnéis a
 chur ar fáil, féadfaidh an Páirtí na bearta lena mbaineann a chur i bhfeidhm. In imthosca eisceachtúla
 géibheannacha a éilíonn gníomh láithreach a fhágann nach féidir réamhaisnéis a fháil nó scrúdú a
 dhéanamh roimh ré, féadfaidh an Páirtí a bhfuil sé ar intinn aige na bearta a dhéanamh na bearta
 réamhchúraim is gá a chur i bhfeidhm chun déileáil leis an gcás. Cuirfidh an Páirtí sin an Páirtí eile ar
 an eolas faoin méid sin láithreach.
 67
 Ní fhéadfar na heisceachtaí slándála poiblí agus oird phoiblí a agairt ach amháin i gcás ina mbeidh bagairt
 dháiríre, atá tromchúiseach a dhóthain, ar cheann de leasanna bunúsacha na sochaí.
 245
 ---pagebreak--- Airteagal EXC.2: Cánachas
 1. Aon ní dá bhfuil i dTeidil I go VII, i gCaibidil a ceathair [fuinneamh agus amhábhair] de Theideal
 VIII, ná i dTeidil IX go XII de Cheannteideal a haon de Chuid a dó nó Ceanneideal a Sé [Forálacha eile]
 de Chuid a Dó, ní dhéanfaidh sé difear do chearta agus d'oibleagáidí an Aontais ná a Bhallstát ná
 d’oibleagáidí na Ríochta Aontaithe, faoi aon choinbhinsiún cánach. I gcás aon neamhréireacht a
 bheith idir an Comhaontú seo agus aon choinbhinsiún cánach den sórt sin, is ag an gcoinbhinsiún
 cánach a bheidh tosaíocht a mhéid atá siad ar neamhréir le chéile. Maidir le coinbhinsiún cánach idir
 an tAontas nó a Bhallstáit agus an Ríocht Aontaithe, na húdaráis inniúla lena mbaineann faoin
 gComhaontú seo agus faoin gcoinbhinsiún cánach sin, déanfaidh siad a chinneadh go
 comhpháirteach an ann do neamhréireacht idir an Comhaontú seo agus an coinbhinsiún cánach.68
 2. Ní bheidh feidhm ag Airteagal SERVIN.2.4 de Chaibidil a dó de Theideal II de Cheannteideal a
 haon de Chuid a dó [Léirscaoileadh Infheistíochta] ná ag Airteagal SERVIN.3.4 de Chaibidil a trí de
 Theideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a dó [Trádáil trasteorann i seirbhísí] maidir le buntáiste
 a thabharfaidh Páirtí de bhun coinbhinsiúin chánach.
 3. Faoi réir an cheanglais nach gcuirfear bearta cánach i bhfeidhm ar bhealach go bhféadfaí áis a
 bhaint astu le haghaidh idirdhealú treallach ná idirdhealú dochosanta idir tíortha ina bhfuil
 forlámhas ag na coinníollacha céanna, nó a bheadh ina shrianadh faoi cheilt ar thrádáil agus ar
 infheistíocht, aon ní dá bhfuil i dTeidil I go VII, i gCaibidil a ceathair [Fuinneamh agus amhábhair] de
 Theideal VIII, ná i dTeidil IX go XII de Cheannteideal a haon de Chuid a dó nó de cheanntheideal a sé
 [Forálacha eile] de Chuid a Dó ní dhéanfar é a fhorléiriú mar ní chun cosc a chur ar Pháirtí aon bheart
 a ghlacadh, a choinneáil ar bun nó a fhorfheidhmiú:
 (a) a bhfuil sé d’aidhm aige a áirithiú go ndéanfar cánacha díreacha69 a fhorchur agus a bhailiú go
 cothrom agus go héifeachtach; nó
 68
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, beidh an cinneadh sin gan dochar do Theideal I de Chuid a sé
 [Réiteach Díospóidí].
 69
 Maidir le bearta a bhfuil sé d'aidhm acu a áirithiú go ndéanfar cánacha díreacha a fhorchur
 agus a bhailiú go cothrom agus go héifeachtach, áirítear leis na bearta sin bearta arna ndéanamh ag Páirtí
 faoina chóras cánachais:
 (i) a bhfuil feidhm acu maidir le soláthraithe seirbhíse neamhchónaitheacha mar aitheantas go
 ndéantar oibleagáid chánach neamhchónaitheoirí a chinneadh i ndáil le hítimí inchánacha atá
 foinsithe nó lonnaithe i gcríoch an Pháirtí; nó
 (ii) a bhfuil feidhm acu maidir le neamhchónaitheoirí chun a áirithiú go ndéantar cánacha a
 fhorchur agus a bhailiú i gcríoch an Pháirtí; nó
 (iii) a bhfuil feidhm acu maidir le neamhchónaitheoirí nó cónaitheoirí chun cosc a chur ar
 sheachaint nó ar imghabháil cánach, lena n-áirítear bearta comhlíontachta; nó
 (iv) a bhfuil feidhm acu maidir le tomhaltóirí seirbhísí a sholáthraítear i gcríoch an Pháirtí eile nó i
 gcríoch tríú tír chun a áirithiú go ndéantar cánacha a fhorchur ar thomhaltóirí den sórt sin as
 bunaidh i gcríoch an Pháirtí; nó
 (v) lena ndéantar idirdhealú idir soláthraithe seirbhíse atá faoi réir cánach ar ítimí inchánacha
 domhanda agus soláthraithe seirbhíse eile, mar aitheantas ar an difríocht eatarthu maidir le
 cineál an bhoinn cánach; nó
 246
 ---pagebreak--- (b) lena ndéantar idirdhealú idir cáiníocóirí, nach bhfuil sa staid chéanna, go háirithe maidir lena
 n-áit chónaithe nó maidir leis an áit ina bhfuil a gcuid caipitil infheistithe.
 4. Chun críocha an Airteagail seo:
 (a) ciallaíonn ‘áit chónaithe’ áit chónaithe chun críoch cánach;
 (b) ciallaíonn ‘coinbhinsiún cánach’ coinbhinsiún chun cánachas dúbailte a sheachaint nó
 comhaontú nó socrú idirnáisiúnta eile a bhaineann go hiomlán nó den chuid is mó le cánachas;
 agus
 (c) cuimsíonn ‘cánacha díreacha’ na cánacha go léir ar ioncam nó ar chaipiteal, lena n-áirítear
 cánacha ar ghnóthachain ó choimhthiú maoine, cánacha ar eastáit, ar oidhreachtaí agus ar
 bhronntanais, cánacha ar phá nó tuarastail arna n-íoc ag gnóthais agus cánacha ar
 luachmhéadú caipitil.
 Airteagal EXC.3: Tarscaoiltí EDT
 Má tá oibleagáid i dTeidil I go XII de Cheannteideal a haon de Chuid a dó nó de Cheanntheideal a Sé
 [Forálacha eile] de Chuid a Dó den Chomhaontú seo coibhéiseach go substaintiúil le hoibleagáid atá i
 gComhaontú EDT, measfar go mbeidh aon bheart a dhéanfar i gcomhréir le tarscaoileadh arna
 ghlacadh de bhun Airteagal IX de Chomhaontú EDT i gcomhréir leis an bhforáil atá coibhéiseach go
 substaintiúil ón gComhaontú seo.
 Airteagal EXC.4: Eisceachtaí slándála
 Aon ní dá bhfuil i dTeidil I go XII de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó nó de Cheannteideal a Sé
 [Forálacha eile] de Chuid a Dó den Chomhaontú seo, ní dhéanfar é a fhorléiriú:
 (a) mar ní lena gceanglaítear ar Pháirtí aon fhaisnéis a thabhairt, nó rochtain ar aon fhaisnéis a
 cheadú, ar faisnéis í a mheasann sé go mbeadh a nochtadh in aghaidh a leasanna bunúsacha
 slándála; nó
 (b) mar ní chun Páirtí a chosc ar ghníomh a dhéanamh a mheasann sé a bhfuil gá leis chun a
 leasanna bunúsacha slándála a chosaint:
 (i) ar leasanna iad atá bainteach le hairm, armlón agus ábhair chogaidh a tháirgeadh nó
 gáinneáil ar airm, armlón agus ábhair chogaidh, agus le táirgeadh agus gáinneáil den
 sórt sin ar earraí agus ábhair, seirbhísí agus teicneolaíocht eile, agus le hidirbhearta ina
 leith, agus le gníomhaíochtaí eacnamaíocha, a dhéantar go díreach nó go
 neamhdhíreach chun soláthar a chur ar fáil do bhunaíocht slándála míleata;
 (ii) ar leasanna iad a bhaineann le hábhair inseamhnaithe agus in-chomhleáite nó leis na
 hábhair óna ndíorthaítear na hábhair sin; nó
 (iii) ar leasanna iad le linn cogaidh nó le linn éigeandáil eile sa chaidreamh idirnáisiúnta;
 no
 (vi) lena ndéantar ioncam, brabús, gnóthachan, caillteanas, asbhaint nó creidmheas de chuid
 cónaitheoirí nó brainsí, nó idir daoine nó brainsí gaolmhara den duine céanna, a chinneadh, a
 leithdháileadh nó a chionroinnt chun bonn cánach an Pháirtí a chosaint.
 247
 ---pagebreak--- (c) chun Páirtí a chosc ó aon ghníomh a dhéanamh de bhun a oibleagáidí faoi Chairt na Náisiún
 Aontaithe chun an tsíocháin agus an tslándáil idirnáisiúnta a choinneáil ar bun.
 Airteagal EXC.5: Faisnéis rúnda
 1. Aon ní dá bhfuil i dTeidil I go X ná i dTeideal XI, cé is moite d'Airteagal LPFS.2.26 [Caighdeáin
 chánachais] de Theideal XI agus Teideal XII de Cheannteideal a haon de Chuid a dó nó de
 Cheanntheideal a Sé [Forálacha eile] de Chuid a Dó den Chomhaontú seo, ní dhéanfar é a fhorléiriú é
 mar ní lena gceanglaítear ar Pháirtí faisnéis rúnda a chur ar fáil, ar faisnéis í a mbeadh a nochtadh ina
 bhac ar fhorfheidhmiú an dlí, nó contrártha le leas an phobail, nó a ndéanfadh a nochtadh dochar do
 leasanna dlisteanacha tráchtála fiontar ar leith, idir phoiblí agus phríobháideach, ach amháin i gcás
 ina n-éileoidh binse eadrána an fhaisnéis rúnda sin i nós imeachta um réiteach díospóidí faoi
 Theideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé, nó i gcás ina dteastaíonn an fhaisnéis rúnda sin ó
 phainéal saineolaithe fin imeachtaí aoi Airteagal LPFS.9.2 ̈[Painéal Saineolaithe ] nó Airteagal
 LPFS.9.3 ̈[Painéal saineolaithe le haghaidh réimsí neamh-chúlchéimnithe]. I gcásanna den sórt sin,
 áiritheoidh an binse eadrána nó an painéal saineolaithe go gcosnófar an rúndacht go hiomlán i
 gcomhréir le hIARSCRÍBHINN INST-X [Rialacha Nós Imeachta].
 2. Nuair a chuirfidh Páirtí faisnéis a meastar ina leith go bhfuil sí faoi rún faoina dhlíthe agus
 faoina rialacháin faoi bhráid na Comhairle Comhpháirtíochta nó faoi bhráid Coistí, déileálfaidh an
 Páirtí eile leis an bhfaisnéis sin mar fhaisnéis rúnda, mura gcomhaontóidh an Páirtí a dhéanfaidh an
 tíolacadh a mhalairt.
 248
 ---pagebreak--- CEANNTEIDEAL A DÓ: AN EITLÍOCHT
 TEIDEAL I: AN T AERIOMPAR
 Airteagal AIRTRN.1: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘aeriompróir’ gnóthas aeriompair a bhfuil ceadúnas bailí oibríochta nó a choibhéis
 aige;
 (b) ciallaíonn ‘aeriompróir de chuid an Aontais’ aeriompróir a chomhlíonann na coinníollacha a
 leagtar síos i bpointe (b) d’Airteagal AIRTRN.6(1) [Údaruithe oibríochta agus ceaduithe
 teicniúla ];
 (c) ciallaíonn ‘aeriompróir de chuid na Ríochta Aontaithe’ aeriompróir a chomhlíonann na
 coinníollacha a leagtar síos i bpointe (a) d’Airteagal AIRTRN.6(1) nó (2) [Údaruithe oibríochta
 agus ceaduithe teicniúla];
 (d) ciallaíonn ‘seirbhísí aerloingseoireachta’ seirbhísí aerthráchta, seirbhísí cumarsáide,
 loingseoireachta agus faireachais, seirbhísí meitéareolaíocha le haghaidh aerloingseoireachta,
 agus seirbhísí faisnéise aerloingseoireachta;
 (e) ciallaíonn ‘deimhniú aeroibreora’ doiciméad a eisítear chuig aeriompróir lena ndearbhaítear
 go bhfuil an cumas gairmiúil agus an eagraíocht ghairmiúil ag an aeriompróir lena mbaineann
 chun oibriú sábháilte aerárthaí a áirithiú le haghaidh na ngníomhaíochtaí eitlíochta a
 shonraítear sa deimhniú;
 (f) ciallaíonn ‘bainistíocht aerthráchta’ comhiomlán na seirbhísí san aer agus na seirbhísí ar
 talamh (seirbhísí aerthráchta, bainistíocht aerspáis agus bainistíocht na sreibhe aerthráchta) a
 bhfuil gá leo chun gluaiseacht shábháilte éifeachtúil aerárthaí a áirithiú le linn chéimeanna uile
 na n-oibríochtaí;
 (g) ciallaíonn ‘aeriompar’ iompar paisinéirí, bagáiste, lasta agus post, ar leithligh nó in éineacht, in
 aerárthaí, iompar a chuirtear ar fáil mar sheirbhís don phobal ar luach saothair nó ar fruiliú;
 (h) ciallaíonn ‘cinneadh saoránachta’ cinneadh go gcomhlíonann aeriompróir a bheartaíonn
 aersheirbhísí a oibriú faoin Teideal seo, go gcomhlíonann sé ceanglais Airteagal AIRTRN.6
 [Údaruithe agus ceadanna teicniúla oibríochta] maidir lena húinéireacht, lena rialú éifeachtach
 agus lena príomháit ghnó;
 (i) Ciallaíonn ‘údaráis inniúla’, i gcás na Ríochta Aontaithe, údaráis na Ríochta Aontaithe atá
 freagrach as na feidhmeanna rialála agus riaracháin atá ar an Ríocht Aontaithe faoin Teideal
 seo; agus i gcás an Aontais, údaráis an Aontais agus na mBallstát atá freagrach as na
 feidhmeanna rialála agus riaracháin atá ar an Aontas faoin Teideal seo;
 (j) ciallaíonn ‘An Coinbhinsiún’ an Coinbhinsiún um Eitlíocht Shibhialta Idirnáisiúnta a síníodh in
 Chicago an 7 Nollaig 1944, agus cuimsítear ann:
 (i) aon leasú a tháinig i bhfeidhm faoi Airteagal 94(a) den Choinbhinsiún agus a
 dhaingnigh an Ríocht Aontaithe agus an Ballstát nó na Ballstáit lena mbaineann, de
 réir mar is ábhartha sa chás i gceist; agus
 249
 ---pagebreak--- (ii) aon Iarscríbhinn, nó aon leasú ar Iarscríbhinn, a glacadh faoi Airteagal 90 den
 Choinbhinsiún, a mhéid a bheidh éifeacht, ag aon am áirithe, ag an Iarscríbhinn sin nó
 ag an leasú sin maidir leis an Ríocht Aontaithe agus leis an mBallstát nó na Ballstáit
 lena mbaineann, de réir mar is ábhartha sa chás i gceist;
 (k) ciallaíonn 'idirdhealú' aon chineál difreála a dhéantar gan údar oibiachtúil i ndáil le hearraí
 agus seirbhísí a sholáthar, lena n-áirítear seirbhísí poiblí, ar earraí agus seirbhísí iad a úsáidtear chun
 seirbhísí aeriompair a oibriú, nó i ndáil leis an tslí a gcaitheann na húdaráis phoiblí is ábhartha maidir
 leis na seirbhísí sin leo;
 (l) ciallaíonn ‘rialú éifeachtach’ caidreamh arb éard atá ann cearta, conarthaí nó aon mhodh eile,
 a thugann deis, ar leithligh nó go comhpháirteach agus ag féachaint do bhreithnithe an
 fhíorais nó an dlí lena mbaineann, tionchar cinntitheach a fheidhmiú go díreach nó go
 hindíreach ar ghnóthas, ar an gcaoi seo a leanas go háirithe:
 (i) tríd an gceart sócmhainní uile gnóthais, nó cuid díobh, a úsáid;
 (ii) trí chearta nó trí chonarthaí a mbíonn tionchar cinntitheach acu ar chomhdhéanamh,
 ar vótáil nó ar chinntí comhlachtaí gnóthais nó a mbíonn tionchar cinntitheach acu ar
 shlí eile ar reáchtáil ghnó an ghnóthais;
 (m) ciallaíonn ‘cinneadh maidir le hoiriúnacht’ cinneadh maidir le haeriompróir atá ag beartú
 aersheirbhísí a sholáthar faoin Teideal seo go bhfuil acmhainn airgeadais shásúil aici maille le
 taithí bhainistíochta leordhóthanach chun na haersheirbhísí sin a oibriú agus go bhfuil dea-rún
 aici na dlíthe, na rialacháin agus na ceanglais a bhfuil oibriú na seirbhísí faoina réir a
 chomhlíonadh;
 (n) ciallaíonn ‘costas iomlán’ costas na seirbhíse a sholáthraítear, a bhféadfadh suimeanna
 iomchuí maidir le costas caipitil agus dímheas sócmhainní a bheith ar áireamh ann, mar aon le
 costais chothabhála, oibríochta, bhainistíochta agus riaracháin;
 (o) ciallaíonn ‘ICAO’ Eagraíocht Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta na Náisiún Aontaithe;
 (p) ciallaíonn ‘príomháit ghnó’ ceannoifig nó oifig chláraithe aeriompróra ar laistigh di a
 fheidhmítear príomhfheidhmeanna airgeadais agus príomhrialú oibríochtúil an aeriompróra
 sin, lena n-áirítear bainistiú leanúnach aeracmhainneachta;
 (q) ciallaíonn ‘cigireacht rampa’ scrúdú ag údarás inniúil Páirtí nó ag a ionadaithe ainmnithe, ar
 bord aerárthaigh de chuid an Pháirtí eile agus timpeall air, chun bailíocht na ndoiciméad atá ag
 an aerárthach lena mbaineann agus bailíocht baill chriú an aerthárthaigh a sheiceáil, agus
 chun an riocht ina bhfuil an t-aerárthach agus a threalamh de réir a ndealraimh a sheiceáil;
 (r) ciallaíonn ‘féinseirbhís’ oibríochtaí láimhseála ar an talamh a dhéanann aeriompróir go díreach
 dó féin nó d’aeriompróir eile sna cásanna seo a leanas:
 (i) i gcás ina bhfuil tromlach ag aeriompróir amháin acu sa cheann eile; nó
 (ii) i gcás ina bhfuil sealúchas tromlaigh ag comhlacht amháin i ngach ceann acu;
 (s) ciallaíonn ‘aersheirbhísí sceidealta’ aersheirbhísí a sceidealaítear agus a chuirtear i gcrích de
 réir tráthchlár foilsithe, nó chomh rialta nó chomh minic sin gur léir gur sraith chórasach iad,
 agus atá oscailte lena gcur in áirithe go díreach ag daoine den phobal; agus eitiltí coda breise
 250
 ---pagebreak--- arb é is cúis leo trácht róshreafa ó eitiltí sceidealta; agus eitiltí coda breise arb é is cúis leo
 trácht róshreafa ó eitiltí sceidealta;
 (t) ciallaíonn ‘stad chun críocha nach mbaineann le trácht’ tuirlingt a dhéantar chun aon chríche
 seachas paisinéirí, bagáiste, lasta agus/nó post a thógáil nó a chur ar talamh;
 (u) ciallaíonn ‘taraif’ aon táille, ráta nó muirear as paisinéirí, bagáiste nó lasta (gan post a
 áireamh) a iompar in aeriompar (lena n-áirítear aon mhodh iompair eile a bhaineann leis sin) a
 ghearrann aeriompróirí, lena n-áirítear a ngníomhairí, agus na coinníollacha lena rialaítear
 infhaighteacht na táille, an ráta nó an mhuirir sin;
 (v) ciallaíonn ‘muirear úsáideora’ muirear a fhorchuirtear ar aeriompróirí as saoráidí nó seirbhísí
 slándála aerfoirt, aerloingseoireachta (lena n-áirítear traseitiltí) nó eitlíochta a sholáthar, lena
 n-áirítear seirbhísí gaolmhara agus saoráidí gaolmhara, nó muirir atá bainteach leis an
 gcomhshaol, lena n-áirítear muirir atá bainteach le torann agus muirir ar mhaithe le haghaidh
 a thabhairt ar fhadhbanna áitiúla maidir le cáilíocht an aeir ag aerfoirt nó timpeall orthu.
 Airteagal AIRTRN.2: Sceideal bealaí
 1. Faoi réir Airteagal AIRTRN.3 [Cearta tráchta], tabharfaidh an tAontas an ceart don Ríocht
 Aontaithe a cuid aeriompróirí, agus iad i mbun aeriompair, oibriú ar na bealaí seo a leanas:
 Pointí i gcríoch na Ríochta Aontaithe – Pointí Idirmheánacha – Pointí i gcríoch an Aontais –
 Seachphointí.
 2. Faoi réir Airteagal AIRTRN.3 [Cearta tráchta], tabharfaidh an Ríocht Aontaithe an ceart don
 Aontas a chuid aeriompróirí, agus iad i mbun aeriompair, oibriú ar na bealaí seo a leanas:
 Pointí i gcríoch an Aontais – Pointí Idirmheánacha – Pointí i gcríoch na Ríochta Aontaithe –
 Seachphointí.
 Airteagal AIRTRN.3: Cearta tráchta
 1. Tabharfaidh gach Páirtí an ceart don Pháirtí eile a chuid aeriompróirí na nithe a leanas a
 dhéanamh, chun críche aeriompar a chur i gcrích ar na bealaí a leagtar síos in Airteagal AIRTRN.2
 [Sceideal bealaí]:
 (a) eitilt trasna a chríche gan tuirlingt;
 (b) stadanna a dhéanamh ina chríoch chun críocha nach mbaineann le trácht.
 2. Beidh sé de cheart ag an Ríocht Aontaithe a cuid aeriompróirí stadanna a dhéanamh i
 gcríoch an Aontais chun seirbhísí aeriompair sceidealta agus neamhsceidealta a sholáthar idir aon
 phointe atá suite i gcríoch na Ríochta Aontaithe agus aon phointe atá suite i gcríoch an Aontais
 (cearta tráchta an tríú saoirse agus an ceathrú saoirse).
 3. Beidh sé de cheart ag an Aontas a chuid aeriompróidí stadanna a dhéanamh i gcríoch na
 Ríochta Aontaithe chun seirbhísí aeriompair sceidealta agus neamhsceidealta a sholáthar idir aon
 phointe atá suite i gcríoch an Aontais agus aon phointe atá suite i gcríoch na Ríochta Aontaithe
 (cearta tráchta an tríú saoirse agus an ceathrú saoirse).
 251
 ---pagebreak--- 4. D' ainneoin mhíreanna 1, 2 agus 3 agus gan dochar do mhír 9 , féadfaidh na Ballstáit agus an
 Ríocht Aontaithe, faoi réir rialacha agus nósanna imeachta inmheánacha na bPáirtithe faoi seach,
 socruithe déthaobhacha a dhéanamh trína ndeonóidh siad, mar ábhar don Chomhaontú seo, na
 cearta seo a leanas dá chéile:
 (a) i gcás na Ríochta Aontaithe, an ceart dá haeriompróirí stadanna a dhéanamh i gcríoch an
 Bhallstáit lena mbaineann chun seirbhísí aeriompair uile-lasta sceidealta agus
 neamhsceidealta a sholáthar idir pointí atá suite i gcríoch an Bhallstáit sin agus pointí atá suite
 i dtríú tír mar chuid de sheirbhís lena ngabhann tionscnamh nó ceann scríbe i gcríoch na
 Ríochta Aontaithe (cearta tráchta an cuigiú saoirse);
 (b) i gcás an Bhallstáit lena mbaineann, an ceart d’aeriompróirí de chuid an Aontais stadanna a
 dhéanamh i gcríoch na Ríochta Aontaithe chun seirbhísí aeriompair uilelasta sceidealta agus
 neamhsceidealta a sholáthar idir pointí atá suite i gcríoch na Ríochta Aontaithe agus pointí atá
 suite i dtríú tír, mar chuid de sheirbhís lena ngabhann tionscnamh nó ceann scríbe i gcríoch an
 Bhallstáit sin (cearta tráchta an cuigiú saoirse).
 5. Beidh na cearta a dheonaítear go frithpháirteach i gcomhréir le mír 4 faoi rialú ag forálacha
 an Teidil seo.
 6. Ní theorannóidh ceachtar den dá Pháirtí go haontaobhach méid tráchta, acmhainneacht,
 minicíocht, rialtacht, ródúchán, túsphointe ná ceann scríbe na seirbhísí aeriompair a oibrítear i
 gcomhréir le míreanna 2, 3 agus 4, ná ní theorannóidh siad go haontaobhach an cineál ná na
 cineálacha aerárthaigh a oibríonn aeriompróirí an Pháirtí eile chun na críche sin, seachas de réir mar
 is gá ar chúiseanna custaim, teicniúla, oibríochta, bainistíochta aerthráchta, slándála, comhshaoil nó
 cosanta sláinte, uair a dhéanfar an teorannú céanna ar mhodh neamh-idirdhealaitheach, nó má
 fhoráiltear a mhalairt sa Teideal seo.
 7. Níl aon ní dá bhfuil sa Teideal seo a mheasfar a thugann an ceart don Ríocht Aontaithe a cuid
 aeriompróirí paisinéirí, bagáiste, lasta nó post a thabhairt ar bord i gcríoch Ballstáit a bheadh ar
 iompar le haghaidh cúitimh agus a bheadh le tabhairt go dtí pointe eile i gcríoch an Bhallstáit sin nó i
 gcríoch aon Bhallstáit eile.
 8. Níl aon ní dá bhfuil sa Teideal seo a mheasfar a thugann an ceart don Aontas a chuid
 aeriompróirí paisinéirí, bagáiste, lasta nó post a thabhairt ar bord i gcríoch na Ríochta Aontaithe a
 bheadh ar iompar le haghaidh cúitimh agus a bheadh le tabhairt go dtí pointe eile i gcríoch na
 Ríochta Aontaithe.
 9. Faoi réir rialacha agus nósanna imeachta inmheánacha na bPáirtithe, féadfaidh údaráis
 inniúla na Ríochta Aontaithe agus na mBallstát seirbhísí aeriompair neamhsceidealta a údarú thar na
 cearta dá bhforáiltear san Airteagal seo ar choinníoll nach foirm faoi cheilt de sheirbhísí sceidealta
 iad, agus féadfaidh siad socruithe déthaobhacha a bhunú i dtaca leis na nósanna imeachta a bheidh
 le leanúint chun iarratais aeriompróirí a láimhseáil agus i ndáil le cinntí a ghlacadh maidir leo.
 Airteagal AIRTRN.4: Socruithe roinnte cód agus socruithe suíochán blocáilte
 1. Féadfar seirbhísí aeriompair atá i gcomhréir le hAirteagal AIRTRN.3 [Cearta tráchta] a
 sholáthar trí shocruithe suíochán blocáilte nó trí shocruithe roinnte cód, mar a leanas:
 (a) (a) féadfaidh aeriompróir de chuid na Ríochta Aontaithe gníomhú mar an t-iompróir
 margaíochta, le haon iompróir oibriúcháin arb aeriompróir de chuid an Aontais nó aeriompróir
 de chuid na Ríochta Aontaithe é, nó le haon iompróir oibriúcháin de chuid tríú tír a theachtann
 252
 ---pagebreak--- na cearta tráchta is gá faoi dhlí an Aontais nó, de réir mar is infheidhme, faoi dhlí an Bhallstáit
 nó na mBallstát lena mbaineann, mar aon leis an gceart dá iompróirí na cearta sin a fheidhmiú
 trí bhíthin an tsocraithe atá i gceist;
 (b) féadfaidh aeriompróir de chuid an Aontais gníomhú mar an t-iompróir margaíochta, le haon
 iompróir oibriúcháin arb aeriompróir de chuid an Aontais nó aeriompróir de chuid na Ríochta
 Aontaithe é, nó le haon iompróir oibriúcháin de chuid tríú tír a theachtann na cearta tráchta is
 gá faoi dhlí na Ríochta Aontaithe mar aon leis an gceart dá aeriompróirí na cearta sin a
 fheidhmiú trí bhíthin an tsocraithe atá i gceist;
 (c) féadfaidh aeriompróir de chuid na Ríochta Aontaithe gníomhú mar an t-iompróir oibriúcháin,
 le haon iompróir margaíochta arb aeriompróir de chuid an Aontais nó aeriompróir de chuid na
 Ríochta Aontaithe é, nó le haon iompróir margaíochta de chuid tríú tír a theachtann na cearta
 is gá chun an socrú atá i gceist a dhéanamh faoi dhlí an Aontais nó, de réir mar is infheidhme,
 faoi dhlí an Bhallstáit nó na mBallstát lena mbaineann;
 (d) féadfaidh aeriompróir de chuid an Aontais gníomhú mar an t-iompróir oibriúcháin le haon
 iompróir margaíochta arb aeriompróir de chuid an Aontais nó aeriompróir de chuid na Ríochta
 Aontaithe é, nó le haon iompróir margaíochta de chuid tríú tír a theachtann na cearta is gá
 chun an socrú atá i gceist a dhéanamh faoi dhlí na Ríochta Aontaithe;
 (e) I gcomhthéacs na socruithe dá bhforáiltear faoi phointí (a) go (d), féadfaidh aeriompróir de
 chuid Páirtí amháin gníomhú mar an iompróir margaíochta i socrú suíochán blocáilte nó i
 socrú códroinnte, i seirbhísí idir aon phéire pointí a bhfuil gach ceann díobh, an túsphointe
 agus an ceann scríbe, suite i gcríoch an Pháirtí eile, ar choinníoll go gcomhlíonfar na
 coinníollacha seo a leanas:
 (i) na coinníollacha a leagtar síos i bpointe (a) nó (b), de réir an cháis, a mhéid a
 bhaineann leis an iompróir oibríochta; agus agus
 (ii) an tseirbhís iompair atá i gceist, is cuid í d’iompar ag an iompróir margaíochta idir
 pointe i gcríoch an Pháirtí lena mbaineann sé agus an ceann scríbe sin i gcríoch an
 Pháirtí eile.
 2. Féadfaidh aeriompróir de chuid Páirtí amháin gníomhú mar an iompróir margaíochta i socrú
 suíochán blocáilte nó i socrú códroinnte, i seirbhísí idir aon phéire pointí a bhfuil ceann acu suite i
 gcríoch an Pháirtí eile agus an ceann eile suite i dtríú tír, ar choinníoll go gcomhlíonfar na
 coinníollacha seo a leanas:
 (a) na coinníollacha a leagtar síos i bpointe (a) nó (b) de mhír 1, de réir mar a bheidh, maidir leis
 an iompróir oibriúcháin; agus
 (b) an tseirbhís iompair atá i gceist, is cuid í d’iompar ag an iompróir margaíochta idir pointe i
 gcríoch an Pháirtí lena mbaineann sé agus an pointe sin i gcríoch an Pháirtí eile.
 3. I ndáil le gach ticéad a dhíolfar lena mbainfidh na socruithe dá dtagraítear san Airteagal seo,
 cuirfear an ceannaitheoir ar an eolas ar áirithint a dhéanamh dó cén t-aeriompróir a oibreoidh gach
 earnáil den tseirbhís. I gcás nach bhféadfar sin a dhéanamh nó ina ndéanfar athrú tar éis na
 háirithinte, cuirfear in iúl don phaisinéir cén iompróir oibríochta atá i gceist a luaithe a shuífear sin. I
 ngach cás, cuirfear in iúl don phaisinéir cén t-iompróir oibríochta nó cé na hiompróirí oibríochta atá i
 gceist ag an bpointe seiceála isteach, nó roimh dhul ar bord i gcás nach mbeidh gá le seiceáil isteach
 le haghaidh nasceitilte.
 253
 ---pagebreak--- 4. D’fhéadfadh na Páirtithe a cheangal go ndéanfaidh a n-údaráis inniúla na socruithe dá
 dtagraítear san Airteagal seo a fhormheas chun a fhíorú go gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar
 amach ann agus ceanglais eile dá bhforáiltear leis sa Chomhaontú seo, go háirithe maidir le
 hiomaíocht, sábháilteacht agus slándáil.
 5. I gcás ar bith, ní thiocfaidh sé as dul ar iontaoibh socruithe códroinnte nó socruithe suíochán
 bhlocáilte go bhfeidhmeoidh aeriompróirí na bPáirtithe cearta tráchta ar bhonn an Chomhaontaithe
 seo seachas iad sin dá bhforáiltear in AIRTRN.3 [cearta tráchta].
 Airteagal AIRTRN.5: Solúbthacht oibríochta
 Na cearta a dheonaíonn na Páirtithe go frithpháirteach i gcomhréir le hAirteagal AIRTRN.3 (2), (3)
 agus (4) [cearta tráchta], áiritheofar leo, laistigh de na teorainneacha a leagtar síos iontu, na
 sainchumais seo ar fad a leanas:
 (a) eitiltí a oibriú i gceachtar den dá threo nó sa dá threo;
 (b) uimhreacha eitilte éagsúla a chumasc laistigh d’aon oibríocht aerárthaigh amháin;
 (c) freastal ar phointí sa sceideal bealaí de réir aon teaglama nó aon oird;
 (d) trácht a aistriú idir aerárthaí de chuid an aeriompróra chéanna ag pointe ar bith (athrú
 árthaigh);
 (e) trácht staid a iompar trí phointí ar bith cibé acu atá siad laistigh nó lasmuigh de chríoch
 ceachtar den dá Pháirtí;
 (f) trácht idirthurais a iompar trí chríoch an Pháirtí eile;
 (g) trácht a chumasc ar an aerárthach céanna cibé cén túsphointe as a dtagann an trácht sin;
 (h) freastal ar níos mó ná aon phointe amháin ar an tseirbhís chéanna (il-chríochfortú).
 Airteagal AIRTRN.6: Údaruithe oibríochta agus ceadanna teicniúla
 1. Ar iarratas ar údarú oibríochta a fháil ó aeriompróir de chuid Páirtí chun seirbhísí aeriompair
 a oibriú faoin Teideal seo, iarratas a rinneadh san fhoirm agus sa mhodh a fhorordaítear, deonóidh
 an Páirtí eile na húdaruithe agus/nó na ceadanna teicniúla is iomchuí leis an moill is lú is féidir sa nós
 imeachta, ar choinníoll go gcomhlíonfar na coinníollacha seo ar fad a leanas:
 (a) i gcás aeriompróir de chuid na Ríochta Aontaithe:
 (i) an Ríocht Aontaithe, a náisiúnaigh, nó iad araon, is acu atá úinéireacht an
 aeriompróra, go díreach nó trí úinéireacht tromlaigh, agus is iad a rialaíonn go
 héifeachtach é;
 (ii) is i gcríoch na Ríochta Aontaithe atá a príomháit ghnó ag an aeriompróir, agus tá
 ceadúnas oibríochta bailí aige i gcomhréir le dlí na Ríochta Aontaithe; agus
 (iii) tá deimhniú aeroibreora ag an aeriompróir a d’eisigh údarás inniúil na Ríochta
 Aontaithe, ar deimhniú é a shainaithneofar go soiléir, agus an t-údarás sin a d’eisigh,
 254
 ---pagebreak--- feidhmíonn siad agus coimeádann siad ar bun rialú rialála éifeachtach ar an
 aeriompróir;
 (b) I gcás aeriompróir de chuid an Aontais:
 (i) Ballstát amháin nó níos mó den Aontas, ballstáit eile den Limistéar Eorpach
 Eacnamaíoch; an Eilvéis, náisiúnaigh na stát sin, nó meascán de na stáit agus na
 náisiúnaigh sin, is acu atá úinéireacht an aeriompróra, go díreach nó trí úinéireacht
 tromlaigh, agus is iad a rialaíonn go héifeachtach é;
 (ii) is i gcríoch an Aontais atá a phríomháit ghnó ag an aeriompróir agus tá ceadúnas
 oibríochta bailí aige i gcomhréir le dlí an Aontais; agus
 (iii) tá deimhniú aeroibreora ag an aeriompróir a d’eisigh údarás inniúil an Aontais nó
 údarás inniúil Ballstáit, ar deimhniú é a shainaithneofar go soiléir, agus an t-údarás sin
 a d’eisigh, feidhmíonn sé agus coimeádann sé ar bun rialú rialála éifeachtach ar an
 aeriompróir;
 (c) tá Airteagail AIRTRN.18 [Sábháilteacht eitlíochta] agus AIRTRN.19 [urrús eitlíochta] á
 gcomhlíonadh; agus
 (d) comhlíonann an t-aeriompróir na coinníollacha a fhorordaítear faoi na dlíthe agus na
 rialacháin a chuirtear i bhfeidhm de ghnáth maidir le hoibriú aeriompair idirnáisiúnta ag an
 bPáirtí atá ag breithniú an iarratais nó na n-iarratas.
 2. D’ainneoin phointe (a)(i) de mhír 1, tabharfar na húdaruithe oibríochta agus na ceadanna is
 iomchuí d’aeriompróirí de chuid na Ríochta Aontaithe ar choinníoll go gcomhlíonfar na coinníollacha
 uile seo a leanas:
 (a) go ndéantar na coinníollacha a leagtar síos i bpointí (a)(ii), (a)(iii), (c) agus (d) de mhír 1 a
 chomhlíonadh;
 (b) Ballstát amháin nó níos mó den Aontas, ballstáit eile den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, an
 Eilvéis, náisiúnaigh na stát sin, nó meascán de na stáit agus na náisiúnaigh sin – bídís ina n-
 aonar nó i gcomhar leis an Ríocht Aontaithe agus/nó le náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe – is
 acu atá úinéireacht an aeriompróra, go díreach nó trí úinéireacht tromlaigh, agus is iad a
 rialaíonn go héifeachtach é;
 (c) ar an lá ar tháinig deireadh leis an idirthréimhse, bhí ceadúnas oibríochta bailí ag an
 aeriompróir i gcomhréir le dlí an Aontais.
 3. Chun críocha mhíreanna 1 agus 2, áirítear le fianaise ar rialú éifeachtach rialála na nithe seo
 a leanas, ach níl an fhianaise sin teoranta do na nithe céanna:
 (a) an t-aeriompróir lena mbaineann a bhfuil ceadúnas nó cead oibríochta bailí aige arna eisiúint
 ag an údarás inniúil agus a chomhlíonann critéir an Pháirtí a d’eisigh an ceadúnas oibríochta nó an
 cead chun aersheirbhísí idirnáisiúnta a oibriú; agus
 (b) go bhfuil cláir maoirseachta sábháilteachta agus slándála ag an bPáirtí sin le haghaidh an
 aeriompróra sin agus go gcoimeádann sé ar bun na seirbhísí céanna i gcomhréir le caighdeáin ICAO.
 255
 ---pagebreak--- 4. Agus údaruithe oibríochta agus ceaduithe teicniúla á ndeonú, caithfidh gach Páirtí le
 haeriompróirí uile an Pháirtí eile ar bhonn neamh-idirdhealaitheach.
 5. Ar fháil iarratas ar údarú oibríochta dó ó aeriompróir de chuid Páirtí, tabharfaidh an Páirtí
 eile aitheantas d’aon chinneadh maidir le hoiriúnacht agus/nó d’aon chinneadh maidir le saoránacht
 nó don dá chinneadh díobh a rinne an chéad Pháirtí i leith an aeriompróra sin amhail agus dá mba
 iad a údaráis inniúla féin a dhéanfadh an cinneadh sin, agus ní dhéanfaidh sé aon fhiosrú eile faoi na
 hábhair sin, seachas de réir mar a fhoráiltear i mír 3 d’Airteagal AIRTRN.8 [Údarú a dhiúltú, a
 chúlghairm, a chur ar fionraí nó a theorannú].
 Airteagal AIRTRN.7: Pleananna oibríochta, cláir agus sceidil
 Féadfaidh Páirtí a éileamh go dtabharfaí dó, chun críocha faisnéise amháin, fógra faoi phleananna,
 cláir agus sceidil oibríochta le haghaidh aersheirbhísí a oibrítear faoin Teideal seo. I gcás ina n-
 éileoidh Páirtí an fógra sin, laghdóidh sé an t-ualach riaracháin a bhaineann lena cheanglais agus lena
 nósanna imeachta maidir le fógra atá ar iompar ag idirghabhálaithe aeriompair agus aeriompróirí an
 Pháirtí eile.
 Airteagal AIRTRN.8: Údarú oibríochta a dhiúltú, a chúlghairm, a chur ar fionraí nó a theorannú
 1. Féadfaidh an tAontas beart a dhéanamh i gcoinne aeriompróir de chuid na Ríochta
 Aontaithe, i gcomhréir le míreanna 3, 4 agus 5 den Airteagal seo, in aon cheann de na cásanna seo a
 leanas:
 (a) i gcás údaruithe agus ceadanna arna ndeonú i gcomhréir le pointe (a) d’Airteagal AIRTRN. Aon
 cheann de na coinníollacha a leagtar síos in 6(1) [Údaruithe oibriúcháin agus ceadanna
 teicniúla] a bheith gan chomhlíonadh;
 (b) i gcás údaruithe agus ceadanna arna ndeonú de réir Airteagal AIRTRN. Aon cheann de na
 coinníollacha a leagtar síos in 6(2) [Údaruithe oibriúcháin agus ceadanna teicniúla] a bheith
 gan chomhlíonadh;
 (c) theip ar an aeriompróir na dlíthe agus na rialacháin dá dtagraítear in Airteagal AIRTRN.10
 [Comhlíonadh dlíthe agus rialachán] a chomhlíonadh; nó
 (d) tá gá le beart den chineál sin a dhéanamh chun leathadh galar a chosc, a chosaint nó a rialú,
 nó chun an tsláinte phoiblí a chosaint ar bhealach eile.
 2. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe beart a dhéanamh i gcoinne aeriompróir de chuid an Aontais,
 i gcomhréir le míreanna 3, 4 agus 5 den Airteagal seo, in aon cheann de na cásanna seo a leanas:
 (a) aon cheann de na coinníollacha a leagtar síos i bpointe (b) d’Airteagal AIRTRN.6(1) [Údaruithe
 oibriúcháin agus ceadanna teicniúla] a bheith gan comhlíonadh;
 (b) theip ar an aeriompróir na dlíthe agus na rialacháin dá dtagraítear in Airteagal AIRTRN.10
 [Comhlíonadh dlíthe agus rialachán] a chomhlíonadh; nó
 (c) tá gá le beart den chineál sin a dhéanamh chun leathadh galar a chosc, a chosaint nó a rialú,
 nó chun an tsláinte phoiblí a chosaint ar bhealach eile.
 3. I gcás ina mbeidh forais réasúnacha ag Páirtí chun a chreidiúint go bhfuil aeriompróir de
 chuid an Pháirtí eile in aon cheann de na cásanna dá dtagraítear i míreanna 1 nó 2, de réir an cháis,
 agus nach mór beart a dhéanamh i ndáil leis sin, tabharfaidh an Páirtí sin fógra i scríbhinn don Pháirtí
 256
 ---pagebreak--- eile a luaithe is féidir faoi na cúiseanna atá leis go bhfuil sé beartaithe an t-údarú oibríochta nó an
 cead teicniúil a dhiúltú, a chur ar fionraí nó a theorannú, agus iarrfaidh sé comhairliúcháin.
 4. Cuirfear tús leis na comhairliúcháin sin a luaithe is féidir, agus tráth nach déanaí ná 30 lá tar
 éis an t-iarratas sin a fháil. Mura dtiocfar ar chomhaontú sásúil laistigh de 30 lá nó laistigh de
 thréimhse ama chomhaontaithe ó thúsdáta na gcomhairliúchán sin, nó mura ndéanfar an gníomh
 ceartaitheach a comhaontaíodh, beidh sé sin ina fhorais ag an bPáirtí a d’iarr na comhairliúcháin
 beart a dhéanamh chun údaruithe oibríochta nó ceadanna teicniúla an aeriompróra nó na n-
 aeriompróirí lena mbaineann a dhiúltú, a chúlghairm, a chur a fionraí, nó a theorannú, nó
 coinníollacha a chur i bhfeidhm orthu, ar mhaithe lena áirithiú go gcomhlíonfar Airteagail AIRTRN.6
 [Údaruithe oibríochtúla agus ceadanna teicniúla] agus AIRTRN.10 [Comhlíonadh dlíthe agus
 rialachán]. I gcás ina ndéanfar bearta chun údarú oibríochta nó cead teicniúil aeriompróra a dhiúltú,
 a chúlghairm, a chur ar fionraí nó a theorannú, féadfaidh Páirtí dul ar iontaoibh eadrána i gcomhréir
 le hAirteagal INST.14 [Nós imeachta eadrána], gan dul ar iontaoibh comhairliúcháin i gcomhréir le
 hAirteagal INST.X [Comhairliúcháin]. Déileálfaidh binse eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne
 chun críche Airteagal INST.19 [Imeachtaí práinneacha]. Arna iarraidh do Pháirtí, féadfaidh an binse,
 tráth ar bith sula mbeidh a rialú deiridh ar fáil, féadfaidh sé a ordú go nglacfar bearta eatramhacha
 faoisimh, lena n-áirítear bearta a ghlac ceachtar den dá Pháirtí faoin Airteagal seo a mhodhnú nó a
 chur ar fhionraí.
 5. D’ainneoin mhíreanna 3 agus 4, sna cásanna dá dtagraítear i bpointí (c) agus (d) de mhír 1,
 agus i bpointí (b) agus (c) de mhír 2, féadfaidh Páirtí beart a dhéanamh láithreach nó go práinneach i
 gcás inar gá sin de bharr éigeandála, nó i gcás inar gá sin chun tuilleadh neamhchomhlíonta a chosc.
 Chun críoch na míre seo, sula bhféadfaí dearcadh ar neamhchomhlíonadh mar bhreis
 neamhchomhlíonta, níor mhór ceist an neamhchomhlíonta sin a bheith ardaithe eatarthu féin
 cheana ag údaráis inniúla na bPáirtithe.
 6. Tá an tAirteagal seo gan dochar d’fhorálacha Theideal XI [cothromaíocht iomaíochta oscailte
 agus chothrom agus forbairt inbhuanaithe] de Cheannteideal a hAon, Airteagal AIRTRN 11(4)
 [Neamh-Idirdhealú], Airteagal AIRTRN 18 (4), (6) agus (8) [Sábháilteacht Eitlíochta] agus Airteagal
 AIRTRN 19(12) [Slándáil Eitlíochta] agus don nós imeachta um réiteach díospóide a leagtar síos i
 dTeideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé nó do na bearta a eascraíonn as sin.
 Airteagal AIRTRN.9: Úinéireacht agus rialú aeriompróirí
 Aithníonn na Páirtithe na tairbhí féideartha a ghabhann leis an léirscaoileadh forchéimnitheach ar
 úinéireacht agus ar rialú a gcuid aeriompróirí. Comhaontaíonn na Páirtithe go ndéanfaidh siad, sa
 Choiste Speisialaithe um Aeriompar, roghanna chun léirscaoileadh cómhalartach a dhéanamh ar
 úinéireacht agus ar rialú a n-aeriompróirí a scrúdú laistigh de 12 mhí ó theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo, agus ina dhiaidh sin laistigh de 12 mhí tar éis iarraidh a fháil ó cheann de na
 Páirtithe é sin a fháil. Mar thoradh ar an scrúdú sin, féadfaidh na Páirtithe a chinneadh an Teideal
 seo a leasú.
 Airteagal AIRTRN.10: Dlíthe agus rialacháin a chomhlíonadh
 1. Rialacha agus rialacháin Páirtí maidir le haerárthaí atá i mbun aeriompar idirnáisiúnta a
 ligean isteach ina chríoch, a ligean i gceann oibríochta laistigh dá chríoch agus a ligean amach as a
 chríoch, comhlíonfaidh aeriompróirí an Pháirtí eile na rialacha agus na rialacháin sin nuair a bheidh
 siad ag dul isteach i gcríoch an Pháirtí sin, nuair a bheidh siad ag oibriú laistigh de, nó nuair a bheidh
 siad á fhágáil faoi seach.
 257
 ---pagebreak--- 2. Rialacha agus rialacháin Páirtí maidir le paisinéirí, criú, bagáiste, lasta, nó post ar bord
 aerárthaí a ligean isteach ina chríoch, a ligean i gceann oibríochta laistigh dá chríoch nó a ligean
 amach as a chríoch (lena n-áirítear rialacháin maidir le hiontráil, imréiteach, inimirce, pasanna,
 custaim agus coraintín, nó i gcás poist, rialacháin maidir le post), déanfaidh na paisinéirí, an
 fhoireann, an bagáiste, an lasta, nó an post sin atá ar iompar ag aeriompróirí an Pháirtí eile le linn,
 nó déanfar thar a gceann, na rialacha agus na rialacháin sin a chomhlíonadh nuair a bheidh siad ag
 dul isteach i gcríoch an Pháirtí sin, nuair a bheidh siad ag oibriú laistigh de, nó nuair a bheidh siad á
 fhágáil faoi seach.
 3. Ceadóidh na Páirtithe d’aeriompróirí an Pháirtí eile bearta is iomchuí a dhéanamh, laistigh
 dá gcríoch féin, chun a áirithiú nach n-iomprófar ach daoine a bhfuil na doiciméid riachtanacha taistil
 ina seilbh acu chun dul isteach i gcríoch an Pháirtí eile nó chun dul tríd an gcríoch sin ar a n-
 idirthuras.
 AIRTRN.11: Neamh-Idirdhealú
 1. Gan dochar do Theideal XI [cothromaíocht iomaíochta oscailte agus chothrom agus forbairt
 inbhuanaithe] de Cheannteideal a hAon, déanfaidh na Páirtithe, laistigh dá ndlínsí faoi seach,
 deireadh a chur le gach cineál idirdhealaithe a dhéanfadh dochar do dheiseanna córa comhionanna
 d’aeriompróirí an Pháirtí eile dul san iomaíocht i bhfeidhmiú na gceart dá bhforáiltear sa Teideal seo.
 2. Féadfaidh Páirtí (‘an Páirtí tionscnaimh’) leanúint ar aghaidh i gcomhréir le míreanna 3 go 6 i
 gcás ina measfaidh sé go ndéanann idirdhealú a thoirmisctear le mír 1 dochar do dheiseanna córa
 agus comhionanna a aeriompróirí dul san iomaíocht i bhfeidhmiú na gceart dá bhforáiltear sa
 Teideal seo.
 3. Cuirfidh an Páirtí tionscnaimh’ iarraidh i scríbhinn ar chomhairliúcháin faoi bhráid an Pháirtí
 eile (‘an Páirtí freagartha’). Cuirfear tús leis na comhairliúcháin laistigh de 30 lá ó dháta faighte an
 iarratais, mura mbeidh a mhalairt comhaontaithe ag na Páirtithe.
 4. I gcás nach dtiocfaidh an Páirtí tionscmaimh agus an Páirtí a thug freagra ar chomhaontú
 maidir leis an ábhar laistigh de 60 lá ó fuarthas an iarraidh ar chomhairliúcháin dá dtagraítear i mír 3,
 féadfaidh an Páirtí tionscaimh bearta a dhéanamh i gcoinne na naeriompróirí uile a bhain tairbhe as
 idirdhealú a thoirmisctear le mír 1, nó i gcoinne cuid de na haeriompróirí sin, lena n-áirítear
 gníomhaíocht chun údaruithe oibríochta nó ceadanna teicniúla na naeriompróirí lena mbaineann a
 dhiúltú, a chúlghairm, a fhionraí, a fhorchur nó chun iad a theorannú.
 5. Na bearta a dhéanfar de bhun mhír 4, beidh siad iomchuí, comhréireach agus ní rachaidh
 siad, i dtaca lena raon agus lena bhfad ama, thar an méid is gá go fíor, d’fhonn maolú ar an díobháil
 d’qeiriompróirí an Pháirtí tionscaimh agus d’fhonn ceal a chur sa bhuntáiste míchuí a bheidh
 gnóthaithe ag na haeiriompróirí a mbeidh na bearta dírithe orthu.
 6. I gcás nach ndéantar an t-ábhar a réiteach trí chomhlairiúcháin nó i gcás ina ndearnadh
 bearta de bhun mhír 4, féadfaidh Páirtí dul ar iontaoibh eadrána i gcomhréir le hAirteagal INST.14
 [Nós imeachta eadrána], gan dul ar iontaoibh comhairliúcháin i gcomhréir le hAirteagal INST.X
 [Comhairliúcháin]. Déileálfaidh binse eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne chun críche
 Airteagal INST.19 [Imeachtaí práinneacha]. Arna iarraidh do Pháirtí, féadfaidh an binse, tráth ar bith
 sula mbeidh a rialú deiridh ar fáil, féadfaidh sé a ordú go nglacfar bearta eatramhacha faoisimh, lena
 n-áirítear bearta a ghlac ceachtar den dá Pháirtí faoin Airteagal seo a mhodhnú nó a chur ar fhionraí.
 258
 ---pagebreak--- 7. D’ainneoin mhír 2, ní rachaidh na Páirtithe ar aghaidh faoi mhíreanna 3 go 6 i ndáil le hiompar a
 thagann faoi raon feidhme Theideal XI [cothromaíocht iomaíochta ar mhaithe le hiomaíocht oscailte
 agus chóir agus forbairt inbhuanaithe] de Cheannteideal a hAon.
 Airteagal AIRTRN.12: Gnó a dhéanamh
 1. Comhaontaíonn na Páirtithe go gcuirfí isteach ar na tairbhí atá le baint amach faoin teideal
 seo dá mbeadh bacainní ar aeriompróirí gnó a dhéanamh. Comhaontaíonn na Páirtithe dul i gcomhar
 le chéile chun deireadh a chur le bacainní a bheadh ar aeriompróirí an dá Pháirtí gnó a dhéanamh i
 gcás ina bhféadfadh na bacainní sin cur isteach ar oibríochtaí tráchtála, saobhadh iomaíochta a
 chruthú nó difear a dhéanamh do chomhionannas deiseanna dul san iomaíocht.
 2. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe um Aeriompar faireachán ar an dul chun cinn maidir le
 haghaidh a thabhairt go héifeachtach ar cheisteanna i ndáil le haeriompróirí a bheith ag déanamh
 gnó.
 Airteagal AIRTRN.13: Oibríochtaí tráchtála
 1. Deonóidh na Páirtithe dá chéile na cearta a leagtar síos i míreanna 2 go 7. Chun críoch na
 gcearta sin a fheidhmiú, ní cheanglófar ar aeriompróirí an dá Pháirtí urraitheoir áitiúil a choimeád.
 2. Maidir le hionadaithe aeriompróirí:
 (a) ceadófar gan srian gan idirdhealú aeriompróirí ceann de na Páirtithe oifigí agus saoráidí a
 bhunú i gcríoch an Pháirtí eile de réir mar is gá chun seirbhísí a sholáthar faoin Teideal seo;
 (b) gan dochar do rialacháin sábháilteachta agus slándála, i gcás ina mbeidh na hoifigí agus na
 saoráidí sin lonnaithe in aerfort d’fhéadfaidís a bheith faoi réir teorainneacha ó thaobh
 infhaighteacht spáis;
 (c) déanfaidh gach Páirtí, i gcomhréir lena dhlíthe agus a rialacháin féin a bhaineann le dul
 isteach, le cónaí agus le fostaíocht, déanfaidh sé aeriompróirí an Pháirtí eile a údarú leis na
 daoine dá bhfoirne bainistíochta, díolachán, teicniúla, agus oibríochta féin, agus dá bhfoirne
 speisialtóireachta eile a mheasann an t-aeriompróir le réasún a bhfuil gá leo chun seirbhísí
 aeriompair a sholáthar faoin Teideal seo, na daoine sin a thabhairt isteach agus a chothabháil i
 gcríoch an pháirtí údarúcháin. I gcás inar gá údaruithe fostaíochta le haghaidh an phearsanra
 dá dtagraítear sa mhír seo, lena n-áirítear na daoine sin a chomhlíonann dualgais shealadacha
 áirithe, próiseálfaidh na Páirtithe iarratais ar na húdaruithe sin go tapa, faoi réir na ndlíthe
 agus na rialachán iomchuí a bheidh i bhfeidhm.
 3. Maidir le seirbhís láimhseála ar an talamh:
 (a) ceadóidh gach Páirtí d’aeriompróirí an Pháirtí eile féinseirbhís láimhseála a dhéanamh gan
 srian ina chríoch, cé is moite do na srianta sin atá bunaithe ar chúinsí sábháilteachta nó
 slándála, nó a thagann ar shlí eile as laincisí fisiceacha nó oibríochta;
 (b) ní fhorchuirfidh Páirtí ar aeriompróirí an Pháirtí eile ceann amháin nó níos mó a roghnú as
 measc na soláthróirí seirbhísí láimhseála ar an talamh atá sa mhargadh i gcomhréir le dlíthe
 agus rialacháin an Pháirtí ina soláthraítear na seirbhísí;
 (c) gan dochar do phointe (a), i gcás ina ndéanfar le dlíthe agus rialacháin Páirtí saoriomaíocht idir
 soláthróirí seirbhísí ar an talamh a theorannú nó a shrianadh ar bhealach ar bith, áiritheoidh
 259
 ---pagebreak--- an Páirtí sin go mbeidh gach seirbhís láimhseála ar an talamh is gá ar fáil d’aeriompróirí an
 Pháirtí eile agus go soláthrófar iad faoi théarmaí nach lú fabhar ná na téarmaí faoina
 soláthraítear iad d’aon aeriompróir eile.
 4. Maidir le leithroinnt sliotán ag aerfoirt, áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar a rialacháin, a
 threoirlínte agus a nósanna imeachta maidir le leithroinnt sliotán ag na haerfoirt ina chríoch,
 go ndéanfar iad a chur i bhfeidhm ar bhealach trédhearcach, éifeachtach, neamh-
 idirdhealaitheach agus tráthúil.
 5. Maidir le speansais áitiúla agus aistriú cistí agus tuillimh:
 (a) tá feidhm ag forálacha Theideal IV [Gluaiseachtaí caipitil, íocaíochtaí, aistrithe agus bearta
 coimirce sealadacha] maidir leis na hábhair a rialaítear leis an Teideal seo, gan dochar
 d’Airteagal AIRTRN.6 [Údaruithe oibriúcháin agus ceadanna teicniúla];
 (b) deonaíonn na Páirtithe dá chéile na sochair a leagtar síos i bpointí (c) go (e);
 (c) féadfar, de rogha an aeriompróra, díol agus ceannach seirbhísí iompair agus seirbhísí
 gaolmhara ag aeriompróirí na bPáirtithe a ainmniú i bpuint steirling má dhéantar an díol nó an
 ceannach i gcríoch na Ríochta Aontaithe, nó, má dhéantar an díol nó an ceannach i gcríoch
 Ballstáit, é a ainmniú in airgeadra an Bhallstáit sin;
 (d) ceadófar d’aeriompróirí gach Páirtí íoc as speansais áitiúla san airgeadra áitiúil, dá rogha féin;
 (e) ceadófar d’aeriompróirí gach Páirtí, ar éileamh, ioncam a gheofar i gcríoch an Pháirtí eile ó
 sheirbhísí aeriompair agus ó ghníomhaíochtaí gaolmhara atá nasctha go díreach le
 haeriompar, ioncam atá os cionn na suimeanna a eisíocadh go háitiúil, a chur ar ais chuig an tír
 is rogha leo tráth ar bith, ar bhealach ar bith. Maidir le comhshó agus tarchur, ceadófar iad go
 pras, gan aon srian ná cáin a chur orthu, ag ráta malairte an mhargaidh a bheidh infheidhme
 maidir le hidirbhearta agus tarchur reatha ar an dáta a dhéanfaidh an t-aeriompróir a iarratas
 bunaidh ar aschur agus ní bheidh siad faoi réir aon mhuirir cé is moite de na muirir a a
 ghearrann bainc de ghnáth as comhshó agus aschur den chineál sin a chur i gcrích.
 6. Maidir le hiompar idirmhódúil:
 (a) i ndáil le hiompar paisinéirí, ní chuirfidh na Páirtithe soláthróirí iompair de mhuir agus tír faoi
 réir dlíthe agus rialacháin lena rialaítear an t-aeriompar ar an mbonn amháin gur faoina ainm
 féin a thairgeann aeriompróir an t-iompar de mhuir agus tír sin;
 (b) faoi réir aon choinníollacha agus cáilíochtaí a leagtar amach i dTeideal II [SEIRBHÍSÍ AGUS
 INFHEISTÍOCHT] de Cheannteideal a hAon agus a Iarscríbhinní agus i dTeideal I [Iompar Earraí
 de Bhóthar] de Cheannteideal a Trí agus a Iarscríbhinn, ceadófar d’aeriompróirí gach Páirtí,
 gan srian, úsáid a bhaint, i dtaca le nascadh le haeriompar idirnáisiúnta, as iompar de mhuir
 agus tír go dtí aon phointe i gcríocha na bPáirtithe, nó i dtríú tíortha, nó ó na pointí agus na
 tíortha sin, lena n-áirítear iompar go dtí na haerfoirt uile ina bhfuil saoráidí custaim, nó ó na
 haerfoirt sin, agus áireofar leis an méid sin, i gcás inarb infheidhme, an ceart chun lasta faoi
 bhanna a iompar faoi na dlíthe agus na rialacháin is infheidhme. Beidh rochtain ag an lasta sin,
 bíodh sé á iompar de mhuir agus tír nó le haeriompar, ar shaoráidí agus próiseáil custaim na n-
 aerfort. Féadfaidh aeriompróirí a roghnú go ndéanfaidh siad an t-iompar de mhuir agus tír iad
 féin nó go gcuirfidh siad ar fáil é trí bhíthin socruithe, lena n-áirítear socruithe códroinnte, le
 soláthróirí eile iompair de mhuir agus tír, lena n-áirítear iompar de mhuir agus tír a oibríonn
 aeriompróirí eile agus soláthróirí indíreacha aeriompair lastais. Féadfar seirbhísí lasta
 260
 ---pagebreak--- idirmhódúla den chineál sin a thairiscint mar sheirbhís cónaithe faoi bhealach agus í ar
 phraghas aonair le haghaidh an aeriompair agus an iompair de mhuir agus tír i dteannta a
 chéile, ar choinníoll go gcuirtear na seoladóirí ar an eolas maidir le soláthróirí an iompair lena
 mbaineann.
 7. Maidir le léasú:
 (a) tabharfaidh na Páirtithe an ceart dá chéile a n-aeriompróirí seirbhísí aeriompair a sholáthar i
 gcomhréir le hAirteagal AIRTRN.3 [cearta tráchta] ar gach modh díobh seo a leanas:
 (i) úsáid a bhaint as aerárthaí arna léasú gan chriú ó aon léasóir;
 (ii) i gcás aeriompróirí de chuid na Ríochta Aontaithe, úsáid a bhaint as aerárthaí ar léas le
 criú ó aeriompróirí eile de chuid na bPáirtithe;
 (iii) i gcás aeriompróirí an Aontais, úsáid a bhaint as aerárthaí ar léas le criú ó aeriompróirí
 eile de chuid an Aontais;
 (iv) úsáid a bhaint as aerárthaí ar léas le criú ó aeriompróirí eile seachas iad sin dá
 dtagraítear i bpointí (ii) agus (iii), faoi seach, ar choinníoll go bhfuil údar cuí leis sin ar
 bhonn riachtanais eisceachtúla, riachtanais toillte shéasúracha nó deacrachtaí
 oibríochtúla atá ag an léasaí agus fad agus nach dtéann tréimhse an léasa thar an
 tréimhse is fíorghá chun na riachtanais sin a chomhlíonadh nó chun na deacrachtaí sin
 a shárú.
 (b) féadfaidh na Páirtithe a éileamh go ndéanfaidh a n-údaráis inniúla socruithe léasaithe a
 fhormheas ar mhaithe lena fhíorú go bhfuiltear ag comhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar
 amach sa mhír seo agus na gceanglas infheidhme sábháilteachta agus slándála;
 (c) mar sin féin, i gcás ina n-éileoidh Páirtí an formheas sin, féachfaidh sé le breis luais a chur
 faoin bpróiseas formheasta agus féachfaidh sé leis an ualach riaracháin ar na haeriompróirí
 lena mbaineann a choinneáil chomh héadrom agus is féidir;
 (d) tá forálacha na míre seo gan dochar do dhlíthe ná do rialacháin Páirtí maidir le haeriompróirí
 de chuid an Pháirtí sin aerárthaí a léasú.
 Airteagal AIRTRN.14: Forálacha fioscacha
 1. Ar theacht isteach i gcríoch Páirtí amháin d’aerárthaí atá á n-oibriú san aeriompar
 idirnáisiúnta ag aeriompróirí de chuid an Pháirtí eile, beidh díolúine ag na haerárthaí sin i dtaca lena
 gcuid gnáth-threalaimh, lena gcuid breosla, lena gcuid bealaidh/bealaí, lena soláthairtí teicniúla
 inchaite, lena gcuid trealaimh talún, lena gcuid páirteanna spártha (lena n-áirítear innill), lena stórtha
 aerárthaigh (lena n-áirítear, i measc nithe eile, bia, deochanna agus licéar, tobac agus táirgí eile a
 bhfuil sé i gceist iad a dhíol le paisinéirí nó a thabhairt dóibh i gcainníocht theoranta lena n-úsáid le
 linn na heitilte) agus i dtaca le nithe eile a bhfuil sé i gceist iad a úsáid i ndáil le hoibriú nó le
 seirbhísiú aerárthaí atá i gceann aeriompar idirnáisiúnta, beidh díolúine ag an trealamh agus ag na
 soláthairtí sin, ar bhonn na cómhalartachta agus ar choinníoll go gcoinneofar an trealamh agus na
 soláthairtí sin ar bord an aerárthaigh, ó gach srian allmhairiúcháin, ó gach cáin ar mhaoin agus ó gach
 tobhach ar chaipiteal, ó gach dleacht chustaim, ó gach dleacht mháil agus ó tháillí iniúchta, ó cháin
 bhreisluacha (CBT) nó cánacha indíreacha eile cosúil léi, agus ó gach táille agus muirear eile cosúil leo
 sin a fhorchuireann na húdaráis náisiúnta nó áitiúla nó an tAontas.
 261
 ---pagebreak--- 2. Beidh díolúine ag na hearraí seo a leanas freisin, ar bhonn na cómhalartachta, ó na cánacha,
 ó na tobhaigh, ó na dleachtanna, ó na táillí agus ó na muirir dá dtagraítear i mír 1:
 (a) stórtha aerárthaigh a thabharfar isteach nó a sholáthrófar i gcríoch Páirtí agus a thabharfar ar
 bord, faoi réir teorainneacha réasúnta, lena n-úsáid ar aerárthaí amach de chuid aeriompróir
 de chuid an Pháirtí eile atá i gceann aeriompar idirnáisiúnta, fiú i gcás ina mbeidh na stórtha
 sin le cur in úsáid ar feadh páirt den turas a dhéanfar thar an gcríoch sin;
 (b) trealamh talún agus páirteanna spártha (lena n-áirítear innill) a thabharfar isteach i gcríoch
 Páirtí chun seirbhísiú, cothabháil nó deisiú a dhéanamh ar aerárthach de chuid aeriompróir de
 chuid an Pháirtí eile a úsáidtear san aeriompar idirnáisiúnta;
 (c) cé is moite de bhreosla a thabharfar isteach nó a sholáthrófar i gcríoch Páirtí lena n-úsáid in
 aerárthach de chuid aeriompróir de chuid an Pháirtí eile atá i gceann aeriompar idirnáisiúnta,
 fiú i gcás ina mbeidh na stórtha sin le cur in úsáid ar feadh páirt den turas a dhéanfar thar an
 gcríoch sin; agus
 (d) ábhar clóite, dá bhforáiltear i reachtaíocht chustaim na bPáirtithe, a thabharfar isteach nó a
 sholáthrófar i gcríoch Páirtí amháin agus a thabharfar ar bord lena úsáid ar aerárthaí amach de
 chuid aeriompróir de chuid an Pháirtí eile atá i gceann aeriompar idirnáisiúnta, fiú i gcás ina
 mbeidh an t-ábhar sin le cur in úsáid ar feadh páirt den turas a dhéanfar thar an gcríoch sin.
 3. An gnáth-threalamh a bhíonn ar bord agus an t-aerárthach san aer, maille leis an ábhar, na
 soláthairtí agus na páirteanna spártha dá dtagraítear i mír 1 a choinnítear de ghnáth ar bord
 aerárthaí a oibríonn aeriompróir de chuid Páirtí amháin, ní fhéadfar iad a dhíluchtú i gcríoch an
 Pháirtí eile ach amháin le formheas údaráis chustaim an Pháirtí sin agus féadann sé go n-éileofar go
 gcoinneofar iad faoi fhormhaoirseacht nó faoi rialú na n-údarás sin, go dtí an t-am a dhéanfar iad a
 onnmhairiú nó a chur de láimh ar bhealach eile i gcomhréir leis na rialacháin is infheidhme.
 4. An faoiseamh ó dhleachtanna custam, ó dhleachtanna máil náisiúnta agus ó tháillí náisiúnta
 dá macasamhail dá bhforáiltear san Airteagal seo, beidh sé le fáil freisin i gcásanna ina mbeidh
 comhshocraíochtaí déanta le haeriompróir Páirtí amháin nó le haeriompróirí dá chuid ag aeriompróir
 nó aeriompróirí eile chun na hítimí a shonraítear i míreanna 1 agus 2 a thabhairt ar iasacht nó a
 aistriú i gcríoch an Pháirtí eile, ar choinníoll go dteachtann an t-aeriompróir eile sin nó na
 haeriompróirí eile sin an faoiseamh céanna ón bPáirtí eile sin.
 5. Ní chuirfidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo cosc ar cheachtar den dá Pháirtí cánacha,
 tobhaigh, táillí nó muirir a fhorchur ar earraí a dhíolfar, le haghaidh úsáid eile seachas lena
 gcaitheamh ar bord, le paisinéirí le linn cuid d’aersheirbhís idir dhá phointe laistigh dá chríoch ag a
 gceadaítear dul ar bord nó teacht de bhord.
 6. Bagáiste agus lasta ar idirthuras díreach trasna críche de chuid Páirtí, beidh díolúine acu ó
 chánacha, ó dhleachtanna custaim, ó tháillí agus ó mhuirir eile cosúil leo.
 7. Trealamh agus soláthairtí dá dtagraítear i mír 2, féadann sé go n-éileofar iad a choinneáil faoi
 fhormhaoirseacht nó faoi rialú na n-údarás inniúil.
 8. Ní dhéantar aon difear leis an Teideal seo d’fhorálacha na gcoinbhinsiún éagsúla atá i
 bhfeidhm idir an Ríocht Aontaithe agus na Ballstáit chun cánachas dúbailte ar ioncaim agus ar
 chaipiteal a sheachaint.
 262
 ---pagebreak--- 9. An faoiseamh atá ann ó dhleachtanna custaim, ó dhleachtanna máil náisiúnta agus ó tháillí
 náisiúnta cosúil leo, ní bhainfidh sé le muirir atá bunaithe ar chostas na seirbhísí a sholáthraítear
 d’aeriompróir de chuid Páirtí amháin i gcríoch an Pháirtí eile.
 Airteagal AIRTRN.15: Muirir úsáideora
 1. Na muirir úsáideora a fhéadfaidh Páirtí amháin a fhorchur ar aeriompróirí an Pháirtí eile as
 úsáid aerloingseoireachta agus rialaithe aerthráchta, bainfidh siad le costas agus beidh siad neamh-
 idirdhealaitheach. In aon chás, agus na muirir sin á gcur i bhfeidhm maidir le haeriompróirí an pháirtí
 eile, ní bheidh téarmaí na muirear níos neamhfhabhraí ná na téarmaí is fabhraí a bheidh le fáil ag
 aon aeriompróir eile sna cúinsí céanna an tráth a dhéanfar measúnú ar na muirir.
 2. Gan dochar d’Airteagal AIRTRN.13 (5) [Oibríochtaí Tráchtála], maidir le muirir úsáideora
 seachas iad sin a luaitear i mír 1 a d’fhéadfaí a fhorchur ar aeriompróirí an Pháirtí eile , áiritheoidh
 gach Páirtí go mbeidh siad cóir agus réasúnach, nach mbeidh siad idirdhealaitheach go héagórach,
 agus go ndéanfar iad a chionroinnt go cothrom i measc catagóirí úsáideoirí. Maidir le muirir
 úsáideora a fhorchuirtear ar aeriompróirí an Pháirtí eile, féadfar a léiriú iontu an costas iomlán a
 bhaineann le saoráidí agus seirbhísí iomchuí aerfoirt, saoráidí agus seirbhísí iomchuí i dtaca le
 gnéithe comhshaoil na n-aerfort, agus saoráidí agus seirbhísí iomchuí maidir le slándáil
 aerloingseoireachta a sholáthar ag an aerfort nó laistigh den chóras aerfoirt, ach ní fhéadfaidh siad a
 bheith níos mó ná an costas sin. Féadfar toradh réasúnta ar shócmhainní iar-dhímheas a áireamh sna
 muirir sin. Saoráidí agus seirbhísí a bhforchuirfear muirir úsáideora ina leith, cuirfear ar fáil iad ar
 bhonn éifeachtúil tíosach. In aon chás, agus na muirir sin á bhforchur ar aeriompróirí an pháirtí eile,
 ní bheidh téarmaí na muirear níos neamhfhabhraí ná na téarmaí is fabhraí a bheidh le fáil ag aon
 aeriompróir eile sna cúinsí céanna an tráth a dhéanfar measúnú ar na muirir.
 3. D’fhonn a áirithiú go gcuirfear i bhfeidhm i gceart na prionsabail a leagtar amach i míreanna
 1 agus 2, áiritheoidh gach Páirtí go rachaidh na húdaráis muirir inniúla nó na comhlachtaí muirir
 inniúla ina chríoch, go rachaidh siad i mbun comhairliúchán leis na haeriompróirí a bhaineann úsáid
 as na seirbhísí agus na saoráidí lena mbaineann, agus go ndéanfaidh na húdaráis nó na comhlachtaí
 muirir inniúla agus na haeriompróirí faisnéis a mhalartú de réir mar is gá. Áiritheoidh gach Páirtí go
 dtabharfaidh na húdaráis muirir inniúla fógra réasúnach d’úsáideoirí maidir le haon togra le
 haghaidh athruithe i ndáil le muirir úsáideora, ar mhaithe lena chur ar chumas úsáideoirí a dtuairimí
 a chur in iúl sula ndéanfar aon athrú.
 Airteagal AIRTRN.16: Taraifí
 1. Tabharfaidh na Páirtithe an tsaoirse d’aeriompróirí na bPáirtithe taraifí a shocrú gan bhac ar
 bhonn na saoriomaíochta i gcomhréir leis an Teideal seo.
 2. Na taraifí ag aeriompróirí an Pháirtí eile, ní chuirfidh na Páirtithe iad faoi réir a
 bhformheasta.
 Airteagal AIRTRN.17: Staidreamh
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile faoi chuimsiú an Choiste Speisialaithe um
 Aeriompar chun an malartú faisnéise staitistiúla a bhaineann leis an aeriompar faoin Teideal seo a
 éascú.
 2. Arna iarraidh sin air, cuirfidh gach Páirtí ar fáil don Pháirtí eile an staidreamh neamhrúnda
 nach bhfuil íogair ó thaobh na tráchtála a bhaineann leis an aeriompar faoin Teideal seo, faoi mar a
 263
 ---pagebreak--- cheanglaítear le dlíthe agus rialacháin na bPáirtithe faoi seach, ar bhonn neamh-idirdhealaitheach,
 de réir mar a éileofar le réasún.
 Airteagal AIRTRN.18: Sábháilteacht eitlíochta
 1. Athdhearbhaíonn na Páirtithe tábhacht an dlúthchomhair i réimse na sábháilteachta
 eitlíochta.
 2. Deimhnithe aeracmhainneachta, deimhnithe inniúlachta agus ceadúnais a d’eisigh Páirtí
 amháin nó a chinn Páirtí amháin a bheith bailí, agus atá i bhfeidhm fós, sainaithneoidh an Páirtí eile
 agus a údaráis inniúla go bhfuil siad bailí chun aersheirbhísí a oibriú faoin Teideal seo, ar choinníoll
 gur eisíodh na deimhnithe agus na ceadúnais sin, nó gur cinneadh iad a bheith bailí, de bhun, ar a
 laghad, na gcaighdeán idirnáisiúnta ábhartha a bhunaítear faoin gCoinbhinsiún.
 3. Féadfaidh gach Páirtí, tráth ar bith, comhairliúchán a iarraidh i dtaca leis na caighdeáin
 sábháilteachta atá ar bun agus atá á riaradh ag an bPáirtí eile i réimsí a bhaineann le saoráidí
 aerloingseoireachta, criúnna aerárthaigh, aerárthaí agus oibriú aerárthaí. Rachfar i gceann na
 gcomhairliúchán sin laistigh de 30 lá tar éis an t-iarratas a fháil.
 4. Má chinnfidh Páirtí amháin, tar éis na gcomhairliúchán sin, nach bhfuil caighdeáin
 sábháilteachta ar bun agus á riaradh go héifeachtach ag an bPáirtí eile sna réimsí dá dtagraítear i mír
 2, caighdeáin a bheadh comhionann ar a laghad leis na caighdeáin íosta a bheadh leagtha síos an
 tráth sin de bhun an Choinbhinsiúin, tabharfaidh an chéad Pháirtí fógra don Pháirtí eile maidir leis na
 cinntí sin agus na céimeanna a mheastar a bheith riachtanach chun na caighdeáin íosta sin a
 chomhlíonadh, agus déanfaidh an Páirtí eile gníomh ceartaitheach iomchuí. I gcás nach ndéanfaidh
 an Páirtí eile gníomh ceartaitheach laistigh de 15 lá nó laistigh de thréimhse ama eile a d’fhéadfaí a
 chomhaontú, beidh sin ina fhorais ag an bPáirtí is iarratasóir chun na húdaruithe oibríochta nó na
 ceaduithe teicniúla a dhiúltú, a chúlghairm, a chur ar fionraí, a theorannú nó coinníollacha a fhorchur
 orthu, nó chun oibríochtaí na n-aeriompróirí a bhfuil a sábháilteacht faoi mhaoirseacht an Pháirtí eile
 a dhiúltú, a chúlghairm, a chur ar fionraí, a theorannú nó coinníollacha a fhorchur orthu ar bhealach
 eile.
 5. Aon aerárthach atá á oibriú ag aeriompróir nó aeriompróirí de chuid Páirtí amháin, nó atá á
 oibriú thar a gceann faoi shocrú léasa, féadfaidh sé a bheith faoi réir cigireacht rampa le linn dó a
 bheith laistigh de chríoch an Pháirtí eile, ar choinníoll nach mbeidh sé sin ina chúis le moill
 mhíréasúnta a chur ar oibriú an aerárthaigh.
 6. Féadfar go dtiocfaidh ceann de na nithe seo a leanas as cigireacht rampa nó as aon sraith
 cigireachtaí rampa:
 (a) imní mhór nach gcomhlíonann aerárthach nó oibriú aerárthaigh na caighdeáin íosta atá
 leagtha síos an tráth sin de bhun an Choinbhinsiúin; nó
 (b) imní mhór go bhfuil easpa ann maidir le caighdeáin sábháilteachta atá leagtha síos an tráth sin
 de bhun an Choinbhinsiúin a choimeád ar bun nó a riar go héifeachtach.
 An Páirtí a rinne an chigireacht rampa nó na cigireachtaí rampa, i gcás ina dtiocfaidh imní mhór air dá
 bharr de réir mar a thagraítear dó i bpointe (a) nó (b), tabharfaidh sé fógra faoina chinneadh go
 bhfuil imní den chineál sin ann d’údaráis inniúla an Pháirtí eile atá freagrach as an maoirseacht
 sábháilteachta ar an aeriompróir atá ag oibriú an aerárthaigh, agus cuirfidh sé in iúl dóibh na
 céimeanna a mheastar a bheith riachtanach chun na caighdeáin íosta sin a chomhlíonadh. Mura
 ndéanfar gníomh ceartaitheach laistigh de 15 lá nó laistigh de thréimhse ama eile de réir mar a
 264
 ---pagebreak--- fhéadfar a chomhaontú, beidh sin ina fhorais ag an gcéad Pháirtí chun na húdaruithe oibríochta nó
 na ceaduithe teicniúla a dhiúltú, a chúlghairm, a chur ar fionraí, a theorannú nó coinníollacha a
 fhorchur orthu, nó chun oibríochtaí an aeriompróra atá ag oibriú an aerárthaigh a dhiúltú, a
 chúlghairm, a chur ar fionraí, a theorannú nó coinníollacha a fhorchur orthu ar bhealach eile.
 7. I gcás ina ndiúltófar rochtain chun críche cigireacht rampa a dhéanamh ar aerárthach atá á
 oibriú ag aeriompróir nó ag aeriompróirí de chuid Páirtí amháin i gcomhréir le mír 5, beidh an
 tsaoirse ag an bPáirtí eile a thuiscint as sin go bhfuil ábhair imní móra ann de réir mar a thagraítear
 dóibh i mír 6 agus leanúint ar aghaidh i gcomhréir leis an mír sin.
 8. Forchoimeádann gach Páirtí an ceart na húdaruithe oibríochta nó na ceadanna teicniúla a
 chúlghairm, a chur ar fionraí nó a theorannú láithreach, nó oibríochtaí aeriompróra nó aeriompróirí
 de chuid an Pháirtí eile a chur ar fionraí nó a theorannú ar bhealach eile láithreach i gcás ina
 gcinneann an chéad Pháirtí, de thoradh cigireacht rampa, sraith cigireachtaí rampa, comhairliúcháin
 nó eile, gur gá gníomhú láithreach ionas go mbeidh oibríocht aeriompróra sábháilte. An Páirtí a
 chinnfidh gníomhú amhlaidh, cuirfidh sé an Páirtí eile ar an eolas faoi agus léireoidh sé an fáth ar
 ghníomhaigh sé amhlaidh.
 9. Aon bheart a dhéanfaidh Páirtí amháin i gcomhréir le míreanna 4, 6 nó 8, scoirfear de a
 luaithe a thiocfaidh deireadh leis an mbonn atá leis an mbeart sin a dhéanamh.
 10. I gcás ina ndéanfaidh Páirtí bearta de bhun mhíreanna 4, 6 nó 8, má bhíonn díospóid ann
 féadfaidh Páirtí dul ar iontaoibh eadrána i gcomhréir le hAirteagal INST.14 [Nós imeachta eadrána],
 gan dul ar iontaoibh comhairliúchán roimh ré i gcomhréir le hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin].
 Déileálfaidh binse eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne chun críche Airteagal INST.19
 [Imeachtaí Práinneacha]. Arna iarraidh don Pháirtí a dhéanfaidh an gearán, féadfaidh an binse, tráth
 ar bith sula mbeidh a rialú deiridh ar fáil, féadfaidh sé a ordú go nglacfar bearta eatramhacha
 faoisimh, lena n-áirítear bearta a ghlac ceachtar den dá Pháirtí faoin Airteagal seo a mhodhnú nó a
 chur ar fhionraí.
 Airteagal AIRTRN.19: Slándáil eitlíochta
 1. Cuirfidh na Páirtithe ar fháil iarratais dóibh ina leith gach cúnamh is gá ar fáil dá chéile chun
 aghaidh a thabhairt ar aon bhagairt ar shlándáil na heitlíochta sibhialta, lena n-áirítear cosc a chur le
 bearta urghabhála neamhdhleathaigh aerárthaí sibhialta agus le bearta neamhdhleathacha eile in
 aghaidh shábháilteacht na n-aerárthaí sin, nó ina aghaidh shábháilteacht a gcuid paisinéirí agus a
 gcuid criúnna, in aghaidh aerfort agus saoráidí aerloingseoireachta, agus ina aghaidh aon bhagartha
 eile ar shlándáil na heitlíochta sibhialta.
 2. Gníomhóidh na Páirtithe, ina gcaidreamh frithpháirteach, i gcomhréir leis na caighdeáin
 slándála eitlíochta a leagann ICAO síos. Ceanglóidh siad go ngníomhóidh oibreoirí na n-aerárthaí atá
 ina gclárlanna agus oibreoirí aerfort atá ina gcríoch i gcomhréir leis na caighdeáin slándála eitlíochta
 sin ar a laghad. Tabharfaidh gach Páirtí fógra don Pháirtí eile, ach an Páirtí eile é a iarraidh, maidir le
 haon difríocht idir na dlíthe, na rialacháin agus na cleachtais aige féin agus na caighdeáin slándála
 eitlíochta dá dtagraítear sa mhír seo. Féadfaidh gach Páirtí a iarraidh tráth ar bith go dtionólfar
 comhairliúcháin gan mhoill leis an bPáirtí eile chun na difríochtaí sin a phlé.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go ndéanfar bearta éifeachtacha laistigh dá chríoch chun an eitlíocht
 shibhialta a chosaint ar bhearta neamhdhleathacha cur isteach, ar a n-áirítear, i measc bearta eile,
 scagadh slándála ar phaisinéirí agus ar a gcuid bagáiste cábáin, scagadh slándála ar bhagáiste boilg,
 scagadh slándála agus rialú slándála ar dhaoine nach paisinéirí, ar a n-áirítear an criú, agus ar na
 265
 ---pagebreak--- hítimí a bheidh ar iompar leo, scagadh slándála agus rialú slándála ar lasta, ar phost, ar sholáthairtí
 ‘san eitilt’ agus ar sholáthairtí aerfoirt, agus rialú rochtana ar dhul isteach i limistéir thaobh an aeir
 agus i limistéir faoi shrianta slándála. Comhaontaíonn gach Páirtí leis go gcloífear le forálacha
 slándála an Pháirtí eile i ndáil le haerárthaí a ligean isteach ina chríoch, le hoibríocht aerárthaí
 laistigh dá chríoch nó lena n-imeacht as a chríoch.
 4. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú maidir le cúrsaí slándála eitlíochta a mhéid is féidir,
 rud a dhéanfaidh siad sna réimsí a leanas, agus in aon réimse eile a shainaithneoidh siad – faisnéis
 maidir le bagairt, leochaileacht agus riosca a mhalartú faoi réir comhaontú frithpháirteach i ndáil le
 socruithe iomchuí le haghaidh faisnéis rúnaicmithe a aistriú, a úsáid, a stóráil agus a dhiúscairt ar
 bhealach slán; dea-chleachtais agus caighdeáin feidhmíochta agus bhraite maidir le trealaimh
 slándála a phlé agus a chomhroinnt; agus dea-chleachtais maidir le faireachán comhlíonta agus
 torthaí an fhaireacháin chéanna a phlé agus a chomhroinnt. Go háirithe, féachfaidh na Páirtithe le
 socruithe comhair idir saineolaithe teicniúla a fhorbairt agus a choimeád ar bun maidir le caighdeáin
 slándála eitlíochta a fhorbairt agus a aithint d’fhonn comhar den sórt sin a éascú, dúbailt riaracháin a
 laghdú, agus luathfhógra agus plé roimh ré a chothú maidir le tionscnaimh agus ceanglais nua
 slándála.
 5. Cuirfidh gach Páirtí torthaí iniúchtaí a rinne ICAO agus torthaí na ngníomhaíochtaí
 ceartaitheacha a rinne an stát a iniúchadh ar fáil don Pháirtí eile arna iarraidh sin dó, faoi réir
 comhaontú frithpháirteach i ndáil le socruithe iomchuí le haghaidh faisnéis den chineál a aistriú, a
 úsáid, a stóráil agus a dhiúscairt ar bhealach slán.
 6. Comhaontaíonn na Páirtithe comhoibriú maidir le cigireachtaí slándála a dhéanann siad ar
 chríoch ceachtar Páirtí trí shásraí a bhunú, lena n-áirítear socruithe riaracháin, chun faisnéis a
 mhalartú go cómhalartach maidir le torthaí iniúchtaí slándála den sórt sin. Comhaontaíonn na
 Páirtithe iarrataí ar pháirt a ghlacadh, mar bhreathnóirí, i gcigireachtaí slándála a dhéanfaidh an
 Páirtí eile, na hiarrataí sin a mheas go dearfach.
 7. Faoi réir mhír 9, le lánmheas agus lánurraim do fhlaitheas an Pháirtí eile, féadfaidh Páirtí
 bearta slándála a ghlacadh maidir le hiontráil chun a chríche. I gcás inar féidir, cuirfidh an Páirtí sin
 san áireamh na bearta a chuir an Páirtí eile i bhfeidhm cheana agus aon tuairim a thogródh an Páirtí
 eile a thabhairt. Aithníonn gach Páirtí nach dteorannaítear le haon ní dá bhfuil san Airteagal seo an
 ceart atá ag Páirtí cead iontrála chun a chríche a dhiúltú d’aon eitilt nó eitiltí a mheasann sé a bheith
 ag bagairt ar shlándáil a chríche.
 8. Féadfaidh Páirtí bearta éigeandála a dhéanamh chun déileáil le bagairt shonrach slándála.
 Tabharfar fógra don pháirtí eile láithreach faoi bhearta den chineál sin. Gan dochar don ghá
 gníomhaíocht a dhéanamh láithreach chun an tslándáil eitlíochta a chosaint, agus bearta slándála á
 mbreithniú aige, déanfaidh Páirtí meastóireacht ar éifeachtaí díobhálacha a d’fhéadfadh a bheith
 ann maidir le haeriompar idirnáisiúnta agus, mura mbeidh sé faoi shrian dlí, go gcuirfidh sé na
 héifeachtaí sin san áireamh nuair a chinnfidh sé cad iad na bearta is gá agus is iomchuí chun aghaidh
 a thabhairt ar na hábhair imní slándála.
 9. Maidir le haersheirbhísí arb é a chríoch seisean a gceann scríbe, ní fhéadfaidh Páirtí a
 éileamh go gcuirfear bearta slándála chun feidhme i gcríoch an Pháirtí eile. I gcás ina measfaidh
 Páirtí go bhfuil bagairt shonrach ann a bhfuil géarghá dá réir le bearta sealadacha a chur chun
 feidhme sa bhreis ar na bearta atá i bhfeidhm cheana i gcríoch an Pháirtí eile, cuirfidh sé an Páirtí
 eile ar an eolas faoi shonraí na bagartha sin, a mhéid is comhsheasmhach leis an ngá faisnéis
 slándála a chosaint, agus faoi na bearta atá beartaithe. Dearcfaidh an Páirtí eile le hintinn fhabhrach
 266
 ---pagebreak--- ar an togra sin, agus féadfaidh sé a chinneadh bearta breise a chur i chun feidhme de réir mar a
 mheasann sé is gá. Beidh na bearta sin comhréireach agus teoranta ó thaobh ama de.
 10. Aon uair a dhéanfar aerárthach sibhialta a urghabháil go neamhdhleathach, nó aon uair a
 bheidh bagairt ann go ndéanfaí amhlaidh nó aon uair a dhéanfar bearta neamhdhleathacha eile a
 bheidh dírithe in aghaidh sábháilteacht aerárthaí, paisinéirí, criúnna, aerfort nó saoráidí
 aerloingseoireachta, tabharfaidh na Páirtithe cúnamh dá chéile trí bhíthin éascú na cumarsáide agus
 trí bhearta iomchuí eile a mbeidh sé i gceist leo deireadh a chur go tapa agus go sábháilte leis an
 teagmhas nó leis an mbagairt.
 11. Déanfaidh gach Páirtí, i dtaca le haerárthach a mbeifear tar éis í a urghabháil nó a mbeifear
 tar éis cur isteach uirthi trí bheart neamhdhleathach eile agus atá ar an talamh ina chríoch, gach
 beart is dóigh leis is indéanta dó chun a áirithiú go ndéanfar an t-aerárthach sin a chur faoi
 choinneáil ar talamh ach amháin i gcás ina mbeidh sé riachtanach go n-imeodh sí de bharr an
 dualgais fhorcheannasaigh atá ann beo daoine a chosaint. Más indéanta, déanfar na bearta sin ar
 bhonn comhairliúcháin idir na Páirtithe.
 12. I gcás ina mbeidh forais réasúnta ag Páirtí chun a chreidiúint nach bhfuil an tAirteagal á
 chomhlíonadh ag an bPáirtí eile, féadfaidh an Páirtí sin a iarraidh go dtiocfadh an Páirtí eile i mbun
 comhairliúchán leis láithreach. Cuirfear tús leis na comhairliúcháin sin laistigh de 30 lá ón iarraidh sin
 a fháil. Mura dtiocfar ar chomhaontú sásúil laistigh de 15 lá nó laistigh de thréimhse ama eile a
 fhéadfar a chomhaontú ón dáta a fhaightear an iarraidh sin, beidh sé sin ina fhorais ag an bPáirtí a
 d’iarr na comhairliúcháin chun beart a dhéanamh chun údaruithe oibríochta agus ceaduithe teicniúla
 aeriompróra nó aeriompróirí de chuid an Pháirtí eile a dhiúltú, a chúlghairm, a chur ar fionraí, a
 theorannú nó coinníollacha a fhorchur orthu, ar mhaithe lena áirithiú go gcomhlíonfar an tAirteagal
 seo. Féadfaidh Páirtí beart eatramhach a dhéanamh sula mbeidh an tréimhse 15 lá dá dtagraítear sa
 mhír seo istigh i gcás ina n-éileofar sin de bharr éigeandála, nó chun tuilleadh neamhchomhlíonta
 maidir leis Airteagal seo a chosc.
 13. Scoirfear d’aon ghníomh a dhéanfar i gcomhréir le mír 8 nuair a mheasann an Páirtí lena
 mbaineann nach bhfuil gá leis an ngníomhaíocht a thuilleadh nó nuair a chuirfear bearta eile ina
 ionad chun an bhagairt a mhaolú. Scoirfear d’aon ghníomh a dhéanfar i gcomhréir le mír 12 a
 luaithe a bheidh an tAirteagal seo á chomhlíonadh ag an bPáirtí eile. I gcás beart a dhéanfar i
 gcomhréir le mír 8 nó 12, féadfar scor de sin mar a chomhaontóidh na Páirtithe go frithpháirteach.
 14. I gcás ina ndéanfar bearta nó gníomhaíochtaí i gcomhréir le míreanna 7 , 8, 9 nó 12,
 féadfaidh Páirtí dul ar iontaoibh fhorálacha réitigh díospóidí Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid
 a Sé. Déileálfaidh binse eadrána leis an tsaincheist mar chás práinne chun críche Airteagal INST.19
 [Imeachtaí Práinneacha].
 Airteagal AIRTRN.20: Bainistiú an aerthráchta
 1. Na Páirtithe, a n-údaráis inniúla ar leith agus a soláthróirí seirbhísí aerloingseoireachta ar
 leith, comhoibreoidh siad le chéile ar bhealach ina gcuirfear feabhas ar fheidhmiú sábháilte agus
 éifeachtúil an aerthráchta sa réigiún Eorpach. Féachfaidh na Páirtithe chuige go mbeidh idir-
 inoibritheacht ann idir soláthróirí seirbhíse a chéile.
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe comhoibriú ar ábhair a bhaineann le seirbhísí
 aerloingseoireachta agus feidhmeanna líonra aerloingseoireachta a fheidhmiú agus a mhuirearú,
 d’fhonn éifeachtúlacht fhoriomlán eitiltí a bharrfheabhsú, costais a laghdú, an tionchar ar an
 267
 ---pagebreak--- gcomhshaol a íoslaghdú, agus sábháilteacht agus inniúlacht na sreafaí aerthráchta idir na córais
 bainistíochta atá ag na Páirtithe cheana a fheabhsú.
 3. Comhaontaíonn na Páirtithe comhar a spreagadh idir a soláthróirí seirbhíse
 aerloingseoireachta ar mhaithe le sonraí eitilte a mhalartú agus sreafaí tráchta a chomhordú chun
 éifeachtúlacht eitilte a optamú, rud a dhéanfar d’fhonn feabhas a chur ar an tuarthacht, an
 phoncúlacht agus an leanúnachas seirbhíse maidir le haerthrácht.
 4. Comhaontaíonn na Páirtithe comhoibriú i ndáil lena gcláir nuachóirithe maidir le bainistiú
 aerthráchta, lena n-áirítear gníomhaíochtaí taighde, forbartha agus imlonnaithe, agus
 comhaontaíonn siad tras-rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí bailíochtaithe agus taispeána a
 spreagadh d’fhonn idir-inoibritheacht uilíoch a áirithiú.
 Airteagal AIRTRN.21: Dliteanas an aeriompróra
 Athdhearbhaíonn na Páirtithe a gcuid oibleagáidí faoin gCoinbhinsiún maidir le hAontú Rialacha
 Áirithe i dtaca le hIompar Idirnáisiúnta d’Aer, a rinneadh i Montréal an 28 Bealtaine 1999
 (Coinbhinsiún Montréal).
 Airteagal AIRTRN.22: Cosaint tomhaltóirí
 1. Tá sé mar chuspóir ag na Páirtithe ardleibhéal cosanta do thomhaltóirí a bhaint amach agus
 comhoibreoidh siad chuige sin.
 2. Áiritheoidh na Páirtithe go ndéanfar bearta éifeachtacha neamh-idirdhealaitheacha chun
 leasanna tomhaltóirí san aeriompar a chosaint. Áireofar ar na bearta sin an rochtain iomchuí ar
 fhaisnéis, ar chúnamh lena n-áirítear cúnamh le haghaidh daoine faoi mhíchumas agus daoine a
 bhfuil míchumas luainithe orthu, aisíocaíocht agus, más infheidhme, cúiteamh i gcás nach gceadófar
 dóibh bordáil, i gcás cealú nó moille, agus nósanna imeachta éifeachtúla maidir le gearáin a
 láimhseáil.
 3. Rachaidh na Páirtithe i gcomhairle le chéile maidir le haon ábhar a bhaineann le cosaint
 tomhaltóirí, lena n-áirítear na bearta atá beartaithe acu ina leith sin.
 Airteagal AIRTRN.23: An gaol le comhaontuithe eile
 1. Cuirfear an Comhaontú seo in ionad comhaontuithe agus socruithe a bhí ann roimhe sin idir
 an Ríocht Aontaithe agus na Ballstáit maidir leis an ábhar lena mbaineann an Teideal seo, a mhéid
 nach bhféadfadh dlí an Aontais teacht ina n-áit.
 2. Ní fhéadfaidh an Ríocht Aontaithe agus ceann de na Ballstáit aon cheart a dheonú dá chéile i
 ndáil le haeriompar isteach ina gcríoch féin, amach astu nó laistigh díobh, seachas na cearta a leagtar
 síos go sainráite sa Teideal seo, seachas mar a fhoráiltear in Airteagal AIRTRN.3 (4) agus (9) [cearta
 tráchta].
 3. I gcás ina ndéanfar páirtí i gcomhaontú iltaobhach de na Páirtithe, nó ina dtacóidh siad le
 cinneadh a ghlac ICAO nó eagraíocht idirnáisiúnta eile, ar cinneadh é lena dtugtar aghaidh ar ábhair
 a chumhdaítear leis an Teideal seo, rachaidh siad i gcomhairle leis an gCoiste Speisialaithe um
 Aeriompar chun a chinneadh ar cheart an Teideal seo a athbhreithniú ar mhaithe le forbairtí den sórt
 sin a chur san áireamh.
 268
 ---pagebreak--- 4. Ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo difear do bhailíocht ná do chur i bhfeidhm na
 gcomhaontuithe atá ann cheana nó a dhéanfar amach anseo idir Ballstáit an Aontais Eorpaigh agus
 an Ríocht Aontaithe maidir le críocha atá faoina bhflaitheas féin nach gcuimsítear in Airteagal
 FINPROV.1 [Raon feidhme críochach].
 5. Ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo difear d’aon chearta atá ar fáil don Ríocht
 Aontaithe agus do na Ballstáit faoin gComhaontú Iltaobhach maidir le Cearta Tráchtála Aersheirbhísí
 Neamhsceidealta san Eoraip, a síníodh i bPáras an 30 Aibreán 1956, a mhéid a théann na cearta sin
 thar na cearta a leagtar síos sa Teideal seo.
 Airteagal AIRTRN.24: Fionraí agus Foirceannadh
 1. An Teideal seo a chur ar fionraí, go hiomlán nó go páirteach, de bhun Airteagal INST.24
 [Leigheasanna sealadacha], ní fhéadfar sin a chur chun feidhme tráth is luaithe ná an chéad lá de
 shéasúr tráchta an Chomhlachais Aeriompair Idirnáisiúnta (IATA) i ndiaidh an tséasúir inar tugadh
 fógra go bhfuiltear le cur ar fionraí.
 2. Ar fhoirceannadh an Chomhaontaithe seo de bhun Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh] nó
 ar fhoirceannadh an Teidil seo de bhun Airteagal AIRTRN.25 [Foirceannadh an Teidil seo ] nó
 Airteagal OTH.10 [Foirceannadh Chuid a Dó] nó Airteagal FISH.17 [Foirceannadh], leanfaidh na
 forálacha lena rialaítear na hábhair a thagann faoi raon feidhme an Teidil seo d’fheidhm a bheith acu
 tar éis an dáta scoir dá dtagraítear in Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh] nó in Airteagal AIRTRN.25 [
 Foirceannadh an Teidil seo] nó Airteagal OTH.10 [Foirceannadh Chuid a Dó] nó Airteagal FISH.17
 [Foirceannadh], go dtí deireadh an tséasúir tráchta IATA a bheidh ar siúl ar an dáta sin.
 3. An Páirtí a chuireann an Teideal seo ar fionraí, go hiomlán nó go páirteach, nó a
 fhoirceannann an Comhaontú nó an Teideal seo, cuirfidh sé ICAO ar an eolas faoi sin.
 Airteagal AIRTRN.25: An Teideal seo a fhoirceannadh
 Gan dochar d' Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh], Airteagal OTH.10 [Foirceannadh Chuid a Dó]
 agus Airteagal FISH.17 [Foirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Teideal seo a fhoirceannadh tráth ar
 bith trí fhógra i scríbhinn trí chainéil taidhleoireachta. Sa chás sin, scoirfidh an Teideal seo de bheith i
 bhfeidhm an chéad lá den naoú mí tar éis dháta an fhógra.
 Airteagal AIRTRN.26: Clárú an Chomhaontaithe
 Clárófar an Comhaontú seo agus aon leasú air, a mhéid is ábhartha, le ICAO i gcomhréir le hAirteagal
 83 den Choinbhinsiún.
 269
 ---pagebreak--- TEIDEAL II: SÁBHÁILTEACHT EITLÍOCHTA
 Airteagal AVSAF.1: Cuspóirí
 Is iad seo a leanas cuspóirí an Teidil seo:
 (a) a fhágáil go mbeifear in ann glacadh go cómhalartach, faoi mar a fhoráiltear sna hIarscríbhinní
 a ghabhann leis an Teideal seo, le cinntí a rinneadh maidir le comhlíonadh agus le deimhnithe
 a d’eisigh údaráis inniúla nó eagraíochtaí formheasta ceachtar den dá Pháirtí;
 (b) comhar a chur chun cinn trína ndíreofar ar ardleibhéal sábháilteachta san eitlíocht shibhialta
 agus ardleibhéal comhoiriúnachta comhshaoil;
 (c) gné ilnáisiúnta thionscal na heitlíochta sibhialta a éascú;
 (d) saorshreabhadh táirgí agus seirbhísí aerloingseoireachta sibhialta a éascú agus a chur chun
 cinn.
 Airteagal AVSAF.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘eagraíocht fhormheasta’ aon duine dlítheanach atá deimhnithe ag údarás inniúil
 ceachtar den dá Páirtí chun pribhléidí a fheidhmiú a bhaineann le raon feidhme an Teidil seo;
 (b) ciallaíonn ‘deimhniú’ aon fhormheas, aon cheadúnas nó aon doiciméad eile a eisítear mar
 fhoirm aitheantais ar chomhlíonadh lena n-aithnítear go gcomhlíonann táirge
 aerloingseoireachta sibhialta, eagraíocht nó duine dlítheanach nó nádúrtha na ceanglais is
 infheidhme a leagtar amach i ndlíthe agus i rialacháin Páirtí;
 (c) Ciallaíonn ‘táirge aerloingseoireachta sibhialta’ aon aerárthach sibhialta, aon inneall
 aerárthaigh, nó aon lián aerárthaigh, nó fochóimeáil, fearas, páirt nó comhpháirt atá suiteáilte
 nó atá le suiteáil ar na nithe sin;
 (d) ciallaíonn ‘údarás inniúil’ gníomhaireacht de chuid an Aontais nó gníomhaireacht rialtais nó
 eintiteas rialtais atá freagrach as sábháilteacht eitlíochta sibhialta, agus é ainmnithe ag Páirtí
 chun críocha an Teidil seo chun na feidhmeanna seo a leanas a chomhlíonadh:
 (i) táirgí, eagraíochtaí, saoráidí, oibríochtaí agus seirbhísí aerloingseoireachta sibhialta
 atá faoi réir a fhormhaoirseachta a mheas maidir le ceanglais infheidhme a
 chomhlíonadh a leagtar amach i ndlíthe, i rialacháin agus i bhforálacha riaracháin an
 Pháirtí sin;
 (ii) faireachán a dhéanamh ar a gcomhlíonadh leanúnach maidir leis na ceanglais sin; agus
 (iii) bearta forfheidhmithe a dhéanamh chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh siad na ceanglais
 sin;
 (e) ciallaíonn ‘cinneadh maidir le comhlíonadh’ cinneadh an gcomhlíontar na ceanglais
 infheidhme a leagtar amach i ndlíthe agus i rialacháin Páirtí, cinneadh ar toradh é ar bhearta
 ar nós tástála, iniúchta, cáilithe, formheasa agus faireacháin;
 270
 ---pagebreak--- (f) ciallaíonn ‘faireachán’ faireachas rialta ag údarás inniúil Páirtí chun a chinneadh an
 gcomhlíontar go leanúnach na ceanglais is infheidhme a leagtar amach i ndlíthe agus i
 rialacháin an Pháirtí sin;
 (g) ciallaíonn ‘gníomhaire teicniúil’, i gcás an Aontais, Gníomhaireacht Sábháilteachta Eitlíochta an
 Aontais Eorpaigh (‘EASA’), nó a chomharba, agus i gcás na Ríochta Aontaithe, ciallaíonn sé
 Údarás Eitlíochta Sibhialta na Ríochta Aontaithe (‘CAA’), nó a chomharba; agus
 (h) ciallaíonn ‘An Coinbhinsiún’ an Coinbhinsiún um Eitlíocht Shibhialta Idirnáisiúnta a síníodh in
 Chicago an 7 Nollaig 1944, agus cuimsítear ann:
 (i) aon leasú a tháinig i bhfeidhm faoi Airteagal 94(a) den Choinbhinsiún agus a
 dhaingnigh an Ríocht Aontaithe agus an Ballstát nó na Ballstáit lena mbaineann, de
 réir mar is ábhartha sa chás i gceist; agus
 (ii) aon Iarscríbhinn, nó aon leasú ar Iarscríbhinn, a glacadh faoi Airteagal 90 den
 Choinbhinsiún, a mhéid a bheidh éifeacht, ag aon am áirithe, ag an Iarscríbhinn sin nó
 ag an leasú sin maidir leis an Ríocht Aontaithe agus leis an mBallstát nó na Ballstáit
 lena mbaineann, de réir mar is ábhartha sa chás i gceist.
 Airteagal AVSAF.3: Raon feidhme agus cur chun feidhme
 1. Féadfaidh na Páirtithe comhoibriú sna réimsí seo a leanas:
 (a) deimhnithe aeracmhainneachta agus faireachán ar tháirgí aerloingseoireachta sibhialta;
 (b) deimhnithe comhshaoil agus tástáil táirgí aerloingseoireachta sibhialta;
 (c) deimhnithe deartha agus táirgthe agus faireachán ar eagraíochtaí deartha agus táirgthe;
 (d) deimhnithe eagraíochtaí cothabhála agus faireachán ar na heagraíochtaí sin;
 (e) ceadúnú agus oiliúint pearsanra;
 (f) meastóireacht ar cháiliú insamhlóirí eitilte;
 (g) oibriú aerárthaí;
 (h) bainistíocht aerthráchta agus seirbhísí aerloingseoireachta; agus
 (i) réimsí eile a bhaineann le sábháilteacht eitlíochta atá faoi réir Iarscríbhinní a ghabhann leis an
 gCoinbhinsiún.
 2. Leagfar síos raon feidhme an Teidil seo trí bhíthin Iarscríbhinní ina gcumhdófar gach réimse
 comhair a leagtar amach i mír 1.
 3. Ní fhéadfaidh an Coiste Speisialaithe um Shábháilteacht Eitlíochta Iarscríbhinní dá
 dtagraítear i mír 2 a ghlacadh ach amháin i gcás ina mbeidh sé suite ag an dá Pháirtí go n-áirithítear
 le caighdeáin, rialacha, cleachtais, nósanna imeachta agus córais eitlíochta sibhialta an Pháirtí eile,
 go n-áirithítear leo leibhéal sábháilteachta atá coibhéiseach a dhóthain chun gur féidir glacadh le
 cinntí maidir le comhlíonadh a rinne údaráis inniúla an Pháirtí sin nó eagraíochtaí atá formheasta ag
 an údarás inniúil sin, agus le deimhnithe a d’eisigh siad.
 271
 ---pagebreak--- 4. I ngach Iarscríbhinn dá dtagraítear i mír 2, tabharfar tuairisc ar na téarmaí, na coinníollacha
 agus na modhanna atá i gceist maidir le cinntí i ndáil le comhlíonadh, deimhnithe, agus más ga,
 socruithe idirthréimhseacha a ghlacadh go cómhalartach.
 5. Féadfaidh na gníomhairí teicniúla nósanna imeachta cur chun feidhme a fhorbairt le
 haghaidh gach Iarscríbhinn ar leith. Tabharfar aghaidh ar dhifríochtaí teicniúla idir caighdeáin,
 rialacha, cleachtais, nósanna imeachta agus córais eitlíochta sibhialta na bPáirtithe sna hIarscríbhinní
 dá dtagraítear i mír 2 agus leis na nósanna imeachta cur chun feidhme.
 Airteagal AVSAF.4: Oibleagáidí ginearálta
 1. Cinntí maidir le comhlíonadh a dhéanfaidh údaráis inniúla nó eagraíochtaí formheasta an
 Pháirtí eile agus deimhnithe a eiseoidh siad, glacfaidh gach Páirtí leo sin i gcomhréir leis na téarmaí
 agus na coinníollacha a leagtar amach sna hIarscríbhinní dá dtagraítear in Airteagal AVSAF.3(2) [Raon
 feidhme agus cur chun feidhme].
 2. Ní chuimseofar le haon ní dá bhfuil sa Teideal seo caighdeáin nó rialacháin theicniúla na
 bPáirtithe a ghlacadh go cómhalartach.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go leanfaidh a údaráis inniúla ar leith de bheith inniúil agus go
 gcomhlíonfaidh siad a bhfreagrachtaí faoin Teideal seo.
 Airteagal AVSAF.5: An t-údarás rialála a chaomhnú
 Ní fhorléireofar aon ní dá bhfuil sa Teideal seo mar ní lena gcuirtear teorainn leis an údarás atá ag
 Páirtí an leibhéal cosanta is cuí leis maidir leis an tsábháilteacht agus leis an gcomhshaol a chinneadh
 trína bhearta reachtacha, rialála agus riaracháin.
 Airteagal AVSAF.6: Bearta coimirce
 1. Féadfaidh ceachtar den dá Pháirtí gach beart is iomchuí a dhéanamh ar an toirt aon uair a
 mheasfaidh sé maidir le táirge aerloingseoireachta sibhialta, seirbhís nó aon ghníomhaíocht a
 thagann faoi raon feidhme an Teidil seo go bhfuil riosca réasúnta ann i ndáil leis na nithe a leanas –
 go ndéanfaí dochar leis/léi don tsábháilteacht nó don chomhshaol, nach gcomhlíonfadh sé/sí na
 bearta reachtacha, rialála nó riaracháin is infheidhme maidir leis/léi, nó go dteipfeadh air/uirthi ar
 bhealach eile ceanglas a chomhlíonadh atá faoi raon feidhme na hIarscríbhinne is infheidhme a
 ghabhann leis an Teideal seo.
 2. I gcás ina ndéanfaidh ceachtar den dá Pháirtí bearta de bhun mhír 1, cuirfidh sé an Páirtí eile
 ar an eolas i scríbhinn laistigh de 15 lá oibre tar éis na bearta sin a dhéanamh, agus tabharfaidh sé
 cúiseanna leis sin.
 Airteagal AVSAF.7: Cumarsáid
 1. Déanfaidh na Páirtithe pointe teagmhála a ainmniú agus a chur in iúl dá chéile le haghaidh
 na cumarsáide a bhaineann le cur chun feidhme an Teidil seo. Is i mBéarla a dhéanfar an chumarsáid
 sin ar fad.
 2. Tabharfaidh na Páirtithe liosta dá chéile de na húdaráis inniúla, agus ina dhiaidh sin,
 tabharfaidh siad liosta nuashonraithe dá chéile gach uair a bheidh gá leis sin.
 272
 ---pagebreak--- Airteagal AVSAF.8: Trédhearcacht, comhar rialála agus cúnamh frithpháirteach
 1. Áiritheoidh gach Páirtí go gcoimeádfar an Páirtí eile ar an eolas faoina dhlíthe agus a
 rialacháin a bhaineann leis an Teideal seo agus faoi aon athrú suntasacha ar na dlíthe agus ar na
 rialacháin sin.
 2. A mhéid is féidir, cuirfidh na Páirtithe in iúl dá chéile na hathbhreithnithe suntasacha a
 bheartóidh siad maidir lena ndlíthe, a rialacháin, a gcaighdeáin agus a gceanglais ábhartha, agus
 maidir lena gcórais chun deimhnithe a eisiúint a mhéid a d’fhéadfadh na hathbhreithnithe sin
 tionchar a imirt ar an Teideal seo. A mhéid is féidir, tairgfidh siad deis dá chéile barúlacha a thabhairt
 maidir leis na hathbhreithnithe sin, agus tabharfaidh siad aird chuí ar na barúlacha céanna.
 3. Chun saincheisteanna sábháilteachta sonracha a imscrúdú agus a réiteach, féadfaidh údaráis
 inniúla gach Páirtí cead a thabhairt d’údaráis inniúla an Pháirtí eile páirt a ghlacadh mar bhreathnóirí
 i ngníomhaíochtaí maoirseachta a chéile de réir mar a shonraítear san Iarscríbhinn is infheidhme a
 ghabhann leis an Teideal seo.
 4. Chun faireachán agus cigireachtaí a dhéanamh, tabharfaidh údaráis inniúla gach Páirtí
 cúnamh, más gá, d’údaráis inniúla an Pháirtí eile d’fhonn rochtain gan bhac a sholáthar ar eintitis
 rialáilte atá faoi réir a fhormhaoirseachta.
 5. Chun a áirithiú go leanfaidh gach Páirtí de mhuinín a bheith aige as iontaofacht phróisis an
 Pháirtí eile maidir le cinntí i ndáil le comhlíonadh, féadfaidh gach gníomhaire teicniúil páirt a
 ghlacadh mar bhreathnóir i ngníomhaíochtaí maoirseachta an pháirtí eile, i gcomhréir leis na
 nósanna imeachta a leagtar amach sna hIarscríbhinní a ghabhann leis an Teideal seo. Ní bheidh sé
 mar thoradh ar an rannpháirtíocht sin go mbeifear rannpháirteach go córasach i ngníomhaíocht
 mhaoirseachta de chuid an Pháirtí eile.
 Airteagal AVSAF.9: Faisnéis sábháilteachta a mhalartú
 Gan dochar d’Airteagal AVSAF.11 [Rúndacht agus cosaint sonraí agus faisnéise] agus faoi réir a
 reachtaíochta is infheidhme, déanfaidh na Páirtithe an méid seo a leanas:
 (a) faisnéis atá le fáil ag a ngníomhairí teicniúla a chur ar fáil dá chéile, arna iarraidh sin agus ar
 mhodh tráthúil, ar faisnéis í a bhaineann le tionóiscí, le teagmhais thromchúiseacha nó le
 tarluithe maidir le táirgí, seirbhísí nó gníomhaíochtaí aerloingseoireachta sibhialta a
 chumhdaítear leis na hIarscríbhinní a ghabhann leis an Teideal seo; agus
 (b) faisnéis sábháilteachta eile a mhalartú de réir mar a chomhaontóidh na gníomhairí teicniúla.
 Airteagal AVSAF.10: Comhar i ngníomhaíochtaí forfheidhmiúcháin
 Arna iarraidh ar na Páirtithe, soláthróidh siad, trína ngníomhairí teicniúla nó trína n-údaráis inniúla,
 comhar frithpháirteach agus cúnamh frithpháirteach in imscrúduithe nó i ngníomhaíochtaí
 forfheidhmiúcháin maidir le haon sárú a líomhnaítear nó a rinneadh nó atá drochamhras ann a
 rinneadh ar dhlíthe nó ar rialacháin a thagann faoi raon feidhme an Teidil seo. Ina theannta sin,
 tabharfaidh gach Páirtí fógra pras don Pháirtí eile faoi aon imscrúdú nuair a bheidh leasanna
 coiteanna i gceist.
 273
 ---pagebreak--- Airteagal AVSAF.11: Rúndacht agus cosaint sonraí agus faisnéise
 1. Déanfaidh gach Páirtí rúndacht na sonraí agus na faisnéise a gheobhaidh sé ón bPáirtí eile
 faoin Teideal seo a chothabháil. An páirtí a gheobhaidh na sonraí agus an fhaisnéis sin, ní fhéadfaidh
 sé iad/í a úsáid ach chun críocha an Teidil seo.
 2. Go háirithe, faoi réir a ndlíthe agus a rialachán faoi seach, ní nochtfaidh na Páirtithe do thríú
 páirtí, lena n-áirítear an pobal, ná ní cheadóidh siad dá n-údaráis inniúla a nochtadh do thríú páirtí,
 lena n-áirítear an pobal, sonraí ar bith ná aon fhaisnéis a gheobhaidh siad ón bPáirtí eile faoin
 Teideal seo arb é atá iontu/inti rúin trádála, maoin intleachtúil, faisnéis rúnda tráchtála nó
 airgeadais, sonraí dílseánaigh, nó faisnéis a bhaineann le himscrúdú atá ar siúl. Chuige sin, measfar
 sonraí agus faisnéis den chineál sin a bheith faoi rún.
 3. Páirtí nó údarás inniúil Páirtí, ar shonraí nó faisnéis a sholáthar dó don Pháirtí eile nó
 d’údarás inniúil de chuid an Pháirtí eile, féadfaidh sé sonraí nó faisnéis a ainmniú a mheasann sé a
 bheith rúnda agus gan a bheith faoi réir a nochta. Sa chás sin, déanfaidh an Páirtí nó a údarás inniúil
 na sonraí nó an fhaisnéis sin a mharcáil go soiléir mar ábhar rúnda.
 4. I gcás ina n-easaontóidh Páirtí leis an ainmniú a rinne an Páirtí eile nó údarás inniúil de chuid
 an Pháirtí sin i gcomhréir le mír 3, féadfaidh an Páirtí a easaontóidh comhairliúcháin a iarraidh leis an
 bPáirtí eile chun aghaidh a thabhairt ar an tsaincheist sin.
 5. Glacfaidh gach Páirtí na réamhchúraimí réasúnacha go léir is gá chun na sonraí agus an
 fhaisnéis a gheofar faoin Teideal seo a chosaint ar nochtadh neamhúdaraithe.
 6. An Páirtí a gheobhaidh sonraí agus faisnéis ón bPáirtí eile faoin Teideal seo, ní bhfaighidh sé
 aon cheart dílseánaigh i leith na sonraí agus na faisnéise sin ar an údar go bhfuarthas iad ón bPáirtí
 eile.
 Airteagal AVSAF.12: Iarscríbhinní a ghabhann leis an Teideal seo a ghlacadh agus a leasú
 An Coiste Speisialaithe um Shábháilteacht Eitlíochta, féadfaidh sé IARSCRÍBHINN AVSAF-1 [Deimhniú
 Aeracmhainneachta agus Comhshaoil] a ghabhann leis an Teideal seo a leasú, Iarscríbhinní a
 ghlacadh nó a leasú de réir mar a fhoráiltear in Airteagal AVSAF.3(2) [Raon feidhme agus cur chun
 feidhme], agus aon iarscríbhinn a scriosadh.
 Airteagal AVSAF.13: Gnóthú costas
 Aon táille nó muirear a fhorchuirfidh Páirtí nó a ghníomhaire teicniúil ar dhuine dlítheanach nó
 nádúrtha a gcumhdaítear a chuid gníomhaíochtaí faoin Teideal seo, féachfaidh gach Páirtí lena
 áirithiú go mbeidh sé cóir, réasúnach agus i gcomhréir leis na seirbhísí a sholáthraítear, agus nach
 gcuirfear bac ar thrádáil dá bharr.
 Airteagal AVSAF.14: Comhaontuithe eile agus réamhshocruithe
 1. Ar theacht i bhfeidhm don Chomhaontú seo, glacfaidh sí ionad aon chomhaontaithe nó aon
 tsocraithe atá ann ar bhonn déthaobhach idir an Ríocht Aontaithe agus na Ballstáit maidir le
 sábháilteacht eitlíochta, a mhéid a bhaineann le haon ábhar a chumhdaítear leis an Teideal seo a
 cuireadh chun feidhme i gcomhréir le hAirteagal AVSAF.3 [Raon feidhme agus cur chun feidhme].
 2. Déanfaidh na gníomhairí teicniúla na bearta is gá chun socruithe a rinneadh eatarthu roimhe
 seo a athbhreithniú nó a fhoirceannadh, de réir mar is iomchuí.
 274
 ---pagebreak--- 3. Faoi réir mhíreanna 1 agus 2, ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo difear do chearta
 ná d’oibleagáidí na bPáirtithe faoi aon chomhaontú idirnáisiúnta eile.
 Airteagal AVSAF.15: Oibleagáidí cómhalartacha maidir le glacadh a chur ar fionraí
 1. Beidh sé de cheart ag Páirtí a oibleagáidí maidir le glacadh a chur ar fionraí, go hiomlán nó
 go páirteach, faoi mhír 1 d’Airteagal AVSAF.4 [Oibleagáidí ginearálta], i gcás ina sáróidh an Páirtí eile
 go hábhartha a oibleagáidí faoin Teideal seo.
 2. Sula bhfeidhmeoidh Páirtí a cheart chun a oibleagáidí maidir le glacadh a chur ar fionraí,
 iarrfaidh sé comhairliúcháin chun bearta ceartaitheacha a lorg ón bPáirtí eile. Le linn na
 gcomhairliúchán, déanfaidh na Páirtithe, i gcás inarb iomchuí, éifeachtaí na fionraí a bhreithniú.
 3. Ní fheidhmeofar cearta faoin Airteagal seo ach amháin mura ndéanfaidh an Páirtí eile bearta
 ceartaitheacha laistigh de thréimhse ama iomchuí tar éis na gcomhairliúchán. Má fheidhmíonn Páirtí
 ceart faoin Airteagal seo, tabharfaidh sé fógra i scríbhinn don Pháirtí eile go bhfuil sé ar intinn aige
 na hoibleagáidí maidir le glacadh a chur ar fionraí agus sonróidh sé na cúiseanna atá leis an
 bhfionraí.
 4. Tiocfaidh an fhionraí sin i bhfeidhm 30 lá tar éis dháta an fhógra, mura rud é, roimh
 dheireadh na tréimhse sin, go gcuirfidh an Páirtí a thionscain an fhionraí in iúl i scríbhinn don Pháirtí
 eile go bhfuil an fógra sin á tharraingt siar aige.
 5. Ní dhéanfaidh fionraí den sórt sin difear do bhailíocht cinntí maidir le comhlíonadh a
 dhéanfar roimh an dáta a thiocfaidh an fhionraí i bhfeidhm, ná do bhailíocht na ndeimhnithe a
 eiseoidh údaráis inniúla nó eagraíochtaí formheasta an Pháirtí eile roimh an dáta sin. Aon fhionraí
 den chineál sin a bheidh tagtha i bhfeidhm, féadfar í a chealú láithreach ach na Páirtithe nótaí
 taidhleoireachta chuige sin a mhalartú.
 Airteagal AVSAF.16: An Prótacal seo a fhoirceannadh
 Gan dochar d' Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh], Airteagal OTH.10 [Foirceannadh Chuid a Dó]
 agus Airteagal FISH.17 [Foirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Teideal seo a fhoirceannadh tráth ar
 bith trí fhógra i scríbhinn trí chainéil taidhleoireachta. Sa chás sin, scoirfidh an Teideal seo de bheith i
 bhfeidhm an chéad lá den naoú mí tar éis dháta an fhógra.
 275
 ---pagebreak--- CEANNTEIDEAL A TRÍ: AN tIOMPAR DE BHÓTHAR
 TEIDEAL I: IOMPAR EARRAÍ DE BHÓTHAR
 Airteagal ROAD.1: Cuspóir
 1. Tá sé de chuspóir ag an Teideal seo a áirithiú go mbeidh nascacht leanúnach idir críocha na
 bPáirtithe, laistigh díobh, agus tríothu, maidir le hearraí a iompar de bhóthar, agus na rialacha is
 infheidhme maidir leis an iompar sin a leagan síos.
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe gan bearta idirdhealaitheacha a dhéanamh agus an Teideal seo
 á cur i bhfeidhm acu.
 3. Ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo difear d’iompar earraí laistigh de chríoch ceann
 de na Páirtithe ag oibreoir tarlaithe de bhóthar atá bunaithe sa chríoch sin .
 Airteagal ROAD.2: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Teideal seo maidir le hearraí a iompar de bhóthar chun críche tráchtála idir
 críocha na bPáirtithe, laistigh díobh, agus tríothu, agus tá sí gan dochar do chur i bhfeidhm na
 rialacha atá leagtha síos ag Comhdháil Eorpach na nAirí Iompair.
 2. Maidir le haon iompar earraí de bhóthar nach bhfaighfear aon luach saothair díreach ná
 indíreach ina leith agus nach nginfidh aon ioncam go díreach ná go hindíreach do thiománaí na
 feithicle ná do dhaoine eile, agus nach mbeidh nasctha le gníomhaíocht ghairmiúil, measfar gur
 iompar earraí chun críche neamhthráchtála é.
 Airteagal ROAD.3: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo agus sa bhreis ar na sainmhínithe a leagtar amach in Airteagal SERVIN 1.2
 de Chaibidil a hAon de Theideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a Dó [Seirbhísí agus
 Infheistíocht], tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘feithicil’ mótarfheithicil atá cláraithe i gcríoch Páirtí, nó cónasc feithiclí cúpláilte a
 bhfuil an mhótarfheithicil is cuid de cláraithe i gcríoch Páirtí, nach n-úsáidtear an
 mhótarfheithicil ná an cónasc sin ach le haghaidh earraí a iompar;
 (b) ciallaíonn ‘oibreoir tarlaithe de bhóthar’ aon duine nádúrtha nó dlítheanach a bhíonn ag
 gabháil d’iompar earraí chun críche tráchtála ar feithicil is modh iompair acu;
 (c) ciallaíonn ‘oibreoir tarlaithe de bhóthar de chuid Páirtí’ oibreoir tarlaithe de bhóthar is duine
 dlítheanach atá bunaithe i gcríoch Páirtí nó is duine nádúrtha de chuid Páirtí;
 (d) ciallaíonn ‘páirtí bunaíochta’ an Páirtí ina bhfuil oibreoir tarlaithe de bhóthar bunaithe;
 (e) ciallaíonn ‘tiománaí’ aon duine a dhéanann an fheithicil a thiomáint fiú más ar feadh tréimhse
 ghearr é, nó duine a iompraítear i bhfeithicil más cuid dá dhualgais é fáil a bheith air mar
 thiománaí más gá;
 (f) ciallaíonn ‘idirthuras’ gluaiseacht feithiclí trasna críche Páirtí gan earraí a luchtú ná a
 dhíluchtú;
 (g) ciallaíonn ‘bearta rialála’:
 276
 ---pagebreak--- (i) i gcás an Aontais:
 (A) rialacháin agus treoracha, dá bhforáiltear in Airteagal 288 den Chonradh ar
 Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE); agus
 (B) gníomhartha cur chun feidhme agus gníomhartha tarmligthe, dá bhforáiltear
 in Airteagail 290 agus 291 CFAE, faoi seach; agus
 (ii) maidir leis an Ríocht Aontaithe:
 (A) reachtaíocht phríomha; agus
 (B) reachtaíocht thánaisteach.
 Airteagal ROAD.4 Iompar earraí idir críocha na bPáirtithe, tríothu, agus laistigh díobh
 1. Ar choinníoll go gcomhlíonfar na coinníollacha i mír 2, féadfaidh oibreoirí tarlaithe de
 bhóthar de chuid Páirtí na nithe seo a leanas a dhéanamh:
 (a) turais ualaithe le feithicil, ó chríoch an Pháirtí bunaíochta go dtí críoch an Pháirtí eile, agus vice
 versa, bíodh idirthuras trí chríoch tríú tír i gceist nó ná bíodh;
 (b) turais ualaithe le feithicil ó thúsphointe i gcríoch an Pháirtí bunaíochta go dtí críoch an Pháirtí
 chéanna lena mbaineann idirthuras trí chríoch an Pháirtí eile;
 (c) turais ualaithe le feithicil go dtí críoch an Pháirtí bunaíochta nó uaithi lena mbaineann
 idirthuras trí chríoch an Pháirtí eile;
 (d) turais neamhualaithe le feithicil i gcomhar leis na turais dá dtagraítear i bpointí (a) go (c).
 2. Oibreoirí tarlaithe de bhóthar de chuid Páirtí, ní fhéadfaidh siad turas dá dtagraítear i mír 1 a
 dhéanamh ach amháin:
 (a) má bhíonn ceadúnas bailí acu a eisíodh i gcomhréir le hAirteagal ROAD.5 [Ceanglais ar
 oibreoirí], seachas sna cásanna dá dtagraítear in Airteagal ROAD.6 [Díolúintí ó cheanglais
 cheadúnúcháin]; agus
 (b) más tiománaithe a bhfuil Deimhniú Inniúlachta Ghairmiúil acu i gcomhréir le hAirteagal
 ROAD.7(1) [Ceanglais do thiománaithe] a dhéanann an turas.
 3. Faoi réir mhír 6 den Airteagal seo agus ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha i mír 2
 , féadfaidh oibreoirí tarlaithe de bhóthar de chuid na Ríochta Aontaithe suas le dhá thuras ualaithe a
 dhéanamh ó Bhallstát amháin den Aontas go dtí Ballstát eile den Aontas, gan filleadh ar chríoch na
 Ríochta Aontaithe, ar choinníoll gur de réir turas ó chríoch na Ríochta Aontaithe atá ceadaithe faoi
 phointe (a) de mhír 1 atá na turais sin.
 4. Gan dochar do mhír 5 , faoi réir mhír 6 agus ar choinníoll go gcomhlíonfar na coinníollacha i
 mír 2 , féadfaidh oibreoirí tarlaithe de bhóthar de chuid na Ríochta Aontaithe turas ualaithe amháin
 a dhéanamh laistigh de chríoch Ballstáit ar choinníoll:
 (a) gur de réir turas ó críoch na Ríochta Aontaithe a cheadaítear faoi phointe (a) de mhír 1 atá an
 oibríocht sin; agus
 277
 ---pagebreak--- (b) go ndéantar an oibríoch sin laistigh de sheacht lá tar éis earraí a dhíluchtú i gcríoch an
 Bhallstáit sin a iompraíodh ar an turas dá dtagraítear i bpointe (a).
 5. Faoi réir mhír 6 agus ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha i mír 2 , féadfaidh oibreoirí
 tarlaithe de bhóthar de chuid na Ríochta Aontaithe atá bunaithe i dTuaisceart Éireann suas le
 dhá thuras ualaithe laistigh de chríoch na hÉireann a dhéanamh ar choinníoll:
 (a) go ndéantar leis na hoibríochtaí sin turas ó chríoch Thuaisceart Éireann a cheadaítear faoi
 phointe (a) de mhír 1; agus
 (b) go ndéantar na hoibríochtaí sin laistigh de sheacht lá tar éis earraí a dhíluchtú i gcríoch na
 hÉireann a iompraíodh ar an turas dá dtagraítear i bpointe (a).
 6. Oibreoirí tarlaithe de bhóthar de chuid na Ríochta Aontaithe, beidh siad teoranta do dhá
 aistear ar a mhéad laistigh de chríoch an Aontais faoi mhíreanna 3, 4 agus 5 sula bhfillfidh siad ar
 chríoch na Ríochta Aontaithe.
 7. Ar choinníoll go gcomhlíontar na coinníollacha i mír 2 , féadfaidh oibreoirí tarlaithe de
 bhóthar de chuid an Aontais suas le dhá thuras ualaithe a dhéanamh laistigh de chríoch na Ríochta
 Aontaithe.ar choinníoll:
 (a) go ndéantar leis na hoibríochtaí sin turas ó chríoch an Aontais a cheadaítear faoi phointe (a)
 de mhír 1; agus
 (b) go ndéantar na hoibríochtaí sin laistigh de sheacht lá tar éis earraí a dhíluchtú i gcríoch na
 Ríochta Aontaithe a iompraíodh ar an turas dá dtagraítear i bpointe (a).
 Airteagal ROAD.5: Ceanglais ar oibreoirí
 1. Oibreoir tarlaithe de bhóthar de chuid Páirtí a dhéanfaidh turas dá dtagraítear in Airteagal
 ROAD.4 [Earraí a iompar idir críocha na Páirtithe, tríothu agus laistigh díobh], beidh ceadúnas bailí
 acu a eisíodh i gcomhréir le mír 2 den Airteagal seo.
 2. Ní eiseofar ceadúnais, i gcomhréir le dlí na bPáirtithe, ach chuig oibreoirí tarlaithe de
 bhóthar a chomhlíonann na ceanglais a leagtar amach i Roinn 1 de Chuid A d’Iarscríbhinn ROAD-1
 lena rialaítear ligean isteach i ngairm an oibreora tarlaithe de bhóthar agus saothrú na gairme
 céanna.
 3. Coimeádfar cóip dhílis dheimhnithe den cheadúnas ar bord na feithicle agus tabharfar sin
 d’aon oifigeach cigireachta atá formheasta ag an dá Pháirtí arna iarraidh sin dó. Beidh an ceadúnas
 agus na cóipeanna dílse deimhnithe ar aon dul le ceann de na samhlacha a leagtar amach i
 bhFoscríbhinn ROAD.A.1.3 de Chuid A d’Iarscríbhinn ROAD-1, ina leagtar síos freisin na coinníollacha
 lena rialaítear a n-úsáid. Beidh dhá cheann ar a laghad de na gnéithe slándála a liostaítear i
 bhFoscríbhinn ROAD.A.1.4 go Cuid A d’Iarscríbhinn ROAD-1 sa cheadúnas.
 4. Comhlíonfaidh oibreoirí tarlaithe de bhóthar na ceanglais a leagtar amach i Roinn 2 de Chuid
 A d’Iarscríbhinn ROAD-1 lena leagtar síos ceanglais maidir le tiománaithe a phostú agus iad ag
 tabhairt faoi thuras dá dtagraítear in Airteagal ROAD.4(3)-(7) [Iompar earraí idir críocha na
 bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh].
 278
 ---pagebreak--- Airteagal ROAD.6: Díolúintí ón gceanglas ceadúnúcháin
 Na cineálacha iompair earraí seo a leanas agus turais neamhualaithe a dhéanfar i gcomhar leis an
 iompar sin, féadfar iad a dhéanamh gan ceadúnas bailí de réir mar a thagraítear dó in Airteagal 5
 [Ceanglais ar oibreoirí]:
 (a) iompar poist mar sheirbhís uilíoch;
 (b) iompar feithiclí a ndearnadh damáiste dóibh nó a chlis;
 (c) go dtí an 20 Feabhra 2022, iompar earraí i mótarfheithiclí nach bhfuil a mais ualaithe
 ceadaithe, lena n-áirítear mais ualaithe leantóirí, thar 3,5 tonna;
 (d) ón 21 Feabhra 2022, iompar earraí i mótarfheithiclí nach bhfuil a mais ualaithe ceadaithe, lena
 n-áirítear mais ualaithe leantóirí, thar 2,5 tonna;
 (e) iompar táirgí íocshláinte, fearas, trealaimh agus nithe eile a mbeidh gá leo le haghaidh cúram
 leighis i gcás faoiseamh éigeandála, go háirithe i dtaca le tubaistí nádúrtha agus cúnamh
 daonnúil;
 (f) iompar earraí i bhfeithiclí ar choinníoll go gcomhlíonfar na coinníollacha seo a leanas:
 (i) is leis na hoibreoirí tarlaithe de bhóthar na hearraí a bheidh ar iompar nó is earraí
 iad a rinne an t-oibreoir a dhíol, a cheannach, a ligean amach ar fruiliú nó a fhruiliú, a
 tháirgeadh, a eastóscadh, a phróiseáil nó a dheisiú;
 (ii) is é cuspóir an turais na hearraí a iompar go dtí áitreabh an oibreora tarlaithe de
 bhóthar nó ón áitreabh sin, nó iad a bhogadh laistigh den oibreoir nó lasmuigh de ar
 mhaithe lena riachtanais féin;
 (iii) is pearsanra atá fostaithe ag an oibreoir tarlaithe de bhóthar, nó a chuirtear ar fáil
 don oibreoir tarlaithe de bhóthar faoi oibleagáid chonarthach, a thiomáinfidh na
 feithiclí a úsáidfear le haghaidh an iompair sin;
 (iv) na feithiclí a bheidh ag iompar na n-earraí, is leis an oibreoir tarlaithe de bhóthar iad,
 nó rinne an t-oibreoir iad a cheannach ar théarmaí iarchurtha nó iad a fhruiliú; agus
 (v) ní bheidh san iompar sin ach gníomh coimhdeach maidir le gníomhaíochtaí
 foriomlána an oibreora tarlaithe de bhóthar;
 (g) iompar earraí le mótarfheithiclí nach sáraíonn a n-uasluas údaraithe 40 km/u.
 Airteagal ROAD.7: Ceanglais ar thiománaithe
 1 Maidir le tiománaithe na bhfeithiclí a dhéanann turais dá dtagraítear in Airteagal ROAD.4
 [Iompar earraí idir críocha na bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh]:
 (a) Beidh Teastas um Inniúlacht Ghairmiúil arna eisiúint i gcomhréir le Roinn 1 de Chuid B d'
 Iarscríbhinn ROAD- 1 acu; agus
 279
 ---pagebreak--- (b) a chomhlíonfaidh sé na rialacha maidir le ham tiomána agus oibre, tréimhsí scíthe, sosanna
 agus úsáid tacagraf i gcomhréir le Ranna 2 go 4 de Chuid B d' Iarscríbhinn ROAD-1.
 2. Beidh feidhm ag an gComhaontú Eorpach maidir le hObair Foirne Feithiclí ag gabháil
 d'Iompar Idirnáisiúnta de Bhóthar, arna dhéanamh an 1 Iúil 1970, seachas ag pointe (b) de mhír 1,
 maidir le hoibríochtaí iompair idirnáisiúnta de bhóthar a dhéantar i bpáirt lasmuigh de chríoch na
 bPáirtithe, don turas iomlán.
 Airteagal ROAD.8: Ceanglais ar fheithiclí
 1. Ní dhiúltóidh Páirtí úsáid feithicle ina chríoch ná ní ná ní thoirmiscfidh sé úsáid feithicle ina
 chríoch maidir le feithicil a dhéanann turas dá dtagraítear in Airteagal ROAD.4 [Iompar earraí idir
 críocha na bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh] má chomhlíonann an fheithicil na ceanglais a
 leagtar amach in Roinn 1 de Chuid C d' Iarscríbhinn ROAD-1.
 2. Déanfar feithiclí a dhéanann na turais dá dtagraítear in Airteagal ROAD.4 [Iompar earraí idir
 críocha na bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh] a threalmhú le tacagraf a dhéanfar, a suiteálfar, a
 úsáidfear, a thástálfar agus a rialófar i gcomhréir le Roinn 2 de Chuid C d' Iarscríbhinn ROAD-1 .
 Airteagal ROAD.9: Rialacha maidir le trácht ar bhóithre
 Tiománaithe feithiclí a dhéanfaidh earraí a iompar faoin Teideal seo, comhlíonfaidh siad, agus iad i
 gcríoch an Pháirtí eile, na dlíthe agus na rialacháin náisiúnta atá i bhfeidhm sa chríoch sin maidir le
 trácht ar bhóithre a chomhlíonadh.
 Airteagal ROAD.10: Forbairt dlíthe agus an Coiste Speisialaithe um Iompar de Bhóthar
 1. Nuair a mholann Páirtí beart rialála nua i réimse a chumhdaítear le hIarscríbhinn ROAD-1 ,
 déanfaidh sé an méid seo a leanas:
 (a) fógra a thabhairt don Pháirtí eile faoin mbeart rialála atá beartaithe a luaithe is féidir; agus
 (b) an Páirtí eile a choimeád ar an eolas maidir le dul chun cinn an bhirt rialála.
 2. Arna iarraidh sin do cheann de na Páirtithe, déanfar malartú tuairimí laistigh den Choiste
 Speisialaithe um Iompar de Bhóthar tráth nach déanaí ná dhá mhí tar éis an iarraidh a chur isteach, i
 dtaobh an mbeadh feidhm ag an mbeart rialaitheach nua atá beartaithe maidir le turais dá
 dtagraítear in Airteagal ROAD.4 [Iompar earraí idir críocha na bPáirtithe, tríd agus laistigh díobh] , nó
 nach mbeadh.
 3. Nuair a ghlacfaidh Páirtí beart rialála nua dá dtagraítear i mír 1, tabharfaidh sé fógra don
 Pháirtí eile, agus soláthróidh sé téacs an bhirt rialála nua laistigh de sheachtain amháin tar éis a
 fhoilsithe.
 4. Tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Iompar de Bhóthar le chéile chun plé a dhéanamh ar
 aon bheart rialála nua a ghlacfar, arna iarraidh sin do cheachtar Páirtí laistigh de dhá mhí tar éis an
 iarraidh a thíolacadh, cibé acu a rinneadh nó nach ndearnadh fógra i gcomhréir le míreanna 1 nó 3,
 nó a rinneadh plé i gcomhréir le mír 2.
 5. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Iompar de Bhóthar :
 280
 ---pagebreak--- (a) Iarscríbhinn ROAD-1 a leasú chun forbairtí rialála agus/nó teicneolaíocha a chur san áireamh,
 nó chun cur chun feidhme sásúil an Teidil seo a áirithiú;
 (b) a dheimhniú go bhfuil na leasuithe a rinneadh leis an mbeart rialála nua i gcomhréir le
 hIarscríbhinn ROAD-1; nó
 (c) cinneadh a ghlacadh maidir le haon bheart eile arb é is aidhm dó oibriú rianúil an Teidil seo a
 choimirciú.
 Airteagal ROAD.11: Bearta leighis
 1 Má mheasann Páirtí go bhfuil beart rialála nua glactha ag an bPáirtí eile nach gcomhlíonann
 ceanglais Iarscríbhinn ROAD-1, go háirithe i gcásanna nach bhfuil cinneadh déanta ag an gCoiste
 Speisialaithe um Iompar de Bhóthar faoi Airteagal 10(5), [Forbairt dlíthe agus an Coiste Speisialaithe
 um Iompar de Bhóthar], agus má chuireann an Páirtí eile forálacha an bhirt rialála nua i bhfeidhm
 mar sin féin maidir le hoibreoirí iompair de bhóthar, tiománaithe nó feithiclí an Pháirtí, féadfaidh an
 Páirtí, tar éis dó fógra a thabhairt don Pháirtí eile, bearta leighis iomchuí a ghlacadh, lena n-áirítear
 [oibleagáidí faoin gComhaontú seo [nó faoi aon Chomhaontú Forlíontach] a chur ar fionraí, ar
 choinníoll]:
 (a) nach sáróidh na bearta sin an leibhéal is comhionann leis an neamhniú nó an lagú arb é is cúis
 leis an beart rialála nua arna ghlacadh ag an bPáirtí eile nach gcomhlíonann ceanglais
 Iarscríbhinn ROAD-1; agus
 (b) go mbeidh éifeacht leis na bearta sin 7 lá ar a luaithe tar éis don Pháirtí a bheartaíonn na
 bearta sin a dhéanamh fógra faoin mír seo a thabhairt don Pháirtí eile.
 2. Scoirfidh na bearta leighis iomchuí d’fheidhm a bheith acu sna cásanna seo a leanas:
 (a) nuair is deimhin leis an bPáirtí, tar éis dó bearta den sórt sin a ghlacadh, go bhfuil an Páirtí eile
 ag comhlíonadh a chuid oibleagáidí faoin Teideal seo; nó
 (b) i gcomhréir le rialú ón mbinse eadrána.
 3. Ní dhéanfaidh Páirtí an Comhaontú EDT ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile a agairt chun
 bac a chur ar an bPáirtí eile oibleagáidí faoin Airteagal seo a chur ar fionraí.
 Airteagal ROAD.12: Cánachas
 1. Feithiclí a úsáidfear chun earraí a iompar i gcomhréir leis an Teideal seo, beidh siad
 díolmhaithe ó na cánacha agus ó na muirir a thoibhítear ar sheilbh nó ar chúrsaíocht feithiclí i
 gcríoch an Pháirtí eile.
 2. Ní bheidh feidhm ag an díolúine dá dtagraítear i mír 1 maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) cáin nó muirear ar ídiú breosla;
 (b) muirear ar bhóthar nó gréasán bóithre a úsáid; nó
 (c) muirear ar dhroichid áirithe, tolláin áirithe nó báid farantóireachta áirithe a úsáid.
 281
 ---pagebreak--- 3. An breosla atá in umair chaighdeánacha na bhfeithiclí agus i gcoimeádáin speisialta, a ligtear
 isteach go sealadach agus a úsáidtear go díreach chun tiomána agus, más iomchuí, chun córais
 chuisniúcháin agus córais eile a oibriú, le linn iompair, mar aon le bealaí atá sna mótarfheithiclí agus
 a bhfuil gá leo le haghaidh a ngnáthoibrithe le linn an turais, beidh sé saor ó dhleachtanna custaim
 agus aon cháin agus tobhach eile, ar nós CBL agus dleachtanna máil, agus ní bheidh sé faoi réir aon
 srian ar allmhairí.
 4. Na páirteanna breise a allmhaireofar chun feithicil a dheisiú ar chríoch Páirtí amháin a
 cláraíodh nó a cuireadh i gcúrsaíocht sa Pháirtí eile, is faoi chlúdach ligean isteach sealadach saor ó
 dhleacht a ligfear isteach iad, rud a bheidh gan toirmeasc ná srian ar allmhairiú. Na páirteanna a
 chuirfear páirteanna eile ina n-áit, beidh siad faoi réir dleachtanna custaim agus cánacha eile (CBL)
 agus déanfar iad a athonnmhairiú nó a scriosadh faoi rialú údaráis chustaim an Pháirtí eile.
 Airteagal ROAD.13: Oibleagáidí i dTeidil eile
 Déantar Airteagail SERVIN 3.2 [Rochtain ar an margadh] agus SERVIN 3.4 [Cóireáil náisiúnta] de
 Chaibidil a trí de Theideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a Dó a ionchorprú sa Teideal seo agus
 tá feidhm acu maidir le cóireáil oibreoirí tarlaithe de bhóthar a dhéanann turais i gcomhréir le
 hAirteagal ROAD.4 [Iompar earraí idir críocha na bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh].
 Airteagal ROAD.14: An Teideal seo a fhoirceannadh
 5. Gan dochar d' Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh], Airteagal OTH.10 [Foirceannadh Chuid a
 Dó] agus Airteagal FISH.17 [Foirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Teideal seo a fhoirceannadh
 tráth ar bith trí fhógra i scríbhinn trí chainéil taidhleoireachta. Sa chás sin, scoirfidh an Teideal seo de
 bheith i bhfeidhm an chéad lá den naoú mí tar éis dháta an fhógra.
 TEIDEAL II: IOMPAR PAISINÉIRÍ DE BHÓTHAR
 Airteagal X: Raon feidhme
 1. Tá sé de chuspóir ag an Teideal seo a áirithiú go mbeidh nascacht leanúnach idir críocha na
 bPáirtithe maidir le paisinéirí a iompar de bhóthar, agus na rialacha is infheidhme maidir leis an
 iompar sin a leagan síos. Tá feidhm aige maidir le hiompar ócáideach paisinéirí, le hiompar tráthrialta
 paisinéirí agus le hiompar tráthrialta speisialta paisinéirí ar chóiste agus ar bhus idir críocha na
 bPáirtithe, tríothu agus laistigh díobh.
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe gan bearta idirdhealaitheacha a dhéanamh agus an Teideal seo
 á cur i bhfeidhm acu.
 3. Ní dhéanfaidh aon ní dá bhfuil sa Teideal seo difear d’iompar paisinéirí laistigh de chríoch
 ceann de na Páirtithe ag oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar atá bunaithe sa chríoch sin.
 Airteagal X+1: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo agus sa bhreis ar na sainmhínithe a leagtar amach in Airteagal SERVIN 1.2
 [Sainmhínithe] de Chaibidil a hAon de Theideal VI de Chuid a Dó [Seirbhísí agus Infheistíocht], tá
 feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) Is éard is ‘cóistí agus busanna’ ann feithiclí atá oiriúnach, de bhua a ndéanta agus a
 dtrealaimh, chun níos mó ná naonúr a iompar, an tiománaí san áireamh, agus a ceapadh chun
 na críche sin;
 282
 ---pagebreak--- (b) ciallaíonn ‘seirbhísí iompair paisinéirí’ seirbhísí iompair de bhóthar le haghaidh an phobail nó
 le haghaidh catagóirí sonracha úsáideoirí, seirbhísí a chuirtear ar fáil ar íocaíocht ón duine a
 iompraítear nó ó eagraí an iompair, agus ar cóistí agus busanna is modh iompair acu;
 (c) ciallaíonn ‘oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar’ aon duine nádúrtha nó aon duine
 dlítheanach, bíodh a phearsantacht dhlítheanach féin aige nó bíodh sé ag brath ar údarás a
 bhfuil pearsantacht den chineál sin aige, agus ar duine é a sholáthraíonn seirbhísí iompair do
 phaisinéirí;
 (d) ciallaíonn ‘oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí’ oibreoir iompair paisinéirí de
 bhóthar atá bunaithe i gcríoch Páirtí nó is duine nádúrtha de chuid Páirtí;
 (e) ciallaíonn ‘Seirbhísí rialta’ seirbhísí iompair paisinéirí a sholáthraítear de réir minicíocht
 shonraithe feadh bealaí sonraithe, lenar féidir paisinéirí a thógáil agus a scaoileadh amach ag
 pointí stad réamhshocraithe;
 (f) ciallaíonn ‘seirbhísí tráthrialta speisialta’ seirbhísí ag cibé duine a eagraíonn iad, lena ndéantar
 foráil maidir le catagóirí sonraithe paisinéirí a iompar d’eisiamh paisinéirí eile, sa mhéid go n-
 oibrítear na seirbhísí sin faoi na coinníollacha a shonraítear le haghaidh seirbhísí tráthrialta.
 Cuimseofar i seirbhísí tráthrialta speisialta:
 (i) iompar oibrithe ón mbaile go dtí an t-ionad oibre, agus
 (ii) iompar daltaí scoile agus mic léinn go dtí an institiúid oideachais agus ón institiúid
 chéanna.
 Féadfar seirbhís thráthrialta speisialta a athrú de réir riachtanais na n-úsáideoirí, ach ní dhéanfaidh
 sin aon difear dá rangú mar sheirbhís thráthrialta;
 (g) ciallaíonn ‘grúpa’ aon cheann de na nithe seo a leanas:
 (i) duine nádúrtha nó dlítheanach amháin nó níos mó atá comhlachtaithe le chéile agus
 a máthairduine nó a máthairdaoine nádúrtha nó dlítheanacha;
 (ii) duine nádúrtha nó dlítheanach amháin nó níos mó atá comhlachtaithe le chéile a
 bhfuil an máthairduine nó na máthairdaoine nádúrtha nó dlítheanacha céanna acu;
 (h) Ciallaíonn ‘Comhaontú Interbus’ an Comhaontú maidir le hiompar idirnáisiúnta paisinéirí de
 bhóthar trí sheirbhísí ócáideacha cóiste agus bus, mar a leasaíodh ina dhiaidh sin, a tháinig i
 bhfeidhm an 1 Eanáir 2003;
 (i) ciallaíonn ‘idirthuras’ gluaiseacht cóistí agus busanna trasna críche Páirtí gan paisinéirí a
 thógáil ná a scaoileadh amach;
 (j) ciallaíonn ‘seirbhísí ócáideacha’ seirbhísí nach seirbhísí tráthrialta nó seirbhísí tráthrialta
 speisialta iad, agus arb é is saintréith dóibh thar aon ní eile go n-iompraíonn siad grúpaí
 paisinéirí a thagann le chéile ar thionscnamh an chustaiméara nó an oibreora iompair
 paisinéirí de bhóthar.
 283
 ---pagebreak--- Airteagal X+2: Iompar paisinéirí ar chóiste agus ar bhus idir críocha na bPáirtithe, Tríothu agus
 laistigh díobh
 1. Oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí, agus seirbhísí tráthrialta agus seirbhísí
 tráthrialta speisialta á n-oibriú acu, féadfaidh siad turais ualaithe ó chríoch Páirtí go dtí críoch an
 Pháirtí eile a dhéanamh, bíodh idirthuras trí chríoch tríú tír i gceist nó ná bíodh, agus féadfaidh siad
 turais neamhualaithe a dhéanamh bhaineann leis na turais sin.
 2. Oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí, agus seirbhísí tráthrialta agus seirbhísí
 tráthrialta speisialta á n-oibriú acu, féadfaidh siad turais ualaithe a dhéanamh ón gcríoch ina bhfuil
 an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar bunaithe go dtí críoch an Pháirtí chéanna, agus idirthuras i
 gceist trí chríoch an Pháirtí eile, agus féadfaidh siad turais neamhualaithe a dhéanamh a bhaineann
 leis na turais sin.
 3. oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí, ní fhéadfaidh sé seirbhísí tráthrialta ná
 seirbhísí tráthrialta speisialta a oibriú a mbeidh a dtúsphointe agus a gceann scríbe araon i gcríoch an
 Pháirtí eile.
 4. An tseirbhís iompair paisinéirí de bhóthar dá dtagraítear i mír 1, i gcás inar cuid atá sa
 tseirbhís sin de sheirbhís chuig críoch an Pháirtí ina bhfuil an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar
 bunaithe, nó ó chríoch an Pháirtí sin, féadfar paisinéirí a thógáil nó a scaoileadh amach i gcríoch an
 Pháirtí eile en route, ar choinníoll go n-údarófar an stad i gcomhréir leis na rialacha is infheidhme sa
 chríoch sin.
 5. An tseirbhís iompair paisinéirí de bhóthar dá dtagraítear san Airteagal seo, i gcás inar cuid
 atá sa tseirbhís sin de sheirbhís thráthrialta idirnáisiúnta nó de sheirbhís thráthrialta speisialta idir
 Éire agus an Ríocht Aontaithe i ndáil le Tuaisceart Éireann, féadfaidh oibreoir iompair paisinéirí de
 bhóthar atá bunaithe i bPáirtí amháin paisinéirí a thógáil agus a scaoileadh amach i gcríoch an Pháirtí
 eile.
 6. Oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar atá bunaithe i gcríoch Páirtí amháin, féadfaidh siad,
 ar bhonn sealadach, seirbhísí ócáideacha a oibriú ar oileán na hÉireann a bhailíonn agus a scaoileann
 paisinéirí amach ar chríoch an Pháirtí eile.
 7. Oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar, agus seirbhísí ócáideacha á n-oibriú acu, féadfaidh
 siad turas ualaithe a dhéanamh ó chríoch Páirtí amháin trí chríoch an Pháirtí eile go dtí críoch ar de
 chuid Páirtí neamhchonarthach i gComhaontú Interbus í, lena n-áirítear turas neamhualaithe
 gaolmhar.
 8. Na seirbhísí iompair do phaisinéirí dá dtagraítear san Airteagal seo, cuirfear i gcrích iad le
 cóistí agus busanna atá cláraithe sa Pháirtí ina bhfuil an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar
 bunaithe nó ina bhfuil cónaí air. Comhlíonfaidh na cóistí agus na busanna sin na caighdeáin
 theicniúla a leagtar síos in Iarscríbhinn 2 a ghabhann le Comhaontú Interbus.
 Airteagal X+3: Coinníollacha maidir le soláthar seirbhísí dá dtagraítear in Airteagal X+2
 1. Beidh seirbhísí tráthrialta ar oscailt do na hoibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar ar fad de
 chuid Páirtí, faoi réir forchoiméadas éigeantach, nuair is iomchuí.
 2. Beidh seirbhísí tráthrialta agus seirbhísí tráthrialta speisialta faoi réir údarú i gcomhréir le
 hAirteagal X+4 agus le mír 6.
 284
 ---pagebreak--- 3. Coigeartú ar bith a dhéanfar ar dálaí oibríochta na seirbhíse, ní dhéanfaidh sé aon difear do
 chineál tráthrialta na seirbhíse.
 4. Eagrúchán seirbhísí comhthreomhara nó sealadacha a dhéanfaidh freastal ar an bpobal
 céanna agus a dhéanann na seirbhísí tráthrialta atá ann cheana, an neamhfhreastal ar stadanna
 áirithe, agus an freastal ar stadanna breise ar sheirbhísí tráthrialta atá ann, rialófar an t-eagrúchán,
 an neamhfhreastal agus an freastal sin de réir na rialacha céanna agus is infheidhme maidir leis na
 seirbhísí tráthrialta atá ann cheana.
 5. Beidh feidhm ag Ranna V (Forálacha sóisialta) agus VI (Forálacha custaim agus fioscacha) de
 Chomhaontú Interbus agus ag Iarscríbhinní I (Coinníollacha a bhfuil feidhm acu maidir le hoibreoirí
 iompair paisinéirí de bhóthar) agus II (Caighdeáin theicniúla a bhfuil feidhm acu maidir le busanna
 agus cóistí) a ghabhann leis.
 6. Ar feadh tréimhse sé mhí ón dáta a thiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm, ní bheidh
 seirbhísí tráthrialta speisialta faoi réir údaraithe i gcás ina mbeidh siad cumhdaithe ag conradh arna
 thabhairt i gcrích idir an t-eagraí agus an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar.
 7. Ní bheidh údarú riachtanach i gcás seirbhísí ócáideacha a chumhdaítear leis an Teideal seo i
 gcomhréir le hAirteagal X+(2) . Mar sin féin, eagrúchán seirbhísí comhthreomhara nó seirbhísí
 sealadacha atá inchomparáide le seirbhísí tráthrialta atá ann cheana agus a dhéanann freastal ar an
 bpobal céanna, ní bheidh an t-eagrúchán sin faoi réir údarú i gcomhréir le Roinn VIII de Chomhaontú
 Interbus.
 Airteagal X+4: Údarú
 1. An Páirtí a bhfuil an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar bunaithe ina chríoch, is é údarás
 inniúil an Pháirtí sin a eiseoidh údaruithe le haghaidh seirbhísí dá dtagraítear in Airteagal X+2 (dá
 ngairtear ‘an t-údarás um údarú’).
 2. I gcás ina bhfuil oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar bunaithe san Aontas, is é údarás
 inniúil an Bhallstáit tionscnaimh nó cinn scríbe a bheidh ina údarás údaraithe.
 3. I gcás grúpa d’oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar a bhfuil sé ar intinn acu seirbhís a oibriú
 dá dtagraítear in Airteagal X+2, is é an t-údarás um údarú a bheidh i gceist an t-údarás inniúil ar a
 ndíreofar an t-iarratas i gcomhréir leis an dara cuid d’Airteagal X+5(1).
 4. Is in ainm an oibreora iompair paisinéirí de bhóthar a eiseofar na húdaruithe agus beidh siad
 neamhinaistrithe. Oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar a bhfuil údarú faighte aige, áfach, le toiliú
 an údaráis um údarú féadfaidh sé an tseirbhís a oibriú trí fhochonraitheoir, má bhíonn a leithéid i
 gcomhréir le dlí an Pháirtí. Sa chás sin déanfar ainm an fhochonraitheora sin agus a ról a chur in iúl
 san údarú. Oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí a bheidh san fhochonraitheoir, agus
 comhlíonfaidh sé forálacha uile an Teidil seo.
 I gcás grúpa oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar a bhfuil sé ar intinn acu seirbhísí a oibriú dá
 dtagraítear in Airteagal X+2, eiseofar an t-údarú in ainmneacha na n-oibreoirí iompair paisinéirí de
 bhóthar ar fad sa ghrúpa, agus luafar ainmneacha na n-oibreoirí sin ar fad ann. Tabharfar an t-údarú
 do na hoibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar ar chuir na hoibreoirí eile iompair paisinéirí de bhóthar
 an cúram sin orthu agus arb iad a d’iarr an t-údarú, agus tabharfar cóipeanna dílse deimhnithe do na
 hoibreoirí eile iompair paisinéirí de bhóthar.
 285
 ---pagebreak--- 5. Gan dochar d’Airteagal X+ 6(3), ní rachaidh tréimhse bhailíochta údaraithe thar chúig bliana.
 Féadfar é a shocrú le haghaidh téarma níos giorra ar iarratas a fháil ón iarratasóir nó le toiliú
 frithpháirteach údaráis inniúla na bPáirtithe a dtógtar paisinéirí agus a scaoiltear amach iad ar a
 gcríoch.
 6. Sonrófar an méid a leanas leis na húdaruithe:
 (a) an cineál seirbhíse;
 (b) bealach na seirbhíse, ag tabhairt le fios go háirithe an pointe imeachta agus an pointe is ceann
 scríbe;
 (c) tréimhse bhailíochta an údaraithe; agus
 (d) na stadanna agus an t-amchlár.
 7. Beidh na húdaruithe i gcomhréir leis an tsamhail a leagtar amach in Iarscríbhinn ROAD-2.
 8. Oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí a chuireann seirbhís i gcrích dá
 dtagraítear in Airteagal X+ 2, féadfaidh sé feithiclí breise a úsáid chun déileáil le cásanna sealadacha
 agus eisceachtúla. Ní fhéadfar na feithiclí breise sin a úsáid ach faoi na coinníollacha céanna arna
 leagan amach san údarú dá dtagraítear i mír 6.
 Sa chás sin, chomh maith leis na doiciméid dá dtagraítear in Airteagal X+10 (1) agus (2), áiritheoidh
 an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar go n-iomprófar san fheithicil cóip den chonradh idir an t-
 oibreoirí iompair paisinéirí de bhóthar a chuireann an tseirbhís thráthrialta nó an tseirbhís
 thráthrialta speisialta i gcrích, idir iad sin agus an gnóthas a sholáthraíonn na feithiclí breise, nó go n-
 iomprófar doiciméad coibhéiseach san fheithicil agus go dtaispeánfar d'oifigeach cigireachta
 údaraithe é arna a iarraidh sin dó.
 Airteagal X+5: Iarratas ar údarú a thíolacadh
 1. Oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí, cuirfidh sé iarratais ar údarú faoi
 bhráid an údaráis um údarú dá dtagraítear in Airteagal X+4(1).
 Ní chuirfear isteach ach aon iarratas amháin le haghaidh gach seirbhís. Sna cásanna dá dtagraítear in
 Airteagal X+4(3), is é an t-oibreoir ar cuireadh na hoibreoirí eile ar a iontaoibh chun na gcríoch sin a
 chuirfidh isteach é. Díreofar an t-iarratas ar údarás um údarú an Pháirtí ina bhfuil an t-oibreoir
 iompair paisinéirí de bhóthar atá á chur isteach bunaithe.
 2. Cuirfear isteach iarratais ar údarú ar bhonn na samhla a leagtar amach in Iarscríbhinn ROAD-
 3.
 3. An t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar a mbeidh an t-iarratas á chur isteach aige,
 soláthróidh sé aon fhaisnéis bhreise a mheasann sé a bheith ábhartha nó aon fhaisnéis a iarrfaidh an
 t-údarás um údarú air, go háirithe na doiciméid a liostaítear in Iarscríbhinn ROAD-3.
 Airteagal X+6: Nós imeachta um údarú
 1. Is le comhaontú údaráis inniúla na bPáirtithe arb ar a gcríoch a thógfar paisinéirí agus a
 scaoiltear amach iad a eiseofar údaruithe. Cuirfidh an t-údarás um údarú ar aghaidh chuig na
 húdaráis inniúla sin, agus chuig na húdaráis inniúla a dtrasnaítear a gcríoch gan paisinéirí a thógáil ná
 286
 ---pagebreak--- a scaoileadh amach, cóip den iarratas maille le cóipeanna d'aon doiciméadacht ábhartha eile agus an
 measúnú a rinneadh.
 Maidir leis an Aontas, is iad na húdaráis inniúla dá dtagraítear sa chéad chuid den mhír seo údaráis
 inniúla na mBallstát a dtógtar paisinéirí nó a scaoiltear amach iad ina gcríoch agus a dtrasnaítear a
 gcríoch gan paisinéirí a thógáil ná a scaoileadh amach.
 2. Na húdaráis inniúla ar iarradh orthu teacht ar chomhaontú, cuirfidh siad a gcinneadh maidir
 leis an iarratas in iúl don údarás um údarú laistigh de ceithre mhí. Ríomhfar an teorainn ama sin ó
 dháta fhála an iarratais ar chomhaontú, dáta atá ar taispeáint san admháil go bhfuarthas an t-
 iarratas. Más cinneadh diúltach an cinneadh a gheofar ó na húdaráis inniúla ar iarradh comhaontú
 orthu, beidh ráiteas cuí ar na cúiseanna ann. Mura mbeidh freagra faighte ag an údarás um údarú
 laistigh de ceithre mhí, measfar comhaontú a bheith faighte ó na húdaráis inniúla a ndeachthas i
 gcomhairle leo agus féadfaidh an t-údarás um údarú an t-údarú a dheonú.
 Na húdaráis inniúla a dtrasnaítear a gcríoch gan paisinéirí a thógáil ná a scaoileadh amach, féadfaidh
 siad a gcuid barúlacha a chur in iúl don údarás um údarú laistigh de cheithre mhí.
 3. Maidir le seirbhísí a údaraíodh faoi Rialachán (CE) Uimh. 1073/2009 ó Pharlaimint na hEorpa
 agus ón gComhairle70 roimh dheireadh na hidirthréimhse agus a dtéann an t-údarú in éag ina leith ag
 deireadh na hidirthréimhse , beidh feidhm ag an méid seo a leanas:
 (a) más rud é, faoi réir na n-athruithe is gá chun Airteagal X+ 2 a chomhlíonadh, gurb ionann na
 coinníollacha oibriúcháin agus na coinníollacha oibriúcháin a socraíodh san údarú a deonaíodh
 faoi Rialachán (CE) Uimh. 1073/2009, féadfaidh an t-údarás lena mbaineann um údarú faoin
 Teideal seo, ar iarratas nó ar shlí eile, údarú comhfhreagrach arna dheonú faoin Teideal seo a
 eisiúint don oibreoir iompair de bhóthar. I gcás ina n-eiseofar údarú den sórt sin, measfar gur
 tugadh comhaontú na n-údarás inniúil ar laistigh dá gcríoch a bhailítear nó a scaoiltear amach
 paisinéirí, de réir mar a thagraítear dó i mír 2. Na húdaráis inniúla sin agus na húdaráis inniúla
 a dtrasnaítear a gcríoch gan paisinéirí a thógáil ná a scaoileadh amach, féadfaidh siad ag tráth
 ar bith barúlacha ar bith a bheidh le tabhairt acu a chur in iúl don údarás um údarú;
 (b) i gcás ina gcuirfear pointe (a) i bhfeidhm, ní mhairfidh tréimhse bhailíochta an údaraithe
 chomhfhreagraigh a deonaíodh faoin Teideal seo níos faide ná an lá deireanach den tréimhse
 bhailíochta a shonraítear san údarú a deonaíodh roimhe sin faoi Rialachán (CE) Uimh.
 1073/2009.
 4. Déanfaidh an t-údarás um údarú cinneadh maidir leis an iarratas tráth nach déanaí ná sé mhí
 ón dáta a chuirfidh an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar an t-iarratas faoina bhráid.
 5. Deonófar údarú ach amháin sna cásanna seo a leanas:
 (a) mura bhfuil an t-iarratasóir in ann an tseirbhís is ábhar don iarratas a chur ar fáil le trealamh
 atá díreach ar fáil dó;
 70
 Rialachán (CE) Uimh. 1073/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Deireadh Fómhair 2009
 maidir le rialacha comhchoiteanna le haghaidh rochtain ar an margadh idirnáisiúnta do sheirbhísí cóiste agus
 bus agus lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 561/2006 (athmhúnla) (IO AE L 300, 14.11.2009, lch 88).
 287
 ---pagebreak--- (b) murar chomhlíon an t-iarratasóir an reachtaíocht náisiúnta nó idirnáisiúnta maidir le hiompar
 de bhóthar, agus go háirithe na coinníollacha agus na ceanglais a bhaineann le húdaruithe le
 haghaidh seirbhísí idirnáisiúnta paisinéirí de bhóthar, nó má tá sáruithe tromchúiseacha
 déanta ag an iarratasóir ar an reachtaíocht atá ag Páirtí maidir le hiompar de bhóthar, go
 háirithe i dtaca leis na rialacha is infheidhme ar fheithiclí agus ar thréimhsí tiomána agus ar
 thréimhsí sosa tiománaithe;
 (c) i gcás iarratais ar athnuachan údaraithe, mura bhfuil coinníollacha an údaraithe comhlíonta
 aige;
 (d) má chinneann Páirtí ar bhonn mionanailíse go ndéanfadh an tseirbhís lena mbaineann difear
 tromchúiseach d'inmharthanacht seirbhíse inchomparáide a chumhdaítear le conradh
 seirbhíse poiblí amháin nó níos mó lena gcomhlíontar dlí an Pháirtí maidir leis na stiallacha
 díreacha de bhóthar lena mbaineann. Sa chás sin, déanfaidh an Páirtí critéir a chur ar bun, ar
 bhonn neamh-idirdhealaitheach, chun a chinneadh an ndéanfadh an tseirbhís ar cuireadh
 iarratas isteach ina leith difear d'inmharthanacht na seirbhíse inchomparáidí thuasluaite, agus
 cuirfidh sé na critéir sin in iúl don Pháirtí eile dá dtagraítear i mír 1; nó
 (e) má chinneann Páirtí ar bhonn mionanailíse nach é príomhchuspóir na seirbhíse paisinéirí a
 iompar idir stadanna atá suite i gcríocha na bPáirtithe.
 Má tá seirbhís atá ann cheana ag déanamh difear tromchúiseach d'inmharthanacht seirbhíse
 inchomparáidí a chumhdaítear le conradh seirbhíse poiblí amháin nó níos mó ná sin lena
 gcomhlíontar dlí Páirtí maidir leis na stiallacha díreacha de bhóthar lena mbaineann, de bharr
 cúiseanna eisceachtúla nach bhféadfaí coinne a bheith leo nuair a deonaíodh an t-údarú,
 féadfaidh Páirtí, le comhaontú an Pháirtí eile, an t-údarú chun seirbhís idirnáisiúnta cóiste
 agus bus a reáchtáil a chur ar fionraí nó a tharraingt siar i ndiaidh fógra sé mhí a thabhairt don
 iompróir.
 Má tá na praghsanna a bheidh á dtairiscint ag oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid
 Páirtí níos ísle ná na praghsanna a bheidh á dtairiscint ag oibreoirí eile iompair paisinéirí de
 bhóthar nó má tá an nasc atá i gceist á oibriú cheana ag oibreoirí eile iompair paisinéirí de
 bhóthar, ní údar an méid sin ann féin leis an iarratas a dhiúltú.
 6. Tar éis an nós imeachta a leagtar síos i míreanna 1 go 5 a chur i gcrích, deonóidh an t-údarás
 um údarú an t-údarú nó diúltóidh sé an t-iarratas go foirmiúil.
 I gcinntí lena ndiúltaítear d'iarratas, luafar na cúiseanna ar a bhfuil siad bunaithe. Áiritheoidh na
 Páirtithe go dtabharfar an deis do ghnóthais iompair uiríll a dhéanamh sa chás go ndiúltófar a n-
 iarratas.
 Cuirfidh an t-údarás um údarú a chinneadh in iúl d’údaráis inniúla an Pháirtí eile agus seolfaidh sé
 cóip d’aon údarú chucu.
 Airteagal X+7: Údarú a athnuachan agus a athrú
 1. Beidh feidhm ag Airteagal X+6, mutatis mutandis, maidir le hiarratas ar athnuachan nó ar
 athrú ar na coinníollacha faoina gcaithfear na seirbhísí atá faoi réir údaraithe a chur i gcrích.
 2. I gcás ina rachaidh an t-údarú atá ann cheana in éag laistigh de shé mhí ón dáta a thiocfaidh
 an Comhaontú seo i bhfeidhm, is dhá mhí a bheidh sa tréimhse ama ina dtabharfaidh na húdaráis
 inniúla dá dtagraítear in Airteagal X+ 6(2) fógra don údarás um údarú faoina gcomhaontú leis an
 288
 ---pagebreak--- iarratas i gcomhréir leis an Airteagal sin, nó ina gcuirfidh siad in iúl don údarás um údarú a
 mbarúlacha maidir leis an iarratas sin.
 3. I gcás ina ndéanfar mionathrú ar na dálaí oibríochta, go háirithe coigeartú ar eatraimh, ar
 tháillí agus ar thráthchláir, ní bheidh ar an údarás um údarú ach faisnéis maidir leis an athrú a
 thabhairt d’údaráis inniúla an Pháirtí eile. Ní mheasfar gur mionathrú é na tráthchláir nó na
 heatraimh a athrú ar bhealach ina ndéanfar difear d'uainiú rialuithe ag na teorainneacha idir na
 Páirtithe nó ag teorainneacha tríú tír.
 Airteagal X+8: Dul i léig d'údarú
 1. Gan dochar d’Airteagal X+6(3), rachaidh údarú le haghaidh seirbhís dá dtagraítear in
 Airteagal X+2 in éag i ndeireadh a thréimhse bailíochta nó trí mhí tar éis don údarás um údarú fógra
 a fháil ón sealbhóir go bhfuil sé beartaithe aige an tseirbhís a tharraingt siar. Áireofar ráiteas cuí ar
 chúiseanna i bhfógra den chineál sin.
 2. Nuair nach bhfuil éileamh ann níos mó ar sheirbhís, beidh tréimhse míosa i gceist leis an
 bhfógra dá bhforáiltear i mír 1.
 3. Cuirfidh an t-údarás um údarú in iúl d’údaráis inniúla an Pháirtí eile lena mbaineann go bhfuil
 an t-údarú imithe i léig.
 4. Tabharfaidh sealbhóir an údaraithe fógra d'úsáideoirí na seirbhíse lena mbaineann faoina
 tarraingt siar aon mhí amháin roimh ré trí mheán poiblíochta iomchuí.
 Airteagal X+9: Oibleagáidí na n-oibreoirí iompair
 1. Ach amháin i gcás force majeure, an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí a
 mbeidh seirbhís dá dtagraítear in Airteagal X+2 á cur i gcrích aige, seolfaidh sé an tseirbhís gan
 mhoill agus, go dtí go rachaidh an t-údarú in éag, glacfaidh sé na bearta uile is gá lena ráthú go
 mbeidh seirbhís iompair ann a chomhlíonfaidh na caighdeáin a bhaineann le leanúnachas, le
 tráthrialtacht agus le hacmhainn agus go gcomhlíonfaidh an tseirbhís na coinníollacha a shonraítear i
 gcomhréir le hAirteagal X+4(6) agus atá in Iarscríbhinn ROAD-2.
 2. Oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar de chuid Páirtí, cuirfidh sé ar taispeáint bealach na
 seirbhíse, na stadanna bus, an tráthchlár, na táillí agus na coinníollacha iompair ar bhealach ina n-
 áiritheofar go mbeidh an fhaisnéis sin ar fáil go héasca do na húsáideoirí uile.
 3. Beidh na Páirtithe in ann athruithe a dhéanamh ar na dálaí oibríochta lena rialaítear seirbhís
 dá dtagraítear in Airteagal X+2, trí chomhaontú comhchoiteann agus i gcomhaontú le sealbhóir an
 údaraithe.
 Airteagal X+10: Doiciméid atá le coimeád ar an gcóiste nó ar an mbus
 1. Gan dochar d'Airteagal X+4(8), coinneofar ar an gcóiste nó ar an mbus an t-údarú nó cóip
 dhílis dheimhnithe den údarú chun seirbhísí dá dtagraítear in Airteagal X+2 a chur i gcrích maille le
 ceadúnas oibreora an oibreora iompair paisinéirí de bhóthar nó cóip dhílis dheimhnithe dá
 cheadúnas le haghaidh iompar idirnáisiúnta paisinéirí de bhóthar dá bhforáiltear i gcomhréir leis an
 dlí náisiúnta nó dlí an Aontais agus tabharfar na doiciméid sin d’aon oifigeach cigireachta údaraithe
 arna iarraidh sin dó.
 289
 ---pagebreak--- 2. Gan dochar do mhír 1 ná d’Airteagal X+4(8), i gcás seirbhís thráthrialta speisialta, an conradh
 idir an t-eagraí agus an t-oibreoir iompair paisinéirí de bhóthar nó cóip de chomh maith le doiciméad
 lena bhfianaítear gur catagóir shonrach atá sna paisinéirí, d'eisiamh paisinéirí eile chun críocha
 seirbhíse tráthrialta speisialta, feidhmeoidh na doiciméid sin mar dhoiciméid rialuithe, coinneofar
 san fheithicil iad agus tabharfar iad d’aon oifigeach cigireachta údaraithe arna iarraidh sin dó.
 3. Na hoibreoirí iompair do phaisinéirí de bhóthar a chuireann seirbhísí ócáideacha i gcrích faoi
 Airteagal X+2(6) agus (7), iompróidh siad foirm thurais a bheidh líonta isteach acu, agus an tsamhail
 atá in Iarscríbhinn ROAD-4 á húsáid acu. Is é údarás inniúil na críche ina bhfuil an t-oibreoir cláraithe,
 nó comhlachtaí arna gceapadh ag an údarás inniúil, a chuirfidh leabhair na bhfoirmeacha turais ar
 fáil.
 Airteagal X+11: Rialacha maidir le trácht ar bhóithre
 Tiománaithe cóistí agus busanna a dhéanfaidh paisinéirí a iompar faoin Teideal seo, nuair a bheidh
 siad i gcríoch an Pháirtí eile, comhlíonfaidh siad na dlíthe agus na rialacháin náisiúnta atá i bhfeidhm
 sa chríoch sin maidir le trácht ar bhóithre.
 Airteagal X+12: An Cur i bhFeidhm
 Scoirfidh forálacha an Teidil seo d’fheidhm a bheith acu ón dáta a thiocfaidh an Prótacal a ghabhann
 le Comhaontú Interbus maidir le hiompar idirnáisiúnta tráthrialta agus iompar idirnáisiúnta speisialta
 paisinéirí ar chóiste agus ar bhus, ón dáta a thiocfaidh an Prótacal sin i bhfeidhm sa Ríocht
 Aontaithe, nó sé mhí tar éis dó teacht i bhfeidhm le haghaidh an Aontais, cibé acu is luaithe, seachas
 chun críoch na n-oibríochtaí atá faoi Airteagal X+2(2); Airteagal X+2(5); Airteagal X+2(6) agus
 Airteagal X+2(7).
 Airteagal X+13: Oibleagáidí i dTeidil eile
 Déantar Airteagail SERVIN 3.2 [Rochtain ar an margadh] agus SERVIN 3.4 [Cóireáil náisiúnta] de
 Chaibidil a trí de Theideal II de Cheannteideal a haon de Chuid a Dó a ionchorprú sa Teideal seo agus
 déantar cuid de díobh agus tá feidhm acu maidir leis an gcóir a thugtar d’oibreoirí iompair a
 dhéanann turais i gcomhréir le hAirteagal X+2 den Teideal seo.
 Airteagal X+14: An Coiste Speisialaithe
 Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Iompar de Bhóthar na hIarscríbhinní ROAD-2, ROAD-3 agus
 ROAD-4 a leasú chun forbairtí rialála a chur san áireamh. Féadfaidh sé bearta a ghlacadh maidir leis
 an Teideal seo a chur chun feidhme.
 290
 ---pagebreak--- CEANNTEIDEAL A CEATHAIR: COMHORDÚ NA SLÁNDÁLA SÓISIALTA AGUS VÍOSAÍ LE HAGHAIGH
 CUAIRTEANNA GEARRTHÉARMACHA
 TEIDEAL I: COMHORDÚ NA SLÁNDÁLA SÓISIALTA
 Ch.SSC.1: Forléargas
 Déanfaidh na Ballstáit agus an Ríocht Aontaithe a gcórais slándála sóisialta a chomhordú i gcomhréir
 leis an bPrótacal maidir le Comhordú Slándála Sóisialta, chun teidlíochtaí slándála sóisialta na
 ndaoine a chumhdaítear iontu a chinntiú.
 Ch.SSC.2: Cónaí dlíthiúil
 1. Beidh feidhm ag an bPrótacal maidir le Comhordú na Slándála Sóisialta maidir le daoine a
 bhfuil cónaí orthu go dlíthiúil i mBallstát nó sa Ríocht Aontaithe.
 2. Ní dhéanfaidh mír 1 den Airteagal seo difear do theidlíochtaí ar shochair airgid a bhaineann
 le tréimhsí cónaithe dlíthiúla a rinne daoine roimhe sin a chumhdaítear le hAirteagal SSC.2 [Na
 daoine a chumhdaítear] den Phrótacal maidir le Comhordú na gCóras Slándála Sóisialta.
 Ch.SSC.3: Cásanna trasteorann
 1. Ní bheidh feidhm ag an bPrótacal maidir le Comhordú na Slándála Sóisialta ach maidir le
 cásanna a thagann chun cinn idir Ballstát amháin nó níos mó den Aontas agus an Ríocht Aontaithe.
 2. Ní bheidh feidhm ag an bPrótacal maidir le Comhordú Slándála Sóisialta maidir le daoine a
 bhfuil a staid teoranta ar gach slí don Ríocht Aontaithe nó do na Ballstáit.
 Ch.SSC.4: Iarratais ar inimirce
 Beidh feidhm ag an bPrótacal maidir le Comhordú na Slándála Sóisialta gan dochar do cheart
 Ballstáit ná do cheart na Ríochta Aontaithe táille sláinte a ghearradh faoin reachtaíocht náisiúnta i
 ndáil le hiarratas ar chead dul isteach, fanacht, oibriú, nó cónaí sa Stát sin.
 TEIDEAL II: VÍOSAÍ LE HAGHAIDH CUAIRTEANNA GEARRTHÉARMACHA
 Airteagal VSTV.1: Víosaí le haghaidh cuairteanna gearrthéarmacha
 1. Tugann na Páirtithe dá n-aire, ar dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, go
 ndéanann an dá Pháirtí foráil maidir le taisteal gan víosa i gcomhair cuairteanna gearrthéarmacha i
 ndáil lena náisiúnaigh i gcomhréir lena ndlí baile. Tabharfaidh gach Páirtí fógra dá chéile faoi aon
 rún ceanglas víosa a fhorchur le haghaidh cuairteanna gearrthéarmacha ó náisiúnaigh an Pháirtí eile
 in am trátha agus, más féidir, ar a laghad trí mhí sula dtiocfaidh ceanglas den sórt sin i bhfeidhm.
 2. Faoi réir mhír 3 agus Airteagal FINPROV.10 [aontachais a bheidh ann amach anseo leis an
 Aontas], i gcás ina gcinnfidh an Ríocht Aontaithe ceanglas víosa a fhorchur ar náisiúnaigh Bhallstáit,
 beidh feidhm ag an gceanglas sin maidir le náisiúnaigh na mBallstát uile.
 3. Tá an tAirteagal seo gan dochar d’aon socrú idir an Ríocht Aontaithe agus Éire maidir leis an
 gComhlimistéar Taistil.
 291
 ---pagebreak--- CEANNTEIDEAL A CÚIG: AN tIASCACH
 Caibidil a haon: Forálacha tosaigh
 Airteagal FISH.1: Cearta ceannasacha na Stát cósta arna bhfeidhmiú ag na Páirtithe
 Dearbhaíonn na Páirtithe gur cheart cearta ceannasacha na Stát Cósta a fheidhmíonn na Páirtithe
 chun na beo-acmhainní ina n-uiscí a thaiscéaladh, a shaothrú, a chaomhnú agus a bhainistiú a
 sheoladh de bhun phrionsabail an dlí idirnáisiúnta agus i gcomhréir leo, lena n-áirítear Coinbhinsiún
 na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige an 10 Nollaig 1982.
 Airteagal FISH.2: Cuspóirí agus prionsabail
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile d’fhonn a áirithiú go mbeidh gníomhaíochtaí
 iascaireachta ar stoic chomhroinnte ina n-uiscí inbhuanaithe san fhadtéarma ó thaobh an
 chomhshaoil de agus go rannchuideoidh siad le tairbhí eacnamaíocha agus sóisialta a bhaint amach,
 agus cearta agus oibleagáidí na Stát neamhspleách chósta á n-urramú go hiomlán de réir mar a
 fheidhmíonn na Páirtithe iad.
 2. Tá sé mar chomhchuspóir ag na Páirtithe stoic chomhroinnte a shaothrú ag rátaí lena n-
 athbhunaítear agus lena gcoimeádtar líon phobal na speiceas a shaothraítear os cionn na leibhéal
 bithmhaise lenar féidir an uastáirgeacht inbhuanaithe a tháirgeadh.
 3. Trí dhéanamh amhlaidh, beidh aird ag na Páirtithe ar na prionsabail seo a leanas:
 (a) an cur chuige réamhchúraim a chur i bhfeidhm maidir le bainistiú iascaigh;
 (b) inbhuanaitheacht fhadtéarmach (chomhshaoil, shóisialta agus eacnamaíoch) a chur chun cinn
 agus an úsáid is fearr is féidir a bhaint as stoic chomhroinnte gan róshaothrú a dhéanamh
 orthu;
 (c) cinntí maidir le caomhnú agus bainistiú iascaigh a bhunú ar an gcomhairle eolaíoch is fearr dá
 bhfuil le fáil, agus tús áite chuige sin ag an gcomhairle a sholáthraíonn an Chomhairle
 Idirnáisiúnta um Thaiscéalaíocht na Mara (ICES);
 (d) (d) roghnaíocht in iascaigh a áirithiú chun éisc óga agus comhbhailiúcháin sceite d’éisc a
 chosaint, agus chun foghabháil de thaisme a sheachaint agus a laghdú;
 (e) tionchair dhíobhálacha na hiascaireachta ar an éiceachóras muirí a chur san áireamh go cuí
 agus a íoslaghdú, agus aird chuí á tabhairt ar an ngá atá leis an mbithéagsúlacht mhuirí a
 chaomhnú;
 (f) bearta comhréireacha agus neamh-idirdhealaitheacha a chur i bhfeidhm chun beo-acmhainn
 muirí a chaomhnú agus chun na hacmhainní iascaigh a bhainistiú, agus neamhspleáchas rialála
 na bPáirtithe á chaomhnú;
 (g) bailiú agus comhroinnt thráthúil sonraí iomlána agus cruinne a áirithiú, ar sonraí iad is
 ábhartha maidir le stoic chomhroinnte a chaomhnú agus iascaigh a bhainistiú;
 (h) comhlíonadh beart caomhnaithe agus bainistíochta iascaigh a áirithiú, agus iascaireacht
 neamhdhleathach, neamhthuairiscithe agus neamhrialáilte a chomhrac; agus
 (i) cur chun feidhme tráthúil aon bheart comhaontaithe i gcreataí rialála na bPáirtithe a áirithiú.
 292
 ---pagebreak--- Airteagal FISH.3: Sainmhínithe
 1. Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘EEZ’ (Páirtí), i gcomhréir le Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na
 Farraige an 10 Nollaig 1982, an méid seo a leanas:
 (i) i gcás an Aontais, na limistéir eacnamaíocha eisiacha arna mbunú ag a Bhallstáit in aice
 lena gcríocha Eorpacha;
 (ii) an limistéar eacnamaíoch eisiach arna bhunú ag an Ríocht Aontaithe;
 (b) ciallaíonn ‘cur chuige réamhchúraim i leith bainistíocht iascaigh’ cur chuige nach bhfuil easpa
 faisnéise eolaíche leormhaithe ina húdar dá réir le bearta bainistíochta a chur siar chun
 spriocspeicis, speicis ghaolmhara nó spleácha agus speicis nach spriocspeicis iad agus a
 dtimpeallacht a chaomhnú nó gan na bearta sin a dhéanamh;
 (c) ciallaíonn ‘stoic roinnte’ iasc d’aon chineál a fhaightear in uiscí na bPáirtithe, lena n-áirítear
 sliogéisc, rud lena n-áirítear moilisc agus crústaigh;
 (d) ciallaíonn ‘TAC’ an ghabháil iomlán is incheadaithe, arb éard atá ann an chainníocht uasta stoic
 (nó stoc) de chineál ar leith is féidir a ghabháil thar thréimhse ar leith;
 (e) ciallaíonn ‘stoic neamhchuóta’ stoic nach stoic iad a bhainistítear trí TACanna;
 (f) ciallaíonn ‘farraige theorann’ (Páirtí), i gcomhréir le Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir
 le Dlí na Farraige an 10 Nollaig 1982:
 (i) i gcás an Aontais, de mhaolú ar Airteagal FINPROV.1(1) [Raon feidhme críochach], an
 fharraige chríche arna bunú ag a Bhallstáit in aice lena gcríocha Eorpacha;
 (ii) an fharraige chríochach arna bunú ag an Ríocht Aontaithe;
 (g) Ciallaíonn ‘uiscí’ (Páirtí):
 (i) i dtaca leis an Aontas, de mhaolú ar Airteagal FINPROV.1(1)[Raon feidhme críochach],
 EEZanna na mBallstát agus a bhfarraigí críochacha;
 (ii) maidir leis an Ríocht Aontaithe, a EEZ agus a farraige chríche, cé is moite d' Airteagail
 FISH.8 [Rochtain ar uiscí], FISH.9 [Bearta cúitimh i gcás rochtain a tharraingt siar nó a
 laghdú] agus Iarscríbhinn FISH.4 [Prótacal maidir le rochtain ar uiscí] an fharraige
 theorann in aice Bháillcheantar Ghearnsaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán
 Mhanann;
 (h) ciallaíonn ‘soitheach’ (Páirtí):
 (i) i gcás na Ríochta Aontaithe, soitheach iascaireachta a bhfuil bratach na Ríochta
 Aontaithe ar foluain aige agus atá cláraithe sa Ríocht Aontaithe, Báillcheantar
 Ghearnsaí, Báillcheantar Gheirsí nó Oileán Mhanann, agus é ceadúnaithe ag lucht
 riaracháin iascaigh de chuid na Ríochta Aontaithe;
 293
 ---pagebreak--- (ii) i gcás an Aontais, soitheach iascaireachta a bhfuil bratach Ballstáit ar foluain aige agus
 atá cláraithe san Aontas.
 Caibidil a dó: Caomhnú agus saothrú inbhuanaithe
 Airteagal FISH.4: Bainistiú iascaigh
 1. Déanfaidh gach Páirtí cinneadh maidir le haon bheart is infheidhme maidir lena chuid uiscí
 d’fhonn na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal FISH.2(1) agus (2) [Cuspóirí agus prionsabail], a
 bhaint amach, agus ag féachaint do na prionsabail dá dtagraítear in Airteagal FISH.2(3) [Cuspóirí agus
 prionsabail].
 2. Bunóidh Páirtí na bearta dá dtagraítear i mír 1 ar an gcomhairle eolaíoch is fearr dá bhfuil ar
 fáil.
 Ní chuirfidh Páirtí na bearta dá dtagraítear i mír 1 i bhfeidhm ar shoithí an Pháirtí eile ina chuid uiscí
 mura gcuireann sé na bearta céanna i bhfeidhm ar a shoithí féin freisin.
 Tá an dara fomhír gan dochar d’oibleagáidí na bPáirtithe faoin gComhaontú maidir le Bearta Stáit ar
 Chalafoirt, faoi Scéim Rialaithe agus Forfheidhmithe an Choimisiúin um Iascach an Atlantaigh Thoir
 Thuaidh, faoi Bhearta Caomhnaithe agus Forfheidhmithe Eagraíocht Iascaigh an Atlantaigh Thiar
 Thuaidh, agus faoi Mholadh 18-09 ón gCoimisiún Idirnáisiúnta um Chaomhnú Thuinníní an Atlantaigh
 ar Bhearta Stáit an Chalafoirt chun Iascaireacht Neamhdhleathach, Neamhthuairiscithe agus
 Neamhrialáilte a Chosc, a Dhíspreagadh agus a Dhíothú.
 Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Iascach liosta na n-oibleagáidí idirnáisiúnta atá ann cheana dá
 dtagraítear sa tríú fomhír a leasú.
 3. Tabharfaidh gach Páirtí fógra don Pháirtí eile faoi na bearta nua dá dtagraítear i mír 1, ar
 bearta iad ar dócha go ndéanfaidh siad difear do shoithí an Pháirtí eile, sula gcuirfear na bearta sin i
 bhfeidhm, sa chaoi go mbeidh a dhóthain ag an bPáirtí eile tuairimí a sholáthar nó soiléiriú a lorg.
 Airteagal FISH.5: Údaruithe, comhlíonadh agus forfheidhmiú
 1. I gcás ina mbeidh rochtain ag soithí ar éisc in uiscí an Pháirtí eile de bhun Airteagal FISH.8
 [Rochtain ar uiscí] agus Airteagal FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Ghearnsaí, Bháillcheantar
 Gheirsí agus Oileán Mhanann]:
 (a) cuirfidh gach Páirtí in iúl in am trátha don Pháirtí eile liosta de shoithí a n-iarann an Páirtí sin
 údaruithe nó ceadanna iascaigh a fháil ina leith; agus
 (b) déanfaidh an Páirtí eile údaruithe nó ceadúnais iascaireachta a eisiúint.
 2. Déanfaidh gach Páirtí na bearta go léir is gá chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh a chuid soithí
 na rialacha is infheidhme maidir leis na soithí sin in uiscí an Pháirtí eile, lena n-áirítear coinníollacha
 údaraithe nó ceadúnais.
 Caibidil a trí: Socruithe maidir leis an rochtain ar uiscí agus ar acmhainní
 294
 ---pagebreak--- Airteagal FISH.6: Deiseanna iascaireachta
 1. Faoin 31 Eanáir gach bliain, comhoibreoidh na Páirtithe chun sceideal a leagan síos le
 haghaidh comhairliúcháin agus é mar aidhm leis sin TACanna a chomhaontú le haghaidh na stoc a
 liostaítear in Iarscríbhinn FISH.1 le haghaidh na bliana nó na mblianta ina dhiaidh sin. Cuirfear san
 áireamh sa sceideal sin comhairliúcháin bhliantúla eile idir Stáit chósta, ar comhairliúcháin iad a
 dhéanann difear do cheachtar de na Páirtithe nó don dá cheann.
 2. Déanfaidh na Páirtithe comhairliúcháin a reáchtáil go bliantúil, faoin 10 Nollaig gach bliain,
 chun na TACanna don bhliain dár gcionn a chomhaontú le haghaidh na stoc a liostaítear in
 Iarscríbhinn FISH.1. Áireofar leis sin tuairimí maidir le tosaíochtaí a mhalartú go luath a luaithe a
 gheofar comhairle maidir le leibhéal na TACanna. Comhaontóidh na Páirtithe na TACanna sin:
 (a) ar bhonn na comhairle eolaíche is fearr atá ar fáil, chomh maith le tosca ábhartha eile, lena n-
 áirítear gnéithe socheacnamaíocha; agus
 (b) i gcomhréir le haon straitéisí ilbhliantúla is infheidhme maidir le caomhnú agus bainistiú arna
 gcomhaontú ag na Páirtithe.
 3. Scaireanna na bPáirtithe de na TACanna do na stoic a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.1,
 leithdháilfear idir na Páirtithe iad i gcomhréir leis na scaireanna cuóta a leagtar amach san
 Iarscríbhinn sin.
 4. Féadfar an méid seo a leanas, inter alia, a chumhdach le comhairliúcháin bhliantúla freisin:
 (a) codanna de scaireanna Páirtí amháin de TACanna a bheith á n-aistriú chuig a chéile acu;
 (b) Liosta de na stoic a bhfuil toirmeasc ar iascaireacht a dhéanamh orthu;
 (c) cinneadh an TAC d’aon stoc nach liostaítear in Iarscríbhinn FISH.1 nó in Iarscríbhinn FISH.2
 agus scair na bPáirtithe faoi seach de na stoic sin;
 (d) Bearta maidir le bainistiú iascaigh, lena n-áirítear, i gcás inarb iomchuí, teorainneacha
 iarrachta iascaireachta;
 (e) stoic a théann chun leas coiteann na bPáirtithe seachas na stoic sin a liostaítear sna
 hIarscríbhinní a ghabhann leis an Teideal seo.
 5. Féadfaidh na Páirtithe comhairliúcháin a reáchtáil agus é mar aidhm leo TACanna leasaithe a
 chomhaontú má iarrann ceachtar de na Páirtithe amhlaidh.
 6. Déanfaidh cinn thoscaireachtaí na bPáirtithe taifead scríofa ina ndéantar doiciméadú ar na
 socruithe arna ndéanamh idir na Páirtithe de thoradh comhairliúcháin faoin Airteagal seo a chur ar
 fáil agus a shíniú.
 7. Tabharfaidh gach Páirtí fógra leordhóthanach don Pháirtí eile sula ndéanfaidh sé TACanna a
 shocrú nó a leasú do na stoic a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.3.
 8. Comhaontaíonn na Páirtithe sásra a chur ar bun chun deiseanna iascaireachta a aistriú go
 deonach go bliantúil idir na Páirtithe, rud a dhéanfar uair amháin gach bliain. Déanfaidh an Coiste
 Speisialaithe um Iascach cinneadh maidir le mionsonraí an tsásra sin. Breithneoidh na Páirtithe
 295
 ---pagebreak--- aistrithe deiseanna iascaireachta le haghaidh stoic a bhfuil tearcshaothrú á dhéanamh orthu, nó a
 mheastar go ndéanfar tearcshaothrú orthu, ar fáil ar luach an mhargaidh tríd an sásra sin.
 Airteagal FISH.7: TACanna sealadacha
 1. Mura mbeidh TAC comhaontaithe ag na Páirtithe le haghaidh stoic a liostaítear in
 Iarscríbhinn FISH.1 nó in Iarscríbhinn FISH.2A nó B faoin 10 Nollaig, rachaidh siad i mbun
 comhairliúcháin an athuair agus é mar aidhm leanúnach acu TAC a chomhaontú. Déanfaidh na
 Páirtithe teagmháil le chéile go minic d’fhonn féachaint ar na roghanna go léir atá ann chun teacht ar
 chomhaontú sa tréimhse is giorra is féidir.
 2. Má liostaítear stoc in Iarscríbhinn FISH.1 nó in Iarscríbhinn FISH.2A agus má fhanann B gan
 TAC comhaontaithe an 20 Nollaig, socróidh gach Páirtí TAC sealadach i gcomhréir leis an leibhéal a
 mholann ICES, a bheidh infheidhme ón 1 Eanáir.
 3. De mhaolú ar mhír 2, is i gcomhréir le treoirlínte a ghlacfar faoi mhír 5 a shocrófar na
 TACanna le haghaidh stoic speisialta.
 4. Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘stoic speisialta’:
 (a) stoic arb í comhairle ICES ina dtaobh TAC nialasach a bheith ann;
 (b) stoic a ghabhtar in iascach measctha, má tá an stoc sin nó stoc eile san iascach céanna
 leochaileach; nó
 (c) stoic eile a mheasann na Páirtithe a dteastaíonn cóireáil speisialta uathu.
 5. Glacfaidh an Coiste Speisialaithe um Iascach treoirlínte faoin 1 Iúil 2021 chun TACanna
 sealadacha a shocrú le haghaidh stoic speisialta.
 6. Gach bliain nuair a gheofar comhairle ó ICES maidir leis na TACanna, pléifidh na Páirtithe,
 mar thosaíocht, na stoic speisialta agus cur i bhfeidhm aon treoirlínte a leagtar síos faoi mhír 5
 maidir le socrú TACanna sealadacha ag gach Páirtí.
 7. Socróidh gach Páirtí a scair do gach ceann de na TACanna sealadacha, agus ní sháróidh siad
 leis an scair sin a scair mar a leagtar amach í san Iarscríbhinn comhfhreagrach.
 8. Beidh feidhm ag na TACanna sealadacha agus ag na scaireanna dá dtagraítear i míreanna 2,
 3 agus 7 go dtí go dtiocfar ar chomhaontú faoi mhír 1.
 9. Cuirfidh gach Páirtí a TACanna sealadacha faoi mhír 2 agus 3 agus a scair shealadach de gach
 ceann de na TACanna sin faoi mhír 7 in iúl láithreach don Pháirtí eile.
 Airteagal FISH.8: Rochtain ar uiscí
 1. Ar choinníoll gur comhaontaíodh TACanna tabharfaidh gach Páirtí rochtain ar iascaireacht in
 uiscí an Pháirtí eile sna folimistéir ábhartha ICES an bhliain sin. Is ar leibhéal a chinnfear sna
 comhairliúcháin bhliantúla sin agus de réir coinníollacha a chinnfear iontu a dheonófar rochtain.
 296
 ---pagebreak--- 2. Féadfaidh na Páirtithe, i gcomhairliúcháin bhliantúla, coinníollacha sonracha breise rochtana
 a chomhaontú i ndáil leis na nithe seo a leanas:
 (a) na deiseanna iascaireachta a comhaontaíodh;
 (b) aon straitéisí ilbhliantúla le haghaidh stoic nach stoic chuóta iad a fhorbraítear faoi phointe (c)
 d’Airteagal FISH.16(1) [An Coiste Speisialaithe um Iascach]; agus
 (c) aon bhearta teicniúla agus caomhnaithe arna gcomhaontú ag na Páirtithe, gan dochar d'
 Airteagal FISH.4 [Bainistiú iascaigh].
 3. Seolfaidh na Páirtithe na comhairliúcháin bhliantúla, lena n-áirítear maidir le leibhéal agus
 coinníollacha na rochtana dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo, de mheon macánta agus d’fhonn
 cothromaíocht chomhshásúil a áirithiú idir leasanna an dá Pháirtí.
 4. Go háirithe, is é an toradh ba cheart a bheith ar na comhairliúcháin go hiondúil go
 ndeonóidh na Páirtithe na nithe seo a leanas:
 (a) rochtain ar na stoic éisc a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.1 agus in Iarscríbhinn FISH.2.A, B agus
 F in EEZ a chéile (nó má thugtar rochtain faoi phointe (c), in EEZanna agus sna ranna a luaitear
 sa phointe sin) ar leibhéal atá ar comhréir go réasúnta le sciaranna na bPáirtithe faoi seach de
 na TACanna;
 (b) rochtain ar stoic éisc nach stoic chuóta iad in EEZ a chéile (nó má thugtar rochtain faoi phointe
 (c), in EEZanna agus sna ranna a luaitear sa phointe sin), ag leibhéal arb ionann é ar a laghad
 agus an meántonnáiste a rinne an Páirtí sin a iascach in uiscí an Pháirtí eile le linn na tréimhse
 2012-2016; agus
 (c) rochtain ar uiscí na bPáirtithe idir sé agus dhá mhíle dhéag farraige ón mbonnlíne i ranna ICES
 4c agus 7d-g i gcás soithí cáilitheacha a mhéid a bhí rochtain ag soithí iascaireachta an Aontais
 agus ag soithí iascaireachta na Ríochta Aontaithe ar na huiscí sin an 31 Nollaig 2020.
 Chun críocha phointe (c), ciallaíonn ‘soitheach cáilitheach’ soitheach Páirtí a rinne iascaireacht
 sa limistéar a luaitear san abairt roimhe seo sna ceithre bliana idir 2012 agus 2016, nó an
 soitheach a chuireadh lom díreach ina ionad.
 Féadfar gealltanais iomchuí airgeadais agus aistrithe cuótaí idir na Páirtithe a áireamh sna
 comhairliúcháin bhliantúla dá dtagraítear i bpointe (c).
 5. Le linn don TAC sealadach a bheith á chur i bhfeidhm, agus ag feitheamh ar TAC
 comhaontaithe, tabharfaidh na Páirtithe rochtain shealadach ar éisc sna folimistéir ábhartha ICES
 mar seo a leanas:
 (a) i gcás na stoc a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.1 agus na stoc neamhchuóta, ón 1 Eanáir go dtí an
 31 Márta ar na leibhéil dá bhforáiltear i mír 4(a) agus (b);
 (b) i gcás na stoc a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.2 ón 1 Eanáir go dtí an 14 Feabhra ar na leibhéil dá
 bhforáiltear i mír 4(a); agus
 (c) maidir le rochtain ar iascaireacht sa limistéar sé mhuirmhíle go dtí dhá mhuirmhíle déag,
 rochtain i gcomhréir le mír 4(c) ón 1 Eanáir go dtí an 31 Eanáir ar leibhéal is comhionann leis an
 meántonnáiste míosúil a ndearnadh iascaireacht orthu sa limistéar sin sna 3 mhí roimhe sin.
 297
 ---pagebreak--- I gcás gach ceann de na stoic ábhartha i bpointí (a) agus (b), beidh an rochtain sin i gcomhréir le
 meánchéatadán an Pháirtí de TAC bliantúil a rinne soithí an Pháirtí sin a iascach in uiscí an Pháirtí eile
 sna folimistéir ábhartha ICES le linn na tréimhse céanna sna trí bliana féilire roimhe sin. Beidh feidhm
 ag an méid céanna, mutatis mutandis, maidir le rochtain ar stoic éisc nach stoic chuóta iad.
 Faoin 15 Eanáir i ndáile leis an gcás i bpointe (c) den mhír seo, faoin 31 Eanáir i ndáil leis na stoic a
 liostaítear in Iarscríbhinn FISH.2, agus faoin 15 Márta i ndáil le gach stoc eile, tabharfaidh gach Páirtí
 fógra don Pháirtí eile maidir leis an athrú sa leibhéal rochtana agus sna coinníollacha rochtana ar
 uiscí a bheidh i bhfeidhm ón 1 Feabhra i ndáil leis an gcás i bpointe (c), ón 15 Feabhra i ndáile leis na
 stoic a liostaítear in Iarscríbhinn FISH.2, agus ón 1 Aibreán i ndáil le gach stoc eile le haghaidh na
 folimistéir ICES.
 6. Gan dochar d’Airteagal FISH.7(1) agus (8) [TACanna sealadacha], tar éis na tréimhse míosa i
 ndáil leis an gcás i bpointe (c) de mhír 5, mí go leith i ndáil leis na stoic a liostaítear in Iarscríbhinn
 FISH.2 agus trí mhí i ndáil le gach stoc eile, féachfaidh na Páirtithe le tuilleadh socruithe rochtana
 sealadacha ag an leibhéal geografach iomchuí agus é mar aidhm leis sin cur isteach ar
 ghníomhaíochtaí iascaireachta a íoslaghdú.
 7. Agus rochtain á deonú ag Páirtí faoi mhír 1, féadfaidh sé a chur san áireamh go
 gcomhlíonann soithí aonair nó grúpaí soithí na rialacha is infheidhme ina gcuid uiscí le linn na bliana
 roimhe sin, agus bearta a rinne an Páirtí eile de bhun Airteagal FISH.5(2) [Údaruithe, comhlíonadh
 agus forfheidhmiú] le linn na bliana roimhe sin.
 8. Beidh feidhm ag an Airteagal seo faoi réir Iarscríbhinn FISH.4 [Prótacal maidir le rochtain ar
 uiscí].
 Airteagal FISH.9: Bearta cúitimh i gcás rochtain a tharraingt siar nó a laghdú
 1. Tar éis fógra ó Pháirtí (‘Páirtí óstach’) faoi Airteagal FISH.8 (5) [Rochtain ar uiscí], féadfaidh
 an Páirtí eile (‘Páirtí iascaireachta’) bearta cúitimh a ghlacadh a bheidh i gcomhréir le tionchar
 eacnamaíoch agus sochaíoch an athraithe ar leibhéal agus ar choinníollacha rochtana ar uiscí.
 Déanfar an tionchar sin a thomhas ar bhonn fianaise iontaofa agus ní amháin ar bhonn tuairimíochta
 agus féidearthacht fhánach. Agus tosaíocht á tabhairt do na bearta cúitimh sin is lú a chuirfidh
 isteach ar fheidhmiú an Chomhaontaithe seo, féadfaidh an Páirtí iascaireachta rochtain ar a chuid
 uiscí agus ar an gcóir fhabhrach taraife a dheonaítear do tháirgí iascaigh faoi Airteagal GOODS.5
 [Toirmeasc agus dleachtanna custaim] a fhionraí go hiomlán nó go páirteach.
 2. Féadfaidh sé go mbeidh éifeacht le beart cúiteach dá dtagraítear i mír 1 tráth nach luaithe ná
 seacht lá tar éis don Pháirtí iascaireachta fógra a thabhairt don Pháirtí óstach maidir leis an bhfionraí
 bheartaithe faoi mhír 1 agus, ar aon chuma, tráth nach luaithe ná 1 Feabhra i ndáil leis an gcás i
 bpointe (c) d’Airteagal 8(5) [Rochtain ar uiscí], 15 Feabhra i ndáil le hIarscríbhinn FISH.2 agus 1
 Aibreán i ndáil le stoic eile. Rachaidh na Páirtithe i gcomhairle le chéile d’fhonn teacht ar réiteach a
 bheidh comhaontaithe go frithpháirteach. Déanfaidh an fógra sin an méid seo a leanas a
 shainaithint:
 (a) an dáta atá sé beartaithe ag an bPáirtí iascaireachta an fhionraí a dhéanamh; agus
 (b) na hoibleagáidí atá le fionraí agus leibhéal na fionraí atá beartaithe.
 298
 ---pagebreak--- 3. Tar éis fógra a thabhairt faoi na bearta cúitimh i gcomhréir le mír 2, féadfaidh an Páirtí
 óstach a iarraidh go mbunófar binse eadrána de bhun Airteagal INST.14 [Nós imeachta eadrána] de
 Theideal I [Réiteach Díospóide] de Chuid a Sé, gan dul i muinín comhairliúchán i gcomhréir le
 hAirteagal INST.13 [Comhairliúcháin] . Ní fhéadfaidh an binse eadrána athbhreithniú a dhéanamh
 ach amháin ar chomhréireacht na mbeart cúitimh le mír 1. Déileálfaidh an binse eadrána leis an
 tsaincheist mar chás práinne chun críoch Airteagal INST.19 [Imeachtaí práinneacha] de Theideal I
 [Réiteach Díospóide] de Chuid a Sé.
 4. Nuair nach mbeidh na coinníollacha maidir le bearta cúitimh dá dtagraítear i mír 1 á
 gcomhlíonadh a thuilleadh, tarraingeofar siar na bearta sin láithreach.
 5. Tar éis cinneadh i gcoinne an Pháirtí iascaireachta sa nós imeachta dá dtagraítear i mír 3,
 féadfaidh an Páirtí óstach a iarraidh ar bhinse na headrána, laistigh de 30 lá tar éis a rialaithe,
 leibhéal fionraí na n-oibleagáidí faoin gComhaontú seo a chinneadh nach mó ná an leibhéal is
 comhionann leis an neamhniú nó leis an lagú arb é cur i bhfeidhm na mbeart cúitimh is cúis leis, má
 chinneann sé gur suntasach atá neamhréireacht na mbeart cúitimh le mír 1. Molfaidh an iarraidh
 leibhéal fionraí i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar amach i mír 1 agus le haon phrionsabail
 ábhartha a leagtar amach in Airteagal INST.34C [Oibleagáidí a fhionraí chun críocha LPFS.3.12(12),
 Airteagal FISH.9(5) agus Airteagal FISH.14(7)]. Féadfaidh an Páirtí ósta leibhéal fionraí na n-
 oibleagáidí faoin gComhaontú seo a chur i bhfeidhm i gcomhréir leis an leibhéal fionraí arna
 chinneadh ag an mbinse eadrána, tráth nach luaithe ná 15 lá tar éis an rialaithe sin.
 6. Ní dhéanfaidh Páirtí an Comhaontú EDT ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile a agairt chun
 bac a chur ar an bPáirtí eile oibleagáidí faoin Airteagal seo a chur ar fionraí.
 Airteagal FISH.10: Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Ghearnsaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán
 Mhanann
 1. De mhaolú ar Airteagail FISH.8 (1) agus (3) go (7) [Rochtain ar uiscí], FISH.9 [Bearta cúitimh i
 gcás rochtain a tharraingt siar nó a laghdú] agus Iarscríbhinn FISH.4 [Prótacal maidir le rochtain ar
 uiscí], tabharfaidh gach Páirtí rochtain d’árthaí an Pháirtí eile ar iasc ina uiscí a léiríonn méid agus
 cineál iarbhír na gníomhaíochta iascaireachta ar féidir a léiriú go ndearna soithí cáilitheacha de chuid
 an Pháirtí eile sin le linn na tréimhse dar tús an 1 Feabhra 2017 agus dar críoch an 31 Eanáir 2020 sna
 huiscí agus faoi na socruithe comhaontaithe a bhí i bhfeidhm an 31 Eanáir 2020.
 2. Chun críocha an Airteagail seo agus, a mhéid atá feidhm ag na hAirteagail eile sa
 Cheannteideal seo maidir leis na socruithe le haghaidh rochtana a bhunaítear faoin Airteagal seo:
 (a) Ciallaíonn ‘soitheach cáilitheach’, maidir le gníomhaíocht iascaireachta a dhéantar in uiscí atá
 tadhlach le Báillcheantar Ghearnsaí, Báillcheantar Gheirsí, Oileán Mhanann nó Ballstát, aon
 soitheach a rinne iascaireacht in uiscí atá tadhlach leis an gcríoch sin nó leis an mBallstát sin ar
 níos mó ná 10 lá in aon cheann de na tréimhsí 12 mhí dar críoch an 31 Eanáir nó idir an 1
 Feabhra 2017 agus an 31 Eanáir 2020;
 (b) ciallaíonn ‘soitheach (Páirtí)’: maidir leis an Ríocht Aontaithe, soitheach iascaireachta a mbeidh
 bratach na Ríochta Aontaithe ar foluain aige agus atá cláraithe i mBáillcheantar Ghearnsaí,
 Báillcheantar Gheirsí nó Oileán Mhanann, agus é ceadúnaithe ag lucht riaracháin iascaigh na
 Ríochta Aontaithe;
 (c) ciallaíonn ‘uiscí’ (Páirtí):
 299
 ---pagebreak--- (i) i dtaca leis an Aontas, an fharraige chríche atá tadhlach le Ballstát; agus
 (ii) maidir leis an Ríocht Aontaithe, an fharraige chríche atá tadhlach le gach ceann de
 Bháillcheantar Ghearnsaí, de Bháillcheantar Gheirsí agus d’Oileán Mhanann.
 3. Ar iarratas ó cheachtar Páirtí, cinnfidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, laistigh de 90 lá tar
 éis don Chomhaontú seo teacht i bhfeidhm, go scoirfidh an tAirteagal seo, Airteagal FISH.11
 [Tréimhsí fógra a bhaineann le hallmhairiú táirgí iascaigh agus lena dtabhairt i dtír go díreach] agus
 aon fhorálacha eile den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann siad leis na socruithe dá bhforáiltear
 sna hAirteagail sin chomh maith le míreanna 3 go 5 d’Airteagal OTH.9 [Feidhm gheografach],
 d’fheidhm a bheith acu maidir le cinneadh amháin nó níos mó de Bháillí Bláthanna, 30 ón gcinneadh
 seo.
 4. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta a chinneadh an tAirteagal seo, Airteagal FISH.11
 [Tréimhsí fógra a bhaineann le hallmhairiú táirgí iascaigh agus lena dtabhairt i dtír go díreach] agus
 aon fhorálacha eile den Cheannteideal seo a leasú a mhéid a bhaineann siad leis na socruithe dá
 bhforáiltear sna hAirteagail sin.
 Airteagal FISH.11: Tréimhsí fógra maidir le táirgí iascaigh a allmhairiú agus a thabhairt i dtír go
 díreach
 1. Cuirfidh an tAontas na tréimhsí fógra seo a leanas i bhfeidhm maidir le táirgí iascaigh a
 ghabh soithí a bhfuil bratach na Ríochta Aontaithe ar foluain acu agus atá cláraithe i mBáillcheantar
 Ghearnsaí nó Bháillcheantar Gheirsí san fharraige theorann atá tadhlach leis na críocha sin nó san
 fharraige theorann atá tadhlach le Ballstát:
 (a) fógra idir trí agus cúig uair an chloig roimh ré sula dtugtar táirgí iascaigh úra i dtír i gcríoch an
 Aontais;
 (b) fógra idir uair amháin agus trí uair an chloig roimh ré den deimhniú gabhála bailíochtaithe le
 haghaidh ghluaiseacht dhíreach coinsíneachtaí de tháirgí iascaigh ar muir roimh an am teachta
 measta i gcríoch an Aontais.
 2. Chun críocha an Airteagail seo amháin, ciallaíonn ‘táirgí iascaigh’ gach speiceas éisc, moilisc
 agus crústaigh mhara.
 Airteagal FISH.12: Ailíniú na réimsí bainistíochta
 1. Faoin 1 Iúil 2021, iarrfaidh na Páirtithe comhairle ar ICES maidir le hailíniú na limistéar
 bainistíochta agus na n-aonad measúnaithe a úsáideann ICES do na stoic atá marcáilte le réiltín in
 Iarscríbhinn FISH.1.
 2. Laistigh de shé mhí ón gcomhairle dá dtagraítear i mír 1 a fháil, déanfaidh na Páirtithe
 athbhreithniú go comhpháirteach ar an gcomhairle sin agus breithneoidh siad i gcomhpháirt a chéile
 coigeartuithe ar limistéir bhainistíochta na stoc lena mbaineann, d’fhonn teacht ar chomhaontú
 maidir leis na hathruithe iarmhartacha ar liosta na stoc agus na scaireanna a leagtar amach in
 Iarscríbhinn FISH.1.
 Airteagal FISH.13: Airteagal FISH.9 Scaireanna de TACanna do stoic áirithe eile
 1. Tá na scaireanna de chuid na bPáirtithe faoi seach de na TACanna do stoic áirithe eile
 leagtha amach in Iarscríbhinn FISH.2.
 300
 ---pagebreak--- 2. Cuirfidh gach Páirtí na Stáit agus na heagraíochtaí idirnáisiúnta lena mbaineann ar an eolas
 faoina chuid scaireanna i gcomhréir leis an socrú roinnte a leagtar amach in Iarscríbhinn FISH.2A go
 D.
 3. Maidir le haon athrú a dhéanfar ina dhiaidh sin ar Iarscríbhinn FISH.2C agus D, is faoi na
 fóraim iltaobhacha ábhartha a dhéanfar an t-athrú sin.
 4. Gan dochar do chumhachtaí na Comhairle Comhpháirtíochta in Airteagal 16(3) [an Coiste
 Speisialaithe um Iascach], is faoi na fóraim iltaobhach ábhartha aon athrú a dhéanfar ina dhiaidh sin
 ar na scaireanna atá in Iarscríbhinn FISH.2A agus B tar éis an 30 Meitheamh 2026.
 5. Rachaidh an dá Pháirtí i ngleic le bainistiú na stoc sin in Iarscríbhinn FISH.2A go D i gcomhréir
 leis na cuspóirí agus na prionsabail a leagtar amach in Airteagal FISH.2 [Cuspóirí agus prionsabail].
 Caibidil a ceathair: Socruithe maidir le rialachas
 Airteagal FISH.14: Bearta feabhais agus réiteach díospóidí
 1. I ndáil le mainneachtain líomhnaithe ag Páirtí (“an Páirtí is freagróir”) an Ceannteideal seo a
 chomhlíonadh (seachas i ndáil le mainneachtain líomhnaithe a ndéileáiltear leo faoi mhír 2),
 féadfaidh an Páirtí eile (“an Páirtí is déantóir gearáin”), tar éis fógra a thabhairt don Pháirtí is
 freagróir:
 (a) rochtain ar a uiscí agus ar an gcóir fhabhrach taraife a dheonaítear do tháirgí iascaigh faoi
 Airteagal GOODS.5 [Dleachtanna custaim a thoirmeasc] a chur ar fionraí, go hiomlán nó go i
 bpáirt; agus
 (b) má mheasann sé nach bhfuil an fhionraí dá dtagraítear i bpointe (a) ag teacht le tionchar
 eacnamaíoch agus sochaíoch na mainneachtana líomhnaithe, féadfaidh sé cóir fhabhrach
 taraife earraí eile a chur ar fionraí, go hiomlán nó go páirteach, faoi Airteagal GOODS.5
 [Dleachtanna custaim a thoirmeasc]; agus
 (c) má mheasann sé nach bhfuil an fhionraí dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b) ag teacht le
 tionchar eacnamaíoch agus sochaíoch na mainneachtana líomhnaithe, féadfaidh sé oibleagáidí
 faoi Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a Dó [Comhpháirtíocht Eacnamaíoch] cé is moite
 de Theideal XI [Cothrom Iomaíochta um an iomaíocht chóir agus oscailte agus um fhorbairt
 inbhuanaithe] a chur ar fionraí, go hiomlán nó go páirteach. Má chuirtear Ceannteideal a hAon
 [Trádáil] ar fionraí go hiomlán, cuirtear Ceannteideal a Trí [Iompar de Bhóthar] ar fionraí
 freisin.
 2. Maidir le mainneachtain líomhnaithe ag Páirtí (“an Páirtí is freagróir”) Airteagal FISH.10
 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann] a
 chomhlíonadh, FISH.11 [Tréimhsí fógra a bhaineann le táirgí iascaigh a allmhairiú agus a chur i dtír go
 díreach] nó aon fhoráil eile den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann sé leis na socruithe dá
 bhforáiltear sna hAirteagail sin, is féidir leis an bPáirtí eile (“an Páirtí is déantóir gearáin”), tar éis
 fógra a thabhairt don Pháirtí is freagróir, an mhéid seo a leanas a dhéanamh:
 (a) rochtain ar a uiscí de réir bhrí Airteagal FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí,
 Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann] a chur ar fionraí go hiomlán nó i bpáirt;
 (b) má mheasann sé nach bhfuil an fhionraí dá dtagraítear i bpointe (a) ag teacht le tionchar
 eacnamaíoch agus sochaíoch na mainneachtana líomhnaithe, féadfaidh sé cóir fhabhrach
 301
 ---pagebreak--- taraife earraí eile a chur ar fionraí, go hiomlán nó i bpáirt, faoi Airteagal GOODS.5
 [Dleachtanna custaim a thoirmeasc];
 (c) má mheasann sé nach bhfuil an fhionraí dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b) ag teacht le
 tionchar eacnamaíoch agus sochaíoch na mainneachtana líomhnaithe, féadfaidh sé cóir
 fhabhrach taraife earraí eile a chur ar fionraí, go hiomlán nó go páirteach, faoi Airteagal
 GOODS.5 [Dleachtanna custaim a thoirmeasc]; agus
 de mhaolú ar mhír 1, bearta feabhais a dhéanfaidh difear do na socruithe a bunaíodh faoi Airteagal
 FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann],
 Airteagal FISH.11 [Tréimhsí fógra maidir le hallmhairiú agus cur i dtír díreach táirgí iascaigh] ná aon
 fhoráil eile den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann sé leis na socruithe dá bhforáiltear sna
 hAirteagail sin, ní fhéadfar iad a ghlacadh mar thoradh ar mhainneachtain líomhnaithe ag Páirtí
 forálacha an Cheannteidil nach bhfuil bainteach leis na socruithe sin a chomhlíonadh.
 3. Na bearta dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2, beidh siad comhréireach le mainneachtain
 líomhnaithe an Pháirtí is freagróir agus le tionchar eacnamaíoch agus sochaíoch na mainneachtana
 sin.
 4. Féadfaidh éifeacht a bheith ag beart dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2 seacht lá ar a luaithe
 tar éis fógra a bheith tugtha ag an bPáirtí is déantóir gearáin faoin bhfionraí atá beartaithe don
 Pháirtí is freagróir. Rachaidh na Páirtithe i gcomhairle laistigh den Choiste Speisialaithe um Iascach
 d’fhonn réiteach a chomhaontú ar bhonn frithpháirteach. Déanfaidh an fógra sin an méid seo a
 leanas a shainaithint:
 (a) an tslí ina measann an Páirtí is ábhar gearáin gur mhainnigh an Páirtí is freagróir comhlíonadh
 a dhéanamh;
 (b) an dáta atá sé beartaithe ag an bPáirtí is déantóir gearáin an fhionraí a dhéanamh; agus
 (c) leibhéal na fionraí atá beartaithe.
 5. Laistigh de 14 lá ón bhfógra dá dtagraítear i mír 4, ní mór don Pháirtí is déantóir gearáin agóid
 a dhéanamh i gcoinne mhainneachtain líomhnaithe an Pháirtí is freagróir an Ceannteideal seo a
 chomhlíonadh, dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2, trína iarraidh go mbunófaí binse eadrána faoi
 INST.14 [Nós Imeachta Eadrána] de Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé. Féadfar dul ar
 iontaoibh eadrána faoin Airteagal seo gan dul ar iontaoibh comhairliúchán faoi Airteagal INST.13
 [Comhairliúcháin]. Caithfidh binse eadrána go práinneach leis an tsaincheist chun críche Airteagal
 INST.19 [Imeachtaí práinneacha] de Theideal I [Réiteach Díospóidí] de Chuid a Sé.
 6. Scoirfidh an fhionraí d’fheidhm a bheith aici sna cásanna seo a leanas:
 (a) gur deimhin leis an bPáirtí is déantóir gearáin go bhfuil an Páirtí is freagróir ag comhlíonadh a
 oibleagáidí iomchuí faoin gCeannteideal seo; nó
 (b) gur chinn an binse eadrána nár mhainnigh an Páirtí is freagróir a oibleagáidí ábhartha faoin
 gCeannteideal seo a chomhlíonadh.
 7. Tar éis cinnidh i gcoinne an Pháirtí is déantóir gearáin sa nós imeachta dá dtagraítear i mír 5,
 féadfaidh an Páirtí is freagróir a iarraidh ar an mbinse eadrána, laistigh de 30 lá óna rialú, an leibhéal
 maidir le fionraí na n-oibleagáidí faoin gComhaontú seo a chinneadh nach mó ná an leibhéal atá
 coibhéiseach leis an neamhniú nó leis an lagú arb é cur i bhfeidhm na mbeart cúitimh is cúis leis, má
 302
 ---pagebreak--- chinneann sé go bhfuil neamhréireacht na mbeart cúitimh le mír 1 nó mír 2 suntasach. Molfaidh an
 iarraidh an leibhéal maidir le fionraí i gcomhréir le mír 1 nó mír 2 agus aon phrionsabal ábhartha a
 leagtar amach in Airteagal INST.34C [Oibleagáidí a chur ar fhionraí chun críocha OTHS.3.12(12),
 Airteagal FISH.9(5) agus Airteagal FISH.14(7)]. Féadfaidh an Páirtí is freagróir an leibhéal maidir le
 fionraí na n-oibleagáidí faoin gComhaontú seo a chur i bhfeidhm de réir an leibhéil maidir le fionraí
 arna chinneadh ag an mbinse eadrána, tráth nach luaithe ná 15 lá tar éis an rialaithe sin.
 8. Ní dhéanfaidh Páirtí an Comhaontú EDT ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile a agairt chun
 bac a chur ar an bPáirtí eile oibleagáidí faoin Airteagal seo a chur ar fionraí.
 Airteagal FISH.15: Sonraí a roinnt
 Roinnfidh na Páirtithe cibé faisnéis is gá chun tacú le cur chun feidhme an Cheannteidil seo, faoi réir
 dhlíthe gach Páirtí.
 Airteagal FISH.16: An Coiste Speisialaithe um Iascach
 1. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Iascach, go háirithe, an méid seo a leanas a dhéanamh:
 (a) fóram plé agus comhoibrithe a chur ar fáil i ndáil le bainistiú iascaigh inbhuanaithe;
 (b) breathnú a dhéanamh ar straitéisí ilbhliantúla maidir le caomhnú agus bainistiú a fhorbairt
 mar bhonn chun TACanna agus bearta bainistíochta eile a shocrú;
 (c) straitéisí ilbhliantúla a fhorbairt chun stoic neamhchuóta dá dtagraítear i mír 2(b) d’Airteagal
 FISH.8 [Rochtain ar uiscí] a chaomhnú agus a bhainistiú;
 (d) breathnú a dhéanamh ar bhearta le haghaidh bainistiú agus caomhnú, lena n-áirítear bearta
 éigeandála agus bearta chun roghnaíocht na hiascaireachta a áirithiú;
 (e) cineálacha cur chuige a mheas maidir le sonraí a bhailiú chun críocha bainistíochta eolaíochta
 agus iascaigh, le sonraí den sórt sin a chomhroinnt (lena n-áirítear faisnéis atá ábhartha maidir
 le faireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh, le comhlíonadh a rialú agus lena fhorfheidhmiú),
 agus le comhairliúchán le comhlachtaí eolaíocha maidir leis an gcomhairle eolaíoch is fearr atá
 le fáil;
 (f) breathnú a dhéanamh ar bhearta chun comhlíonadh na rialacha is infheidhme a áirithiú, lena
 n-áirítear comhchláir rialaithe, faireacháin agus faireachais agus malartú sonraí chun
 faireachán a dhéanamh ar ghlacadh deiseanna iascaireachta agus ar rialú agus forfheidhmiú;
 (g) na treoirlínte a fhorbairt chun na TACanna dá dtagraítear i mír 5 d' Airteagal FISH.7 [TACanna
 sealadacha] a shocrú;
 (h) ullmhúcháin a dhéanamh do chomhairliúcháin bhliantúla;
 (i) breathnú a dhéanamh ar ábhair a bhaineann le calafoirt a ainmniú le haghaidh cur i dtír, lena
 n-áirítear é a éascú do na Páirtithe fógra tráthúil a thabhairt faoi na hainmnithe sin agus faoi
 aon athruithe ar na hainmniúcháin sin;
 (j) amlínte a bhunú chun bearta a fhógairt dá dtagraítear in Airteagal FISH.4(3) [Bainistiú
 iascaigh], cur in iúl liostaí na soithí dá dtagraítear in Airteagal FISH.5(1) [Údaruithe,
 303
 ---pagebreak--- comhlíonadh agus forfheidhmiú] agus an fógra dá dtagraítear in Airteagal FISH.6(7)
 [Deiseanna iascaireachta];
 (k) fóram a chur ar fáil le haghaidh comhairliúcháin faoi Airteagal FISH.9(2) [Bearta cúitimh] agus
 Airteagal FISH.14(4) [Bearta feabhais];
 (l) treoirlínte a fhorbairt chun tacú le cur i bhfeidhm praiticiúil Airteagal FISH.8 [Rochtain ar uiscí];
 (m) sásra a fhorbairt chun deiseanna iascaireachta a aistriú go deonach go bliantúil idir na
 Páirtithe, dá dtagraítear in Airteagal FISH.6(8) [Deiseanna Iascaireachta]; agus
 (n) cur i bhfeidhm agus cur chun feidhme Airteagal FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar
 Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann] agus Airteagal FISH.11 [Tréimhsí fógra
 maidir le hallmhairiú agus tabhairt i dtír dhíreach táirgí iascaigh] a mheas.
 2. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Iascach bearta a ghlacadh, lena n-áirítear cinntí agus
 moltaí:
 (a) ábhair arna gcomhaontú ag na Páirtithe a thaifeadadh tar éis comhairliúcháin faoi Airteagal
 FISH.6 [Deiseanna iascaireachta];
 (b) i ndáil le haon cheann de na nithe dá dtagraítear i bpointí (b), (c), (d), (e), (f), (g), (i), (j), (l), (m)
 agus (n) de mhír 1 den Airteagal seo;
 (c) liosta na n-oibleagáidí idirnáisiúnta atá ann cheana dá dtagraítear i mír 2 d’Airteagal FISH.4
 [Bainistíocht iascaigh] a leasú
 (d) i ndáil le haon ghné eile den chomhar maidir le bainistíocht iascaigh inbhuanaithe faoin
 gCeannteideal seo; agus
 (e) maidir leis na módúlachtaí athbhreithniúcháin faoi Airteagal FISH.18[Athbhreithniú].
 3. Beidh sé de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta na hIarscríbhinní FISH.1, FISH.2,
 agus FISH.3 a leasú.
 Airteagal FISH.17: Foirceannadh
 1. Gan dochar d’Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh] nó d’Airteagal OTH.10 [Cuid a Dó a
 Fhoirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Ceannteideal seo a fhoirceannadh tráth ar bith trí fhógra i
 scríbhinn trí chainéil taidhleoireachta. Sa chás sin, scoirfidh Ceannteideal a hAon [Trádáil],
 Ceannteideal a Dó [Eitlíocht], Ceannteideal a Trí [Iompar de bhóthar] agus an Ceannteideal seo
 [Iascach] de bheith i bhfeidhm ar an gcéad lá den naoú mí tar éis dháta an fhógra.
 2. I gcás ina bhfoirceannfar an Ceannteideal seo de bhun mhír 1, Airteagal FINPROV.8
 [Foirceannadh] nó Airteagal OTH.10 [Cuid a Dó a Fhoirceannadh], na hoibleagáidí arna nglacadh ag
 na Páirtithe faoin gCeannteideal seo don bhliain ina scoirfidh an Ceannteideal de bheith i bhfeidhm,
 leanfaidh siad d’fheidhm a bheith acu go dtí deireadh na bliana.
 3. D’ainneoin mhír 1, féadfaidh Ceannteideal a Dó [Eitlíocht] leanúint de bheith i bhfeidhm, má
 chomhaontaíonn na Páirtithe na codanna ábhartha de Theideal XI [cothrom iomaíochta ar mhaithe
 le hiomaíocht oscailte chóir agus forbairt inbhuanaithe].
 304
 ---pagebreak--- 4. De mhaolú ar mhíreanna 1 go 3 agus gan dochar d’Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh] ná
 d’Airteagal OTH.10 [Chuid a Dó a Fhoirceannadh]:
 (a) mura gcomhaontófar a mhalairt idir na Páirtithe, Airteagal FISH.10 [Rochtain ar uiscí
 Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann], Airteagal FISH.11
 [Tréimhsí fógra maidir le hallmhairiú agus cur i dtír díreach táirgí iascaigh] agus aon fhoráil eile
 den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann sí leis na socruithe dá bhforáiltear sna hAirteagail
 sin, fanfaidh siad i bhfeidhm go dtí:
 (i) i gcás ina dhéanfaidh ceachtar Páirtí iad a fhoirceannadh agus fógra foirceanta trí
 bliana á thabhairt don Pháirtí eile; nó
 (ii) más túisce, an dáta a scoirfidh míreanna 3 go 5 d’Airteagal OTH.9 [Cur i bhfeidhm
 geografach] de bheith i bhfeidhm;
 (b) chun críocha mhír 4(a)(i), féadfar fógra foirceanta a thabhairt i leith ceann amháin nó níos mó
 de Bháillcheantar Gheansaí, de Bháillcheantar Gheirsí nó d'Oileán Mhanann agus d'Airteagal
 FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán
 Mhanann], Airteagal FISH.11 [Rochtain fógra a bhaineann le hallmhairiú agus le cur i dtír
 dhíreach táirgí iascaigh], agus aon fhoráil eile den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann sí
 leis na socruithe dá bhforáiltear sna hAirteagail sin, leanfaidh sé de bheith i bhfeidhm sna
 críocha sin nár tugadh fógra um fhoirceannadh ina leith; agus
 (c) chun críocha mhír 4(a)(ii), má scoirfidh míreanna 3 go 5 d’Airteagal OTH.9 [Cur i bhfeidhm
 geografach] den Chomhaontú seo de bheith i bhfeidhm i leith ceann amháin nó níos mó de
 Bháillcheantar Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí nó Oileán Mhanann, Airteagal FISH.10
 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann],
 Airteagal FISH.11 [Rochtain fógra a bhaineann le hallmhairiú agus le cur i dtír dhíreach táirgí
 iascaigh], agus aon fhoráil eile den Cheannteideal seo a mhéid a bhaineann sí leis na socruithe
 dá bhforáiltear sna hAirteagail sin, leanfaidh sé de bheith i bhfeidhm sna críocha sin ina
 leanfaidh míreanna 3 go 5 d’Airteagal OTH.9 [Cur i bhfeidhm geografach] de bheith i
 bhfeidhm.
 Airteagal FISH.18: [Clásal athbhreithnithe]
 1. Déanfaidh na Páirtithe, laistigh den Chomhairle Comhpháirtíochta, athbhreithniú
 comhpháirteach ar chur chun feidhme an Cheannteidil seo ceithre bliana tar éis dheireadh na
 tréimhse coigeartaithe dá dtagraítear in Airteagal 1 d’Iarscríbhinn FISH.4 [Prótacal maidir le rochtain
 ar uiscí] d’fhonn a mheas an féidir socruithe, lena n-áirítear socruithe a bhaineann le rochtain ar
 uiscí, a chódú agus a neartú tuilleadh.
 2. Féadfar an t-athbhreithniú sin a athdhéanamh ina dhiaidh sin i gceann tréimhsí de cheithre
 bliana tar éis an chéad athbhreithnithe.
 3. Déanfaidh na Páirtithe cinneadh roimh ré maidir le módúlachtaí an athbhreithnithe tríd an
 gCoiste Speisialaithe um Iascach.
 4. Leis an athbhreithniú, beifear in ann, go háirithe, meastóireacht a dhéanamh, i ndáil leis na
 blianta roimhe sin, ar na nithe seo a leanas:
 (a) na forálacha maidir le rochtain ar uiscí a chéile faoi Airteagal FISH.8 [Rochtain ar uiscí];
 305
 ---pagebreak--- (b) scaireanna TACanna a leagtar amach in Iarscríbhinní FISH.1, 2 agus 3;
 (c) líon agus méid na n-aistrithe mar chuid de chomhairliúcháin bhliantúla faoi Airteagal FISH.6(4)
 [Deiseanna iascaireachta] agus aon aistriú faoi Airteagal FISH.6(8) [Deiseanna iascaireachta];
 (d) na luaineachtaí sna TACanna bliantúla;
 (e) comhlíonadh na bhforálacha faoin gCeannteideal seo ag an dá Pháirtí agus comhlíonadh na
 rialacha is infheidhme maidir leis na hárthaí sin ag soithí gach Páirtí nuair atá siad in uiscí an
 Pháirtí eile;
 (f) cineál agus méid an chomhair faoin gCeannteideal seo; agus
 (g) aon ghné eile a chinneann na Páirtithe, roimh ré, tríd an gCoiste Speisialaithe um Iascach.
 Airteagal FISH.19: Caidreamh le comhaontuithe eile
 1. Faoi réir mhír 2, beidh an Teideal seo gan dochar do chomhaontuithe eile atá ann cheana idir
 na Páirtithe a bhaineann le hiascaireacht ag soithí a bhfuil bratach Páirtí amháin ar foluain acu
 laistigh de limistéar dlínse an Pháirtí eile.
 2. Tiocfaidh an Ceannteideal seo in ionad aon chomhaontú nó aon socrú atá ann cheana i ndáil
 le hiascaireacht ag soithí iascaireachta an Aontais san fharraige teorann in aice le Báillcheantar
 Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí nó Oileán Mhanann agus i ndáil le hiascaireacht ag soithí
 iascaireachta na Ríochta Aontaithe atá cláraithe i mBáillcheantar Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí nó
 Oileán Mhanann i bhfarraige teorann atá in aice le Ballstát. I gcás ina mbeidh cinneadh déanta ag an
 gComhairle Comhpháirtíochta i gcomhréir le hAirteagal 10(3) [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar
 Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann], áfach, go scoirfidh an Comhaontú
 d’fheidhm a bheith aige maidir le Báillcheantar Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí nó Oileán Mhanann,
 ní chuirfear rud eile in ionad na gcomhaontuithe nó na socruithe ábhartha agus ní athrófar iad i ndáil
 leis an gcríoch nó na críocha a bhfuil cinneadh den sórt sin glactha ina leith.
 CEANNTEIDEAL A SÉ: FORÁLACHA EILE
 Airteagal OTH.1: Sainmhínithe
 Mura sonraítear a mhalairt, chun críocha Chuid a Dó den Chomhaontú seo, an Prótacal maidir le
 cúnamh riaracháin frithpháirteach in ábhair chustaim agus an Prótacal maidir le comhar riaracháin
 agus maidir le calaois a chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha agus maidir le cúnamh
 frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a aisghabháil, tá feidhm ag na
 sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘earra talmhaíochta’ táirge a liostaítear in Iarscríbhinn 1 a ghabhann leis an
 gComhaontú maidir leis an Talmhaíocht;
 (b) ciallaíonn ‘údarás custaim’:
 (i) san Aontas ciallóidh ‘údarás custaim’ seirbhísí an Choimisiúin Eorpaigh atá freagrach
 as ábhair chustaim agus/nó, de réir mar is iomchuí, na riaracháin chustaim agus aon
 údaráis eile a bhfuil cumhacht acu sna Ballstáit reachtaíocht custaim a chur i bhfeidhm
 agus a fhorfheidhmiú sa Ríocht Aontaithe; agus
 306
 ---pagebreak--- (ii) maidir leis an Ríocht Aontaithe, le Coimisinéirí Ioncaim agus Custaim a Soilse agus le
 haon údarás eile atá freagrach as cúrsaí custaim.
 (c) ciallaíonn ‘dleacht chustaim’ aon dleacht nó muirear d'aon chineál a fhorchuirtear ar
 allmhairiú earra nó i ndáil leis an allmhairiú sin, nach bhfuil na nithe seo a leanas san áireamh
 leis:
 (i) muirear atá coibhéiseach le cáin inmheánach arna forchur go comhsheasmhach le
 hAirteagal GOODS.4 [An Chóir Náisiúnta maidir le Cánachas Inmheánach agus Rialachán]
 de Theideal I de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (ii) dleacht frithdhumpála, coimirce speisialta, frithchúitimh nó cosanta a chuirtear i
 bhfeidhm go comhsheasmhach le GATT 1994, leis an gComhaontú Frithdhumpála, leis
 an gComhaontú ar Thalmhaíocht, leis an gComhaontú maidir le Fóirdheontais agus
 Bearta Frithchúitimh nó leis an gComhaontú maidir le Bearta Cosanta, de réir mar is
 iomchuí; nó
 (iii) táille nó muirear eile a fhorchuirtear ar allmhairiú, nó i ndáil le hallmhairiú, a bhfuil
 teorainn lena mhéid le neaschostas na seirbhísí a tugadh;
 (d) Ciallaíonn ‘CPC’ an tAicmiú Lárnach Táirgí Sealadach (Páipéir Staidrimh, Sraith M Uimh. 77, An
 Roinn Gnóthaí Eacnamaíocha agus Sóisialta Idirnáisiúnta, Oifig Staidrimh na Náisiún Aontaithe,
 Nua-Eabhrac, 1991);
 (e) ciallaíonn ‘atá ann cheana’ ‘a mbeidh éifeacht aige ar an dáta a dtiocfaidh an Comhaontú seo i
 bhfeidhm’;
 (f) ciallaíonn ‘earraí de chuid Páirtí’ earra baile de réir bhrí GATT 1994, lena n-áirítear earraí
 tionscnaimh de chuid an Pháirtí sin;
 (g) Ciallaíonn Córas Comhchuibhithe’ nó ‘CC’ an Córas Comhchuibhithe um Thuairisciú agus um
 Chódú Tráchtearraí, lena n-áirítear gach nóta dlí agus gach leasú dlí orthu arna bhforbairt ag
 an Eagraíocht Dhomhanda Chustaim;
 (h) ciallaíonn ‘ceannteideal’ na chéad cheithre dhigit den uimhir aicmiúcháin taraife faoin gCóras
 Comhchuibhithe;
 (i) ciallaíonn ‘duine dlítheanach’ aon eintiteas dlíthiúil atá comhdhéanta mar is cuí nó atá
 eagraithe ar bhealach eile faoin dlí is infheidhme, bíodh sin ar mhaithe le brabús nó eile, agus
 bíodh sé faoi úinéireacht phríobháideach nó faoi úinéireacht rialtais, lena n-áirítear aon
 chorparáid, iontaobhas, comhpháirtíocht, comhfhiontar, dílseánacht aonair nó comhlachas;
 (j) áirítear le ‘beart’ aon bheart de chuid Páirtí, cibé acu i bhfoirm dlí, rialacháin, rialach, nós
 imeachta, cinnidh, gnímh riaracháin, ceanglais nó cleachtais;71
 (k) ciallaíonn ‘bearta Páirtí’ aon bhearta arna nglacadh nó arna gcothabháil ag:
 (i) rialtais nó údaráis lárnacha, réigiúnacha nó áitiúla; agus
 71
 Ar mhaithe le tuilleadh cinnteachta, áirítear mainneachtana gníomhú leis an téarma ‘beart’.
 307
 ---pagebreak--- (ii) comhlachtaí neamhrialtasacha i bhfeidhmiú cumhachtaí arna dtarmligean ag rialtais
 nó údaráis lárnacha, réigiúnacha nó áitiúla;
 áirítear le ‘bearta Páirtí’ bearta arna nglacadh nó arna gcothabháil ag eintitis a liostaítear faoi
 fho-mhíreanna (i) agus (ii) trí iompar eintiteas eile maidir leis na bearta sin a threorú, a
 stiúradh nó a rialú, go díreach nó go hindíreach;
 (l) ciallaíonn “duine nádúrtha de chuid Páirtí’72:
 (i) i gcás an Aontais Eorpaigh, náisiúnach de Bhallstát de réir a dhlí73; agus
 (ii) i gcás na Ríochta Aontaithe, saoránach Briotanach;
 (m) ciallaíonn ‘duine’ duine nádúrtha nó duine dlítheanach;
 (n) ciallaíonn ‘beart sláintíochta nó fíteashláintíochta’ aon bheart dá dtagraítear i mír 1
 d'Iarscríbhinn A a ghabhann le Comhaontú SPS;
 (o) ciallaíonn ‘tríú tír’ tír nó críoch atá lasmuigh de raon feidhme críochach an Chomhaontaithe
 seo;
 (p) ciallaíonn ‘Coinbhinsiún Vín maidir le Dlí na gConarthaí’ Coinbhinsiún Vín maidir le Dlí na
 gConarthaí, arna dhéanamh i Vín an 23 Bealtaine 1969; agus
 (q) ciallaíonn ‘EDT’ an Eagraíocht Dhomhanda Trádála.
 Airteagal OTH.2: Comhaontuithe EDT
 Chun críocha an Chomhaontaithe seo, déantar tagairt do Chomhaontuithe EDT mar a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘Comhaontú ar Thalmhaíocht’ an Comhaontú ar Thalmhaíocht, atá in Iarscríbhinn 1A
 a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (b) ciallaíonn ‘Comhaontú Frithdhumpála’ an Comhaontú maidir le hAirteagal VI den Chomhaontú
 Ginearálta um Tharaifí agus Trádáil a Chur chun Feidhme 1994;
 (c) ciallaíonn ‘GATS’ an Comhaontú Ginearálta maidir le Trádáil Seirbhísí, atá in Iarscríbhinn 1B a
 ghabhann le Comhaontú EDT;
 (d) ciallaíonn ‘GATT 1994’ an Comhaontú Ginearálta um Tharaifí agus Trádáil 1994, atá in
 Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (e) ciallaíonn ‘GPA’ an Comhaontú maidir le Soláthar Rialtais atá in Iarscríbhinn 4 a ghabhann le
 Comhaontú EDT74;
 72
 Ní áirítear leis sin daoine nádúrtha a bhfuil cónaí orthu sa chríoch dá dtagraítear in Airteagal
 FINPROV.1(3) [Raon Feidhme Críochach].
 73
 Áirítear freisin sa sainmhíniú ar dhuine nádúrtha daoine atá ina gcónaí go buan i bPoblacht na Laitvia
 nach saoránaigh iad de Phoblacht na Laitvia nó d’aon stát eile ach atá i dteideal, faoi dhlí Phoblacht na Laitvia,
 pas neamhshaoránach a fháil.
 74
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, tuigfear gurb é ‘GPA’ an GPA mar a leasaíodh é leis an bPrótacal lena
 leasaítear an Comhaontú maidir le Soláthar Rialtais, a rinneadh sa Ghinéiv an 30 Márta 2012.
 308
 ---pagebreak--- (f) ciallaíonn ‘Comhaontú maidir le Bearta Cosanta’ an Comhaontú maidir le Bearta Cosanta atá
 in Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (g) ciallaíonn ‘Comhaontú SCM’ an Comhaontú maidir le Fóirdheontais agus le Bearta
 Frithchúitimh, atá in Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (h) ciallaíonn ‘Comhaontú SPS’ an Comhaontú maidir le Bearta Sláintíochta agus
 Fíteashláintíochta a Chur i bhFeidhm, atá in Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (i) ciallaíonn ‘Comhaontú BTT’ an Comhaontú maidir le Bacainní Teicniúla ar an Trádáil, atá in
 Iarscríbhinn 1A a ghabhann le Comhaontú EDT;
 (j) ciallaíonn ‘Comhaontú TRIPS’ an Comhaontú maidir le Gnéithe de Chearta Maoine Intleachtúla
 a bhaineann le Trádáil, atá in Iarscríbhinn 1C a ghabhann le Comhaontú EDT; agus
 (k) ciallaíonn ‘Comhaontú EDT’ Comhaontú Marrakech lena mbunaítear an Eagraíocht
 Dhomhanda Trádála, arna dhéanamh an 15 Aibreán 1994.
 Airteagal OTH.3: Limistéar saorthrádála a bhunú
 Leis seo, bunaíonn na Páirtithe limistéar saorthrádála i gcomhréir le hAirteagal XXIV de GATT 1994
 agus le hAirteagal V de GATS.
 Airteagal OTH.4: An bhaint le Comhaontú EDT
 Dearbhaíonn na Páirtithe na cearta atá acu agus na hoibleagáidí atá orthu i leith a chéile faoi
 Chomhaontú EDT agus faoi chomhaontuithe eile a bhfuil siad ina bpáirtí iontu.
 Ní fhorléireofar aon ní dá bhfuil sa Chomhaontú seo mar ní a cheanglaíonn ar cheachtar Páirtí
 gníomhú ar bhealach atá ar neamhréir lena oibleagáidí faoi Chomhaontú EDT.
 Airteagal OTH.4a: Cásdlí EDT
 I léiriú agus i gcur i bhfeidhm fhorálacha na Coda seo, cuirfear san áireamh léirmhínithe ábhartha i
 dtuarascálacha ó phainéil EDT agus ón gComhlacht Achomhairc arna nglacadh ag Comhlacht um
 Réiteach Díospóidí EDT, chomh maith le léirmhínithe i ndámhachtainí eadrána faoin gChomhaontú
 um Réiteach Díospóidí.
 Airteagal OTH.5: Oibleagáidí a chomhlíonadh
 Glacfaidh gach Páirtí aon bheart ginearálta nó sonrach is gá chun a n-oibleagáidí faoin gCuid seo a
 chomhlíonadh, lena n-áirítear na bearta sin is gá chun a áirithiú go ndéanfaidh rialtais agus údaráis
 lárnacha, réigiúnacha nó áitiúla, chomh maith le comhlachtaí neamhrialtasacha, an Chuid seo a
 chomhlíonadh agus iad ag feidhmiú na cumhachtaí arna dtarmligean chucu.
 Airteagal OTH.7: Tagairtí do dhlíthe agus do Chomhaontuithe eile
 1. Mura sonraítear a mhalairt, i gcás ina ndéantar tagairt sa Chuid seo do dhlíthe agus do
 rialacháin de chuid Páirtí, tuigfear go mbeidh leasuithe ar na dlíthe agus na rialacháin sin san
 áireamh leo.
 309
 ---pagebreak--- 2. Mura sonraítear a mhalairt, i gcás ina ndéantar tagairt do chomhaontuithe idirnáisiúnta sa
 Chuid seo, nó ina ndéantar iad a ionchorprú sa Chuid seo, go hiomlán nó i bpáirt, tuigfear go mbeidh
 san áireamh leo leasuithe orthu nó a gcomhaontuithe comharba a thiocfaidh i bhfeidhm don dá
 Pháirtí ar dháta sínithe an Chomhaontaithe seo nó dá éis. Má thagann aon ábhar chun cinn maidir le
 forálacha na Coda seo a chur chun feidhme nó a chur i bhfeidhm mar thoradh ar na leasuithe sin nó
 ar na comhaontuithe comharba sin, féadfaidh na Páirtithe, ar iarraidh ó cheachtar Páirtí, dul i
 gcomhairle lena chéile d'fhonn réiteach sásúil a fháil don dá thaobh maidir leis an ábhar sin de réir
 mar is gá.
 Airteagal OTH.8: Cúraimí na Comhairle Comhpháirtíochta i gCuid a Dó
 Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta:
 (a) cinntí a ghlacadh chun an méid seo a leanas a leasú:
 (i) Caibidil a dó de Theideal I de Cheannteideal a haon de Chuid a dó [Rialacha
 Tionscnaimh] agus na hIarscríbhinní a ghabhann léi, i gcomhréir le hAirteagal ORIG.31
 [Leasú ar an gCaibidil seo agus ar na hIarscríbhinní a ghabhann léi];
 (ii) na socruithe a leagtar amach in Iarscríbhinní TBT-[XX] agus TBT-[ZZ] , i gcomhréir le
 hAirteagal TBT.9(8) [Comhar maidir le faireachas margaidh agus maidir le
 sábháilteacht agus comhlíontacht táirgí neamhbhia];
 (iii) Foscríbhinní A agus B, i gcomhréir le hAirteagal 2(3) [Sainmhínithe ar tháirgí, cleachtais
 agus próisis fíoneolaíochta] d’Iarscríbhinn TBT-5 [TRÁDÁIL I bhFÍON];
 (iv) Foscríbhinn C , i gcomhréir le hAirteagal 3(3) [Ceanglais deimhniúcháin maidir le
 hallmhairiú i gcríocha na bPáirtithe faoi seach] d’Iarscríbhinn TBT-5 [TRÁDÁIL I
 bhFÍON];
 (v) Foscríbhinní A, B, C agus D, i gcomhréir le hAirteagal 1 [Cuspóir agus raon feidhme]
 d’Iarscríbhinn TBT-4 [TÁIRGÍ ORGÁNACHA];
 (vi) Foscríbhinní 1 go 3, i gcomhréir le hAirteagal 1 [Sainmhínithe] agus le hAirteagal 2
 [Raon feidhme táirge Iarscríbhinn TBT-2 [TÁIRGÍ ÍOCSHLÁINTE];
 (vii) an Iarscríbhinn maidir le hOibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe, an Prótacal maidir le
 cúnamh riaracháin frithpháirteach in ábhair chustaim, an Prótacal maidir le calaois a
 chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha agus maidir le cúnamh frithpháirteach chun
 éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a aisghabháil, agus liosta na n-earraí
 a leagtar amach in Airteagal CUSTMS.16(2) [Cead isteach sealadach], i gcomhréir le
 hAirteagal CUSTMS.21 [Leasuithe];
 (viii) an Fhoroinn ábhartha faoi Roinn B d’IARSCRÍBHINN.PROC-1, i gcomhréir le hAirteagal
 PPROC.18 [Leasú ar Roinn B d’IARSCRÍBHINN.PROC-1];
 (ix) Iarscríbhinn ENER-1 [LIOSTAÍ D’EARRAÍ FUINNIMH, HIDREACARBÓIN AGUS
 AMHÁBHAIR], Iarscríbhinn ENER-2 [FÓIRDHEONTAIS FUINNIMH AGUS COMHSHAOIL]
 agus Iarscríbhinn ENER-3 [NEAMHFHEIDHM LE ROCHTAIN TRÍÚ PÁIRTÍ AGUS
 DÍCHUACHADH ÚINÉIREACHTA TRÍÚ PÁIRTÍ MAIDIR LE BONNEAGAR], i gcomhréir le
 hAirteagal ENER.31 [Cur chun feidhme éifeachtach agus leasuithe];
 310
 ---pagebreak--- (x) Mír 4 d’Airteagal LPFS.3.2 [Raon feidhme agus eisceachtaí] i gcomhréir leis an mír sin,
 an tríú habairt de mhír 2 d’Airteagal LPFS.3.3 [Seirbhísí ar mhaithe le leas eacnamaíoch
 poiblí] i gcomhréir leis an gceathrú habairt den mhír sin, mír 3 d’Airteagal LPFS.3.3
 [Seirbhísí leasa eacnamaíoch phoiblí] i gcomhréir leis an mír sin , Airteagal LPFS.3.5
 [Fóirdheontais choiscthe agus fóirdheontais faoi réir coinníollacha ] i gcomhréir le mír
 1 den Airteagal sin agus Airteagal LPFS11 [Téarnamh] i gcomhréir le mír 7 den
 Airteagal sin, de Chaibidil 3 [Rialú fóirdheontais];
 (xi) Airteagal FISH.10 [Báillcheantar Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí agus Oileán
 Mhanann], Airteagal FISH.11 [Tréimhsí fógra a bhaineann le táirgí iascaigh a allmhairiú
 agus a chur i dtír go díreach] agus aon fhoráil eile de Cheannteideal a Cúig [Iascach], i
 gcomhréir le hAirteagal FISH.10(4) [Báillcheantar Gheansaí, Báillcheantar Gheirsí agus
 Oileán Mhanann];
 (xii) Iarscríbhinní FISH.1, FISH.2 agus FISH.3, i gcomhréir le hAirteagal FISH.16(3) [An Coiste
 Speisialaithe um Iascach];
 (xiii) aon fhoráil, prótacal, foscríbhinn nó iarscríbhinn eile lena bhforáiltear go sainráite go
 bhféadfaí cinneadh den sórt sin a dhéanamh i gCuid a Dó den Chomhaontú seo.
 (b) cinntí a ghlacadh chun léirithe ar fhorálacha Chuid a Dó den Chomhaontú seo a eisiúint.
 Airteagal OTH.9: Cur i bhfeidhm geografach
 1. Beidh feidhm ag forálacha an Chomhaontaithe seo a bhaineann le cóireáil taraife earraí, lena
 n-áirítear rialacha tionscnaimh agus an chóireáil sin a chur ar fionraí go sealadach, i ndáil leis an
 Aontas, maidir leis na limistéir sin de chríoch chustaim an Aontais, mar a shainmhínítear in Airteagal
 4 de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle75, nach
 gcumhdaítear le hAirteagal FINPROV.1(a) [Raon feidhme críochach] de Chuid a Seacht [Forálacha
 críochnaitheacha].
 2. Gan dochar d’Airteagal FINPROV.1(2), (3) agus (4) [Raon Feidhme Críochach], beidh feidhm
 freisin ag cearta agus oibleagáidí na bPáirtithe faoin gCuid seo maidir leis na limistéir lastall
 d’fharraige teorann gach Páirtí, lena n-áirítear grinneall na farraige agus fo-ithir na farraige sin, a
 bhfeidhmíonn an Páirtí sin cearta ceannasacha nó dlínse orthu i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta
 lena n-áirítear Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir le Dlí na Farraige, arna dhéanamh i mBá
 Montego an 10 Nollaig 1982 agus a dhlíthe agus a rialacháin atá comhsheasmhach leis an dlí
 idirnáisiúnta76.
 3. Faoi réir na n-eisceachtaí atá i mír 4, beidh feidhm freisin ag Caibidlí 1 [NTMA], 2 [Rialacha
 Tionscnaimh] agus 5 [Custam agus éascú trádála] de Theideal IV [Trádáil in earraí] agus na Prótacail
 agus na hIarscríbhinní a ghabhann leis na Caibidlí sin, i ndáil leis an Ríocht Aontaithe, maidir leis na
 críocha dá dtagraítear in Airteagal FINPROV.1 (2)(a) [Raon feidhme críochach]. Chun na críche sin,
 measfar gur cuid de chríoch chustaim na Ríochta Aontaithe na críocha dá dtagraítear in Airteagal
 75
 Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Deireadh Fómhair 2013
 lena leagtar síos Cód Custaim an Aontais (IO L 269, 10.10.2013, lch. 1).
 76
 Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, don Aontas Eorpach, tuigfear gurb iad limistéir faoi seach Bhallstáit an
 Aontais Eorpaigh na limistéir lasmuigh d’fharraige teorann gach Páirtí.
 311
 ---pagebreak--- FINPROV.1 (2) [Raon feidhme críochach] . Beidh údaráis chustaim na gcríoch dá dtagraítear in
 Airteagal FINPROV.1(2) [Raon feidhme críochach] freagrach as na Caibidlí sin agus na Prótacail agus
 Iarscríbhinní a ghabhann leis na Caibidlí sin a chur i bhfeidhm agus a chur chun feidhme ina gcríocha
 faoi seach. Léifear tagairtí do “údarás custaim” sna forálacha sin dá réir sin. Maidir le hiarrataí agus
 teachtaireachtaí a dhéanfar faoi na Caibidlí sin, áfach, agus na Prótacail agus na hIarscríbhinní a
 ghabhann leis na Caibidlí sin, riarfaidh údarás custaim na Ríochta Aontaithe iad.
 4. Airteagal CUSTMS.9 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe] de Chaibidil 5 [Custaim agus éascú
 trádála] de Theideal IV [Trádáil in earraí] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó, IARSCRÍBHINN
 CUSTMS-1 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe] agus an Prótacal maidir le comhar riaracháin agus
 calaois a chomhrac i réimse na Cánach Breisluacha agus maidir le cúnamh frithpháirteach chun
 éilimh a bhaineann le cánacha agus dleachtanna a aisghabháil, ní bheidh feidhm aige i
 mBáillcheantar Gheirsí ná i mBáillcheantar Gheansaí.
 5. Beidh feidhm freisin ag Caibidlí 3 [SPS] agus 4 [TBT] de Theideal IV [Trádáil in earraí] de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó agus na hIarscríbhinní a ghabhann leis na Caibidlí sin, i ndáil leis
 an Ríocht Aontaithe, maidir leis na críocha dá dtagraítear in Airteagal FINPROV.1(2) [Raon feidhme
 críochach]. Beidh údaráis na gcríoch dá dtagraítear in Airteagal FINPROV.1(2) [Raon feidhme
 críochach] freagrach as na Caibidlí sin agus na hIarscríbhinní a ghabhann leis na Caibidlí sin a chur i
 bhfeidhm agus a chur chun feidhme ina gcríocha faoi seach agus léifear na tagairtí ábhartha dá réir
 sin. Maidir le hiarrataí agus teachtaireachtaí a dhéanfar faoi na Caibidlí sin, áfach, agus na
 hIarscríbhinní a ghabhann leis na Caibidlí sin, riarfaidh údaráis na Ríochta Aontaithe iad.
 6. Gan dochar d’Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh] agus Airteagal OTH.10 [Cuid a Dó a
 Fhoirceannadh] agus mura gcomhaontófar a mhalairt idir na Páirtithe, fanfaidh míreanna 3 go 5 den
 Airteagal seo i bhfeidhm go dtí an ceann is túisce díobh seo a leanas:
 (a) dul in éag tréimhse trí bliana tar éis fógra foirceanta a thabhairt i scríbhinn don Pháirtí eile; nó
 (b) an dáta a scoirfidh Airteagal FISH.10 [Rochtain ar uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar
 Gheirsí agus Oileán Mhanann], Airteagal FISH.11 [Tréimhsí fógra maidir le hallmhairiú agus cur
 i dtír díreach táirgí iascaigh] agus aon fhoráil eile de Cheannteideal Cúig [Iascach] a mhéid a
 bhaineann sí leis na socruithe dá bhforáiltear sna hAirteagail sin d’fheidhm a bheith acu.
 7. Chun críocha phointe (a) de mhír 6, féadfar fógra foirceanta a thabhairt maidir le ceann
 amháin nó níos mó de Bháillcheantar Gheansaí, de Bháillcheantar Gheirsí nó d’Oileán Mhanann agus
 leanfaidh míreanna 3 go 5 den Airteagal seo d’fheidhm a bheith acu maidir leis na críocha sin nár
 tugadh fógra foirceanta ina leith.
 8. Chun críocha phointe (b) de mhír 6, más rud é nach leanfaidh Airteagal FISH.10 [Rochtain ar
 uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann], Airteagal FISH.11
 [Tréimhsí fógra a bhaineann le hallmhairiú agus le cur i dtír dhíreach táirgí iascaigh] agus le haon
 fhoráil eile de Cheannteideal a Cúig [Iascach], a mhéid a bhaineann sé leis na socruithe dá
 bhforáiltear sna hAirteagail sin de bheith i bhfeidhm maidir le ceann amháin nó níos mó de
 Bháillcheantar Gheansaí, de Bháillcheantar Gheirsí agus d’Oileán Mhanann, leanfaidh míreanna 3 go
 5 den Airteagal seo de bheith i bhfeidhm sna críocha sin, agus fanfaidh Airteagal FISH.10 [Rochtain ar
 uiscí Bháillcheantar Gheansaí, Bháillcheantar Gheirsí agus Oileán Mhanann], Airteagal FISH.11
 [Tréimhsí fógra a bhaineann le hallmhairiú agus le cur i dtír dhíreach táirgí iascaigh] agus aon fhoráil
 eile de Cheannteideal a Cúig [Iascach] a mhéid a bhaineann sé leis na socruithe dá bhforáiltear sna
 hAirteagail sin de bheith i bhfeidhm ina leith sin.
 312
 ---pagebreak--- Airteagal OTH.10: Cuid a Dó a Fhoirceannadh
 Gan dochar d’Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Chuid seo a
 fhoirceannadh tráth ar bith trí fhógra i scríbhinn a thabhairt trí bhíthin bealaí taidhleoireachta. Sa
 chás sin, scoirfidh an Chuid seo de bheith i bhfeidhm an chéad lá den naoú mí tar éis dháta an
 fhógra. Ceannteideal a Ceathair [Comhordú na sóisialta slándála agus víosaí le haghaidh taisteal
 gearrthéarmach] agus an Prótacal maidir le Comhordú na Slándála Sóisialta , ní fhoirceannfar iad de
 bhun an Airteagail seo.
 313
 ---pagebreak--- CUID A TRÍ: FORFHEIDHMIÚ AN DLÍ AGUS COMHAR BREITHIÚNACH IN ÁBHAIR CHOIRIÚLA
 TEIDEAL I: FORÁLACHA GINEARÁLTA
 Airteagal LAW.GEN.1: Cuspóir
 1. Is é is cuspóir don Chuid seo foráil a dhéanamh maidir le forfheidhmiú an dlí agus comhar
 breithiúnach idir na Ballstáit agus institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais ar
 thaobh amháin, agus an Ríocht Aontaithe, ar an taobh eile, i ndáil le cionta coiriúla a chosc, a
 imscrúdú, a bhrath agus a ionchúiseamh agus le sciúradh airgid agus maoiniú sceimhlitheoireachta a
 chosc agus a chomhrac.
 2. Níl feidhm ag an gCuid seo ach maidir le forfheidhmiú an dlí agus comhar breithiúnach in
 ábhair choiriúla a tharlaíonn go heisiach idir an Ríocht Aontaithe, ar thaobh amháin, agus an tAontas
 agus na Ballstáit ar an taobh eile. Níl feidhm aige maidir le cásanna a thagann chun cinn idir na
 Ballstáit, nó idir na Ballstáit agus institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais, ná
 níl feidhm aige maidir le gníomhaíochtaí údarás a bhfuil freagrachtaí orthu an tslándáil náisiúnta a
 chosaint agus iad ag gníomhú sa réimse sin.
 Airteagal LAW.GEN.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘tríú tír’ tír seachas Stát;
 (b) ciallaíonn ‘catagóirí speisialta sonraí pearsanta’ sonraí pearsanta lena léirítear tionscnamh
 ciníoch nó eitneach, tuairimí polaitiúla, creideamh reiligiúnach nó fealsúnach, nó ballraíocht i
 gceardchumann, agus próiseáil sonraí géiniteacha agus sonraí bithmhéadracha chun duine
 nádúrtha a shainaithint go huathúil, sonraí a bhaineann leis an tsláinte nó sonraí a bhaineann
 le saol gnéis nó le gnéaschlaonadh duine nádúrtha;
 (c) ciallaíonn ‘sonraí géiniteacha’ na sonraí pearsanta uile a bhaineann le tréithe géiniteacha
 duine aonair, ar tréithe ó oidhreacht nó faighte iad, a thugann sainfhaisnéis faoi fhiseolaíocht
 nó sláinte an duine aonair sin, ar sonraí iad a fuarthas go háirithe mar thoradh ar anailís arna
 déanamh ar shampla bitheolaíoch a tugadh ón duine aonair atá i gceist;
 (d) ciallaíonn ‘sonraí bithmhéadracha’ sonraí pearsanta a eascraíonn as próiseáil theicniúil
 shonrach agus a bhaineann le saintréithe fisiciúla, fiseolaíocha nó iompraíochta duine
 nádúrtha, ar sonraí iad lena gceadaítear nó lena ndeimhnítear sainaithint uathúil an duine
 nádúrtha sin, amhail íomhánna den aghaidh nó sonraí dachtalascópacha;
 (e) ciallaíonn ‘próiseáil’ aon oibríocht nó aon tacar oibríochtaí a dhéantar ar shonraí pearsanta nó
 ar shraitheanna de shonraí pearsanta, trí mhodhanna uathoibrithe nó trí mhodhanna eile,
 amhail bailiú, taifeadadh, eagrú, struchtúrú, stóráil, oiriúnú nó athrú, aisghabháil, ceadú,
 úsáid, nochtadh trí tharchur, trí scaipeadh nó trí chur ar fáil ar bhealach eile, ailíniú nó
 comhcheangal, srianadh, léirscriosadh nó díothú;
 (f) ciallaíonn ‘sárú i ndáil le sonraí pearsanta’ sárú ar shlándáil as a dtagann díothú, cailleadh,
 athrú nó nochtadh neamhúdaraithe sonraí pearsanta a rinneadh a tharchur, a stóráil nó a
 phróiseáil ar bhealach eile, nó rochtain neamhúdaraithe ar na sonraí sin, bíodh sé sin de
 thaisme nó neamhdhleathach;
 314
 ---pagebreak--- (g) ciallaíonn ‘córas comhdúcháin’ aon tacar struchtúrtha sonraí pearsanta a bhfuil rochtain orthu
 de réir critéir shonracha, is cuma má tá an tacar sin láraithe, díláraithe nó scaipthe ar bhonn
 feidhmeach nó geografach;
 (h) ciallaíonn ‘an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach’ an
 Coiste faoin ainm sin a bhunaítear le hAirteagal INST.2 [Coistí].
 Airteagal LAW.GEN.3: Cearta an duine agus saoirsí bunúsacha a chosaint
 1. Is ar urraim sheanbhunaithe na bPáirtithe agus na mBallstát don daonlathas, don smacht
 reachta agus do chearta agus saoirsí bunúsacha daoine aonair a chosaint atá an comhar dá
 bhforáiltear sa Chuid seo bunaithe, lena n-áirítear mar atá leagtha amach i nDearbhú Uilechoiteann
 Chearta an Duine agus i gCoinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine, agus maidir lena thábhachtaí
 atá sé na cearta agus na saoirsí bunúsacha sa Choinbhinsiún sin a chur i bhfeidhm ar bhonn intíre.
 2. Ní bheidh d'éifeacht ag aon ní dá bhfuil sa Chuid seo go modhnófar an oibleagáid cearta
 bunúsacha agus prionsabail dlí a urramú mar a léirítear, go háirithe, sa Choinbhinsiún Eorpach um
 Chearta an Duine agus, i gcás an Aontais agus a Bhallstát, i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais
 Eorpaigh .
 Airteagal LAW.GEN.4: Sonraí pearsanta a chosaint
 8. Is ar ghealltanas seanbhunaithe na bPáirtithe ardleibhéal cosanta a áirithiú le haghaidh
 sonraí pearsanta atá an comhar sa Chuid seo bunaithe.
 9. Chun an ardleibhéal cosanta sin a léiriú, áiritheoidh na Páirtithe go mbeidh sonraí pearsanta
 a phróiseáiltear faoin gCuid seo faoi réir coimircí éifeachtacha i gcórais na bPáirtithe faoi seach, lena
 n-áirítear:
 (a) go ndéanfar sonraí pearsanta a phróiseáil go dleathach agus go cothrom i gcomhréir le
 prionsabail an íoslaghdaithe sonraí, an teorannaithe de réir cuspóra, an chruinnis agus an
 teorannaithe stórála;
 (b) ní cheadaítear próiseáil catagóirí speisialta sonraí pearsanta ach a mhéid is gá agus faoi réir
 coimircí iomchuí atá curtha in oiriúint do rioscaí sonracha na próiseála;
 (c) go n-áiritheofar leibhéal slándála is iomchuí don riosca a bhaineann leis an bpróiseáil trí
 bhearta ábhartha teicniúla agus eagraíochtúla, go háirithe a mhéid a bhaineann le catagóirí
 speisialta sonraí pearsanta a phróiseáil;
 (d) go dtabharfar cearta in-fhorfheidhmithe d'ábhair sonraí maidir le rochtain, ceartú agus
 léirscriosadh, faoi réir srianta féideartha dá bhforáiltear le dlíthe arb ionann iad agus bearta
 riachtanacha agus comhréireacha i sochaí dhaonlathach chun cuspóirí tábhachtacha a
 bhaineann le leas an phobail a chosaint;
 (e) i gcás sárú i ndáil le sonraí a chruthaíonn riosca do chearta agus do shaoirsí daoine nádúrtha,
 go dtabharfar fógra don údarás inniúil maoirseachta gan moill mhíchuí faoin sárú; i gcás inar
 dóchúil go mbeadh ardriosca do chearta agus do shaoirsí daoine nádúrtha mar thoradh ar an
 sárú, go dtabharfar fógra freisin do na hábhair sonraí, faoi réir srianta féideartha dá
 bhforáiltear le dlíthe arb ionann iad agus bearta riachtanacha agus comhréireacha i sochaí
 dhaonlathach chun cuspóirí tábhachtacha a bhaineann le leas an phobail a chosaint;
 315
 ---pagebreak--- (f) nach gceadófar aistrithe ar aghaidh chuig tríú tír ach amháin faoi réir coinníollacha agus
 coimircí atá iomchuí don aistriú lena n-áiritheofar nach mbainfear an bonn den leibhéal
 cosanta;
 (g) go n-áiritheoidh údaráis neamhspleácha go ndéanfar maoirseacht ar chomhlíonadh coimircí
 cosanta sonraí agus go bhforfheidhmeofar coimircí cosanta sonraí; agus
 (h) go dtabharfar cearta in-fhorfheidhmithe d'ábhair sonraí sásamh éifeachtach riaracháin nó
 sásamh breithiúnach éifeachtach a fháil i gcás ina ndéanfar sárú ar choimircí cosanta sonraí.
 10. Tabharfaidh an Ríocht Aontaithe, ar thaobh amháin, agus an tAontas, thar ceann aon cheann
 dá Ballstáit freisin, ar an taobh eile, fógra don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus
 um Chomhar Breithiúnach maidir leis na húdaráis mhaoirseachta atá freagrach as maoirseacht a
 dhéanamh ar chur chun feidhme na rialacha cosanta sonraí is infheidhme maidir le comhar faoin
 gCuid seo agus as comhlíonadh na rialacha sin a áirithiú. Oibreoidh údaráis mhaoirseachta i gcomhar
 le chéile chun a áirithiú go gcomhlíonfar an Chuid seo.
 11. Na forálacha maidir le cosaint sonraí pearsanta a leagtar amach sa Chuid seo, tá feidhm acu
 maidir le sonraí pearsanta a phróiseáil go hiomlán nó go páirteach trí mhodhanna uathoibrithe, agus
 maidir le sonraí pearsanta, ar cuid de chóras comhdúcháin iad nó atá beartaithe a bheith ina gcuid
 de chóras comhdúcháin, a phróiseáil trí mhodhanna eile seachas modhanna uathoibrithe.
 12. Tá an tAirteagal seo gan dochar do chur i bhfeidhm aon fhorálacha sonracha sa Chuid seo a
 bhaineann le sonraí pearsanta a phróiseáil.
 Airteagal LAW.GEN.5: Raon feidhme an chomhair i gcás nach bhfuil Ballstát rannpháirteach a
 thuilleadh i mbearta analógacha faoi dhlí an Aontais
 1. Tá feidhm ag an Airteagal seo má scoireann Ballstát de bheith rannpháirteach i bhforálacha
 de dhlí an Aontais a bhaineann le forfheidhmiú an dlí agus comhar breithiúnach in ábhair choiriúla
 atá analógach le forálacha ábhartha na Coda seo, nó má scoireann sé de chearta a bheith aige faoi
 na forálacha sin.
 2. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe fógra a thabhairt don Aontas i scríbhinn go bhfuil sé
 beartaithe aici scor d'fhorálacha ábhartha na Coda seo a oibriú i ndáil leis an mBallstát sin.
 3. Beidh feidhm ag fógra a thugtar faoi mhír 2 ar an dáta a shonraítear ann, ar dáta é nach
 luaithe ná an dáta a scoirfidh an Ballstát de bheith rannpháirteach i bhforálacha dhlí an Aontais nó a
 scoirfidh sé de chearta a bheith aige faoi fhorálacha dhlí an Aontais, dá dtagraítear i mír 1.
 4. Má thugann an Ríocht Aontaithe fógra faoin Airteagal seo go bhfuil sé ar intinn aici scor
 d'fhorálacha ábhartha na Coda seo a oibriú, tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an
 Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile chun a chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go
 dtabharfar aon chomhar arna thionscnamh faoin gCuid seo a ndéanfaidh an scor difear dó a
 thabhairt i gcrích ar dhóigh iomchuí. In aon chás, maidir leis na sonraí pearsanta uile a fhaightear trí
 chomhar faoi fhorálacha ábhartha na Coda seo sula scoirfidh siad de bheith ag feidhmiú, áiritheoidh
 na Páirtithe, tar éis éifeacht a bheith leis an scor, go gcoinneofar ar bun an leibhéal cosanta faoinar
 aistríodh na sonraí.
 5. Tabharfaidh an tAontas fógra i scríbhinn don Ríocht Aontaithe, trí bhealaí taidhleoireachta,
 maidir leis an dáta a bheidh an Ballstát rannpháirteach arís sna forálacha de dhlí an Aontais atá i
 gceist, nó maidir leis an dáta a bheidh cearta aige faoin dlí sin arís. Athbhunófar feidhmiú fhorálacha
 316
 ---pagebreak--- ábhartha na Coda seo ar an dáta sin nó, más déanaí ná sin é, ar an gcéad lá den mhí tar éis an lae a
 tugadh an fógra sin.
 6. Chun feidhmiú an Airteagail seo a éascú, cuirfidh an tAontas an Ríocht Aontaithe ar an eolas
 i gcás ina scoirfidh Ballstát de bheith rannpháirteach i bhforálacha de dhlí an Aontais a bhaineann le
 forfheidhmiú an dlí agus comhar breithiúnach in ábhair choiriúla atá analógach le forálacha ábhartha
 na Coda seo, nó má scoireann sé de chearta a bheith aige faoi na forálacha sin.
 TEIDEAL II: MALARTUITHE DNA, MÉARLOIRG AGUS SONRAÍ CLÁRÚCHÁIN FEITHICLE
 Airteagal LAW.PRUM.5: Cuspóir
 Is é cuspóir an Teidil seo comhar agus malartú faisnéise a bhunú go cómhalartach idir an Ríocht
 Aontaithe, ar thaobh amháin, agus na Ballstáit, ar an taobh eile, maidir le haistriú uathoibrithe
 próifílí DNA, sonraí dachtalascópacha agus sonraí clárúcháin feithicle náisiúnta áirithe.
 Airteagal LAW.PRUM.6: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘údarás forfheidhmithe dlí inniúil’ údarás póilíneachta intíre, údarás custaim intíre
 nó údarás eile intíre atá údaraithe leis an dlí baile cionta nó gníomhaíochtaí coiriúla a bhrath, a
 chosc agus a imscrúdú agus údarás a fheidhmiú agus bearta comhéigneacha a dhéanamh i
 gcomhthéacs gníomhaíochtaí den sórt sin; chun críocha an Teidil seo, ní údarás
 forfheidhmithe dlí inniúil iad gníomhaireachtaí, comhlachtaí ná aonaid eile a bhíonn ag déileáil
 go háirithe le saincheisteanna slándála náisiúnta;
 (b) ‘cuardach’ agus ‘comparáid’, dá dtagraítear in Airteagail LAW.PRUM.8 [Cuardach uathoibrithe
 ar phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [Comparáid uathoibrithe idir próifílí DNA], LAW.PRUM.12
 [Cuardach uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha] agus LAW.PRUM.17 [Bearta cur chun
 feidhme], is éard a chiallaíonn siad na nósanna imeachta lena suitear an bhfuil meaitseáil ann
 idir sonraí DNA nó sonraí dachtalascópacha atá curtha in iúl ag Stát amháin agus sonraí DNA
 nó sonraí dachtalascópacha atá stóráilte i mbunachair ceann amháin de chuid Stáit amháin,
 roinnt Stát, nó na Stáit eile uile;
 (c) ciallaíonn ‘cuardach uathoibrithe’, dá dtagraítear in Airteagal LAW.PRUM.15 [Sonraí clárúcháin
 feithicle a chuardach go huathoibríoch], nós imeachta rochtana ar líne chun bunachair sonraí
 de chuid Stáit amháin, roinnt Stát, nó na Stáit eile uile a cheadú;
 (d) ciallaíonn ‘cuid neamhchódaitheach de DNA’ réigiúin chrómasómacha nach sloinntear go
 géiniteach, i.e. nach eol go soláthraíonn siad aon airíonna feidhmiúla atá ag orgánach;
 (e) ciallaíonn ‘próifíl DNA’ cód litreacha nó uimhreacha a léiríonn tacar saintréithe aitheantais den
 chuid neamhchódaitheach de shampla DNA daonna a ndearnadh anailís air, i.e. an struchtúr
 móilíneach faoi leith ag na láithreacha éagsúla DNA (loci);
 (f) Ciallaíonn ‘sonraí tagartha DNA’ próifíl DNA agus uimhir thagartha; ní áireofar i sonraí tagartha
 DNA ach próifílí DNA a bhunófar ón gcuid neamhchódaithe de DNA agus uimhir thagartha; ní
 bheidh aon sonraí lenar féidir an t-ábhar sonraí a aithint go díreach i sonraí tagartha DNA;
 beidh sé le haithint gur sonraí tagartha nach bhfuil curtha i leith aon duine nádúrtha (próifílí
 DNA gan aithint) iad sonraí dá leithéid;
 317
 ---pagebreak--- (g) ciallaíonn ‘próifíl DNA thagartha’ próifíl DNA duine shainaitheanta;
 (h) ciallaíonn ‘próifíl DNA gan aithint’ an phróifíl DNA a fhaightear ó rianta a bhailítear le linn
 cionta coiriúla a imscrúdú agus a bhaineann le duine nach bhfuil sainaitheanta go fóill;
 (i) ciallaíonn ‘nóta’ marcáil Stáit ar phróifíl DNA ina bhunachar sonraí náisiúnta lena léirítear go
 raibh meaitseáil ann cheana féin don phróifíl DNA sin maidir le cuardach nó comparáid ag Stát
 eile;
 (j) ciallaíonn ‘sonraí dachtalascópacha’ íomhánna méarlorg, íomhánna de mhéarloirg
 neamhfhollasa, loirg dhearnan, loirg dhearnan neamhfhollasa agus teimpléid d'íomhánna den
 sórt sin (mionphointí códaithe), nuair a stóráiltear iad agus nuair a dhéileáiltear leo i
 mbunachar sonraí uathoibrithe;
 (k) ciallaíonn ‘sonraí tagartha DNA’ próifíl DNA agus uimhir thagartha; ní bheidh aon sonraí lenar
 féidir an t-ábhar sonraí a aithint go díreach i sonraí tagartha dachtalascópacha; ní mór sonraí
 tagartha dachtalascópacha nach bhfuil curtha i leith aon duine nádúrtha (sonraí
 dachtalascópacha gan aithint) a aithint mar shonraí den chineál sin;
 (l) ciallaíonn ‘sonraí clárúcháin feithicle’ an tacar sonraí mar a shonraítear i gCaibidil 3
 d’IARSCRÍBHINN LAW-1;
 (m) ciallaíonn “cás aonair”, dá dtagraítear in Airteagal LAW.PRUM.8(1) [Cuardach uathoibrithe ar
 phróifílí DNA], an dara habairt, Airteagal LAW.PRUM.12(1) [Cuardach uathoibrithe ar shonraí
 dachtalascópacha], an dara habairt agus Airteagal LAW.15(1) [Cuardach uathoibrithe ar
 shonraí clárúcháin feithicle], comhad aonair imscrúdaithe nó ionchúisimh; má tá níos mó ná
 próifíl DNA amháin, nó níos mó ná píosa amháin de shonraí dachtalascópacha nó de shonraí
 clárúcháin feithicle sa chomhad sin, féadfar iad a tharchur le chéile mar aon iarraidh amháin;
 (n) ciallaíonn ‘gníomhaíocht saotharlainne’ aon bheart a dhéantar i saotharlann ina ndéantar
 rianta ar ítimí a aimsiú agus a aisghabháil, chomh maith le fianaise fhóiréinseach maidir le
 próifílí DNA agus sonraí dachtalascópacha a fhorbairt, a anailísiú agus a léirmhíniú, d'fhonn
 tuairimí ó shaineolaithe a chur ar fáil nó fianaise fhóiréinseach a mhalartú;
 (o) ciallaíonn ‘torthaí gníomhaíochtaí saotharlainne’ aon aschur anailíseach agus aon léirmhíniú a
 bhfuil baint dhíreach acu leis;
 (p) ciallaíonn ‘soláthraí seirbhíse fóiréinseach’ aon eagraíocht phoiblí nó phríobháideach, a
 dhéanann gníomhaíochtaí saotharlainne fóiréinseacha, arna iarraidh sin ag údaráis
 forfheidhmithe dlí nó ag údaráis bhreithiúnacha inniúla;
 (q) ciallaíonn ‘comhlacht creidiúnaithe náisiúnta’ an t-aon chomhlacht amháin i Stát a dhéanann
 creidiúnú agus a bhfuil údarás aige chuige sin ón Stát.
 Airteagal LAW.PRUM.7: Comhaid anailíse DNA náisiúnta a bhunú
 1. Déanfaidh na Stáit comhaid anailíse DNA náisiúnta a oscailt agus a choimeád chun cionta
 coiriúla a imscrúdú.
 2. Chun an Teideal seo a chur chun feidhme, áiritheoidh na Stáit go mbeidh sonraí tagartha
 DNA ar fáil óna gcomhaid anailíse DNA náisiúnta dá dtagraítear i mír 1.
 318
 ---pagebreak--- 3. Dearbhóidh na Stáit na comhaid anailíse DNA náisiúnta ag a bhfuil feidhm ag Airteagail
 LAW.PRUM.7 [Comhaid anailíse DNA náisiúnta a bhunú] go LAW.PRUM.10 [Ábhar ceallach a bhailiú
 agus próifílí DNA a sholáthar] agus Airteagail LAW.PRUM.13 [Pointí teagmhála náisiúnta],
 LAW.PRUM.14 [Sonraí pearsanta breise agus faisnéis eile a sholáthar] agus LAW.PRUM. 17 [Bearta
 cur chun feidhme] agus na coinníollacha le haghaidh cuardach uathoibrithe dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.PRUM.8(1) [Cuardach uathoibrithe ar phróifílí DNA].
 Airteagal LAW.PRUM.8: Cuardach uathoibrithe ar phróifílí DNA
 1. Chun cionta coiriúla a imscrúdú, ceadóidh na Stáit do phointí teagmhála náisiúnta Stát eile
 dá dtagraítear in Airteagal LAW.PRUM.13 [Pointí teagmhála náisiúnta], rochtain a bheith acu ar na
 sonraí tagartha DNA ina gcomhaid anailíse DNA, in éineacht leis an gcumhacht cuardaigh
 uathoibrithe a dhéanamh trí phróifílí DNA a chur i gcomparáid le chéile. Ní fhéadfar cuardaigh a
 dhéanamh ach amháin i gcásanna aonair agus i gcomhréir le dlí baile an Stáit iarrthaigh.
 2. Má léiríonn cuardach uathoibrithe go meaitseálann an phróifíl DNA a soláthraíodh leis na
 próifílí DNA a iontráladh i gcomhad cuardaigh an Stáit is faighteoir iarrata, gheobhaidh pointe
 teagmhála náisiúnta an Stáit iarrthaigh, ar bhealach uathoibrithe, na sonraí tagartha DNA lenar
 aimsíodh meaitseáil. Mura féidir aon mheaitseáil a aimsiú, cuirfear é sin in iúl go huathoibríoch.
 Airteagal LAW.PRUM.9: Comparáid uathoibrithe idir próifílí DNA
 1. Chun cionta coiriúla a imscrúdú, déanfaidh na Stáit, trína bpointí teagmhála náisiúnta, próifílí
 DNA a bpróifílí DNA neamhaitheanta a chur i gcomparáid le gach próifíl DNA ó shonraí tagartha
 comhad anailíse DNA náisiúnta eile i gcomhréir le socruithe praiticiúla a nglactar go frithpháirteach
 leo idir na Stáit lena mbaineann. Soláthrófar próifílí DNA agus cuirfear i gcomparáid iad i bhfoirm
 uathoibrithe. Ní sholáthrófar próifílí DNA neamhaitheanta lena gcur i gcomparáid ach amháin má
 fhoráiltear dóibh faoi dhlí baile an Stáit iarrthaigh.
 2. Má mheasann Stát, de thoradh na comparáide dá dtagraítear i mír 1, go meaitseálann aon
 phróifíl DNA arna soláthar ag Stát eile le haon cheann de na próifílí atá ina chomhaid anailíse DNA,
 déanfaidh sé na sonraí tagartha DNA ar thángthas ar mheaitseáil leo a sholáthar gan mhoill do
 phointe teagmhála náisiúnta an Stáit eile sin.
 Airteagal LAW.PRUM.10: Ábhar ceallach a bhailiú agus próifílí DNA a sholáthar
 Más rud é, in imscrúduithe leanúnacha nó in imeachtaí coiriúla, nach bhfuil aon phróifíl DNA ar fáil
 do dhuine nádúrtha ar leith atá i láthair ar chríoch Stáit is faighteoir iarrata, cuirfidh an Stát is
 faighteoir iarrata cúnamh dlíthiúil ar fáil trí ábhar ceallach ón duine nádúrtha sin a bhailiú agus a
 scrúdú agus tríd an bpróifíl DNA a fuarthas a sholáthar don Stát iarrthach, más rud é:
 (a) go sonróidh an Stát iarrthach an cuspóir ar chuige a éilítear sin;
 (b) go dtaispeánfaidh an Stát iarrthach barántas nó ráiteas imscrúdaithe arna eisiúint ag an
 údarás inniúil, mar a cheanglaítear faoi dhlí baile an Stáit sin, lena léireofaí go gcomhlíonfaí na
 ceanglais maidir le hábhar ceallach a bhailiú agus a scrúdú dá mbeadh an duine nádúrtha lena
 mbaineann i láthair ar chríoch an Stáit iarrthaigh; agus
 (c) faoi dhlí an Stáit is faighteoir iarrata, go gcomhlíontar na ceanglais maidir le hábhar ceallach a
 bhailiú agus a scrúdú agus maidir leis an bpróifíl DNA a fuarthas a sholáthar.
 319
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.PRUM.11: Sonraí dachtalascópacha
 Chun an Teideal seo a chur chun feidhme, áiritheoidh na Stáit go mbeidh na sonraí tagartha
 dachtalascópacha ón gcomhad ar fáil do na córais uathoibrithe náisiúnta um shainaithint méarlorg
 arna mbunú chun cionta coiriúla a chosc agus a imscrúdú.
 Airteagal LAW.PRUM.12: Cuardach uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha
 1. Chun cionta coiriúla a chosc agus a imscrúdú, ceadóidh na Stáit do phointí teagmhála
 náisiúnta Stát eile, dá dtagraítear in Airteagal LAW.PRUM.13 [Pointí teagmhála náisiúnta], rochtain a
 bheith acu ar na sonraí tagartha sna córais uathoibrithe um shainaithint méarlorg atá bunaithe acu
 chun na críche sin, leis an gcumhacht cuardaigh uathoibrithe a dhéanamh trí shonraí
 dachtalascópacha a chur i gcomparáid le chéile. Ní fhéadfar cuardaigh a dhéanamh ach amháin i
 gcásanna aonair agus i gcomhréir le dlí baile an Stáit iarrthaigh.
 2. Déanfaidh pointe teagmhála náisiúnta an Stáit iarrthaigh dearbhú ar mheaitseáil idir sonraí
 dachtalascópacha agus sonraí tagartha atá i seilbh an Stáit is faighteoir iarrata trí bhíthin sholáthar
 uathoibrithe na sonraí tagartha a éilítear le haghaidh meaitseáil shoiléir.
 Airteagal LAW.PRUM.13: Pointí teagmhála náisiúnta
 1. Chun sonraí a sholáthar dá dtagraítear in Airteagail LAW.PRUM.8 [Cuardach uathoibrithe ar
 phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [Comparáid uathoibrithe idir próifílí DNA] agus LAW.PRUM.12
 [Cuardach uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha], ainmneoidh na Stáit pointí teagmhála
 náisiúnta.
 2. Maidir leis na Ballstáit, measfar gur pointí teagmhála náisiúnta chun críoch an Teidil seo iad
 na pointí teagmhála náisiúnta atá ainmnithe le haghaidh malartú sonraí den sórt sin.
 3. Beidh cumhachtaí na bpointí teagmhála náisiúnta faoi rialú ag an dlí baile is infheidhme.
 Airteagal LAW.PRUM.14: Sonraí pearsanta breise agus faisnéis eile a sholáthar
 Má léirítear leis na nósanna imeachta dá dtagraítear in Airteagail LAW.PRUM.8 [Cuardach
 uathoibrithe ar phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [Comparáid uathoibrithe idir próifílí DNA] agus
 LAW.PRUM.12 [Cuardach uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha] meaitseáil idir próifílí DNA nó
 sonraí dachtalascópacha, beidh soláthar na sonraí pearsanta breise atá ar fáil agus na faisnéise eile a
 bhaineann leis na sonraí tagartha faoi rialú dhlí baile an Stáit is faighteoir iarrata, lena n-áirítear na
 rialacha maidir le cúnamh dlíthiúil, gan dochar d'Airteagal LAW.PRUM.17(1) [Bearta cur chun
 feidhme].
 Airteagal LAW.PRUM.15: Sonraí clárúcháin feithicle a chuardach go huathoibríoch
 1. Chun cionta coiriúla a chosc agus a imscrúdú agus chun déileáil le cionta eile a thagann faoi
 dhlínse na gcúirteanna nó na seirbhíse ionchúisimh poiblí sa Stát iarrthach, agus chun an tslándáil
 phoiblí a chaomhnú, ceadóidh na Stáit do phointí teagmhála náisiúnta Stát eile, dá dtagraítear i mír
 2, rochtain a fháil ar na sonraí clárúcháin feithicle náisiúnta seo a leanas, agus beidh sé de
 chumhacht acu cuardaigh uathoibrithe a dhéanamh i gcásanna ar leith:
 (a) sonraí a bhaineann le húinéirí nó le hoibreoirí; agus
 (b) sonraí a bhaineann le feithiclí.
 320
 ---pagebreak--- 2. Ní fhéadfar cuardaigh a dhéanamh faoi mhír 1 ach le huimhir fonnaidh iomlán nó le huimhir
 chlárúcháin iomlán agus i gcomhréir le dlí baile an Stáit is cuardaitheoir.
 3. Chun sonraí a sholáthar dá dtagraítear i mír 1, ainmneoidh na Stáit pointe teagmhála
 náisiúnta le haghaidh iarrataí isteach. Beidh cumhachtaí na bpointí teagmhála náisiúnta faoi rialú ag
 an dlí baile is infheidhme.
 Airteagal LAW.PRUM.16: Creidiúnú soláthraithe seirbhísí fóiréinseacha a dhéanann gníomhaíochtaí
 saotharlainne
 1. Áiritheoidh na Stáit go bhfuil a soláthraithe seirbhíse fóiréinseacha a dhéanann
 gníomhaíochtaí saotharlainne creidiúnaithe ag comhlacht creidiúnaithe baile mar sholáthraithe a
 chomhlíonann EN ISO/IEC 17025.
 2. Áiritheoidh gach Stát go n-aithneoidh na húdaráis atá freagrach as cionta coiriúla a chosc, a
 bhrath agus a imscrúdú go mbeidh torthaí soláthraithe seirbhíse fóiréinseacha creidiúnaithe a
 dhéanann gníomhaíochtaí saotharlainne i Stáit eile chomh hiontaofa céanna le torthaí soláthraithe
 seirbhíse fóiréinseacha náisiúnta a dhéanann gníomhaíochtaí saotharlainne atá creidiúnaithe do EN
 ISO/IEC 17025.
 3. Ní dhéanfaidh údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe cuardaigh ná comparáid uathoibrithe de
 réir Airteagail LAW.PRUM.8 [Cuardach uathoibrithe ar phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [Comparáid
 uathoibrithe idir próifílí DNA] agus LAW.PRUM.12 [Cuardach uathoibrithe ar shonraí
 dachtalascópacha] sula mbeidh na bearta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo curtha chun
 feidhme agus curtha i bhfeidhm ag an Ríocht Aontaithe.
 4. Ní dhéanann míreanna 1 ná 2 difear do rialacha náisiúnta maidir le measúnú breithiúnach ar
 fhianaise.
 5. Déanfaidh an Ríocht Aontaithe téacs na bpríomhfhorálacha a glacadh chun forálacha an
 Airteagail seo a chur chun feidhme agus a chur i bhfeidhm a chur in iúl don Choiste Speisialaithe um
 Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach.
 Airteagal LAW.PRUM.17: Bearta cur chun feidhme
 1. Chun críocha an Teidil seo, cuirfidh na Stáit gach catagóir sonraí ar fáil le haghaidh cuardaigh
 agus comparáide d’údaráis forfheidhmithe dlí inniúla Stát eile faoi choinníollacha a bheidh
 comhionann leis na coinníollacha faoina bhfuil siad ar fáil d’údaráis forfheidhmithe dlí inniúla
 náisiúnta lena gcuardach agus lena gcur i gcomparáid le chéile. Chun na gcríoch a chumhdaítear sa
 Teideal seo, soláthróidh na Ballstáit sonraí pearsanta breise atá ar fáil agus faisnéis eile a bhaineann
 leis na sonraí tagartha dá dtagraítear in Airteagal LAW.PRUM.14 [Sonraí pearsanta breise agus
 faisnéis eile a sholáthar] d'údaráis inniúla Stát eile faoi na coinníollacha céanna a thabharfadh siad
 d'údaráis náisiúnta.
 2. Chun na nósanna imeachta dá dtagraítear in Airteagail LAW.PRUM.8 [Cuardach uathoibrithe
 ar phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [Comparáid uathoibrithe idir próifílí DNA], LAW.PRUM.12 [Cuardach
 uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha] agus LAW.PRUM.15 [Sonraí clárúcháin feithicle a
 chuardach go huathoibríoch] a chur chun feidhme, leagtar síos sonraíochtaí teicniúla agus nós
 imeachta in IARSCRÍBHINN LAW-1.
 321
 ---pagebreak--- 3. Beidh feidhm freisin ag na dearbhuithe arna ndéanamh ag na Ballstáit i gcomhréir le Cinntí
 2008/615/CGB77 agus 2008/616/CGB78 ón gComhairle maidir lena gcaidreamh leis an Ríocht
 Aontaithe.
 Airteagal LAW.PRUM.18: Meastóireacht ex-ante
 1. Chun a fhíorú ar chomhlíon an Ríocht Aontaithe na coinníollacha a leagtar amach in
 Airteagal LAW.PRUM.17 [Bearta cur chun feidhme] agus in IARSCRÍBHINN LAW-1, déanfar cuairt
 mheastóireachta agus triail phíolótach, a mhéid is gá de réir IARSCRÍBHINN LAW-1, maidir leis an
 Ríocht Aontaithe, agus is faoi choinníollacha agus socruithe is inghlactha ag an Ríocht Aontaithe a
 dhéanfar sin. In aon chás, déanfar triail phíolótach a reáchtáil i ndáil le cuardach sonraí faoi Airteagal
 LAW.PRUM.15 [Sonraí clárúcháin feithicle a chuardach go huathoibríoch].
 2. Ar bhonn tuarascáil fhoriomlán mheastóireachta agus, más infheidhme, ar bhonn na trialach
 píolótaí de réir mar a thagraítear di i mír 1, cinnfidh an tAontas an dáta nó na dátaí óna bhféadfaidh
 na Ballstáit sonraí pearsanta a sholáthar don Ríocht Aontaithe de bhun an Teidil seo.
 3. Go dtí go mbeidh toradh ar an meastóireacht dá dtagraítear i mír 1, ó dháta theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, féadfaidh na Ballstáit sonraí pearsanta dá dtagraítear in Airteagail
 LAW.PRUM.8 [Cuardach uathoibrithe ar phróifílí DNA], LAW.PRUM.9 [comparáid uathoibrithe idir
 próifílí DNA], LAW.PRUM.12 [Cuardach uathoibrithe ar shonraí dachtalascópacha] agus
 LAW.PRUM.14 [Sonraí pearsanta breise agus faisnéis eile a sholáthar] go dtí an dáta nó na dátaí a
 chinnfidh an tAontas i gcomhréir le mír 2 den Airteagal seo, ach tráth nach faide ná naoi mí tar éis
 theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an
 Dlí agus um Chomhar Breithiúnach síneadh nach faide ná naoi mí a chur leis an tréimhse sin uair
 amháin.
 Airteagal LAW.PRUM.19: Fionraí agus dífheidhmiú
 1. I gcás ina measann an tAontas gur gá an Teideal seo a leasú, toisc go leasaítear reachtaíocht
 de chuid an Aontais a bhaineann leis an ábhar a rialaítear leis an Teideal seo, nó go bhfuil sé á leasú
 go substaintiúil, féadfaidh sé fógra a thabhairt don Ríocht Aontaithe dá réir sin d'fhonn teacht ar
 chomhaontú maidir le leasú foirmiúil ar an gComhaontú seo i ndáil leis an Teideal seo. Tar éis fógra
 den sórt sin a fháil, rachaidh na Páirtithe i mbun comhairliúcháin.
 2. Más rud é, laistigh de 9 mí tar éis an fógra sin a fháil, nach mbeidh comhaontú lena
 leasaítear an Teideal seo tugtha i gcrích ag na Páirtithe, féadfaidh an tAontas cinneadh a dhéanamh
 cur i bhfeidhm an Teidil seo nó cur i bhfeidhm aon fhorála de a chur ar fionraí ar feadh tréimhse suas
 go 9 mí. Roimh dheireadh na tréimhse sin, féadfaidh na Páirtithe teacht ar chomhaontú maidir leis
 an bhfionraí a fhadú go ceann tréimhse breise suas go dtí 9 mí. Más rud é, faoi dheireadh na
 tréimhse fionraí, nach mbeidh an comhaontú lena leasaítear an Teideal seo tugtha i gcrích ag na
 Páirtithe, scoirfidh a fhorálacha d'fheidhm a bheith acu ar an gcéad lá den mhí tar éis don tréimhse
 77
 Cinneadh 2008/615/CGB ón gComhairle an 23 Meitheamh 2008 maidir le dlús a chur le comhar
 trasteorann, go háirithe chun an sceimhlitheoireacht agus an choireacht trasteorann a chomhrac (IO L 210,
 6.8.2008, lch. 1).
 78
 Cinneadh 2008/616/CGB ón gComhairle an 23 Meitheamh 2008 maidir le cur chun feidhme
 Chinneadh 2008/615/CGB maidir le dlús a chur le comhar trasteorann, go háirithe chun an sceimhlitheoireacht
 agus an choireacht trasteorann a chomhrac (IO L 210, 6.8.2008, lch. 12).
 322
 ---pagebreak--- fionraí dul in éag, ach amháin má chuireann an tAontas in iúl don Ríocht Aontaithe nach bhfuil aon
 leasú ar an Teideal seo á lorg aici a thuilleadh. Sa chás sin, athbhunófar forálacha an Teidil seo.
 3. Má thugann an Ríocht Aontaithe fógra faoin Airteagal seo go bhfuil sé ar intinn aici scor
 d'fhorálacha ábhartha an Teidil seo a oibriú, tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an
 Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile chun a chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go
 dtabharfar aon chomhar arna thionscnamh faoin Teideal seo a ndéanfaidh an scor difear dó a
 thabhairt i gcrích ar dhóigh iomchuí. Más rud é, faoi dheireadh na tréimhse fionraí, nach mbeidh
 réiteach bainte amach ag na Páirtithe maidir leis an Teideal seo, scoirfidh sé d'fheidhm a bheith aige
 ar an gcéad lá den mhí tar éis don tréimhse fionraí dul in éag, mura gcuirfidh an Páirtí a thug fógra in
 iúl don Pháirtí eile gur mian leis an fógra a tharraingt siar.
 TEIDEAL III: SONRAÍ I DTAIFEAD AINMNEACHA PAISINÉIRÍ A AISTRIÚ AGUS A PHRÓISEÁIL
 Airteagal LAW.PNR.18: Raon feidhme
 1. Leagtar síos sa Teideal seo rialacha faoina bhféadfar sonraí i dtaifid ainmneacha paisinéirí
 (PNR) a aistriú chuig Údaráis Inniúla na Ríochta Aontaithe agus faoina bhféadfaidh siad iad a
 phróiseáil agus a úsáid i gcás eitiltí idir an tAontas agus an Ríocht Aontaithe, agus leagtar amach inti
 na bearta cosanta i ndáil leis sin.
 2. Beidh feidhm ag an Teideal seo maidir le haeriompróirí a oibríonn eitiltí paisinéirí idir an
 tAontas agus an Ríocht Aontaithe.
 3. Beidh feidhm ag an Teideal seo freisin maidir le haeriompróirí a dhéanann sonraí a
 ionchorprú nó a stóráil san Aontas agus a oibríonn eitiltí paisinéirí chuig an Ríocht Aontaithe nó ón
 Ríocht Aontaithe.
 4. Foráiltear leis an Teideal seo freisin do chomhar póilíneachta agus breithiúnach in ábhair
 choiriúla idir an Ríocht Aontaithe agus an tAontas maidir le sonraí PNR.
 Airteagal LAW.PNR.19: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘aeriompróir’ gnóthas aeriompair a bhfuil ceadúnas bailí oibríochta nó a choibhéis
 aige lena gceadaítear dó paisinéirí a iompar d'aer idir an Ríocht Aontaithe agus an tAontas;
 (b) ciallaíonn ‘taifead ainmneacha paisinéirí’ (‘PNR’) taifead de riachtanais taistil gach paisinéara
 ina bhfuil an fhaisnéis is gá chun go bhféadfar áirithintí a phróiseáil agus a rialú tríd an áirithint
 agus trí na haeriompróirí rannpháirteacha le haghaidh gach turas a chuireann aon duine in
 áirithe nó a chuirtear in áirithe thar a cheann, cibé acu atá sé i gcórais áirithinte, sna córais
 rialaithe imeachta a úsáidtear chun paisinéirí a sheiceáil isteach in eitiltí, nó córais
 chomhionanna lena soláthraítear na feidhmiúlachtaí céanna; go sonrach, mar a úsáidtear sa
 Theideal seo, is éard atá i sonraí PNR na heilimintí a leagtar amach in IARSCRÍBHINN LAW-2;
 (c) ciallaíonn ‘Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe’ údarás na Ríochta Aontaithe atá freagrach as
 sonraí PNR a fháil agus a phróiseáil faoin gComhaontú seo; má tá níos mó ná údarás inniúil
 amháin ag an Ríocht Aontaithe, soláthróidh sí saoráid fuinneoige aonair do shonraí paisinéirí
 trínar féidir le haeriompróirí sonraí PNR a aistriú chuig pointe iontrála aonair don tarchur
 sonraí agus ainmneoidh sí pointe teagmhála aonair chun iarrataí a fháil agus a dhéanamh faoi
 Airteagal LAW.PNR.22 [Comhar póilíneachta agus breithiúnach];
 323
 ---pagebreak--- (d) ciallaíonn ‘Aonaid um fhaisnéis faoi phaisinéirí’ (‘PIUnna’) na hAonaid arna mbunú nó arna n-
 ainmniú ag na Ballstáit atá freagrach as sonraí PNR a ghlacadh agus a phróiseáil;
 (e) ciallaíonn ‘sceimhlitheoireacht’ aon chion a liostaítear in IARSCRÍBHINN LAW-7;
 (f) Ciallaíonn ‘coir thromchúiseach’ aon chion is inphionóis le pianbhreith choimeádta nó le hordú
 coinneála go ceann uastréimhse trí bliana ar a laghad faoi dhlí baile na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal LAW.PNR.20: Airteagal LAW.PNR.20 Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR
 1. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go ndéanfar sonraí PNR a fhaightear de bhun an Teidil seo a
 phróiseáil chun cionta sceimhlitheoireachta nó coireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a
 imscrúdú nó a ionchúiseamh agus chun maoirseacht a dhéanamh ar phróiseáil sonraí PNR agus chun
 an méid sin amháin a dhéanamh laistigh de na téarmaí a leagtar amach sa Chomhaontú seo.
 2. I gcásanna eisceachtúla, féadfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí PNR a
 phróiseáil i gcás inar gá chun leasanna ríthábhachtacha aon duine nádúrtha a chosaint, amhail sna
 cásanna seo a leanas:
 (a) riosca báis nó mórdhíobhála; nó
 (b) riosca suntasach don tsláinte phoiblí, go háirithe mar a aithnítear faoi chaighdeáin atá
 aitheanta go hidirnáisiúnta.
 3. Féadfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí PNR a phróiseáil freisin ar bhonn cás ar
 chás i gcás ina n-éileoidh cúirt nó binse riaracháin de chuid na Ríochta Aontaithe sonraí ábhartha
 PNR a nochtadh in imeacht a bhaineann go díreach le cuspóir faoi mhír 1.
 Airteagal LAW.PNR.21: A áirithiú go gcuirtear sonraí PNR ar fáil
 1. Áiritheoidh an tAontas nach gcuirfear cosc ar aeriompróirí sonraí PNR a aistriú chuig Údarás
 Inniúil na Ríochta Aontaithe de bhun an Teidil seo.
 2. Áiritheoidh an tAontas go bhféadfaidh aeriompróirí sonraí PNR a aistriú chuig údarás inniúil
 na Ríochta Aontaithe trí ghníomhairí údaraithe a ghníomhaíonn thar ceann aeriompróra agus faoi
 fhreagracht aeriompróra de bhun an Teidil seo.
 3. Ní cheanglóidh an Ríocht Aontaithe ar aeriompróir eilimintí de shonraí PNR a chur ar fáil
 nach bhfuil bailithe cheana nó nach bhfuil i seilbh an aeriompróra cheana féin chun críoch áirithinte.
 4. Scriosfaidh an Ríocht Aontaithe aon sonraí arna n-aistriú ag aeriompróir chuici de bhun an
 Teidil seo a luaithe a gheobhaidh sí iad, mura mbeidh an eilimint sonraí sin liostaithe in
 IARSCRÍBHINN LAW-2.
 Airteagal LAW.PNR.22: Comhar póilíneachta agus breithiúnach
 1. Roinnfidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe le Europol nó le Eurojust, laistigh de raon
 feidhme a sainorduithe faoi seach, nó le PIUnna na mBallstát, gach faisnéis anailíseach ábhartha
 agus iomchuí ina mbeidh sonraí PNR chomh luath agus is féidir i gcásanna sonracha nuair is gá chun
 sceimhlitheoireacht nó coireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú nó a ionchúiseamh.
 324
 ---pagebreak--- 2. Ar iarraidh ó Europol nó ó Eurojust, laistigh de raon feidhme a sainorduithe faoi seach, nó ó
 PIU Ballstáit, roinnfidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí PNR, torthaí próiseála na sonraí sin,
 nó faisnéis anailíseach ina bhfuil sonraí PNR, i gcásanna sonracha nuair is gá chun
 sceimhlitheoireacht nó coireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú nó a ionchúiseamh.
 3. Déanfaidh PIUnna na mBallstát gach faisnéis anailíseach ábhartha agus iomchuí ina mbeidh
 sonraí PNR a roinnt le húdarás inniúil na Ríochta Aontaithe a luaithe is féidir i gcásanna sonracha
 nuair is gá chun sceimhlitheoireacht nó coireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú nó a
 ionchúiseamh.
 4. Ar iarraidh ó údarás inniúil na Ríochta Aontaithe, roinnfidh PIUnna na mBallstát sonraí PNR,
 torthaí próiseála na sonraí sin, nó faisnéis anailíseach ina bhfuil sonraí PNR, i gcásanna sonracha
 nuair is gá chun sceimhlitheoireacht nó coireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú nó a
 ionchúiseamh.
 5. Áiritheoidh na Páirtithe go roinnfear an fhaisnéis dá dtagraítear i míreanna 1 go 4 i
 gcomhréir le comhaontuithe agus socruithe maidir le forfheidhmiú an dlí nó comhroinnt faisnéise
 idir an Ríocht Aontaithe agus Europol, Eurojust, nó an Ballstát lena mbaineann. Go háirithe, déanfar
 faisnéis a mhalartú le Europol faoin Airteagal seo tríd an mbealach slán cumarsáide chun faisnéis a
 mhalartú trí Europol.
 6. Áiritheoidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe agus PIUnna na mBallstát nach roinnfear ach
 an t-íosmhéid sonraí PNR is gá faoi mhíreanna 1 go 4.
 Airteagal LAW.PNR.23: Neamh‐idirdhealú
 Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go mbeidh feidhm ag na coimircí is infheidhme maidir le próiseáil
 sonraí PNR maidir le gach duine nádúrtha ar bhonn comhionann gan idirdhealú a dhéanamh nach
 bhfuil bonn cirt oibiachtúil leis.
 Airteagal LAW.PNR.24: Catagóirí speisialta sonraí pearsanta a úsáid
 Toirmiscfear aon phróiseáil ar chatagóirí speisialta sonraí pearsanta faoin Teideal seo. A mhéid a
 bheidh catagóirí speisialta de shonraí pearsanta san áireamh in aon sonraí PNR a aistrítear chuig
 Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe, déanfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe na sonraí sin a
 scriosadh láithreach.
 Airteagal LAW.PNR.25: Slándáil agus sláine sonraí
 1. Cuirfidh an Ríocht Aontaithe bearta rialála, nós imeachta nó teicniúla chun feidhme chun
 sonraí PNR a chosaint ar rochtain, próiseáil nó caillteanas de thaisme, neamhdhleathach nó
 neamhúdaraithe.
 2. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe fíorú comhlíontachta agus cosaint, slándáil, rúndacht agus
 sláine na sonraí. I dtaca leis sin, déanfaidh an Ríocht Aontaithe:
 (a) nósanna imeachta criptiúcháin, údaraithe agus doiciméadaithe a chur i bhfeidhm maidir le
 sonraí PNR;
 (b) rochtain ar shonraí PNR a theorannú go hoifigigh údaraithe;
 325
 ---pagebreak--- (c) sonraí PNR a choinneáil i dtimpeallacht fhisiceach shlán a chosnaítear le rialuithe rochtana;
 agus
 (d) sásra a bhunú lena n-áiritheofar go ndéanfar cuardaigh ar shonraí PNR ar bhealach a bheidh i
 gcomhréir le hAirteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR].
 3. Má dhéantar sonraí PNR duine nádúrtha a rochtain nó a nochtadh gan údarú, déanfaidh an
 Ríocht Aontaithe bearta chun an duine nádúrtha sin a chur ar an eolas, chun an riosca díobhála a
 mhaolú, agus chun gníomhaíocht feabhais a dhéanamh.
 4. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go gcuirfidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe an Coiste
 Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach ar an eolas go pras faoi aon
 teagmhas suntasach maidir le rochtain, próiseáil nó cailleadh sonraí PNR de thaisme, go
 neamhdhleathach nó go neamhúdaraithe.
 5. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go bhfuil aon sárú ar shlándáil sonraí, go háirithe aon sárú a
 mbeidh scriosadh de thaisme nó go neamhdhleathach nó cailleadh, athrú, nochtadh nó rochtain
 neamhúdaraithe de thaisme, nó próiseáil neamhdhleathach d'aon chineál mar thoradh air, faoi réir
 bearta ceartaitheacha éifeachtacha athchomhairleacha a bhféadfadh smachtbhannaí a bheith san
 áireamh leo.
 Airteagal LAW.PNR.26: Trédhearcacht agus fógra a thabhairt do phaisinéirí
 1. Cuirfidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe an méid seo a leanas ar fáil ar a shuíomh
 gréasáin:
 (a) liosta den reachtaíocht lena n-údaraítear bailiú sonraí PNR;
 (b) an cuspóir/na cuspóirí atá le bailiú sonraí PNR;
 (c) an bealach ina ndéanfar sonraí PNR a chosaint;
 (d) an modh agus an méid a fhéadfar na sonraí PNR a nochtadh;
 (e) faisnéis maidir leis na cearta rochtana, ceartúcháin, nodaireachta agus sásaimh; agus
 (f) faisnéis teagmhála le haghaidh fiosrúchán.
 2. Oibreoidh na Páirtithe le tríú páirtithe leasmhara, amhail an tionscal eitlíochta agus
 aerthaistil, chun trédhearcacht a chur chun cinn, tráth na háirithinte, maidir leis na cuspóirí atá le
 sonraí PNR a bhailiú, a phróiseáil agus a úsáid, agus maidir leis an gcaoi le rochtain, ceartú agus
 sásamh a iarraidh. Cuirfidh aeriompróirí faisnéis shoiléir fhóinteach ar fáil do phaisinéirí maidir le
 haistriú sonraí PNR faoin Teideal seo, lena n-áirítear an t-údarás a gheobhaidh an fhaisnéis, maidir le
 cuspóir an aistrithe agus an ceart rochtain agus leasú ar shonraí pearsanta an phaisinéara a aistríodh
 a iarraidh ar an údarás a gheobhaidh an fhaisnéis.
 3. I gcás inar úsáideadh sonraí PNR arna gcoinneáil i gcomhréir le hAirteagal LAW.PNR.28
 [Sonraí PNR a choinneáil] faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.29
 [Coinníollacha maidir le húsáid sonraí PNR] nó inar nochtadh iad i gcomhréir le hAirteagal
 LAW.PNR.31 [Nochtadh laistigh den Ríocht Aontaithe] nó le hAirteagal LAW.PNR.32 [Nochtadh
 lasmuigh den Ríocht Aontaithe], tabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra do na paisinéirí lena
 mbaineann i scríbhinn, ar bhonn aonair agus laistigh de thréimhse ama réasúnach a luaithe nach
 326
 ---pagebreak--- mbeidh baol ann a thuilleadh go gcuirfear imscrúdaithe údaráis an Rialtais i gcontúirt leis an bhfógra
 sin a mhéid a bheidh sonraí teagmhála ábhartha na bpaisinéirí ar fáil nó a mhéid ar féidir iad a
 aisghabháil agus iarrachtaí réasúnacha á gcur san áireamh. Áireofar san fhógra faisnéis faoin gcaoi ar
 féidir leis an duine nádúrtha lena mbaineann sásamh riaracháin nó breithiúnach a lorg.
 Airteagal LAW.PNR.27: Próiseáil uathoibrithe ar shonraí PNR
 1. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go mbeidh aon phróiseáil uathoibrithe ar shonraí PNR
 bunaithe ar shamhlacha agus ar chritéir réamhbhunaithe atá neamh-idirdhealaitheach, sonrach agus
 iontaofa chun a chur ar chumas Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe an méid seo a leanas a
 dhéanamh:
 (a) cairt a thabhairt do thorthaí lena ndírítear ar dhaoine nádúrtha a d’fhéadfadh a bheith faoi
 amhras réasúnach go bhfuil siad páirteach sa sceimhlitheoireacht nó sa choireacht
 thromchúiseach nó go bhfuil siad rannpháirteach sa sceimhlitheoireacht nó sa choireacht
 thromchúiseach; nó
 (b) in imthosca eisceachtúla, cosaint a thabhairt do leasanna ríthábhachtacha aon duine nádúrtha
 mar a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20(2) [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR].
 2. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go mbeidh na bunachair sonraí lena gcuirfear sonraí PNR i
 gcomparáid iontaofa, cothrom le dáta agus teoranta do na bunachair sin a úsáideann an Ríocht
 Aontaithe i ndáil leis na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid
 sonraí PNR].
 3. Ní dhéanfaidh an Ríocht Aontaithe aon chinneadh a dhéanfaidh difear suntasach do dhuine
 nádúrtha ar bhonn próiseáil uathoibrithe ar shonraí PNR amháin.
 Airteagal LAW.PNR.28: Sonraí PNR a choinneáil
 1. Ní choinneoidh an Ríocht Aontaithe sonraí PNR ar feadh tréimhse níos faide ná cúig bliana
 ón dáta a gheobhaidh sí na sonraí PNR.
 2. Ar dhul in éag don tréimhse sé mhí tar éis na sonraí PNR dá dtagraítear i mír 1 a aistriú,
 déanfar na sonraí PNR uile a dhíphearsantú trí na heilimintí sonraí seo a leanas a cheilt lena
 bhféadfaí an paisinéir a mbaineann na sonraí PNR sin leis a shainaithint go díreach:
 (a) ainm(neacha), lena n-áirítear ainmneacha paisinéirí eile ar an Taifead Ainmneacha Paisinéirí
 agus líon na bpaisinéirí ar an Taifead Ainmneacha Paisinéirí agus iad ag taisteal le chéile;
 (b) seoladh, uimhir theileafóin agus faisnéis teagmhála leictreonach an phaisinéara, na ndaoine a
 chuir an eitilt in áirithe don phaisinéir, na ndaoine trína bhféadfar teagmháil a dhéanamh leis
 an bpaisinéir aeir agus na ndaoine a gcuirfear ar an eolas iad i gcás éigeandála;
 (c) gach faisnéis íocaíochta agus bhilleála atá ar fáil sa mhéid go bhfuil aon fhaisnéis iontu lena
 bhféadfaí an paisinéir a mbaineann an PNR leis a shainaithint go díreach;
 (d) faisnéis maidir le dílseacht eitilte;
 (e) faisnéis fhorlíontach eile (OSI), faisnéis seirbhíse speisialta (SSI) agus faisnéis maidir le
 hiarraidh ar sheirbhís speisialta (SSR), sa mhéid go bhfuil aon fhaisnéis iontu lena bhféadfaí an
 paisinéir a mbaineann an PNR leis a shainaithint go díreach; agus
 327
 ---pagebreak--- (f) aon réamhaisnéis faoi phaisinéirí (API) a bailíodh.
 3. Ní fhéadfaidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí PNR a nochtadh ach amháin más gá
 sin chun imscrúduithe a dhéanamh chun na gcríoch a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na
 cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR]. Ní bheidh rochtain ar shonraí PNR nochta ach ag líon teoranta
 oifigeach a bheidh údaraithe go sonrach.
 4. D'ainneoin mhír 1, scriosfaidh an Ríocht Aontaithe sonraí PNR na bpaisinéirí tar éis dóibh
 imeacht ón tír mura léirítear i measúnú riosca gur gá na sonraí PNR sin a choinneáil. Chun an
 riachtanas sin a bhunú, sainaithneoidh an Ríocht Aontaithe fianaise oibiachtúil ónar féidir a thuiscint
 go bhfuil riosca ann do phaisinéirí áirithe maidir leis an gcomhrac i gcoinne na sceimhlitheoireachta
 agus na coireachta tromchúisí.
 5. Chun críoch mhír 4, ach amháin má tá faisnéis ar fáil ar dháta beacht an imeachta, ba cheart
 an dáta imeachta a mheas mar an lá deiridh den tréimhse fanachta dleathach uasta sa Ríocht
 Aontaithe don phaisinéir lena mbaineann.
 6. Tá úsáid na sonraí a choinnítear faoin Airteagal seo faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos
 in Airteagal LAW.PNR.29 [Coinníollacha maidir le húsáid PNR].
 7. Déanfaidh comhlacht riaracháin neamhspleách sa Ríocht Aontaithe measúnú bliantúil ar an
 ngá atá le sonraí PNR a choinneáil de bhun mhír 4.
 8. D'ainneoin mhíreanna 1, 2 agus 4, féadfaidh an Ríocht Aontaithe sonraí PNR a choinneáil,
 sonraí is gá i ndáil le haon ghníomhaíocht shonrach, athbhreithniú, imscrúdú, gníomhaíocht
 forfheidhmithe, imeacht breithiúnach, ionchúiseamh, nó forfheidhmiú pionós, go dtí go dtabharfar
 chun críche iad.
 9. Scriosfaidh an Ríocht Aontaithe na sonraí PNR ag deireadh na tréimhse coinneála sonraí
 PNR.
 10. Tá feidhm ag mír 11 mar gheall ar na himthosca speisialta lena gcuirtear cosc ar an Ríocht
 Aontaithe na coigeartuithe teicniúla is gá a dhéanamh chun na córais phróiseála PNR a d’oibrigh an
 Ríocht Aontaithe fad is a bhí feidhm ag dlí an Aontais maidir leis a athrú ina gcórais lena bhféadfaí
 sonraí PNR a scriosadh i gcomhréir le mír 4.
 11. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe maolú ó mhír 4 ar bhonn sealadach le haghaidh
 idirthréimhse, ar tréimhse í a ndéileáiltear lena fad i mír 13, go dtí go gcuirfidh an Ríocht Aontaithe
 na coigeartuithe teicniúla chun feidhme a luaithe is féidir. Le linn na hidirthréimhse, cuirfidh údarás
 inniúil na Ríochta Aontaithe cosc ar úsáid na sonraí PNR atá le scriosadh i gcomhréir le mír 4 trí na
 coimircí breise seo a leanas a chur i bhfeidhm maidir leis na sonraí PNR sin:
 (a) ní bheidh rochtain ar shonraí PNR ach ag líon teoranta oifigeach údaraithe agus ach amháin i
 gcás inar gá chun a chinneadh ar cheart na sonraí PNR a scriosadh i gcomhréir le mír 4;
 (b) diúltófar don iarraidh ar shonraí PNR a úsáid i gcásanna ina ndéanfar na sonraí a scriosadh i
 gcomhréir le mír 4, agus ní dheonófar aon rochtain eile ar na sonraí sin i gcás ina léirítear leis
 an doiciméadacht dá dtagraítear i bpointe (d) gur diúltaíodh d’iarraidh níos luaithe ar úsáid;
 (c) déanfar sonraí PNR a áirithiú a luaithe is féidir trí leas á bhaint as dianiarrachtaí, agus na
 himthosca speisialta dá dtagraítear i mír 10 á gcur san áireamh; agus
 328
 ---pagebreak--- (d) déanfar an méid seo a leanas a dhoiciméadú i gcomhréir le hAirteagal LAW.PNR.30 [Próiseáil
 sonraí PNR a logáil agus a dhoiciméadú] agus cuirfear an doiciméadacht sin ar fáil don
 chomhlacht riaracháin neamhspleách dá dtagraítear i mír 7 den Airteagal seo:
 (i) aon iarraidh ar shonraí PNR a úsáid;
 (ii) dáta agus am na rochtana ar na sonraí PNR chun a mheasúnú an raibh gá leis na sonraí
 PNR a scriosadh;
 (iii) gur diúltaíodh don iarraidh sonraí PNR a úsáid ar an mbonn gur cheart na sonraí PNR a
 scriosadh faoi mhír 4, lena n-áirítear an dáta agus an t-am a diúltaíodh don iarraidh;
 agus
 (iv) an dáta agus an t-am a scriosadh na sonraí PNR i gcomhréir le pointe (c).
 12. Déanfaidh an Ríocht Aontaithe an méid seo a leanas a sholáthar don Choiste Speisialaithe
 um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach, naoi mí tar éis theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo agus arís bliain ina dhiaidh sin má chuirtear síneadh leis an idirthréimhse ar
 feadh bliain bhreise:
 (a) tuarascáil ón gcomhlacht riaracháin neamhspleách dá dtagraítear i mír 7 den Airteagal seo,
 lena n-áireofar tuairim údarás maoirseachta na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in Airteagal
 LAW.GEN.4(3) [Sonraí pearsanta a chosaint] i dtaobh ar cuireadh i bhfeidhm go héifeachtach
 na coimircí dá bhforáiltear i mír 11 den Airteagal seo; agus
 (b) measúnú na Ríochta Aontaithe an bhfuil na himthosca speisialta dá dtagraítear i mír 10 fós
 ann, mar aon le tuairisc ar na hiarrachtaí a rinneadh chun córais próiseála PNR na Ríochta
 Aontaithe a chlaochlú ina gcórais lena bhféadfaí sonraí PNR a scriosadh i gcomhréir le mír 4.
 13. Tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithniúnach
 le chéile laistigh de bhliain amháin ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo chun an tuarascáil
 agus an measúnú dá bhforáiltear faoi mhír 12 a bhreithniú. I gcás ina bhfuil na himthosca speisialta
 dá dtagraítear i mír 10 fós ann, cuirfidh an Chomhairle Comhpháirtíochta síneadh leis an
 idirthréimhse dá dtagraítear i mír 11 ar feadh bliana. Cuirfidh an Chomhairle Comhpháirtíochta
 síneadh leis an idirthréimhse ar feadh bliain bhreise, an bhliain deiridh, faoi na coinníollacha céanna
 agus i gcomhréir leis an nós imeachta céanna don chéad síneadh más rud é, ina theannta sin, go
 ndearnadh dul chun cinn suntasach, cé nach rabhthas in ann córais próiseála PNR na Ríochta
 Aontaithe a chlaochlú ina gcórais lena bhféadfaí sonraí PNR a scriosadh i gcomhréir le mír 4.
 14. Má mheasann an Ríocht Aontaithe nach raibh údar le diúltú ón gComhairle
 Comhpháirtíochta ceachtar de na síntí sin a dheonú, féadfaidh sí an Teideal seo a chur ar fionraí trí
 fhógra míosa amháin a thabhairt.
 15. Ar chothrom trí bliana an dáta a thiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm, scoirfidh
 míreanna 10 go 14 d'fheidhm a bheith acu.
 Airteagal LAW.PNR.29: Coinníollacha maidir le húsáid sonraí PNR
 1. Féadfaidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe úsáid a bhaint as sonraí PNR a choinnítear i
 gcomhréir le hAirteagal LAW.PNR.28 [Sonraí PNR a choinneáil] chun críoch seachas seiceálacha
 slándála agus seiceálacha rialaithe teorann, lena n-áirítear aon nochtadh faoi Airteagal LAW.PNR.31
 [Nochtadh laistigh den Ríocht Aontaithe] agus le hAirteagal LAW.PNR.32 [Nochtadh lasmuigh den
 329
 ---pagebreak--- Ríocht Aontaithe], ach amháin i gcás ina léireofar in imthosca nua atá bunaithe ar fhorais oibiachtúla
 go bhféadfadh sonraí PNR ó phaisinéir amháin nó níos mó a bheith ina rannchuidiú éifeachtach chun
 na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR] a bhaint
 amach.
 2. Úsáid sonraí PNR ag údarás inniúil na Ríochta Aontaithe i gcomhréir le mír 1, beidh sí faoi
 réir athbhreithniú roimh ré ag cúirt nó ag comhlacht neamhspleách riaracháin sa Ríocht Aontaithe
 bunaithe ar iarraidh réasúnaithe ó Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe a cuireadh isteach faoi
 chuimsiú chreat dlíthiúil náisiúnta na nósanna imeachta chun coireacht a chosc, a bhrath nó a
 ionchúiseamh, seachas sna cásanna seo a leanas:
 (a) i gcásanna práinne a suitear go bailí; nó
 (b) chun iontaofacht agus airgeadra na samhlacha réamhbhunaithe agus na gcritéar ar a bhfuil
 uathphróiseáil sonraí PNR bunaithe a fhíorú, nó chun samhlacha agus critéir nua a shainiú don
 phróiseáil sin.
 Airteagal LAW.PNR.30: Próiseáil sonraí PNR a logáil agus a dhoiciméadú
 Déanfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe an phróiseáil uile a dhéantar ar shonraí PNR a logáil
 agus a dhoiciméadú. Ní úsáidfidh sí logáil nó doiciméadacht den sórt sin ach amháin chun an méid
 seo a leanas a dhéanamh:
 (a) chun féinfhaireachán a dhéanamh agus chun dlíthiúlacht na próiseála sonraí a fhíorú;
 (b) chun sláine cheart sonraí a áirithiú;
 (c) chun slándáil na próiseála sonraí a áirithiú; agus
 (d) chun formhaoirseacht a áirithiú.
 Airteagal LAW.PNR.31: Nochtadh laistigh den Ríocht Aontaithe
 1. Ní nochtfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí PNR d'údaráis rialtais eile sa Ríocht
 Aontaithe mura gcomhlíonfar na coinníollacha seo a leanas:
 (a) go nochtfar sonraí PNR d'údaráis rialtais a bhfuil baint dhíreach ag a gcuid feidhmeanna leis na
 cuspóirí a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR];
 (b) gur ar bhonn cás ar chás amháin a nochtfar na sonraí PNR;
 (c) go bhfuil gá leis an nochtadh, sna himthosca ar leith, chun na gcríoch a leagtar amach in
 Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR];
 (d) nach nochtfar ach an t-íosmhéid sonraí PNR is gá;
 (e) go dtabharfaidh an t-údarás rialtais is faighteoir cosaint atá coibhéiseach leis na coimircí a
 thuairiscítear sa Teideal seo; agus
 (f) nach nochtfaidh an t-údarás rialtais is faighteoir na sonraí PNR d'eintiteas eile mura rud é go
 dtabharfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe a bhfuil na coinníollacha a leagtar síos sa
 mhír seo á n-urramú aige údarú an nochtadh a dhéanamh.
 330
 ---pagebreak--- 2. Agus faisnéis anailíseach ina bhfuil sonraí PNR a fuarthas faoin Teideal seo á n-aistriú, tá
 feidhm na cosaintí a leagtar amach san Airteagal seo.
 Airteagal LAW.PNR.32: Nochtadh lasmuigh den Ríocht Aontaithe
 1. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe nach nochtfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí
 PNR d'údaráis phoiblí i dtríú Stáit mura gcomhlíonfar na coinníollacha uile seo a leanas:
 (a) go nochtfar sonraí PNR d'údaráis rialtais a bhfuil baint dhíreach ag a gcuid feidhmeanna leis na
 cuspóirí a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR];
 (b) gur ar bhonn cás ar chás amháin a nochtfar na sonraí PNR;
 (c) nach nochtfar sonraí PNR ach amháin más gá le haghaidh na gcuspóirí a leagtar síos in
 Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR];
 (d) nach nochtfar ach an t-íosmhéid sonraí PNR is gá; agus
 (e) go bhfuil an tríú Stát dá nochtar na sonraí PNR tar éis comhaontú a thabhairt i gcrích leis an
 Aontas lena bhforáiltear do chosaint sonraí pearsanta atá inchomparáide leis an gComhaontú
 seo nó atá faoi réir cinneadh ón gCoimisiún Eorpach de bhun dhlí an Aontais, lena gcinntear go
 n-áirithíonn an tríú Stát leibhéal leordhóthanach cosanta sonraí de réir bhrí dhlí an Aontais.
 2. Mar eisceacht ar phointe (e) de mhír 1, féadfaidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe sonraí
 PNR a aistriú chuig tríú tír sna cásanna seo a leanas:
 (a) go measann ceann an údaráis sin, nó oifigeach sinsearach arna shainordú go sonrach ag an
 gceann, go bhfuil gá leis an nochtadh chun cosc agus imscrúdú a dhéanamh ar gharbhagairt
 thromchúiseach ar an tslándáil phoiblí nó chun leasanna ríthábhachtacha aon duine nádúrtha
 a chosaint; agus
 (b) go dtugann an tríú tír sin dearbhú i scríbhinn, de bhun socraithe, comhaontaithe nó eile, go
 gcosnófar an fhaisnéis i gcomhréir leis na coimircí is infheidhme faoi dhlí na Ríochta Aontaithe
 maidir le próiseáil sonraí PNR a fhaightear ón Aontas, lena n-áirítear iad siúd a leagtar amach
 sa Teideal seo.
 3. Déanfar aistriú i gcomhréir le mír 2 a dhoiciméadú. Déanfar an doiciméadacht sin a chur ar
 fáil don údarás maoirseachta dá dtagraítear in Airteagal LAW.GEN.4(3) [Cosaint sonraí pearsanta]
 arna iarraidh sin, lena n-áirítear dáta agus am an aistrithe, faisnéis faoin údarás glactha, an bonn cirt
 a bhí leis an aistriú agus na sonraí PNR a aistríodh.
 4. Más rud é, i gcomhréir le mír 1 nó 2, go nochtfaidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe
 sonraí PNR a bailíodh faoin Teideal seo agus ar de thionscnamh Ballstáit iad, cuirfidh Údarás Inniúil
 na Ríochta Aontaithe an nochtadh in iúl d'údaráis an Bhallstáit sin a luaithe is féidir. Eiseoidh an
 Ríocht Aontaithe an fógra sin i gcomhréir le comhaontuithe nó socruithe maidir le forfheidhmiú an
 dlí nó comhroinnt faisnéise idir an Ríocht Aontaithe agus an Ballstát sin.
 5. Agus faisnéis anailíseach ina bhfuil sonraí PNR a fuarthas faoin Teideal seo á n-aistriú, tá
 feidhm ag na cosaintí a leagtar amach san Airteagal seo.
 331
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.PNR.33: An modh aistrithe
 Aistreoidh aeriompróirí sonraí PNR chuig Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe ar bhonn an “mhodha
 brú”, agus ar an mbonn sin amháin, modh lena n-aistreoidh aeriompróirí sonraí PNR isteach i
 mbunachar sonraí Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe, agus i gcomhréir leis na nósanna imeachta
 seo a leanas a bheidh le comhlíonadh ag aeriompróirí, trína ndéanfaidh siad an méid seo a leanas:
 (a) sonraí PNR a aistriú go leictreonach i gcomhréir le ceanglais theicniúla Údarás Inniúil na
 Ríochta Aontaithe nó, i gcás ina dtarlaíonn cliseadh teicniúil, trí aon mheán iomchuí eile lena
 n-áirithítear leibhéal iomchuí slándála sonraí;
 (b) sonraí PNR a aistriú le formáid teachtaireachta a nglactar léi go frithpháirteach; agus
 (c) sonraí PNR a aistriú ar bhealach slán trí úsáid a bhaint as prótacail choiteanna de réir mar a
 éilíonn Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal LAW.PNR.34: Minicíocht an aistrithe
 1. Cuirfidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe de cheangal ar aeriompróirí sonraí PNR a aistriú:
 (a) i dtosach báire, tráth nach luaithe ná 96 uair an chloig roimh an am imeachta sceidealta le
 haghaidh seirbhíse eitilte; agus
 (b) cúig huaire ar a mhéad de réir mar a shonróidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe.
 2. Ceadóidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe d’aeriompróirí teorainn a chur leis an aistriú
 dá dtagraítear i bpointe (b) de mhír 1 chun na haistrithe dá dtagraítear i bpointe (a) den mhír sin a
 thabhairt cothrom le dáta.
 3. Cuirfidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe na haeriompróirí ar an eolas faoi na hamanna
 sonraithe le haghaidh na n-aistrithe.
 4. I gcásanna sonracha ina léirítear go bhfuil gá le rochtain bhreise chun freagairt do bhagairt
 shonrach a bhaineann leis na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le
 húsáid sonraí PNR], féadfaidh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe a cheangal ar aeriompróir sonraí
 PNR a chur ar fáil roimh na haistrithe sceidealta, idir na haistrithe sceidealta nó ina ndiaidh. Agus an
 rogha sin á feidhmiú aige, gníomhóidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe go breithiúnach agus go
 comhréireach agus úsáidfidh sé an modh aistrithe a bhfuil cur síos air in Airteagal LAW.PNR.33 [An
 modh aistrithe].
 Airteagal LAW.PNR.35: Comhar
 Oibreoidh Údarás Inniúil na Ríochta Aontaithe agus údaráis na mBallstát faoi seach i gcomhar le
 chéile chun comhleanúnachas a gcóras próiseála sonraí PNR a shaothrú ar dhóigh a chuirfidh
 tuilleadh le slándáil daoine aonair sa Ríochta Aontaithe, san Aontas agus in áiteanna eile.
 Airteagal LAW.PNR.36: Neamh-mhaolú
 Ní fhorléireofar an Teideal seo mar mhaolú ar aon oibleagáid a bheidh ar an Ríocht Aontaithe agus ar
 na Ballstáit nó ar thríú tíortha iarraidh faoi ionstraim um chúnamh frithpháirteach a dhéanamh nó a
 fhreagairt.
 332
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.PNR.37: Comhairliúchán agus athbhreithniú
 1. Cuirfidh na Páirtithe in iúl dá chéile aon bheart atá le hachtú a d'fhéadfadh difear a
 dhéanamh don Teideal seo.
 2. Nuair a dhéanfaidh na Páirtithe athbhreithnithe comhpháirteacha ar an Teideal seo dá
 dtagraítear in Airteagal LAW.OTHER.135(1) [Athbhreithniú agus meastóireacht], tabharfaidh na
 Páirtithe aird ar leith ar an ngá atá le sonraí PNR a phróiseáil agus a choinneáil, agus ar
 chomhréireacht na próiseála agus na coinneála sin, le haghaidh gach ceann de na cuspóirí a leagtar
 amach in Airteagal LAW.PNR.20 [Na cuspóirí atá le húsáid sonraí PNR]. Áireofar sna hathbhreithnithe
 comhpháirteacha freisin scrúdú maidir leis an gcaoi ar áirithigh údarás inniúil na Ríochta Aontaithe
 go bhfuil na samhlacha, na critéir agus na bunachair sonraí réamhbhunaithe dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.PNR.27 [Próiseáil uathoibrithe ar shonraí PNR] iontaofa, ábhartha agus cothrom le
 dáta, agus sonraí staidrimh á gcur san áireamh.
 Airteagal LAW.PNR 38: Comhar faoin Teideal seo a chur ar fionraí
 1. I gcás ina measfaidh ceachtar Páirtí nach iomchuí a thuilleadh leanúint d'oibriú an Teidil seo,
 féadfaidh sé fógra dá réir sin a thabhairt don Pháirtí eile go bhfuil ar intinn aige cur i bhfeidhm an
 Teidil seo a chur ar fionraí. Tar éis fógra den sórt sin a fháil, rachaidh na Páirtithe i mbun
 comhairliúcháin.
 2. Más rud é, laistigh de 6 mhí tar éis an fógra sin a fháil, nach mbeidh comhaontú tugtha i
 gcrích ag na Páirtithe, féadfaidh ceachtar de na Páirtithe a chinneadh cur i bhfeidhm an Teidil seo a
 chur ar fionraí ar feadh tréimhse suas go 6 mhí. Roimh dheireadh na tréimhse sin, féadfaidh na
 Páirtithe teacht ar chomhaontú maidir leis an bhfionraí a fhadú go ceann tréimhse breise suas go dtí
 6 mhí. Más rud é, faoi dheireadh na tréimhse fionraí, nach mbeidh réiteach bainte amach ag na
 Páirtithe maidir leis an Teideal seo, scoirfidh an Teideal d'fheidhm a bheith aige ar an gcéad lá den
 mhí tar éis don tréimhse fionraí dul in éag, mura gcuirfidh an Páirtí a thug fógra in iúl don Pháirtí eile
 gur mian leis an fógra a tharraingt siar. Sa chás sin, athbhunófar forálacha an Teidil seo.
 3. Má thugann an Ríocht Aontaithe fógra faoin Airteagal seo go bhfuil sé ar intinn aici scor
 d'fhorálacha ábhartha an Teidil seo a oibriú, tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an
 Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile chun a chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go
 dtabharfar aon chomhar arna thionscnamh faoin Teideal seo a ndéanfaidh an scor difear dó a
 thabhairt i gcrích ar dhóigh iomchuí. Más rud é, faoi dheireadh na tréimhse fionraí, nach mbeidh
 réiteach bainte amach ag na Páirtithe maidir leis an Teideal seo, scoirfidh sé d'fheidhm a bheith aige
 ar an gcéad lá den mhí tar éis don tréimhse fionraí dul in éag, mura gcuirfidh an Páirtí a thug fógra in
 iúl don Pháirtí eile gur mian leis an fógra a tharraingt siar.
 333
 ---pagebreak--- TEIDEAL IV: COMHAR MAIDIR LE FAISNÉIS OIBRÍOCHTÚIL
 Airteagal LAW.OPCO.1: Comhar maidir le Faisnéis Oibríochtúil
 1. Is é cuspóir an Teidil seo go n-áiritheoidh na Páirtithe go mbeidh údaráis inniúla na Ríochta
 Aontaithe agus na mBallstát in ann, faoi réir choinníollacha a ndlí baile agus laistigh de raon feidhme
 a gcumhachtaí, agus a mhéid nach ndéantar foráil maidir leis sin i dTeidil eile den Chuid seo, cúnamh
 a thabhairt dá chéile trí fhaisnéis ábhartha a sholáthar chun na gcríoch seo a leanas:
 (a) cionta coiriúla a chosc, a imscrúdú, a bhrath nó a ionchúiseamh;
 (b) pionóis choiriúla a fhorghníomhú;
 (c) coimirciú a dhéanamh in aghaidh bagairtí ar an tslándáil phoiblí agus na bagairtí sin a chosc;
 agus
 (d) sciúradh airgid agus maoiniú sceimhlitheoireachta a chosc agus a chomhrac.
 2. chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn ‘údarás inniúil’ údarás póilíneachta, údarás custaim nó
 údarás eile intíre a bhfuil an inniúlacht aige faoin dlí baile chun gníomhaíochtaí a dhéanamh chun na
 gcríoch a leagtar amach i mír 1.
 3. Féadfaidh údarás inniúil de chuid na Ríochta Aontaithe nó de chuid Ballstáit faisnéis, lena n-
 áirítear faisnéis maidir le daoine a bhfuiltear sa tóir orthu nó atá ar iarraidh, chomh maith le nithe, a
 iarraidh nó a sholáthar go spontáineach d'údarás inniúil de chuid na Ríochta Aontaithe nó de chuid
 Ballstáit. Féadfar faisnéis a sholáthar mar fhreagairt ar iarraidh nó go spontáineach, faoi réir
 choinníollacha an dlí baile is infheidhme maidir leis an údarás inniúil atá ag soláthar na faisnéise agus
 laistigh de raon feidhme a chumhachtaí.
 4. Féadfar faisnéis a iarraidh agus a chur ar fáil a mhéid nach bhforáiltear sna coinníollacha sa
 dlí baile is infheidhme maidir leis an údarás iarrthach nó an t-údarás inniúil atá ag soláthar na
 faisnéise nach mór an iarraidh nó an soláthar faisnéise a dhéanamh nó a chur ar fáil trí údaráis
 bhreithiúnacha.
 5. I gcásanna práinneacha, tabharfaidh an t-údarás inniúil a thugann an fhaisnéis freagairt
 d’iarraidh, nó cuirfidh sé faisnéis ar fáil go spontáineach a luaithe is féidir.
 6. Féadfaidh údarás inniúil de chuid an Stáit atá ag soláthar na faisnéise, i gcomhréir leis an dlí
 baile lena mbaineann, tráth déanta na hiarrata nó tráth níos déanaí, toiliú a lorg ón Stát atá ag
 soláthar na faisnéise chun an fhaisnéis a úsáid chun críoch fianaiseach in imeachtaí os comhair
 údarás breithiúnach. Féadfaidh an Stát atá ag soláthar na faisnéise, faoi réir na gcoinníollacha a
 leagtar amach i dTeideal VIII [Cúnamh Dlíthiúil Frithpháirteach] agus choinníollacha an dlí baile is
 infheidhme maidir leis, toiliú le húsáid na faisnéise chun críoch fianaiseach os comhair údarás
 breithiúnach sa Stát iarrthach. Mar an gcéanna, i gcás ina soláthrófar faisnéis go spontáineach,
 féadfaidh an Stát atá ag soláthar na faisnéise toiliú leis an bhfaisnéis a bheith á húsáid chun críoch
 fianaiseach in imeachtaí os comhair údarás breithiúnach sa Stát is faighteoir. I gcás nach dtugtar
 toiliú faoin mír seo, ní úsáidfear an fhaisnéis a fhaightear chun críoch fianaiseach in imeachtaí os
 comhair údaráis bhreithiúnaigh.
 7. Féadfaidh an t-údarás inniúil a sholáthraíonn an fhaisnéis, faoin dlí baile lena mbaineann,
 coinníollacha a fhorchur maidir le húsáid na faisnéise arna soláthar.
 334
 ---pagebreak--- 8. Féadfaidh údarás inniúil aon chineál faisnéise atá ina sheilbh a sholáthar faoin Teideal seo,
 faoi réir choinníollacha an dlí baile is infheidhme maidir leis agus laistigh de raon feidhme a
 chumhachtaí. Ní fhéadfaidh faisnéis ó fhoinsí eile a bheith san áireamh leis sin, ach amháin má
 cheadaítear an fhaisnéis sin a aistriú sa chreat faoina bhfuair an t-údarás inniúil a chuir ar fáil í.
 9. Féadfar faisnéis a sholáthar faoin Teideal seo trí aon chainéal cumarsáide iomchuí, lena n-
 áirítear an bealach slán cumarsáide chun faisnéis a sholáthar trí Europol.
 10. Ní dhéanfaidh an tAirteagal seo difear d’oibriú ná do thabhairt i gcrích comhaontuithe
 déthaobhacha idir an Ríocht Aontaithe agus na Ballstáit, ar choinníoll go ngníomhóidh na Ballstáit i
 gcomhréir le dlí an Aontais. Ní dhéanfaidh sé difear ach oiread d’aon chumhachtaí eile atá ar fáil
 d’údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe nó na mBallstát faoin dlí baile nó idirnáisiúnta is infheidhme
 chun cúnamh a chur ar fáil trí fhaisnéis a roinnt chun na gcríoch a leagtar amach i mír 1.
 TEIDEAL V: COMHAR LE EUROPOL
 Airteagal LAW.EUROPOL.46: Cuspóir
 Is é cuspóir an Teidil seo caidreamh comhoibritheach a bhunú idir Europol agus údaráis inniúla na
 Ríochta Aontaithe chun tacú le gníomhaíocht na mBallstát agus na Ríochta Aontaithe agus an
 ghníomhaíocht sin a neartú, chomh maith lena gcomhar frithpháirteach maidir leis an gcoireacht
 thromchúiseach, an sceimhlitheoireacht agus cineálacha coireachta a dhéanann difear do leas
 coiteann arna chumhdach ag beartas de chuid an Aontais a chosc agus a chomhrac, dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.EUROPOL.48 [Foirmeacha coireachta].
 Airteagal LAW.EUROPOL.47: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘Europol’ Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh i ndáil le Comhar i bhForfheidhmiú an
 Dlí, a bunaíodh faoi Rialachán (AE) 2016/79479(‘Rialachán Europol’);
 (b) ciallaíonn ‘údarás inniúil’ don Aontas, do Europol, agus don Ríocht Aontaithe, údarás náisiúnta
 forfheidhmithe dlí atá freagrach faoin dlí náisiúnta as cionta coiriúla a chosc agus a chomhrac;
 Airteagal LAW.EUROPOL.48: Foirmeacha coireachta
 1. Baineann an comhar mar a bhunaítear faoin Teideal seo leis na foirmeacha coireachta a
 thagann faoi inniúlacht Europol, mar a liostaítear in IARSCRÍBHINN LAW-3, lena n-áirítear cionta
 coiriúla gaolmhara.
 2. Is cionta coiriúla gaolmhara iad cionta coiriúla a dhéantar chun modh a fháil chun na
 foirmeacha coireachta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a dhéanamh, cionta coiriúla arna
 ndéanamh chun gníomhartha den sórt sin a éascú nó a dhéanamh, agus cionta coiriúla a dhéantar
 chun a áirithiú go mbeidh gníomhartha den sórt sin saor ó phionós.
 79
 Rialachán (AE) 2016/794 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Bealtaine 2016 maidir le
 Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh i ndáil le Comhar i bhForfheidhmiú an Dlí (Europol) agus lena n-
 aisghairtear Cinntí 2009/371/CGB, 2009/934/CGB, 2009/935/CGB, 2009/936/CGB agus 2009/968/CGB ón
 gComhairle agus a ghabhann ionad na gCinntí sin (IO AE L 135, 24.5.2016, lch. 53).
 335
 ---pagebreak--- 3. I gcás ina n-athraítear liosta de na foirmeacha coireachta a bhfuil Europol inniúil ina leith faoi
 dhlí an Aontais, féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach, ar thogra ón Aontas, IARSCRÍBHINN LAW-3 a leasú dá réir ón dáta a dtiocfaidh an t-
 athrú ar inniúlacht Europol i bhfeidhm.
 Airteagal LAW.EUROPOL.49: Raon feidhme an chomhair
 Leis an gcomhar, sa bhreis ar shonraí pearsanta a mhalartú faoi na coinníollacha a leagtar síos sa
 Teideal seo agus i gcomhréir le cúraimí Europol mar a leagtar amach i Rialachán Europol iad, féadfar
 an méid seo a leanas go háirithe a áireamh:
 (a) malartú faisnéise amhail saineolas;
 (b) tuarascálacha ginearálta staide;
 (c) torthaí anailíse straitéisí;
 (d) faisnéis maidir le nósanna imeachta imscrúdaithe coiriúla;
 (e) faisnéis maidir le modhanna chun an choireacht a chosc;
 (f) rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí oiliúna; agus
 (g) comhairle agus tacaíocht a sholáthar in imscrúduithe coiriúla aonair mar aon le comhar
 oibríochtúil.
 Airteagal LAW.EUROPOL.50: Pointe teagmhála náisiúnta agus oifigigh idirchaidrimh
 1. Ainmneoidh an Ríocht Aontaithe pointe teagmhála náisiúnta chun gníomhú mar lárphointe
 teagmhála idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe agus chun fógra a thabhairt don
 Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach faoi sin.
 2. Déanfar an malartú faisnéise idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe idir
 Europol agus an pointe teagmhála náisiúnta dá dtagraítear i mír 1. Ní chuireann sé sin bac, áfach, ar
 mhalartuithe díreacha faisnéise idir Europol agus na húdaráis inniúla, i gcás ina measann Europol
 agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe araon gurb iomchuí sin.
 3. Beidh an pointe teagmhála náisiúnta ina lárphointe teagmhála freisin maidir le sonraí
 pearsanta a athbhreithniú, a cheartú agus a scriosadh.
 4. Chun comhar a bhunaítear faoin Teideal seo a éascú, tabharfaidh an Ríocht Aontaithe
 oifigeach idirchaidrimh ar iasacht do Eurojust. Féadfaidh Europol oifigeach idirchaidrimh amháin nó
 níos mó a thabhairt ar iasacht don Ríocht Aontaithe.
 5. Áiritheoidh an Ríocht Aontaithe go mbeidh rochtain ghasta agus, nuair is indéanta go
 teicniúil, dhíreach ag a hoifigeach idirchaidrimh/a hoifigigh idirchaidrimh ar bhunachair sonraí
 náisiúnta ábhartha de chuid na Ríochta Aontaithe atá riachtanach chun go mbeidh siad in ann a
 gcúraimí a chomhlíonadh.
 6. Beidh líon na n-oifigeach idirchaidrimh, sonraí a gcúraimí, a gcearta agus a n-oibleagáidí agus
 na costais lena mbaineann faoi rialú ag socruithe oibre arna dtabhairt i gcrích idir Europol agus
 336
 ---pagebreak--- údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in Airteagal LAW.EUROPOL.59 [Socruithe oibre
 agus riaracháin].
 7. Féadfar cuireadh a thabhairt chuig cruinnithe oibríochtúla d'oifigigh idirchaidrimh ón Ríocht
 Aontaithe agus d'ionadaithe ó údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe. Féadfaidh oifigigh idirchaidrimh
 na mBallstát agus oifigigh idirchaidrimh tríú tír, údaráis inniúla ó na Ballstáit agus ó thríú tíortha, baill
 foirne Europol agus geallsealbhóirí eile freastal ar chruinnithe arna n-eagrú ag oifigigh idirchaidrimh
 nó ag údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal LAW.EUROPOL.51: Malartuithe faisnéise
 1. Comhlíonfaidh malartuithe faisnéise idir na húdaráis inniúla cuspóir agus forálacha an Teidil
 seo. Ní phróiseálfar sonraí pearsanta ach amháin le haghaidh cuspóir sonrach dá dtagraítear i mír 2.
 2. Cuirfidh na húdaráis inniúla in iúl go soiléir, tráth aistriú na sonraí pearsanta ar a dhéanaí, an
 chríoch shonrach nó na críocha sonracha dá bhfuil na sonraí pearsanta á n-aistriú. Le haghaidh
 aistrithe chuig Europol, sonrófar an cuspóir nó na cuspóirí dar aistríodh na sonraí pearsanta sin i
 gcomhréir le cuspóirí sonracha na próiseála arna leagan amach i Rialachán Europol. Mura bhfuil sé
 déanta ag údarás inniúil an aistrithe, déanfaidh an t-údarás inniúil is faighteoir, i gcomhaontú le
 húdarás an aistrithe, na sonraí pearsanta a phróiseáil chun ábharthacht na sonraí sin, chomh maith
 leis an gcuspóir nó na cuspóirí dá ndéanfar tuilleadh próiseála orthu a chinneadh. Ní fhéadfaidh na
 húdaráis inniúla próiseáil a dhéanamh ar shonraí pearsanta chun críche seachas an chríoch dár
 tugadh na sonraí ach amháin má údaraíonn údarás inniúil an aistrithe dó é sin a dhéanamh.
 3. Tabharfaidh na húdaráis inniúla a gheobhaidh na sonraí pearsanta gealltanas ina luafar nach
 bpróiseálfar sonraí den sórt sin ach amháin chun na críche dar aistríodh iad chuige. Déanfar na
 sonraí pearsanta a scriosadh a luaithe nach mbeidh siad riachtanach a thuilleadh chun na críche dar
 aistríodh iad.
 4. Cinnfidh Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe gan moill mhíchuí, tráth nach
 déanaí ná sé mhí tar éis iad a fháil, an bhfuil gá leis na sonraí pearsanta a soláthraíodh chun na críche
 dár soláthraíodh iad agus a mhéid atá siad riachtanach agus cuirfidh siad údarás a dtarchurtha ar an
 eolas ina leith.
 Airteagal LAW.EUROPOL.52: Srianta ar rochtain ar shonraí pearsanta a aistríodh agus ar úsáid
 bhreise a bhaint astu
 1. Agus sonraí pearsanta á n-aistriú aige, féadfaidh údarás inniúil an aistrithe, tráth aistriú na
 sonraí pearsanta, aon srian ar rochtain orthu nó ar an úsáid atá le baint astu a shonrú i dtéarmaí
 ginearálta nó sonracha, lena n-áirítear maidir lena n-aistriú ar aghaidh, lena scriosadh nó lena
 scriosadh tar éis tréimhse áirithe ama, nó maidir leis an bpróiseáil bhreise a dhéanfar orthu. I gcás
 inar léir go bhfuil gá le srianta den sórt sin tar éis na sonraí pearsanta a aistriú, cuirfidh údarás inniúil
 an aistrithe an t-údarás inniúil is faighteoir ar an eolas dá réir.
 2. Comhlíonfaidh an t-údarás inniúil is faighteoir aon srian ar rochtain nó ar úsáid bhreise na
 sonraí pearsanta arna gcur in iúl ag údarás inniúil an aistrithe mar a thuairiscítear i mír 1.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go ndearnadh faisnéis arna haistriú faoin Teideal seo a bhailiú, a
 stóráil agus a aistriú i gcomhréir lena chreat dlíthiúil faoi seach. Áiritheoidh gach Páirtí, a mhéid is
 féidir, nach bhfaighfear an fhaisnéis sin de shárú ar chearta an duine. Ná ní aistreofar an fhaisnéis sin
 más rud é, a mhéid is intuartha le réasún, go bhféadfaí í a úsáid chun pionós an bháis nó aon chineál
 cóireála atá cruálach nó mídhaonna a iarraidh, a thabhairt nó a chur i gcrích.
 337
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.EUROPOL.53: Catagóirí éagsúla na n-ábhar sonraí
 1. Toirmiscfear aistriú sonraí pearsanta maidir le híospartaigh ciona choiriúil, finnéithe nó
 daoine eile a fhéadann faisnéis a chur ar fáil faoi chionta coiriúla, nó maidir le daoine faoi bhun 18
 mbliana d'aois, ach amháin más gá go docht an t-aistriú sin a dhéanamh agus más comhréireach sin i
 gcásanna aonair chun cion coiriúla a chosc nó a chomhrac.
 2. Áiritheoidh na Páirtithe go mbeidh próiseáil sonraí pearsanta faoi mhír 1 faoi réir coimircí
 breise, lena n-áirítear srianta ar rochtain, bearta slándála breise agus teorainneacha ar aistrithe ar
 aghaidh.
 Airteagal LAW.EUROPOL.54: Sreabhadh sonraí pearsanta idir an Ríocht Aontaithe agus Europol a
 éascú
 Ar mhaithe le tairbhí oibríochtúla frithpháirteacha, féachfaidh na Páirtithe le hoibriú i gcomhar le
 chéile amach anseo d‘fhonn a áirithiú gur féidir malartuithe sonraí idir Europol agus údaráis inniúla
 na Ríochta Aontaithe a dhéanamh chomh tapa agus is féidir, agus chun ionchorprú aon phróisis agus
 forbartha teicniúla nua a bhreithniú a d’fhéadfadh cabhrú leis an gcuspóir sin, agus ag cur san
 áireamh ag an am céanna nach Ballstát í an Ríocht Aontaithe.
 Airteagal LAW.EUROPOL.55: Iontaofacht an fhoinse agus cruinneas na faisnéise a mheasúnú
 1. Cuirfidh na húdaráis inniúla in iúl, a mhéid is féidir, ar a dhéanaí tráth aistriú na faisnéise,
 iontaofacht fhoinse na faisnéise ar bhonn na gcritéar seo a leanas:
 (a) áit nach bhfuil aon amhras i gceist maidir le barántúlacht, le hiontaofacht ná le hinniúlacht na
 foinse, nó má fuarthas iontaofa i gcónaí an fhoinse a chuir an fhaisnéis ar fáil;
 (b) i gcás gur foinse a fuarthas go raibh sí iontaofa an chuid is mó den am a chuir an fhaisnéis ar
 fáil;
 (c) i gcás gur foinse a fuarthas go raibh sí neamhiontaofa an chuid is mó den am a chuir an
 fhaisnéis ar fáil;
 (d) i gcás nach féidir iontaofacht na foinse a mheas.
 2. Cuirfidh na húdaráis inniúla in iúl, a mhéid is féidir, ar a dhéanaí tráth aistriú na faisnéise,
 cruinneas na faisnéise ar bhonn na gcritéar seo a leanas:
 (a) faisnéis nach bhfuil aon amhras i gceist maidir lena cruinneas;
 (b) faisnéis is eol go pearsanta don fhoinse ach nach eol go pearsanta don oifigeach a bhfuil sí á
 cur ar aghaidh aige nó aici;
 (c) faisnéis nach eol go pearsanta don fhoinse ach atá comhthacaithe le faisnéis eile atá taifeadta
 cheana féin;
 (d) faisnéis nach eol go pearsanta don fhoinse agus nach féidir a chomhthacú.
 3. I gcás ina dtiocfaidh an t-údarás inniúil is faighteoir ar an gconclúid, ar bhonn faisnéise atá
 ina sheilbh cheana féin, gur gá ceartú a dhéanamh ar an measúnú ar fhaisnéis nó ar fhoinse na
 faisnéise nó na foinse arna soláthar ag údarás inniúil an aistrithe i gcomhréir le míreanna 1 agus 2,
 338
 ---pagebreak--- cuirfidh sé an t-údarás inniúil sin ar an eolas faoi sin agus déanfaidh sé iarracht teacht ar
 chomhaontú maidir le leasú ar an measúnú. Ní athróidh an t-údarás inniúil is faighteoir an measúnú
 ar an bhfaisnéis a fhaightear ná ar fhoinse na faisnéise sin gan comhaontú den sórt sin.
 4. Má fhaigheann údarás inniúil faisnéis gan mheasúnú, déanfaidh sé iarracht a mhéid is féidir
 agus i gcás inar féidir, i gcomhaontú le húdarás inniúil an aistrithe chun measúnú a dhéanamh ar
 iontaofacht na foinse nó ar chruinneas na faisnéise ar bhonn na faisnéise atá ina sheilbh cheana féin.
 5. Mura féidir measúnú iontaofa a dhéanamh, déanfar meastóireacht ar an bhfaisnéis amhail
 pointe (d) de mhír 1 agus pointe (d) de mhír 2.
 Airteagal LAW.EUROPOL.56: Slándáil an mhalartaithe faisnéise
 1. Déanfar na bearta teicniúla agus eagraíochtúla a chuirfear i bhfeidhm chun slándáil an
 mhalartaithe faisnéise faoin Teideal seo a áirithiú a leagan síos i socruithe riaracháin idir Europol
 agus údarás inniúil na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in Airteagal LAW.EUROPOL.59 [Socruithe
 oibre agus riaracháin].
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe go ndéanfar bealach slán cumarsáide a bhunú, a chur chun
 feidhme agus a oibriú chun faisnéis a mhalartú idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta
 Aontaithe.
 3. Déanfaidh socruithe riaracháin idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe dá
 dtagraítear in Airteagal LAW.EUROPOL.58 [Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-
 rúnaicmithe a mhalartú] téarmaí agus coinníollacha úsáide an bhealaigh shláin cumarsáide a rialáil.
 Airteagal LAW.EUROPOL.57: Dliteanas maidir le próiseáil neamhúdaraithe nó mhícheart sonraí
 pearsanta
 1. Beidh na húdaráis inniúla faoi dhliteanas, i gcomhréir lena gcreataí dlíthiúla faoi seach, i leith
 aon damáiste a dhéanfar do dhuine mar thoradh ar earráidí dlíthiúla nó fíorasacha san fhaisnéis a
 mhalartaítear. Chun dliteanas a sheachaint faoina gcreataí dlíthiúla faoi seach i leith páirtí
 díobhálaithe, ní fhéadfaidh Eurojust ná údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe a phléadáil go raibh
 faisnéis mhíchruinn aistrithe ag an údarás inniúil eile.
 2. Má dhámhtar damáistí i gcoinne Europol nó aon cheann d'údaráis inniúla na Ríochta
 Aontaithe, mar gheall ar úsáid a bhaint as faisnéis a chuir an páirtí eile in iúl go hearráideach, nó a
 cuireadh in iúl mar thoradh ar mhainneachtain ag an bpáirtí eile a n-oibleagáidí a chomhlíonadh,
 déanfaidh Europol nó údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe an méid a d'íoc Europol nó údaráis inniúla
 na Ríochta Aontaithe faoi mhír 1 mar chúiteamh a aisíoc, mura rud é gur úsáideadh an fhaisnéis de
 shárú ar an Teideal seo.
 3. Ní chuirfidh Eurojust ná údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe ceangal ar a chéile íoc as
 damáistí pionósacha nó neamhchúiteacha faoi mhíreanna 1 agus 2.
 Airteagal LAW.EUROPOL.58: Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-rúnaicmithe a mhalartú
 Déanfar malartú agus cosaint faisnéise rúnaicmithe agus faisnéise íogaire neamh-rúnaicmithe, más
 gá faoin Teideal seo, a rialú i socruithe oibre agus riaracháin dá dtagraítear in Airteagal
 LAW.EUROPOL.59 [Socruithe oibre agus riaracháin] idir Europol agus údarás inniúla na Ríochta
 Aontaithe.
 339
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.EUROPOL.59: Socruithe oibre agus riaracháin
 1. Chun forálacha an Teidil seo a chomhlánú agus a chur chun feidhme mar is iomchuí, beidh
 sonraí an chomhair idir na Páirtithe faoi réir socruithe oibre i gcomhréir le hAirteagal 23(4) de
 Rialachán Europol agus i gcomhréir le hAirteagal 25(1) de Rialachán Europol arna thabhairt i gcrích
 idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe.
 2. Gan dochar d'aon fhoráil sa Teideal seo agus cé go léirítear leo nach bhfuil stádas ag an
 Ríocht Aontaithe mar Bhallstát, féadfaidh Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe
 forálacha lena gcomhlánaítear nó lena gcuirtear an Teideal seo chun feidhme a áireamh i socrú oibre
 nó i socrú riaracháin, de réir an cháis, lena gceadófar an méid seo a leanas:
 (a) comhairliúcháin idir Europol agus ionadaí amháin nó níos mó de phointe teagmhála náisiúnta
 na Ríochta Aontaithe maidir le saincheisteanna beartais agus ábhair leasa choitinn chun a
 gcuspóirí a bhaint amach agus a ngníomhaíochtaí faoi seach a chomhordú, agus maidir le
 comhar a fhorbairt idir Europol agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe;
 (b) ceann amháin nó níos mó d'ionadaithe na Ríochta Aontaithe a bheith rannpháirteach mar
 bhreathnóir i gcruinnithe sonracha na gCeann Aonaid de chuid Europol i gcomhréir le rialacha
 na gcruinnithe sin maidir le himeachtaí;
 (c) ionadaí amháin nó níos mó ón Ríocht Aontaithe a chomhlachú le tionscadail anailíse
 oibríochtúla, i gcomhréir leis na rialacha atá leagtha amach ag comhlachtaí rialachais iomchuí
 Europol;
 (d) sonrú chúraimí na n-oifigeach idirchaidrimh, a gcearta agus a n-oibleagáidí agus na costais
 lena mbaineann; nó
 (e) comhar idir údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe agus Europol i gcás sáruithe príobháideachais
 nó slándála.
 3. Féadfar substaint na socruithe oibre agus riaracháin a leagan amach le chéile in aon
 doiciméad amháin.
 Airteagal LAW.EUROPOL.60: Fógra a thabhairt maidir le cur chun feidhme
 1. Cuirfidh an Ríocht Aontaithe agus Europol doiciméad ar fáil go poiblí ina leagfar amach i
 bhfoirm intuigthe na forálacha maidir le próiseáil sonraí pearsanta arna n-aistriú faoin Teideal seo,
 lena n-áirítear na modhanna atá ar fáil chun cearta na n-ábhar sonraí a fheidhmiú.
 2. Mura bhfuil siad i bhfeidhm cheana féin, glacfaidh an Ríocht Aontaithe agus Europol rialacha
 lena sonraítear conas a dhéanfar comhlíonadh na bhforálacha maidir le próiseáil sonraí pearsanta a
 fhorfheidhmiú go praiticiúil. Seolfaidh an Ríocht Aontaithe agus Europol cóip de na rialacha sin chuig
 an údarás maoirseachta eile agus chuig na húdaráis mhaoirseachta faoi seach.
 Airteagal LAW.EUROPOL.61: Cumhachtaí Europol
 Ní fhorléireofar aon ní dá bhfuil sa Teideal seo mar ní lena gcuirfear oibleagáid ar Europol oibriú i
 gcomhar le húdaráis inniúla na Ríochta Aontaithe lasmuigh d'inniúlacht Europol mar a leagtar amach
 i ndlí ábhartha an Aontais.
 340
 ---pagebreak--- 341 ---pagebreak--- TEIDEAL VI: COMHAR LE EUROJUST
 Airteagal LAW.EUROJUST.61: Cuspóir
 Is é cuspóir an Teidil seo comhar a bhunú idir Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe
 chun coireanna tromchúiseacha dá dtagraítear in Airteagal LAW.EUROJUST.63 [Foirmeacha
 coireachta] a chomhrac.
 Airteagal LAW.EUROJUST.62: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘Eurojust’ Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chomhar Ceartais Choiriúil
 (Eurojust), a bunaíodh faoi Rialachán (AE) 2018/172780 (‘Rialachán Eurojust’);
 (b) ciallaíonn ‘údarás inniúil’, i gcás an Aontais, Eurojust, a ndéanann an Coláiste nó Comhalta
 Náisiúnta ionadaíocht air agus, i gcás na Ríochta Aontaithe, údarás baile ar a bhfuil
 freagrachtaí faoin dlí baile a bhaineann le cionta coiriúla a imscrúdú agus a ionchúiseamh;
 (c) ciallaíonn ‘Coláiste’ Coláiste Eurojust, dá dtagraítear i Rialachán Eurojust;
 (d) ciallaíonn ‘Comhalta Náisiúnta’ an Comhalta Náisiúnta atá ar iasacht ó gach Ballstát den
 Aontas chuig Eurojust, dá dtagraítear i Rialachán Eurojust;
 (e) ciallaíonn ‘cúntóir’ duine a fhéadfaidh cúnamh a thabhairt do Chomhalta Náisiúnta agus do
 Leas-chomhalta an Chomhalta Náisiúnta, nó don Ionchúisitheoir Idirchaidrimh, dá dtagraítear i
 Rialachán Eurojust agus in Airteagal LAW.EUROJUST.66(3) [An tIonchúisitheoir Idirchaidrimh]
 faoi seach;
 (f) ciallaíonn ‘Ionchúisitheoir Idirchaidrimh’ ionchúisitheoir poiblí atá ar iasacht ón Ríocht
 Aontaithe chuig Eurojust agus atá faoi réir reachtaíocht náisiúnta na Ríochta Aontaithe maidir
 lena stádas;
 (g) ciallaíonn ‘Giúistís Idirchaidrimh’ giúistís arna bpostáil ag Eurojust chuig an Ríocht Aontaithe i
 gcomhréir le hAIRTEAGAL.LAW.EUROJUST.67 [An Giúistís Idirchaidrimh];
 (h) ciallaíonn ‘Comhfhreagraí Baile le haghaidh Ábhair Sceimhlitheoireachta’ ceann de na pointí
 teagmhála arna n-ainmniú ag údaráis na Ríochta Aontaithe i gcomhréir le hAirteagal
 LAW.EUROJUST.65 [Pointe teagmhála le Eurojust], atá freagrach as comhfhreagras a
 bhaineann le hábhair sceimhlitheoireachta a láimhseáil.
 Airteagal LAW.EUROJUST.63: Foirmeacha coireachta
 1. Baineann an comhar mar a bhunaítear faoin Teideal seo leis na foirmeacha coireachta
 tromchúiseacha a thagann faoi inniúlacht Eurojust, mar a liostaítear in IARSCRÍBHINN LAW-4, lena n-
 áirítear cionta coiriúla gaolmhara.
 80
 Rialachán (AE) 2018/1727 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Samhain 2018 maidir le
 Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chomhar Ceartais Choiriúil (Eurojust), agus a ghabhann ionad
 Chinnidh 2002/187/JHA ón gComhairle agus lena n-aisghairtear an Cinneadh sin, IO CE L 295, 21.11.2018, lch.
 138
 342
 ---pagebreak--- 2. Is cionta coiriúla gaolmhara iad na cionta coiriúla a dhéantar chun modh a fháil chun na
 foirmeacha coireachta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a dhéanamh, cionta coiriúla arna
 ndéanamh chun gníomhartha den sórt sin a éascú nó a dhéanamh, agus cionta coiriúla a dhéantar
 chun a áirithiú go mbeidh gníomhartha den sórt sin saor ó phionós.
 3. I gcás ina n-athraítear liosta de na foirmeacha coireachta a bhfuil Eurojust inniúil ina leith
 faoi dhlí an Aontais, féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach, ar thogra ón Aontas, IARSCRÍBHINN LAW-4 a leasú dá réir ón dáta a dtiocfaidh an t-
 athrú ar inniúlacht Eurojust i bhfeidhm.
 Airteagal LAW.EUROJUST.64: Raon feidhme an chomhair
 Áiritheoidh na Páirtithe go n-oibreoidh Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe i gcomhar
 le chéile sna réimsí gníomhaíochta a leagtar amach in Airteagail 2 agus 54 de Rialachán Eurojust agus
 sa Teideal seo.
 Airteagal LAW.EUROJUST.65: Pointe teagmhála le Eurojust
 1. Déanfaidh an Ríocht Aontaithe pointe teagmhála amháin ar a laghad a chur ar bun nó a
 cheapadh do Eurojust laistigh d'údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe.
 2. Ainmneoidh an Ríocht Aontaithe ceann dá pointí teagmhála mar Chomhfhreagraí Baile na
 Ríochta Aontaithe le haghaidh Ábhair Sceimhlitheoireachta.
 Airteagal LAW.EUROJUST.66: An tIonchúisitheoir Idirchaidrimh
 1. Chun comhar a éascú mar a leagtar síos sa Teideal seo, tabharfaidh an Ríocht Aontaithe
 Ionchúisitheoir Idirchaidrimh ar iasacht do Eurojust.
 2. Is í an Ríocht Aontaithe a chinnfidh an sainordú agus an tréimhse iasachta.
 3. Féadfaidh suas le cúigear Cúntóirí cúnamh a thabhairt don Ionchúisitheoir Idirchaidrimh, i
 gcomhréir le leibhéal an chomhair. Féadfaidh Cúntóirí teacht in ionad an Ionchúisitheora
 Idirchaidrimh nó gníomhú thar a cheann nuair is gá.
 4. Cuirfidh an Ríocht Aontaithe Eurojust ar an eolas faoi chineál agus faoi mhéid chumhachtaí
 breithiúnacha an Ionchúisitheora Idirchaidrimh agus a Chúntóirí laistigh de chríoch na Ríochta
 Aontaithe chun a chúraimí a chur i gcrích i gcomhréir le cuspóir an Teidil seo. Bunóidh an Ríocht
 Aontaithe inniúlacht a hIonchúisitheoir Idirchaidrimh agus a Chúntóirí chun gníomhú i ndáil le
 húdaráis bhreithiúnacha eachtracha.
 5. Beidh rochtain ag an Ionchúisitheoir Idirchaidrimh agus a Chúntóirí ar an bhfaisnéis atá sna
 taifid choiriúla náisiúnta nó in aon chlár eile de chuid na Ríochta Aontaithe i gcomhréir leis an dlí
 baile i gcás ionchúisitheora nó duine a bhfuil inniúlacht choibhéiseach aige.
 6. Beidh an chumhacht ag an Ionchúisitheoir Idirchaidrimh agus ag a Chúntóirí dul i dteagmháil
 go díreach le húdaráis inniúla na Ríochta Aontaithe.
 7. Beidh líon na gCúntóirí dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo, sonraí chúraimí an
 Ionchúisitheora Idirchaidrimh agus Chúntóirí an Ionchúisitheora Idirchaidrimh, a gcearta agus a n-
 oibleagáidí agus na costais lena mbaineann faoi rialú ag socruithe oibre arna dtabhairt i gcrích idir
 343
 ---pagebreak--- Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in Airteagal LAW.EUROJUST.75
 [Socrú oibre].
 8. Cinnfidh Eurojust go mbeidh doiciméid oibre an Ionchúisitheora Idirchaidrimh agus a
 Chúntóirí ina ndoiciméid oibre dosháraithe.
 Airteagal LAW.EUROJUST.67: An Giúistís Idirchaidrimh
 1. Chun comhar breithiúnach leis an Ríocht Aontaithe a éascú i gcásanna ina dtugann Eurojust
 cúnamh, féadfaidh Eurojust Giúistís Idirchaidrimh a phostú chuig an Ríocht Aontaithe i gcomhréir le
 hAirteagal 53 de Rialachán Eurojust.
 2. Beidh sonraí chúraimí an Ghiúistís Idirchaidrimh dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo,
 cearta agus oibleagáidí an Ghiúistís Idirchaidrimh agus na costais lena mbaineann faoi rialú ag socrú
 oibre arna thabhairt i gcrích idir Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.EUROJUST.75 [Socrú oibre].
 Airteagal LAW.EUROJUST.68: Cruinnithe oibríochtúla agus straitéiseacha
 1. Féadfaidh an tIonchúisitheoir Idirchaidrimh, a Chúntóirí agus ionadaithe ó údaráis inniúla
 eile de chuid na Ríochta Aontaithe, lena n-áirítear an pointe teagmhála le Eurojust, páirt a ghlacadh i
 gcruinnithe straitéiseacha, ar chuireadh ó Uachtarán Eurojust, agus i gcruinnithe oibríochtúla le
 formheas na gComhaltaí Náisiúnta lena mbaineann.
 2. Féadfaidh Comhaltaí Náisiúnta, a dTeachtaí agus a gCúntóirí, Stiúrthóir Riaracháin Eurojust
 agus foireann Eurojust freastal ar chruinnithe arna n-eagrú ag an Ionchúisitheoir Idirchaidrimh, nó ag
 a Chúntóirí nó ag údaráis inniúla eile na Ríochta Aontaithe, lena n-áirítear an pointe teagmhála le
 Eurojust.
 Airteagal LAW.EUROJUST.69: Sonraí neamhphearsanta a mhalartú
 Féadfaidh Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe aon sonraí neamhphearsanta a
 mhalartú a mhéid atá na sonraí sin ábhartha maidir le comhar faoin Teideal seo, agus faoi réir aon
 srian de bhun Airteagal LAW.EUROJUST.74 [Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-
 rúnaicmithe a mhalartú].
 Airteagal LAW.EUROJUST.70: Sonraí pearsanta a mhalartú
 1. Maidir le sonraí pearsanta a iarrfaidh agus a gheobhaidh na húdaráis inniúla faoin Teideal
 seo, ní dhéanfaidh siad iad a phróiseáil ach amháin i dtaca leis na cuspóirí a leagtar amach in
 Airteagal LAW.EUROJUST.61 [Cuspóir], chun na gcríoch sonrach dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal
 seo agus faoi réir na srianta ar rochtain nó ar úsáid bhreise dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo.
 2. Cuirfidh údarás inniúil an aistrithe in iúl go soiléir, tráth aistriú na sonraí pearsanta ar a
 dhéanaí, an chríoch shonrach nó na críocha sonracha dá bhfuil na sonraí á n-aistriú.
 3. Agus sonraí pearsanta á n-aistriú aige, féadfaidh údarás inniúil an aistrithe, tráth aistriú na
 sonraí pearsanta, aon srian ar rochtain orthu nó ar an úsáid atá le baint astu a shonrú i dtéarmaí
 ginearálta nó sonracha, lena n-áirítear maidir lena n-aistriú ar aghaidh, lena scriosadh nó lena
 scriosadh tar éis tréimhse áirithe ama, nó maidir leis an bpróiseáil bhreise a dhéanfar orthu. I gcás
 inar léir go bhfuil gá le srianta den sórt sin tar éis na sonraí pearsanta a aistriú, cuirfidh údarás inniúil
 an aistrithe an t-údarás inniúil is faighteoir ar an eolas dá réir.
 344
 ---pagebreak--- 4. Comhlíonfaidh an t-údarás inniúil is faighteoir aon srian ar rochtain nó ar úsáid bhreise na
 sonraí pearsanta arna gcur in iúl ag údarás inniúil an aistrithe mar a thuairiscítear i mír 3.
 Airteagal LAW.EUROJUST.71: Bealaí tarchuir
 1. Malartófar faisnéis mar seo a leanas:
 (a) idir an tIonchúisitheoir Idirchaidrimh nó a Chúntóirí nó, mura bhfuil aon Ionchúisitheoir
 ceaptha nó ar fáil ar bhealach eile, pointe teagmhála na Ríochta Aontaithe le Eurojust agus leis
 na Comhaltaí Náisiúnta lena mbaineann nó leis an gColáiste;
 (b) má tá Eurojust tar éis Giúistís Idirchaidrimh a phostú chuig an Ríocht Aontaithe, idir an Giúistís
 Idirchaidrimh agus aon údarás inniúil de chuid na Ríochta Aontaithe; sa chás sin, cuirfear an
 tIonchúisitheoir Idirchaidrimh ar an eolas faoi aon mhalartú faisnéise den sórt sin; nó
 (c) go díreach idir údarás inniúil sa Ríocht Aontaithe agus na Comhaltaí Náisiúnta lena mbaineann
 nó an Coláiste; sa chás sin, cuirfear an tIonchúisitheoir Idirchaidrimh agus, más infheidhme, an
 Giúistís Idirchaidrimh ar an eolas faoi aon mhalartú faisnéise den sórt sin.
 2. Féadfaidh Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe a chomhaontú bealaí eile a
 úsáid chun faisnéis a mhalartú i gcásanna áirithe.
 3. Áiritheoidh Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe araon go mbeidh a n-
 ionadaithe faoi seach údaraithe faisnéis a mhalartú ar an leibhéal iomchuí i gcomhréir le
 reachtaíocht na Ríochta Aontaithe agus le Rialachán Eurojust faoi seach, agus go ndéanfar scagadh
 leordhóthanach orthu.
 Airteagal LAW.EUROJUST.72: Aistrithe ar aghaidh
 Ní dhéanfaidh údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe ná Eurojust aon fhaisnéis arna tabhairt ag an
 bpáirtí eile d’aon tríú tír nó d’aon eagraíocht idirnáisiúnta a chur in iúl d’aon tríú tír nó d’aon
 eagraíocht idirnáisiúnta gan toiliú ó cibé ceann d’údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe nó Eurojust a
 chuir an fhaisnéis ar fáil agus gan coimircí iomchuí maidir le cosaint sonraí pearsanta.
 Airteagal LAW.EUROJUST.73: Dliteanas maidir le próiseáil neamhúdaraithe nó mhícheart sonraí
 pearsanta
 1. Beidh na húdaráis inniúla faoi dhliteanas, i gcomhréir lena gcreataí dlíthiúla faoi seach, i leith
 aon damáiste a dhéanfar do dhuine mar thoradh ar earráidí dlíthiúla nó fíorasacha san fhaisnéis a
 mhalartaítear. Chun dliteanas a sheachaint faoina gcreataí dlíthiúla faoi seach i leith páirtí
 díobhálaithe, ní fhéadfaidh Eurojust ná údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe a phléadáil go raibh
 faisnéis mhíchruinn aistrithe ag an údarás inniúil eile.
 2. Má dhámhtar damáistí i gcoinne aon cheann de na húdaráis inniúla mar gheall ar úsáid a
 bhaint as faisnéis a chuir an t-údarás inniúil eile in iúl go hearráideach, nó a cuireadh in iúl mar
 thoradh ar mhainneachtain ag an údarás eile a n-oibleagáidí a chomhlíonadh, déanfaidh an t-údarás
 inniúil eile an méid a d'íoc an t-údarás inniúil mar chúiteamh faoi mhír 1 a aisíoc, mura rud é gur
 úsáideadh an fhaisnéis de shárú ar an Teideal seo.
 3. Ní chuirfidh Eurojust ná údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe ceangal ar a chéile íoc as
 damáistí pionósacha nó neamhchúiteacha faoi mhíreanna 1 agus 2.
 345
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.EUROJUST.74: Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-rúnaicmithe a
 mhalartú
 Déanfar malartú agus cosaint faisnéise rúnaicmithe agus faisnéise íogaire neamh-rúnaicmithe, más
 gá faoin Teideal seo, a rialú le socrú oibre dá dtagraítear in Airteagal LAW.EUROJUST.75 [Socrú oibre]
 arna thabhairt i gcrích idir Eurojust agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal LAW.EUROJUST.75: Socrú oibre
 Beidh na módúlachtaí comhair idir na Páirtithe, de réir mar is iomchuí chun an Teideal seo a chur
 chun feidhme, ina n-ábhar do shocrú oibre arna thabhairt i gcrích idir Eurojust agus údaráis inniúla
 na Ríochta Aontaithe i gcomhréir le hAirteagail 47(3) agus 56(3) de Rialachán Eurojust.
 Airteagal LAW.EUROJUST.76: Cumhachtaí Eurojust
 Ní fhorléireofar aon ní dá bhfuil sa Teideal seo mar ní lena gcuirfear oibleagáid ar Eurojust oibriú i
 gcomhar le húdaráis inniúla na Ríochta Aontaithe lasmuigh d'inniúlacht Eurojust mar a leagtar
 amach i ndlí ábhartha an Aontais.
 TEIDEAL VII: TABHAIRT SUAS
 Airteagal LAW.SURR.76: Cuspóir
 Is é is cuspóir don Teideal seo a áirithiú go mbeidh an córas eiseachadta idir na Ballstáit, de pháirt
 amháin, agus an Ríocht Aontaithe, den pháirt eile, bunaithe ar shásra tugtha suas de bhun barántas
 gabhála i gcomhréir le téarmaí an Teidil seo.
 Airteagal LAW.SURR.77: Prionsabal na comhréireachta
 Beidh comhar leis an mbarántas gabhála riachtanach agus comhréireach, agus cearta an duine is
 faighteoir iarrata agus leasanna na n-íospartach á gcur san áireamh, agus ag féachaint do thromchúis
 an ghnímh, don phionós is dócha a d‘fhorchuirfí, agus don fhéidearthacht go ndéanfadh Stát bearta
 nach bhfuil chomh comhéigneach leis an duine ia faighteoir iarrata a thabhairt suas, go háirithe
 d’fhonn tréimhsí coinneála roimh an triail a sheachaint gan ghá.
 Airteagal LAW.SURR.78: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘barántas gabhála’ cinneadh breithiúnach arna eisiúint ag Stát d’fhonn go ndéanfadh
 Stát eile duine is faighteoir iarrata a ghabháil agus a thabhairt suas, chun ionchúiseamh coiriúil
 a sheoladh nó pianbhreith faoi choimeád nó ordú coinneála a fhorghníomhú;
 (b) ciallaíonn ‘údarás breithiúnach’ údarás arb é atá ann, faoin dlí baile, breitheamh, cúirt nó
 ionchúisitheoir poiblí. Ní mheastar ionchúisitheoir poiblí a bheith ina údarás breithiúnach ach
 amháin a mhéid a fhoráiltear, sa dlí baile, é a bheith amhlaidh;
 (c) is éard a bheidh san ‘údarás breithiúnach forghníomhaitheach’ údarás breithiúnach an Stáit
 fhorghníomhaithigh atá inniúil chun an barántas gabhála a fhorghníomhú de bhua dhlí baile
 an Stáit sin;
 346
 ---pagebreak--- (d) is éard a bheidh san ‘údarás breithiúnach eisiúna’ údarás breithiúnach an Stáit eisiúna atá
 inniúil an barántas gabhála a eisiúint de bhua dhlí baile an Stáit sin.
 Airteagal LAW.SURR.79: Raon feidhme
 1. Féadfar barántas gabhála a eisiúint i leith gníomhartha atá inphionóis faoi dhlí an Stáit
 eisiúna le pianbhreith choimeádta nó le hordú coinneála ar feadh uastréimhse 12 mhí ar a laghad nó,
 nuair atá an phianbhreith tugtha nó an t-ordú coinneála déanta, i leith pianbhreitheanna nó orduithe
 coinneála ceithre mhí ar a laghad.
 2. Gan dochar do mhíreanna 3 ná 4, tá an tabhairt suas faoi réir an choinníll gur cion faoi dhlí
 an Stáit eisiúna iad na gníomhartha ar eisíodh an barántas gabhála ina leith, is cuma cé na heilimintí
 is comhábhar dó nó cén cur síos a dhéantar air.
 3. Faoi réir Airteagal LAW.SURR.80 [Foras le haghaidh neamhfhorghníomhú sainordaitheach an
 bharántais gabhála], phointí (b) go (h) d’Airteagal LAW.SURR.81(1) [Foras eile le haghaidh
 neamhfhorghníomhú sainordaitheach an bharántais gabhála], Airteagal LAW.SURR.82 [Eisceacht an
 chiona pholaitiúil], Airteagal LAW.SURR.83 [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] agus Airteagal
 LAW.SURR.84 [Ráthaíochtaí atá le tabhairt ag an Stát eisiúna i gcásanna ar leith], ní dhiúltóidh Stát
 barántas gabhála a fhorghníomhú ar barántas é arna eisiúint i ndáil leis an iompar seo a leanas i gcás
 inarb inphionóis an t-iompar céanna le cailleadh saoirse nó le hordú coinneála ar feadh uastréimhse
 12 mhí ar a laghad:
 (a) iompar aon duine a rannchuidíonn le grúpa daoine ag gníomhú dóibh chun críche coitinne
 cion amháin nó níos mó a dhéanamh i réimse na sceimhlitheoireachta dá dtagraítear in
 Airteagail 1 agus 2 den Choinbhinsiún Eorpach chun Sceimhliú a Dhíchur, arna dhéanamh i
 Strasbourg an 27 Eanáir 1977, nó i ndáil le gáinneáil aindleathach drugaí támhshuanacha agus
 substaintí síceatrópacha, nó dúnmharú, mórdhíobháil choirp, fuadach, srianadh
 neamhdhleathach, gabháil giall nó éigniú, fiú i gcás nach nglacann an duine sin páirt sna cionta
 nó sa chion lena mbaineann; ní mór rannchuidiú den sórt sin a dhéanamh d’aon ghnó agus é
 ar eolas go gcuideoidh an rannpháirtíocht le gníomhaíochtaí coiriúla an ghrúpa a bhaint
 amach; nó
 (b) sceimhlitheoireacht mar a shainmhínítear in IARSCRÍBHINN LAW-7.
 4. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach nach gcuirfear i bhfeidhm, ar bhonn cómhalartachta, coinníoll na coiriúlachta dúbailte
 dá dtagraítear i mhír 2 ar choinníoll gurb é an méid seo a leanas atá sa chion is bunús leis an
 mbarántas:
 (a) ceann de na cionta a liostaítear i mír 5, mar a shainmhínítear le dlí an Stáit eisiúna; agus
 (b) go bhfuil sé inphionóis sa Stát eisiúna le pianbhreith choimeádta nó le hordú coinneála go
 ceann uastréimhse trí bliana ar a laghad.
 5. Is iad seo a leanas na cionta dá dtagraítear i mír 4:
  rannpháirtíocht in eagraíocht choiriúil;
  sceimhlitheoireacht mar a shainmhínítear in IARSCRÍBHINN LAW-7;
 347
 ---pagebreak---  an gháinneáil ar dhaoine;
  an teacht i dtír gnéasach ar leanaí agus an phornagrafaíocht leanaí;
  an gháinneáil aindleathach ar dhrugaí támhshuanacha agus ar shubstaintí síceatrópacha;
  an gháinneáil aindleathach ar airm, lón cogaidh agus pléascáin;
  éilliú, lena n-áirítear breabaireacht;
  calaois, lena n-áirítear calaois a dhéanann difear do leasanna airgeadais na Ríochta Aontaithe,
 Ballstáit nó an Aontais;
  sciúradh fáltas ón gcoiriúlacht;
  airgeadra a ghóchumadh;
  coireacht atá bainteach le ríomhaireacht;
  an choireacht chomhshaoil, lena n-áirítear an gháinneáil aindleathach ar speicis ainmhithe atá
 faoi bhagairt agus ar speicis agus cineálacha plandaí atá faoi bhagairt;
  teacht isteach agus cónaí neamhúdaraithe a éascú;
  dúnmharú;
  an mhórdhíobháil choirp;
  an trádáil aindleathach in orgáin dhaonna agus fíochán daonna;
  fuadach, srianadh agus tógáil giall go neamhdhleathach;
  ciníochas agus seineafóibe;
  robáil eagraithe nó armtha;
  an gháinneáil aindleathach ar earraí cultúir, lena n-áirítear seandachtaí agus saothair ealaíne;
  caimiléireacht;
  cambheartaíocht agus sracaireacht;
  an góchumadh agus an phíoráideacht táirgí;
  an brionnú doiciméad riarachán agus an gháinneáil orthu;
  cóir íocaíochta a bhrionnú;
 348
 ---pagebreak---  an gháinneáil aindleathach ar shubstaintí hormónacha agus ar thionscnóirí fáis eile;
  an gháinneáil aindleathach ar ábhair núicléacha nó radaighníomhacha;
  an gháinneáil ar fheithiclí goidte;
  an t-éigniú;
  an coirloscadh;
  coireanna laistigh de dhlínse na Cúirte Coiriúla Idirnáisiúnta;
  urghabháil neamhdhleathach aerárthaí, long nó spásárthaí; agus
  sabaitéireacht.
 Airteagal LAW.SURR.80: Foras le haghaidh neamhfhorghníomhú sainordaitheach an bharántais
 gabhála
 Diúltófar an barántas gabhála a fhorghníomhú:
 (a) má tá an cion ar a bhfuil an barántas gabhála bunaithe cumhdaithe le maithiúnas sa Stát
 forghníomhaitheach, i gcás ina raibh dlínse ag an Stát sin an cion a ionchúiseamh faoina dhlí
 coiriúil féin;
 (b) má chuirtear an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach inniúil ar an eolas go bhfuil breith
 chríochnaitheach tugtha ag Stát ar an duine is faighteoir iarrata i leith na ngníomhartha
 céanna, ar choinníoll, más rud é gur forchuireadh pionós, go bhfuil sé forghníomhaithe, go
 bhfuil sé á fhorghníomhú nó nach féidir é a fhorghníomhú a thuilleadh faoi dhlí an Stáit a
 chuireann an phianbhreith; nó
 (c) mura féidir, mar gheall ar a aois, an fhreagracht choiriúil a chur ar an duine is ábhar don
 bharántas gabhála as na gníomhartha ar a bhfuil an barántas gabhála bunaithe faoi dhlí an
 Stáit fhorghníomhaithigh.
 Airteagal LAW.SURR.81: Foras eile le haghaidh neamhfhorghníomhú an bharántais gabhála
 1. Féadfar forghníomhú an bharántais gabhála a dhiúltú:
 (a) más rud é, in aon cheann de na cásanna dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.79(2) [Raon
 feidhme], nach cion faoi dhlí an Stáit fhorghníomhaithigh é an gníomh ar a bhfuil an barántas
 gabhála bunaithe; i ndáil le cánacha nó dleachtanna, custam agus malairt, áfach, ní dhiúltófar
 an barántas gabhála a fhorghníomhú ar an bhforas nach bhforchuireann dlí an Stáit
 fhorghníomhaithigh an cineál céanna cánach nó dleachta nó nach bhfuil sa dlí sin an saghas
 céanna rialacha maidir le cánacha, dleachtanna agus rialacháin chustaim agus malairte agus
 atá i ndlí an Stáit eisiúna;
 (b) nuair atá an duine is ábhar don bharántas gabhála á ionchúiseamh sa Stát forghníomhaitheach
 sa ghníomh céanna leis an ngníomh ar a bhfuil an barántas gabhála bunaithe;
 349
 ---pagebreak--- (c) nuair atá údaráis bhreithiúnacha an Stáit fhorghníomhaithigh tar éis a chinneadh gan an duine
 a ionchúiseamh sa chion a bhfuil an barántas gabhála bunaithe air nó deireadh a chur leis na
 himeachtaí, nó nuair atá breithiúnas críochnaitheach tugtha ar an duine is faighteoir iarrata i
 Stát, i leith na ngníomhartha céanna, rud a chuireann cosc le haon imeachtaí eile;
 (d) nuair atá an t-ionchúiseamh coiriúil nó pionósú an duine is faighteoir iarrata faoi urchosc
 reachta de réir dhlí an Stáit fhorghníomhaithigh agus má thagann na gníomhartha faoi dhlínse
 an Stáit sin faoina dhlí coiriúil féin;
 (e) má chuirtear in iúl don údarás breithiúnach forghníomhaithe go bhfuil breith chríochnaitheach
 tugtha ar an duine is faighteoir iarrata ag tríú tír i leith na ngníomhartha céanna ar choinníoll,
 más rud é gur cuireadh pionós air, go bhfuil an pionós forfheidhmithe aige nó á forfheidhmiú
 aige faoi láthair aige nó nach bhféadfar í a fhorfheidhmiú a thuilleadh faoi dhlí an Stáit a
 chuireann an phianbhreith;
 (f) más chun pianbhreith faoi choimeád nó ordú coinneála a fhorghníomhú a eisíodh an barántas
 gabhála agus go bhfuil an duine is faighteoir iarrtha ag fanacht sa Stát forghníomhaitheach nó
 gur náisiúnach nó cónaitheoir ann é nó í agus go ngabhann an Stát sin air féin an phianbhreith
 nó an t-ordú coinneála a fhorghníomhú i gcomhréir lena dhlí baile; má tá gá le toiliú an duine
 is faighteoir iarrata go n-aistreofaí an phianbhreith nó an t-ordú coinneála chuig an Stát
 forghníomhaitheach, ní fhéadfaidh an Stát forghníomhaitheach diúltú an barántas gabhála a
 fhorghníomhú ach amháin tar éis don duine is faighteoir iarrata toiliú an phianbhreith nó an t-
 ordú coinneála a aistriú;
 (g) Más rud é go mbaineann an barántas gabhála le cionta:
 (i) a mheastar faoi dhlí an Stáit fhorghníomhaithigh a rinneadh go hiomlán nó go páirteach
 ar chríoch an Stáit fhorghníomhaithigh nó in ionad a ndéileáiltear amhlaidh leis; nó
 (ii) a rinneadh lasmuigh de chríoch an Stáit eisiúna agus nach gceadaíonn dlí an Stáit
 fhorghníomhaithigh ionchúiseamh sna cionta céanna nuair a rinneadh lasmuigh dá
 chríoch iad;
 (h) nuair a bheidh cúiseanna ann lena chreidiúint, ar bhonn eilimintí oibiachtúla, gur eisíodh an
 barántas gabhála sin chun duine a ionchúiseamh nó a phionósú ar fhoras a ghnéis, a chine, a
 reiligiúin, a bhunaidh eitnigh, a náisiúntachta, a theanga, a thuairimí polaitiúla nó a tuairimí
 polaitiúla nó a chlaonta gnéis, nó go bhféadfar seasamh an duine sin a dhochrú ar aon cheann
 de na cúiseanna sin;
 (i) más rud é gur eisíodh an barántas gabhála chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a
 fhorghníomhú, i gcás nach raibh an duine is faighteoir iarrata i láthair go pearsanta ag an triail
 a raibh an cinneadh mar thoradh uirthi, mura sonraítear sa bharántas gabhála, i gcomhréir le
 ceanglais bhreise nós imeachta arna sainiú i ndlí baile an Stáit eisiúna:
 (iii) in am trátha:
 (A) cé acu go bhfuair duine toghairm go pearsanta agus tríd sin gur cuireadh ar
 an eolas é nó í faoi dháta sceidealta agus áit na trialach a raibh an cinneadh
 mar thoradh uirthi, nó go bhfuair siad faisnéis oifigiúil ar mhodh eile maidir
 le dáta sceidealta agus áit na trialach ar mhodh a chinntigh gan amhras go
 raibh sé nó sí ar an eolas faoi dháta agus áit na trialach sceidealta;
 350
 ---pagebreak--- agus
 (B) gur cuireadh ar an eolas é go bhféadfar cinneadh a thabhairt murar tháinig
 sé nó sí i láthair don triail;
 nó
 (iv) agus é ar an eolas faoi dháta agus áit na trialach sceidealta, gur thug sé sainordú do
 dhlíodóir, a cheap an duine lena mbaineann nó an Stát chun é a chosaint ag an triail,
 agus go deimhin gur chosain an dlíodóir sin é ag an triail;
 nó
 (v) tar éis don duine an cinneadh a fháil agus tar éis é a bheith curtha in iúl go sainráite
 don duine go raibh ceart atrialach nó achomhairc aige, a bhfuil cead ag an duine a
 bheith páirteach inti nó ann agus ina gceadaítear tuillteanais an cháis, lena n-áirítear
 fianaise nua, a athscrúdú, agus go bhféadfaí an cinneadh bunaidh a chur droim ar ais
 mar thoradh uirthi nó air:
 (A) gur léirigh sé go sainráite nach ndearna sé nó sí an cinneadh a chonspóid;
 nó
 (B) nár iarr sé achomharc laistigh den tréimhse ama is infheidhme;
 nó
 (vi) nach bhfuair sé an cinneadh go pearsanta ach:
 (A) go seirbheálfar é go pearsanta air gan mhoill tar éis an tabhairt suas agus go
 gcuirfear ar an eolas go sainráite don duine go bhfuil ceart atrialach nó
 achomhairc aige, a bhfuil cead ag an duine a bheith páirteach inti nó ann
 agus ina gceadaítear tuillteanais an cháis, lena n-áirítear fianaise nua, a
 athscrúdú, agus go bhféadfaí an cinneadh bunaidh a chur droim ar ais mar
 thoradh uirthi nó air;
 agus
 (B) go gcuirfear ar an eolas é faoin gcreat ama ar laistigh de nach mór dó nó di
 atriail nó achomharc den sórt sin a iarraidh, mar a luaitear sa bharántas
 gabhála iomchuí.
 2. I gcás ina n-eisítear an barántas gabhála chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a
 fhorghníomhú faoi choinníollacha phointe (i) (iv) de mhír 1 agus nach bhfuil aon fhaisnéis oifigiúil
 faighte roimhe sin ag an duine lena mbaineann i dtaobh na n-imeachtaí coiriúla ina choinne nó ina
 coinne a bheith ann, féadfaidh sé nó sí, nuair a thugtar fógra dó nó di faoi ábhar an bharántais
 gabhála, a iarraidh go bhfaighidh sé nó sí cóip den bhreithiúnas sular tugadh suas é nó í. Láithreach
 tar éis dó a bheith curtha ar an eolas faoin iarraidh, déanfaidh an t-údarás eisiúna an chóip den
 bhreithiúnas a sholáthar tríd an údarás forghníomhaitheach don duine a iarrtar. Ní chuirfidh an
 iarraidh ón duine a iarrtar moill ar an nós imeachta um thabhairt suas ná ní chuirfidh sí moill ar an
 351
 ---pagebreak--- gcinneadh chun an barántas gabhála a fhorghníomhú. Is chun críoch faisnéise amháin a bheidh
 soláthar an bhreithiúnais don duine lena mbaineann; ní ghlacfar leis mar sheirbheáil fhoirmiúil an
 bhreithiúnais ná ní féidir aon teorainneacha ama is infheidhme maidir le hatrialach nó achomharc a
 iarraidh a ghníomhrú.
 3. I gcás ina dtabharfar duine suas faoi choinníollacha phointe (i) (iv) de mhír 1 agus go mbeidh
 atriail nó achomharc iarrtha aige nó aici, déanfar coinneáil an duine sin atá ag feitheamh leis an
 atriail nó leis an achomharc sin a athbhreithniú, go dtí go dtabharfar na himeachtaí sin chun críche, i
 gcomhréir le dlí baile an Stáit eisiúna, ar bhonn rialta nó arna iarraidh sin ón duine lena mbaineann.
 Áireofar go háirithe le hathbhreithniú den sórt sin go bhféadfaí an choinneáil a chur ar fionraí nó a
 bhriseadh. Tosóidh an atriail nó an t-achomharc laistigh d'am trátha tar éis an tabhairt suas.
 Airteagal LAW.SURR.82: Eisceacht an chiona pholaitiúil
 1. Ní féidir forghníomhú a dhiúltú ar an bhforas go bhféadfaidh an Stát forghníomhaitheach
 breathnú ar an gcion mar chion polaitiúil, mar chion a bhfuil baint aige le cion polaitiúil nó mar chion
 a bhfuil tucaidí polaitiúla leis.
 2. Mar sin féin, féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus féadfaidh an tAontas, ag gníomhú dó thar
 ceann aon cheann dá Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí
 agus um Chomhar Breithiúnach nach gcuirfear mír 1 i bhfeidhm ach i ndáil le:
 (a) na cionta dá dtagraítear in Airteagail 1 agus 2 den Choinbhinsiún Eorpach chun Sceimhliú a
 Dhíchur;
 (b) cionta comhcheilge nó comhlachais cion amháin nó níos mó de na cionta dá dtagraítear in
 Airteagail 1 agus 2 den Choinbhinsiún Eorpach chun Sceimhliú a Dhíchur, más rud é go
 bhfreagraíonn na cionta comhcheilge nó comhlachais sin don tuairisc ar iompar dá dtagraítear
 in Airteagal LAW.SURR.79(3) [Raon feidhme] den Chomhaontú seo; agus
 (c) sceimhlitheoireacht mar a shainmhínítear in IARSCRÍBHINN LAW-7 den Chomhaontú seo.
 3. Nuair atá barántas gabhála eisithe ag Stát a thug fógra dá dtagraítear i mír 2 nó ag Stát ar
 tugadh fógra den sórt sin thar a cheann, féadfaidh an Stát a bhfuil an barántas gabhála á eisiúint aige
 cómhalartú a chur i bhfeidhm.
 Airteagal LAW.SURR.83: Eisceacht ar bhonn náisiúntachta
 1. Ní fhéadfar eiseachadadh a dhiúltú ar an bhforas gur náisiúnach de chuid an Stáit
 fhorghníomhaithigh é an duine is faighteoir iarrtha.
 2. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe, ar thaobh amháin, agus an tAontas, thar ceann aon cheann
 dá Bhallstáit, ar an taobh eile, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí
 agus um Chomhar Breithiúnach nach dtabharfar suas a gcuid náisiúnach féin nó nach ndéanfar
 tabhairt suas a gcuid náisiúnach féin a údarú ach amháin faoi choinníollacha sonraithe áirithe. Beidh
 an fógra bunaithe ar chúiseanna a bhaineann le prionsabail bhunúsacha nó cleachtas dhlíchóras
 baile na Ríochta Aontaithe nó an Stáit ar tugadh fógra thar a cheann. I gcás den sórt sin, féadfaidh an
 Ríocht Aontaithe, ar thaobh amháin, nó an tAontas, thar ceann aon cheann dá Ballstáit, ar an taobh
 eile, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach in am réasúnach tar éis fógra a fháil ón bPáirtí eile, go bhféadfaidh na húdaráis
 bhreithiúnacha fhorghníomhaitheacha de chuid na Ríochta Aontaithe nó de chuid Ballstáit, de réir
 352
 ---pagebreak--- mar a bheidh, diúltú a náisiúnaigh féin a thabhairt suas don Stát sin nó nach n-údarófar an tabhairt
 suas sin ach faoi choinníollacha sonraithe áirithe.
 3. In imthosca inar dhiúltaigh Stát barántas gabhála a fhorghníomhú ar an mbonn go bhfuil, i
 gcás na Ríochta Aontaithe, fógra tugtha aige nó, i gcás Ballstáit, go bhfuil fógra tugtha ag an Aontas
 thar a cheann, dá dtagraítear i mír 2, breithneoidh an Stát sin imeachtaí a thionscnamh i gcoinne a
 náisiúnach féin atá i gcomhréir le hábhar an bharántais gabhála, tar éis dó tuairimí an Stáit eisiúna a
 chur san áireamh. In imthosca ina gcinneann údarás breithiúnach gan imeachtaí den sórt sin a
 thionscnamh, beidh íospartach an chiona ar a bhfuil an barántas gabhála bunaithe in ann faisnéis a
 fháil maidir leis an gcinneadh i gcomhréir le dlí baile an Stáit fhorghníomhaithigh.
 4. Más rud é go dtionscnóidh údaráis inniúla Stáit imeachtaí in aghaidh a náisiúnaigh féin i
 gcomhréir le mír 3, áiritheoidh an Stát sin go mbeidh a údaráis inniúla féin in ann bearta iomchuí a
 ghlacadh chun cúnamh a thabhairt do na híospartaigh agus do na finnéithe in imthosca ina bhfuil
 cónaí orthu i Stát eile, go háirithe maidir leis an gcaoi a seolfar na himeachtaí.
 Airteagal LAW.SURR.84: Ráthaíochtaí atá le tabhairt ag an Stát eisiúna i gcásanna ar leith
 Féadfar forghníomhú an bharántais gabhála ag an údarás breithiúnach forghníomhaitheach a chur
 faoi réir na gcoinníollacha seo a leanas:
 (a) má tá an cion ar eisíodh an barántas gabhála ar a bhonn inphionóis le pianbhreith choimeádta
 saoil nó ordú coinneála fad saoil sa Stát eisiúna, féadfaidh an Stát forghníomhaitheach
 forghníomhú an bharántais sin a chur faoi réir an choinníll go dtabharfaidh an Stát eisiúna
 ráthaíocht a mheasann an Stát forghníomhaitheach a bheith leordhóthanach go ndéanfaidh sé
 athbhreithniú ar an bpionós nó ar an mbeart a forchuireadh, arna iarraidh sin nó tar éis 20
 bliain ar a dheireanaí, nó go spreagfaidh an Stát eisiúna cur i bhfeidhm beart trócaire atá an
 duine i dteideal a iarraidh faoi dhlí nó faoi chleachtas an Stáit eisiúna, arb é
 neamhfhorghníomhú pionóis nó birt den sórt sin is aidhm dóibh;
 (b) nuair is náisiúnach den Stát forghníomhaitheach nó cónaitheoir sa Stát sin an duine is ábhar
 don bharántas gabhála chun críocha ionchúisimh, féadfaidh an tabhairt suas a bheith faoi réir
 an choinníll go gcuirtear an duine ar ais, tar éis éisteacht a fháil, chuig an Stát
 forghníomhaitheach chun an phianbhreith choimeádta nó an t-ordú coinneála a forchuireadh
 air sa Stát eisiúna a sheirbheáil ann; má tá gá le toiliú an duine is faighteoir is faighteoir iarrtha
 go n-aistreofaí an phianbhreith nó an t-ordú coinneála chuig an Stát forghníomhaitheach,
 beidh an ráthaíocht go dtabharfar an duine ar ais chuig an Stát forghníomhaitheach chun
 pianbhreith an duine a chur isteach faoi réir an choinníll go dtoileoidh an duine is faighteoir
 iarrtha, tar éis éisteacht a fháil, go dtabharfar ar ais don Stát forghníomhaithe é;
 (c) má tá foras substaintiúil ann lena chreidiúint go bhfuil fíor-riosca ann do chosaint chearta
 bunúsacha an duine is faighteoir iarrata, féadfaidh an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach, de réir mar is iomchuí, ráthaíochtaí breise a éileamh maidir leis an gcaoi
 a ndéileáiltear leis an duine is faighteoir iarrata tar éis é nó í a thabhairt suas sula gcinneann sé
 an barántas gabhála a fhorghníomhú.
 Airteagal LAW.SURR.85: Dul i muinín an údaráis lárnaigh
 1. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach, ar fógra é i gcás na Ríochta Aontaithe maidir lena húdarás lárnach, agus ar fógra é i
 gcás an Aontais maidir le húdarás lárnach gach stáit, agus na húdaráis sin ainmnithe, nó ar fógra é
 353
 ---pagebreak--- maidir le níos mó ná údarás lárnach amháin chun cabhrú leis na húdaráis bhreithiúnacha inniúla, i
 gcás ina bhforálfar amhlaidh i gcóras dlí an Stáit lena mbaineann.
 2. Agus fógra á thabhairt acu don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um
 Chomhar Breithiúnach, faoi mhír 1, féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, thar ceann aon
 cheann dá Bhallstáit, a chur in iúl, de thoradh eagrú chóras breithiúnach inmheánach na Stát lena
 mbaineann, go bhfuil an t-údarás lárnach nó na húdaráis lárnacha freagrach as barántais ghabhála a
 ghlacadh agus a tharchur ó thaobh riaracháin de agus as gach comhfhreagras oifigiúil eile a
 bhaineann le glacadh barántas gabhála agus lena dtarchur ó thaobh riaracháin de. Beidh na sonraí
 sin ina gceangal ar údaráis uile an Stáit eisiúna.
 Airteagal LAW.SURR.86: Inneachar agus foirm an bharántais gabhála
 1. Sa bharántas gabhála, beidh an fhaisnéis seo a leanas a leagtar amach i gcomhréir leis an
 bhfoirm atá in IARSCRÍBHINN LAW-5:
 (a) céannacht agus náisiúntacht an duine is faighteoir iarrata;
 (b) ainm, seoladh, uimhreacha teileafóin agus facs agus seoladh ríomhphoist an údaráis
 bhreithiúnaigh eisiúna;
 (c) fianaise ar bhreithiúnas atá infhorfheidhmithe, ar bharántas gabhála nó ar aon chinneadh
 breithiúnach infhorfheidhmithe eile a bhfuil an éifeacht chéanna leis, a thagann faoi raon
 feidhme Airteagal LAW.SURR.79 [Raon feidhme];
 (d) cineál agus rangú dlí an chiona, go háirithe i dtaca le hAirteagal LAW.SURR.79 [Raon feidhme];
 (e) tuairisc ar na himthosca ina ndearnadh an cion, lena n-áirítear an t-am, an t-ionad agus méid
 rannpháirteachais an duine is faighteoir iarrata sa chion;
 (f) an pionós a forchuireadh, má tá breithiúnas críochnaitheach ann, nó scála na bpionós atá
 forordaithe don chion faoi dhlí an Stáit eisiúna; agus
 (g) más féidir é, iarmhairtí eile an chiona.
 2. Déanfar an barántas gabhála a aistriú go teanga oifigiúil nó go ceann de theangacha oifigiúla
 an Stáit fhorghníomhaithigh. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus féadfaidh an tAontas, ag gníomhú
 dó thar ceann aon cheann dá Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um
 Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach go leathnófar an fhoráil seo chuig cuntais i
 seilbh institiúidí airgeadais nach bainc iad.
 Airteagal LAW.SURR.87: Barántas gabhála a tharchur
 Más is eol cá bhfuil an duine is faighteoir iarrata, féadfaidh an t-údarás breithiúnach eisiúna an
 barántas gabhála a tharchur go díreach chuig an údarás breithiúnach forghníomhaitheach.
 Airteagal LAW.SURR.88: Nósanna imeachta mionsonraithe maidir le barántas gabhála a tharchur
 1. Murab eol don údarás breithiúnach eisiúna cé hé an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach inniúil, déanfaidh sé na fiosrúcháin is gá chun an fhaisnéis sin a fháil ón Stát
 forghníomhaitheach.
 354
 ---pagebreak--- 2. Féadfaidh an t-údarás breithiúnach eisiúna a iarraidh ar Eagraíocht Idirnáisiúnta na bPóilíní
 Coireachta (‘Interpol’) barántas gabhála a tharchur.
 3. Féadfaidh an t-údarás breithiúnach eisiúna an barántas gabhála a dhíriú trí aon mheán
 sábháilte atá ábalta taifid i scríbhinn a sholáthar faoi choinníollacha a cheadaíonn don Stát
 forghníomhaitheach a bharántúlacht a bhunú.
 4. Na deacrachtaí uile a bhaineann le tarchur nó le barántúlacht aon doiciméid atá riachtanach
 chun barántas gabhála a fhorghníomhú, déileálfar leo trí theagmhálacha díreacha idir na húdaráis
 bhreithiúnacha lena mbaineann, nó, más iomchuí, le rannpháirteachas údaráis láir na Stát.
 5. Mura bhfuil an t-údarás a fhaigheann an barántas gabhála inniúil ar ghníomhú air, díreoidh
 sé go huathoibríoch an barántas gabhála chuig an údarás inniúil ina Stát agus cuirfidh sé an t-údarás
 breithiúnach eisiúna ar an eolas dá réir.
 Airteagal LAW.SURR.89: Cearta duine is faighteoir iarrata
 1. Nuair a ghabhtar duine is faighteoir iarrata chun barántas gabhála a fhorghníomhú,
 déanfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach, i gcomhréir lena dhlí baile féin, an duine sin
 a chur ar an eolas faoin mbarántas gabhála agus faoina bhfuil ann, agus faoin bhféidearthacht atá
 ann freisin toiliú a thabhairt tabhairt suas don údarás breithiúnach eisiúna.
 2. Aon duine is faighteoir iarrata a ghabhtar chun barántas gabhála a fhorghníomhú agus nach
 labhraíonn nó nach dtuigeann teanga na n-imeachtaí a bhaineann leis an mbarántas gabhála, beidh
 sé de cheart aige cúnamh a fháil ó ateangaire agus aistriúchán i scríbhinn a bheith curtha ar fáil dó
 ina theanga dhúchais nó in aon teanga eile a labhraíonn nó a thuigeann sé, i gcomhréir le dlí baile an
 Stáit fhorghníomhaithigh.
 3. Beidh an ceart ag duine is faighteoir iarrata cúnamh a fháil ó dhlíodóir i gcomhréir le dlí baile
 an Stáit fhorghníomhaithigh tráth a ghabhála.
 4. Cuirfear an duine is faighteoir iarrata ar an eolas faoina cheart dlíodóir a cheapadh sa Stát
 eisiúna chun cúnamh a thabhairt don dlíodóir sa Stát forghníomhaitheach le linn imeachtaí an
 bharántais gabhála. Tá an mhír seo gan dochar do na teorainneacha ama a leagtar amach in
 Airteagal LAW.SURR.101 [Teorainneacha ama maidir le tabhairt suas an duine].
 5. Beidh de cheart ag duine is faighteoir iarrata a ghabhfar údaráis chonsalachta Stát
 náisiúntachta an duine sin, nó más duine gan stát an duine sin, údaráis chonsalachta an Stáit ina
 gcónaíonn an duine sin de ghnáth, a bheith curtha ar an eolas faoin ngabháil gan moill mhíchuí agus
 cumarsáid a dhéanamh leis na húdaráis sin, más mian leis an duine sin.
 Airteagal LAW.SURR.90: An duine a choimeád faoi choinneáil
 Nuair a ghabhtar duine de bhun barántas gabhála, glacfaidh an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach cinneadh faoinar chóir don duine is faighteoir iarrata fanacht faoi choinneáil, i
 gcomhréir le dlí an Stáit fhorghníomhaithigh. Féadfar an duine a scaoileadh saor go sealadach tráth
 ar bith ar comhréir le dlí baile an Stáit fhorghníomhaithigh, ar chuntar go nglacfaidh údarás inniúil an
 Stáit sin na bearta uile a mheasann sé is gá chun a chinntiú nach n-éalóidh an duine.
 355
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.SURR.91: Toiliú don tabhairt suas
 1. Má chuireann an duine gafa in iúl go dtoilíonn sé nó sí do thabhairt suas, ní mór an toiliú sin
 a thabhairt agus, más iomchuí, tréigean sainráite dá theideal do ‘riail na speisialtachta’, dá
 dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.105(2) [Ionchúiseamh a d'fhéadfadh a bheith i gceist i leith cionta
 eile], os comhair an údaráis bhreithiúnaigh fhorghníomhaithigh, i gcomhréir le dlí baile an Stáit
 fhorghníomhaithigh.
 2. Glacfaidh gach Stát na bearta is gá chun a áirithiú go bhfuil an toiliú agus, más iomchuí, an
 tréigean dá dtagraítear i mír 1 suite ar dhóigh a léiríonn gur nocht an duine lena mbaineann dá
 dheoin féin iad agus é lánfheasach ar a n-iarmhairtí. Chuige sin, beidh sé de cheart ag an duine is
 faighteoir iarrata dlíodóir a fháil.
 3. Déanfar an toiliú agus, más iomchuí, an tréigean, dá dtagraítear i mír 1, a thaifeadadh go
 foirmiúil i gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar síos le dlí baile an Stáit fhorghníomhaithigh.
 4. I bprionsabal, ní féidir toiliú a chúlghairm. Féadfaidh gach Stát a fhoráil go bhféadfar toiliú
 agus, más iomchuí, an tréigean dá dtagraítear i mír 1 a chúlghairm i gcomhréir leis na rialacha is
 infheidhme faoina dhlí baile. I gcás den chineál sin, ní chuirfear an tréimhse idir dáta an toilithe agus
 dáta chúlghairm an toilithe san áireamh agus na teorainneacha ama a leagtar síos in Airteagal
 LAW.SURR.101 [Teorainneacha ama maidir le tabhairt suas an duine] á suí. Féadfaidh an Ríocht
 Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá Bhallstáit, fógra a thabhairt
 don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach gur mian leo dul
 ar iontaoibh na féidearthachta sin, agus sonróidh siad na nósanna imeachta inar féidir toiliú a
 chúlghairm, agus aon leasú a dhéanfar orthu.
 Airteagal LAW.SURR.92: An duine is faighteoir iarrata a éisteacht
 Nuair nach dtoilíonn an duine gafa dá thabhairt suas nó dá tabhairt suas, dá dtagraítear in Airteagal
 LAW.SURR.91 [Toiliú don tabhairt suas], beidh sé nó sí i dteideal éisteacht a fháil ón údarás
 breithiúnach forghníomhaitheach, i gcomhréir le dlí an Stáit fhorghníomhaithigh.
 Airteagal LAW.SURR.93: An cinneadh tabhartha suas
 1. Cinnfidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach, laistigh de na teorainneacha ama
 agus i gcomhréir leis na coinníollacha a shainítear sa Teideal seo, agus go háirithe prionsabal na
 comhréireachta mar a leagtar amach in Airteagal LAW.SURR.77 [Prionsabal na comhréireachta].
 2. Más rud é go measann an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach nach leor an fhaisnéis a
 chuir an Stát eisiúna in iúl chun gur féidir leis cinneadh a dhéanamh maidir leis an tabhairt suas,
 iarrfaidh sé an fhaisnéis fhorlíontach is gá, go háirithe i ndáil le hAirteagal LAW.SURR. 77 [Prionsabal
 na comhréireachta], Airteagail LAW.SURR.80 [Foras le haghaidh neamhfhorghníomhú
 sainordaitheach an bharántais gabhála] go LAW.SURR.82 [Eisceacht an chiona pholaitiúil], Airteagal
 LAW.SURR.84 [Ráthaíochtaí atá le tabhairt ag an Stát eisiúna i gcásanna ar leith] agus Airteagal
 LAW.SURR.86 [Inneachar agus foirm an bharántais gabhála] a thabhairt faoi phráinn agus féadfaidh
 sé teorainn ama a leagan síos lena fáil, agus aird á tabhairt aige ar a riachtanaí atá sé na
 teorainneacha ama atá leagtha síos in Airteagal LAW.SURR.95 [Teorainneacha ama agus nósanna
 imeachta maidir leis an gcinneadh chun an barántas gabhála a fhorghníomhú] a urramú.
 3. Féadfaidh an t-údarás breithiúnach eisiúna aon fhaisnéis úsáideach bhreise a chur ar aghaidh
 chuig an údarás breithiúnach forghníomhaitheach tráth ar bith.
 356
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.SURR.94: Cinneadh i gcás iarrataí iomadúla
 1. Má tá barántas gabhála Eorpach nó barántas gabhála eisithe ag dhá Stát nó níos mó i leith
 an duine chéanna, is é an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach a ghlacfaidh an cinneadh maidir
 le cé acu de na barántais sin a bheidh le forghníomhú agus tabharfaidh sé aird chuí ar na himthosca
 go léir agus go háirithe ar thromchúis choibhneasta agus ar an áit inar rinneadh na gcionta, ar dhátaí
 an bharántais gabhála nó an bharántais gabhála Eorpaigh faoi seach, agus cibé acu ar eisíodh iad
 chun críoch ionchúisimh nó chun pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a fhorghníomhú, agus
 chun oibleagáidí dlíthiúla Ballstát a fhorghníomhú a dhíorthaítear ó dhlí an Aontais i ndáil le, go
 háirithe, na prionsabail maidir le saoirse gluaiseachta agus le neamh-idirdhealú ar fhorais
 náisiúntachta.
 2. Féadfaidh údarás breithiúnach forghníomhaitheach Ballstáit comhairle a iarraidh ar Eurojust
 agus an rogha dá dtagraítear i mír 1 á déanamh aige.
 3. I gcás coimhlinte idir barántas gabhála agus iarraidh ar eiseachadadh arna tíolacadh ag tríú
 tír, is é údarás inniúil an Stáit fhorghníomhaithigh a ghlacfaidh an bhreith faoi cé acu an ag an
 mbarántas gabhála nó ag an iarraidh ar eiseachadadh atá tosaíocht, agus aird chuí aige ar na
 himthosca uile, go háirithe na himthosca dá dtagraítear i mír 1 agus na himthosca atá luaite sa
 choinbhinsiún is infheidhme.
 4. Tá an tAirteagal seo gan dochar do na hoibleagáidí atá ar na Stáit faoi Reacht na Cúirte
 Coiriúla Idirnáisiúnta.
 Airteagal LAW.SURR.95:: Teorainneacha ama agus nósanna imeachta maidir leis an gcinneadh an
 barántas gabhála a fhorghníomhú
 1. Déileálfar le barántas gabhála agus déanfar é a fhorghníomhú faoi phráinn.
 2. I gcásanna ina dtoilíonn an duine is faighteoir iarrata dá thabhairt suas nó dá tabhairt suas,
 déanfar an bhreith chríochnaitheach maidir le forghníomhú an bharántais gabhála a ghlacadh
 laistigh de thréimhse 10 lá tar éis an toiliú a thabhairt.
 3. I gcásanna eile, glacfar an bhreith chríochnaitheach maidir le forghníomhú an bharántais
 gabhála laistigh de thréimhse 60 lá tar éis ghabháil an duine is faighteoir iarrata.
 4. Nuair nach féidir i gcásanna sonracha an barántas gabhála a fhorghníomhú laistigh de na
 teorainneacha ama atá leagtha síos i míreanna 2 nó 3, cuirfidh an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach an t-údarás breithiúnach eisiúna ar an eolas láithreach agus tabharfaidh sé na
 cúiseanna atá leis an moill. Sa chás sin, féadfar 30 lá breise a chur leis na teorainneacha ama.
 5. Fad nach mbeidh cinneadh críochnaitheach glactha ag an údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach maidir leis an mbarántas gabhála, áiritheoidh sé go bhfuil na coinníollacha
 ábhartha is gá i dtaca le tabhairt suas éifeachtach an duine fós á gcomhall.
 6. Ní mór cúiseanna a thabhairt i dtaca le haon diúltú barántas gabhála a fhorghníomhú.
 Airteagal LAW.SURR.96: An staid fad atá an bhreith ar feitheamh
 1. I gcás inar eisíodh an barántas gabhála chun ionchúiseamh coiriúil a sheoladh, déanfaidh an
 t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach cibé acu den mhéid seo a leanas:
 357
 ---pagebreak--- (a) aontóidh sé gur cheart éisteacht a thabhairt don duine is faighteoir iarrata de réir Airteagal
 LAW.SURR.97 [Duine a éisteacht fad atá an cinneadh ar feitheamh]; nó
 (b) aontóidh sé an duine is faighteoir iarrata a aistriú go sealadach.
 2. Déanfar na coinníollacha agus fad an aistrithe shealadaigh a chinneadh trí chomhaontú
 frithpháirteach idir an t-údarás breithiúnach eisiúna agus an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach.
 3. I gcás aistrithe shealadaigh, ní mór don duine sin a bheith in ann filleadh ar an Stát
 forghníomhaitheach chun freastal ar éisteachtaí a bhaineann leis nó léi mar chuid den nós imeachta
 um thabhairt suas.
 Airteagal LAW.SURR.97: Duine a éisteacht fad atá an cinneadh ar feitheamh
 1. Tabharfaidh údarás breithiúnach éisteacht don duine is faighteoir iarrata. Chuige sin, beidh
 de cheart ag an duine is faighteoir iarrata cúnamh a fháil ó dhlíodóir, i gcomhréir le dlí Stát an
 údaráis bhreithiúnaigh iarrthaigh.
 2. Déanfar an duine is faighteoir iarrata a éisteacht i gcomhréir le dlí an Stáit
 fhorghníomhaithigh agus faoi na coinníollacha arna gcinneadh trí chomhaontú frithpháirteach idir an
 t-údarás breithiúnach eisiúna agus an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach.
 3. Féadfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach inniúil a shannadh d'údarás
 breithiúnach eile de chuid a Stáit páirt a ghlacadh in éisteacht an duine is faighteoir iarrata d'fhonn
 cur i bhfeidhm cuí an Airteagail seo agus na gcoinníollacha atá leagtha síos a áirithiú.
 Airteagal LAW.SURR.98: Pribhléidí agus díolúintí
 1. I gcás ina bhfuil pribhléid nó díolúine ag an duine is faighteoir iarrata maidir le dlínse nó
 forghníomhú sa Stát forghníomhaitheach, ní bheidh tús leis na teorainneacha ama dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.SURR.95 [Teorainneacha ama agus nósanna imeachta maidir leis an gcinneadh an
 barántas gabhála a fhorghníomhú] mura gcuirfear an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach ar
 an eolas faoi, agus sin á chomhaireamh ón lá a gcuirfear ar an eolas é, gur tarscaoileadh an
 phribhléid nó an díolúine.
 2. Déanfaidh an Stát forghníomhaitheach a áirithiú go bhfuil na coinníollacha ábhartha is gá do
 thabhairt suas éifeachtach á gcomhall nuair nach bhfuil pribhléid ná díolúine den sórt sin ag an duine
 a thuilleadh.
 3. Nuair atá an chumhacht ag údarás de chuid an Stáit fhorghníomhaithigh an phribhléid nó an
 díolúine a tharscaoileadh, is é an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach a iarrfaidh air an
 chumhacht sin a fheidhmiú láithreach. Nuair atá an chumhacht ag údarás de chuid Stáit eile, ag tríú
 tír nó ag eagraíocht idirnáisiúnta an phribhléid nó an díolúine a tharscaoileadh, is é an t-údarás
 breithiúnach eisiúna a iarrfaidh air an chumhacht sin a fheidhmiú.
 Airteagal LAW.SURR.99: Oibleagáidí idirnáisiúnta comhsháraitheacha
 1. Tá an Comhaontú seo gan dochar do na hoibleagáidí atá ar an Stát forghníomhaitheach i
 gcás ina ndearnadh an duine is faighteoir iarrata a eiseachadadh chuig an Stát sin ó thríú tír, agus go
 bhfuil cosaint ag an duine sin leis na forálacha sin a bhaineann le speisialtacht den socrú faoinar
 358
 ---pagebreak--- eiseachadadh é. Glacfaidh an Stát forghníomhaitheach gach beart is gá chun toiliú a iarraidh
 láithreach ar an tríú tír ónar eiseachadadh an duine is faighteoir iarrata chun gur féidir é nó í a
 thabhairt suas don Stát a d'eisigh an barántas gabhála. Ní bheidh tús leis na teorainneacha ama dá
 dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.95 [Teorainneacha ama agus nósanna imeachta maidir leis an
 gcinneadh an barántas gabhála a fhorghníomhú] go dtí an lá a scoirfidh riail na speisialtachta
 d’fheidhm a bheith aici.
 2. Fad a bheidh an bhreith ón tríú tír ónar eiseachadadh an duine is faighteoir iarrata ar
 feitheamh, déanfaidh an Stát forghníomhaitheach a áirithiú go mbeidh na coinníollacha ábhartha is
 gá do thabhairt suas éifeachtach fós á gcomhall.
 Airteagal LAW.SURR.100: Fógra faoin gcinneadh
 Tabharfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach fógra don údarás breithiúnach eisiúna
 láithreach faoin gcinneadh maidir leis an ngníomh atá le déanamh i dtaca leis an mbarántas gabhála.
 Airteagal LAW.SURR.101: Teorainneacha ama maidir le tabhairt suas an duine
 1. Déanfar an duine is faighteoir iarrata a thabhairt suas a luaithe is féidir ar dháta arna
 chomhaontú idir na húdaráis lena mbaineann.
 2. Déanfar an duine is faighteoir iarrata a thabhairt suas tráth nach déanaí ná 10 lá tar éis an
 chinnidh chríochnaithigh maidir leis an mbarántas gabhála a fhorghníomhú.
 3. Má choisceann imthosca nach bhfuil neart ag aon cheann de na Stáit orthu tabhairt suas an
 duine is faighteoir iarrata laistigh den tréimhse atá leagtha síos i mír 2, rachaidh an t-údarás
 breithiúnach forghníomhaitheach agus an t-údarás breithiúnach eisiúna i dteagmháil le chéile
 láithreach agus comhaontóidh siad dáta nua don tabhairt suas. Sa chás sin, déanfar an tabhairt suas
 laistigh de 10 lá ón dáta nua arna chomhaontú amhlaidh.
 4. Féadfar, go heisceachtúil, an tabhairt suas a chur ar athló sealadach ar chúiseanna
 tromchúiseacha daonnúla, mar shampla, má tá forais shubstainteacha ann lena chreidiúint go
 gcuirfeadh sé beatha nó sláinte an duine is faighteoir iarrata i mbaol go follasach. Déanfar an
 barántas gabhála a fhorghníomhú a luaithe a bheidh deireadh leis na forais sin. Cuirfidh an t-údarás
 breithiúnach forghníomhaitheach an t-údarás breithiúnach eisiúna ar an eolas láithreach agus
 comhaontóidh siad dáta nua don tabhairt suas. Sa chás sin, déanfar an tabhairt suas laistigh de 10 lá
 ón dáta nua arna chomhaontú amhlaidh.
 5. Ar na teorainneacha ama sin dá dtagraítear i míreanna 2 go 4 a dhul in éag, má tá an duine
 fós faoi choimeád, scaoilfear saor é nó í. Rachaidh na húdaráis bhreithiúnacha fhorghníomhaitheach
 agus na húdaráis bhreithiúnacha eisiúna i dteagmháil le chéile a luaithe is léir go bhfuil duine le
 scaoileadh faoin mír seo agus tiocfaidh siad ar chomhaontú maidir leis na socruithe chun an duine
 sin a thabhairt suas.
 Airteagal LAW.SURR.102: Tabhairt suas atá curtha ar athló nó atá coinníollach
 1. Féadfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach, tar éis dó a chinneadh an barántas
 gabhála a fhorghníomhú, tabhairt suas an duine is faighteoir iarrata a chur ar athló ionas gur féidir
 an duine a ionchúiseamh sa Stát forghníomhaitheach nó, má tá pianbhreith curtha cheana air nó
 uirthi, ionas gur féidir leis nó léi pianbhreith arna cur mar gheall ar ghníomh seachas an gníomh dá
 dtagraítear sa bharántas gabhála a sheirbheáil ar a chríoch.
 359
 ---pagebreak--- 2. In ionad an tabhairt suas a chur ar athló, féadfaidh an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach an duine is faighteoir iarrata a thabhairt suas go sealadach don Stát eisiúna faoi
 choinníollacha a chinnfear trí chomhaontú frithpháirteach idir an t-údarás breithiúnach
 forghníomhaitheach agus an t-údarás breithiúnach eisiúna. Ní mór an comhaontú a dhéanamh i
 scríbhinn agus beidh na coinníollacha ina gceangal ar na húdaráis uile sa Stát eisiúna.
 Airteagal LAW.SURR.103: Idirthuras
 1. Ceadóidh gach Stát idirthuras duine is faighteoir iarrata atá á thabhairt suas trína chríoch, ar
 chuntar go mbeidh faisnéis tugtha dó maidir leis an méid seo a leanas:
 (a) céannacht agus náisiúntacht an duine is ábhar don bharántas gabhála;
 (b) barántas gabhála a bheith ann;
 (c) cineál agus aicmiú dlíthiúil an chiona; agus
 (d) tuairisc ar imthosca an chiona, lena n-áirítear an t-am agus an t-ionad.
 2. Féadfaidh Stát a ndearnadh fógra ar a shon i gcomhréir le hAirteagal LAW.SURR.83(2)
 [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] á rá nach ndéanfar náisiúnaigh a thabhairt suas nó nach n-
 údarófar tabhairt suas seachas faoi choinníollacha sonraithe áirithe, faoi na téarmaí céanna,
 idirthuras a náisiúnach trína chríoch a dhiúltú, nó na coinníollacha céanna a chur air.
 3. Ainmneoidh na Stáit údarás a bheidh freagrach as iarrataí ar idirthuras agus na doiciméid
 riachtanacha a fháil, chomh maith le haon chomhfhreagras oifigiúil eile a bhaineann le hiarrataí ar
 idirthuras.
 4. Féadfar an iarraidh ar idirthuras agus an fhaisnéis atá leagtha amach i mír 1 a chur chuig an
 údarás arna ainmniú de bhun mhír 3 trí aon mheán atá ábalta taifeadadh i scríbhinn a sholáthar.
 Tabharfaidh Stát an idirthurais fógra faoin gcinneadh tríd an nós imeachta céanna.
 5. Ní bheidh feidhm ag an gCaibidil seo i gcás aeriompair nuair nach mbeidh stad sceidealta
 ann. Ar a shon sin, má tharlaíonn tuirlingt neamhsceidealta, cuirfidh an Stát eisiúna an fhaisnéis dá
 bhforáiltear i mír 1 ar fáil don údarás arna ainmniú de bhun mhír 3.
 6. Nuair a bhaineann idirthuras le duine atá le heiseachadadh ó thríú tír chuig Stát, beidh
 feidhm ag an Airteagal seo mutatis mutandis. Déileálfar go háirithe le tagairtí do ‘bharántas gabhála’
 mar thagairtí do ‘iarraidh ar eiseachadadh’.
 Airteagal LAW.SURR.104: Tréimhse na coinneála arna seirbheáil sa Stát forghníomhaitheach a
 asbhaint
 1. Déanfaidh an Stát eisiúna gach tréimhse coinneála a eascraíonn ó fhorghníomhú an
 bharántais gabhála a asbhaint ón tréimhse iomlán coinneála atá le seirbheáil sa Stát eisiúna de bharr
 na pianbhreithe coimeádta nó an t-ordú coinneála a bheith tugtha.
 2. Chuige sin, tarchuirfidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach nó an t-údarás lárnach
 arna ainmniú faoi Airteagal LAW.SURR.85 [Dul i muinín an údaráis lárnaigh] chuig an údarás
 breithiúnach eisiúna, tráth an tabhairt suas, gach faisnéis maidir le fad coinneála an duine is
 faighteoir iarrata ar bhonn an bharántais gabhála.
 360
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.SURR.105: Ionchúiseamh a d'fhéadfadh a bheith i gceist i leith cionta eile
 1. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach go bhfuil sé toimhdithe, i gcaidreamh le Stáit eile a bhfuil feidhm ag an bhfógra céanna
 maidir leo, go bhfuil toiliú tugtha maidir le hionchúiseamh, pianbhreith nó coinneáil d'fhonn
 pianbhreith choimeádta nó ordú coinneála a chur i gcrích i leith ciona arna dhéanamh roimh
 thabhairt suas an duine, seachas an cion ar tugadh suas é nó í mar gheall air, ach amháin go
 ndéanann an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach a mhalairt a shonrú ina bhreith maidir leis
 an tabhairt suas i gcás faoi leith.
 2. Ach amháin sna cásanna dá dtagraítear i míreanna 1 agus 3, ní fhéadfar duine a tugadh suas
 a ionchúiseamh, pianbhreith a chur air nó uirthi ná a shaoirse nó a saoirse a bhaint de nó di ar aon
 dóigh eile i leith ciona a rinneadh sular tugadh suas é nó í, seachas an cion ar ina leith a rinneadh é
 nó í a thabhairt suas.
 3. Ní bheidh feidhm ag mír 2 sna cásanna seo a leanas:
 (a) nuair a bhí deis ag an duine críoch an Stáit a ndearnadh é nó í a thabhairt suas dó a fhágáil
 agus nach ndearna sé nó sí amhlaidh laistigh de 45 lá ón lá ar scaoileadh saor go
 críochnaitheach é nó í, nó gur fhill an duine ar an gcríoch tar éis dó nó di í a fhágáil;
 (b) nuair nach bhfuil an cion inphionóis le pianbhreith choimeádta ná le hordú coinneála;
 (c) nach bhfuil na himeachtaí coiriúla ina gcúis le beart a chur i bhfeidhm a shrianann an tsaoirse
 phearsanta;
 (d) nuair a d'fhéadfadh pionós nó beart nach bhfuil cailleadh saoirse i dtreis ann, lena n-áirítear
 pionós airgeadais nó beart ina ionad sin, a bheith de dhliteanas ar an duine, go fiú más rud é
 go bhféadfadh an pionós nó an beart sin a bheith ina shrian ar shaoirse phearsanta an duine;
 (e) nuair a thoiligh an duine go dtabharfaí suas é nó í, i gcás inarb iomchuí ag an am céanna a
 thréig an duine riail na speisialtachta, i gcomhréir le hAirteagal LAW.SURR.91 [Toiliú don
 tabhairt suas];
 (f) nuair a dhéanann an duine, tar éis a thabhairt suas, teideal do riail na speisialtachta a
 thréigean go sainráite i dtaca le cionta sonracha roimh thabhairt suas an duine sin; ní mór an
 tréigean a dhéanamh os comhair údaráis bhreithiúnacha inniúla an Stáit eisiúna agus ní mór é
 a thaifeadadh i gcomhréir le dlí baile an Stáit sin; ní mór an tréigean a tharraingt suas ar shlí a
 léireoidh go bhfuil sé tugtha dá dheoin féin ag an duine lena mbaineann agus go bhfuil sé nó sí
 lánfheasach ar na hiarmhairtí; chuige sin, beidh sé de cheart ag an duine dlíodóir a fháil;
 chuige sin, beidh sé de cheart ag an duine dlíodóir a fháil; agus
 (g) nuair a thugann an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach a thug suas an duine a thoiliú i
 gcomhréir le mír 4.
 4. Ní mór iarraidh ar thoiliú a chur faoi bhráid an údaráis bhreithiúnaigh fhorghníomhaithigh,
 agus an fhaisnéis a luaitear in Airteagal LAW.SURR.86(1) [Inneachar agus foirm an bharántais
 gabhála] ag gabháil léi, mar aon le haistriúchán dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.86(2)
 [Inneachar agus foirm an bharántais gabhála]. Tabharfar an toiliú nuair atá an cion a ndearnadh an
 iarraidh ina leith faoi réir tabhairt suas i gcomhréir le forálacha an Teidil seo. Diúltófar toiliú ar an
 bhforas dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.80 [Foras le haghaidh neamhfhorghníomhú
 361
 ---pagebreak--- sainordaitheach an bharántais gabhála] agus seachas sin ní féidir é a dhiúltú ach amháin ar an
 bhforas dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.81 [Foras eile le haghaidh neamhfhorghníomhú an
 bharántais gabhála], nó Airteagal LAW.SURR.82(2) [Eisceacht an chiona pholaitiúil] agus Airteagal
 LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta]. Glacfar an bhreith tráth nach déanaí ná 30 lá tar
 éis an iarraidh a fháil. Maidir leis na cásanna dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.84 [Ráthaíochtaí
 atá le tabhairt ag an Stát eisiúna i gcásanna ar leith] ní mór don Stát eisiúna na ráthaíochtaí dá
 bhforáiltear ann a thabhairt.
 Airteagal LAW.SURR.106: Tabhairt suas nó eiseachadadh ina dhiaidh sin
 1. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach go bhfuil sé toimhdithe, i gcaidreamh le Stáit eile a bhfuil feidhm ag an bhfógra céanna
 maidir leo, go bhfuil toiliú tugtha maidir le duine a thabhairt suas do Stát nach an Stát
 forghníomhaitheach é de bhun barántas gabhála nó de bhun barántas gabhála Eorpach arna eisiúint
 i leith ciona a rinneadh roimh thabhairt suas an duine, ach amháin go ndéanann an t-údarás
 breithiúnach forghníomhaitheach a mhalairt a shonrú ina chinneadh maidir leis an tabhairt suas i
 gcás faoi leith.
 2. In aon chás, féadfar an duine a tugadh suas don Stát eisiúna de bhun barántas gabhála nó
 barántas gabhála Eorpach, gan toiliú an Stáit fhorghníomhaithigh, a thabhairt suas do Stát eile
 seachas an Stát forghníomhaitheach de bhun barántas gabhála nó barántas gabhála Eorpach arna
 eisiúint i leith aon chion a rinneadh roimh é nó í a thabhairt suas sna cásanna seo a leanas:
 (a) má bhí deis ag an duine críoch an Stáit a ndearnadh é nó í a thabhairt suas dó a fhágáil agus
 nach ndearna sé nó sí amhlaidh laistigh de 45 lá ón lá ar scaoileadh saor go críochnaitheach é
 nó í, nó gur fhill an duine ar an gcríoch tar éis dó nó di í a fhágáil;
 (b) i gcás ina dtoilíonn an duine is faighteoir iarrata go dtabharfar suas é nó í do Stát seachas an
 Stát forghníomhaitheach de bhun barántas gabhála nó barántais gabhála Eorpaigh; ní mór an
 toiliú a thabhairt os comhair údaráis bhreithiúnacha inniúla an Stáit eisiúna agus ní mór é a
 thaifeadadh i gcomhréir le dlí baile an Stáit sin; ní mór an toiliú a tharraingt suas ar dhóigh a
 léireoidh go ndearna an duine lena mbaineann go deonach é agus go raibh sé nó sí
 lánfheasach ar na hiarmhairtí; chuige sin, beidh sé de cheart ag an duine is faighteoir iarrata
 dlíodóir a fháil; agus
 (c) níl an duine is faighteoir iarrata faoi réir riail na speisialtachta, i gcomhréir le pointí (a), (e), (f)
 nó (g) d’Airteagal LAW.SURR.105(3) [Ionchúiseamh a d’fhéadfadh a bheith i gceist i leith cionta
 eile].
 3. Toileoidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach don tabhairt suas do Stát eile de réir
 na rialacha seo a leanas:
 (a) ní mór an iarraidh ar thoiliú a chur isteach de réir Airteagal LAW.SURR.87 [Barántas gabhála a
 tharchur], mar aon leis an bhfaisnéis a leagtar amach in Airteagal LAW.SURR.86(1) [Inneachar
 agus foirm an bharántais gabhála] agus aistriúchán dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.86(2)
 [Inneachar agus foirm an bharántais gabhála];
 (b) tabharfar an toiliú nuair atá an cion a ndearnadh an iarraidh ina leith ina ábhar do thabhairt
 suas i gcomhréir le forálacha an Chomhaontaithe seo;
 (c) glacfar an bhreith tráth nach déanaí ná 30 lá tar éis an iarraidh a fháil; agus
 362
 ---pagebreak--- (d) diúltófar toiliú ar an bhforas dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.80 [Foras le haghaidh
 neamhfhorghníomhú sainordaitheach an bharántais gabhála] agus seachas sin ní féidir é a
 dhiúltú ach amháin ar an bhforas dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.81 [Foras eile le
 haghaidh neamhfhorghníomhú an bharántais gabhála], Airteagal LAW.SURR.82(2) [Eisceacht
 an chiona pholaitiúil] agus Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta].
 4. Maidir leis na cásanna dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.84 [Ráthaíochtaí atá le tabhairt
 ag an Stát eisiúna i gcásanna ar leith] ní mór don Stát eisiúna na ráthaíochtaí dá bhforáiltear ann a
 thabhairt.
 5. D'ainneoin mhír 1, ní dhéanfar duine a tugadh suas de bhun barántas gabhála a
 eiseachadadh chuig tríú tír gan toiliú údarás inniúil an Stáit a thug suas an duine. Ní mór an toiliú sin
 a thabhairt i gcomhréir leis na Coinbhinsiúin atá ina gceangal ar an Stát sin agus lena dhlí baile.
 Airteagal LAW.SURR.107: Maoin a thabhairt ar láimh
 1. Déanfaidh an t-údarás breithiúnach forghníomhaitheach, i gcomhréir lena dhlí baile, arna
 iarraidh sin don údarás breithiúnach eisiúna nó ar a thionscnamh féin, maoin a urghabháil agus a
 thabhairt ar láimh:
 (a) a d'fhéadfadh a bheith ag teastáil mar fhianaise; nó
 (b) a fuair an duine is faighteoir iarrata de dheasca an chiona.
 2. Tabharfar ar láimh an mhaoin dá dtagraítear i mír 1 go fiú mura féidir an barántas gabhála a
 chur i gcrích de thairbhe bhás nó éalú an duine iarrtha.
 3. Más maoin í an mhaoin dá dtagraítear i mír 1 a dhlífear a urghabháil nó a choigistiú ar
 chríoch an Stáit fhorghníomhaithigh, féadfaidh an Stát sin, má tá an mhaoin ag teastáil i ndáil le
 himeachtaí coiriúla atá ar feitheamh, í a choinneáil go sealadach nó í a thabhairt ar láimh don Stát
 eisiúna ar choinníoll go dtabharfar ar ais í.
 4. Aon chearta a fhéadfaidh an Stát forghníomhaitheach nó tríú páirtithe a fháil sa mhaoin dá
 dtagraítear i mír 1, déanfar iad a chaomhnú. Nuair atá cearta den sórt sin ann, tabharfaidh an Stát
 eisiúna an mhaoin ar ais gan mhuirear don Stát forghníomhaitheach a luaithe a bheidh na
 himeachtaí coiriúla foirceanta.
 Airteagal LAW.SURR.108: Speansas
 1. Speansais a thabhófar ar chríoch Stáit fhorghníomhaithigh de bharr barántas gabhála a
 fhorghníomhú, is é an Stát sin a iompróidh iad.
 2. Is é an Stát eisiúna a iompróidh gach speansas eile.
 Airteagal LAW.SURR.109: An bhaint le hionstraimí dlí eile
 1. Gan dochar dá gcur i bhfeidhm sa chaidreamh idir Stáit agus tríú tíortha, ón dáta a dtiocfaidh
 sé i bhfeidhm, gabhfaidh an Teideal seo ionad fhorálacha comhfhreagracha na gcoinbhinsiún seo a
 leanas is infheidhme i réimse an eiseachadta sa chaidreamh idir an Ríocht Aontaithe, de pháirt
 amháin, agus na Ballstáit, den pháirt eile:
 363
 ---pagebreak--- (a) an Coinbhinsiún Eorpach um Eiseachadadh, arna dhéanamh i bPáras an 13 Nollaig 1957, agus
 na prótacail bhreise de; agus
 (b) an Coinbhinsiún Eorpach chun Sceimhliú a Dhíchur a mhéid a bhaineann le heiseachadadh.
 2. Nuair atá feidhm ag na coinbhinsiúin nó na comhaontuithe dá dtagraítear i mír 1 maidir le
 críocha na Stát nó críocha a bhfuil Stát freagrach as a chaidreamh eachtrach nach bhfuil feidhm ag
 an Teideal seo maidir leis, leanfaidh na hionstraimí sin den chaidreamh atá ann idir na críocha sin
 agus na Stáit eile a rialú.
 Airteagal LAW.EUROJUST.110: Athbhreithniú ar fhógraí
 Agus an t-athbhreithniú comhpháirteach ar an Teideal seo dá dtagraítear in Airteagal
 LAW.OTHER.135(1) [Athbhreithniú agus meastóireacht] á dhéanamh acu, déanfaidh na Páirtithe a
 machnamh freisin ar an ngá atá ann na fógraí a rinneadh faoi Airteagal LAW.SURR.79(4) [Raon
 feidhme], Airteagal LAW.SURR.82(2) [Eisceacht an chiona pholaitiúil] agus Airteagal LAW.SURR.83(2)
 [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] a choinneáil ar bun. I gcás nach ndéanfar na fógraí dá dtagraítear
 in Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] a athnuachan, rachaidh siad in éag
 cúig bliana tar éis dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo. Ní fhéadfar fógraí dá
 dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] a athnuachan ná a
 dhéanamh as an nua ach amháin le linn na dtrí mhí roimh chothrom lae cúig bliana theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo agus, ina dhiaidh sin, gach cúig bliana ina dhiaidh sin, ar choinníoll
 go gcomhlíontar na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn
 náisiúntachta] an tráth sin.
 Airteagal LAW.SURR.111: Barántais ghabhála leanúnacha i gcás dífheidhmiú
 D'ainneoin Airteagal LAW.GEN.5 [Raon feidhme an chomhair i gcás nach bhfuil Ballstát
 rannpháirteach a thuilleadh i mbearta analógacha faoi dhlí an Aontais]; Airteagal.LAW.OTHER.136
 [Foirceannadh]agus Airteagal LAW.OTHER.137 [Fionraí], beidh feidhm ag forálacha an Teidil seo
 maidir le barántais ghabhála i gcás inar gabhadh an duine roimh dhífheidhmiú an Teidil seo chun
 barántas gabhála a fhorghníomhú, gan beann ar an gcinneadh ón údarás forghníomhaitheach
 breithiúnach i dtaobh an gcoimeádfar an duine is faighteoir iarrata faoi choinneáil nó an scaoilfear
 saor é go sealadach.
 Airteagal LAW.SURR.112: Cur i bhfeidhm maidir le barántais ghabhála Eorpacha atá ann cheana
 Beidh feidhm ag an Teideal seo maidir le barántais ghabhála Eorpacha arna n-eisiúint i gcomhréir le
 Cinneadh Réime 2002/584/CGB81 ón gComhairle ag Stát roimh dheireadh na hidirthréimhse i gcás
 nár gabhadh an duine is faighteoir iarrata chun é a fhorghníomhú roimh dheireadh na
 hidirthréimhse.
 TEIDEAL VIII: CÚNAMH FRITHPHÁIRTEACH
 81
 Cinneadh Réime 2002/584/CGB ón gComhairle an 13 Meitheamh 2002 maidir leis an mBarántas
 Gabhála Eorpach agus na nósanna imeachta um thabhairt suas idir na Ballstáit (IO AE L 190, 18.7.2002, lch. 1).
 364
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.MUTAS.113: Cuspóir
 1. Is é cuspóir an Teidil seo forlíonadh a dhéanamh ar na forálacha seo a leanas, agus á gcur i
 bhfeidhm a éascú, ag na Ballstáit, ar thaobh amháin, agus ag an Ríocht Aontaithe, ar an taobh eile:
 (a) an Coinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh Frithpháirteach in Ábhair Choiriúla, arna
 dhéanamh in Strasbourg an 20 Aibreán 1959, “an Coinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach”;
 (b) an Prótacal Breise a ghabhann leis an gCoinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach, arna dhéanamh in Strasbourg an 17 Márta 1978; agus
 (c) an Dara Prótacal Breise a ghabhann leis an gCoinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach, arna dhéanamh in Strasbourg an 8 Samhain 2001.
 2. Tá an Teideal seo gan dochar d'fhorálacha Theideal IX [Faisnéis a bhaintear as taifead coiriúil
 a mhalartú], a bhfuil tosaíocht aige ar an Teideal seo.
 Airteagal LAW.MUTAS.114: Sainmhíniú ar údarás inniúil
 Chun críocha an Teidil seo, ciallaíonn “údarás inniúil” aon údarás atá inniúil chun iarrataí ar chúnamh
 frithpháirteach a sheoladh agus/nó a fháil i gcomhréir le forálacha an Choinbhinsiúin Eorpaigh maidir
 le Cúnamh Frithpháirteach agus a Phrótacail agus mar a shainíonn Stáit ina ndearbhuithe féin a
 dhírítear chuig Ard-Rúnaí Chomhairle na hEorpa. Áirítear freisin le “údarás inniúil” comhlachtaí de
 chuid an Aontais dá dtugtar fógra i gcomhréir le pointe (c) d’Airteagal LAW.OTHER134(7) [Fógraí a
 thabhairt]; maidir leis na comhlachtaí sin de chuid an Aontais, beidh feidhm ag forálacha an Teidil
 seo dá réir.
 Airteagal LAW.MUTAS.115: An fhoirm chun cúnamh frithpháirteach a iarraidh
 1. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach
 foirm chaighdeánach a bhunú le haghaidh iarrataí ar ar chúnamh frithpháirteach, trí iarscríbhinn a
 ghabhann leis an gComhaontú seo a ghlacadh.
 2. I gcás ina bhfuil cinneadh glactha ag an gCoiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus
 um Chomhar Breithiúnach i gcomhréir le mír 1, déanfar iarrataí le húsáid a bhaint as an bhfoirm
 chaighdeánach.
 3. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach
 leasú a dhéanamh ar na foirmeacha caighdeánacha a úsáidfear le haghaidh iarrataí ar chúnamh
 frithpháirteach, de réir mar is gá.
 Coinníollacha maidir le cúnamh frithpháirteach a iarraidh
 1. Ní fhéadfaidh údarás inniúil an Stáit iarrthaigh iarraidh ar chúnamh frithpháirteach a
 dhéanamh ach amháin más deimhin leis gur comhlíonadh na coinníollacha seo a leanas:
 (a) go bhfuil an iarraidh riachtanach agus comhréireach chun críoch na n-imeachtaí, agus cearta
 an duine atá faoi amhras nó atá cúisithe á gcur san áireamh; agus
 (b) go bhféadfaí na bearta imscrúdaitheacha a léirítear san iarraidh a ordú faoi na coinníollacha
 céanna i gcás comhchosúil baile.
 365
 ---pagebreak--- 2. Féadfaidh an Stát is faighteoir iarrata dul i gcomhairle leis an Stát iarrthach má bhíonn
 údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata den tuairim nach bhfuil na coinníollacha i mír 1 á
 gcomhlíonadh. Tar éis an chomhairliúcháin, féadfaidh údarás inniúil an Stáit iarrthaigh cinneadh a
 dhéanamh an iarraidh ar chúnamh frithpháirteach a aistarraingt.
 Airteagal LAW.MUTAS.117: Dul i muinín cineál eile birt imscrúdaithe
 1. In aon chás inar féidir, déanfaidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata a bhreithniú faoi
 dhul ar iontaoibh birt imscrúdaithigh seachas an beart a luaitear san iarraidh ar chúnamh
 frithpháirteach, más ann do na dálaí seo a leanas:
 (a) maidir leis an mbeart imscrúdaitheach a luaitear san iarraidh, is beart é nach ann dó faoi dhlí
 an Stáit is faighteoir iarrata; nó
 (b) maidir leis an mbeart imscrúdaitheach a luaitear san iarraidh, ní bheadh fáil ar an mbeart sin i
 gcás comhchosúil baile.
 2. Gan dochar don fhoras le haghaidh diúltú atá le fáil faoin gCoinbhinsiún Eorpach maidir le
 Cúnamh Frithpháirteach agus faoina Phrótacail, agus faoi Airteagal LAW.MUTAS.119 [Ne bis in idem],
 níl feidhm ag mír 1 den Airteagal seo maidir leis na bearta imscrúdaitheacha seo a leanas, nach mór
 a bheith ar fáil i gcónaí faoi dhlí an Stáit is faighteoir iarrata:
 (a) faisnéis a fháil atá i mbunachair shonraí de chuid na bpóilíní nó de chuid údarás breithiúnach a
 bhfuil rochtain dhíreach ag údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata orthu i gcreat imeachtaí
 coiriúla;
 (b) finné, saineolaí, íospartach, duine atá faoi amhras nó atá cúisithe nó tríú páirtí i gcríoch an
 Stáit is faighteoir iarrata a éisteacht;
 (c) aon bheart imscrúdaitheach neamh-chomhéigneach mar a shainmhínítear faoi dhlí an Stáit is
 faighteoir iarrata; agus
 (d) céannacht daoine a bhfuil seilbh acu, trí shíntiús, ar uimhir ghutháin shonraithe nó ar sheoladh
 IP.
 3. Féadfaidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata dul ar iontaoibh birt imscrúdaithigh
 seachas an méid sin a luaitear san iarraidh ar chúnamh frithpháirteach i gcás ina ngnóthófar leis an
 mbeart imscrúdaitheach a roghnaigh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata an toradh céanna trí
 mhodhanna nach bhfuil chomh hionrach céanna leis an mbeart imscrúdaitheach a léirítear san
 iarraidh.
 4. Nuair a chinnfidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata leas a bhaint as an
 bhféidearthacht dá dtagraítear i mír 1 nó i mír 3, cuirfidh sé údarás inniúil an Stáit iarrthaigh ar an
 eolas ar dtús agus féadfaidh an t-údarás sin cinneadh a dhéanamh an iarraidh a aistarraingt nó a
 fhorlíonadh.
 5. Maidir leis an mbeart imscrúdaitheach a luaitear san iarraidh, más amhlaidh nach ann don
 bheart sin faoi dhlí an Stáit is faighteoir iarrata nó más amhlaidh nach mbeadh sé ar fáil i gcás
 comhchosúil baile, agus más amhlaidh nach bhfuil aon bheart imscrúdaitheach eile ann lena
 bhfaighfí an toradh céanna a gheofaí leis an mbeart imscrúdaitheach a iarradh, cuirfidh údarás
 inniúil an Stáit is faighteoir iarrata údarás eisiúna an Stáit iarrthaigh ar an eolas faoi nach bhfuil sé
 indéanta an cúnamh a iarradh a chur ar fáil.
 366
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.MUTAS.118: Oibleagáid eolas a thabhairt
 Cuirfidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata údarás inniúil an Stáit iarrthaigh ar an eolas
 láithreach, trí mheán ar bith agus gan moill mhíchuí:
 (a) más dodhéanta an iarraidh ar chúnamh frithpháirteach a fhorghníomhú toisc an iarraidh a
 bheith neamhiomlán, nó toisc í a bheith mícheart ar dhóigh fhollasach; nó
 (b) más rud é, in imeacht fhorghníomhú na hiarrata ar chúnamh frithpháirteach, agus gan
 tuilleadh fiosruithe a dhéanamh, go measfaidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata go
 bhféadfadh sé gurbh iomchuí bearta imscrúdaitheacha a dhéanamh nach raibh beartaithe i
 dtús báire, nó nárbh fhéidir a shonrú nuair a rinneadh an iarraidh ar chúnamh frithpháirteach,
 chun a chur ar chumas údarás inniúil an Stáit iarrthaigh gníomhaíocht bhreise a dhéanamh sa
 chás sonrach.
 Airteagal LAW.MUTAS.119: Ne bis in idem
 De bhreis ar an bhforas le haghaidh diúltú a liostaítear sa Choinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach agus ina Phrótacail, féadfar cúnamh frithpháirteach a dhiúltú ar an bhforas gur thug ,
 maidir leis an duine ar iarraidh an cúnamh ina leith agus atá faoi réir imscrúduithe coiriúla,
 ionchúiseamh nó imeachtaí eile, lena n-áirítear imeachtaí breithiúnacha, sa Stát iarrthach, gur thug
 Stát eile breithiúnas críochnaitheach ar an duine sin i leith na ngníomhartha céanna, ar choinníoll,
 má gearradh pionós, go ndearnadh an pionós sin a fhorfheidhmiú, go bhfuil sé á fhorfheidhmiú nó
 nach féidir é a fhorfheidhmiú a thuilleadh faoi dhlí an Stáit a thug an breithiúnas pianbhreithe.
 Airteagal LAW.MUTAS.120: Teorainneacha ama
 1. Déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata an cinneadh maidir leis an iarraidh ar chúnamh
 frithpháirteach a fhorghníomhú a luaithe is féidir agus in aon chás tráth nach déanaí ná 45 lá tar éis í
 a fháil, agus cuirfidh sé an méid sin in iúl don Stát iarrthach.
 2. Déanfar iarraidh ar chúnamh frithpháirteach a fhorghníomhú a luaithe is féidir agus ar aon
 chás tráth nach déanaí ná 90 lá tar éis an chinnidh dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo nó tar éis
 an comhairliúchán dá dtagraítear in Airteagal MUTAS.116(2) [Coinníollacha maidir le cúnamh
 frithpháirteach a iarraidh] a dhéanamh.
 3. I gcás ina mbeidh sé luaite san iarraidh, de dheasca spriocdhátaí nós imeachta, thromchúis
 an chiona nó imthosca fíorphráinne eile, go bhfuil gá le sprioc-am níos giorra ná na sprioc-amanna a
 fhoráiltear i míreanna 1 agus 2, nó ina bhfuil sé luaite san iarraidh nach mór an beart cúnaimh
 fhrithpháirtigh a dhéanamh ar dháta faoi leith, cuirfidh an t-údarás is faighteoir iarrata an ceanglas
 sin i gcuntas a oiread is féidir.
 4. I gcás ina n-iarrfar cúnamh frithpháirteach chun bearta sealadacha a dhéanamh de bhun
 Airteagal 24 den Dara Prótacal Breise a ghabhann leis an gCoinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach, déanfaidh údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata an cinneadh maidir leis an
 mbeart sealadach a chinneadh, agus a chur in iúl, a luaithe is féidir tar éis dó an iarraidh a fháil. Sula
 gcuirfear i leataobh aon bheart sealadach arna ghlacadh de bhun an Airteagail seo, tabharfaidh
 údarás inniúil an Stáit is faighteoir iarrata an deis d’údarás inniúil an Stáit iarrthaigh, nuair is féidir, a
 chúiseanna a chur i láthair i bhfabhar leanúint leis an mbeart.
 5. I gcás sonrach, nach féidir an teorainn ama a leagtar amach i mír 1 nó i mír 2, nó an teorainn
 ama nó an dáta sonrach dá dtagraítear i mír 3 a chomhlíonadh, nó ina gcuirfear moill ar an
 367
 ---pagebreak--- gcinneadh maidir le bearta sealadacha a dhéanamh i gcomhréir le mír 4, cuirfidh údarás inniúil an
 Stáit is faighteoir iarrata údarás inniúil an Stáit iarrthaigh ar an eolas gan mhoill trí aon mhodh, agus
 tabharfaidh sé na cúiseanna leis an moill agus rachaidh sé i gcomhairle le húdarás inniúil an Stáit
 iarrthaigh maidir leis an uainiú iomchuí chun an iarraidh ar chúnamh frithpháirteach a
 fhorghníomhú.
 6. Ní bheidh feidhm ag na teorainneacha ama dá dtagraítear san Airteagal seo má dhéantar an
 iarraidh ar chúnamh frithpháirteach i ndáil leis na cionta agus na sáruithe seo a leanas a thagann faoi
 raon feidhme an Choinbhinsiúin Eorpaigh maidir le Cúnamh Frithpháirteach agus a Phrótacail, mar a
 shainmhínítear i ndlí an Stáit iarrataigh:
 (a) tiomáint róghasta, mura ndearnadh aon díobháil nó aon bhás do dhuine eile agus mura raibh
 an luas breise suntasach;
 (b) loiceadh crios sábhála a chaitheamh;
 (c) loiceadh stopadh ag solas dearg nó ag comhartha stoptha éigeantach eile;
 (d) loiceadh clogad sábháilteachta a chaitheamh; nó
 (e) lána toirmiscthe a úsáid (ar nós lána éigeandála a úsáid atá toirmiscthe, lána atá curtha in
 áirithe d'iompar poiblí, nó lána atá dúnta le haghaidh oibreacha bóthair).
 7. Déanfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach
 athbhreithniú leanúnach ar fheidhmiú mhír 6. Gabhfaidh sé air féin teorainneacha ama a shocrú i
 ndáil leis na hiarrataí a bhfuil feidhm ag mír 6 maidir leo laistigh de thrí bliana ó theacht i bhfeidhm
 an Chomhaontaithe seo, agus an líon iarrataí á chur san áireamh aige. Féadfaidh sé a chinneadh
 freisin nach mbeidh feidhm a thuilleadh ag mír 6.
 Airteagal LAW.MUTAS.121: Iarrataí ar chúnamh frithpháirteach a tharchur
 1. Sa bhreis ar na bealaí cumarsáide dá bhforáiltear faoin gCoinbhinsiún Eorpach maidir le
 Cúnamh Frithpháirteach agus a Phrótacail, ina ndéantar foráil maidir le tarchur díreach faoina
 bhforálacha faoi seach, féadfaidh ionchúisitheoirí poiblí sa Ríocht Aontaithe iarrataí ar chúnamh
 frithpháirteach a tharchur go díreach chuig údaráis inniúla na mBallstát freisin.
 2. Sa bhreis ar na bealaí cumarsáide dá bhforáiltear faoin gCoinbhinsiún Eorpach maidir le
 Cúnamh Frithpháirteach agus a Phrótacail, féadfar aon iarraidh ar chúnamh dlíthiúil frithpháirteach,
 mar aon le faisnéis spontáineach, a tharchur, i gcás práinne, trí Europol nó trí Eurojust, i gcomhréir
 leis na forálacha i dTeidil an Chomhaontaithe seo faoi seach.
 Airteagal LAW.MUTAS.122: Foirne Comhpháirteacha Imscrúdaithe
 I gcás ina mbunóidh údaráis inniúla Stát Foireann Chomhpháirteach um Imscrúdú, rialófar an
 caidreamh idir na Ballstáit san Fhoireann Chomhpháirteach um Imscrúdú le dlí an Aontais,
 d'ainneoin an bhunúis dlí dá dtagraítear sa Chomhaontú maidir le Foireann Chomhpháirteach um
 Imscrúdú a bhunú (Comhaontú JIT).
 TEIDEAL IX: FAISNÉIS FAOI THAIFEAD COIRIÚIL A MHALARTÚ
 368
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.EXINF.120: Cuspóir
 1. Is é cuspóir an Teidil seo socrú a dhéanamh a fhágfaidh gurb indéanta faisnéis arna baint as
 an taifead coiriúil a mhalartú idir na Ballstáit, de pháirt amháin, agus agus an Ríocht Aontaithe, den
 pháirt eile.
 2. Sa chaidreamh idir an Ríocht Aontaithe agus na Ballstáit, déanann forálacha an Teidil seo an
 méid seo a leanas:
 (a) feidhm Airteagal 13 agus Airteagal 22(2) den Choinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh
 Frithpháirteach in Ábhair Choiriúla agus a Phrótacail Bhreise an 17 Márta 1978 agus an 8
 Samhain 2001 a fhorlíonadh; agus
 (b) an méid atá sa Teideal seo a chur in ionad Airteagal 22(1) den Choinbhinsiún Eorpach maidir le
 Cúnamh Frithpháirteach in Ábhair Choiriúla, mar a forlíonadh le hAirteagal 4 de Phrótacal
 Breise an 17 Márta 1978 a ghabhann leis.
 3. Ina gcaidreamh idir a chéile, tarscaoilfidh na Ballstáit, ar thaobh amháin, agus an Ríocht
 Aontaithe, ar an taobh eile, an ceart chun brath ar an amhras atá orthu maidir le hAirteagal 13 den
 Choinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh Frithpháirteach in Ábhair Choiriúla agus le hAirteagal 4 den
 Phrótacal Breise a ghabhann leis an gCoinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh Frithpháirteach in
 Ábhair Choiriúla an 17 Márta 1978.
 Airteagal LAW.EXINF.121: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn “ciontú” aon chinneadh críochnaitheach ó chúirt choiriúil i gcoinne duine nádúrtha i
 ndáil le cion coiriúil, sa mhéid go mbreactar síos an cinneadh sin i dtaifid choiriúla an Stáit
 chiontaithigh;
 (b) ciallaíonn “imeachtaí coiriúla” an chéim roimh an triail, céim na trialach agus forghníomhú an
 chiontaithe;
 (c) ciallaíonn “taifead coiriúil” an clár baile nó na cláir bhaile ina ndéantar ciontuithe a
 thaifeadadh i gcomhréir leis an dlí baile.
 Airteagal LAW.EXINF.122: Údaráis lárnacha
 Ainmneoidh gach Stát údarás lárnach amháin nó níos mó a bheidh an inniúil ar an malartú faisnéise a
 bhaintear as an taifead coiriúil de bhun an Teidil seo agus ar na malartuithe dá dtagraítear in
 Airteagal 22(2) den Choinbhinsiún Eorpach maidir le Cúnamh Frithpháirteach in Ábhair Choiriúla.
 Airteagal LAW.EXINF.123: Fógraí
 1. Glacfaidh gach Stát na bearta is gá chun a áirithiú go mbeidh faisnéis faoi náisiúntacht nó
 náisiúntachtaí an duine chiontaithe más náisiúnach de Stát eile é nó í ag gabháil le gach ciontú a
 thugtar laistigh dá chríoch, nuair a chuirfear ar fáil dá thaifead coiriúil é.
 2. Cuirfidh údarás lárnach gach Stáit údarás lárnach aon Stáit eile ar an eolas faoi gach ciontú
 coiriúil a thugtar ina chríoch maidir le náisiúnaigh de chuid an Stáit sin, chomh maith le haon athrú
 369
 ---pagebreak--- nó scriosadh ina dhiaidh sin ar an bhfaisnéis atá sa taifead coiriúil, mar atá iontráilte sa taifead
 coiriúil. Cuirfidh údaráis lárnach na Stát an fhaisnéis sin in iúl dá chéile uair sa mhí ar a laghad.
 3. Má thagann údarás lárnach Stáit ar an eolas gur náisiúnach de chuid dhá Stát eile nó níos mó
 an duine ciontaithe, tarchuirfear an fhaisnéis iomchuí chuig gach ceann de na Stáit sin, fiú más
 náisiúnach de chuid an Stáit ar ina chríoch a ciontaíodh é nó í an duine ciontaithe.
 Airteagal LAW.EXINF.124: Ciontuithe a stóráil
 1. Stórálfaidh údarás lárnach gach Stáit an fhaisnéis go léir a dtugtar fógra fúithi faoi Airteagal
 LAW.EXINF.123 [Fógraí a thabhairt].
 2. Áiritheoidh údarás lárnach gach Stáit, más rud é go dtugtar fógra faoi athrú nó scriosadh ina
 dhiaidh sin faoi Airteagal LAW.EXINF.123(2) [Fógraí a thabhairt], go ndéanfar athrú nó scriosadh atá
 comhionann ar an bhfaisnéis a stóráiltear i gcomhréir le mír 1 den Airteagal seo.
 3. Áiritheoidh údarás lárnach gach Stáit nach gcuirfear ar fáil ach faisnéis a tugadh cothrom le
 dáta i gcomhréir le mír 2 den Airteagal seo nuair a bheidh freagra á thabhairt ar iarrataí arna
 ndéanamh faoi Airteagal LAW.EXINF.125 [Iarrataí ar fhaisnéis].
 Airteagal LAW.EXINF.125: Iarrataí ar fhaisnéis
 1. Nuair a iarrtar faisnéis ó thaifead coiriúil Stáit ar leibhéal baile chun críoch imeachtaí coiriúla
 i gcoinne duine nó chun aon chríoch seachas críocha imeachtaí coiriúla, féadfaidh údarás lárnach an
 Stáit sin, i gcomhréir lena dhlí náisiúnta féin, iarraidh a chur faoi bhráid údarás lárnach Stáit eile chun
 faisnéis agus sonraí gaolmhara a bhaint as an taifead coiriúil.
 2. Nuair a iarrfaidh duine faisnéis faoina thaifead coiriúil féin ar údarás lárnach Stáit nach é Stát
 náisiúntacht an duine é, déanfaidh an t-údarás lárnach sin iarraidh a chur faoi bhráid údarás lárnach
 Stát náisiúntacht an duine chun faisnéis agus sonraí gaolmhara a bhaint as an taifead coiriúil chun
 gur féidir an fhaisnéis agus na sonraí gaolmhara sin a áireamh sa sliocht a sholáthrófar don duine
 lena mbaineann.
 Airteagal LAW.EXINF.126: Freagraí ar iarratais
 1. Tarchuirfidh údarás lárnach an Stáit is faighteoir iarrata freagraí ar na hiarrataí chuig údarás
 lárnach an Stáit iarrthach, a luaithe is féidir agus in aon chás laistigh de thréimhse nach faide ná 20 lá
 oibre ón dáta a fuarthas an iarraidh.
 2. Freagróidh údarás lárnach gach Stáit ar iarrataí a dhéantar chun críoch seachas críocha
 imeachtaí coiriúla i gcomhréir lena dhlí baile féin.
 3. D'ainneoin mhír 2, nuair a bheidh siad ag freagairt ar iarrataí arna ndéanamh chun críche
 earcaíochta le haghaidh gníomhaíochtaí deonacha gairmiúla nó eagraithe a bhfuil teagmháil
 dhíreach agus rialta le leanaí ag baint leo, áireoidh na Ballstáit agus an Ríocht Aontaithe faisnéis faoi
 chiontuithe coiriúla a bheith ann i leith cionta a bhaineann le mí-úsáid ghnéasach nó teacht i dtír
 gnéasach ar leanaí, pornagrafaíocht leanaí, sirtheoireacht leanaí chun críocha collaíochta, lena n-
 áirítear na cionta sin a spreagadh, cabhrú leo, iad a neartú nó ag féachaint leis na cionta sin a
 dhéanamh, chomh maith le haon dícháiliú ó ghníomhaíochtaí a dhéanamh a bhfuil teagmháil
 dhíreach agus rialta le leanaí ag baint leo a thagann as na ciontuithe coiriúla sin.
 370
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.EXINF.127: Bealach cumarsáide
 Déanfar an fhaisnéis a bhaintear as an taifead coiriúil a mhalartú idir na Stáit go leictreonach i
 gcomhréir leis na sonraíochtaí teicniúla agus nós imeachta a leagtar síos in IARSCRÍBHINN LAW-6.
 Airteagal LAW.EXINF.128: Coinníollacha maidir le húsáid sonraí pearsanta
 1. Ní fhéadfaidh gach Stát úsáid a bhaint as sonraí pearsanta a fhaightear mar fhreagra ar a
 iarraidh faoi Airteagal LAW.EXINF.126 [Freagraí ar iarrataí] ach chun na gcríoch dár iarradh iad agus
 chun na gcríoch sin amháin.
 2. Nuair a iarradh an fhaisnéis chun aon chríoch seachas críocha imeachtaí coiriúla, ní
 fhéadfaidh an Stát iarrthach sonraí pearsanta arna bhfáil faoi Airteagal LAW.EXINF.126 [Freagraí ar
 iarrataí] a úsáid ach amháin laistigh de na teorainneacha arna sonrú ag an Stát is faighteoir iarrata
 san fhoirm a leagtar amach i gCaibidil 2 d'iarscríbhinn LAW-6.
 3. D’ainneoin mhíreanna 1 agus 2 den Airteagal seo, féadfaidh an Stát iarrthach úsáid a bhaint
 as sonraí pearsanta a sholáthair Stát mar fhreagra ar iarraidh faoi Airteagal LAW.EXINF.126 [Freagraí
 ar iarrataí] chun bagairt láithreach thromchúiseach ar an tslándáil phoiblí a chosc.
 4. Áiritheoidh gach Stát nach nochtfaidh a n-údaráis lárnacha sonraí pearsanta ar tugadh fógra
 fúthu faoi Airteagal LAW.EXINF.123 [Fógraí a thabhairt] d’údaráis i dtríú tíortha mura gcomhlíonfar
 na coinníollacha seo a leanas:
 (a) gur ar bhonn cás ar chás amháin a nochtfar na sonraí pearsanta;
 (b) go nochtar na sonraí pearsanta d’údaráis a mbaineann a bhfeidhmeanna go díreach leis an
 gcríoch dá nochtar an fhaisnéis faoi fhomhír (c);
 (c) ní nochtar na sonraí pearsanta ach amháin más gá:
 (vii) chun críoch imeachtaí coiriúla;
 (viii) chun aon chríche seachas críocha imeachtaí coiriúla; nó
 (ix) chun bagairt láithreach thromchúiseach don tslándáil phoiblí a chosc;
 (d) ní fhéadfaidh an tríú tír iarrthach na sonraí pearsanta a úsáid ach amháin chun na críche sin ar
 iarradh an fhaisnéis ina leith agus laistigh de na teorainneacha arna sonrú ag an Stát a thug
 fógra faoi na sonraí pearsanta faoi Airteagal LAW.EXINF.123 [Fógraí a thabhairt]; agus
 (e) go gcinneann an t-údarás lárnach, tar éis dó measúnú a dhéanamh ar na himthosca go léir a
 bhaineann le haistriú na sonraí pearsanta chuig an tríú tír, go bhfuil cosaintí iomchuí ann chun
 na sonraí pearsanta a chosaint.
 5. Níl feidhm ag an Airteagal seo maidir le sonraí pearsanta a gheobhaidh Stát faoin Teideal seo
 agus a thionscnaíonn ón Stát sin.
 TEIDEAL X: FRITHSCIÚRADH AIRGID AGUS MAOINIÚ FRITHSCEIMHLITHEOIREACHTA
 371
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.AML.127: Cuspóir
 Is é cuspóir an Teidil seo tacú le gníomhaíocht an Aontais agus na Ríochta Aontaithe chun sciúradh
 airgid agus maoiniú na sceimhlitheoireachta a chosc agus a chomhrac agus an ghníomhaíocht sin a
 neartú freisin.
 Airteagal LAW.AML.128: Bearta chun sciúradh airgid agus maoiniú na sceimhlitheoireachta a chosc
 agus a chomhrac
 1. Comhaontaíonn na Páirtithe tacú le hiarrachtaí idirnáisiúnta chun sciúradh airgid agus
 maoiniú sceimhlitheoireachta a chosc agus a chomhrac. Aithníonn na Páirtithe gur gá oibriú i
 gcomhar chun cosc a chur ar úsáid a gcóras airgeadais chun fáltais ó gach gníomhaíocht choiriúil a
 sciúradh, lena n-áirítear gáinneáil ar dhrugaí agus éilliú, agus i ndáil le maoiniú na
 sceimhlitheoireachta a chomhrac freisin.
 2. Déanfaidh na Páirtithe faisnéis ábhartha a mhalartú, de réir mar is iomchuí laistigh dá
 gcreataí dlíthiúla agus dlíthe féin.
 3. Coinneoidh na Páirtithe córas cuimsitheach ar bun chun sciúradh airgid agus maoiniú
 sceimhlitheoireachta a chomhrac, agus déanfaidh siad athbhreithniú rialta ar an ngá atá leis an
 gcóras a fheabhsú, agus prionsabail agus cuspóirí na moltaí ón Tascfhórsa um Ghníomhaíocht
 Airgeadais á gcur san áireamh.
 Airteagal LAW.AML.129 Trédhearcacht maidir le húinéireacht thairbhiúil le haghaidh eintitis
 chorparáideacha agus d'eintitis dhlíthiúla eile
 1. Chun críocha an Airteagail seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn “úinéir tairbhiúil” aon duine aonair i leith eintiteas corparáideach a dhéanann, i
 gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an Pháirtí, an méid seo a leanas:
 (x) rialú deiridh a fheidhmiú maidir le bainistiú an eintiteas, nó an ceart chun sin a
 dhéanamh;
 (xi) rialaíonn sé, ar deireadh, go díreach nó go hindíreach, os cionn 25 % de na cearta vótála
 nó de na scaireanna nó de na leasanna úinéireachta eile san eintiteas, nó an méid sin a
 bheith faoina úinéireacht ar deireadh, gan dochar do chearta gach Páirtí chun céatadán
 níos ísle a shainiú;
 (xii) seachas sin, an t-eintiteas a rialú nó an ceart chun sin a dhéanamh;
 I leith eintitis dhlíthiúla amhail fondúireachtaí, Anstalt agus comhpháirtíochtaí faoi dhliteanas
 teoranta, tá an ceart ag gach Páirtí critéir chomhchosúla a chinneadh chun an t-úinéir
 tairbhiúil a shainaithint, nó, más mian leo, an sainmhíniú a leagtar amach i bpointe (a)
 d'Airteagal AML.130(1) [Trédhearcacht maidir le húinéireacht thairbhiúil le haghaidh socruithe
 dlíthiúla] a chuir i bhfeidhm, ag féachaint d'fhoirm agus struchtúr na n-eintiteas sin.
 I leith eintitis dhlíthiúla eile nach bhfuil luaite thuas, cuirfidh gach Páirtí na cineálacha éagsúla
 foirmeacha agus struchtúr de na heintitis sin san áireamh chomh maith leis na leibhéil sciúrtha
 airgid agus na rioscaí maoinithe sceimhlitheoireachta a bhaineanna le heintitis den chineál sin,
 d’fhonn na leibhéil trédhearcachta ábhartha le haghaidh úinéireacht thairbhiúil a chinneadh.
 372
 ---pagebreak--- (b) ciallaíonn “faisnéis bhunúsach faoi úinéireacht thairbhiúil” ainm, mí agus bliain bhreithe, tír
 chónaithe agus náisiúntacht an úinéara thairbhiúil, chomh maith le cineál agus méid an leasa a
 shealbhaítear aige nó an rialú a fheidhmíonn an t-úinéir tairbhiúil ar an eintiteas;
 (c) ciallaíonn "údaráis inniúla":
 (xiii) údaráis phoiblí, lena n-áirítear Aonaid um Fhaisnéis Airgeadais, a bhfuil freagrachtaí
 ainmnithe acu maidir le sciúradh airgid nó maoiniú sceimhlitheoireachta a chomhrac;
 (xiv) údaráis phoiblí a bhfuil sé d'fheidhm acu sciúradh airgid, cionta preideacáide bainteacha
 agus maoiniú sceimhlitheoireachta a imscrúdú nó a ionchúiseamh, nó a bhfuil sé
 d'fheidhm acu sócmhainní coiriúla a rianú, a urghabháil nó a reo agus a choigistiú;
 (xv) údaráis phoiblí a bhfuil freagrachtaí maoirseachta nó faireacháin acu arb é is aidhm
 dóibh a áirithiú go gcomhlíonfar ceanglais maidir le frithsciúradh airgid nó maidir leis an
 gcomhrac i gcoinne maoiniú sceimhlitheoireachta.
 Tá an sainmhíniú seo gan dochar do cheart gach Páirtí údaráis inniúla bhreise a shainaithint a
 bhfuil cead acu rochtain a fháil ar fhaisnéis faoi úinéirí tairbhiúla.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go gcoinneoidh na heintitis dhlíthiúla ina chríoch faisnéis
 leordhóthanach chruinn agus cothrom le dáta faoi na húinéirí tairbhiúla. Cuirfidh gach Páirtí sásraí i
 bhfeidhm lena áirithiú go mbeidh rochtain thráthúil ag a n-údaráis inniúla féin ar fhaisnéis den
 chineál sin.
 3. Déanfaidh gach Páirtí clár lárnach a bhunú nó a choinneáil ar bun ina bhfuil faisnéis
 leordhóthanach chruinn agus cothrom le dáta faoi úinéirí tairbhiúla. I gcás an Aontais, bunófar na
 cláir lárnacha ar leibhéal na mBallstát. Ní bheidh feidhm ag an oibleagáid sin maidir le heintitis
 dhlíthiúla a liostaítear ar stocmhalartán faoi réir ceanglais nochta i ndáil le leibhéal trédhearcachta
 leordhóthanach. I gcás nach sainaithníodh aon úinéir tairbhiúil i leith eintitis, beidh faisnéis
 mhalartach sa chlár, amhail ráiteas chuige sin nó sonraí faoin duine nádúrtha nó na daoine nádúrtha
 a bhfuil post an oifigigh bainistíochta shinsearaigh aige nó acu san eintiteas dlíthiúil.
 4. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear an fhaisnéis a choinnítear ina chlár nó cláir lárnacha ar
 fáil dá údaráis lárnacha gan srian agus ar bhealach tráthúil.
 5. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear faisnéis bhunúsach faoi úinéirí tairbhiúla ar fáil d’aon
 duine den phobal. Féadfar eisceachtaí teoranta a dhéanamh maidir le hinfhaighteacht phoiblí na
 faisnéise faoin mír seo i gcásanna ina bhfágfadh rochtain phoiblí an t-úinéir tairbhiúil gan chosaint ar
 rioscaí díréireacha, amhail rioscaí calaoise, fuadaigh, dúmháil, sractha, ciaptha, foréigin nó
 imeaglaithe, nó i gcás inar mionaoiseach é an t-úinéir tairbhiúil nó ina bhfuil sé éagumasach ar shlí
 eile ó thaobh dlí de.
 6. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh smachtbhannaí éifeachtacha comhréireacha agus
 athchomhairleacha ann in aghaidh duine dlítheanach nó nádúrtha nach gcomhlíonann na ceanglais a
 fhorchuireadh orthu maidir leis na hábhair dá dtagraítear sa Airteagal seo.
 7. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh a n-údaráis inniúla in ann an fhaisnéis dá dtagraítear i mír
 2 agus i mír 3 a sholáthar d’údaráis inniúla an Pháirtí eile ar mhodh tráthúil éifeachtach agus saor in
 aisce. Chuige sin, déanfaidh na Páirtithe a machnamh ar bhealaí lena áirithiú go malartófar faisnéis
 go sábháilte.
 373
 ---pagebreak--- Trédhearcacht maidir le húinéireacht thairbhiúil socruithe dlíthiúla
 1. Chun críocha an Airteagail seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) Ciallaíonn “úinéir tairbhiúil” an socraitheoir, an cosantóir (más ann dá leithéid), iontaobhaithe,
 an tairbhí nó aicme na dtairbhithe , aon duine a bhfuil seasamh coibhéiseach i ndáil le socrú
 dlíthiúil a bhfuil struchtúr nó feidhm chomhchosúil le hiontaobhas sainráite aige, agus aon
 duine nádúrtha eile a fheidhmíonn rialú éifeachtach deiridh ar iontaobhas nó ar shocrú
 dlíthiúil comhchosúil;
 (b) Ciallaíonn ” údaráis inniúla":
 (xvi) údaráis phoiblí, lena n-áirítear Aonaid um Fhaisnéis Airgeadais, a bhfuil freagrachtaí
 ainmnithe acu maidir le sciúradh airgid nó maoiniú sceimhlitheoireachta a chomhrac;
 (xvii) údaráis phoiblí a bhfuil sé d'fheidhm acu sciúradh airgid, cionta preideacáide bainteacha
 agus maoiniú sceimhlitheoireachta a imscrúdú nó a ionchúiseamh, nó a bhfuil sé
 d'fheidhm acu sócmhainní coiriúla a rianú, a urghabháil nó a reo agus a choigistiú;
 (xviii) údaráis phoiblí a bhfuil freagrachtaí maoirseachta nó faireacháin acu arb é is aidhm
 dóibh a áirithiú go gcomhlíonfar ceanglais maidir le frithsciúradh airgid nó maidir leis an
 gcomhrac i gcoinne maoiniú sceimhlitheoireachta.
 Tá an sainmhíniú seo gan dochar do cheart gach Páirtí údaráis inniúla bhreise a shainaithint a
 bhfuil cead acu rochtain a fháil ar fhaisnéis faoi úinéirí tairbhiúla.
 2. Áiritheoidh gach Páirtí go gcoinneoidh iontaobhaithe de chuid iontaobhas sainráite faisnéis
 leordhóthanach chruinn agus cothrom le dáta faoi na húinéirí tairbhiúla. Beidh feidhm ag na bearta
 seo freisin maidir le socruithe dlíthiúla eile a shainaithníonn gach páirtí mar shocruithe a bhfuil
 struchtúr nó feidhm atá comhchosúil le hiontaobhais acu.
 3. Cuirfidh gach Páirtí sásraí i bhfeidhm lena áirithiú go mbeidh rochtain thráthúil ag a n-
 údaráis inniúla féin ar fhaisnéis leordhóthanach, chruinn agus cothrom le dáta faoi úinéirí tairbhiúla
 iontaobhas sainráite nó socruithe dlíthiúla eile a bhfuil struchtúr nó feidhm atá comhchosúil le
 hiontaobhais acu.
 4. Más i gclár lárnach a shealbhaítear an fhaisnéis maidir le húinéireacht thairbhiúil i ndáil le
 hiontaobhais nó le comhshocruithe dlíthiúla comhchosúla, áiritheoidh an Stát lena mbaineann go
 bhfuil an fhaisnéis leordhóthanach, cruinn agus cothrom le dáta, agus go bhfuil rochtain thráthúil
 agus neamhshrianta ag na húdaráis inniúla ar an bhfaisnéis sin. Féachfaidh na Páirtithe le breithniú a
 dhéanamh ar bhealaí chun rochtain ar fhaisnéis faoi úinéireacht thairbhiúil i ndáil le hiontaobhais
 agus le comhshocruithe dlíthiúla comhchosúla a sholáthar do dhaoine aonair nó d’eagraíochtaí ar
 féidir leo leas dlisteanach a léiriú maidir le faisnéis den sórt sin a fheiceáil.
 5. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh smachtbhannaí éifeachtacha comhréireacha agus
 athchomhairleacha ann in aghaidh duine dlítheanach nó nádúrtha nach gcomhlíonann na ceanglais a
 fhorchuireadh orthu maidir leis na hábhair dá dtagraítear sa Airteagal seo.
 6. Áiritheoidh gach Páirtí go mbeidh a n-údaráis inniúla in ann an fhaisnéis dá dtagraítear i mír
 3 a sholáthar d’údaráis inniúla an Pháirtí eile ar mhodh tráthúil éifeachtach agus saor in aisce. Chuige
 sin, déanfaidh na Páirtithe a machnamh ar bhealaí lena áirithiú go malartófar faisnéis go sábháilte.
 374
 ---pagebreak--- TEIDEAL XI: REO AGUS COIGISTIÚ
 Airteagal LAW.CONFISC.1: Cuspóirí agus prionsabail an chomhair
 1. Is é is cuspóir don Teidil seo foráil a dhéanamh maidir le comhar idir an Ríocht Aontaithe, ar
 thaobh amháin, agus na Ballstáit, ar an taobh eile, a mhéid is féidir chun críoch imscrúduithe agus
 imeachtaí arb é is aidhm dóibh maoin a reo d’fhonn í a choigistiú ina dhiaidh sin agus chun críocha
 imscrúduithe agus imeachtaí arb é is aidhm dóibh maoin a choigistiú faoi chuimsiú imeachtaí in
 ábhair choiriúla. Ní chuireann sé sin bac ar chomhar eile de bhun Airteagal LAW.CONFISC.10(5) agus
 (6) [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh]. Chomh maith leis sin déantar foráil sa Teideal seo maidir le
 comhar le comhlachtaí de chuid an Aontais arna n-ainmniú ag an Aontas chun críocha an Teidil seo.
 2. Comhlíonfaidh gach Stát, faoi na coinníollacha dá bhforáiltear sa Teideal seo, iarrataí ó Stát
 eile:
 (a) maidir le míreanna sonracha maoine a choigistiú, agus maidir le coigistiú a dhéanamh ar
 fháltais arb é atá iontu ceanglas suim airgid a íoc ar comhréir le luach na bhfáltas;
 (b) maidir le cúnamh imscrúdaitheach agus bearta sealadacha d’fhonn ceachtar den dá chineál
 coigistíochta dá dtagraítear i bpointe (a) a dhéanamh.
 3. Déanfar bearta cúnaimh imscrúdaithe agus bearta sealadacha arna lorg faoi phointe (b) de
 mhír 2 a chur i gcrích de réir mar a cheadaíonn dlí baile an Stáit is faighteoir iarrata agus i gcomhréir
 leis an dlí sin. I gcás ina sonrófar san iarraidh a bhainfidh le ceann de na bearta sin foirmiúlachtaí nó
 nósanna imeachta is gá faoi dhlí náisiúnta an Stáit iarrthaigh, fiú más foirmiúlachtaí nó nósanna iad
 nach bhfuil an Stát is faighteoir iarrata ina dtaithí, comhlíonfaidh an Stát sin na hiarrataí sin a mhéid
 nach bhfuil an ghníomhaíocht atá á lorg bunoscionn le prionsabail bhunúsacha a dhlí baile.
 4. Áiritheoidh an Stát is faighteoir iarrata go dtabharfar an t-aon tosaíocht amháin do na
 hiarrataí ó Stát eile maidir le fáltais agus ionstraimeachtaí a shainaithint, a rianú, a reo nó a
 urghabháil, is é sin an tosaíocht a thugtar faoi chuimsiú nósanna imeachta baile.
 5. Nuair a bheidh coigistiú, cúnamh imscrúdaitheach agus bearta sealadacha á n-iarraidh ag
 Stát iarrthach chun críoch coigistíochta, áiritheoidh an Stát iarrthach go ndéanfar prionsabail an
 riachtanais agus na comhréireachta a urramú.
 6. Tá feidhm ag forálacha an Teidil seo in ionad na gCaibidlí maidir le “comhar idirnáisiúnta” de
 Choinbhinsiún Chomhairle na hEorpa maidir le Sciúradh, Cuardach, Urghabháil agus Coigistiú na
 bhFáltas ó Choireacht agus maidir le Maoiniú na Sceimhlitheoireachta, a rinneadh i Vársá an 16
 Bealtaine 2005 (“Coinbhinsiún 2005”) agus an Choinbhinsiúin maidir le Sciúradh, Cuardach,
 Urghabháil agus Coigistiú na bhFáltas ó Choireacht, arna dhéanamh in Strasbourg an 8 Samhain 1990
 (“Coinbhinsiún 1990”). Cuirtear Airteagal LAW.CONFISC.2 [Sainmhínithe] den Chomhaontú seo in
 ionad na sainmhínithe comhfhreagracha in Airteagal 1 de Choinbhinsiún 2005 agus in Airteagal 1 de
 Choinbhinsiún 1990. Ní dhéanann forálacha an Teidil seo difear d’oibleagáidí na Stát faoi na
 forálacha eile de Choinbhinsún 2005 agus de Choinbhinsiún 1990.
 Airteagal LAW.CONFISC.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn “coigistiú” pionós nó beart arna ordú ag cúirt tar éis imeachtaí i ndáil le cion coiriúil
 nó cionta coiriúla, arb é is toradh orthu maoin a bhaint go buan;
 375
 ---pagebreak--- (b) ciallaíonn “reo” nó “urghabháil” aistriú, scriosadh, tiontú, diúscairt nó gluaiseacht maoine a
 thoirmeasc go sealadach nó coimeád maoine nó rialú maoine a ghlacadh go sealadach ar
 bhonn ordaithe arna eisiúint ag cúirt nó ag údarás inniúil eile;
 (c) ciallaíonn “ionstraimeachtaí” aon mhaoin a úsáidtear, nó a bhfuil sé beartaithe í a úsáid, go
 hiomlán nó go páirteach, chun cion coiriúil nó cionta cóiriúla a dhéanamh;
 (d) ciallaíonn “údarás breithiúnach” údarás arb é atá ann, faoin dlí baile, breitheamh, cúirt nó
 ionchúisitheoir poiblí; ní mheastar ionchúisitheoir poiblí a bheith ina údarás breithiúnach ach
 amháin a mhéid a fhoráiltear, sa dlí baile, é a bheith amhlaidh;
 (e) ciallaíonn “fáltais” aon sochar eacnamaíoch a fhaightear ó chionta coiriúla nó a fhaightear go
 díreach nó go neamhdhíreach ó chionta coiriúla, nó méid airgid atá coibhéiseach leis an sochar
 eacnamaíoch sin; féadfaidh sé gurb é a bheadh iontu aon mhaoin mar a shainmhínítear san
 Airteagal seo;
 (f) ciallaíonn “maoin” aon sórt maoine, bíodh sí corprach nó neamhchorprach, inchorraithe nó
 dochorraithe, agus doiciméid nó ionstraimí dlí lena bhfianaítear teideal ar mhaoin den sórt sin
 nó leas inti, a mheasann an Stát iarrthach a bheith:
 (xix) ina fáltais ó chion coiriúil, nó a chomhionann, cibé acu is é sin luach iomlán na bhfáltas
 sin nó cuid den luach sin;
 (xx) ina hionstraimeachtaí ciona choiriúil, nó luach ionstraimeachtaí den sórt sin;
 (xxi) faoi réir coigistíochta faoi aon fhoráil eile a bhaineann le cumhachtaí coigistíochta faoi
 dhlí an Stáit iarrthaigh, tar éis imeachtaí i ndáil le cion coiriúil, ar a n-áirítear coigistiú tríú
 páirtí, coigistiú leathnaithe agus coigistiú gan ciontú críochnaitheach.
 Airteagal LAW.CONFISC.3: An oibleagáid cúnamh a thabhairt
 Tabharfaidh na Stáit dá chéile, arna iarraidh sin dóibh, an beart cúnaimh is leithne is féidir chun
 ionstraimeachtaí, fáltais agus maoin eile atá inchoigistithe a shainaithint agus a rianú. Áireofar ar an
 gcúnamh sin aon bheart lena soláthrófar agus lena n-áiritheofar fianaise maidir leis
 hionstraimeachtaí sin a bheith ann, maidir le hionad nó aistriú na n-ionstraimeachtaí sin, nó maidir
 lena gcineál, lena stádas dlíthiúil nó lena luach.
 Airteagal LAW.CONFISC.4: Iarrataí maidir le faisnéis ar chuntais bhainc agus ar thaisceadáin
 1. Déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata, faoi na coinníollacha atá leagtha amach san Airteagal
 seo, na bearta is gá chun a chinneadh, mar fhreagra ar iarraidh arna seoladh ag Stát eile, an bhfuil ag
 duine nádúrtha nó dlítheanach is ábhar d’imscrúdú coiriúil, nó an bhfuil faoi rialú ag an duine
 nádúrtha nó dlítheanach sin, cuntas amháin nó níos mó, de chineál ar bith, in aon bhanc atá
 lonnaithe ina chríoch agus, má chinneann sé go bhfuil, cuirfidh sé mionsonraí na gcuntas a
 shainaithin sé a chur ar fáil. Beidh san áireamh sna mionsonraí sin go háirithe ainm shealbhóir an
 chuntais custaiméara agus an uimhir IBAN, agus, i gcás taisceadáin, ainm an léasaí nó uimhir
 aitheantais uathúil.
 2. Ní bheidh feidhm ag an oibleagáid a leagtar amach i mír 1 ach amháin a mhéid a bheidh an
 fhaisnéis i seilbh an bhainc a bhfuil an cuntas á choimeád aige.
 376
 ---pagebreak--- 3. De bhreis ar cheanglais Airteagal LAW.CONFISC.25 [Inneachar na hiarrata], déanfaidh an Stát
 iarrthach, san iarraidh:
 (a) a lua cén fáth a measann sé gur dócha luach substaintiúil, chun críocha an imscrúdaithe
 choiriúil ar an gcion, a bheith san fhaisnéis a iarradh;
 (b) a chur in iúl cé na forais ar a dtoimhdíonn sé go bhfuil an cuntas i seilbh bainc sa Stát is
 faighteoir iarrata, agus a shonrú, a mhéid is féidir, cé na bainc agus na cuntais a d’fhéadfadh a
 bheith i gceist; agus
 (c) aon fhaisnéis bhreise atá ar fáil dó a sholáthar ar faisnéis í a dhéanfadh éascaíocht
 d’fhorghníomhú na hiarrata.
 4. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach go leathnófar an Airteagal seo chuig cuntais i seilbh institiúidí airgeadais nach bainc iad.
 Féadfar na fógraí sin a dhéanamh faoi réir phrionsabal na cómhalartachta.
 Airteagal LAW.CONFISC.5: Iarrataí maidir le faisnéis faoi idirbhearta baincéireachta
 1. Ar iarraidh do Stát eile, cuirfidh an Stát is faighteoir iarrata ar fáil na sonraí i dtaobh cuntais
 bainc shonraithe agus oibríochtaí baincéireachta a rinneadh le linn tréimhse shonraithe trí chuntas
 amháin nó níos mó arna sonrú san iarraidh, lena n-áirítear sonraí aon chuntas seolta nó aon chuntas
 fála.
 2. Ní bheidh feidhm ag an oibleagáid a leagtar amach i mír 1 ach amháin a mhéid a bheidh an
 fhaisnéis i seilbh an bhainc a bhfuil an cuntas á choimeád aige.
 3. De bhreis ar cheanglais Airteagal LAW.CONFISC.25 [Inneachar na hiarrata], cuirfidh an Stát
 iarratach in iúl ina iarraidh cén fáth a measann sé go bhfuil an fhaisnéis a iarradh ábhartha chun
 críocha an imscrúdaithe choiriúil maidir leis an gcion.
 4. Maidir le forghníomhú iarrata den sórt sin, feadfaidh an Stát is faighteoir iarrata a chinneadh
 go mbeidh an forghníomhú sin faoi réir chomhlíonadh na gcoinníollacha céanna atá i bhfeidhm aige
 maidir le hiarrataí ar chuardach agus ar urghabháil.
 5. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach go leathnófar an Airteagal seo chuig cuntais i seilbh institiúidí airgeadais nach bainc iad.
 Féadfar na fógraí sin a dhéanamh faoi réir phrionsabal na cómhalartachta.
 Airteagal LAW.CONFISC.6: Iarrataí maidir le faireachán a dhéanamh ar idirbhearta baincéireachta
 1. Áiritheoidh an Stát is faighteoir iarrata go bhféadfaidh sé, ar iarraidh ó Stát eile, faireachán a
 dhéanamh, le linn tréimhse shonraithe, ar na hoibríochtaí baincéireachta atá á gcur i gcrích trí
 chuntas amháin nó níos mó a bheidh sonraithe san iarraidh agus torthaí an fhaireacháin sin a chur in
 iúl don Stát iarrthach.
 2. De bhreis ar cheanglais Airteagal LAW.CONFISC.25 [Inneachar na hiarrata], cuirfidh an Stát
 iarrthach in iúl ina iarraidh cén fáth a measann sé go bhfuil an fhaisnéis a iarradh ábhartha chun
 críocha an imscrúdaithe choiriúil maidir leis an gcion.
 377
 ---pagebreak--- 3. Is iad údaráis inniúla an Stáit is faighteoir iarrata a dhéanfaidh an cinneadh faireachán a
 dhéanamh i ngach cás ar leith, i gcomhréir lena dhlí baile.
 4. Comhaontófar na sonraí praiticiúla maidir leis an bhfaireachán idir údaráis inniúla an Stáit
 iarrthaigh agus an Stáit is faighteoir iarrata.
 5. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach go leathnófar an Airteagal seo chuig cuntais i seilbh institiúidí airgeadais nach bainc iad.
 Féadfar na fógraí sin a dhéanamh faoi réir phrionsabal na cómhalartachta.
 Airteagal LAW.CONFISC.7: Faisnéis spontáineach
 Gan dochar dá imscrúduithe nó dá imeachtaí féin, féadfaidh Stát, gan aon iarraidh roimh ré, faisnéis
 faoi ionstraimeachtaí, faoi fháltais agus faoi mhaoin eile atá inchoigistithe a chur ar aghaidh chuig
 Stát eile, i gcás ina measann sé go bhféadfadh nochtadh na faisnéise sin cabhrú leis an Stát is
 faighteoir i dtionscnamh nó i ndéanamh imscrúduithe nó imeachtaí nó go bhféadfadh sé go
 dtiocfadh de bharr an nochta sin iarraidh ón Stát sin faoin Teideal seo.
 Airteagal LAW.CONFISC.8: An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh
 1. Ar iarraidh ó Stát eile, stát a thionscain imscrúdú coiriúil nó imeachtaí coiriúla, nó imscrúdú
 nó imeachtaí chun críoch coigistíochta, glacfaidh an Stát is faighteoir iarrata na bearta sealadacha is
 gá, amhail reo nó urghabháil, chun aon déileáil i maoin, aistriú nó diúscairt maoine a chosc a
 d‘fhéadfadh a bheith, tráth is déanaí, ina hábhar d’iarraidh ar choigistiú nó a d’fhéadfadh an iarraidh
 a chomhlíonadh.
 2. Stát a fuair iarraidh ar choigistiú de bhun Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú
 a dhéanamh], déanfaidh sé na bearta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo a ghlacadh, má iarrtar
 sin air, maidir le haon mhaoin is ábhar don iarraidh nó a d’fhéadfadh an iarraidh a chomhlíonadh.
 3. I gcás ina bhfaighfear iarraidh faoin Airteagal seo, déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata gach
 beart is gá chun an iarraidh a chomhlíonadh gan mhoill agus leis an luas agus leis an tosaíocht a
 thabharfaí do chás baile comhchosúil agus seolfaidh sé deimhniú chuig an Stát iarrthach gan mhoill
 agus ar mhodh lena gcuirtear taifead i scríbhinn ar fáil.
 4. I gcás ina sonróidh an Stát iarrthach gur gá reo a dhéanamh láithreach ós rud é go bhfuil
 forais dhlisteanacha ann lena chreidiúint go ndéanfar an mhaoin atá i gceist a aistriú nó a scriosadh
 láithreach, déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata gach beart is gá chun an iarraidh a chomhlíonadh
 laistigh de 96 uair an chloig tar éis an iarraidh a fháil agus seolfaidh sé deimhniú chuig an Stát
 iarrthach ar mhodh lena gcuirtear taifead i scríbhinn ar fáil agus gan mhoill.
 5. I gcás nach mbeidh an Stát is faighteoir iarrata in ann na teorainneacha ama faoi mhír 4 a
 chomhlíonadh, cuirfidh an Stát is faighteoir iarrata an Stát iarrthach ar an eolas láithreach, agus
 rachaidh sé i gcomhairle leis an Stát iarrthach maidir leis na chéad chéimeanna eile is iomchuí.
 6. In aon chás ina rachaidh na teorainneacha ama faoi mhír 4 in éag, ní chuirfidh sé sin ar ceal
 na ceanglais a chuirtear ar an Stát is faighteoir iarrata leis an Airteagal seo.
 378
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.CONFISC.9: Bearta sealadacha a fhorghníomhú
 1. Tar éis dó na bearta sealadacha arna n-iarraidh i gcomhréir le hAirteagal LAW.CONFISC.8(1)
 [An oibleagáid bearta sealadacha a ghlacadh] a fhorghníomhú, déanfaidh an Stát iarrthach a
 sholáthar don Stát is faighteoir iarrata, go spontáineach agus a luaithe is féidir, gach faisnéis arbh
 fhéidir a theacht di go gceisteofaí nó go modhnófaí méid na mbeart sin. Soláthróidh an Stát iarrthach
 freisin gan mhoill an fhaisnéis chomhlántach uile a theastóidh ón Stát is faighteoir iarrata agus a
 bhfuil gá léi le haghaidh chur chun feidhme na mbeart sealadach agus le haghaidh bearta leantacha
 maidir leis na bearta sealadacha.
 2. Sula gcuirfear i leataobh aon bheart sealadach arna ghlacadh de bhun Airteagal
 LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh], tabharfaidh an Stát is faighteoir
 iarrata deis don Stát iarrthach, nuair is féidir, na cúiseanna atá aige a lua i bhfabhar leanúint leis an
 mbeart.
 Airteagal LAW.CONFISC.10: An oibleagáid coigistiú a dhéanamh
 1. Stát a fuair iarraidh maidir le coigistiú a dhéanamh ar mhaoin atá ina chríoch, déanfaidh sé:
 (a) ordú coigistíochta arna dhéanamh ag cúirt de chuid an Stáit iarrthaigh i ndáil leis an maoin sin
 a fhorghníomhú; nó
 (b) an iarraidh a chur faoi bhráid a údarás inniúil chun ordú coigistíochta a fháil agus, má
 dheonaítear ordú, an t-ordú a fhorfheidhmiú.
 2. Chun críocha phointe (b) de mhír 1, beidh inniúlacht ag na Stáit, aon uair is gá, imeachtaí
 coigistíochta a thionscnamh faoina ndlí baile féin.
 3. Tá feidhm ag mír 1 freisin maidir le coigistiú arb éard atá ann ceanglas maidir le suim airgid a
 íoc atá comhfhreagrach le luach na bhfáltas, má tá maoin ar féidir an coigistiú a fhorghníomhú ina
 leith lonnaithe sa Stát is faighteoir iarrata. I gcásanna den sórt sin, agus coigistiú á fhorfheidhmiú ag
 an Stát is faighteoir iarrata de bhun mhír 1, déanfaidh sé, mura bhfaighfear íocaíocht, an t-éileamh a
 réadú le haon mhaoin a bheidh ar fáil chun na críche sin.
 4. Má bhaineann iarraidh ar choigistiú le mír shonrach mhaoine, féadfaidh an Stát iarrthach
 agus an Stát is faighteoir iarrata a chomhaontú go bhféadfaidh an Stát is faighteoir iarrata an
 coigistiú a fhorfheidhmiú i bhfoirm ceanglais go n-íocfar suim airgid atá comhfhreagrach le luach na
 maoine.
 5. Comhoibreoidh Stát a mhéid is féidir faoina dhlí baile le Stát a iarrfaidh air bearta a
 fhorghníomhú ar coibhéiseach iad le coigistiú maoine, i gcas nár eisíodh an iarraidh faoi chuimsiú
 imeachtaí in ábhair choiriúla, a mhéid a ordóidh údarás breithiúnach de chuid an Stáit iarrthaigh na
 bearta sin i ndáil le cion coiriúil, ar choinníoll gur suíodh gur fáltais is ea an mhaoin nó gurb é atá inti:
 (a) maoin eile í a gnóthaíodh trí chlaochlú nó trí thiontú na bhfáltas;
 (b) maoin a fuarthas ó fhoinsí dlisteanacha, más rud é go ndearnadh fáltais a chumasc, go
 hiomlán nó go páirteach, leis an maoin sin, suas go dtí luach measúnaithe na bhfáltas a
 cumascadh; nó
 379
 ---pagebreak--- (c) ioncam nó sochar eile a díorthaíodh ó na fáltais, ó mhaoin a ndearnadh fáltais ó choireacht a
 chlaochlú nó a chomhshó inti nó ó mhaoin lenar tiomsaíodh fáltais ó choireacht, suas go dtí
 luach measúnaithe na bhfáltas cumaiscthe, ar an modh céanna agus a mhéid céanna le fáltais.
 6. Áirítear ar na bearta dá dtagraítear i mír 5 bearta lena gceadaítear maoin agus sócmhainní a
 urghabháil, a choinneáil agus a fhorghéilleadh trí bhíthin iarratais chuig cúirteanna sibhialta.
 7. Déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata an cinneadh maidir le forghníomhú an ordaithe
 coigistíochta gan mhoill agus, gan dochar do mhír 8, tráth nach déanaí ná 45 lá tar éis dó an iarraidh
 a fháil. Seolfaidh an Stát is faighteoir iarrata deimhniú chuig an Stát iarrthach ar mhodh lena
 gcuirtear taifead i scríbhinn ar fáil agus déanfaidh sé amhlaidh gan mhoill. Murab ann d'fhoras chun
 an t-ordú a chur siar faoi Airteagal LAW.CONFISC.17 [Cur ar atráth], déanfaidh an Stát is faighteoir
 iarrata na bearta nithiúla is gá chun an t-ordú coigistíochta a fhorghníomhú gan mhoill agus
 déanfaidh sé amhlaidh le luas agus le tosaíocht a bheidh inchurtha, ar a laghad, leis an luas agus leis
 an tosaíocht lena ndéanfaí forghníomhú ar chás baile de chineál comhchosúil.
 8. I gcás nach mbeidh an Stát is faighteoir iarrata in ann an teorainn ama faoi mhír 7 a
 chomhlíonadh, cuirfidh an Stát is faighteoir iarrata an Stát iarrthach ar an eolas láithreach, agus
 rachaidh sé i gcomhairle leis an Stát iarrthach maidir leis na chéad chéimeanna eile is iomchuí.
 9. In aon chás ina rachaidh na teorainneacha ama faoi mhír 7 in éag, ní chuirfidh sé sin ar ceal
 na ceanglais a chuirtear ar an Stát is faighteoir iarrata leis an Airteagal seo.
 Airteagal LAW.CONFISC.11: Coigistiú a fhorghníomhú
 1. Is le dlí baile an Stáit is faighteoir iarrata a rialófar na nósanna imeachta maidir le coigistiú
 faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] a fháil agus maidir le
 forghníomhú an choigistithe sin.
 2. Beidh an Stát is faighteoir iarrata faoi cheangal ag na cinntí maidir leis na fíorais a mhéid a
 bheidh siad luaite i gciontú nó i gcinneadh breithiúnach arna eisiúint ag cúirt de chuid an Stáit
 iarrthaigh nó a mhéid a bheidh an ciontú nó an cinneadh breithiúnach sin bunaithe go hintuigthe
 orthu.
 3. Más éard atá sa choigistiú an ceanglas suim airgid a íoc, déanfaidh údarás inniúil an Stáit is
 faighteoir iarrata an tsuim sin a chomhshó in airgeadra an Stáit sin de réir an ráta malairte a bheidh i
 bhfeidhm tráth a dhéanfar an cinneadh an coigistiú a fhorghníomhú.
 Airteagal LAW.CONFISC.12: Maoin choigistithe
 1. Faoi réir mhíreanna 2 agus 3, déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata maoin arna coigistiú de
 bhun Airteagail LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] agus LAW.CONFISC.11
 [Coigistiú a fhorghníomhú] a dhiúscairt i gcomhréir lena dhlí baile agus lena nósanna imeachta
 riaracháin baile.
 2. Aon uair a ghníomhóidh Stát is faighteoir iarrata ar iarraidh ó Stát eile de bhun Airteagal
 LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh], déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata a
 mheas agus tabharfaidh sé tosaíocht i ndáil leis sin, a mhéid a cheadaítear faoina dhlí baile agus má
 iarrtar amhlaidh, an bhféadfaí an mhaoin choigistithe a thabhairt ar ais don Stát iarrthach ionas gur
 féidir leis cúiteamh a thabhairt d’íospartaigh na coire nó an mhaoin sin a thabhairt ar ais dá húinéirí
 dlisteanacha.
 380
 ---pagebreak--- 3. I gcás ina ngníomhóidh Stát is faighteoir iarrata ar iarraidh arna déanamh ag Stát eile i
 gcomhréir le hAirteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh], agus tar éis dó ceart
 íospartaigh chun aisíoctha nó chun cúitimh maoine a chur san áireamh de bhun mhír 2 den Airteagal
 seo, déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata an t-airgead a fuarthas mar thoradh ar fhorghníomhú
 ordaithe coigistíochta a dhiúscairt mar a leanas:
 (a) más cothrom le [EUR 10 000], nó más lú ná [EUR 10 000] an méid, fabhróidh an méid chuig an
 Stát is faighteoir iarrata; nó
 (b) más mó ná [EUR 10 000] an méid, aistreoidh an Stát is faighteoir iarrata 50 % den mhéid a
 gnóthaíodh chuig an Stát iarrthach.
 4. D’ainneoin mhír 3, féadfaidh an Stát iarrthach agus an Stát is faighteoir iarrata, ar bhonn cás
 ar chás, breithniú speisialta a dhéanamh i dtaca le comhaontuithe nó comhshocruithe eile den sórt
 sin a thabhairt i gcrích maidir le maoin a dhiúscairt de réir mar is iomchuí leo.
 Airteagal LAW.CONFISC.13: An ceart chun forghníomhú a dhéanamh, agus uasmhéid an choigistithe
 1. Ní dhéanann iarraidh ar choigistiú arna déanamh faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An
 oibleagáid coigistiú a dhéanamh] difear don cheart atá ag an Stát iarrthach an t-ordú coigistíochta a
 fhorfheidhmiú é féin.
 2. Ní fhorléireofar aon ní sa Teideal seo mar ní a cheadódh luach iomlán an choigistithe a
 bheith níos mó ná méid na suime airgid arna shonrú san ordú coigistíochta. Má fheictear do Stát go
 bhféadfadh sé sin tarlú, rachaidh na Stáit lena mbaineann i gcomhairle le chéile chun éifeacht den
 sórt sin a sheachaint.
 Airteagal LAW.CONFISC.14: Príosúnú i gcás mainneachtana
 Mar thoradh ar iarraidh faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh], ní
 fhorchuirfidh an Stát is faighteoir iarrata príosúnú i cás mainneachtana ná ní fhorchuirfidh sé aon
 bheart eile a chuirfeadh srian ar shaoirse duine, gan toiliú an Stáit iarrthaigh.
 Airteagal LAW.CONFISC.15: Foras le haghaidh diúltú
 1. Féadfar comhar faoin Teideal seo a dhiúltú más rud é:
 (a) go measann an Stát is faighteoir iarrata go mbeadh forghníomhú na hiarrata bunoscionn leis
 an bprionsabal ne bis in idem; nó
 (b) nach cion faoi dhlí baile an Stáit is faighteoir iarrata é an cion lena mbaineann an iarraidh agus
 gur laistigh dá dhlínse a rinneadh an cion; mar sin féin, níl feidhm ag an bhforas diúltaithe sin
 maidir le comhar faoi Airteagail LAW.CONFISC.3 [An oibleagáid cúnamh a thabhairt] go
 LAW.CONFISC.7 [Faisnéis spontáineach] ach amháin a mhéid a bheidh gníomhaíocht
 chomhéigneach ag baint leis an gcúnamh a iarrtar.
 2. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar
 Breithiúnach nach gcuirfear i bhfeidhm, ar bhonn cómhalartachta, coinníoll na coiriúlachta dúbailte
 dá dtagraítear i bpointe (b) de mhír 1 den Airteagal seo ar choinníoll gurb é atá sa chion is siocair leis
 an iarraidh:
 381
 ---pagebreak--- (a) ceann de na cionta a liostaítear in Airteagal LAW.SURR.79(4) [Raon feidhme], mar a
 shainmhínítear le dlí an Stáit iarrthaigh; agus
 (b) cion atá inphionóis sa Stát iarrthach le pianbhreith choimeádta nó le hordú coinneála ar feadh
 uastréimhse trí bliana ar a laghad.
 3. Comhar faoi Airteagail LAW.CONFISC.3 [An oibleagáid cúnamh a thabhairt] go
 LAW.CONFISC.7 [Faisnéis spontáineach], a mhéid a bheidh gníomhaíocht chomhéigneach ag baint
 leis an gcúnamh atá á lorg, agus faoi Airteagail LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a
 dhéanamh] agus LAW.CONFISC.9 [Bearta sealadacha a fhorghníomhú], féadfar cúnamh den sórt sin
 a dhiúltú freisin más rud é gur bearta iad na bearta atá á lorg nach bhféadfaí a dhéanamh, faoi dhlí
 baile an Stáit is faighteoir iarrata, chun críoch imscrúduithe i gcás dá shamhail sa dlínse baile.
 4. I gcás ina gceanglaítear amhlaidh le dlí baile an Stáit is faighteoir iarrata, féadfar comhar faoi
 Airteagail LAW.CONFISC.3 [An oibleagáid cúnamh a thabhairt] go LAW.CONFISC.7 [Faisnéis
 spontáineach], a mhéid a bheidh gníomhaíocht chomhéigneach ag baint leis an cúnamh a bheidh á
 lorg, agus comhar faoi Airteagail LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh]
 agus LAW.CONFISC.9 [Bearta sealadacha a fhorghníomhú], a dhiúltú freisin más rud é nár
 cheadmhach, faoi dhlí baile an Stáit iarrthaigh, na bearta a iarradh ná aon bheart lena ngabhfadh
 éifeacht chomhchosúil, nó, a mhéid a bhaineann le húdaráis inniúla an Stáit iarrthaigh, más rud é
 nach bhfuil údarú déanta ar an iarraidh sin ag údarás breithiúnach ag gníomhú dó i ndáil le cionta
 coiriúla.
 5. Féadfar comhar faoi Airteagail LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] go
 LAW.CONFISC.14 [Príosúnú i gcás mainneachtana] a dhiúltú freisin sna cásanna seo a leanas:
 (a) más rud é nach bhfuil aon fhoráil déanta, faoi dhlí baile an Stáit is faighteoir iarrata, maidir le
 coigistiú i gcás an chineáil ciona lena mbaineann an iarraidh;
 (b) más rud é, gan dochar don oibleagáid de bhun Airteagal LAW.CONFISC.10(3) [An oibleagáid
 coigistiú a dhéanamh], go mbeadh sé bunoscionn le prionsabail dhlí baile an Stáit is faighteoir
 iarrata a bhaineann le teorainneacha an choigistithe i leith an ghaoil idir cion agus:
 (xxii) buntáiste eacnamaíoch a bhféadfaí a chinneadh ina leith gurb é fáltais an chiona é; nó
 (xxiii) maoin a bhféadfadh sé go gcinnfí ina leith gurb í ionstraimeachtaí an chiona í;
 (c) más rud é nach bhféadfar, faoi dhlí baile an Stáit is faighteoir iarrata, an coigistiú a fhorchur ná
 a fhorghníomhú a thuilleadh mar gheall ar an méid ama atá imithe;
 (d) gan dochar d’Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] (5) agus (6),
 más rud é nach mbaineann an iarraidh le ciontú roimhe sin, ná le cinneadh de chineál
 breithiúnach ná le ráiteas i gcinneadh den sórt sin go ndearnadh cion nó roinnt cionta, arbh é
 ba bhonn leis an gcoigistiú a ordú nó a lorg;
 (e) más rud é nach bhfuil coigistiú infhorfheidhme sa Stát iarrthach, sin nó go bhfuil sé fós faoi
 réir gnáth-mhodhanna achomhairc; nó
 (f) más rud é go mbaineann an iarraidh le hordú coigistíochta arb ann dó de thoradh cinneadh a
 rinneadh agus gan an duine a ndearnadh an t-ordú ina aghaidh i láthair (cinneadh in absentia)
 agus, más rud é, i dtuairim an Stáit is faighteoir iarrata, nár chomhlíon na himeachtaí a riar an
 382
 ---pagebreak--- Stát iarrthach, as ar tháinig an cinneadh sin, na cearta íosta chun cosanta a aithnítear a bheith
 ag gach duine a dhéantar a chúiseamh i gcoir.
 6. Chun críocha phointe (f) de mhír 5, ní mheasfar go ndearnadh cinneadh in absentia más rud
 é:
 (a) gur daingníodh nó gur fógraíodh an cinneadh tar éis freasúra ón duine lena mbaineann; nó
 (b) go ndearnadh an cinneadh ar achomharc, ar choinníoll gurb é an duine lena mbaineann a
 rinne an t-achomharc sin.
 7. Agus breithniú á dhéanamh ag an Stát is faighteoir iarrata, chun críocha phointe (f) de mhír
 5, féachaint ar comhlíonadh an ceart íosta chun cosanta, cuirfidh an Stát sin san áireamh an fíoras go
 ndearna an duine lena mbaineann iarracht an ceartas a imghabháil, nó an fíoras gur chinn an duine
 sin, nuair a bhí an deis aige leigheas a iarraidh i leith an chinnidh a rinneadh in absentia, gan an
 leigheas sin a iarraidh. Beidh an céanna infheidhme i gcás inar chinn an duine lena mbaineann, ar
 fháil toghairme dó, a rinneadh a sheirbheáil air go cuí, ag iarraidh air bheith i láthair, gan dul i láthair
 ná a iarraidh go gcuirfí an éisteacht ar atráth.
 8. Ní dhéanfaidh na Stáit rúndacht bhainc a agairt mar fhoras chun diúltú d’aon chomhar faoin
 Teideal seo. I gcás ina n-éilítear é faoi dhlí baile an Stáit is faighteoir iarrata, féadfaidh an Stát sin a
 cheangal go mbeidh údarú ó údarás breithiúnach ag gníomhú dó i ndáil le cionta coiriúla, ag iarraidh
 ar chomhar a scaoilfí rúndacht na mbanc mar chuid de.
 9. Ní dhéanfaidh an Stát is faighteoir iarrata an méid seo a leanas a agairt:
 (a) gur duine dlítheanach an duine atá faoi imscrúdú nó atá faoi réir ordú coigistíochta ag údaráis
 an Stáit iarrthaigh, agus gur constaic é sin a bhacfadh aon chomhar faoin Teideal seo;
 (b) go bhfuair an duine nádúrtha ar eisíodh ordú coigistíochta fáltas ina aghaidh, go bhfuair sé bás
 nó gur díscaoileadh san idirthréimhse an duine dlítheanach ar eisíodh ordú coigistíochta fáltas
 ina aghaidh, agus gur constaic ceachtar díobh sin a bhacfadh cúnamh a thabhairt i gcomhréir
 le pointe (a) d’Airteagal LAW.CONFISC.10(1) [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh]; nó
 (c) i dtaca leis an duine atá á imscrúdú nó atá faoi réir ordú coigistíochta ag údaráis an Stáit
 iarrthaigh, go ndearnadh an duine a lua san iarraidh mar an duine a rinne an cion coiriúil
 bunaidh agus, freisin, mar an duine a rinne cion i ndáil le sciúradh airgid, agus gur constaic é
 sin a bhacfadh aon chomhar faoin Teideal seo.
 Airteagal LAW.CONFISC.16: Comhairliúchán agus faisnéis
 I gcás ina bhfuil foras suntasach ann chun a chreidiúint go dtiocfadh fíor-riosca maidir le cearta
 bunúsacha a chosaint as forghníomhú ordaithe reo nó coigistíochta, rachaidh an Stát is faighteoir
 iarrata i gcomhairle leis an Stát iarrthach sula gcinnfidh sé an t-ordú reo nó coigistíochta a
 fhorghníomhú, agus féadfaidh sé a éileamh go gcuirfear ar fáil aon fhaisnéis is gá.
 Airteagal LAW.CONFISC.17: Cur ar atráth
 Féadfaidh an Stát is faighteoir iarrata gníomhaíocht i ndáil le hiarraidh a chur ar atráth más rud é go
 ndéanfadh gníomhaíocht den sórt sin dochar d’imscrúduithe nó d’imeachtaí a chuid údarás.
 383
 ---pagebreak--- Airteagal LAW.CONFISC.18: Iarraidh a dheonú go páirteach nó go coinníollach
 Sula ndiúltóidh sé nó sula gcuirfidh sé ar atráth an comhar faoin Teideal seo, déanfaidh an Stát
 faighte iarrata a mheas, más iomchuí tar éis dul i gcomhairle leis an Stát iarrthach, arbh fhéidir an
 iarraidh a dheonú go páirteach nó faoi réir cibé coinníollacha a mheasfaidh sé is gá.
 Airteagal LAW.CONFISC.19: Fógra a thabhairt faoi dhoiciméid
 1. Déanfaidh na Stáit an beart is leithne cúnaimh fhrithpháirtigh a thabhairt dá chéile i ndáil le
 doiciméid bhreithiúnacha a sheirbheáil ar dhaoine a ndéanann bearta sealadacha agus coigistiú
 difear dóibh.
 2. Ní bheartaítear le haon ní san Airteagal seo cur isteach ar na nithe seo a leanas:
 (a) an fhéidearthacht doiciméid bhreithiúnacha a sheoladh, trí bhealaí poist, go díreach chuig
 daoine thar lear; agus
 (b) an fhéidearthacht d’oifigigh bhreithiúnacha, d’oifigigh nó d’údaráis inniúla eile de chuid an
 Stáit tionscnaimh doiciméid bhreithiúnacha a sheirbheáil go díreach trí údaráis chonsalachta
 an Stáit sin nó trí na húdaráis bhreithiúnacha, lena n-áirítear oifigigh bhreithiúnacha agus
 oifigigh, nó trí údaráis inniúla eile de chuid Stát an chinn scríbe.
 3. Nuair a bheidh doiciméid bhreithiúnacha á seirbheáil ar dhaoine thar lear a ndéantar difear
 dóibh le bearta sealadacha nó orduithe coigistíochta arna n-eisiúint sa Stát is seoltóir, cuirfidh an
 Stát sin in iúl cad iad na leigheasanna dlíthiúla atá ar fáil, faoina dhlí baile, ag na daoine sin.
 Airteagal LAW.CONFISC.20: Cinntí eachtracha a aithint
 1. Agus é ag déileáil le hiarraidh ar chomhar faoi Airteagail LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid
 bearta sealadacha a dhéanamh] go LAW.CONFISC.14 [Príosúnú i gcás mainneachtana] aithneoidh an
 Stát is faighteoir iarrata aon chinneadh breithiúnach arna eisiúint ag údarás breithiúnach arna
 ghlacadh sa Stát iarrthach maidir leis na cearta a éilíonn tríú páirtithe.
 2. Féadfar aitheantas a dhiúltú sna cásanna seo a leanas:
 (a) más rud é nach raibh deis leordhóthanach ag tríú páirtithe a gcearta a dhearbhú;
 (b) más rud é go bhfuil an cinneadh ar neamhréir le cinneadh atá glactha cheana sa Stát is
 faighteoir iarrata maidir leis an ábhar céanna;
 (c) más rud é go bhfuil an cinneadh ar neamhréir le ordre public an Stáit is faighteoir iarrata; nó
 (d) más rud é gur glacadh an cinneadh d’ainneoin é a bheith contrártha le forálacha maidir le
 dlínse eisiach dá bhforáiltear i ndlí baile an Stáit is faighteoir iarrata.
 Airteagal LAW.CONFISC.21: Údaráis
 1. Ainmneoidh gach Stát údarás lárnach a bheidh freagrach as iarrataí a dhéantar faoin Teideal
 seo a sheoladh agus a fhreagairt, as na hiarrataí sin a fhorghníomhú nó as iad a tharchur chuig na
 húdaráis is inniúil lena bhforghníomhú.
 384
 ---pagebreak--- 2. Féadfaidh an tAontas comhlacht Aontais a ainmniú a fhéadfaidh, sa bhreis ar údaráis inniúla
 na mBallstát, iarrataí a dhéanamh agus, más iomchuí, iarrataí a fhorghníomhú faoin Teideal seo.
 Caithfear, chun críocha an Teidil seo, le haon iarraidh den sórt sin mar iarraidh ó Bhallstát. Féadfaidh
 an tAontas an comhlacht sin de chuid an Aontais a ainmniú freisin mar an t-údarás lárnach a bheidh
 freagrach as iarrataí arna ndéanamh faoin Teideal seo ag an gcomhlacht sin, nó chuig an gcomhlacht
 sin, a sheoladh agus a fhreagairt.
 Airteagal LAW.CONFISC.22: Cumarsáid dhíreach
 1. Déanfaidh na húdaráis lárnacha cumarsáid dhíreach le chéile.
 2. I gcásanna práinneacha, féadfaidh údaráis bhreithiúnacha an Stáit iarrthaigh iarrataí nó
 cumarsáidí faoin Teideal seo a sheoladh go díreach chuig údaráis bhreithiúnacha an Stáit is faighteoir
 iarrata. I gcásanna den sórt sin, seolfar cóip chuig údarás lárnach an Stáit is faighteoir iarrata ag an
 am céanna, agus déanfar an seoladh sin trí údarás lárnach an Stáit iarrthaigh.
 3. I gcás ina ndéanfar iarraidh de bhun mhír 2 agus nach mbeidh an inniúlacht ag an údarás
 chun déileáil leis an iarraidh, déanfaidh sé an iarraidh a tharchur chuig an údarás inniúil náisiúnta
 agus cuirfidh sé in iúl go díreach don Stát iarrthach go bhfuil sin déanta aige.
 4. Féadfaidh údaráis inniúla an Stáit iarrthaigh iarrataí nó cumarsáid faoi Airteagail
 LAW.CONFISC.3 [An oibleagáid cúnamh a thabhairt] go LAW.CONFISC.7 [Faisnéis spontáineach],
 nach mbaineann gníomhaíocht chomhéigneach leo, a tharchur go díreach chuig údaráis inniúla an
 Stáit is faighteoir iarrata.
 5. Féadfaidh údaráis bhreithiúnacha an Stáit iarrthaigh dréacht-iarrataí nó cumarsáidí faoin
 Teideal seo a sheoladh go díreach chuig údaráis bhreithiúnacha an Stáit is faighteoir iarrata sula
 ndéanfar iarraidh fhoirmiúil, chun a chinntiú go mbeifear in ann déileáil go héifeachtúil leis an
 iarraidh fhoirmiúil sin nuair a gheofar í agus chun a chinntiú go bhfuil faisnéis leordhóthanach inti
 agus na doiciméad taca chun ceanglais dhlí an Stáit is faighteoir iarrata a chomhlíonadh.
 Airteagal LAW.CONFISC.23: Foirm na hiarrata agus na teangacha
 1. Is i scríbhinn a dhéanfar gach iarraidh faoin Teideal seo. Féadfar iad a tharchur go
 leictreonach, nó trí aon mhodh teileachumarsáide eile, ar choinníoll go mbeidh an Stát iarrthach
 ullamh chun taifead scríofa ar an gcumarsáid sin agus an doiciméad bunaidh a thabhairt ar aird tráth
 ar bith, má iarrtar sin air.
 2. Iarrataí faoi mhír 1, déanfar iad i gceann de theangacha oifigiúla an Stáit is faighteoir iarrata
 nó in aon teanga eile a mbeidh fógra tugtha ina leith ag an Stát is faighteoir iarrata nó fógra tugtha
 ina leith thar ceann an Stáit is faighteoir iarratas i gcomhréir le mír 3.
 3. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, féadfaidh siad araon fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí
 agus um Chomhar Breithiúnach faoin teanga nó na teangacha, de bhreis ar theanga oifigiúil nó ar
 theangacha oifigiúla an Stáit sin, a fhéadfar a úsáid chun iarraidh a dhéanamh faoin Teideal seo.
 4. Iarrataí faoi Airteagal LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh] maidir
 le bearta sealadacha, déanfar iad trí úsáid a bhaint as an bhfoirm fhorordaithe in IARSCRÍBHINN
 LAW-8.
 385
 ---pagebreak--- 5. Iarrataí faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] maidir le
 coigistiú, déanfar iad trí úsáid a bhaint as an bhfoirm fhorordaithe in IARSCRÍBHINN LAW-8.
 6. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach
 leasú a dhéanamh ar na foirmeacha dá dtagraítear i míreanna 4 agus 5, de réir mar is gá.
 7. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas, ag gníomhú dó thar ceann aon cheann dá
 Bhallstáit, féadfaidh siad araon fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí
 agus um Chomhar Breithiúnach gur gá doiciméid tacaíochta a aistriú go ceann de theangacha
 oifigiúla an Stáit is faighteoir iarrata nó go haon teanga eile a léirítear i gcomhréir le mír 3 den
 Airteagal sin. I gcás iarrataí de bhun Airteagal LAW.CONFISC.8(4) [An oibleagáid bearta sealadacha a
 dhéanamh], féadfar an t-aistriúchán sin ar dhoiciméid tacaíochta a sholáthar don Stát is faighteoir
 iarrata laistigh de 48 uair tar éis an iarraidh a tharchur, gan dochar do na teorainneacha ama dá
 bhforáiltear in Airteagal LAW.CONFISC.8(4) [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh].
 Airteagal LAW.CONFISC.24: Fíorú
 Beidh díolúine, ó na foirmiúlachtaí fíorúcháin, ag doiciméid a tharchuirfear mar chuid de chur i
 bhfeidhm an Teidil seo.
 Airteagal LAW.CONFISC.25: Inneachar na hiarrata
 1. Sonrófar an méid seo a leanas in aon iarraidh ar chomhar faoin Teideal seo:
 (a) an t-údarás atá ag déanamh na hiarrata agus an t-údarás atá ag riar na n-imscrúduithe nó na
 n-imeachtaí;
 (b) cuspóir na hiarrata agus an chúis atá léi;
 (c) na hábhair, lena n-áirítear na fíorais ábhartha (amhail dáta, áit agus imthosca an chiona) lena
 mbaineann na himscrúduithe nó na himeachtaí, ach amháin i gcás iarraidh ar fhógra;
 (d) a mhéid a bhaineann an comhar le gníomhaíocht chomhéigneach:
 (xxiv) téacs na bhforálacha reachtúla nó, i gcás nach féidir sin, lua an dlí infheidhme ábhartha;
 agus
 (xxv) léiriú go bhféadfaí an beart atá á lorg nó aon bhearta eile a bhfuil éifeachtaí
 comhchosúla acu a dhéanamh i gcríoch an Stáit iarrthaigh faoina dhlí baile féin;
 (e) i gcás inar gá agus a mhéid is féidir:
 (xxvi) sonraí an duine nó na ndaoine lena mbaineann, lena n-áirítear ainm, dáta breithe agus
 áit bhreithe, náisiúntacht agus suíomh an duine nó na ndaoine sin agus, i gcás duine
 dlítheanach, a shuíomh; agus
 (xxvii) an mhaoin a n-iarrtar comhar i ndáil léi, suíomh na maoine, an bhaint atá aige leis an
 duine nó leis na daoine lena mbaineann, aon bhaint leis an gcion, maille le haon
 fhaisnéis atá ar fáil faoi dhaoine eile, leasanna sa mhaoin; agus
 (f) aon nós imeachta ar leith is mian leis an Stát iarrthach a leanfaí.
 386
 ---pagebreak--- 2. Aon iarraidh maidir le bearta sealadacha faoi Airteagal LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta
 sealadacha a dhéanamh] i ndáil le hurghabháil maoine lena bhféadfar ordú coigistíochta, arb é atá
 ann an ceanglas suim airgid a íoc, a réadú, sonrófar inti freisin uasmhéid a bhfuil aisghabháil á lorg
 ina leith sa mhaoin sin.
 3. I dteannta na faisnéise dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal sin, beidh an méid seo a leanas in
 aon iarraidh faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh]:
 (a) i gcás phointe (a) d’Airteagal LAW.CONFISC.10(1) [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh]:
 (xxviii) fíorchóip dheimhnithe den ordú coigistíochta arna dhéanamh ag an gcúirt sa Stát
 iarrthach agus ráiteas maidir leis na forais ar ndearnadh an t-ordú ar a mbonn, mura
 gcuirtear in iúl iad sin san ordú féin;
 (xxix) fianú ó údarás inniúil an Stáit iarrthaigh go bhfuil an t-ordú coigistíochta infhorfheidhme
 agus nach bhfuil sé faoi réir gnáthmhodhanna achomhairc;
 (xxx) faisnéis maidir leis an méid a iarrtar an t-ordú a fhorghníomhú; agus
 (xxxi) faisnéis maidir leis an ngá atá le haon bhearta sealadacha a dhéanamh;
 (b) i gcás phointe (b) d’Airteagal LAW.CONFISC.10(1) [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh], ráiteas
 maidir leis na fíorais a mheasann an Stát iarrthach a bheidh leordhóthanach chun a chumasú
 don Stát is faighteoir iarrata an t-ordú a lorg faoina dhlí baile;
 (c) i gcás ina raibh an deis ag tríú páirtithe cearta a éileamh, doiciméid lena léirítear gurb
 amhlaidh a bhí.
 Airteagal LAW.CONFISC.26: Iarrataí lochtacha
 1. Mura gcomhlíonfaidh iarraidh forálacha an Teidil seo nó mura leor an fhaisnéis a
 sholáthrófar chun a chumasú don Stát is faighteoir iarrata déileáil leis an iarraidh, féadfaidh an Stát
 sin a iarraidh ar an Stát iarrthach an iarraidh a leasú nó faisnéis bhreise a chur inti chun í a
 chomhlánú.
 2. Féadfaidh an Stát is faighteoir iarrata teorainn ama a leagan síos i dtaca le leasuithe nó
 faisnéis den sórt sin a fháil.
 3. Fad a bheidh an Stát is faighteoir iarrata ag feitheamh leis na leasuithe nó leis an fhaisnéis a
 d’iarr sé faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh], féadfaidh an Stát sin
 aon cheann de na bearta a dhéanamh dá dtagraítear in Airteagail LAW.CONFISC.3 [An oibleagáid
 cúnamh a thabhairt] go LAW.CONFISC.9 [Bearta sealadacha a fhorghníomhú].
 Airteagal LAW.CONFISC.27: Iolracht iarrataí
 1. I gcás ina bhfaighidh an Stát is faighteoir iarrata níos mó ná aon iarraidh amháin faoi
 Airteagal LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh] nó Airteagal
 LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh] i leith aon duine áirithe amháin nó i leith
 maoine áirithe amháin, ní chuirfidh an iolracht iarrataí sin cosc ar an Stát sin déileáil leis na hiarrataí
 a bhaineann le bearta sealadacha a dhéanamh.
 387
 ---pagebreak--- 2. I gcás iolracht iarrataí faoi Airteagal LAW.CONFISC.10 [An oibleagáid coigistiú a dhéanamh],
 déanfaidh an Stát is faighteoir iarrata a bhreithniú an rachaidh sé i gcomhairle leis na Stáit
 iarrthacha.
 Airteagal LAW.CONFISC.28: An oibleagáid cúiseanna a thabhairt
 Tabharfaidh an Stát is faighteoir iarrata cúiseanna le haon chinneadh chun aon chomhar faoin
 Teideal seo a dhiúltú, a chur ar atráth nó a dhéanamh coinníollach.
 Airteagal LAW.CONFISC.29: Faisnéis
 1. Cuirfidh an Stát is faighteoir iarrata an Stát iarrthach ar an eolas go pras faoi na nithe seo a
 leanas:
 (a) an ghníomhaíocht a tionscnaíodh ar bhonn na hiarrata faoin Teideal seo;
 (b) toradh críochnaitheach na gníomhaíochta a rinneadh ar bhonn iarrata faoin Teideal seo;
 (c) cinneadh maidir le haon chomhar faoin Teideal seo a dhiúltú, a chur ar atráth nó a dhéanamh
 coinníollach, go hiomlán nó go páirteach;
 (d) aon imthosca a fhágann nach féidir an ghníomhaíocht a iarrtar a dhéanamh nó a ar dóigh
 dóibh moill shuntasach a chur uirthi; agus
 (e) i gcás ina ndearnadh bearta sealadacha de bhun iarrata faoi Airteagail LAW.CONFISC.3 [An
 oibleagáid cúnamh a thabhairt] go LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a
 déanamh], na forálacha sin dá dhlí baile a mbeadh sé mar thoradh orthu go gcuirfí an beart
 sealadach i leataobh go huathoibríoch.
 2. Cuirfidh an Stát iarrthach an Stát is faighteoir iarrata ar an eolas go pras faoi na nithe seo a
 leanas:
 (a) aon athbhreithniú, cinneadh nó aon fhíoras eile a fhágann go scoireann an t-ordú coigistíochta
 de bheith infhorfheidhme go hiomlán nó go páirteach; agus
 (b) aon fhorbairt, bíodh sin fíorasach nó dlíthiúil, a fhágann nach bhfuil bonn cirt a thuilleadh le
 haon ghníomh faoin Teideal seo.
 3. I gcás ina n-iarrfaidh Stát, ar bhonn an aon ordaithe coigistíochta amháin, coigistiú i níos mó
 ná Stát amháin, cuirfidh sé na Stáit go léir a ndéanann forfheidhmiú an ordaithe difear dóibh ar an
 eolas faoin iarraidh.
 Airteagal LAW.CONFISC.30: Srian ar úsáid
 1. Féadfaidh an Stát is faighteoir iarrata a chinneadh go mbeidh coinníoll ag gabháil le
 forghníomhú na hiarrata, is é sin go ndéanfar an forghníomhú ar an gcoinníoll nach ndéanfaidh
 údaráis an Stáit iarrthaigh an fhaisnéis nó an fhianaise a gheofar a úsáid ná a tharchur, gan toiliú a
 fháil ón Stát is faighteoir iarrata roimh ré, i gcomhair imscrúduithe nó imeachtaí seachas iad siúd a
 sonraíodh san iarraidh.
 388
 ---pagebreak--- 2. Gan toiliú a fháil roimh ré ón Stát is faighteoir iarrata, ní dhéanfaidh údaráis an Stáit
 iarrthaigh faisnéis nó fianaise a sholáthróidh an Stát is faighteoir iarrata faoin Teideal seo a úsáid ná
 a tharchur in aon imscrúduithe nó in aon imeachtaí cé is moite díobh siúd a sonraíodh san iarraidh.
 3. Sonraí pearsanta a tharchuirfear faoin Teideal seo, féadfaidh an Stát chuig a dtarchuirfear
 iad na sonraí sin a úsáid mar a leanas:
 (a) chun críoch imeachtaí lena mbaineann an Teideal seo;
 (b) le haghaidh imeachtaí breithiúnacha agus riaracháin eile a bhaineann go díreach leis na
 himeachtaí dá dtagraítear faoi phointe (a);
 (c) chun bagairt láithreach thromchúiseach ar an tslándáil phoiblí a chosc; nó
 (d) chun aon chríche eile, ach toiliú an Stáit tharchurthaigh a fháil roimh ré, ach amháin má
 bhíonn toiliú an duine is ábhar do na sonraí faighte ag an Stát lena mbaineann.
 4. Beidh feidhm ag an Airteagal seo freisin maidir le sonraí pearsanta nár tarchuireadh ach a
 fuarthas ar shlí eile faoin Teideal seo.
 5. Níl feidhm ag an Airteagal seo maidir le sonraí pearsanta a gheobhaidh Stát faoin Teideal seo
 agus ar sonraí de thionscnamh an Stáit sin iad.
 Airteagal LAW.CONFISC.31: Rúndacht
 1. Féadfaidh an Stát iarrthach a cheangal go gcoinneoidh an Stát is faighteoir iarrata fíorais
 agus substaint na hiarrata faoi rún, ach amháin a mhéid is gá chun an iarraidh a fhorghníomhú. Mura
 féidir leis an Stát is faighteoir iarrata ceanglas na rúndachta a chomhlíonadh, cuirfidh sé an méid sin
 in iúl go pras don Stát iarrthach.
 2. Mura bhfuil sé bunoscionn le bunphrionsabail dá dhlí baile, agus má iarrtar air é,
 coimeádfaidh an Stát iarrthach faoi rún aon fhianaise agus faisnéis a sholáthróidh an Stát is
 faighteoir iarrata, ach amháin a mhéid is gá é a nochtadh le haghaidh na n-imscrúduithe nó na n-
 imeachtaí a tuairiscíodh san iarraidh.
 3. Faoi réir fhorálacha a dhlí baile, aon Stát a fuair faisnéis spontáineach faoi Airteagal
 LAW.CONFISC.7 [Faisnéis spontáineach], comhlíonfaidh sé aon cheanglas rúndachta de réir aon
 éilimh ón Stát a sholáthair an fhaisnéis. Mura féidir leis an Stát is faighteoir ceanglas den sórt sin a
 chomhlíonadh, cuirfidh sé é sin in iúl go pras don Stát tarchurthach.
 Airteagal LAW.CONFISC.32: Costais
 Is é an Stát is faighteoir iarrata a sheasfaidh na gnáthchostais a bhainfidh le comhlíonadh iarrata. I
 gcás inar gá costais de chineál substaintiúil nó urghnách a sheasamh chun iarraidh a chomhlíonadh,
 rachaidh an Stát iarrthach agus an Stát is faighteoir iarrata i gcomhairle chun teacht ar chomhaontú
 faoi na coinníollacha a bheidh le forghníomhú na hiarrata agus conas a sheasfar na costais.
 Airteagal LAW.CONFISC.33: Damáistí
 1. I gcás ina dtionscnóidh duine caingean dlí maidir le dliteanas i leith damáistí ar damáistí iad
 de thoradh gníomhaíocht nó neamhghníomhaíocht i ndáil le comhar faoin Teideal seo, breithneoidh
 389
 ---pagebreak--- na Stáit lena mbaineann an rachaidh siad i gcomhairle lena chéile, nuair is iomchuí sin, chun a
 chinneadh conas aon suim damáistí atá dlite a chionroinnt.
 2. Stát a bheidh ina ábhar dlíthíochta maidir le damáistí, féachfaidh sé leis an Stát eile a chur ar
 an eolas faoin dlíthíocht sin más rud é go bhféadfadh leas a bheith ag an Stát eile sin sa chás.
 Airteagal LAW.CONFISC.34: Leigheasanna dlí
 1. Áiritheoidh gach Stát go mbeidh leigheasanna éifeachtacha dlí, chun a gcearta a chaomhnú,
 ag daoine a ndéanfar difear dóibh le bearta faoi Airteagail LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta
 sealadacha a dhéanamh] go LAW.CONFISC.11 [Coigistiú a fhorghníomhú].
 2. Maidir leis na cúiseanna substainteacha a bheidh le bearta arna n-iarraidh faoi Airteagail
 LAW.CONFISC.8 [An oibleagáid bearta sealadacha a dhéanamh] go LAW.CONFISC.11 [Coigistiú a
 fhorghníomhú], ní dhéanfar agóid maidir leis an cúiseanna sin os comhair cúirte sa Stát is faighteoir
 iarrata.
 TEIDEAL XII: FORÁLACHA EILE
 Airteagal LAW.OTHER.134: Fógraí a thabhairt
 1. Faoi dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, déanfaidh an tAontas agus an Ríocht
 Aontaithe aon cheann de na fógraí dá bhforáiltear in Airteagal LAW.SURR.82(2) [Eisceacht an chiona
 pholaitiúil], in Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] , agus in Airteagal
 LAW.SURR.91(4) [c] agus, a mhéid is féidir sin a dhéanamh, cuirfidh siad in iúl an bhfuil aon fhógra
 den sórt sin le tabhairt.
 A mhéid nach mbeidh fógra nó léiriú den sórt sin tugtha i ndáil le Stát, an tráth dá dtagraítear sa
 chéad fhomhír, féadfar fógraí a thabhairt i ndáil leis an Stát sin a luaithe is féidir agus ar a dhéanaí 2
 mhí tar éis don Chomhaontú seo teacht i bhfeidhm.
 Le linn na hidirthréimhse sin, aon Stát nár tugadh aon fhógra ina leith dá bhforáiltear in Airteagal
 LAW.SURR.82(2) [Eisceacht an chiona pholaitiúil] , in Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn
 náisiúntachta], nó in Airteagal LAW.SURR.91(4) [Coinníollach le géilleadh], agus nach raibh ina ábhar
 do léiriú nach bhfuil aon fhógra den sórt sin le tabhairt, féadfaidh sé leas a bhaint as na
 féidearthachtaí dá bhforáiltear san Airteagal sin amhail is go ndearnadh an fógra sin i leith an Stáit
 sin. I gcás Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta] , ní fhéadfaidh Stát leas a
 bhaint as na féidearthachtaí dá bhforáiltear san Airteagal sin ach amháin sa mhéid go bhfuil sé sin ag
 luí leis na critéir chun fógra a thabhairt.
 2. Na fógraí dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.79(4) [Raon feidhme], Airteagal
 LAW.SURR.85(1) [Dul i muinín an údaráis lárnaigh], Airteagal LAW.SURR.86(2) [Inneachar agus foirm
 an bharántais gabhála], Airteagal LAW.SURR.105(1) [Ionchúiseamh a d'fhéadfadh a bheith i gceist i
 leith cionta eile], Airteagal LAW.SURR.106(1) [Tabhairt suas nó eiseachadadh ina dhiaidh sin],
 Airteagal LAW.CONFISC.4(4) [Iarrataí maidir le faisnéis faoi chuntais bhainc agus taisceadáin],
 Airteagal LAW.CONFISC.5(5) [Iarrataí maidir le faisnéis faoi idirbhearta baincéireachta], Airteagal
 LAW.CONFISC.6(5) [Iarrataí maidir le faireachán a dhéanamh ar idirbhearta baincéireachta],
 Airteagal LAW.CONFISC.15(2) [Foras le haghaidh diúltú], agus Airteagal LAW.CONFISC.23(3) agus (7)
 [Foirm na hiarrata agus na teangacha], féadfar iad a thabhairt tráth ar bith.
 390
 ---pagebreak--- 3. Na fógraí dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.85(1) [Dul i muinín an údaráis lárnaigh],
 Airteagal LAW.SURR.86(2) [Inneachar agus foirm an bharántais ghabhála] agus Airteagal
 LAW.CONFISC.23(3) agus (7) [Foirm na hiarrata agus na teangacha], féadfar iad a mhodhnú tráth ar
 bith.
 4. Na fógraí dá dtagraítear in Airteagal LAW.SURR.8(2) [Eisceacht an chiona pholaitiúil],
 Airteagal LAW.SURR.83(2) [Eisceacht ar bhonn náisiúntachta], Airteagal LAW.SURR.85(1) [Dul i
 muinín an údaráis lárnaigh], Airteagal LAW.SURR.91(4) [Toiliú le tabhairt suas], Airteagal
 LAW.CONFISC.4(4) [Iarratais maidir le faisnéis faoi chuntais bhainc agus taisceadáin], Airteagal
 LAW.CONFISC.5(5) [Iarrataí maidir le faisnéis faoi idirbhearta baincéireachta], agus Airteagal
 LAW.CONFISC.6(5) [Iarrataí maidir le faireachán a dhéanamh ar idirbhearta baincéireachta], féadfar
 iad a aistarraingt aon tráth.
 5. Foilseoidh an tAontas faisnéis maidir le fógraí na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear in
 Airteagal LAW.SURR.85(1) [Dul i muinín an údaráis lárnaigh] in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.
 6. Faoi dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, tabharfaidh an Ríocht Aontaithe
 fógra don Aontas faoi chéannacht na n-údarás seo a leanas:
 (a) an t-údarás ar a bhfuil freagracht i leith fáil agus próiseáil shonraí PNR faoi Theideal III [Sonraí
 taifid ainmneacha paisinéirí a aistriú agus a phróiseáil (PNR)];
 (b) an t-údarás a meastar gurb é an t-údarás forfheidhmithe dlí inniúil é chun críocha Theideal V
 [Comhar le Europol] agus tuairisc ghearr ar a chuid inniúlachtaí;
 (c) an pointe teagmhála náisiúnta arna ainmniú faoi Airteagal LAW.EUROPOL.50(1) [Pointí
 teagmhála náisiúnta agus oifigigh idirchaidrimh];
 (d) an t-údarás a meastar gurb é an t-údarás inniúil é chun críocha Theideal VI [Comhar le
 Eurojust] agus tuairisc ghearr ar a chuid inniúlachtaí;
 (e) an pointe teagmhála arna ainmniú faoi Airteagal LAW.EUROPOL.65(1) [Pointe teagmhála le
 Eurojust];
 (f) Comhfhreagraí Baile na Ríochta Aontaithe le haghaidh Ábhair Sceimhlitheoireachta arna
 ainmniú faoi Airteagal LAW.EUROJUST.65(2) [Pointe teagmhála le Eurojust];
 (g) an t-údarás atá inniúil de bhua dhlí baile na Ríochta Aontaithe , chun barántas gabhála a
 fhorghníomhú, mar a thagraítear dó sin i bpointe (c) d’Airteagal LAW.SURR.78 [Sainmhínithe],
 agus an t-údarás atá inniúil, de bhua dhlí baile na Ríochta Aontaithe, chun barántas gabhála a
 eisiúint, mar a thagraítear dó sin i bpointe (d) d’Airteagal LAW.SURR78 [Sainmhínithe];
 (h) an t-údarás arna ainmniú ag an Ríocht Aontaithe faoi Airteagal LAW.SURR.103(3) [Idirthurais];
 (i) an t-údarás lárnach arna ainmniú ag an Ríocht Aontaithe faoi Airteagal LAW.EXINF.122
 [Údaráis lárnacha];
 (j) an t-údarás lárnach arna ainmniú ag an Ríocht Aontaithe faoi Airteagal LAW.CONFISC.21(1)
 [Údaráis].
 Foilseoidh an tAontas faisnéis faoi na húdaráis dá dtagraítear sa chéad fhomhír in Iris Oifigiúil an
 Aontais Eorpaigh.
 391
 ---pagebreak--- 7. Faoi dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, tabharfaidh an tAontas fógra don
 Ríocht Aontaithe, thar a cheann féin nó thar ceann a Bhallstát, de réir mar a bheidh, maidir le
 céannacht na n-údarás seo a leanas:
 (a) na hAonaid um Fhaisnéis faoi Phaisinéirí arna mbunú nó arna n-ainmniú ag gach Ballstát chun
 críocha fháil agus phróiseáil sonraí PNR faoi Theideal III [Sonraí taifid ainmneacha paisinéirí a
 aistriú agus a phróiseáil (PNR)];
 (b) an t-údarás atá inniúil, de bhua dhlí baile na Ríochta Aontaithe, chun barántas gabhála a
 fhorghníomhú, mar a thagraítear dó sin i bpointe (c) d’Airteagal LAW.SURR.78 [Sainmhínithe],
 agus an t-údarás atá inniúil, de bhua dhlí baile na Ríochta Aontaithe, chun barántas gabhála a
 eisiúint, mar a thagraítear dó sin i bpointe (d) d’Airteagal LAW.SURR.78 [Sainmhínithe];
 (c) an t-údarás arna ainmniú do gach Ballstát faoi Airteagal LAW.SURR.103(3) [Idirthurais];
 (d) an comhlacht de chuid an Aontais dá dtagraítear in Airteagal LAW.MUTAS.114 [Sainmhíniú ar
 údarás inniúil];
 (e) an t-údarás lárnach arna ainmniú ag gach Ballstát faoi Airteagal LAW.EXINF.122 [Údaráis
 lárnacha];
 (f) an t-údarás lárnach arna ainmniú ag gach Ballstát faoi Airteagal LAW.CONFISC.21(1) [Údaráis];
 (g) aon chomhlacht Aontais arna ainmniú faoin gcéad abairt d’Airteagal LAW.CONFISC.21(2)
 [Údaráis] agus tásc ar cé acu atá nó nach bhfuil sé ainmnithe freisin mar údarás lárnach faoin
 abairt dheiridh den mhír sin.
 8. Féadfar na fógraí a thabharfar faoi mhír 6 nó faoi mhír 7 a mhodhnú tráth ar bith. Tabharfar
 fógra maidir leis na modhnuithe sin don Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um
 Chomhar Breithiúnach.
 9. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas fógra a thabhairt do níos mó ná údarás
 amháin maidir le pointí (a), (b), (d), (e), (g), (h), (i) agus (j) de mhír 6 agus maidir le mír 7 faoi seach
 agus féadfaidh siad na fógraí sin a theorannú chun críoch ar leith.
 10. I gcás ina dtabharfaidh an tAontas na fógraí dá dtagraítear san Airteagal seo, sonróidh sé cé
 na Ballstáit a bhfuil feidhm ag an bhfógra ina leith nó sonróidh sé gur thar a cheann féin atá an fógra
 á thabhairt aige.
 Airteagal LAW.OTHER.135: Athbhreithniú agus meastóireacht
 1. Déanfar an Chuid seo a athbhreithniú go comhpháirteach i gcomhréir le hAirteagal
 FINPROV.3 [Athbhreithniú] nó arna iarraidh sin do cheachtar de na Páirtithe i gcás ina
 gcomhaontaítear é sin go comhpháirteach.
 2. Déanfaidh na Páirtithe a chinneadh roimh ré cén chaoi a ndéanfar an t-athbhreithniú agus
 cuirfidh siad araon comhdhéanamh a gcuid foirne athbhreithniúcháin féin in iúl dá chéile. Ar na
 daoine a bheidh ar na foirne athbhreithniúcháin beidh daoine a bhfuil saineolas iomchuí acu i ndáil
 leis na saincheisteanna a bheidh faoi athbhreithniú. Faoi réir na ndlíthe is infheidhme, ceanglófar ar
 na rannpháirtithe uile in athbhreithniú rúndacht na bpléití a urramú agus imréitigh shlándála
 iomchuí a bheith acu. Chun críocha na n-athbhreithnithe sin, déanfaidh an Ríocht Aontaithe agus an
 392
 ---pagebreak--- tAontas socruithe chun rochtain iomchuí a thabhairt ar dhoiciméadacht, ar chórais agus ar
 phearsanra ábhartha.
 3. Gan dochar do mhír 2, tabharfar aghaidh san athbhreithniú go háirithe ar chur chun feidhme
 praiticiúil na Coda seo, ar a léirmhíniú agus ar a forbairt.
 Airteagal LAW.OTHER.136: Foirceannadh
 1. Gan dochar d’Airteagal FINPROV.8 [Foirceannadh], féadfaidh gach Páirtí an Chuid seo a
 fhoirceannadh aon tráth trí fhógra i scríbhinn a thabhairt trí bhíthin bealaí taidhleoireachta. Sa chás
 sin, scoirfidh an Chuid seo de bheith i bhfeidhm an chéad lá den naoú mí tar éis dháta an fhógra.
 2. Ar a shon sin, má fhoirceanntar an Chuid seo as siocair an Ríocht Aontaithe nó Ballstát a
 bheith tar éis an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine nó Prótacail 1, 6 nó 13 a ghabhann leis
 a shéanadh, scoirfidh an Chuid seo d’fheidhm a bheith aige ón dáta a thiocfaidh an séanadh sin in
 éifeacht nó, má dhéantar an fógra faoina fhoirceannadh tar éis an dáta sin, ar an gcúigiú lá déag tar
 éis an fógra sin a thabhairt.
 3. Má thugann ceachtar de na Páirtithe fógra maidir le foirceannadh faoin Airteagal seo,
 tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile
 chun a chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go dtabharfar i gcrích, ar dhóigh iomchuí, aon
 chomhar arna thionscnamh faoin gCuid seo. Cibé a tharlóidh, maidir leis na sonraí pearsanta go léir a
 gheofar trí chomhar faoin gCuid seo sula scoirfidh sé d’fheidhm a bheith aige, áiritheoidh na
 Páirtithe go ndéanfar an leibhéal cosanta faoinar aistríodh na sonraí pearsanta sin a chaomhnú tar
 éis don fhoirceannadh teacht i bhfeidhm.
 Airteagal LAW.OTHER.137: Fionraí
 1. I gcás easnaimh thromchúiseacha shistéamacha laistigh de Pháirtí amháin maidir le cearta
 bunúsacha a chosaint nó maidir le prionsabal an smachta reachta, féadfaidh an Páirtí eile an Chuid
 seo nó Teidil atá inti a chur ar fionraí, trí fhógra i scríbhinn a thabhairt trí bhíthin bealaí
 taidhleoireachta. Sonrófar san fhógra sin na heasnaimh thromchúiseacha shistéamacha ar a bhfuil
 an fhionraí bunaithe.
 2. I gcás easnaimh thromchúiseacha shistéamacha laistigh de Pháirtí amháin a mhéid a
 bhaineann le sonraí pearsanta a chosaint, lena n-áirítear cás inar tháinig de bharr na n-easnamh sin
 gur scoir cinneadh leordhóthanachta ábhartha d’fheidhm a bheith aige, féadfaidh an Páirtí eile an
 Chuid seo nó Teidil atá inti a chur ar fionraí, trí fhógra i scríbhinn a thabhairt trí bhíthin bealaí
 taidhleoireachta. Sonrófar san fhógra sin na heasnaimh thromchúiseacha shistéamacha ar a bhfuil
 an fhionraí bunaithe.
 3. Chun críocha mhír 2, ciallaíonn “cinneadh leordhóthanachta ábhartha”:
 (a) maidir leis an Ríocht Aontaithe, cinneadh arna ghlacadh ag an gCoimisiún Eorpach, i gcomhréir
 le hAirteagal 36 de Threoir (AE) 2016/68082 nó le reachtaíocht chomhchosúil i gcomharbas air,
 lena bhfianaítear go bhfuil an leibhéal leordhóthanach cosanta ann;
 82
 Treoir (AE) 2016/680 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Aibreán 2016 maidir le
 cosaint daoine nádúrtha i ndáil le próiseáil sonraí pearsanta ag údaráis inniúla chun cionta coiriúla a chosc, a
 imscrúdú, a bhrath nó ionchúiseamh a dhéanamh ina leith nó chun pionóis choiriúla a fhorghníomhú, agus
 393
 ---pagebreak--- (b) maidir leis an Aontas, cinneadh arna ghlacadh ag an Ríocht Aontaithe lena bhfianaítear go
 bhfuil leibhéal leordhóthanach cosanta ann chun críoch aistrithe a thagann faoi raon feidhme
 Chuid 3 den Acht um Chosaint Sonraí 201883 nó reachtaíochta comhchosúla i gcomharbas air.
 4. I ndáil le fionraí Theideal III [Sonraí taifid ainmneacha paisinéirí a aistriú agus a phróiseáil
 (PNR)] nó Theideal X [Frithsciúradh airgid maoiniú sceimhlitheoireachta a chomhrac], áirítear le
 tagairtí do ‘chinneadh leordhóthanachta ábhartha’ an méid seo a leanas freisin:
 (a) maidir leis an Ríocht Aontaithe, cinneadh arna ghlacadh ag an gCoimisiún Eorpach, i gcomhréir
 le hAirteagal 45 den Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí (AE) 2016/67984 nó le
 reachtaíocht chomhchosúil i gcomharbas air lena bhfianaítear go bhfuil an leibhéal
 leordhóthanach cosanta ann;
 (b) maidir leis an Aontas, cinneadh arna ghlacadh ag an Ríocht Aontaithe lena bhfianaítear go
 bhfuil leibhéal leordhóthanach cosanta ann chun críoch aistrithe a thagann faoi raon feidhme
 Chuid 2 den Acht um Chosaint Sonraí 2018 nó reachtaíochta comhchosúla i gcomharba air.
 5. Scoirfidh na Teidil lena mbaineann an fhionraí, go sealadach, d’fheidhm a bheith acu an
 chéad lá den tríú mí tar éis dháta an fhógra dá dtagraítear i mír 1 nó i mír 2, mura rud é, tráth nach
 déanaí ná dhá sheachtain roimh dhul in éag don tréimhse sin, arna fadú, de réir mar a bheidh, i
 gcomhréir le pointe (d) de mhír 7, go dtabharfaidh an Páirtí a thug fógra i scríbhinn don Pháirtí eile,
 trí bhíthin bealaí taidhleoireachta, fógra i scríbhinn maidir le hé an chéad fhógra a aistarraingt nó
 maidir le laghdú ar raon feidhme na fionraí. Sa chás deireanach sin, is iad na Teidil dá dtagraítear sa
 dara fógra, agus iad sin amháin, a scoirfidh, go sealadach, d’fheidhm a bheith acu.
 6. Má tugann Páirtí amháin fógra maidir le fionraí Teidil amháin nó roinnt Teideal den Chuid
 seo de bhun mhír 1 nó mhír 2, féadfaidh an Páirtí eile na Teidil eile uile a chur ar fionraí, trí fhógra –
 fógra trí mhí – i scríbhinn trí bhíthin bealaí taidhleoireachta.
 7. Aon uair a fhógrófar fionraí de bhun mhír 1 nó mhír 2, cuirfear an t-ábhar faoi bhráid na
 Comhairle Comhpháirtíochta láithreach. Féachfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta ar bhealaí a
 d’fhéadfadh a bheith ann chun ligean don Pháirtí a thug fógra maidir leis an bhfionraí teacht i
 bhfeidhm na fionraí a chur ar atráth, a raon feidhme a laghdú nó í a aistarraingt. Chuige sin, ar
 mholadh ón gCoiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach,
 féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta:
 (a) teacht ar chomhaontú maidir le léirithe comhpháirteacha ar fhorálacha na Coda seo;
 (b) aon ghníomh ab iomchuí a mholadh do na Páirtithe;
 maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin, agus lena n‐aisghairtear Cinneadh Réime 2008/977/CGB ón
 gComhairle (IO AE L 119, 4.5.2016, lch. 89).
 83
 2018 caibidil 12.
 84
 Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Aibreán 2016 maidir le
 daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den
 sórt sin, agus lena n-aisghairtear Treoir 95/46/CE (An Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí) (Téacs atá
 ábhartha maidir le LEE) (IO AE L 119, 4.5.2016, lch. 1).
 394
 ---pagebreak--- (c) oiriúnuithe iomchuí ar an gCuid seo a ghlacadh a bhfuil gá leo chun aghaidh a thabhairt ar na
 cúiseanna is bun leis an bhfionraí, le huastréimhse bhailíochta 12 mhí; agus
 (d) síneadh nach faide ná trí mhí a chur leis an tréimhse dá dtagraítear i mír 5.
 8. Má thugann an Ríocht Aontaithe fógra maidir le fionraí faoin Airteagal seo, tiocfaidh an
 Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile chun a
 chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go dtabharfar aon chomhar arna thionscnamh faoin
 gCuid seo, agus a ndéanfaidh an fógra sin difear dó, a thabhairt i gcrích ar dhóigh iomchuí. Cibé a
 tharlóidh, maidir leis na sonraí pearsanta go léir a gheofar trí chomhar faoin gCuid seo sula scoirfidh
 na Teidil lena mbaineann an fhionraí, ar bhonn sealadach, d’fheidhm a bheith acu, áiritheoidh na
 Páirtithe go ndéanfar an leibhéal cosanta faoinar aistríodh na sonraí pearsanta sin a chaomhnú tar
 éis don fhionraí teacht i bhfeidhm.
 9. Déanfar na Teidil a cuireadh ar fionraí a thabhairt ar ais ar an gcéad lá den mhí tar éis an lae
 a mbeidh fógra tugtha ag an bPáirtí faoin bhfionraí de bhun mhír 1 nó mhír 2 i scríbhinn don Pháirtí
 eile, trí bhíthin bealaí taidhleoireachta, á rá go bhfuil sé beartaithe aige na Teidil atá ar fionraí a
 athbhunú. An Páirtí a mbeidh fógra tugtha aige faoin bhfionraí de bhun mhír 1 nó mhír 2, déanfaidh
 sé an méid sin díreach tar éis deireadh a bheith leis na heasnaimh thromchúiseacha agus
 shistéimeacha ar thaobh an Pháirtí eile ar a raibh an fhionraí bunaithe.
 10. Ar fhógra a thabhairt go bhfuil sé ar intinn na Teidil a cuireadh ar fionraí a thabhairt ar ais i
 gcomhréir le mír 9, déanfar na Teidil eile a cuireadh ar fionraí de bhun mhír 6 a thabhairt ar ais ag an
 am céanna a dtabharfar ar ais na Teidil a cuireadh ar fionraí de bhun mhír 1 nó mhír 2.
 Airteagal LAW.OTHER.138: Speansas
 Seasfaidh na Páirtithe agus na Ballstáit, lena n-áirítear institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus
 gníomhaireachtaí na bPáirtithe nó na mBallstát, a gcuid speansais féin a eascróidh le linn an Chuid
 seo a chur chun feidhme, mura bhforáiltear a mhalairt sa Chomhaontú seo.
 TEIDEAL XIII: RÉITEACH DÍOSPÓIDÍ
 Airteagal LAW.DS.1: Cuspóir
 Is é cuspóir don Teideal seo sásra tapa éifeachtach éifeachtúil a bhunú chun aon díospóid idir na
 Páirtithe maidir leis an gCuid seo a sheachaint agus a réiteach, lena n-áirítear díospóidí a bhaineann
 leis an gCuid seo nuair a chuirtear i bhfeidhm í i gcásanna a rialaítear faoi fhorálacha eile den
 Chomhaontú seo, d’fhonn teacht ar réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach, i gcás inár
 féidir sin.
 Airteagal LAW.DS.2: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Teideal seo maidir le díospóidí idir na Páirtithe a bhaineann leis an gCuid seo
 (“na forálacha a chumhdaítear”).
 2. Sna forálacha a chumhdaítear, áireofar forálacha uile na Coda seo, cé is moite díobh seo a
 leanas:
 (a) Airteagal LAW.GEN.5 [Raon feidhme an chomhair i gcás nach bhfuil Ballstát rannpháirteach a
 thuilleadh i mbearta analógacha faoi dhlí an Aontais];
 395
 ---pagebreak--- (b) Airteagal LAW.PRUM.19 [Fionraí agus dífheidhmiú];
 (c) Airteagal LAW.PNR.28(14) [Sonraí PNR a choinneáil];
 (d) Airteagal LAW.PNR.38 [Comhar a chur ar fionraí faoin Teideal seo];
 (e) Airteagal LAW.OTHER.136 [Foirceannadh];
 (f) Airteagal LAW.OTHER.137 [Fionraí]; agus
 (g) Airteagal LAW.DS.6 [Fionraí].
 Airteagal LAW.DS.3: Eisiachas
 Gabhann na Páirtithe orthu féin, i dtaca le haon díospóid eatarthu maidir leis an gCuid seo, nach
 gcuirfidh siad an díospóid sin faoi bhráid aon sásra socraithe díospóidí eile seachas an sásra dá
 bhforáiltear sa Teideal seo.
 Airteagal LAW.DS.4: Comhairliúcháin
 1. Má mheasann Páirtí ("an Páirtí is déantóir gearáin”) go bhfuil oibleagáid faoin gCuid seo
 sáraithe ag an bPáirtí eile ("an Páirtí is freagróir"), féachfaidh na Páirtithe leis an ábhar a réiteach trí
 dhul i mbun comhairliúchán de mheon macánta, d’fhonn teacht ar réiteach comhaontaithe ar bhonn
 frithpháirteach.
 2. Féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin comhairliúcháin a lorg trí iarraidh i scríbhinn a
 sheachadfar chuig an bPáirtí is freagróir. Sonróidh an Páirtí is déantóir gearáin ina iarraidh i scríbhinn
 na cúiseanna atá leis an iarraidh, lena n-áirítear sainaithint na ngníomhartha nó na
 neamhghníomhartha a mheasann an Páirtí is déantóir gearáin is cúis leis an sárú oibleagáide ag an
 bPáirtí is freagróir, agus sonróidh sé na forálacha cumhdaithe a mheasann sé is infheidhme.
 3. Tabharfaidh an Páirtí is freagróir freagra ar an iarraidh go pras, agus tráth nach déanaí ná
 coicís tar éis dháta a seachadta. Tionólfar comhairliúcháin laistigh de 3 mhí ó dháta seachadta an
 iarrata go pearsanta nó trí aon mhodh cumarsáide eile arna gcomhaontú ag na Páirtithe.
 4. Measfar na comhairliúcháin a bheith tugtha chun críche laistigh de 3 mhí ó dháta seachadta
 an iarrata, mura gcomhaontóidh na Páirtithe leanúint ar aghaidh leis na comhairliúcháin.
 5. Féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin a iarraidh go ndéanfar na comhairliúcháin faoi
 chuimsiú an Choiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach nó faoi
 chuimsiú na Comhairle Comhpháirtíochta. Tionólfar an chéad chruinniú laistigh de mhí amháin ón
 iarraidh ar chomhairliúcháin dá dtagraítear i mír 2 den airteagal seo. Féadfaidh an Coiste
 Speisialaithe nó an Chomhairle Comhpháirtíochta a chinneadh tráth ar bith an t-ábhar a tharchur
 chuig an gComhairle Comhpháirtíochta. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, freisin, an t-
 ábhar a ghlacadh ar láimh. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe nó, de réir mar a bheidh, an Chomhairle
 Comhpháirtíochta, an díospóid a réiteach le cinneadh. Measfar cinneadh den sórt sin a bheith ina
 réiteach arna chomhaontú go frithpháirteach de réir bhrí Airteagal LAW.DS.5 [Réiteach a
 chomhaontú ar bhonn frithpháirteach].
 6. Féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin an iarraidh ar chomhairliúcháin a aistarraingt go
 haontaobhach tráth ar bith. I gcás den sórt sin, cuirfear deireadh láithreach leis na comhairliúcháin.
 396
 ---pagebreak--- 7. Is faoi rún a bheidh na comhairliúcháin, agus go háirithe gach faisnéis a bheidh ainmnithe
 mar fhaisnéis rúnda agus na seasaimh a ghlacfaidh na Páirtithe le linn comhairliúchán.
 Airteagal LAW.DS.5: Réiteach a chomhaontú ar bhonn frithpháirteach
 1. Féadfaidh na Páirtithe, tráth ar bith, teacht ar réiteach comhaontaithe ar bhonn
 frithpháirteach i ndáil le haon díospóid dá dtagraítear in Airteagal LAW.DS.2 [Raon feidhme].
 2. Féadfar an réiteach a chomhaontófar go frithpháirteach a ghlacadh trí bhíthin cinneadh ón
 gCoiste Speisialaithe maidir le Forfheidhmiú an Dlí agus um Chomhar Breithiúnach nó ón gComhairle
 Comhpháirtíochta. I gcás inarb é a bheidh sa réiteach a chomhaontófar go frithpháirteach
 comhaontú maidir le léirithe comhpháirteacha ar fhorálacha na Coda seo ag na Páirtithe, déanfar an
 réiteach a chomhaontófar go frithpháirteach a ghlacadh trí chinneadh ón gComhairle
 Comhpháirtíochta..
 3. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá chun an réiteach a comhaontaíodh go frithpháirteach a
 chur chun feidhme laistigh den tréimhse arna chomhaontú.
 4. Tráth nach déanaí ná an dáta a rachaidh an tréimhse arna chomhaontú in éag, cuirfidh an
 Páirtí cur chun feidhme an Páirtí eile ar an eolas i scríbhinn faoi aon bhearta a glacadh chun an
 réiteach a comhaontaíodh go frithpháirteach a chur chun feidhme.
 Airteagal LAW.DS.6: Fionraí
 1. I gcás nach dtiocfar ar réiteach arna chomhaontú go frithpháirteach de réir bhrí Airteagal
 LAW.DS.5 [Réiteach a chomhaontú ar bhonn frithpháirteach] trí chomhairliúcháin faoi Airteagal
 LAW.DS.4 [Comhairliúcháin], agus ar choinníoll nár aistarraing an Páirtí is déantóir gearáin a iarraidh
 ar chomhairliúcháin i gcomhréir le hAirteagal LAW.DS.4(6) [Comhairliúcháin], agus i gcás ina
 measann sé go bhfuil an Páirtí is freagróir i mbun sárú tromchúiseach ar a chuid oibleagáidí faoi na
 forálacha cumhdaithe dá dtagraítear in Airteagal LAW.DS.4(2) [Comhairliúcháin], féadfaidh an Páirtí
 is déantóir gearáin na Teidil sin de chuid na Coda seo lena mbaineann an sárú tromchúiseach a
 fhionraí, trí fhógra i scríbhinn trí bhíthin bealaí taidhleoireachta. Sonrófar san fhógra sin an sárú
 tromchúiseach ar oibleagáidí a rinne an Páirtí a thug freagra ar a bhfuil an fhionraí bunaithe.
 2. Scoirfidh na Teidil lena mbaineann an fhionraí, go sealadach, d’fheidhm a bheith acu ar an
 gcéad lá den tríú mí tar éis dháta an fhógra dá dtagraítear i mír 1 nó ar aon dáta eile arna
 chomhaontú go frithpháirteach ag na Páirtithe, mura rud é, tráth nach déanaí ná dhá sheachtain
 roimh dhul in éag na tréimhse sin, go dtabharfaidh an Páirtí is déantóir gearáin fógra i scríbhinn don
 Pháirtí is freagróir, trí bhíthin bealaí taidhleoireachta, faoin gcéad fhógra nó faoi laghdú ar raon
 feidhme na fionraí a tharraingt siar. Sa chás deireanach sin, is iad na Teidil dá dtagraítear sa dara
 fógra, agus iad sin amháin, a scoirfidh, go sealadach, d’fheidhm a bheith acu.
 3. Má chuireann an Páirtí is déantóir gearáin in iúl go bhfuil Teideal amháin nó roinnt Teideal
 den Chuid seo curtha ar fionraí de bhun mhír 1, féadfaidh an Páirtí is freagróir na Codanna eile go
 léir a chur ar fionraí, trí fhógra i scríbhinn trí bhíthin bealaí taidhleoireachta, le fógra trí mhí.
 4. Má thugann an Ríocht Aontaithe fógra faoin Airteagal seo go bhfuil sé ar intinn aici scor
 d'fhorálacha ábhartha an Teidil seo a oibriú, tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Fhorfheidhmiú an
 Dlí agus um Chomhar Breithiúnach le chéile chun a chinneadh cé na bearta is gá chun a áirithiú go
 dtabharfar aon chomhar arna thionscnamh faoin Teideal seo a ndéanfaidh an scor difear dó a
 thabhairt i gcrích ar dhóigh iomchuí. Cibé a tharlóidh, maidir leis na sonraí pearsanta go léir a
 gheofar trí chomhar faoin gCuid seo sula scoirfidh na Teidil lena mbaineann an fhionraí, ar bhonn
 397
 ---pagebreak--- sealadach, d’fheidhm a bheith acu, áiritheoidh na Páirtithe go ndéanfar an leibhéal cosanta faoinar
 aistríodh na sonraí pearsanta sin a chaomhnú tar éis don fhionraí teacht i bhfeidhm.
 5. Déanfar na Teidil a cuireadh ar fionraí a thabhairt ar ais ar an gcéad lá den mhí tar éis an lae
 a mbeidh fógra tugtha ag an bPáirtí faoin bhfionraí i scríbhinn don Pháirtí eile, trí bhíthin bealaí
 taidhleoireachta, á rá go bhfuil sé beartaithe aige na Teidil atá ar fionraí a athbhunú. Déanfaidh an
 Páirtí is déantóir gearáin amhlaidh láithreach má mheasann sé nach ann a thuilleadh don sárú
 tromchúiseach ar na hoibleagáidí ar a raibh an fhionraí bunaithe.
 6. Ar fhógra a fháil ón bPáirtí is déantóir gearáin á rá go bhfuil sé beartaithe aige na Caibidlí ar
 fionraí a athbhunú de réir mhír 5, déanfar na Caibidlí atá fágtha ar fionraí ag an bPáirtí is freagróir de
 bhun mhír 3 a athbhunú ag an am céanna leis na Caibidlí a chuirfidh an Páirtí is déantóir gearáin ar
 fionraí de bhun mhír 1.
 Airteagal LAW.DS.7: Tréimhsí ama
 1. Déanfar na tréimhsí ama go léir a leagtar síos sa Teideal seo a chomhaireamh i laethanta
 féilire ón lá tar éis an ghnímh dá dtagraíonn siad.
 2. Féadfar aon tréimhse ama dá dtagraítear sa Teideal seo a mhodhnú trí chomhaontú
 frithpháirteach na bPáirtithe.
 398
 ---pagebreak--- CUID A CEATHAIR: COMHAR TÉAMACH
 TEIDEAL I: AN TSLÁNDÁIL SLÁINTE
 Airteagal HS.1: Comhar maidir le slándáil sláinte
 1. Chun críoch an Airteagail seo, ciallaíonn “bagairt thromchúiseach trasteorann ar an tsláinte”
 guais don bheatha nó guais atá tromchúiseach ar bhealach eile do shláinte, ar guais í de
 thionscnamh bitheolaíoch, ceimiceach, comhshaoil nó anaithnid, agus a leathann thar
 theorainneacha na mBallstát agus na Ríochta Aontaithe, nó lena ngabhann riosca suntasach go
 leathfaidh sí amhlaidh.
 2. Cuirfidh na Páirtithe a chéile ar an eolas faoi bhagairt thromchúiseach trasteorann ar an
 tsláinte a dhéanann difear don Pháirtí eile agus déanfaidh siad iarracht déanamh amhlaidh go
 tráthúil.
 3. I gcás ina bhfuil baol tromchúiseach trasteorann ann don tsláinte, tar éis iarraidh i scríbhinn
 a fháil ón Ríocht Aontaithe, féadfaidh an tAontas rochtain ad hoc a thabhairt don Ríocht Aontaithe ar
 a Chóras Réamhrabhaidh agus Freagartha (‘EWRS’) i ndáil leis an mbagairt ar leith go gcuirfí ar
 chumas na bPáirtithe agus údaráis inniúla na mBallstát faisnéis ábhartha a mhalartú, measúnú a
 dhéanamh ar rioscaí don tsláinte phoiblí, agus comhordú a dhéanamh ar na bearta a d’fhéadfaí a
 cheangal chun sláinte phoiblí a chosaint. Déanfaidh an tAontas a dhícheall freagairt a thabhairt ar an
 iarraidh i scríbhinn ón Ríocht Aontaithe go tráthúil.
 Ina theannta sin, féadfaidh an tAontas cuireadh a thabhairt don Ríocht Aontaithe páirt a ghlacadh,
 maidir le saincheisteanna a bhaineann leis an mbagairt áirithe sin, i gcoiste arna bhunú laistigh den
 Aontas agus arna chomhdhéanamh d’ionadaithe ó na Ballstáit chun tacú le malartú faisnéise agus
 comhordú a bhaineann le bagairtí don tsláinte.
 Déanfar an dá shocrú ar bhonn sealadach, agus i gcás ar bith ar feadh tréimhse nach faide ná fad na
 bagartha tromchúisí trasteorann ábhartha don tsláinte.
 4. Chun críoch an mhalartaithe faisnéise dá dtagraítear i mír 2 agus aon iarrataí a dhéanfar de
 bhun mhír 3, ainmneoidh gach Páirtí pointe fócasach agus tabharfaidh sé fógra ina thaobh don
 Pháirtí eile. Ina theannta sin, déanfaidh na pointí fócais an méid seo a leanas:
 (a) féachfaidh siad le tuiscint a éascú idir na Páirtithe maidir le bagairt thromchúiseach
 trasteorann ar an tsláinte nó nach ea;
 (b) réitigh, arna gcomhaontú go frithpháirteach, a lorg ar aon saincheisteanna teicniúla a
 eascróidh as an Teideal seo a chur chun feidhme.
 5. Urramóidh an Ríocht Aontaithe na coinníollacha uile is infheidhme maidir le húsáid EWRS
 chomh maith le rialacha nós imeachta an choiste dá dtagraítear i mír 3, ar feadh an ama rochtana
 lena mbaineann. Más rud é, tar éis malartuithe soiléirithe idir na Páirtithe:
 (a) measann an tAontas nár chomhlíon an Ríocht Aontaithe na coinníollacha nó na rialacha nós
 imeachta thuasluaite, féadfaidh an tAontas deireadh a chur le rochtain na Ríochta Aontaithe
 399
 ---pagebreak--- ar EWRS nó lena rannpháirtíocht sa choiste sin, de réir mar a bheidh, i ndáil leis an mbagairt
 sin;
 (b) measann an Ríocht Aontaithe nach féidir léi glacadh leis na coinníollacha nó leis na rialacha
 nós imeachta, féadfaidh an Ríocht Aontaithe a rannpháirtíocht in EWRS nó a rannpháirtíocht
 sa choiste sin, de réir mar a bheidh, i ndáil leis an mbagairt sin a tharraingt siar.
 6. Beidh sé d’aidhm ag na Páirtithe bheith ag obair i gcomhar le chéile i bhfóraim idirnáisiúnta
 chun bagairtí ar an tslándáil sláinte, a bhfuil fianaise ina dtaobh, nó bagairtí atá ag teacht chun cinn,
 a chosc agus a bhrath agus chun iad féin a ullmhú do na bagairtí sin agus dul i ngleic leo ar bhealach
 comhsheasmhach.
 7. Féadfaidh an Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú agus comhlacht ábhartha na
 Ríochta Aontaithe atá freagrach as faireachas, faisnéis eipidéime agus comhairle eolaíoch maidir le
 galair thógálacha, féadfaidh siad oibriú i gcomhar ar ábhair theicniúla agus eolaíocha a bhaineann le
 bagairtí tromchúiseacha trasteorann do leas coiteann do na Páirtithe agus féadfaidh siad, chuige sin,
 meabhrán comhthuisceana a thabhairt i gcrích.
 TEIDEAL II: CIBEARSHLÁNDÁIL
 Airteagal CYB.1: Idirphlé maidir le saincheisteanna cibearghnóthaí
 Bunóidh na Páirtithe idirphlé rialta d’fhonn faisnéis a mhalartú faoi fhorbairtí ábhartha beartais, lena
 n-áirítear forbairtí maidir leis an tslándáil idirnáisiúnta, slándáil na dteicneolaíochtaí atá ag teacht
 chun cinn, rialachas idirlín, cibearshlándáil, cibearchosaint agus cibearchoireacht.
 Airteagal CYB.2: Comhar maidir le saincheisteanna cibearghnóthaí
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar i réimse na saincheisteanna cibearghnóthaí trí dhea-
 chleachtais a roinnt agus trí ghníomhaíochtaí praiticiúla comhair atá dírithe ar chibearspás oscailte,
 saor, cobhsaí agus slán a chur chun cinn bunaithe ar chur i bhfeidhm an dlí idirnáisiúnta atá ann
 cheana, agus noirm ábhartha eile maidir le hiompar freagrach stáit agus bearta réigiúnacha chun an
 mhuinín sa réimse cibearghnóthaí a fhorbairt.
 2. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú i gcomhlachtaí agus i bhfóraim ábhartha idirnáisiúnta,
 agus féachfaidh siad leis an gcibear-athléimneacht dhomhanda a neartú agus feabhas a chur ar
 chumas tríú tíortha an chibearchoireacht a chomhrac go héifeachtach.
 Airteagal CYB.3: Comhar leis an bhFoireann Phráinnfhreagartha Ríomhaire – an tAontas Eorpach
 Faoi réir formheas a fháil roimh ré ó Bhord Stiúrtha na Foirne Práinnfhreagartha Ríomhaire –
 comhoibreoidh an tAontas Eorpach (CERT-EU), CERT-EU agus foireann náisiúnta freagartha
 éigeandála ríomhaire na Ríochta Aontaithe ar bhonn deonach, tráthúil agus cómhalartach chun
 faisnéis a mhalartú maidir le huirlisí agus modhanna, amhail teicnící, oirbheartaíocht, nósanna
 imeachta agus dea-chleachtais, agus maidir le bagairtí agus leochaileachtaí ginearálta.
 400
 ---pagebreak--- Airteagal CYB.4: Rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí sonracha de chuid an Ghrúpa Comhair arna
 bhunú de bhun Threoir (AE) 2016/1148
 1. D' fhonn comhar maidir leis an gcibearshlándáil a chur chun cinn, agus neamhspleáchas
 phróiseas cinnteoireachta an Aontais á áirithiú ag an am céanna, féadfaidh údarás náisiúnta
 ábhartha na Ríochta Aontaithe páirt a ghlacadh, arna iarraidh sin do Chathaoirleach an Ghrúpa
 Comhair arna bhunú i gcomhairle leis an gCoimisiún, sna gníomhaíochtaí seo a leanas de chuid an
 Ghrúpa Comhair:
 (a) na cleachtais is fearr a fheidhmiú i dtaca le hacmhainneacht a fhorbairt chun slándáil córas
 gréasán agus faisnéise a áirithiú;
 (b) faisnéis a mhalartú maidir le cleachtaí a bhaineann le slándáil córas gréasán agus faisnéise;
 (c) faisnéis, taithí agus dea-chleachtais a mhalartú maidir le rioscaí agus teagmhais;
 (d) faisnéis agus dea-chleachtais a mhalartú maidir le múscailt feasachta, cláir oideachais agus
 oiliúint; agus
 (e) faisnéis agus dea-chleachtais a mhalartú maidir le taighde agus forbairt a bhaineann le slándáil
 córas gréasán agus faisnéise.
 2. Is ar bhonn deonach a dhéanfar aon mhalartú faisnéise, taithí agus dea-chleachtas idir an
 Grúpa Comhair agus údarás náisiúnta ábhartha na Ríochta Aontaithe, agus is ar bhonn cómhalartach
 a dhéanfar é, i gcás inarb iomchuí.
 Airteagal CYB.5: Comhar le Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chibearshlándáil (ENISA)
 1. D’fhonn comhar maidir leis an gcibearshlándáil a chur chun cinn, agus neamhspleáchas
 phróiseas cinnteoireachta an Aontais á áirithiú ag an am céanna, féadfaidh an Ríocht Aontaithe páirt
 a ghlacadh sna gníomhaíochtaí seo a leanas arna ndéanamh ag Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh
 um Chibearshlándáil (ENISA), arna iarraidh sin do Bhord Bainistíochta ENISA, agus is féidir leis an
 Ríocht aontaithe sin a iarraidh freisin:
 (a) fothú acmhainní;
 (b) eolas agus faisnéis; agus
 (c) ardú feasachta agus an t-oideachas.
 2. Déanfar na coinníollacha a bhaineann le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i
 ngníomhaíochtaí ENISA dá dtagraítear i mír 1, lena n-áirítear ranníocaíocht airgeadais
 leordhóthanach a dhéanamh, déanfar iad a leagan amach i socruithe oibre arna nglacadh ag an
 mBord Bainistíochta faoi réir formheas a fháil roimh ré ón gCoimisiún.
 3. Is ar bhonn deonach a dhéanfar malartú faisnéise, taithí agus dea-chleachtas idir ENISA agus
 an Ríocht Aontaithe deonach agus is ar bhonn cómhalartach a dhéanfar é, i gcás inarb iomchuí.
 401
 ---pagebreak--- 402 ---pagebreak--- CUID A CÚIG: RANNPHÁIRTÍOCHT I gCLÁIR AN AONTAIS, BAINISTÍOCHT FHÓNTA AIRGEADAIS
 AGUS FORÁLACHA AIRGEADAIS
 Airteagal UNPRO.0.1: Raon feidhme
 1. Beidh feidhm ag an gCuid seo maidir le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gcláir, i
 ngníomhaíochtaí agus i seirbhísí an Aontais faoi, ina bhfuil na Páirtithe tar éis comhaontú go mbeidh
 an Ríocht Aontaithe rannpháirteach.
 2. Ní bheidh feidhm ag an gCuid seo maidir le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gcláir
 chomhtháthaithe faoi sprioc an chomhair chríochaigh Eorpaigh nó i gcláir chomhchosúla eile a bhfuil
 an cuspóir céanna acu, ar rannpháirtíocht í atá ar bhonn gníomhartha institiúide amháin nó níos mó
 den Aontas is infheidhme maidir leis na cláir sin.
 Sonrófar na coinníollacha is infheidhme le haghaidh rannpháirtíochta sna cláir dá dtagraítear sa
 chéad fhomhír sa bhunghníomh is infheidhme agus sa chomhaontú maoiniúcháin arna thabhairt i
 gcrích faoi. Comhaontóidh na Páirtithe forálacha lena ngabhfaidh éifeacht chomhchosúil le Caibidil a
 Dó [Bainistíocht fhónta airgeadais] maidir le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe sna cláir sin.
 Airteagal UNPRO.0.2: Sainmhínithe
 Chun críocha an Teidil seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) Ciallaíonn ‘bunghníomh’:
 (i) gníomh de chuid institiúid amháin nó níos mó de chuid an Aontais lena mbunaítear
 clár nó gníomhaíocht, lena soláthraítear bunús dlí le haghaidh gníomhaíochta agus
 le haghaidh chur chun feidhme an chaiteachais chomhfhreagraigh arna iontráil i
 mbuiséad an Aontais nó cur chun feidhme na ráthaíochta buiséadaí arna dtacú ag
 buiséad an Aontais, lena n-áirítear aon leasú agus lena n-áirítear aon ghníomhartha
 ábhartha de chuid institiúid de chuid an Aontais a fhorlíonann nó a chuireann an
 gníomh sin chun feidhme, seachas na gníomhartha sin lena nglactar cláir oibre; nó
 (ii) gníomh de chuid institiúid amháin nó níos mó de chuid an Aontais lena mbunaítear
 gníomhaíocht arna maoiniú ó bhuiséad an Aontais seachas na cláir;
 (b) ciallaíonn ‘comhaontú cistiúcháin’ comhaontuithe a bhaineann le cláir agus gníomhaíochtaí
 faoi Phrótacal I lena gcuirtear chun feidhme cistí de chuid an Aontais amhail comhaontuithe
 deontais, comhaontuithe ranníocaíochta, comhaontuithe comhpháirtíochta maidir leis an
 gcreat airgeadais, comhaontuithe maoiniúcháin agus comhaontuithe ráthaíochta.
 (c) ciallaíonn ‘rialacha eile a bhaineann le cur chun feidhme chlár agus ghníomhaíocht an Aontais’
 rialacha arna leagan síos i Rialachán (AE, Euratom)2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle85 (‘an Rialachán Airgeadais’) is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais,
 85
 Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018
 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear
 Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE)
 Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh.
 541/2014/AE agus lena n‐aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012 (IO AE L 193, 30.7.2018, lch. 1).
 403
 ---pagebreak--- agus sa chlár oibre nó sna glaonna nó sna nósanna imeachta dámhachtana eile de chuid an
 Aontais;
 (d) Ciallaíonn ‘an tAontas’ an tAontas nó an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach nó
 iad araon, de réir mar a éilíonn an comhthéacs;
 (e) ciallaíonn “nós imeachta dámhachtana de chuid an Aontais” nós imeachta maidir le cistiú ón
 Aontas Eorpach a dhámhachtain ar nós imeachta é a sheolfaidh an tAontas Eorpach nó daoine
 nó eintitis a bhfuil sé de chúram orthu cistí de chuid an Aontais Eorpaigh a chur chun feidhme;
 (f) ciallaíonn ‘eintiteas de chuid na Ríochta Aontaithe’ aon chineál eintitis, cibé acu duine
 nádúrtha, duine dlítheanach nó eintiteas eile, a fhéadfaidh a bheith rannpháirteach i gclár nó
 gníomhaíocht Aontais i gcomhréir leis an mbunghníomh agus a bhfuil cónaí air sa Ríocht
 Aontaithe nó atá bunaithe ansin.
 Caibidil 1: Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gcláir an Aontais
 Roinn 1: Coinníollacha Ginearálta maidir le rannpháirtíocht i gcláir an Aontais
 Airteagal UNPRO.1.3: An rannpháirtíocht a bhunú
 1. Beidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i gcláir, gníomhaíochtaí de chuid an Aontais, nó i
 gcásanna eisceachtúla, sa chuid sin de chláir nó gníomhaíochtaí de chuid an Aontais atá oscailte dá
 rannpháirtíocht, agus a liostaítear i bPrótacal I [Cláir agus gníomhaíochtaí ina nglacann an Ríocht
 Aontaithe páirt].
 2. Comhaontófar Prótacal I idir na Páirtithe. Glacfar Prótacal I agus féadfaidh an Coiste
 Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais é a leasú.
 3. Maidir le Prótacal I:
 (a) déanfar cláir, gníomhaíochtaí an Aontais, nó i gcásanna eisceachtúla, an chuid sin de chláir nó
 gníomhaíochtaí an Aontais a shainaithint ina mbeidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach;
 (b) leagfar síos ann fad na rannpháirtíochta, lena dtagrófar don tréimhse ama ar lena linn a
 bhféadfaidh an Ríocht Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe iarratas a dhéanamh ar
 chistiú ón Aontas Eorpach nó a bhféadfar cur chun feidhme cistí de chuid an Aontais Eorpaigh
 a chur de chúram orthu;
 (c) leagfar síos ann coinníollacha sonracha maidir le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe agus
 eintitis na Ríochta Aontaithe, lena n-áirítear módúlachtaí sonracha maidir le cur chun feidhme
 na gcoinníollacha airgeadais arna sainaithint faoi Airteagal UNPRO.2.1 [Coinníollacha
 airgeadais], módúlachtaí sonracha an tsásra ceartúcháin arna sainaithint faoi
 Airteagal UNPRO.2.2 [Cláir ina bhféadfaidh feidhm a bheith ag sásra ceartúcháin
 uathoibríoch], agus coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i struchtúir arna gcruthú chun
 críocha cláir an Aontais a chur chun feidhme. Comhlíonfaidh na coinníollacha sin an
 Comhaontú seo agus bunghníomhartha agus gníomhartha de chuid institiúid amháin nó níos
 mó den Aontas lena mbunaítear na struchtúir dhlíthiúla sin;
 (d) i gcás inarb infheidhme, leagfar síos ann méid ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe le clár
 Aontais a chuirtear chun feidhme trí ionstraim airgeadais nó ráthaíocht bhuiséadach agus, i
 404
 ---pagebreak--- gcás inarb iomchuí, módúlachtaí sonracha dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.2.3 [Maoiniú i
 ndáil le cláir a chuirtear chun feidhme trí ionstraimí airgeadais nó ráthaíochtaí buiséadacha].
 Airteagal UNPRO.1.4: Comhlíonadh rialacha clár
 1. Beidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach sna cláir agus sna gníomhaíochtaí Aontais, nó i
 gcodanna díobh, a liostaítear i bPrótacal I faoi na téarmaí agus na coinníollacha a bhunaítear sa
 Chomhaontú seo, sna bunghníomhartha agus i rialacha eile a bhaineann le cur chun feidhme chláir
 agus ghníomhaíochtaí an Aontais.
 2. Áireofar sna téarmaí agus coinníollacha dá dtagraítear i mír 1 an méid a leanas:
 (a) incháilitheacht eintitis na Ríochta Aontaithe agus aon choinníoll incháilitheachta eile a
 bhaineann leis an Ríocht Aontaithe, go háirithe le tionscnamh, le háit ghníomhaíochta nó le
 náisiúntacht;
 (b) na téarmaí agus na coinníollacha is infheidhme maidir le hiarratais a thíolacadh, a mheasúnú
 agus a roghnú agus maidir le cur chun feidhme na ngníomhaíochtaí ag eintitis incháilithe na
 Ríochta Aontaithe.
 3. Beidh na téarmaí agus na coinníollacha dá dtagraítear i bpointe (b) mhír 2 coibhéiseach leo
 sin is infheidhme maidir le heintitis sna Ballstáit incháilithe, seachas i gcásanna eisceachtúla a bhfuil
 bonn cirt cuí leo amhail dá bhforáiltear sna téarmaí agus sna coinníollacha dá dtagraítear i mír 1.
 Féadfaidh ceachtar páirtí aird an Choiste Speisialaithe maidir le Rannpháirtíocht i gCláir de chuid an
 Aontais a tharraingt ar aird an gá atá le plé maidir le heisiaimh a bhfuil údar cuí leo.
 Airteagal UNPRO.1.5: Coinníollacha maidir le rannpháirtíocht
 1. Beidh rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár Aontais, nó i ngníomhaíocht, nó i gcuid de
 dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.0.1 [Raon feidhme] faoi choinníoll:
 (a) Gach iarracht a dhéanamh, faoi chuimsiú a dhlíthe náisiúnta, iontráil agus cónaí daoine a
 bhfuil baint acu le cur chun feidhme na gclár agus na ngníomhaíochtaí sin, nó codanna díobh, lena n-
 áirítear mic léinn, taighdeoirí, oiliúnaithe nó saorálaithe a éascú ;
 (b) a áirithiú, a mhéid atá sé faoi rialú údaráis na Ríochta Aontaithe, gurb ionann na
 coinníollacha do na daoine dá dtagraítear i bpointe (a) maidir le rochtain ar sheirbhísí sa Ríocht
 Aontaithe a bhaineann go díreach le cur chun feidhme na gclár nó na ngníomhaíochtaí agus na
 coinníollacha do náisiúnaigh na Ríochta Aontaithe, lena n-áirítear maidir le táillí;
 (c) Maidir le rannpháirtíocht lena mbaineann faisnéis rúnaicmithe nó faisnéis íogair neamh-
 rúnaicmithe a mhalartú nó rochtain ar an bhfaisnéis sin, beidh na comhaontuithe iomchuí i
 bhfeidhm acu i gcomhréir le hAirteagal FINPROV.6 [Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-
 rúnaicmithe].
 2. Maidir le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár nó i ngníomhaíocht de chuid an
 Aontais, nó i gcodanna de chuid an Aontais dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.0.1 [Raon feidhme] ,
 déanfaidh an tAontas agus a Bhallstáit an méid seo a leanas:
 (a) Gach iarracht a dhéanamh, faoi chuimsiú reachtaíocht an Aontais nó na mBallstát, teacht
 isteach agus cónaí náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe atá rannpháirteach i gcur chun feidhme na gclár
 agus na ngníomhaíochtaí sin, nó codanna díobh, lena n-áirítear mic léinn, taighdeoirí, oiliúnaithe nó
 405
 ---pagebreak--- saorálaithe, a éascú;
 (b) A áirithiú, a mhéid atá sé faoi rialú an Aontais agus údaráis na mBallstát, gurb ionann na
 coinníollacha do náisiúnaigh na Ríochta Aontaithe dá dtagraítear i bpointe (a) maidir le rochtain a
 fháil ar sheirbhísí san Aontas a bhaineann go díreach le cur chun feidhme na gclár nó na
 ngníomhaíochtaí agus na coinníollacha do shaoránaigh an Aontais, lena n-áirítear maidir le táillí ar
 bith.
 3. Féadfar coinníollacha sonracha breise a leagan síos i bPrótacal I lena dtagraítear don
 Airteagal seo a bhfuil gá leo do rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár nó i ngníomhaíocht de
 chuid an Aontais, nó i gcodanna de.
 4. Tá an tAirteagal seo gan dochar d’Airteagal UNPRO.1.4 [Comhlíonadh le rialacha cláir].
 5. Tá an tAirteagal seo agus Airteagal UNPRO.3.1 [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár
 Aontais a chur ar fionraí], gan dochar freisin d’aon socrú arna dhéanamh idir an Ríocht Aontaithe
 agus Éire maidir leis an gComhlimistéar Taistil.
 Airteagal UNPRO.1.6: Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i rialachas clár
 1. Beidh cead ag ionadaithe nó saineolaithe na Ríochta Aontaithe, nó ag saineolaithe arna n-
 ainmniú ag an Ríocht Aontaithe, páirt a ghlacadh, mar bhreathnóirí ach amháin i gcás a bhaineann le
 pointí a fhorchoimeádtar do na Ballstáit amháin nó i ndáil le clár nó gníomhaíocht nach bhfuil an
 Ríocht Aontaithe rannpháirteach ann nó inti, sna coistí, sna cruinnithe grúpaí saineolaithe nó sna
 cruinnithe comhchosúla sin a nglacann ionadaithe nó saineolaithe de chuid na mBallstát, nó
 saineolaithe arna n-ainmniú ag na Ballstáit, páirt iontu, agus a thugann cúnamh don Choimisiún
 Eorpach maidir le cur chun feidhme agus bainistiú na gclár, na ngníomhaíochtaí, nó na gcodanna
 díobh sin, ina mbíonn an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i gcomhréir le hAirteagal UNPRO.0.1
 [Raon feidhme] nó ar cinn iad arna mbunú ag an gCoimisiún Eorpach i leith chur chun feidhme dhlí
 an Aontais Eorpaigh i ndáil leis na cláir sin, na gníomhaíochtaí sin nó le codanna díobh. Ionadaithe nó
 saineolaithe na Ríochta Aontaithe, nó na saineolaithe arna n-ainmniú ag an Ríocht Aontaithe, ní
 bheidh siad i láthair tráth na vótála. Cuirfear toradh na vótála in iúl don Ríocht Aontaithe.
 2. I gcás nach ar bhonn náisiúntachta a cheapfar saineolaithe nó meastóirí, ní bheidh
 náisiúntacht ina cúis le náisiúnaigh de chuid na Ríochta Aontaithe a eisiamh.
 3. Faoi réir choinníollacha mhír 1, i gcás rannpháirtíocht ionadaithe na Ríochta Aontaithe sna
 cruinnithe dá dtagraítear i mír 1, nó i gcruinnithe eile a bhaineann le cur chun feidhme clár agus
 gníomhaíochtaí, beidh siad faoi réir ag na rialacha agus na nósanna imeachta céanna is infheidhme
 maidir le hionadaithe na mBallstát, lena n-áirítear go háirithe cearta labhartha, faisnéis agus
 doiciméadacht a fháil i ndáil le pointe a bhaineann leis an Ríocht Aontaithe agus aisíocaíocht costas
 taistil agus cothaithe.
 4. Féadfar sainiú a dhéanamh i bPrótacal I ar mhódúlachtaí breise maidir le rannpháirtíocht
 saineolaithe, chomh maith le rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i mboird rialaithe agus i
 struchtúir a bhunófar chun críocha cláir agus gníomhaíochtaí Aontais a chur chun feidhme, mar a
 shainítear i bPrótacal I.
 Roinn 2: Rialacha maidir le rannpháirtíocht i gcláir a mhaoiniú
 406
 ---pagebreak--- Airteagal UNPRO.2.1: Coinníollacha airgeadais
 1. Rannpháirtíocht de chuid na Ríochta Aontaithe nó de chuid eintitis na Ríochta Aontaithe i
 gcláir agus i ngníomhaíochtaí an Aontais, nó, d’eisceacht, i gcodanna díobh, beidh sí faoi réir
 ranníocaíocht airgeadais ón Ríocht Aontaithe leis an gcistiú comhfhreagrach faoi bhuiséad an
 Aontais.
 2. Is éard a bheidh sa ranníocaíocht airgeadais suim na méideanna seo a leanas:
 (a) táille rannpháirtíochta; agus
 (b) ranníocaíocht oibríochtúil.
 3. Beidh an ranníocaíocht airgeadais i bhfoirm íocaíocht bhliantúil a dhéanfar i dtráthchuid
 amháin nó níos mó.
 4. Gan dochar d' Airteagal UNPRO.8 [Táille rannpháirtíochta sna blianta 2021 go 2026], is 4 %
 den ranníocaíocht oibríochtúil bhliantúil a bheidh sa táille rannpháirtíochta agus ní bheidh sí faoi réir
 coigeartuithe siarghabhálacha ach amháin maidir le fionraí faoi phointe (b) d’Airteagal UNPRO.3.1(7)
 [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár Aontais a chur ar fionraí ag an Aontas] agus
 foirceannadh faoi phointe (c) d’Airteagal UNPRO.3.3.(6) [ foirceannadh rannpháirtíochta i gclár nó i
 ngníomhaíocht i gcás modhnú substaintiúil ar chláir de chuid an Aontais]. Ó 2028 ar aghaidh,
 féadfaidh an Coiste Speisialaithe leibhéal na táille rannpháirtíochta a choigeartú maidir le
 Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais.
 5. Cumhdófar leis an ranníocaíocht oibríochtúil caiteachas oibríochtúil agus caiteachas
 tacaíochta agus beidh sí sa bhreis, i gcás leithreasuithe faoi chomhair gealltanas agus leithreasuithe
 íocaíochta araon, ar na méideanna arna n-iontráil i mbuiséad an Aontais Eorpaigh arna ghlacadh go
 cinntitheach le haghaidh clár nó gníomhaíochtaí nó, d’eisceacht, codanna díobh arna méadú, i gcás
 inarb iomchuí, le hioncam sannta seachtrach nach n-eascraíonn as ranníocaíochtaí airgeadais le cláir
 agus gníomhaíochtaí an Aontais ó dheontóirí eile, mar a shainítear i bPrótacal I.
 6. Beidh an ranníocaíocht oibríochtúil bunaithe ar scála ranníocaíochtaí arna sainiú mar an
 cóimheas idir Olltáirgeacht Intíre (OTI) na Ríochta Aontaithe agus Olltáirgeacht Intíre an Aontais ar
 phraghas margaidh. Is iad na OTInna ag praghsanna an mhargaidh a bheidh le cur i bhfeidhm an 1
 Eanáir den bhliain ina ndéanfar an íocaíocht bhliantúil mar a sholáthróidh Oifig Staidrimh an Aontais
 Eorpaigh (EUROSTAT), a luaithe a bheidh feidhm ag an socrú dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.5.2
 [Comhar staidrimh] agus de réir rialacha an tsocraithe sin. Sula mbeidh feidhm ag an socrú sin, is é
 OTI na Ríochta Aontaithe an tír arna bhunú ar bhonn na faisnéise arna cur ar fáil ag an Eagraíocht um
 Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta (ECFE).
 7. Beidh an ranníocaíocht oibríochtúil bunaithe ar chur i bhfeidhm an scála ranníocaíochtaí i
 leith na leithreasuithe tosaigh faoi chomhair gealltanas a ndéanann sé forlíonadh orthu mar a
 thuairiscítear i mír 5 arna n-iontráil i mbuiséad an Aontais Eorpaigh arna ghlacadh go cinntitheach i
 leith na bliana is infheidhme i ndáil le maoiniú a dhéanamh ar chláir nó gníomhaíochtaí nó,
 d’eisceacht, codanna díobh, a bhfuil an Ríocht Aontaithe rannpháirteach iontu.
 8. Féadfar ranníocaíocht oibríochtúil cláir, nó cuid de ranníocaíocht oibríochtúil do bhliain N, a
 choigeartú suas nó síos go cúlghabhálach i mbliain amháin nó níos mó ina dhiaidh sin ar bhonn na
 ngealltanas buiséadach arna ndéanamh maidir le leithreasuithe faoi chomhair oibleagáidí na bliana
 sin, a gcur chun feidhme trí ghealltanais dhlíthiúla agus a saoradh.
 407
 ---pagebreak--- Déanfar an chéad choigeartú sa bhliain N+ 1 nuair a choigeartófar an ranníocaíocht tosaigh suas nó
 síos de réir na difríochta idir an ranníocaíocht tosaigh agus ranníocaíocht choigeartaithe arna ríomh
 tríd an scála ranníocaíochta don bhliain N a chur i bhfeidhm ar shuim:
 (a) méid na ngealltanas buiséadach a rinneadh maidir le leithreasuithe faoi chomhair oibleagáidí a
 údaraíodh i mbliain N faoi bhuiséad vótála an Aontais Eorpaigh agus maidir le leithreasuithe
 faoi chomhair oibleagáidí a chomhfhreagraíonn do ghealltanais a chuirtear ar fáil arís; agus
 (b) aon leithreasaí faoi ioncam sannta seachtrach nach dtagann as ranníocaíochtaí airgeadais le
 cláir agus gníomhaíochtaí an Aontais ó dheontóirí eile mar a shainmhínítear i bPrótacal I agus
 a bhí ar fáil ag deireadh bhliain N.
 Gach bliain ina dhiaidh sin, go dtí go mbeidh na gealltanais bhuiséadacha go léir a mhaoinítear faoi
 leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí a thionscnaítear ó bhliain N íoctha nó saortha agus ar a dhéanaí
 3 bliana tar éis dheireadh an chláir nó tar éis dheireadh an chreata airgeadais ilbhliantúil a
 chomhfhreagraíonn do bhliain N, cibé acu is luaithe, ríomhfaidh an tAontas coigeartú ar
 ranníocaíocht bhliain N trí ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe a laghdú faoin méid a fuarthas trí
 eochair na ranníocaíochta de bhliain N a chur i bhfeidhm maidir leis na gealltanais a rinneadh gach
 bliain maidir le gealltanais de bhliain N a mhaoinítear faoi bhuiséad an Aontais nó ó ghealltanais a
 rinneadh arís.
 I gcás ina gcuirtear leithreasuithe ó ioncam sannta seachtrach nach dtagann as ranníocaíochtaí
 airgeadais le cláir agus gníomhaíochtaí an Aontais ó dheontóirí eile mar a shainítear i bPrótacal I ar
 ceal, déanfar ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe a laghdú leis an méid a fuarthas tríd an scála
 ranníocaíochta de bhliain N a chur i bhfeidhm maidir leis an méid a cuireadh ar ceal.
 I mbliain N+ 2 nó i mblianta ina dhiaidh sin, tar éis na coigeartuithe dá dtagraítear sa dara fomhír, sa
 tríú fomhír agus sa cheathrú fomhír a dhéanamh, déanfar ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe do
 bhliain N a laghdú freisin le méid arna fháil trí ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe do bhliain N agus
 cóimheas:
 (a) gealltanais dhlíthiúla bhliain N, arna gcistiú faoi aon leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí atá ar
 fáil i mbliain N, agus a eascraíonn as nósanna imeachta dámhachtana iomaíocha,
 (i) óna bhfuil an Ríocht Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe eisiata, nó
 (ii) a bhfuil cinneadh déanta ag an gCoiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir de
 chuid an Aontais ina leith, i gcomhréir leis an nós imeachta arna bhunú in Airteagal
 UNPRO.2.1a [samhail eisiatachta ón nós imeachta iomaíoch um dhámhachtain
 deontas] go bhfuil samhail eisiatachta na Ríochta Aontaithe nó eintitis na Ríochta
 Aontaithe ann, nó
 (iii) A bhfuil an spriocdháta chun iarratais a chur isteach ina leith imithe in éag le linn na
 fionraí dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.3.1 [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i
 gclár de chuid an Aontais a bheith curtha ar fionraí ag an Aontas Eorpach] nó tar éis
 foirceannadh dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.3.3 [Rannpháirtíocht i gclár a
 fhoirceannadh i gcás modhnú substaintiúil ar chlár de chuid an Aontais] , nó
 (iv) a bhfuil rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe
 teoranta ina leith i gcomhréir lehAirteagal UNPRO.3.5(3) [Athbhreithniú ar
 mhéaduithe airgeadais]; agus
 408
 ---pagebreak--- (b) méid iomlán na ngealltanas dlíthiúil arna gcistiú faoi aon leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí
 de bhliain N.
 Ríomhfar méid sin na ngealltanas dlíthiúil trí na gealltanais bhuiséadacha go léir a rinneadh i mbliain
 N a ghlacadh agus trí na gealltanais a rinneadh maidir leis na gealltanais sin i mbliain N+ 1 a asbhaint.
 9. Arna iarraidh sin, soláthróidh an tAontas Eorpach don Ríocht Aontaithe faisnéis i ndáil lena
 rannpháirtíocht airgeadais mar atá san áireamh san fhaisnéis bhuiséadach, chuntasaíochta,
 feidhmíochta agus mheastóireachta arna soláthar d’údaráis bhuiséadacha agus d’údaráis um
 urscaoileadh an Aontais Eorpaigh maidir le cláir a bhfuil an Ríocht Aontaithe rannpháirteach iontu.
 Soláthrófar an fhaisnéis sin ag féachaint go cuí do rialacha rúndachta agus cosanta sonraí an Aontais
 Eorpaigh agus na Ríochta Aontaithe agus beidh sí gan dochar don fhaisnéis a bheidh an Ríocht
 Aontaithe i dteideal a fháil faoi Chaibidil a dó [Bainistíocht Fhónta Airgeadais] den Chuid seo.
 10. Is in euro a dhéanfar ranníocaíochtaí uile na Ríochta Aontaithe nó na híocaíochtaí uile ón
 Aontas Eorpach agus is in euro a ríomhfar na méideanna a bheidh dlite nó le fáil.
 11. Faoi réir mhír 5 agus an dara fomhír de mhír 8 den Airteagal seo, leagtar amach in
 IARSCRÍBHINN UNPRO-1[Cur chun feidhme coinníollacha airgeadais] na forálacha mionsonraithe
 maidir leis an Airteagal seo a chur chun feidhme. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um
 Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais Iarscríbhinn UNPRO-1 a leasú.
 Airteagal UNPRO.2.1a: Eisiamh cuasach ón nós imeachta iomaíoch um dhámhachtain deontas
 1. I gcás ina measfaidh an Ríocht Aontaithe gurb ionann coinníollacha áirithe a leagtar síos i nós
 imeachta iomaíoch um dhámhachtain deontas agus samhail-eisiamh eintitis na Ríochta Aontaithe,
 tabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra don Choiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir de chuid
 an Aontais roimh an spriocdháta le haghaidh iarratais a chur isteach sa nós imeachta lena
 mbaineann agus tabharfaidh sí údar cuí.Laistigh de thrí mhí ón spriocdháta le haghaidh iarratais a
 chur isteach sa nós imeachta um dhámhachtain lena mbaineann, scrúdóidh an Coiste Speisialaithe
 um Rannpháirtíocht i gCláir de chuid an Aontais an fógra dá dtagraítear i mír 1 ar choinníoll go bhfuil
 ráta rannpháirtíochta eintitis na Ríochta Aontaithe sa nós imeachta um dhámhachtain lena
 mbaineann ar a laghad 25 % níos ísle i gcomparáid leis an méid seo a leanas:
 (a) meánráta rannpháirtíochta eintitis na Ríochta Aontaithe i nósanna imeachta dámhachtana
 iomaíocha comhchosúla nach bhfuil coinníoll den sórt sin iontu agus a seoladh laistigh de na 3
 bliana roimh an bhfógra; nó,
 (b) in éagmais nósanna imeachta iomaíocha dámhachtana comhchosúla, meánráta
 rannpháirtíochta eintitis na Ríochta Aontaithe sna nósanna imeachta um dhámhachtain
 iomaíoch ar fad a seoladh faoin gclár, nó faoin gclár roimhe sin, de réir mar is ábhartha, sna 3
 bliana roimh an bhfógra.
 3. Cinnfidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir de chuid an Aontais faoi
 dheireadh na tréimhse dá dtagraítear i mír 2 , an ndearnadh samhail-eisiamh eintiteas na Ríochta
 Aontaithe ón nós imeachta um dhámhachtain lena mbaineann i bhfianaise an réasúnaithe a thug an
 Ríocht Aontaithe de bhun mhír 1 agus an ráta rannpháirtíochta iarbhír sa nós imeachta um
 dhámhachtain lena mbaineann.
 409
 ---pagebreak--- 4. Chun críocha mhíreanna 2 agus 3, is éard a bheidh sa ráta rannpháirtíochta an cóimheas idir
 líon na n-iarratas arna gcur isteach ag eintitis na Ríochta Aontaithe agus líon iomlán na n-iarratas
 arna gcur isteach faoin nós imeachta dámhachtana céanna.
 Airteagal UNPRO.2.2: Cláir a bhfuil feidhm ag sásra ceartúcháin uathoibríoch maidir leo
 1. Beidh feidhm ag sásra ceartúcháin uathoibríoch maidir leis na cláir sin de chuid an Aontais,
 gníomhaíochtaí nó codanna díobh dá bhforáiltear i bPrótacal I maidir le sásra ceartúcháin
 uathoibríoch a chur i bhfeidhm. Féadfar cur i bhfeidhm an tsásra uathoibríoch ceartúcháin sin a
 theorannú do chodanna den chlár nó den ghníomhaíocht a shonraítear i bPrótacal I, a chuirtear chun
 feidhme trí dheontais a n-eagraítear glaonna iomaíocha ina. Féadfar rialacha mionsonraithe a bhunú
 i bPrótacal I maidir le sainaithint na gcodanna sin den chlár nó den ghníomhaíocht a mbeidh nó nach
 mbeidh feidhm ag an sásra ceartúcháin uathoibríoch maidir leo.
 2. Is éard a bheidh i méid an cheartúcháin uathoibríoch an difríocht idir méideanna tosaigh na
 ngealltanas dlíthiúil arna ndéanamh iarbhír leis an Ríocht Aontaithe nó le heintitis na Ríochta
 Aontaithe le linn na bliana féilire atá i dtrácht agus an ranníocaíocht oibríochtúil chomhfhreagrach
 arna híoc ag an Ríocht Aontaithe arna coigeartú de bhun Airteagal UNPRO.2.1(8)[Coinníollacha
 airgeadais], cé is moite de chaiteachas tacaíochta, lena gcumhdaítear an tréimhse chéanna.
 3. Aon mhéid dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo, ar mó é, do gach ceann de dhá bhliain as
 a chéile, ná 8 % de ranníocaíocht chomhfhreagrach na Ríochta Aontaithe leis an gclár arna
 choigeartú de bhun Airteagal UNPRO.2.1(8) [Coinníollacha Airgeadais] , beidh sé dlite don Ríocht
 Aontaithe mar ranníocaíocht bhreise faoin sásra ceartúcháin uathoibríoch do gach ceann den dá
 bhliain sin.
 4. Féadfar rialacha mionsonraithe maidir le bunú méideanna ábhartha na ngealltanas dlíthiúil
 dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo, lena n-áirítear i gcás cuibhreannas, a leagan síos i
 bPrótacal I.
 Airteagal UNPRO.2.3: Maoiniú i ndáil le cláir a chuirtear chun feidhme trí ionstraimí airgeadais
 1. I gcás ina mbeidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i gclár, i ngníomhaíocht nó i gcuid de
 chlár nó gníomhaíocht a chuirtear chun feidhme trí ionstraim airgeadais nó trí ráthaíocht
 bhuiséadach, is i bhfoirm airgead tirim a dhéanfar ranníocaíocht na Ríochta Aontaithe le cláir a
 chuirtear chun feidhme trí bhíthin ionstraimí airgeadais nó ráthaíochtaí buiséadacha faoi bhuiséad
 an Aontais Eorpaigh ar cinn iad a chuirtear chun feidhme faoi Theideal X den Rialachán Airgeadais is
 infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais Eorpaigh. An méid a ranníocfar in airgead tirim,
 méadóidh sé ráthaíocht bhuiséadach an Aontais Eorpaigh nó clúdach airgeadais na hionstraime
 airgeadais.
 2. I gcás ina mbeidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i gclár dá dtagraítear i mír 1 ar clár é
 atá á chur chun feidhme ag Grúpa an Bhainc Eorpaigh Infheistíochta, agus inar gá do Ghrúpa an
 Bhainc Eorpaigh Infheistíochta caillteanais a chumhdach ar cinn iad nach bhfuil cumhdaithe ag an
 ráthaíocht a sholáthraítear i mbuiséad an Aontais, íocfaidh an Ríocht Aontaithe le Grúpa an Bhainc
 Eorpaigh Infheistíochta céatadán de na caillteanais sin arb ionann é agus an cóimheas idir
 Olltáirgeacht Intíre na Ríochta Aontaithe ag praghsanna an mhargaidh agus suim Olltáirgeachta
 Intíre na mBallstát, na Ríochta Aontaithe agus aon tríú tír eile atá rannpháirteach sa chlár sin, ag
 praghsanna an mhargaidh. Is ar an 1 Eanáir den bhliain ina bhfuil an íocaíocht dlite de réir mar a
 sholáthróidh EUROSTAT, a luaithe a bheidh feidhm ag an socrú dá dtagraítear in Airteagal
 UNPRO.5.2 [Comhar staidrimh], a bheidh an Olltáirgeacht intíre ag praghsanna an mhargaidh a
 410
 ---pagebreak--- bheidh le cur i bhfeidhm ag praghsanna an mhargaidh agus i gcomhréir le rialacha an tsocraithe sin.
 Sula mbeidh feidhm ag an socrú sin, is é OTI na Ríochta Aontaithe an méid arna bhunú ar bhonn na
 faisnéise arna cur ar fáil ag ECFE.
 3. I gcás inarb iomchuí, déanfar módúlachtaí chun an tAirteagal seo a chur chun feidhme a
 shonrú a thuilleadh i bPrótacal I, go háirithe módúlachtaí lena n-áiritheofar go bhfaighidh an Ríocht
 Aontaithe a sciar de ranníocaíochtaí nár úsáideadh i leith ráthaíochtaí buiséadacha agus ionstraimí
 airgeadais.
 Roinn 3: Rannpháirtíocht i gcláir an Aontais a chur ar fionraí agus a fhoirceannadh
 Airteagal UNPRO.3.1: Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár Aontais a chur ar fionraí ag an
 Aontas
 1. Féadfaidh an tAontas cur i bhfeidhm Phrótacal I a fhionraí go haontaobhach, maidir le clár
 amháin nó níos mó de chuid an Aontais, nó codanna de, i gcomhréir leis an Airteagal, mura n-íocann
 an Ríocht Aontaithe a ranníocaíocht i gcomhréir le Roinn 2 [Rialacha maidir le rannpháirtíocht i gcláir
 an Aontais a mhaoiniú] den Chaibidil seo nó má thugann an Ríocht Aontaithe athruithe suntasacha
 isteach ar cheann de na coinníollacha seo a leanas a bhí ann nuair a bhí an Ríocht Aontaithe
 rannpháirteach i gclár, nuair a comhaontaíodh gníomhaíocht nó cuid di go heisceachtúil agus gur
 áiríodh í i bPrótacal I, agus má tá tionchar suntasach ag na hathruithe sin ar a gcur chun feidhme:
 (a) athraítear na coinníollacha iontrála agus cónaithe sa Ríocht Aontaithe do na daoine a bhfuil
 baint acu le cur chun feidhme na gclár agus na ngníomhaíochtaí sin, nó codanna díobh, lena n-
 áirítear mic léinn, taighdeoirí, oiliúnaithe nó saorálaithe. Beidh feidhm aige sin go háirithe má
 dhéanann an Ríocht Aontaithe athrú ar a dlíthe náisiúnta maidir leis na coinníollacha iontrála
 agus cónaithe sa Ríocht Aontaithe do na daoine sin, a dhéanann idirdhealú idir Ballstáit.
 (b) tá athrú ar na muirir airgeadais, lena n-áirítear táillí, a bhfuil feidhm acu maidir leis na daoine
 dá dtagraítear i bpointe (a) den mhír seo chun na gníomhaíochtaí a dhéanamh nach mór dóibh
 a dhéanamh chun an clár a chur chun feidhme;
 (c) athraítear na coinníollacha dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.1.5(3) [Coinníollacha maidir le
 rannpháirtíocht].
 2. Tabharfaidh an tAontas Eorpach fógra don Choiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir
 an Aontais á rá go bhfuil sé ar intinn aige rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe sna cláir nó sna
 gníomhaíochtaí Aontais a chur ar fionraí. Déanfaidh an tAontas Eorpach raon feidhme na fionraí a
 shainaithint agus soláthróidh sé údar cuí. Mura rud é go dtarraingeoidh an tAontas siar an fógra
 uaidh, tiocfaidh an fhionraí i bhfeidhm 45 lá tar éis an dáta a dtabharfaidh an tAontas fógra. Is é an
 dáta a ngabhfaidh éifeacht leis an bhfionraí a bheidh ina dháta tagartha chun críocha an Airteagail
 seo.
 Roimh fhógra a thabhairt agus fionraí a dhéanamh, agus le linn na tréimhse fionraí, féadfaidh an
 Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais bearta iomchuí a phlé chun an fhionraí a
 sheachaint nó a chur ar ceal. I gcás ina dtagann an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an
 Aontais ar chomhaontú chun an fhionraí a sheachaint laistigh den tréimhse dá dtagraítear sa chéad
 fhomhír , ní bheidh éifeacht leis an bhfionraí.
 Tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais le chéile laistigh den
 tréimhse [45] lá chun an t-ábhar a phlé.
 411
 ---pagebreak--- 3. Amhail ón dáta tagartha, ní dhéileálfar leis an Ríocht Aontaithe mar thír atá rannpháirteach i
 gclár nó i ngníomhaíocht an Aontais lena mbaineann an fhionraí agus, go háirithe, ní bheidh an
 Ríocht Aontaithe ná eintitis na Ríochta Aontaithe incháilithe a thuilleadh faoi na coinníollacha a
 leagtar síos in Airteagal UNPRO.1.4 [Comhlíonadh Rialacha an Chláir] agus i bPrótacal I, maidir le
 nósanna imeachta dámhachtana an Aontais nach mbeidh tugtha chun críche fós ar an dáta sin.
 Measfar go mbeidh nós imeachta dámhachtana tugtha chun críche nuair a bheidh gealltanais
 dhlíthiúla tugtha mar thoradh ar an nós imeachta sin.
 4. Ní dhéanfaidh an fhionraí difear do ghealltanais dhlíthiúla a rinneadh roimh an dáta
 tagartha. Leanfaidh an Comhaontú seo d’fheidhm a bheith aige maidir leis na gealltanais dhlíthiúla
 sin.
 5. Tabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra don Aontas Eorpach a luaithe a mheasfaidh sí go
 bhfuil na coinníollacha rannpháirtíochta á gcomhlíonadh arís, agus soláthróidh sí aon fhianaise
 ábhartha ina leith sin.
 Laistigh de [30] lá ón bhfógra sin, déanfaidh an tAontas Eorpach measúnú ar an ábhar agus féadfaidh
 sé, chun na críche sin, a iarraidh ar an Ríocht Aontaithe fianaise bhreise a chur i láthair. An tréimhse
 ama a bheidh ag teastáil chun an fhianaise bhreise sin a sholáthar, ní chuirfear san áireamh í sa
 tréimhse fhoriomlán i gcomhair measúnaithe.
 I gcás inar chinn an tAontas Eorpach go bhfuil na coinníollacha rannpháirtíochta á gcomhlíonadh arís,
 tabharfaidh sé fógra don Choiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais go bhfuil
 deireadh curtha leis an bhfionraí. Gabhfaidh éifeacht le deireadh na fionraí an lá tar éis dháta an
 fhógra.
 I gcás inar chinn an tAontas Eorpach nach bhfuil na coinníollacha rannpháirtíochta á gcomhlíonadh
 fós, fanfaidh an fhionraí i bhfeidhm.
 6. Déileálfar leis an Ríocht Aontaithe arís mar thír atá rannpháirteach sa chlár Aontais lena
 mbaineann, agus go háirithe beidh an Ríocht Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe incháilithe
 arís faoi na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal UNPRO.1.4 [Comhlíonadh Rialacha an Chláir] agus
 i bPrótacal I, maidir le nósanna imeachta dámhachtana an Aontais faoin gclár Aontais sin a sheolfar
 tar éis an dáta a ngabhfaidh éifeacht le deireadh na fionraí, nó a sheolfar roimh an dáta sin, mura
 bhfuil an spriocdháta le haghaidh iarratais a chur isteach imithe in éag.
 7. I gcás ina gcuirtear rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár, i ngníomhaíocht nó i gcuid
 de ar fionraí, déanfar ranníocaíocht airgeadais na Ríochta Aontaithe atá dlite le linn thréimhse na
 fionraí a bhunú mar seo a leanas:
 (a) déanfaidh an tAontas an ranníocaíocht oibríochtúil a athríomh tríd an nós imeachta a
 ndéantar cur síos air i bpointe (a)(iii) den chúigiú fomhír d’Airteagal UNPRO.2.1(8)
 [Coinníollacha airgeadais] a úsáid;
 (b) déanfar an táille rannpháirtíochta a choigeartú i gcomhréir le coigeartú na ranníocaíochta
 oibríochtúla.
 Airteagal UNPRO.3.2 – Foirceannadh á dhéanamh ag an Aontas Eorpach ar rannpháirtíocht na
 Ríochta Aontaithe
 1. Más rud é, faoi bhliain amháin tar éis an dáta tagartha dá dtagraítear in Airteagal
 UNPRO.3.1(2) [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár de chuid an Aontais a chur ar fionraí ag
 412
 ---pagebreak--- an Aontas] nach bhfuil an fionraí faoi Airteagal UNPRO.3.1 [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe a
 chur ar fionraí] curtha i leataobh ag an Aontas, déanfaidh an tAontas ceann de na nithe seo a leanas:
 (a) athmheasúnú a dhéanamh ar na coinníollacha faoina bhféadfaidh sé a thairiscint don Ríocht
 Aontaithe leanúint de bheith rannpháirteach i gcláir an Aontais, i ngníomhaíochtaí nó i
 gcodanna díobh lena mbaineann agus déanfaidh sé na coinníollacha sin a mholadh don
 Choiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais laistigh de 45 lá ó dhul in éag na
 tréimhse fionraí bliana d’fhonn Prótacal I a mhodhnú. In éagmais comhaontú maidir leis na
 bearta sin ón gCoiste Speisialaithe laistigh de thréimhse bhreise 45 lá, beidh éifeacht le
 foirceannadh dá dtagraítear i bpointe (b) den mhír seo; nó
 (b) Cur i bhfeidhm Phrótacal I a fhoirceannadh go haontaobhach, maidir le cláir an Aontais,
 gníomhaíochtaí nó codanna díobh lena mbaineann, i gcomhréir leis an Airteagal seo, agus
 tionchar an athraithe dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.3.1 [Rannpháirtíocht na Ríochta
 Aontaithe a fhionraí] ar chur chun feidhme an chláir nó na gníomhaíochta nó codanna de, nó
 méid na ranníocaíochta neamhíoctha á chur san áireamh.
 2. Tabharfaidh an tAontas Eorpach fógra don Choiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir
 an Aontais á rá go bhfuil sé ar intinn aige foirceannadh a dhéanamh ar rannpháirtíocht na Ríochta
 Aontaithe i gclár amháin nó níos mó de chuid an Aontais de bhun phointe (b) de mhír 1. Déanfaidh
 an tAontas Eorpach raon feidhme an fhoirceannta a shainaithint agus soláthróidh sé údar cuí. Mura
 rud é go dtarraingeoidh an tAontas siar an fógra, beidh éifeacht ag an bhfoirceannadh 45 lá tar éis an
 dáta a dtabharfaidh an tAontas fógra. Is é an dáta a ngabhfaidh éifeacht leis an bhfoirceannadh a
 bheidh ina dháta tagartha chun críocha an Airteagail seo.
 3. Amhail ó dháta tagartha an fhoirceanta, ní dhéileálfar leis an Ríocht Aontaithe mar thír atá
 rannpháirteach i gclár an Aontais lena mbaineann an foirceannadh agus, go háirithe, ní bheidh an
 Ríocht Aontaithe ná eintitis na Ríochta Aontaithe incháilithe a thuilleadh faoi na coinníollacha a
 leagtar síos in Airteagal UNPRO.1.4 [Comhlíonadh Rialacha an Chláir] agus i bPrótacal I, maidir le
 nósanna imeachta dámhachtana an Aontais nach mbeidh tugtha chun críche fós ar an dáta sin.
 Measfar go mbeidh nós imeachta dámhachtana tugtha chun críche nuair a bheidh gealltanais
 dhlíthiúla tugtha mar thoradh ar an nós imeachta sin.
 4. Ní dhéanfaidh an foirceannadh difear do ghealltanais dhlíthiúla arna ndéanamh roimh an
 dáta tagartha dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.3.1(2) [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe a chur
 ar fionraí]. Leanfaidh an Comhaontú seo d’fheidhm a bheith aige maidir leis na gealltanais dhlíthiúla
 sin.
 5. I gcás ina bhfoirceanntar cur i bhfeidhm Phrótacal I , nó cuid díobh, i ndáil leis na cláir nó na
 gníomhaíochtaí nó le codanna díobh go heisceachtúil:
 (a) an ranníocaíocht oibríochtúil a chumhdaíonn caiteachas tacaíochta a bhaineann le gealltanais
 dhlíthiúla a rinneadh cheana, leanfaidh sí de bheith dlite go dtí go mbeidh na gealltanais
 dhlíthiúla sin tugtha chun críche nó go dtí deireadh an Chreata Airgeadais Ilbhliantúil faoinar
 maoiníodh an gealltanas dlíthiúil;
 (b) Ní dhéanfar aon ranníocaíocht seachas an ranníocaíocht dá dtagraítear faoi phointe (a) den
 mhír seo sna blianta ina dhiaidh sin.
 413
 ---pagebreak--- Airteagal UNPRO.3.3: Foirceannadh rannpháirtíochta i gclár nó i ngníomhaíocht i gcás modhnú
 substaintiúil ar chláir de chuid an Aontais
 1. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe a rannpháirtíocht i gclár Aontais dá dtagraítear i bPrótacal I a
 fhoirceannadh go haontaobhach i gcás:
 (a) ina leasaítear bunghníomh an chláir Aontais sin nó na gníomhaíochta Aontais sin a mhéid a
 dhéantar modhnú substaintiúil ar na coinníollacha maidir le rannpháirtíocht na Ríochta
 Aontaithe nó daoine nó eintiteas de chuid na Ríochta Aontaithe sa chlár sin mar thoradh ar
 athrú ar chuspóirí an chláir nó na gníomhaíochta agus ar na bearta comhfhreagracha; nó
 (b) ina ndéantar méid iomlán na leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí dá dtagraítear in Airteagal
 UNPRO.2.1 [Coinníollacha airgeadais] a mhéadú níos mó ná 15 % i gcomparáid le himchlúdach
 airgeadais tosaigh an chláir nó na gníomhaíochta sin nó cuid de agus ina bhfuil an Ríocht
 Aontaithe rannpháirteach, agus tá uasteorainn chomhfhreagrach an chreata airgeadais
 ilbhliantúil méadaithe nó tá méadú tagtha ar mhéid an ioncaim sheachtraigh dá dtagraítear in
 Airteagal UNPRO2.1(5) [Coinníollacha airgeadais] don tréimhse iomlán rannpháirtíochta; nó
 (c) ina n-eisiaitear an Ríocht Aontaithe nó eintitis de chuid na Ríochta Aontaithe ó rannpháirtíocht
 i gcuid de chlár nó gníomhaíocht ar fhorais a bhfuil údar cuí leo, [amhail cúinsí slándála,] agus
 ina mbaineann an t-eisiamh sin le leithreasuithe faoi chomhair gealltanas ar mó iad ná [10 %]
 de na leithreasuithe faoi chomhair gealltanas i mbuiséad an Aontais arna ghlacadh go
 cinntitheach i leith bliain n don chlár sin.
 2. Chuige sin, tabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra don Choiste Speisialaithe um
 Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais 60 lá ar a dhéanaí tar éis fhoilsiú an leasaithe nó an bhuiséid
 bhliantúil a glacadh nó leasú air in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh go bhfuil sé ar intinn aici Prótacal
 I a fhoirceannadh maidir le clár nó gníomhaíocht an Aontais lena mbaineann. Míneoidh an Ríocht
 Aontaithe na cúiseanna a mheasann an Ríocht Aontaithe go bhfuil an leasú ina athrú substaintiúil ar
 na coinníollacha rannpháirtíochta. Tiocfaidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an
 Aontais le chéile laistigh den tréimhse 45 lá chun an t-ábhar a phlé.
 3. Mura rud é go dtarraingeoidh an Ríocht Aontaithe siar a fógra, gabhfaidh éifeacht leis an
 bhfoirceannadh 45 lá tar éis dháta an fhógra ón Ríocht Aontaithe. Is é an dáta a ngabhfaidh éifeacht
 leis an bhfoirceannadh a bheidh ina dháta tagartha chun críocha an Airteagail seo.
 4. Amhail ón dáta tagartha, ní dhéileálfar leis an Ríocht Aontaithe mar thír atá rannpháirteach i
 gclár an Aontais lena mbaineann an foirceannadh agus, go háirithe, ní bheidh an Ríocht Aontaithe ná
 eintitis na Ríochta Aontaithe incháilithe a thuilleadh faoi na coinníollacha a leagtar síos in
 Airteagal UNPRO.1.4 [Comhlíonadh Rialacha an Chláir] agus i bPrótacal I, maidir le nósanna imeachta
 dámhachtana an Aontais nach mbeidh tugtha chun críche fós ar an dáta sin. Measfar go mbeidh nós
 imeachta dámhachtana tugtha chun críche nuair a bheidh gealltanais dhlíthiúla tugtha mar thoradh
 ar an nós imeachta sin.
 5. Ní dhéanfaidh an foirceannadh difear do ghealltanais dhlíthiúla a rinneadh roimh an dáta
 tagartha. Leanfaidh an Comhaontú seo d’fheidhm a bheith aige maidir leis na gealltanais dhlíthiúla
 sin.
 6. I gcás foirceannadh faoin Airteagal seo i ndáil leis na cláir nó na gníomhaíochtaí lena
 mbaineann:
 414
 ---pagebreak--- (a) an ranníocaíocht oibríochtúil a chumhdaíonn caiteachas tacaíochta a bhaineann le gealltanais
 dhlíthiúla a rinneadh cheana, leanfaidh sí de bheith dlite go dtí go mbeidh na gealltanais
 dhlíthiúla sin tugtha chun críche nó go dtí deireadh an Chreata Airgeadais Ilbhliantúil faoinar
 maoiníodh an gealltanas dlíthiúil;
 (b) Déanfaidh an tAontas ranníocaíocht oibríochtúil na bliana ina dtarlaíonn foirceannadh a
 athríomh trí úsáid a bhaint as an nós imeachta a bhfuil tuairisc air i bpointe (a)(iii) den chúigiú
 fomhír d’Airteagal UNPRO.2.1(8) [Coinníollacha airgeadais] . Ní dhéanfar aon ranníocaíocht
 seachas an ranníocaíocht dá dtagraítear faoi phointe (a) den Airteagal seo sna blianta ina
 dhiaidh sin;
 (c) déanfar an táille rannpháirtíochta a choigeartú i gcomhréir le coigeartú na ranníocaíochta
 oibríochtúla.
 Roinn 4: Athbhreithniú ar fheidhmíocht agus méaduithe airgeadais
 Airteagal UNPRO.3.4: Athbhreithniú ar fheidhmíocht
 1. Beidh feidhm ag nós imeachta um athbhreithniú ar fheidhmíocht i gcomhréir leis na
 coinníollacha a leagtar síos san Airteagal seo i ndáil le codanna de chlár nó de ghníomhaíocht Aontais
 a bhfuil feidhm ag an sásra ceartúcháin dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.2.2[Cláir a bhfuil feidhm
 ag sásra ceartúcháin uathoibríoch maidir leo] maidir leo.
 2. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe a iarraidh ar an gCoiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i
 gCláir de chuid an Aontais tús a chur leis an nós imeachta um athbhreithniú feidhmíochta i gcás ina
 mbeidh an méid a ríomhtar i gcomhréir leis an modh a leagtar síos in Airteagal UNPRO.2.2(2) [Cláir a
 bhfuil feidhm ag sásra ceartúcháin uathoibríoch maidir leo] diúltach, agus i gcás ina bhfuil an méid
 sin níos airde ná 12 % de ranníocaíochtaí comhfhreagracha na Ríochta Aontaithe leis an gclár nó leis
 an ngníomhaíocht arna choigeartú de bhun Airteagal UNPRO.2.1(8) [Coinníollacha Airgeadais].
 3. Laistigh de thréimhse trí mhí ó dháta na hiarrata dá dtagraítear i mír 2, déanfaidh an Coiste
 Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais anailís ar na sonraí ábhartha a bhaineann le
 feidhmíocht agus glacfaidh sé tuarascáil ina molfar bearta iomchuí chun dul i ngleic le
 saincheisteanna a bhaineann le feidhmíocht.
 Na bearta dá dtagraítear sa chéad fhomhír, cuirfear chun feidhme iad ar feadh tréimhse dhá mhí
 dhéag tar éis an tuarascáil a ghlacadh. Tar éis chur i bhfeidhm na mbeart, bainfear leas as sonraí
 feidhmíochta thar an [tréimhse] atá i dtrácht chun an difríocht a ríomh idir méideanna tosaigh na
 ngealltanas dlíthiúil a rinneadh go hiarbhír leis an Ríocht Aontaithe nó le heintitis de chuid na Ríochta
 Aontaithe le linn na bliana [féilire] sin agus an ranníocaíocht oibríochtúil chomhfhreagrach a d’íoc an
 Ríocht Aontaithe i leith na bliana céanna.
 Má tá an difríocht dá dtagraítear sa dara fomhír diúltach agus más mó í ná 16 % den ranníocaíocht
 oibríochtúil chomhfhreagrach, féadfaidh an Ríocht Aontaithe:
 (a) fógra a thabhairt go bhfuil sé ar intinn aige a rannpháirtíocht i gclár an Aontais nó i gcuid de
 chlár lena mbaineann a fhoirceannadh trí fhógra 45 lá roimh lá an fhoirceanta atá beartaithe a
 thabhairt, agus féadfaidh sé a rannpháirtíocht a fhoirceannadh i gcomhréir le hAirteagal
 UNPRO.3.3(3) go (6) [ Rannpháirtíocht i gclár a fhoirceannadh i gcás modhnú substaintiúil a
 dhéanamh ar chlár an Aontais]; nó
 415
 ---pagebreak--- (b) a iarraidh ar an gCoiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir de chuid an Aontais bearta
 breise a ghlacadh chun aghaidh a thabhairt ar thearcfheidhmíocht, lena n-áirítear trí
 oiriúnuithe a dhéanamh ar rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe sa chlár lena mbaineann agus
 trí ranníocaíochtaí airgeadais na Ríochta Aontaithe amach anseo i ndáil leis an gclár sin a
 choigeartú.
 Airteagal UNPRO.3.5: Athbhreithniú ar mhéaduithe airgeadais
 1. Féadfaidh an Ríocht Aontaithe fógra a thabhairt don Choiste Speisialaithe um
 Rannpháirtíocht i gcláir an Aontais a chuirfidh sí i gcoinne mhéid a ranníocaíochta le clár nó
 gníomhaíocht de chuid an Aontais má mhéadaítear méid iomlán na leithreasuithe faoi chomhair
 gealltanas dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.2.1 [Coinníollacha airgeadais] faoi 5 % i gcomparáid leis
 an imchlúdach airgeadais tosaigh don chlár nó don ghníomhaíocht sin de chuid an Aontais agus má
 méadaíodh an uasteorainn chomhfhreagrach nó má méadaíodh méid an ioncaim sheachtraigh dá
 dtagraítear in Airteagal UNPRO2.1(5) [Coinníollacha airgeadais] don tréimhse iomlán
 rannpháirtíochta.
 2. Déanfar an fógra dá dtagraítear i mír 1 laistigh de 60 lá ó dháta foilsithe an bhuiséid
 bhliantúil a glacadh nó ó dháta leasaithe air in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh. Beidh an fógra gan
 dochar don oibleagáid a bheidh ar an Ríocht Aontaithe a ranníocaíocht a íoc agus do chur i bhfeidhm
 an tsásra coigeartaithe dá dtagraítear in Airteagal UNPRO.2.1(8) [Coinníollacha airgeadais].
 3. Ullmhóidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais tuarascáil agus
 molfaidh sé bearta iomchuí agus, b’fhéidir, glacfaidh sé iad laistigh de thrí mhí ó dháta an fhógra dá
 dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo. Féadfar a áireamh ar na bearta sin rannpháirtíocht na Ríochta
 Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe a theorannú do chineálacha áirithe beart nó nósanna
 imeachta dámhachtana, nó, i gcás inarb iomchuí, modhnú ar Phrótacal I. Déileálfar leis an teorannú
 ar rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe mar eisiamh chun críocha an tsásra coigeartaithe dá
 dtagraítear in Airteagal UNPRO.2.1(8) [Coinníollacha airgeadais].
 4. I gcás ina gcomhlíonfar na coinníollacha dá dtagraítear i bpointe (b) d’Airteagal
 UNPRO.3.3(1) [Foirceannadh na rannpháirtíochta i gclár i gcás modhnú substaintiúil ar chlár an
 Aontais], féadfaidh an Ríocht Aontaithe a rannpháirtíocht i gclár nó i ngníomhaíocht de chuid an
 Aontais dá dtagraítear i bPrótacal I a fhoirceannadh i gcomhréir le hAirteagal UNPRO3.3(2) go (6)
 [foirceannadh rannpháirtíochta i gclár i gcás modhnú substaintiúil a dhéanamh ar chlár an Aontais].
 Caibidil 2: Bainistíocht fhónta airgeadais
 Airteagal UNPRO.4.X-1: Raon feidhme
 Beidh feidhm ag an gCaibidil seo maidir le cláir, gníomhaíochtaí agus seirbhísí an Aontais faoi chláir
 an Aontais dá dtagraítear i bPrótacal I agus i bPrótacal II.
 Roinn 1: Leasanna airgeadais a chosaint agus aisghabháil
 Airteagal UNPRO.4.X: Seoladh gníomhaíochta chun críocha bainistíochta fónta airgeadais
 Chun críocha chur i bhfeidhm na Caibidle seo, comhoibreoidh údaráis na Ríochta Aontaithe agus an
 Aontais dá dtagraítear sa Chaibidil seo go dlúth i gcomhréir lena ndlíthe agus lena rialacháin faoi
 seach.
 416
 ---pagebreak--- Agus a ndualgais á bhfeidhmiú acu i gcríoch na Ríochta Aontaithe, gníomhóidh gníomhairí agus
 comhlachtaí imscrúdaitheacha an Aontais ar shlí atá comhsheasmhach le dlí na Ríochta Aontaithe.
 Airteagal UNPRO.4.1: Athbhreithnithe agus iniúchtaí
 1. Beidh an ceart ag an Aontas athbhreithniú agus iniúchtaí a dhéanamh mar a fhoráiltear i
 gcomhaontuithe nó conarthaí cistiúcháin ábhartha agus i gcomhréir leis na gníomhartha is
 infheidhme ó cheann amháin nó níos mó d’institiúidí an Aontais, idir theicniúil, eolaíoch, airgeadais,
 nó cineálacha eile athbhreithnithe agus iniúchtaí ar áitreabh aon duine nádúrtha a bhfuil cónaí air sa
 Ríocht Aontaithe nó ar áitreabh aon eintitis dhlíthiúil atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe agus a
 fhaigheann cistiú ón Aontas, chomh maith le haon tríú páirtí atá rannpháirteach i gcur chun feidhme
 chistiú an Aontais atá ina chónaí nó bunaithe sa Ríocht Aontaithe. Féadfaidh gníomhairí institiúidí
 agus chomhlachtaí an Aontais, go háirithe gníomhairí an Choimisiúin Eorpaigh agus Chúirt Iniúchóirí
 na hEorpa, nó daoine eile ar thug an Coimisiún Eorpach sainordú dóibh, na hathbhreithnithe agus na
 hiniúchtaí sin a dhéanamh.
 2. Beidh rochtain iomchuí ag gníomhairí institiúidí agus comhlachtaí an Aontais, go háirithe
 gníomhairí an Choimisiúin Eorpaigh agus Chúirt Iniúchóirí na hEorpa, chomh maith le daoine eile
 arna sainordú ag an gCoimisiún Eorpach, ar láithreáin, oibreacha agus doiciméid (i leaganacha
 leictreonacha agus i leaganacha páipéir araon nó ceann acu) agus ar an bhfaisnéis uile a
 cheanglaítear chun na hathbhreithnithe agus na hiniúchtaí sin a dhéanamh, dá dtagraítear i mír 1.
 Áireofar leis an rochtain sin an ceart cóipeanna fisiceacha nó leictreonacha d’aon doiciméad nó
 d’ábhar aon mheán sonraí atá i seilbh daoine nádúrtha nó dlítheanacha iniúchta, nó sleachta as, a
 fháil, nó ag an tríú páirtí a ndéantar iniúchóireacht air.
 3. Ní chuirfidh an Ríocht Aontaithe cosc ná aon bhac ar cheart na ngníomhairí agus na ndaoine
 eile dá dtagraítear i mír 2 dul isteach sa Ríocht Aontaithe ná rochtain a fháil ar áitreabh na ndaoine a
 ndéantar iniúchóireacht orthu, i bhfeidhmiú a ndualgas dá dtagraítear san Airteagal seo.
 4. D'ainneoin fhionraí nó fhoirceannadh rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gclár, fionraí
 cuid d’fhorálacha na Coda seo nó iad go léir agus/nó Phrótacal I nó fhoirceannadh an
 Chomhaontaithe seo, féadfar na hathbhreithnithe agus na hiniúchtaí a dhéanamh freisin tar éis
 dháta theacht i bhfeidhm na fionraí nó an fhoirceanta ábhartha, ar na téarmaí a leagtar síos sna
 gníomhartha is infheidhme de chuid ceann amháin nó níos mó d’institiúidí den Aontas agus mar a
 fhoráiltear i gcomhaontuithe cistiúcháin ábhartha agus/nó i gconarthaí ábhartha i ndáil le haon
 ghealltanas dlíthiúil lena gcuirtear chun feidhme buiséad an Aontais Eorpaigh ar gealltanas é a rinne
 an tAontas Eorpach roimh dháta theacht i bhfeidhm na fionraí nó an fhoirceannta ábhartha.
 Airteagal UNPRO.4.2: Neamhrialtachtaí, calaois agus cionta coiriúla eile a dhéanann difear do
 leasanna airgeadais an Aontais a chomhrac
 1. Údarófar don Choimisiún Eorpach agus don Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF)
 imscrúduithe riaracháin a dhéanamh i gcríoch na Ríochta Aontaithe, lena n-áirítear seiceálacha ar an
 láthair agus cigireachtaí. Gníomhóidh an Coimisiún Eorpach agus an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise
 (OLAF) i gcomhréir le gníomhartha an Aontais lena rialaítear na seiceálacha, na cigireachtaí agus na
 himscrúduithe sin.
 2. Cuirfidh údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe an Coimisiún Eorpach nó OLAF ar an eolas
 laistigh de thréimhse réasúnach ama faoi aon fhíoras nó amhras atá tugtha faoi deara acu i ndáil le
 neamhrialtacht, calaois nó gníomhaíocht neamhdhleathach eile lena ndéantar difear do leasanna
 airgeadais an Aontais Eorpaigh.
 417
 ---pagebreak--- 3. Féadfar seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair a dhéanamh ar áitreabh aon duine
 nádúrtha a bhfuil cónaí air sa Ríocht Aontaithe nó aon eintitis dhlítheanaigh atá bunaithe sa Ríocht
 Aontaithe agus a fhaigheann cistiú ón Aontas Eorpach faoi chomhaontú cistiúcháin, agus ar áitreabh
 aon tríú páirtí atá rannpháirteach i gcur chun feidhme chistiú an Aontais Eorpaigh faoi chomhaontú
 cistiúcháin, ar tríú páirtí é a bhfuil cónaí air sa Ríocht Aontaithe nó atá bunaithe ansin. Is é an
 Coimisiún Eorpach nó OLAF a dhéanfaidh iad a ullmhú agus a chur i gcrích i ndlúthchomhar le
 húdarás inniúil na Ríochta Aontaithe arna ainmniú ag rialtas na Ríochta Aontaithe. Tabharfar fógra
 don údarás ainmnithe laistigh de thréimhse réasúnta sula ndéanfar seiceálacha agus cigireachtaí ar
 chuspóir, cuspóir agus bunús dlí na seiceálacha agus na gcigireachtaí sin, chun go mbeidh sé in ann
 cúnamh a thabhairt. Chuige sin, féadfaidh oifigigh údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe páirt a
 ghlacadh sna seiceálacha ar an láthair agus sna cigireachtaí.
 4. Beidh rochtain ag gníomhairí an Choimisiúin agus ag baill foirne OLAF ar an bhfaisnéis agus
 ar an doiciméadacht ar fad (i leaganacha leictreonacha agus i leaganacha páipéir araon nó ceann
 acu), lena n-áirítear sonraí ríomhaireachta, maidir leis na hoibríochtaí dá dtagraítear i mír 3, atá
 riachtanach chun na seiceálacha ar an láthair agus na cigireachtaí a dhéanamh mar is cuí. Go
 háirithe, féadfaidh gníomhairí an Choimisiúin Eorpaigh agus OLAF na doiciméid ábhartha a chóipeáil.
 5. Cinnfidh an Coimisiún Eorpach nó OLAF agus údaráis na Ríochta Aontaithe, ar bhonn cás ar
 chás, ar go comhpháirteach a dhéanfar seiceálacha ar an láthair agus cigireachtaí, lena n-áirítear an
 cás ina mbeidh an dá pháirtí inniúil chun imscrúduithe a dhéanamh.
 6. I gcás ina gcuireann duine, eintiteas nó tríú páirtí eile, atá faoi réir seiceáil ar an láthair nó
 cigireachta, i gcoinne seiceáil ar an láthair nó cigireachta, tabharfaidh údaráis na Ríochta Aontaithe,
 ag gníomhú dóibh i gcomhréir le rialacha agus rialacháin náisiúnta, cúnamh don Choimisiún Eorpach
 nó do OLAF, ionas gur féidir leo a ndualgas a chomhlíonadh maidir le seiceáil ar an láthair nó
 cigireacht a dhéanamh. Áireofar leis an gcúnamh sin na bearta réamhchúraim iomchuí a ghlacadh
 faoin dlí náisiúnta, lena n-áirítear chun fianaise a chosaint.
 7. Cuirfidh an Coimisiún Eorpach nó OLAF údaráis na Ríochta Aontaithe ar an eolas faoi thoradh
 na seiceálacha agus na gcigireachtaí sin. Tuairisceoidh an Coimisiún Eorpach nó OLAF, go háirithe, a
 luaithe is féidir d’údarás inniúil na Ríochta Aontaithe maidir le haon fhíoras nó aon amhras a
 bhaineann le neamhrialtacht atá tugtha faoi deara acu le linn na seiceála ar an láthair nó na
 cigireachta.
 8. Gan dochar do chur i bhfeidhm dhlí coiriúil na Ríochta Aontaithe, féadfaidh an Coimisiún
 Eorpach bearta riaracháin agus pionóis a fhorchur ar dhaoine dlítheanacha nó nádúrtha atá
 rannpháirteach i gcur chun feidhme cláir i gcomhréir le reachtaíocht an Aontais Eorpaigh.
 9. Chun críocha chur chun feidhme cuí an Airteagail seo, déanfaidh an Coimisiún Eorpach nó
 OLAF agus údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe faisnéis a mhalartú go rialta agus, arna iarraidh sin
 do cheann de na páirtithe sa Chomhaontú seo, rachaidh siad i gcomhairle lena chéile, ach amháin
 má thoirmisctear sin le reachtaíocht an Aontais Eorpaigh nó le dlí na Ríochta Aontaithe.
 10. Chun comhar agus malartú faisnéise éifeachtach le OLAF a éascú, ainmneoidh an Ríocht
 Aontaithe pointe teagmhála.
 11. Comhlíonfaidh an malartú faisnéise idir an Coimisiún Eorpach nó OLAF agus údaráis inniúla
 na Ríochta Aontaithe na ceanglais rúndachta is infheidhme. Na sonraí pearsanta a áireofar sa
 mhalartú faisnéise, déanfar iad a chosaint i gcomhréir leis na rialacha is infheidhme.
 418
 ---pagebreak--- 12. Gan dochar d’infheidhmeacht Airteagal LAW.MUTAS.114 [Sainmhíniú ar údarás inniúil], i
 gcás ina bhfaigheann aon náisiúnach den Ríocht Aontaithe, nó daoine nádúrtha atá ina gcónaí sa
 Ríocht Aontaithe, nó eintitis dhlíthiúla atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe, cistiú ón Aontas faoi chláir
 agus gníomhaíochtaí de chuid an Aontais a liostaítear i bPrótacal I, go díreach nó go hindíreach, lena
 n-áirítear i ndáil le haon tríú páirtí atá rannpháirteach i gcur chun feidhme an chistithe sin ón Aontas,
 rachaidh údaráis na Ríochta Aontaithe i gcomhar le húdaráis an Aontais nó le húdaráis na mBallstát
 atá freagrach as imscrúdú, ionchúiseamh agus breithiúnas a thabhairt i ndáil le déantóirí agus
 cionpháirtithe cionta coiriúla a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais i ndáil le cistiú, i
 gcomhar le reachtaíocht is infheidhme agus ionstraim idirnáisiúnta, ionas go gcomhlíonfaidh siad a
 gcuid dualgas.
 Airteagal UNPRO.4.3: Leasuithe ar Airteagail UNPRO.0.1, UNPRO.4.X-1, UNPRO.4.1 [Athbhreithnithe
 agus iniúchtaí] agus UNPRO.4.2 [An comhrac i gcoinne neamhrialtachtaí, calaois agus cionta coiriúla
 eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais]
 Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais Airteagail UNPRO.4.1
 [Athbhreithniú agus iniúchtaí] agus UNPRO.4.2 [An comhrac i gcoinne neamhrialtachtaí, calaois agus
 cionta coiriúla eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais] a leasú, go háirithe chun
 athruithe ar ghníomhartha de chuid institiúid amháin nó níos mó de chuid an Aontais a chur san
 áireamh.
 Féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir de chuid an Aontais Airteagal
 UNPRO.0.1 [Raon feidhme]agus Airteagal UNPRO.4.X-1 [Raon feidhme] a leasú chun cur i bhfeidhm
 na Caibidle seo a leathnú chuig cláir, gníomhaíochtaí agus seirbhísí eile de chuid an Aontais.
 Airteagal UNPRO.4.4: Aisghabháil agus forfheidhmiú
 1. Cinntí arna nglacadh ag an gCoimisiún Eorpach lena bhforchuirtear oibleagáid airgid ar
 dhaoine dlítheanacha nó nádúrtha seachas Stáit i ndáil le haon éilimh a eascraíonn as cláir,
 gníomhaíochtaí, bearta nó tionscadail de chuid an Aontais, beidh siad in-fhorfheidhmithe sa Ríocht
 Aontaithe. Beidh an t-ordú maidir lena fhorfheidhmiú i gceangal leis an gcinneadh, gan aon
 fhoirmiúlacht eile seachas fíorú ar bharántúlacht an chinnidh ag an údarás náisiúnta arna ainmniú
 chuige sin ag Rialtas na Ríochta Aontaithe. Cuirfidh rialtas na Ríochta Aontaithe a údarás náisiúnta
 ainmnithe in iúl don Choimisiún agus do Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh. I gcomhréir le
 hAirteagal UNPRO.5.1 [Cumarsáid agus malartú faisnéise], beidh an Coimisiún Eorpach i dteideal
 fógra maidir le cinntí in-fhorfheidhmithe den sórt sin a thabhairt go díreach do dhaoine a bhfuil
 cónaí orthu sa Ríocht Aontaithe agus d’eintitis dhlíthiúla atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe. Déanfar
 na cinntí sin a fhorfheidhmiú i gcomhréir le dlí na Ríochta Aontaithe.
 2. I gcás breithiúnais agus orduithe ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh a thugtar i gcur i
 bhfeidhm clásal eadrána atá i gconradh nó i gcomhaontú i ndáil le cláir, gníomhaíochtaí, bearta nó
 tionscadail de chuid an Aontais, beidh siad in-fhorfheidhmithe sa Ríocht Aontaithe ar an gcaoi
 chéanna is atá cinntí ón gCoimisiún Eorpach dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo.
 3. Beidh dlínse ag Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh chun athbhreithniú a dhéanamh ar
 dhlíthiúlacht an chinnidh ón gCoimisiún dá dtagraítear i mír 1 agus forfheidhmiú an chinnidh sin a
 chur ar fionraí. Beidh dlínse ag Cúirteanna na Ríochta Aontaithe, áfach, ar ghearáin go bhfuil an
 forfheidhmiú á dhéanamh ar dhóigh neamhrialta.
 Roinn 2: Rialacha eile chun na cláir a chur chun feidhme
 419
 ---pagebreak--- Airteagal UNPRO.5.1: Cumarsáid agus malartú faisnéise
 Beidh institiúidí agus comhlachtaí an Aontais atá rannpháirteach i gcur chun feidhme chláir an
 Aontais, nó i rialú na gclár sin, i dteideal cumarsáid a dhéanamh go díreach, lena n-áirítear trí chórais
 leictreonacha malartaithe, le haon duine nádúrtha a bhfuil cónaí air sa Ríocht Aontaithe nó le haon
 eintiteas dlíthiúil atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe agus a fhaigheann cistiú ón Aontas Eorpach,
 chomh maith le haon tríú páirtí atá rannpháirteach i gcur chun feidhme chistiú an Aontais Eorpaigh
 agus a bhfuil cónaí air sa Ríocht Aontaithe nó atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe. Féadfaidh na daoine,
 na heintitis agus na páirtithe sin an fhaisnéis agus an doiciméadacht ábhartha uile a chur faoi bhráid
 institiúidí agus comhlachtaí an Aontais, ar faisnéis agus doiciméadacht iad a cheanglaítear orthu a
 chur isteach ar bhonn reachtaíocht an Aontais Eorpaigh is infheidhme maidir le clár nó gníomhaíocht
 an Aontais agus ar bhonn na gconarthaí nó na gcomhaontuithe cistiúcháin arna dtabhairt i gcrích
 chun an clár sin nó an ghníomhaíocht sin a chur chun feidhme.
 Airteagal UNPRO.5.2: Comhar staidrimh
 Féadfaidh EUROSTAT agus Údarás Staidrimh na Ríochta Aontaithe socrú a bhunú lena gcumasófar
 comhar maidir le hábhair ábhartha staidrimh agus lena n-áirítear go soláthraíonn EUROSTAT, le
 comhaontú Údarás Staidrimh na Ríochta Aontaithe, sonraí staidrimh maidir leis an Ríocht Aontaithe
 chun críocha na Coda seo, lena n-áirítear, go háirithe, sonraí maidir le OTI na Ríochta Aontaithe.
 Caibidil 3: Rochtain na Ríochta Aontaithe ar sheirbhísí faoi chláir an Aontais
 Airteagal UNPRO.6: Rialacha maidir le rochtain ar sheirbhísí
 1. I gcás nach mbeidh an Ríocht Aontaithe rannpháirteach i gClár an Aontais faoi théarmaí a
 shonraítear i gCaibidil 1 [Rannpháirtíocht na Ríochta Aontaithe i gcláir an Aontais] den Chuid seo,
 mar sin féin féadfaidh sí rochtain a bheith aici ar sheirbhísí arna soláthar faoi chláir agus
 gníomhaíochtaí an Aontais faoi na téarmaí agus na coinníollacha a bhunaítear sa Chomhaontú seo,
 sna bunghníomhartha agus in aon riail eile a bhaineann le cur chun feidhme chláir agus
 ghníomhaíochtaí an Aontais.
 2. I bPrótacal II [Rochtain na Ríochta Aontaithe ar sheirbhísí arna mbunú faoi chláir agus faoi
 ghníomhaíochtaí áirithe], i gcás inarb iomchuí:
 (a) déanfar na seirbhísí faoi chláir agus gníomhaíochtaí an Aontais a shainaithint ar seirbhísí iad a
 mbeidh rochtain ag an Ríocht Aontaithe agus eintitis na Ríochta Aontaithe orthu;
 (b) leagfar síos coinníollacha sonracha maidir le rochtain na Ríochta Aontaithe agus eintitis na
 Ríochta Aontaithe. Comhlíonfaidh na coinníollacha sin na coinníollacha a leagtar síos sa
 Chomhaontú seo agus sna bunghníomhartha;
 (c) i gcás inarb infheidhme, leagfar síos ranníocaíocht airgeadais agus/nó ranníocaíocht
 chomhchineáil na Ríochta Aontaithe i leith seirbhís a sholáthraítear faoi chláir agus
 gníomhaíochtaí an Aontais.
 3. Glacfar Prótacal II agus féadfaidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an
 Aontais é a leasú.
 4. Beidh rochtain ag úinéirí agus oibreoirí spásárthaí poiblí agus príobháideacha na Ríochta
 Aontaithe agus na n-oibreoirí a oibríonn sa Ríocht Aontaithe nó ón Ríocht Aontaithe ar na seirbhísí
 arna soláthar faoi Airteagal 5.1 de Chinneadh Uimh. 541/2014 i gcomhréir le hAirteagal 5.2 den
 420
 ---pagebreak--- chinneadh seo go dtí go n-áireofar forálacha maidir le rochtain den chineál céanna i bPrótacal II nó
 go dtí an 31 Nollaig 2021.
 Caibidil 4: [Athbhreithnithe]
 Airteagal UNPRO.7: [Clásal athbhreithnithe]
 Ceithre bliana tar éis do Phrótacal I agus Prótacal II teacht chun bheith infheidhme, déanfaidh an
 Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais athbhreithniú ar a chur chun feidhme ar
 bhonn na sonraí maidir le rannpháirtíocht eintitis na Ríochta Aontaithe i mbearta indíreacha agus
 díreacha faoin gclár, codanna den chlár nó gníomhaíochtaí a chumhdaítear faoi Phrótacal I agus
 Prótacal II.
 Tar éis do cheachtar Páirtí iarraidh a dhéanamh, pléifidh an Coiste Speisialaithe um Rannpháirtíocht i
 gCláir an Aontais athruithe nó athruithe beartaithe a dhéanfaidh difear do théarmaí
 rannpháirtíochta na Ríochta Aontaithe in aon cheann de na cláir nó i gcodanna de na cláir agus in
 aon cheann de na gníomhaíochtaí a liostaítear i bPrótacal I agus Prótacal II, agus, más gá, féadfaidh
 sé bearta iomchuí a mholadh laistigh de raon feidhme an Chomhaontaithe seo.
 Caibidil 5: Táille rannpháirtíochta sna blianta 2021 go 2026
 Airteagal UNPRO.8: Táille rannpháirtíochta sna blianta 2021 go 2026
 Beidh an luach seo a leanas sna blianta 2021 go 2026 ar an táille rannpháirtíochta dá dtagraítear in
 Airteagal UNPRO.2.1(4)[Coinníollacha airgeadais]:
 - in 2021: 0.5 %;
 - in 2022: 1 %;
 - in 2023: 1.5 %;
 - in 2024: 2 %;
 - in 2025: 2.5 %;
 - in 2026: 3%.
 421
 ---pagebreak--- CUID A SÉ: RÉITEACH DÍOSPÓIDE AGUS FORÁLACHA COTHROMÁNACHA
 TEIDEAL I: RÉITEACH DÍOSPÓIDÍ
 Caibidil 1: Forálacha ginearálta
 Airteagal INST.9: Cuspóir
 Is é cuspóir an Teidil seo sásra éifeachtach agus éifeachtúil a bhunú chun aon díospóidí idir na
 Páirtithe maidir le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo a sheachaint agus a
 réiteach d’fhonn teacht ar réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach, i gcás inár féidir.
 Airteagal INST.10: Raon feidhme
 1. Tá feidhm ag an Teideal seo , faoi réir mhíreanna 2, 3, 4 agus 5, maidir le díospóidí idir na
 Páirtithe a bhaineann le léiriú agus feidhmiú fhorálacha an Chomhaontaithe seo nó aon
 chomhaontaithe fhorlíontaigh (“forálacha cumhdaithe”).
 2. Áireofar leis na forálacha cumhdaithe forálacha uile an Chomhaontaithe seo agus aon
 chomhaontú forlíontach cé is moite de na forálacha seo a leanas:
 (a) mír 1 go mír 6 d’Airteagal GOODS.17 [Réitigh trádála] agus Airteagal GOODS.21 [Maoin
 chultúrtha] de Theideal I de Cheannteideal a hAon Chuid a Dó;
 (b) Iarscríbhinn TBT-X [Táirge íocshláinte];
 (c) Teideal VII [Fiontair bheaga agus mheánmhéide] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (d) Theideal X [Dea-Chleachtais Rialála agus comhar rialála] Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (e) mír 1, mír 2 agus mír 4 d’Airteagal LPFS.1.1 [Prionsabail agus cuspóirí] agus mír 1 agus mír 3
 d’Airteagal LPFS.1.2 [An ceart chun rialáil, cur chuige réamhchúraim agus faisnéis eolaíoch
 agus theicniúil] de Chaibidil 1 [Forálacha ginearálta], Caibidil 2 [Beartas iomaíochta], Airteagail
 LPFS.3.9 [Údarás nó comhlacht neamhspleách agus comhar] agus LPFS.3.10 [Cúirteanna agus
 binsí] de Chaibidil 2 [Rialú fóirdheontais]; agus Caibidil 5 [Cánachas] de Theideal XI
 [cothromaíocht iomaíochta do iomaíocht oscailte agus chóir agus forbairt inbhuanaithe] de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó, agus mír 4 go mír 9 d’Airteagal LPFS.9.4 [Athchothromú]
 de Chaibidil 9 [Forálacha cothrománacha agus institiúideacha] de Theideal XI [Cothromaíocht
 iomaíochta le haghaidh hiomaíocht oscailte agus chóir agus forbairt inbhuanaithe] de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó;
 (f) Cuid a Trí [Forfheidhmiú an dlí agus comhar breithiúnach in ábhair choiriúla] , lena n-áirítear
 nuair a bheidh feidhm aici maidir le cásanna a rialaítear le forálacha eile den Chomhaontú seo;
 (g) Cuid a Ceathair [Comhar téamach];
 (h) Teideal II [Bunús an chomhair] de Chuid a Sé [Socraíocht díospóidí agus forálacha
 cothrománacha];
 (i) Airteagal FINPROV.10A [Foráil eatramhach maidir le sonraí pearsanta a tharchur chuig an
 Ríocht Aontaithe] de Chuid a Seacht; agus
 422
 ---pagebreak--- (j) an Comhaontú maidir le nósanna imeachta slándála i ndáil le faisnéis rúnaicmithe a mhalartú
 agus a chosaint;
 3. Féadfaidh Páirtí an Chomhairle Comhpháirtíochta a urghabháil d’fhonn díospóid a réiteach i
 ndáil le hoibleagáidí a eascraíonn as na forálacha dá dtagraítear i mír 2.
 4. Beidh feidhm ag Airteagal INST.11 [Eisiachas] maidir leis na forálacha dá dtagraítear i mír 2.
 5. D’ainneoin mhír 1 agus mhír 2, ní bheidh feidhm ag an Teideal seo i ndáil le díospóidí a
 bhaineann le léiriú agus cur i bhfeidhm fhorálacha an Phrótacail maidir le comhordú na slándála
 sóisialta nó a iarscríbhinní i gcásanna aonair .
 Airteagal INST.11: Eisiachas
 Gabhann na Páirtithe orthu féin nach gcuirfidh siad faoi bhráid shásra socraíochta aon díospóid
 eatarthu maidir le léirmhíniú nó cur i bhfeidhm fhorálacha an Chomhaontaithe seo nó aon
 chomhaontú forlíontach, seachas na díospóidí sin dá bhforáiltear sa Chomhaontú seo.
 Airteagal INST.12: Rogha fóraim i gcás oibleagáide atá coibhéiseach go substaintiúil faoi chomhaontú
 idirnáisiúnta eile
 1. Má tharlaíonn díospóid maidir le beart a líomhnaítear gurb ionann é agus sárú ar oibleagáid
 faoin gComhaontú seo [nó faoi aon chomhaontú forlíontach] agus faoi oibleagáid atá coibhéiseach
 go substaintiúil le comhaontú idirnáisiúnta eile a bhfuil an dá Pháirtí ina bpáirtithe ann, lena n-
 áirítear Comhaontú na hEagraíochta Domhanda Trádála, is é an Páirtí atá ag lorg sásaimh a
 roghnóidh an fóram chun an díospóid a réiteach.
 2. A luaithe a bheidh an fóram roghnaithe ag Páirtí agus nósanna imeachta um réiteach
 díospóide tionscanta aige faoin Teideal seo nó faoi chomhaontú idirnáisiúnta eile, ní thionscnóidh an
 Páirtí sin na nósanna imeachta sin faoin gcomhaontú idirnáisiúnta eile maidir leis an mbeart áirithe
 dá dtagraítear i mír 1 ach amháin i gcás nach ndéanfaidh an fóram a roghnaíodh sa chéad dul síos
 aon chinneadh, ar chúiseanna nós imeachta nó dlínse.
 3. Chun críocha an Airteagail seo:
 (a) measfar nósanna imeachta um réiteach díospóide faoin Teideal seo a bheith tionscanta le
 hiarraidh ó Pháirtí go mbunófaí binse eadrána faoi Airteagal INST.14 [Nósanna imeachta
 eadrána];
 (b) measfar nósanna imeachta um réiteach díospóide faoi Chomhaontú na hEagraíochta
 Domhanda Trádála a bheith tionscanta le hiarraidh ó Pháirtí chun painéal a bhunú faoi
 Airteagal 6 den Chomhthuiscint maidir le Rialacha agus Nósanna Imeachta a Rialaíonn
 Réiteach Díospóidí na hEagraíochta Domhanda Trádála; agus
 (c) measfar nósanna imeachta um réiteach díospóide faoi aon chomhaontú eile a bheith
 tionscanta de réir fhorálacha iomchuí an chomhaontaithe sin.
 4. Gan dochar do mhír 2, ní chuirfidh aon ní sa Chomhaontú seo bac ar Pháirtí oibleagáidí a
 chur ar fionraí, oibleagáidí atá údaraithe ag Comhlacht um Réiteach Díospóide na hEagraíochta
 Domhanda Trádála nó atá údaraithe faoi na nósanna imeachta um réiteach díospóide atá ag
 423
 ---pagebreak--- comhaontú idirnáisiúnta eile a bhfuil na Páirtithe ina bpáirtithe ann. Ní dhéanfar Comhaontú na
 hEagraíochta Domhanda Trádála ná aon chomhaontú idirnáisiúnta eile idir na Páirtithe a agairt chun
 bac a chur ar Pháirtí oibleagáidí faoin Teideal seo a chur ar fionraí.
 Caibidil 2: Nós imeachta
 Airteagal INST.13: Comhairliúcháin
 1. Má mheasann Páirtí ("an Páirtí is déantóir gearáin") go bhfuil oibleagáid faoin gComhaontú
 seo nó aon chomhaontú forlíontach sáraithe ag an bPáirtí eile ("an Páirtí is freagróir"), féachfaidh na
 Páirtithe leis an gceist a réiteach trí dhul i mbun chomhairliúchán de mheon macánta, d’fhonn teacht
 ar réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach.
 2. Féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin comhairliúcháin a lorg trí iarraidh i scríbhinn a
 sheachadfar chuig an bPáirtí is freagróir. Sonróidh an Páirtí is déantóir gearáin ina iarraidh i scríbhinn
 na cúiseanna atá leis an iarraidh, lena n-áirítear sainaithint na mbeart atá i gceist agus bunús dlí na
 hiarrata, agus sonróidh sé na forálacha cumhdaithe a mheasfaidh sé a bheith infheidhme.
 3. Freagróidh an Páirtí is freagróir ar an iarraidh go pras, ach tráth nach déanaí ná 10 lá tar éis
 dháta a seachadta. Tionólfar comhairliúcháin laistigh de 30 lá ó dháta seachadta an iarrata go
 pearsanta nó trí aon mhodh cumarsáide eile arna gcomhaontú ag na Páirtithe. Déanfar
 comhairliúcháin i gcríoch an Pháirtí is freagróir mura gcomhaontóidh na Páirtithe a mhalairt.
 4. Measfar na comhairliúcháin a bheith tugtha chun críche laistigh de 30 lá ó dháta seachadta
 an iarrata, mura gcomhaontóidh na Páirtithe leanúint ar aghaidh leis na comhairliúcháin.
 5. Déanfar comhairliúcháin maidir le ceisteanna práinne, lena n-áirítear iad siúd a bhaineann le
 hearraí meatacha nó le hearraí nó seirbhísí séasúracha, laistigh de 20 lá ón dáta ar seachadadh an
 iarraidh. Measfar na comhairliúcháin a bheith tugtha chun críche laistigh de na 20 lá sin mura
 gcomhaontóidh na Páirtithe go leanfaidh siad ar aghaidh leis na comhairliúcháin.
 6. Soláthróidh gach Páirtí faisnéis fhíorasach leordhóthanach chun gur féidir scrúdú iomlán a
 dhéanamh ar an mbeart atá i gceist lena n-áirítear an bealach a d’fhéadfadh an beart sin difear a
 dhéanamh do chur i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontú forlíontach. Féachfaidh
 gach Páirtí lena áirithiú go mbeidh pearsanra a n-údarás inniúil, a bhfuil saineolas acu ar an ábhar is
 ábhar do na comhairliúcháin iad, rannpháirteach.
 7. Maidir le haon díospóid a bhaineann le réimse seachas Teidil I go VII, Caibidil a ceathair
 [Fuinneamh agus amhábhair] de Theideal VIII, Teidil IX go XII de Cheannteideal a hAon nó
 Ceannteideal a Sé de Chuid a Dó, arna iarraidh sin don Pháirtí is déantóir gearáin, tionólfar na
 comhairliúcháin dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo faoi chuimsiú Coiste Speisialaithe nó na
 Comhairle Comhpháirtíochta. Féadfaidh an Coiste Speisialaithe nó an Chomhairle Comhpháirtíochta
 a chinneadh tráth ar bith an t-ábhar a tharchur chuig an gComhairle Comhpháirtíochta. Féadfaidh an
 Chomhairle Comhpháirtíochta, freisin, an t-ábhar a ghlacadh ar láimh. Féadfaidh an Coiste
 Speisialaithe nó, de réir mar a bheidh, an Chomhairle Comhpháirtíochta, an díospóid a réiteach le
 cinneadh. Beidh feidhm leis na tréimhsí ama dá dtagraítear i mír 3. Beidh ionad na gcruinnithe faoi
 rialú ag rialacha nós imeachta an Choiste Speisialaithe nó, de réir mar a bheidh, na Comhairle
 Comhpháirtíochta.
 424
 ---pagebreak--- 8. Is faoi rún a bheidh comhairliúcháin, agus go háirithe gach faisnéis a ainmneofar mar
 fhaisnéis rúnda agus seasaimh arna nglacadh ag na Páirtithe le linn chomhairliúchán, agus beidh siad
 gan dochar do chearta ceachtar Páirtí in aon imeachtaí eile.
 Airteagal INST.14: Nós imeachta eadrána
 1. Féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin a iarraidh go mbunófar binse eadrána más rud é:
 (a) nach bhfreagraíonn an Páirtí is freagróir don iarraidh ar chomhairliúcháin laistigh de 10 lá ó
 dháta a seachadta;
 (b) Ní dhéanfar comhairliúcháin laistigh de na tréimhsí ama dá dtagraítear in Airteagal INST.13(3),
 (4) nó (5) [Comhairliúcháin];
 (c) comhaontaíonn na Páirtithe gan comhairliúcháin a bheith acu; nó
 (d) tugadh na comhairliúcháin chun críche gan teacht ar chomhaontú frithpháirteach.
 2. Is trí bhíthin iarraidh i scríbhinn a sheachadfar chuig an bPáirtí is freagróir a dhéanfar an
 iarraidh chun binse eadrána a bhunú. Ina iarraidh, déanfaidh an Páirtí is déantóir gearáin an beart
 atá i gceist a shainaithint go sainráite agus míneoidh sé an dóigh gurb ionann an beart sin agus sárú
 ar na forálacha cumhdaithe ar bhealach atá leordhóthanach chun bunús dlí an ghearáin a chur i
 láthair go soiléir.
 Airteagal INST.15: Binse eadrána a bhunú
 1. Triúr eadránaithe a bheidh ar bhinse eadrána.
 2. Tráth nach déanaí ná 10 lá tar éis dháta seachadta an iarrata chun binse eadrána a bhunú,
 rachaidh na Páirtithe i gcomhairle le chéile d’fhonn teacht ar chomhaontú maidir le
 comhdhéanamh an bhinse eadrána.
 3. Mura gcomhaontóidh na Páirtithe ar chomhdhéanamh an bhinse eadrána laistigh den
 tréimhse ama dá bhforáiltear i mír 2, ceapfaidh gach Páirtí eadránaí ó fholiosta an Pháirtí sin,
 foliosta a bhunófar de bhun Airteagal INST.27 [Liostaí na n-eadránaithe] tráth nach déanaí ná 5 lá
 tar éis don tréimhse ama dá bhforáiltear i mír 2 den Airteagal seo dul in éag. Mura ndéanfaidh
 Páirtí eadránaí óna fholiosta a cheapadh laistigh den tréimhse ama sin, déanfaidh
 comhchathaoirleach [na Comhairle Comhpháirtíochta] ar an bPáirtí is déantóir gearáin eadránaí a
 roghnú trí chrannchur, tráth nach déanaí ná 5 lá tar éis dheireadh na tréimhse ama sin, eadránaí
 atá ar fholiosta an Pháirtí nár cheap eadránaí. Féadfaidh comhchathaoirleach na [Comhairle
 Comhpháirtíochta] ón bPáirtí is déantóir gearán roghnú an eadránaí sin a tharmligean trí
 chrannchur.
 4. Mura dtiocfaidh na Páirtithe ar chomhaontú maidir le cathaoirleach an bhinse eadrána
 laistigh den tréimhse ama dá bhforáiltear i mír 2 den Airteagal seo, déanfaidh comhchathaoirleach
 na Comhairle Comhpháirtíochta ón bPáirtí is déantóir gearáin cathaoirleach an bhinse eadrána a
 roghnú trí chrannchur, tráth nach déanaí ná 5 lá tar éis don tréimhse ama sin dul in éag, roghnú a
 bheidh déanta ó fholiosta na gcathaoirleach arna bunú de bhun Airteagal INST.27 [Liostaí na n-
 eadránaithe]. Féadfaidh comhchathaoirleach na [Comhairle Comhpháirtíochta] ón Páirtí is déantóir
 425
 ---pagebreak--- gearáin an roghnú sin trí chrannchur de chathaoirleach an bhinse eadrána a tharmligean.
 5. Mura mbeidh aon cheann de na liostaí dá bhforáiltear in Airteagal INST.27 [Liostaí na n-
 eadránaithe] bunaithe nó mura mbeidh dóthain ainmneacha orthu tráth a ndéantar iarraidh de
 bhun mhíreanna 3 nó 4 den Airteagal seo, déanfar na headránaithe a tharraingt trí chrannchur as
 ainmneacha na ndaoine aonair a mhol Páirtí amháin nó an dá Pháirtí go foirmiúil i gcomhréir le
 hIarscríbhinn INST-X [Rialacha nós imeachta].
 6. Is é dáta bunaithe an bhinse eadrána an dáta a ndéanfaidh an duine deireanach den triúr
 eadránaí fógra a thabhairt do na Páirtithe go nglacfaidh sé nó sí lena cheapachán nó lena
 ceapachán de réir Iarscríbhinn INST-X [Rialacha nós imeachta].
 Airteagal INST.16: Ceanglais le haghaidh eadránaithe
 1. Beidh an méid seo a leanas ina cheanglas ar na headránaithe go léir:
 (a) go mbeidh saineolas léirithe acu sa dlí agus i dtrádáil idirnáisiúnta, lena n-áirítear saineolas
 maidir le hábhair shonracha a chumhdaítear faoi Teidil I go VII, Caibidil a ceathair [Fuinneamh
 agus amhábhair] de Theideal VIII, Teidil IX go XII de Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a
 Dó nó Ceannteideal a Sé [Forálacha eile] de Chuid a Dó, nó saineolas sa dlí agus in aon ábhar
 eile a chumhdaítear leis an gComhaontú seo agus aon chomhaontú forlíontach agus, i gcás
 cathaoirligh, go mbeidh taithí aige nó aici i nósanna imeachta um réiteach díospóide;
 (b) go mbeidh an t-eadránaí neamhspleách ar gach Páirtí agus nach mbeidh sé cleamhnaithe le
 ceachtar Páirtí ná nach nglacfaidh sé le treoracha uathu;
 (c) go bhfeidhmeoidh an t-eadránaí i gcáil phearsanta, agus nach nglacfaidh sé le treoracha ó aon
 eagraíocht ná aon rialtas maidir le hábhair a bhaineann leis an díospóid; agus
 (d) go gcomhlíonfaidh an t-eadránaí Iarscríbhinn INST-X [Cód Iompair].]
 2. Beidh na headránaithe go léir ina ndaoine nach bhfuil a neamhspleáchas inchurtha in amhras,
 a bhfuil na cáilíochtaí is gá acu chun iad a cheapadh sna hoifigí breithiúnacha is airde ina dtíortha
 féin nó ar dlí-eolaithe iad a n-aithnítear a n-inniúlachta.
 3. I bhfianaise ábhar díospóide ar leith, féadfaidh na Páirtithe a chomhaontú go maolófar ar na
 ceanglais a liostaítear i bhfomhír 1(a).
 Airteagal INST.17: Feidhmeanna an bhinse eadrána
 Maidir leis an mbinse eadrána:
 (a) déanfaidh sé measúnú oibiachtúil ar an ábhar os a chomhair, lena n-áirítear measúnú
 oibiachtúil ar fhíorais an cháis agus ar infheidhmeacht na bhforálacha cumhdaithe agus ar
 chomhréireacht na mbeart i gceist leis na forálacha cumhdaithe;
 (b) leagfaidh sé amach ina chuid cinntí agus rialuithe, cinntí fíorais, infheidhmeacht na
 bhforálacha cumhdaithe agus an réasúnaíocht is bonn le haon chinneadh agus aon chonclúid;
 agus
 (c) ba cheart dó dul i gcomhairle go rialta leis na Páirtithe agus deiseanna leordhóthanacha a chur
 ar fáil chun réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach a fhorbairt.
 426
 ---pagebreak--- Airteagal INST.18: Téarmaí tagartha
 1. Mura mbeidh a mhalairt comhaontaithe ag na Páirtithe tráth nach déanaí ná 5 lá tar éis dháta
 bunaithe an bhinse eadrána, is iad seo a leanas téarmaí tagartha an bhinse eadrána:
 ‘scrúdú a dhéanamh, i bhfianaise na bhforálacha cumhdaithe ábhartha sa Chomhaontú
 seo nó i gcomhaontú forlíontach, ar an ábhar dá dtagraítear san iarraidh go mbunófaí
 binse eadrána, cinntí a dhéanamh maidir le comhréireacht an bhirt atá i gceist leis na
 forálacha dá dtagraítear in Airteagal INST.10 [Raon Feidhme] agus rialú a eisiúint i
 gcomhréir le hAirteagal INST.20 [Rialú an bhinse eadrána]’.
 2. Má thagann na Páirtithe ar chomhaontú maidir le téarmaí eile tagartha seachas na téarmaí
 tagartha dá dtagraítear i mír 1, cuirfidh siad na téarmaí tagartha comhaontaithe in iúl don bhinse
 eadrána laistigh den tréimhse ama dá dtagraítear i mír 1.
 Airteagal INST.19: Imeachtaí práinneacha
 1. Má iarrann Páirtí amhlaidh, cinnfidh an binse eadrána, tráth nach déanaí ná 10 lá tar éis
 dháta a bhunaithe, cé acu an mbaineann nó nach mbaineann an cás le cúrsaí práinne.
 2. I gcásanna práinne, is é a bheidh sna tréimhsí ama is infheidhme a leagtar amach in Airteagal
 INST.20 [Rialú an Bhinse Eadrána] leath an ama a fhorordaítear ann.
 Airteagal INST.20: Rialú an bhinse eadrána
 1. Cuirfidh an binse eadrána tuarascáil eatramhach ar fáil do na Páirtithe laistigh de 100 lá tar
 éis dháta bunaithe an bhinse eadrána. I gcás ina measfaidh an binse eadrána nach féidir an sprioc-
 am sin a bhaint amach, tabharfaidh cathaoirleach an bhinse eadrána fógra i scríbhinn do na
 Páirtithe, agus sonróidh sé na cúiseanna atá leis an moill agus an dáta a mbeidh sé beartaithe ag an
 mbinse eadrána a thuarascáil eatramhach a chur ar fáil. I gcás ar bith, ní dhéanfaidh an binse
 eadrána a thuarascáil eatramhach a chur ar fáil níos déanaí ná 130 lá tar éis dháta bunaithe an
 bhinse eadrána.
 2. Féadfaidh gach Páirtí iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an mbinse eadrána chun
 gnéithe beachta na tuarascála eatramhaí a athbhreithniú laistigh de 14 lá óna seachadadh. Féadfaidh
 Páirtí trácht a dhéanamh ar iarraidh an Pháirtí eile laistigh de 6 lá ón iarraidh a sheachadadh.
 3. Mura seachadfar aon iarraidh i scríbhinn chun athbhreithniú a dhéanamh ar ghnéithe
 beachta den tuarascáil eatramhach laistigh den tréimhse ama dá dtagraítear i mír 2, is í an tuarascáil
 eatramhach a bheidh i rialú an bhinse eadrána.
 4. Déanfaidh an binse eadrána a rialú a sheachadadh chuig na Páirtithe laistigh de 130 lá ó
 dháta bunaithe an bhinse eadrána. I gcás ina measfaidh an binse eadrána nach féidir an sprioc-am a
 bhaint amach, tabharfaidh a chathaoirleach fógra i scríbhinn do na Páirtithe, agus sonróidh sé na
 cúiseanna atá leis an moill agus an dáta a mbeidh sé beartaithe ag an mbinse eadrána a rialú
 críochnaitheach a thabhairt. I gcás ar bith, ní thabharfaidh an binse eadrána a rialú níos déanaí ná
 160 lá tar éis dháta bunaithe an bhinse eadrána.
 5. Áireofar sa rialú plé ar aon iarraidh a fuarthas i scríbhinn ó na Páirtithe maidir leis an
 tuarascáil eatramhach agus tabharfar aghaidh go soiléir ar thuairimí na bPáirtithe.
 427
 ---pagebreak--- 6. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, nuair a dhéanfar tagairt do ‘rialú’ nó ‘rialuithe’ in Airteagail
 INST.17 [Feidhmeanna an bhinse eadrána], INST.18 [Téarmaí tagartha], INST.28 [Ionadú
 eadránaithe] agus Airteagal INST.29(1), (3), (4) agus (6) [Rialuithe agus cinntí ó bhinse eadrána],
 tuigfear go bhfuiltear ag déanamh tagairt freisin do thuarascáil eatramhach an bhinse eadrána.
 Caibidil 3: Comhlíontacht
 Airteagal INST.21: Bearta comhlíontachta
 1. Más rud é i rialú an bhinse eadrána dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse
 eadrána] go gcinnfidh sé go bhfuil sárú déanta ag an bPáirtí is freagróir ar oibleagáid faoin
 gComhaontú seo nó faoi aon chomhaontú forlíontach, déanfaidh an Páirtí sin na bearta is gá chun
 cinntí agus conclúidí i rialú an bhinse eadrána a chomhlíonadh láithreach d’fhonn é féin a thabhairt i
 gcomhréir leis na forálacha cumhdaithe.
 2. Déanfaidh an Páirtí is freagróir, tráth nach déanaí ná 30 lá tar éis sheachadta an rialaithe,
 fógra a sheachadadh chuig an bPáirtí is déantóir gearáin faoi na bearta atá déanta aige nó a
 bheartóidh sé a dhéanamh lena gcomhlíonadh.
 Airteagal INST.22: Tréimhse Réasúnta Ama
 1. Mura féidir comhlíonadh láithreach a dhéanamh, déanfaidh an Páirtí is freagróir, tráth nach
 déanaí ná 30 lá tar éis sheachadta an rialaithe dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse
 eadrána] fógra a sheachadadh chuig an bPáirtí is déantóir gearáin maidir le fad na tréimhse réasúnta
 ama a bheidh ag teastáil uaidh chun comhlíonadh a dhéanamh ar Airteagal INST.20(1) [Rialú an
 bhinse eadrána]. Féachfaidh na Páirtithe le teacht ar chomhaontú maidir le fad na tréimhse ama
 réasúnach chun comhlíonadh a dhéanamh.
 2. Mura dtiocfaidh na Páirtithe ar chomhaontú maidir le fad na tréimhse réasúnach ama,
 féadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin, ar a luaithe 20 lá tar éis sheachadta an fhógra i mír 1, iarraidh
 i scríbhinn ar an mbinse eadrána bunaidh fad na tréimhse réasúnta ama a chinneadh. Seachadfaidh
 an binse eadrána a chinneadh chuig na Páirtithe laistigh de 20 lá ó dháta seachadta an iarrata.
 3. Seachadfaidh an Páirtí is freagróir fógra i scríbhinn chuig an bPáirtí is déantóir gearáin maidir
 leis an dul chun cinn atá déanta aige i ndáil leis an rialú dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú
 an bhinse eadrána] a chomhlíonadh mí amháin ar a laghad sula rachaidh an tréimhse réasúnta ama
 in éag.
 4. Féadfaidh na Páirtithe teacht ar chomhaontú chun síneadh a chur leis an tréimhse réasúnta
 ama.
 Airteagal INST.23: Athbhreithniú ar Chomhlíontacht
 1. Déanfaidh an Páirtí is freagróir, tráth nach déanaí ná an dáta a rachaidh an tréimhse
 réasúnta ama in éag, fógra a sheachadadh chuig an bPáirtí is déantóir gearáin faoi aon bheart atá
 déanta aige chun an rialú dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse eadrána] a
 chomhlíonadh.
 428
 ---pagebreak--- 2. I gcás ina n-easaontóidh na Páirtithe gur ann do bheart maidir le comhlíonadh, nó go bhfuil
 aon bheart maidir le comhlíonadh atá ann comhsheasmhach leis na forálacha cumhdaithe, féadfaidh
 an Páirtí is déantóir gearáin iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an mbinse eadrána bunaidh
 chun go ndéanfar cinneadh faoin ábhar. San iarraidh, sainaithneofar aon ábhar i dtrácht agus
 míneofar an dóigh gurb ionann an beart sin agus sárú ar na forálacha cumhdaithe ar bhealach atá
 leordhóthanach chun bunús dlí an ghearáin a chur i láthair go soiléir. Seachadfaidh an binse eadrána
 a chinneadh chuig na Páirtithe laistigh de 45 lá ó dháta seachadta an iarrata.
 Airteagal INST.24: Leigheasanna Sealadacha
 1. Soláthróidh an Páirtí is freagróir, ar iarraidh ón bPáirtí is déantóir gearáin agus tar éis dul i
 gcomhairle leis, tairiscint ar chúiteamh sealadach sna cásanna seo a leanas:
 (a) go seachadfaidh an Páirtí a ndearnadh an gearán ina choinne fógra chuig an bPáirtí is
 déantóir gearáin nach féidir an rialú dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse eadrána]
 a chomhlíonadh; nó
 (b) i gcás nach ndéanfaidh an Páirtí a ndearnadh gearán ina choinne fógra a sheachadadh i ndáil
 le haon bheart maidir le comhlíonadh a rinneadh laistigh den sprioc-am dá dtagraítear in
 Airteagal INST.21 [Bearta Comhlíontachta] nó roimh an dáta a rachaidh an tréimhse réasúnta ama in
 éag; nó
 (c) go gcinnfidh an binse eadrána nach ann d'aon bheart maidir le comhlíonadh nó an beart a
 rinneadh chun comhlíonadh a dhéanamh, tá sé ar neamhréir leis na forálacha cumhdaithe.
 2. In aon cheann de na cásanna dá dtagraítear i bpointí (a), (b) agus (c) mhír 1, féadfaidh an
 Páirtí is déantóir gearáin fógra i scríbhinn a sheachadadh chuig an bPáirtí is freagróir chun a chur in
 iúl go bhfuil sé ar intinn aige cur i bhfeidhm na n-oibleagáidí faoi na forálacha cumhdaithe a chur ar
 fionraí sna cásanna seo a leanas:
 (a) go gcinnfidh an Páirtí is déantóir gearáin gan iarraidh a dhéanamh faoi mhír 1; nó
 (b) nach dtiocfaidh na Páirtithe ar chomhaontú maidir leis an gcúiteamh sealadach laistigh de 20
 lá tar éis don tréimhse réasúnta ama dul in éag nó tar éis sheachadta chinneadh an bhinse eadrána
 faoi Airteagal INST.23 [Athbhreithniú ar Chomhlíontacht] i gcás ina dhéanfar iarraidh faoi mhír 1.
 Sonrófar san fhógra an leibhéal atá beartaithe maidir le hoibleagáidí a chur ar fionraí.
 3. Beidh fionraíocht oibleagáidí faoi réir na gcoinníollacha seo a leanas:
 (a) Ní fhéadfar oibleagáidí faoi Cheannteideal a Ceathair [Comhordú sóisialta slándála agus víosaí do
 chuairteanna gearrthéarmacha] de Chuid a Dó, an Prótacal maidir le Comhordú Slándála Sóisialta nó
 a iarscríbhinní nó Cuid a Cúig [cláir an Aontais] a chur ar fionraí faoin Airteagal seo;
 (b) De mhaolú ar phointe (a), ní fhéadfar oibleagáidí faoi Chuid a Cúig [chláir de chuid an Aontais] a
 fhionraí ach amháin i gcás ina mbaineann an rialú dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an
 bhinse eadrána] le léirmhíniú agus cur chun feidhme Chuid a Cúig [chláir an Aontais] ;
 429
 ---pagebreak--- (c) Ní fhéadfar oibleagáidí lasmuigh de Chuid a Cúig [chláir an Aontais] a fhionraí i gcás ina
 mbaineann an rialú dá dtagraítear in Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse eadrána] le léirmhíniú
 agus cur chun feidhme Chuid a Cúig [cláir an Aontais]; agus
 (d) Ní fhéadfar oibleagáidí faoi Theideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] de Chuid a Dó i leith seirbhísí
 airgeadais a fhionraí faoin Airteagal seo, mura rud é go mbaineann an rialú dá dtagraítear in
 Airteagal INST.20(1) [Rialú an bhinse eadrána] le léiriú agus cur i bhfeidhm oibleagáidí faoi Theideal II
 [Seirbhísí agus Infheistíocht] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó i ndáil le seirbhísí airgeadais.
 4. I gcás ina leanfaidh Páirtí de gan rialú ó phainéal eadrána, arna bhunú faoi chomhaontú níos
 luaithe a tugadh i gcrích idir na Páirtithe, a chomhlíonadh, féadfaidh an Páirtí eile oibleagáidí a chur
 ar fionraí faoi na forálacha atá cumhdaithe dá dtagraítear in Airteagal INST.10 [Raon feidhme]. Cé is
 moite den riail i bpointe (a) de mhír 3, gach riail a bhaineann le leigheasanna sealadacha i gcás
 neamhchomhlíonadh agus le hathbhreithniú ar aon bhearta den sórt sin, rialófar iad leis an
 gcomhaontú a rinneadh roimhe sin.
 5. Ní rachaidh fionraí na n-oibleagáidí thar an leibhéal atá coibhéiseach leis an neamhniú nó an
 lagú arb é an sárú is cúis leis.
 6. Má fhaigheann an binse eadrána an sárú i gCeannteideal a hAon [Trádáil] nó i gCeannteideal
 a Trí [Bóthar] de Chuid a Dó, féadfar an fhionraí a chur i bhfeidhm i dTeideal eile den Cheannteideal
 céanna leis an gCeannteideal ina bhfuair an binse an sárú, go háirithe má bhíonn an páirtí is déantóir
 gearáin den tuairim go bhfuil an fhionraí sin éifeachtach chun comhlíonadh a spreagadh.
 7. Má fhaigheann an binse eadrána an sárú i gCeannteideal a Dó [Eitlíocht]:
 (a) ba cheart don pháirtí is déantóir gearáin iarracht a dhéanamh ar dtús oibleagáidí sa Teideal
 céanna leis an Teideal ina bhfuair an binse eadrána an sárú a chur ar fionraí;
 (b) má mheasann an páirtí is déantóir gearáin nach bhfuil sé indéanta nó éifeachtach oibleagáidí i
 ndáil leis an Teideal céanna leis an Teideal ina bhfuair an binse an sárú a chur ar fionraí, féadfaidh sé
 féachaint le hoibleagáidí sa Teideal eile a chur ar fionraí faoin gCeannteideal céanna.
 8. Má fhaigheann an binse eadrána an sárú i gCeannteideal a hAon [Trádáil], i gCeannteideal a
 Dó [Eitlíocht], i gCeannteideal a Trí [Bóthar] nó i gCeannteideal a Cúig [Iascach] de Chuid a Dó, agus
 má mheasann an páirtí is déantóir gearáin nach bhfuil sé indéanta nó éifeachtach oibleagáidí faoi
 chuimsiú an Cheannteidil chéanna leis an gCeannteideal ina bhfuair an binse eadrána an sárú a chur
 ar fionraí, agus go bhfuil na himthosca tromchúiseach go leor, féadfaidh sé iarracht a dhéanamh
 oibleagáidí faoi fhorálacha cumhdaithe eile a chur ar fionraí.
 9. I gcás phointe (b) de mhír 7 agus mhír 8, luafaidh an Páirtí is déantóir gearáin na cúiseanna
 lena chinneadh.
 10. Féadfaidh an Páirtí a dhéanfaidh gearán na hoibleagáidí a chur ar fionraí 10 lá tar éis dháta
 seachadta an fhógra dá dtagraítear i mír 2, mura ndearna an Páirtí is freagróir iarraidh faoi mhír 11.
 11. Má mheasann an Páirtí is freagróir gur mó an leibhéal ar tugadh fógra faoi maidir le fionraí
 na n-oibleagáidí ná an leibhéal atá coibhéiseach leis an neamhniú nó an lagú arb é an sárú is cúis leis
 nó nár leanadh na prionsabail agus na nósanna imeachta a leagtar amach i bpointe (b) de mhír 7, mír
 8 nó mír 9, féadfaidh sé iarraidh i scríbhinn a sheachadadh chuig an mbinse eadrána bunaidh sula
 430
 ---pagebreak--- rachaidh an tréimhse 10 lá a leagtar amach i mír 10 in éag chun cinneadh a dhéanamh maidir leis an
 ábhar. Déanfaidh an binse eadrána a chinneadh maidir leis an leibhéal a chuirfear oibleagáidí ar
 fionraí a sheachadadh chuig na Páirtithe laistigh de 30 lá ó dháta na hiarrata. Ní chuirfear oibleagáidí
 ar fionraí go dtí go mbeidh a chinneadh seachadta ag an mbinse eadrána. Beidh fionraí na n-
 oibleagáidí i gcomhréir leis an gcinneadh sin.
 12. Ní scrúdóidh an binse eadrána, ag gníomhú dó de bhun mhír 11, cineál na n-oibleagáidí atá
 le cur ar fionraí ach cinnfidh sé an dtéann leibhéal fionraí den sórt sin thar an leibhéal atá
 coibhéiseach leis an neamhniú nó an lagú arb é an sárú is cúis leis. Mar sin féin, má áirítear leis an
 ábhar a tharchuirtear chun eadrána éileamh nach bhfuiltear tar éis na prionsabail agus na nósanna
 imeachta a leagtar amach i bpointe (b) de mhír 7, mír 8 nó mír 9 a leanúint, scrúdóidh an binse
 eadrána an t-éileamh sin. I gcás ina gcinnfidh an binse eadrána nár leanadh na prionsabail agus na
 nósanna imeachta sin, cuirfidh an páirtí is déantóir gearáin iad i bhfeidhm go comhsheasmhach le
 pointe (b) de mhír 7, mír 8 agus mír 9. Glacfaidh na páirtithe le cinneadh an bhinse eadrána mar
 chinneadh críochnaitheach agus ní lorgóidh siad nós imeachta eile eadrána. Ní chuirfidh an mhír seo
 moill, in imthosca ar bith, ar an dáta a mbeidh an Páirtí is déantóir gearáin i dteideal oibleagáidí faoin
 Airteagal seo a chur ar fionraí.
 13. Beidh fionraí na n-oibleagáidí nó an cúiteamh dá dtagraítear san Airteagal seo sealadach
 agus ní chuirfear i bhfeidhm iad tar éis do na nithe seo a leanas tarlú:
 (a) go dtiocfaidh na Páirtithe ar réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach de bhun
 Airteagal INST.31 [Réiteach comhaontaithe ar bhonn frithpháirteach];
 (b) gur chomhaontaigh na Páirtithe go ndéanfaidh an beart a rinneadh chun comhlíonadh a
 dhéanamh an Páirtí is freagróir a thabhairt i gcomhréir leis na forálacha cumhdaithe; nó
 (c) gur tharraing siad siar nó gur leasófar aon bheart a rinneadh chun comhlíonadh a dhéanamh
 a mheas an binse eadrána a bheith ar neamhréir leis na forálacha cumhdaithe chun go mbeidh an
 Páirtí a ndearnadh an gearán ina choinne i gcomhréir leis na forálacha sin.
 Airteagal INST.25: Athbhreithniú ar aon bheart a dhéanfar chun comhlíonadh a dhéanamh tar éis
 leigheasanna sealadacha a ghlacadh
 1. Seachadfaidh an Páirtí is freagróir fógra chuig an bPáirtí is déantóir gearáin faoi aon bheart a
 rinne sé chun comhlíonadh a dhéanamh tar éis oibleagáidí a bheith curtha ar fhionraí nó tar éis
 cúiteamh sealadach a chur i bhfeidhm, de réir mar a bheidh. Cé is moite de chásanna faoi mhír 2,
 cuirfidh an Páirtí is déantóir gearáin deireadh le fionraí na n-oibleagáidí laistigh de 30 lá ón tráth a
 sheachadfar an fógra. I gcásanna ina mbeidh cúiteamh curtha i bhfeidhm, agus cé is moite de
 chásanna faoi mhír 2, féadfaidh an Páirtí is freagróir deireadh a chur le cur i bhfeidhm an chúitimh
 sin laistigh de 30 lá ón tráth a dhéanfaidh sé fógra a sheachadadh le cur in iúl go ndearna sé
 comhlíonadh.
 2. Mura dtiocfaidh na Páirtithe ar chomhaontú i dtaobh cé acu an dtabharfaidh nó nach
 dtabharfaidh an beart ar tugadh fógra dó an Páirtí is freagróir i gcomhréir leis na forálacha
 cumhdaithe laistigh de 30 lá ó dháta seachadta an fhógra, seachadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin
 iarraidh i scríbhinn chuig an mbinse eadrána bunaidh chun cinneadh a dhéanamh maidir leis an
 431
 ---pagebreak--- ábhar. Seachadfaidh an binse eadrána a chinneadh chuig na Páirtithe laistigh de 46 lá ó dháta
 seachadta an iarrata. Má chinneann an binse eadrána go bhfuil an beart a rinneadh chun
 comhlíonadh a dhéanamh i gcomhréir leis na forálacha cumhdaithe, cuirfear deireadh le fionraí na n-
 oibleagáidí nó leis an gcúiteamh, de réir mar a bheidh. I gcás inarb ábhartha, coigeartófar leibhéal
 fionraí na n-oibleagáidí nó an chúitimh i bhfianaise chinneadh an bhinse eadrána.
 Caibidil 4: Forálacha nós imeachta coiteanna
 Airteagal INST.26: Faisnéis a fháil
 1. Ar iarraidh ó Pháirtí, nó ar a thionscnamh féin, féadfaidh an binse eadrána faisnéis ábhartha a
 mheasann sé a bheith riachtanach agus iomchuí a lorg ó na Páirtithe. Freagróidh na Páirtithe go pras
 agus go hiomlán aon iarraidh ón mbinse eadrána ar an bhfaisnéis sin.
 2. Ar iarraidh ó Pháirtí, nó ar a thionscnamh féin, féadfaidh an binse eadrána aon fhaisnéis is
 iomchuí leis a lorg ó aon fhoinse. Tá sé de cheart ag an mbinse eadrána freisin tuairim saineolaithe a
 lorg de réir mar is iomchuí leis agus faoi réir téarmaí agus coinníollacha a chomhaontóidh na
 Páirtithe, i gcás inarb infheidhme.
 3. Breithneoidh an binse eadrána aighneachtaí amicus curiae ó dhaoine nádúrtha de Pháirtí nó ó
 dhaoine dlítheanacha atá bunaithe i bPáirtí i gcomhréir le hIarscríbhinn INST-X [Rialacha Nós
 Imeachta].
 4. Aon fhaisnéis a gheobhaidh binse eadrána faoin Airteagal seo cuirfear ar fáil í do na Páirtithe
 agus féadfaidh na Páirtithe tuairimí faoin bhfaisnéis sin a chur faoi bhráid an bhinse eadrána.
 Airteagal INST.27: Liosta eadránaithe
 1. Déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, tráth nach déanaí ná 180 lá tar éis dháta
 theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, liosta daoine aonair a bhunú a bhfuil saineolas acu in
 earnálacha sonracha a thagann faoi réim an Chomhaontaithe seo nó na gcomhaontuithe
 forlíontacha a ghabhann leis, daoine a bheidh toilteanach agus ábalta a bheith ina gcomhaltaí de
 bhinse eadrána. Beidh 15 dhuine ar a laghad ar an liosta sin agus beidh 3 fholiosta ann:
 (a) foliosta amháin de dhaoine aonair a bhunófar ar bhonn moltaí ón Aontas;
 (b) foliosta amháin de dhaoine aonair a bhunófar ar bhonn moltaí ón Ríocht Aontaithe; agus
 (c) foliosta amháin de dhaoine aonair nach náisiúnaigh de cheachtar Páirtí a fhónfaidh mar
 chathaoirleach don bhinse eadrána.
 Áireofar ar a laghad cúig dhuine aonair ar gach foliosta. Áiritheoidh an Chomhairle Comhpháirtíochta
 go mbeidh an méid seo daoine ar a laghad ar an liosta i gcónaí.
 2. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta liostaí breise a bhunú de dhaoine aonair a bhfuil
 saineolas acu in earnálacha sonracha a thagann faoi réim an Chomhaontaithe seo nó na
 comhaontuithe forlíontacha a ghabhann leis. Faoi réir chomhaontú na bPáirtithe, féadfaidh na liostaí
 breise sin a úsáid chun an binse eadrána a chur le chéile de réir an nós imeachta a leagtar amach in
 Airteagal INST.15(3) agus (5)[Binse eadrána a bhunú]. Beidh liostaí breise comhdhéanta de dhá
 fholiosta:
 432
 ---pagebreak--- (a) foliosta amháin de dhaoine aonair a bhunófar ar bhonn moltaí ón Aontas; agus
 (b) foliosta amháin de dhaoine aonair arna bhunú ar bhonn moltaí ón Ríocht Aontaithe.
 3. Ar an liosta sin dá dtagraítear i míreanna 1 agus 2, ní bheidh daoine atá ina gcomhaltaí, ina
 n‐oifigigh nó ina seirbhísigh eile d’institiúidí an Aontais, de rialtas Ballstáit nó de rialtas na Ríochta
 Aontaithe.
 Airteagal INST.28: Ionadú ar eadránaithe
 Le linn nósanna imeachta um réiteach díospóidí faoin Teideal seo, más rud é nach mbeidh eadránaí
 in ann a bheith rannpháirteach, go dtarraingeoidh sé siar nó gur gá duine eile a chur ina ionad toisc
 nach gcomhlíonann an t-eadránaí sin ceanglais an Chóid Iompair, beidh feidhm ag an nós imeachta a
 leagtar amach in Airteagal INST.15 [Binse eadrána a bhunú]. Cuirfear síneadh leis an tréimhse ama
 chun an rialú nó an cinneadh a sheachadadh, pé síneadh ama is gá chun an t-eadránaí nua a
 cheapadh.
 Airteagal INST.29: Cinntí agus rialuithe an bhinse eadrána
 1. Coinneofar plé an bhinse eadrána faoi rún. Déanfaidh an binse eadrána gach iarracht
 rialuithe a dhréachtú agus cinntí a dhéanamh de chomhthoil. Mura féidir sin a dhéanamh, déanfaidh
 an binse eadrána an t-ábhar a chinneadh trí vótáil tromlaigh. Ní nochtfar in aon chás tuairimí ar
 leithligh ó eadránaithe.
 2. Beidh cinntí agus rialuithe ón mbinse eadrána ina cheangal ar an Aontas agus ar an Ríocht
 Aontaithe. Ní chruthóidh siad aon chearta ná oibleagáidí i ndáil le daoine nádúrtha nó dlítheanacha.
 3. Ní féidir le cinntí ná rialuithe ón mbinse eadrána cur le cearta agus oibleagáidí na bPáirtithe
 faoin gComhaontú seo ná aon chomhaontú forlíontach, ná na cearta ná na hoibleagáidí sin a laghdú.
 4. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní bheidh aon dlínse ag an mbinse eadrána chun
 dlíthiúlacht birt a líomhnófar a bheith ina shárú ar an gComhaontú seo nó ina shárú ar aon
 chomhaontú forlíontach a chinneadh faoi dhlí intíre Páirtí. Aon chinneadh a dhéanfaidh an binse
 eadrána agus rialú á thabhairt maidir le díospóid idir na Páirtithe, beidh an cinneadh sin ina cheangal
 ar chúirteanna nó binsí intíre ceachtar Páirtí maidir leis an mbrí a thabharfar do dhlí intíre an Pháirtí
 sin.
 4 A. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, ní bheidh dlínse ar bith ag cúirteanna gach Páirtí
 díospóidí idir na Páirtithe faoin gComhaontú seo a réiteach.
 5. Cuirfidh gach Páirtí rialuithe agus cinntí ón mbinse eadrána ar fáil go poiblí, faoi réir cosaint
 faisnéise rúnda.
 6. An fhaisnéis a chuirfidh Páirtithe chuig an mbinse eadrána, déileálfar léi i gcomhréir leis na
 rialacha rúndachta a leagtar síos in IARSCRÍBHINN-INST-X [Rialacha nós imeachta].
 Airteagal INST.30: Na himeachtaí eadrána a chur ar fionraí agus a fhoirceannadh
 Arna iarraidh sin ag an dá Pháirtí, cuirfidh an binse eadrána a chuid oibre ar fionraí tráth ar bith ar
 feadh tréimhse arna comhaontú ag na Páirtithe, tréimhse nach mó ná 12 mhí i ndiaidh a chéile.
 Fillfidh an binse eadrána ar a chuid oibre roimh dheireadh na tréimhse fionraí ar iarraidh i scríbhinn
 433
 ---pagebreak--- ón dá Pháirtí, nó ag deireadh na tréimhse fionraí ar iarraidh i scríbhinn ó cheachtar Páirtí. Déanfaidh
 an Páirtí is iarratasóir fógra a sheachadadh chuig an bPáirtí eile dá réir sin. Mura n-iarrfaidh Páirtí go
 n-atosófar obair an bhinse eadrána ar dhul in éag na tréimhse fionraíochta, rachaidh údarás an
 bhinse eadrána i léig agus déanfar an nós imeachta um réiteach díospóide a fhoirceannadh. I gcás
 ina gcuirfear obair an bhinse eadrána ar fionraí, cuirfear síneadh ama leis na tréimhsí ama ábhartha,
 síneadh ama a bheidh cothrom leis an tréimhse ama a cuireadh obair an bhinse eadrána ar fionraí.
 Airteagal INST.31: Réiteach a chomhaontú ar bhonn frithpháirteach
 5. Féadfaidh na Páirtithe, tráth ar bith, teacht ar réiteach comhaontaithe ar bhonn
 frithpháirteach i ndáil le haon díospóid dá dtagraítear in Airteagal INST.10 [Raon feidhme].
 6. Má thagtar ar réiteach a chomhaontófar go frithpháirteach le linn imeachtaí painéil, cuirfidh
 na Páirtithe an réiteach comhaontaithe in iúl go comhpháirteach do chathaoirleach an bhinse
 eadrána. Ar an bhfógra sin a fháil, cuirfear deireadh leis na himeachtaí eadrána.
 7. Féadfar an réiteach a ghlacadh trí chinneadh ón gComhairle Comhpháirtíochta. Cuirfear
 réitigh a chomhaontófar go frithpháirteach ar fáil go poiblí. Ní bheidh aon fhaisnéis sa leagan a
 nochtfar don phobal a bheidh ainmnithe ag ceachtar Páirtí mar fhaisnéis rúnda.
 8. Déanfaidh gach Páirtí na bearta is gá chun an réiteach a comhaontaíodh go frithpháirteach a
 chur chun feidhme laistigh den tréimhse ama a comhaontaíodh.
 9. Tráth nach déanaí ná an dáta a rachaidh an tréimhse chomhaontaithe in éag, cuirfidh an
 Páirtí cur chun feidhme an Páirtí eile ar an eolas i scríbhinn faoi aon bhearta a glacadh chun an
 réiteach comhaontaithe go frithpháirteach a chur chun feidhme.
 Airteagal INST.32: Tréimhsí ama
 1. Déanfar na tréimhsí ama go léir a leagtar síos sa Teideal seo a chomhaireamh i laethanta ón
 lá tar éis an ghnímh dá dtagraíonn siad.
 2. Féadfar aon tréimhse ama dá dtagraítear sa Teideal seo a mhodhnú trí chomhaontú
 frithpháirteach na bPáirtithe.
 3. Féadfaidh an binse eadrána, tráth ar bith, a mholadh do na Páirtithe modhnú a dhéanamh ar
 aon tréimhse ama dá dtagraítear sa Teideal seo agus na cúiseanna atá leis an moladh a lua.
 Airteagal INST.34: Costais
 1. Seasfaidh gach Páirtí a speansas féin a dhíorthóidh ó rannpháirtíocht i nós imeachta an
 bhinse eadrána.
 2. Comhroinnfidh na Páirtithe i gcomhpháirt agus go cothrom na speansais a dhíorthóidh ó
 chúrsaí eagraíochtúla, lena n-áirítear luach saothair agus speansais chomhaltaí an bhinse eadrána.
 Beidh luach saothair na n-eadránaithe i gcomhréir le INST-IARSCRÍBHINN-X [Rialacha nós imeachta].
 434
 ---pagebreak--- Airteagal INST.34A: Iarscríbhinní
 1. Déanfar na nósanna imeachta maidir le réiteach díospóidí a leagtar amach sa Teideal seo a
 rialú leis na rialacha nós imeachta a leagtar amach in IARSCRÍBHINN INST-X [Rialacha Nós Imeachta]
 agus déanfar na nósanna imeachta sin i gcomhréir le hIARSCRÍBHINN INST-X [Cód Iompair].
 2. Féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta IARSCRÍBHINNÍ INST-X [Rialacha nós imeachta]
 agus INST-X [Cód iompair] a leasú.
 Caibidil 5: Socruithe sonracha do bhearta aontaobhacha
 Airteagal INST.34B: Nósanna imeachta speisialta maidir le bearta leighis agus athchothromú
 1. Chun críocha Airteagal 3.12 [Bearta leighis] de Chaibidil 3 [Rialú fóirdheontais] agus Airteagal
 9.4(2) agus (3) [Forálacha institiúideacha] de Chaibidil 9 [Forálacha institiúideacha] de Theideal XI
 [Cothromaíocht iomaíochta le haghaidh hiomaíocht oscailte agus chóir agus forbairt inbhuanaithe]
 de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó, tá feidhm ag an Teideal seo fairis na modhnuithe atá
 leagtha amach san Airteagal seo.
 2. De mhaolú ar Airteagal INST.15 [Binse eadrána a bhunú] agus Iarscríbhinn INST-X [Rialacha
 nós imeachta le haghaidh réiteach díospóide], mura gcomhaontóidh na Páirtithe ar
 chomhdhéanamh an bhinse eadrána laistigh de dhá lá, roghnóidh comhchathaoirleach na Comhairle
 Comhpháirtíochta ón bPáirtí is déantóir gearáin, tráth nach déanaí ná lá amháin tar éis don tréimhse
 ama dhá lá a bheith caite, eadránaí trí chrannchur as foliosta gach Páirtí agus cathaoirleach an
 bhinse eadrána trí chrannchur as foliosta cathaoirleach arna bhunú de bhun Airteagal INST.27 [Liosta
 eadránaithe]. Féadfaidh comhchathaoirleach na Comhairle Comhpháirtíochta ón bPáirtí is déantóir
 gearán roghnú an eadránaí sin nó an chathaoirligh sin a tharmligean trí chrannchur. Dearbhóidh
 gach duine don dá pháirtí go bhfuil sé ar fáil laistigh de na dhá lá dá éis sin ón dáta a cuireadh in iúl
 dó gur ceapadh é. Tionólfar an cruinniú eagraíochtúil dá dtagraítear i Riail 10 d’Iarscríbhinn INST-X
 [Rialacha maidir le réiteach díospóide] laistigh de 2 lá ón mbinse eadrána a bhunú.
 3. De mhaolú ar Riail 11 d’Iarscríbhinn INST-X [Rialacha maidir le réiteach díospóide]
 seachadfaidh an Páirtí is déantóir gearáin a aighneacht i scríbhinn tráth nach déanaí ná seacht lá tar
 éis an dáta a bhunófar an binse eadrána. Cuirfidh an Páirtí is freagróir a aighneacht i scríbhinn
 isteach 7 lá ar a dhéanaí tar éis dháta seachadta aighneachta i scríbhinn an Pháirtí is déantóir
 gearáin. Déanfaidh an binse eadrána aon tréimhsí ábhartha eile den nós imeachta um réiteach
 díospóide a choigeartú de réir mar is gá chun seachadadh tráthúil na tuarascála a áirithiú.
 4. Níl feidhm ag Airteagal INST.20 [Binse na headrána a rialáil] agus léifear tagairtí don rialú sa
 Teideal seo mar thagairtí don rialú dá dtagraítear i
 (a) mír 10 d’Airteagal 3.12 [Bearta leighis] de Chaibidil 3 [Rialú fóirdheontais] de Theideal XI
 [Cothromaíocht iomaíochta le haghaidh hiomaíocht oscailte agus chóir agus forbairt
 inbhuanaithe]; nó
 (b) i bpointe (c) d'Airteagal 9.4(3) [athchothromú].
 5. De mhaolú ar Airteagal INST.23(2) [Athbhreithniú ar Chomhlíontacht], seachadfaidh an binse
 eadrána a chinneadh chuig na Páirtithe laistigh de 30 lá ó dháta seachadta an iarrata.
 435
 ---pagebreak--- Airteagal INST.34C: Oibleagáidí chun críocha Airteagal LPFS.3.12 (12), Airteagal FISH.9(5) agus
 Airteagal FISH.14(7) a chur ar fionraí
 1. Ní rachaidh leibhéal fionraí na n-oibleagáidí thar an leibhéal atá coibhéiseach le neamhniú
 nó lagú na sochar faoin gComhaontú seo nó faoi chomhaontú forlíontach arb é is cúis go díreach leis
 na bearta leighis ón dáta a dtiocfaidh na bearta feabhais i bhfeidhm go dtí an dáta a ndéanfar an
 rialú eadrána a sheachadadh.
 2. Beidh leibhéal fionraí na n-oibleagáidí a iarrann an Páirtí is déantóir gearáin agus an
 cinneadh maidir le leibhéal fionraí na n-oibleagáidí ag an mbinse eadrána bunaithe ar fhíricí a
 léiríonn go n-eascraíonn an neamhniú nó an lagú go díreach ó chur i bhfeidhm an bhirt feabhais agus
 go ndéanann sé difear d’earraí sonracha, do sholáthraithe seirbhíse, d’infheisteoirí nó do
 ghníomhaithe eacnamaíocha eile agus ní hamháin ar líomhaintí, tuairimíocht nó féidearthacht
 fhánach.
 3. Leibhéal na sochar neamhnithe nó lagaithe arna iarraidh ag an bPáirtí is déantóir gearáin nó
 arna chinneadh ag an mbinse eadrána:
 (a) ní áireofar leis damáistí pionósacha, ús ná caillteanais hipitéiseacha brabús nó deiseanna gnó;
 (b) déanfar iad a laghdú d’aon aisíocaíochtaí dleachtanna roimh ré, slánaíocht damáistí nó
 foirmeacha eile cúitimh a bheidh faighte cheana féin ag na hoibreoirí lena mbaineann nó ag an
 bPáirtí lena mbaineann; agus
 (c) ní áireofar ann an ranníocaíocht le neamhniú nó lagú an Pháirtí lena mbaineann nó aon duine nó
 eintitis a lorgaítear leigheasanna i ndáil leis de bhun na fionraí oibleagáidí atá beartaithe.
 Airteagal INST.34D: Coinníollacha maidir le bearta athchothromaithe, leighis, cúiteacha agus cosanta
 Más rud é go ndéanann Páirtí bearta faoi Airteagal 3.12 [Bearta leighis] de Chaibidil a trí [Rialú
 fóirdheontais] nó faoi Airteagal 9.4 [Athchothromú] de Chaibidil a naoi [Forálacha institiúideacha] de
 Theideal XI [Cothromaíocht iomaíochta le haghaidh hiomaíocht oscailte agus chóir agus forbairt
 inbhuanaithe] de Cheannteideal a hAon [Trádáil], Airteagal ROAD.11 [Bearta leighis] de
 Cheannteideal a Trí [Iompar ar bhóthar], Airteagal FISH.9. [Bearta cúiteacha i gcás aistarraingthe nó
 rochtain laghdaithe] nó Airteagal FISH.14 [Bearta leighis agus réiteach díospóidí] de Cheannteideal a
 Cúig de Chuid a Dó nó Airteagal INST.36[Coimircí] de Theideal III de Chuid a Sé, cuirfear an beart sin i
 bhfeidhm i ndáil le forálacha chumhdaítear de réir bhrí Airteagal INST.10[Raon feidhme] amháin
 agus comhlíonfaidh sé, mutatis mutandis, leis na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal
 INST.24(3) [Bearta Sealadacha].
 TEIDEAL II: BONN COMHAIR
 Airteagal COMPROV.4: An daonlathas, an smacht reachta agus cearta an duine
 1. Prionsabail an daonlathais, an smacht reachta, agus urraim do chearta an duine, ar bonn iad
 lena mbeartais intíre agus idirnáisiúnta, leanfaidh na Comhpháirtithe de bheith ag seasamh leis na
 luachanna coiteanna sin. Chuige sin, athdhearbhaíonn na Páirtithe go n-urramaíonn siad Dearbhú
 Uilechoiteann Chearta an Duine agus na conarthaí idirnáisiúnta um chearta an duine ar páirtithe
 iontu iad.
 436
 ---pagebreak--- 2. Cuirfidh na Páirtithe na luachanna agus na prionsabail choiteanna sin chun cinn i bhfóraim
 idirnáisiúnta. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar le chéile, agus le tríú tíortha agus sna tríú tíortha sin,
 agus na prionsabail agus na luachanna sin á gcur chun cinn acu.
 Airteagal COMPROV.5: An comhrac i gcoinne an athraithe aeráide
 1. Measann na Páirtithe gur bagairt eiseach ann don chine daonna é an t-athrú aeráide agus
 athdhearbhaíonn siad a dtiomantas an fhreagairt dhomhanda don bhagairt sin a neartú. Leis an
 gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide arb é an duine is cúis leis mar a shaothraítear é i bpróiseas
 Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (UNFCCC), agus go háirithe i
 gComhaontú Pháras a ghlac Comhdháil Pháirtithe Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe maidir
 leis an Athrú Aeráide ag an 21ú seisiún dá chuid (“Comhaontú Pháras”), spreagtar beartais intíre
 agus sheachtracha an Aontais agus na Ríochta Aontaithe. Dá réir sin, déanfaidh gach Páirtí
 Comhaontú Pháras agus an próiseas arna leagan síos ag UNFCCC a urramú agus staonfaidh siad ó
 aon ghníomhartha nó neamhghníomhartha a dhéanfadh cuspóirí agus críocha Chomhaontaithe
 Pháras a shárú go hábhartha.
 2. Tacóidh na Páirtithe leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide i bhfóraim idirnáisiúnta,
 lena n-áirítear trí dhul i gcaidreamh le tíortha agus réigiúin eile chun a leibhéal uaillmhéine a mhéadú
 maidir le astaíochtaí ceaptha teasa a laghdú.
 Airteagal COMPROV.6: Cur i gcoinne iomadú arm ollscriosta
 1. Is é breith na gComhpháirtithe gurb é atá in iomadú na n-arm ollscriosta (“AOS”), agus na
 bealaí lena seachadadh, ar ghníomhaithe stáit agus gníomhaithe neamhstáit araon, ceann de na
 bagairtí is tromchúisí ar an gcobhsaíocht agus ar an tslándáil idirnáisiúnta. Comhaontaíonn na
 Páirtithe, dá bhrí sin, oibriú i gcomhar agus cuidiú le cur i gcoinne iomadú arm ollscriosta agus na
 mbealaí lena seachadadh trí na hoibleagáidí atá ann cheana a chomhlíonadh agus a chur chun
 feidhme go náisiúnta faoi chonarthaí agus comhaontuithe idirnáisiúnta um dhí-armáil agus
 neamhiomarcú agus oibleagáidí ábhartha idirnáisiúnta eile.
 2. Anuas air sin, comhaontaíonn na Páirtithe oibriú i gcomhar chun cur i gcoinne iomadú arm
 ollscriosta agus modhanna a seachadta tríd an méid seo a leanas:
 (a) beart a dhéanamh chun gach ionstraim idirnáisiúnta ábhartha eile a shíniú, a dhaingniú, nó a
 aontú, de réir mar is iomchuí agus a chur chun feidhme; agus
 (b) trí chóras náisiúnta éifeachtach rialaithe onnmhairí a bhunú, lena rialófaí onnmhairiú agus
 aistriú earraí atá bainteach le hairm ollscriosta lena n-áirítear rialú ar úsáid deiridh AOS i leith
 teicneolaíochtaí dé-úsáide agus ina bhfuil smachtbhannaí éifeachtacha i leith sáruithe ar
 rialuithe onnmhairiúcháin.
 3. Comhaontaíonn na Páirtithe idirphlé rialta maidir leis na hábhair sin a bhunú.
 Airteagal COMPROV.7: Mionairm agus airm éadroma agus gnáth-airm eile
 1. Aithníonn na Páirtithe an bhagairt thromchúiseach don tsíocháin agus don tslándáil
 idirnáisiúnta a bhaineann le monarú, aistriú agus scaipeadh aindleathach mionarm agus arm éadrom
 (SALW), lena n-áirítear a n-armlón, agus an iomarca díobh a charnadh, crodh-bhainistiú a dhéanamh
 orthu, stoc-chairn díobh a dhaingniú go míchuí agus iad a leathadh gan rialú.
 437
 ---pagebreak--- 2. Comhaontaíonn na Páirtithe a n-oibleagáidí a urramú agus a chur chun feidhme go hiomlán
 chun déileáil leis an trádáil aindleathach in mionairm agus in airm éadroma (“SALW”), lena n-áirítear
 a n-armlón, faoi chomhaontuithe idirnáisiúnta atá ann cheana agus faoi rún ó Chomhairle Slándála
 NA, chomh maith lena ngealltanais faoi chreat ionstraimí idirnáisiúnta is infheidhme sa réimse sin,
 amhail Clár Gnímh na NA chun trádáil neamhcheadaithe in airm bheaga agus in airm éadroma a
 chosc, a chomhrac agus a dhíothú go hiomlán.
 3. Aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le córais bhaile rialaithe chun gnáth-airm a
 aistriú i gcomhréir leis na caighdeáin idirnáisiúnta atá ann cheana. Aithníonn na Páirtithe an
 tábhacht a bhaineann le rialuithe den chineál sin a chur i bhfeidhm ar bhealach freagrach, mar
 rannchuidiú don tsíocháin, don tslándáil agus don chobhsaíocht idirnáisiúnta agus réigiúnach, agus
 chun fulaingt an chine dhaonna a laghdú, agus chun seachrán gnáth-arm a chosc.
 4. Geallann na Páirtithe i ndáil leis sin go gcuirfidh siad an Conradh Trádála Arm chun feidhme
 go hiomlán agus go gcomhoibreoidh siad le chéile faoi chreat an Chonartha sin, lena n-áirítear maidir
 le huiliú agus cur chun feidhme iomlán an Chonartha a chur chun cinn i mballstáit NA uile.
 5. Geallann na Páirtithe mar sin comhoibriú lena chéile ina n-iarrachtaí rialú na trádála
 idirnáisiúnta i ngnáth-airm a rialáil nó a fheabhsú agus chun trádáil aindleathach in airm a chosc, a
 chomhrac agus a dhíothú.
 6. Comhaontaíonn na Páirtithe idirphlé rialta maidir leis na hábhair sin a bhunú.
 Airteagal COMPROV.8: Na coireanna is tromchúisí ar údar imní iad don phobal idirnáisiúnta
 1. Athdhearbhaíonn na Páirtithe nár cheart na coireanna is tromchúisí ar údar imní iad don
 phobal idirnáisiúnta ina iomláine a bheith gan phionós agus nach mór a áirithiú go ndéanfar iad a
 ionchúiseamh go héifeachtach trí bhearta a dhéanamh ar an leibhéal náisiúnta agus tríd an gcomhar
 idirnáisiúnta a fheabhsú, tríd an gCúirt Choiriúil Idirnáisiúnta san áireamh. Comhaontaíonn na
 Páirtithe tacú go hiomlán le huilíocht agus sláine Reacht na Róimhe den Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta
 agus le hionstraimí gaolta eile.
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe idirphlé rialta maidir leis na hábhair sin a bhunú.
 Airteagal COMPROV.9: An fhrithsceimhlitheoireacht
 1. Oibreoidh na Páirtithe i gcomhar ar na leibhéil dhéthaobhacha, iltaobhacha agus
 idirnáisiúnta chun gníomhartha sceimhlitheoireachta de gach cineál agus gach foirm a chomhrac
 agus a chosc i gcomhréir leis an dlí idirnáisiúnta, i gcás inarb infheidhme lena n-áirítear
 comhaontuithe idirnáisiúnta a bhaineann leis an bhfrithsceimhlitheoireacht, an dlí daonnúil
 idirnáisiúnta agus an dlí idirnáisiúnta um chearta an duine, agus i gcomhréir le prionsabail Chairt na
 Náisiún Aontaithe.
 2. Cuirfidh na Páirtithe feabhas ar an gcomhar i dtaca leis an bhfrithsceimhlitheoireacht, lena n-
 áirítear an t-antoisceachas foréigneach agus maoiniú sceimhlitheoireachta a chosc agus a chomhrac,
 d’fhonn a leasanna slándála coiteanna a chur chun cinn, agus Straitéis Dhomhanda
 Frithsceimhlitheoireachta na Náisiún Aontaithe agus rúin ábhartha Chomhairle Slándála na Náisiún
 Aontaithe a chur san áireamh, gan dochar d’fhorfheidhmiú an dlí agus don chomhar breithiúnach i
 dtaca le hábhair chóiriúlachta agus malartuithe faisnéise.
 3. Comhaontaíonn na Páirtithe idirphlé rialta maidir leis na hábhair sin a bhunú. Leis an
 gcomhphlé seo, inter alia, féachtar leis an méid seo a leanas a chur chun cinn agus a éascú:
 438
 ---pagebreak--- (a) measúnuithe ar an mbagairt sceimhlitheoireachta a chomhroinnt;
 (b) dea-chleachtais agus saineolas maidir le frithsceimhlitheoireacht a mhalartú;
 (c) comhar oibríochtúil agus malartú faisnéise;
 (d) malartuithe ar chomhar faoi chuimsiú eagraíochtaí iltaobhacha.
 Airteagal COMPROV.10: Cosaint sonraí pearsanta
 1. Dearbhaíonn na Páirtithe a dtiomantas ardleibhéal cosanta sonraí pearsanta a áirithiú.
 Féachfaidh siad le hoibriú le chéile chun ardchaighdeáin idirnáisiúnta a chur chun cinn.
 2. Aithníonn na Páirtithe go bhfuil an ceart ag daoine aonair go ndéanfar sonraí pearsanta agus
 príobháideachas a chosaint agus go gcuireann ardchaighdeáin maidir leis sin le muinín sa gheilleagar
 digiteach agus le forbairt trádála, agus s príomhchumasóirí iad don chomhar éifeachtach i
 bhforfheidhmiú an dlí. Chuige sin, gabhfaidh na Páirtithe orthu féin go n-urramóidh siad, faoi
 chuimsiú a ndlíthe agus a rialachán, na gealltanais a rinne siad sa Chomhaontú seo i ndáil leis an
 gceart sin.
 3. Comhoibreoidh na Páirtithe ar an leibhéal déthaobhach agus ar an leibhéal iltaobhach, agus
 a ndlíthe agus a rialacháin faoi seach á n-urramú acu. Féadtar a chuimsiú leis an gcomhar sin
 idirphlé, malartuithe saineolais agus comhar maidir le forfheidhmiú, de réir mar is iomchuí, i dtaca le
 sonraí pearsanta a chosaint.
 4. I gcás ina ndéantar foráil sa Chomhaontú seo nó in aon chomhaontú forlíontach maidir le
 haistriú sonraí pearsanta, déanfar an t-aistriú sin i gcomhréir le rialacha Pháirtí an aistritheora maidir
 le haistrithe idirnáisiúnta sonraí pearsanta. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, tá an mhír seo gan
 dochar do chur i bhfeidhm aon fhorálacha sonracha sa Chomhaontú seo a bhaineann le haistriú
 sonraí pearsanta, go háirithe Airteagal DIGIT.7 [Sonraí pearsanta agus príobháideachas a chosaint]
 agus Airteagal LAWGEN.4 [Cosaint sonraí pearsanta], agus Teideal I de Chuid a Sé [Réiteach
 díospóidí]. I gcás inar gá, déanfaidh gach Páirtí a ndícheall, agus a rialacha maidir le haistrithe
 idirnáisiúnta sonraí pearsanta á n-urramú aige, chun na coimircí is gá le haghaidh aistriú sonraí
 pearsanta a bhunú, agus aon mholtaí ón gComhairle Comhpháirtíochta faoi phointe (h) d’Airteagal
 INST.1(4) [An Chomhairle Comhpháirtíochta] á gcur san áireamh.
 Airteagal COMPROV.11: Comhar domhanda d’fhonn dul i ngleic le saincheisteanna maidir le leas
 coiteann eacnamaíoch, comhshaoil, agus sóisialta
 1. Aithníonn na Páirtithe a thábhachtaí atá an comhar domhanda d’fhonn dul i ngleic le
 saincheisteanna maidir le comhleas eacnamaíoch, comhshaoil, agus sóisialta. Más chun a leasa
 fhrithpháirtigh é, cuirfidh siad réitigh iltaobhacha ar fhadhbanna coiteanna chun cinn.
 2. Agus a neamhspleáchas cinnteoireachta á chaomhnú acu, agus gan dochar d’fhorálacha eile
 an Chomhaontaithe seo ná d’aon chomhaontú forlíontach, féachfaidh na Páirtithe le hoibriú i
 gcomhar maidir le saincheisteanna domhanda reatha agus saincheisteanna atá ag teacht chun cinn,
 amhail an tsíocháin agus an tslándáil, an t-athrú aeráide, an fhorbairt inbhuanaithe, truailliú
 trasteorann, cosaint an chomhshaoil, digitiú, sláinte phoiblí agus cosaint tomhaltóirí, cánachas,
 cobhsaíocht airgeadais agus saorthrádáil agus infheistíocht chóir. Chuige sin, féachfaidh siad le
 hidirphlé leanúnach éifeachtach a choimeád ar bun agus a seasamh in eagraíochtaí agus fóraim
 iltaobhacha a mbíonn siad páirteach iontu a chomhordú, amhail na Náisiúin Aontaithe, Ghrúpa na
 Seacht dTír (G-7) agus Grúpa na bhFiche Tír (G-20), an Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt
 439
 ---pagebreak--- Eacnamaíochta, an Ciste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta, an Banc Domhanda agus an Eagraíocht
 Dhomhanda Trádála.
 Airteagal COMPROV.12: Eilimintí riachtanacha
 I dtaca le hAirteagal COMPROV.4(1) [Daonlathas, an smacht reachta agus cearta an duine] Airteagal
 COMPROV.5(1) [An comhrac i gcoinne an athraithe aeráide] agus Airteagal COMPROV.6(1) [cur i
 gcoinne leathadh na n-arm ollscriosta], is é atá iontu gnéithe ríthábhachtacha den chomhpháirtíocht
 a bhunaítear leis an gComhaontú seo agus aon chomhaontú forlíontach.
 TEIDEAL III: OIBLEAGÁIDÍ AGUS BEARTA COIMIRCE A CHOMHLÍONADH
 Airteagal INST.35: Comhlíonadh oibleagáidí a ndéanfar tuairisc orthu mar eilimintí riachtanacha
 1. Má mheasann ceachtar Páirtí go bhfuil an Páirtí eile tar éis mainneachtain thromchúiseach
 shubstaintiúil aon cheann de na hoibleagáidí a chomhlíonadh a ndéantar cur síos orthu mar eilimintí
 fíor —riachtanacha in Airteagal COMPROV.12 [Eilimintí riachtanacha], féadfaidh sé a chinneadh
 oibriú an Chomhaontaithe seo nó aon chomhaontú forlíontach go hiomlán nó go páirteach a
 fhoirceannadh nó a fhionraí.
 2. Sula ndéanfaidh sé amhlaidh, iarrfaidh an Páirtí a dhéanann agairt ar fheidhmiú an Airteagail
 seo go dtiocfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta le chéile láithreach d’fhonn réiteach tráthúil agus
 comhaontaithe go frithpháirteach a lorg. Mura dtiocfar ar réiteach is féidir a chomhaontú go
 frithpháirteach laistigh de 30 lá ó dháta na hiarrata chuig an gComhairle Comhpháirtíochta,
 féadfaidh an Páirtí na bearta dá dtagraítear i mír 1 a ghlacadh.
 3. Déanfar na “bearta iomchuí” dá dtagraítear i mír 1 thuas agus lánurraim á tabhairt don dlí
 idirnáisiúnta, agus beidh siad comhréireach. Tabharfar tosaíocht do na bearta is lú a chuirfidh isteach
 ar fheidhmiú an Chomhaontaithe seo agus na gcomhaontuithe forlíontaigh a ghabhann leis.
 4. Measann na Páirtithe, d’fhonn go mbeadh mainneachtain thromchúiseach shubstaintiúil ann
 aon cheann de na hoibleagáidí a bhfuil tuairisc orthu mar ghnéithe riachtanacha in Airteagal
 COMPROV.12 [Gnéithe Riachtanacha] a chomhlíonadh, gur de chineál eisceachtúil a bheadh a
 thromchúisí agus a nádúr a chuirfeadh an tsíocháin agus an tslándáil i mbaol nó a mbeadh iarmhairtí
 idirnáisiúnta aige . Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, glacfar i gcónaí le gníomh nó neamhghníomh
 a bhriseann cuspóir agus cuspóir Chomhaontú Pháras mar mhainneachtain thromchúiseach agus
 shubstaintiúil chun críocha an Airteagail seo.
 Airteagal INST.36: Bearta coimirce
 1. Má tá deacrachtaí tromchúiseacha eacnamaíocha, sochaíocha nó comhshaoil ann de chineál
 earnála nó réigiúnach, lena n-áirítear deacrachtaí i ndáil le gníomhaíochtaí iascaireachta agus na
 pobail a bhíonn ag brath orthu, agus ar dócha go leanfar díobh, féadfaidh an Páirtí lena mbaineann
 bearta coimirce iomchuí a dhéanamh go haontaobhach. Beidh na bearta coimirce sin srianta, maidir
 lena raon feidhme agus lena bhfad, dá bhfuil fíor-riachtanach chun an cás a leigheas. Tabharfar
 tosaíocht do na bearta is lú a chuirfidh isteach ar fheidhmiú an Phrótacail seo.
 2. Tabharfaidh an Páirtí lena mbaineann fógra, gan mhoill, don Pháirtí eile tríd an gComhairle
 Comhpháirtíochta agus soláthróidh sé an fhaisnéis uile is iomchuí. Rachaidh na Páirtithe i mbun
 comhairliúcháin sa Chomhairle Chomhpháirtíochta láithreach, d'fhonn teacht ar chomhréiteach is
 inghlactha ag an dá Pháirtí.
 440
 ---pagebreak--- 3. Ní fhéadfaidh an Páirtí lena mbaineann bearta coimirce a dhéanamh go dtí go mbeidh mí
 amháin istigh ó dháta an fhógra faoi mhír 2, ach amháin má thugtar i gcrích an nós imeachta
 comhairliúcháin de bhun mhír 2 sula rachaidh teorainn ama a shonraítear in éag. I gcás ina n-eisiatar
 réamhscrúdú de bharr imthosca eisceachtúla a éilíonn gníomh láithreach, féadfaidh an Páirtí lena
 mbaineann na bearta coimirce nó athchothromaithe is gá a chur i bhfeidhm láithreach chun an cás a
 leigheas.
 Tabharfaidh an Páirtí lena mbaineann fógra, gan mhoill, don Chomhairle Comhpháirtíochta maidir
 leis na bearta atá déanta agus cuirfidh sé gach faisnéis ábhartha ar fáil.
 4. Má dhéanann beart coimirce atá déanta ag an bPáirtí lena mbaineann míchothromaíocht a
 chruthú idir na cearta agus na hoibleagáidí faoin gComhaontú seo nó aon chomhaontú forlíontach,
 féadfaidh an Páirtí eile cibé bearta athchothromúcháin comhréireacha a dhéanamh a bhfuil fíorghá
 leo chun an éagothroime a leigheas. Tabharfar tosaíocht do na bearta is lú a chuirfidh isteach ar
 fheidhmiú an Phrótacail seo. Beidh feidhm mutatis mutandis ag mír 2 go mír 4 maidir le bearta
 athchothromaithe den sórt sin.
 5. Féadfaidh ceachtar de na Páirtithe , gan dul i muinín comhairliúcháin roimh ré i gcomhréir le
 hAirteagal INNST.13 [Comhairliúcháin], an nós imeachta eadrána dá dtagraítear in Airteagal INST.24
 [Nós imeachta eadrána] a thionscnamh chun agóid a dhéanamh i gcoinne beart atá déanta ag an
 bPáirtí eile agus mír 1 go mír 5 á gcur i bhfeidhm.
 6. Féadfar na bearta cosanta dá dtagraítear i mír 1 agus na bearta athchothromúcháin dá
 dtagraítear i mír 5 a dhéanamh freisin i ndáil le comhaontú forlíontach, mura bhforáiltear a mhalairt
 iontu.
 441
 ---pagebreak--- CUID A SEACHT: FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA
 Airteagal FINPROV.1: Raon feidhme críochach
 1. Tá feidhm ag an gComhaontú seo sna háiteanna seo a leanas:
 (a) na críocha ina bhfuil feidhm ag an gConradh ar an Aontas Eorpach agus ag an gConradh ar
 Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh agus ag an gConradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do
 Fhuinneamh Adamhach, agus faoi na coinníollacha a leagtar síos sna Conarthaí sin; agus
 (b) críoch na Ríochta Aontaithe.
 2. Baineann an Comhaontú seo freisin le Báilcheantar Gheansaí, le Báilcheantar Gheirsí agus le
 hOileán Mhanann a mhéid atá leagtha amach i gCeannteideal a Cúig [Iascach] agus Airteagal OTH.9
 [Feidhm gheografach] de Cheannteideal Sé [Forálacha eile] de Chuid a Dó den Chomhaontú seo.
 3. Ní bheidh feidhm ag an gComhaontú seo maidir le Giobráltar ná ní bheidh aon éifeachtaí
 aige sa chríoch sin.
 4. Níl feidhm ag an gComhaontú seo maidir leis na críocha thar lear a bhfuil caidreamh
 speisialta acu leis an Ríocht Aontaithe: Anguilla; Beirmiúda; Críoch na Breataine san Antartach;
 Críoch Aigéan Indiach na Breataine; Ógh-Oileáin na Breataine; Oileáin Caymen; Oileáin Fháclainne;
 Montserrat; Oileáin Pitcairn, Henderson, Ducie agus Oeno; San Héilín, Oileán na Deascabhála agus
 Tristan da Cunha; An tSeoirsia Theas agus Oileáin Sandwich Theas; Oileáin na dTurcach agus na
 gCaiceos.
 Airteagal FINPROV.2: Caidreamh le comhaontuithe eile
 Tá feidhm ag an gComhaontú seo agus ag aon chomhaontú forlíontach gan dochar d’aon
 chomhaontú déthaobhach a rinneadh níos luaithe idir an Ríocht Aontaithe de pháirt amháin agus an
 tAontas agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach den pháirt eile. Athdhearbhaíonn
 na Páirtithe a n-oibleagáidí aon Chomhaontú den sórt sin a chur chun feidhme.
 Airteagal FINPROV.3: Athbhreithniú
 Déanfaidh na Páirtithe athbhreithniú comhpháirteach ar chur chun feidhme an Chomhaontaithe seo
 agus na gcomhaontuithe forlíontaigh agus ar aon ábhair a bhaineann leis sin 5 bliana tar éis don
 Chomhaontú seo teacht i bhfeidhm agus gach 5 bliana ina dhiaidh sin.
 Airteagal FINPROV.6: Faisnéis rúnaicmithe agus faisnéis íogair neamh-rúnaicmithe
 Ní fhorléireofar aon ní sa Chomhaontú seo ná in aon chomhaontú forlíontach mar ní a cheanglóidh
 ar Pháirtí faisnéis rúnaicmithe a chur ar fáil.
 Déanfar faisnéis rúnaicmithe nó ábhar rúnaicmithe a chuirfidh na Páirtithe ar fáil nó a mhalartófar
 eatarthu faoin gComhaontú seo nó faoi aon chomhaontú Forlíontach a láimhseáil agus a chosaint i
 gcomhréir leis an gComhaontú maidir nósanna imeachta slándála um fhaisnéis rúnaicmithe a
 mhalartú agus a chosaint agus le haon socrú cur chun feidhme arna thabhairt i gcrích faoi.
 Comhaontóidh na Páirtithe ar threoracha a láimhseáil chun a áirithiú go gcosnófar faisnéis íogair
 neamh-rúnaicmithe a mhalartófar eatarthu.
 442
 ---pagebreak--- Airteagal FINPROV.7: Codanna dílse den Chomhaontú seo
 1. Beidh Prótacail, Iarscríbhinní, foscríbhinní agus na fonótaí an Chomhaontaithe seo ina gcuid
 dhílis den Chomhaontú seo.
 2. Beidh gach ceann de na hIarscríbhinní a ghabhann leis an gComhaontú seo, lena náirítear a
 fhoscríbhinní, ina gcuid dhílis den Roinn, den Chaibidil, den Teideal, den Cheannteideal nó den
 Phrótacal a thagraíonn don Iarscríbhinn sin nó dá dtagraítear san Iarscríbhinn sin. Ar mhaithe le
 cinnteacht níos mó:
 (a) Is cuid dhílis de Theideal III [Forálacha institiúideacha] de Chuid a hAon Iarscríbhinn INST-X
 [RIALACHA AN NÓS IMEACHTA ÓN gCOMHAIRLE PÁIRTEACH AGUS NA COISTÍ] de Chuid a hAon;
 (b) Is cuid dhílis de Chaibidil a Dó [Rialacha Tionscnaimh] de Theideal I de Cheannteideal a hAon de
 Chuid a Dó Iarscríbhinní ORIG-1 [ RÉAMHFHORÁLACHA MAIDIR LE RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA], ORIG-2 [RIALACHA TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA], ORIG-2A [GA:
 CUÓTAÍ TIONSCNAIMH AGUS ROGHANNA MALARTACHA AR NA RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA IN IARSCRÍBHINN ORIG-2], ORIG-2B [RIALACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA
 TÁIRGESHONRACHA LE hAGHAIDH TAISC-CHEALLA LEICTREACHA AGUS FEITHICLÍ LEICTRITHE],
 ORIG-3 [AN DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA], ORIG-4 [TÉACS AN RÁITIS TIONSCNAIMH], ORIG-5
 [DEARBHÚ COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE PRIONSACHT ANDÓRA] AGUS ORIG-6 [DEARBHÚ
 COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE POBLACHT SAN MAIRÍNE];
 (c) Is cuid dhílis de Chaibidil a Trí [Bearta Sláintíochta agus Fíteashláintíochta] de Theideal I de
 Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó í Iarscríbhinn SPS-1 [CRITÉIR DÁ dTAGRAÍTEAR IN
 AIRTEAGAL SPS.19(d)];
 (d) Is cuid dhílis de Chaibidil a Ceathair [Bacainní teicniúla ar an trádáil] de Theideal I de
 Cheannteideal a hAon de Pháirt a Dó Iarscríbhinn TBT-XX [COMHSHOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN
 AIRTEAGAL TBT.9(4) MAIDIR LE MALARTÚ TRÁTHRIALTA FAISNÉISE I nDÁIL LE SÁBHÁILTEACHT
 NA dTÁIRGÍ NEAMHBHIA AGUS BEARTA COISCTHEACHA, SRIANTACHA AGUS CEARTAITHEACHA
 GAOLMHARA], Iarscríbhinn TBT-ZZ [AN COMHSHOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR in AIRTEAGAL TBT.9(5)
 MAIDIR LE MALARTÚ RIALAITHEACH FAISNÉISE I nDÁIL le BEARTA ARNA nGLACADH MAIDIR LE
 hEARRAÍ NEAMHBHIA NEAMHCHOMHLÍONTACHA, CÉ IS MOITE DÍOBH DÁ gCUMHDAÍTEAR LE
 hAIRTEAGAL.9(4), Iarscríbhinn TBT-1 [MÓTARFHEITHICLÍ AGUS TREALAMH AGUS PÁIRTEANNA
 DÍOBH], Iarscríbhinn TBT-2 [TÁIRGÍ ÍOCSHLÁINTE], Iarscríbhinn TBT-3 [CEIMICEÁIN], Iarscríbhinn
 TBT-4 [TÁIRGÍ ORGÁNACHA] agus Iarscríbhinn TBT-5 [TRÁDÁIL FÍONA];
 (e) Is cuid dhílis de Chaibidil a Cúig [éascú custaim agus trádála] de Theideal I de Cheannteideal a
 hAon de Chuid a Dó Iarscríbhinn CUSTMS-1 []OIBREOIRÍ EACNAMAÍOCHA ÚDARAITHE;
 (f) Is cuid dhílis de Theideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó
 Iarscríbhinní SERVIN-1 [BEARTA ATÁ ANN CHEANA], SERVIN-2 [BEARTA A BHEIDH ANN AMACH
 ANSEO], SERVIN-3 [CUAIRTEOIRÍ GNÓ CHUN CRÍOCHA BUNAÍOCHTA], SERVIN-4 [SOLÁTHRÓIRÍ
 SEIRBHÍSÍ CONARTHACHA AGUS GAIRMITHE NEAMHSPLEÁCHA], SERVIN-5 [GLUAISEACHT
 DAOINE NÁDÚRTHA] AGUS SERVIN-6 [TREOIRLÍNTE MAIDIR LEIS NA SOCRUITHE I gCOMHAIR
 CÁILÍOCHTAÍ GAIRMIÚLA A AITHINT];
 (g) Is cuid dhílis de Theideal VI [Soláthar poiblí] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó í
 Iarscríbhinn PPROC-1 [SOLÁTHAR POIBLÍ];
 443
 ---pagebreak--- (h) Is cuid dhílis de Theideal VIII [Fuinneamh] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó Iarscríbhinní
 ENER-1 [Liostaí EARRAÍ FUINNIMH, HIDREACARBÓIN AGUS AMHÁBHAIR], ENER-2
 [FÓIRDHEONTAIS FUINNIMH AGUS COMHSHAOIL], ENER-3 [NEAMHCHUR I bhFEIDHM
 ROCHTAIN TRÍÚ PÁIRTÍ AGUS DÍCHUACHADH ÚINÉIREACHTA TRÍÚ PÁIRTÍ MAIDIR LE
 BONNEAGAR] agus ENER-4 [ACMHAINN IDIRNASCAIRE LEICTREACHAIS A LEITHDHÁILEADH AG
 CREAT AMA AN MHARGAIDH LÁ ROIMH RÉ];
 (i) Is cuid dhílis de Theideal XI [LPFOFCSD] de Cheannteideal a hAon de Chuid a Dó Iarscríbhinn
 ENER-2 [FÓIRDHEONTAIS FUINNIMH AGUS COMHSHAOIL];
 (j) Is cuid dhílis de Theideal a Dó [Sábháilteacht eitlíochta] de Cheannteideal a Dó de Chuid a Dó
 Iarscríbhinn AVSAF-1 [DEIMHNIÚCHÁN AERACMHAINNEACHTA AGUS COMHSHAOIL] agus aon
 iarscríbhinn a ghlactar i gcomhréir le hAirteagal AVSAF.12 [Glacadh agus na n-Iarscríbhinní a
 ghabhann leis an Teideal seo agus leasuithe orthu];
 (k) Is cuid dhílis de Theideal I [Iompar earraí de bhóthar] de Cheannteideal a Trí de Chuid a Dó í
 Iarscríbhinn ROAD-1 [IOMPAR EARRAÍ DE BHÓTHAR];
 (l) Is cuid dhílis de Theideal II [Iompar Paisinéirí de Bhóthar] de Cheannteideal a Trí de Chuid a dó
 Iarscríbhinní ROAD-2 [SAMHAIL D’ÚDARÚ LE hAGHAIDH SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA IDIRNÁISIÚNTA
 AGUS SEIRBHÍSE SPEISIALTA TRÁTHRIALTA], ROAD-3 [SAMHAIL D’IARRATAS LE hAGHAIDH
 SEIRBHÍSE TRÁTHRIALTA IDIRNÁISIÚNTA AGUS SEIRBHÍSE SPEISIALTA TRÁTHRIALTA] ROAD-4
 [SAMHAIL FOIRM THURAIS LE hAGHAIDH SEIRBHÍSÍ ÓCÁIDEACH];
 (m) [Is cuid dhílis de Cheannteideal a Cúig [Iascach] de Chuid a Dó Iarscríbhinní FISH.1, FISH.2,, FISH.3
 agus FISH.4 [PRÓTACAL MAIDIR LE ROCHTAIN AR UISCÍ]]];
 (n) Is cuid lárnach de Theideal II [Malartú DNA, méarlorg agus sonraí clárúcháin feithicle] de Chuid a
 Trí Iarscríbhinn LAW-1 [Malartuithe DNA, MÉARLOIRG AGUS SONRAÍ CLÁRÚCHÁIN FEITHICLÍ];
 (o) Is cuid dhílis de Theideal III [Sonraí taifid ainmneacha paisinéirí a aistriú agus a phróiseáil] de
 Chuid a Trí Iarscríbhinn LAW-2 [FAISNÉISE TAIFID AINM PAISINÉIR];
 (p) Is cuid dhílis de Theideal V [comhar le Europol] de Chuid a Trí Iarscríbhinn LAW-3 [CINEÁL
 COIREANNA A BHFUIL EUROPOL INNIÚIL INA LEITH];
 (q) Is cuid dhílis de Theideal VI [comhar le Eurojust] de Chuid a Trí Iarscríbhinn LAW-4 [CINEÁL
 COIREANNA A BHFUIL EUROPOL INNIÚIL INA LEITH] de Chuid a Trí;
 (r) Is cuid dhílis de Theideal VII [Tabhairt suas] de Chuid a Trí í Iarscríbhinn LAW-5 [Barántas
 gabhála];
 (s) Is cuid dhílis de Theideal IX [Malartú faisnéise faoin taifead coiriúil] de Chuid a Trí Iarscríbhinn
 LAW-6 [MALARTÚ FAISNÉISE FAOIN TAIFEAD COIRIÚIL – SONRAÍOCHTAÍ TEICNIÚLA AGUS
 SONRAÍ NÓSANNA IMEACHTA];
 (t) Is cuid dhílis de Theideal III [Sonraí taifid ainmneacha paisinéirí a aistriú agus a phróiseáil],
 Teideal VII [Tabhairt suas] agus Teideal XI [Reo agus coigistiú] de Chuid a Trí Iarscríbhinn LAW-7
 [SAINMHÍNIÚ AR SCEIMHLITHEOIREACHT];
 (u) Is cuid dhílis de Theideal XI [Reo agus coigistiú] de Chuid a Trí Iarscríbhinn LAW-8 [REO AGUS
 COIGISTIÚ];
 444
 ---pagebreak--- (v) Is cuid dhílis de Roinn 2 [Rialacha maidir le rannpháirtíocht i gcláir agus i ngníomhaíochtaí an
 Aontais a mhaoiniú] de Chuid a Cúig [Rannpháirtíocht i gcláir de chuid an Aontais, bainistíocht
 fhónta airgeadais agus forálacha airgeadais] Iarscríbhinn UNPRO-1 [Cur Chun Feidhme [Airteagal
 UNPRO.2.1.11]];
 (w) Is cuid dhílis de Theideal I [Socrú Díospóide] de Chuid a Sé Iarscríbhinn INST-X [RIALACHA
 NÓSANNA IMEACHTA MAIDIR LE RÉITEACH DÍOSPÓIDÍ] agus Iarscríbhinn INST-X [CÓD iompair
 NA nEADRÁNAITHE];
 (x) is cuid dhílis den Phrótacal maidir le comhar riaracháin agus maidir le calaois a chomhrac i
 réimse na cánach breisluacha agus i dtaca le cúnamh frithpháirteach chun éilimh a bhaineann le
 cánacha agus dleachtanna a aisghabháil an Iarscríbhinn LEIS AN bPRÓTACAL MAIDIR LE COMHAR
 RIARACHÁIN AGUS CALAOIS A CHOMHRAC I RÉIMSE NA CÁNACH BREISLUACHA AGUS CÚNAMH
 FRITHPHÁIRTEACH CHUN ÉILEAMH A BHAINEANN LE CÁNACHA AGUS DLEACHTANNA
 AISGHABHÁIL;
 (y) Is cuid dhílis den Phrótacal maidir le Comhordú Slándála Sóisialta Iarscríbhinní SSC-1 [SOCHAIR
 ÁIRITHE IN AIRGEAD TIRIM NACH MBEIDH FEIDHM AG AN BPRÓTACAL MAIDIR LEO], SSC-2
 [SRIAN AR CHEARTA CHUN SOCHAR COMHCHINEÁIL DO BHAILL DE THEAGHLACH OIBRÍ
 TEORAINN], SSC-3 [BREIS CEART DO PHINSINÉIRÍ A FHILLEANN AR AN STÁT INNIÚIL], SSC-
 4[CÁSANNA INA DTARSCAOILFEAR AN RÍOMH PRO RATA NÓ NACH MBEIDH FEIDHM ACU], SSC-5
 [SOCHAIR AGUS COMHAONTUITHE LENA GCEADAÍTEAR AIRTEAGAL SSC.49 [Forluí sochar den
 chineál céanna] A CHUR I BHFEIDHM], SSC-6 [FORÁLACHA SPEISIALTA CHUN REACHTAÍOCHT NA
 MBALLSTÁT AGUS NA RÍOCHTA AONTAITHE A CHUR I BHFEIDHM], SSC-7 [AN CHUID CUR CHUN
 FEIDHME] agus SSC-8 [FORÁLACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA MAIDIR LE HAIRTEAGAL
 SSC.11 [OIBRITHE SCOITE] A CHUR I BHFEIDHM] agus na Foscríbhinní a ghabhann leo.
 Airteagal FINPROV.8: Foirceannadh
 Féadfaidh ceachtar Páirtí an Comhaontú seo a fhoirceannadh trí fhógra i scríbhinn trí chainéil
 taidhleoireachta. Scoirfidh an Comhaontú seo agus aon chomhaontú forlíontach a de bheith i
 bhfeidhm an chéad lá den dara mí déag tar éis dháta an fhógra.
 Airteagal FINPROV.9: Téacsanna barántúla
 Dréachtófar an Comhaontú seo i ndúblach sa Bhéarla, sa Bhulgáiris, sa Chróitis, sa Danmhairgis, san
 Eastóinis, san Fhionlainnis, sa Fhraincis, sa Ghaeilge, sa Ghearmáinis, sa Ghréigis, san Iodáilis, sa
 Laitvis, sa Liotuáinis, sa Mháltais, san Ollainnis, sa Pholainnis, sa Phortaingéilis, sa Rómáinis, sa
 tSeicis, sa tSlóivéinis, sa tSlóvaicis, sa Spáinnis, sa tSualainnis agus san Ungáiris. Faoin 30 Aibreán
 2021, beidh gach leagan teanga den Chomhaontú faoi réir phróiseas an athbhreithnithe dhlíthiúil
 chríochnaithigh. D’ainneoin na habairte roimhe seo, tabharfar próiseas an athbhreithnithe dhlíthiúil
 chríochnaithigh don leagan Béarla den Chomhaontú chun críche faoin lá dá dtagraítear in Airteagal
 FINPROV.11(1) [Teacht i bhfeidhm agus cur i bhfeidhm sealadach] ar a dhéanaí má tá an lá sin níos
 luaithe ná an 30 Aibreán 2021.
 Na leaganacha teanga atá mar thoradh ar phróiseas an athbhreithnithe dhlíthiúil chríochnaithigh
 thuas, cuirfear iad in ionad leaganacha sínithe an Chomhaontaithe ab initio agus déanfar iad a bhunú
 mar leaganacha barántúla críochnaitheacha trí nótaí taidhleoireachta a mhalartú idir na Páirtithe.
 445
 ---pagebreak--- Airteagal FINPROV.10: Aontachas leis an Aontas amach anseo
 1. Tabharfaidh an tAontas fógra don Ríocht Aontaithe faoi aon iarraidh ar aontachas tríú tír leis
 an Aontas.
 2. Le linn na caibidlíochta idir an tAontas agus tríú tír maidir le haontachas na tíre sin leis an
 Aontas86, déanfaidh an tAontas a dhícheall an méid seo a leanas a dhéanamh:
 (a) arna iarraidh sin don Ríocht Aontaithe agus, a mhéid is féidir, soláthróidh sé aon fhaisnéis maidir
 le haon ní a chumhdaítear leis an gComhaontú seo agus aon chomhaontú forlíontach; agus
 (b) aon ábhar imní arna chur in iúl ag an Ríocht Aontaithe a chur san áireamh.
 3. Scrúdóidh an Chomhairle Comhpháirtíochta aon éifeachtaí a bheadh ag aontachas tríú tír leis
 an Aontas maidir leis an gComhaontú seo agus aon chomhaontú forlíontach luath go leor roimh
 dháta an aontachais sin.
 4. A mhéid is gá, roimh theacht i bhfeidhm an chomhaontaithe maidir le haontachas tríú tír leis
 an Aontas, déanfaidh an Ríocht Aontaithe agus an tAontas an méid seo a leanas:
 (a) an Comhaontú seo nó aon chomhaontú forlíontach a leasú,
 (b) aon choigeartú nó socrú idirthréimhseach riachtanach eile maidir leis an gComhaontú seo nó aon
 chomhaontú forlíontach, a chur i bhfeidhm le cinneadh ón gComhairle Comhpháirtíochta;
 (c) a chinneadh laistigh den Chomhairle Comhpháirtíochta maidir leis na nithe seo a leanas:
 (i) chun Airteagal VSTV.1 [Víosa le haghaidh turais ghearra] a chur i bhfeidhm ar náisiúnaigh
 an tríú tír sin; nó
 (ii) socruithe idirthréimhseacha a bhunú maidir le hAirteagal VSTV.1 [Víosa le haghaidh turais
 ghearra] i ndáil leis an tríú tír sin agus a náisiúnaigh a luaithe a aontóidh sí don Aontas.
 5. In éagmais cinnidh faoi phointe (c)(i) nó (ii) de mhír 4 trí theacht i bhfeidhm an
 chomhaontaithe maidir le haontachas an tríú tír ábhartha leis an Aontas, ní bheidh feidhm ag
 Airteagal VSTV.1 [Víosa le haghaidh turais ghearra] maidir le náisiúnaigh an tríú tír sin.
 6. I gcás ina mbunóidh an Chomhairle Comhpháirtíochta socruithe idirthréimhseacha dá
 dtagraítear i bpointe (c)(ii) de mhír 4, sonróidh sí fad na socruithe sin. Féadfaidh an Chomhairle
 Comhpháirtíochta ré na socruithe idirthréimhseacha sin a fhadú.
 7. Sula rachaidh na socruithe idirthréimhseacha dá dtagraítear i bpointe (c)(ii) de mhír 4 in éag,
 cinnfidh an Chomhairle Chomhpháirtíochta an gcuirfidh sí Airteagal VSTV.1 [Víosa le haghaidh turais
 ghearra] i bhfeidhm ar náisiúnaigh an tríú tír sin ó dheireadh na socruithe idirthréimhseacha. In
 86
 Ar mhaithe le deimhneacht níos fearr, beidh feidhm ag mír 2 go mír 9 maidir leis an gcaibidlíocht idir an
 tAontas agus tríú tír ar aontachas leis an Aontas a tharlóidh tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo,
 d’ainneoin go ndearnadh iarraidh ar aontachas roimh theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 446
 ---pagebreak--- éagmais cinnidh den sórt sin, ní bheidh feidhm ag Airteagal VSTV.1 [Víosa le haghaidh turais ghearra]
 maidir le náisiúnaigh an tríú tír sin ó dheireadh na socruithe idirthréimhseacha.
 8. Tá pointe (c) de mhír 4, agus mír 5 go mír 7 gan dochar do shainchumais an Aontais faoina
 reachtaíocht intíre.
 9. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, gan dochar do phointe (c) de mhír 4 agus do
 mhíreanna 5 go 7, beidh feidhm ag an gComhaontú seo maidir le Ballstát nua den Aontas ó dháta
 aontachais an Bhallstáit nua sin leis an Aontas.
 Airteagal FINPROV.10A: Foráil eatramhach maidir le sonraí pearsanta a tharchur chuig an Ríocht
 Aontaithe
 1. Ar feadh na tréimhse sonraithe, ní mheasfar tarchur sonraí pearsanta ón Aontas chuig an
 Ríocht Aontaithe a bheith mar aistriú chuig tríú tír faoi dhlí an Aontais, ar choinníoll go bhfuil feidhm
 ag reachtaíocht na Ríochta Aontaithe maidir le cosaint sonraí an 31 Nollaig 2020 arna sábháil agus
 arna hionchorprú i ndlí na Ríochta Aontaithe le hAcht an Aontais Eorpaigh (Um Tharraingt Siar) 2018
 agus arna modhnú leis na Rialacháin um Chosaint Sonraí, Príobháideacht agus Cumarsáid
 Leictreonach (Leasú etc.) (Scoir AE) 201987 (‘an córas cosanta sonraí is infheidhme’), agus nach
 bhfeidhmíonn an Ríocht Aontaithe na cumhachtaí ainmnithe gan Comhaontú leis an Aontas sa
 Chomhairle Comhpháirtíochta.
 2. Faoi réir mhír 3 go mír 11, beidh feidhm ag mír 1 freisin maidir le haistrithe sonraí pearsanta
 ón Íoslainn, ó Phrionsacht Lichtinstéin agus ó Ríocht na hIorua chuig an Ríocht Aontaithe le linn na
 tréimhse sonraithe arna déanamh faoi dhlí an Aontais arna cur i bhfeidhm sna stáit sin leis an
 gComhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch a rinneadh in Porto an 2 Bealtaine 1992,
 fad a bheidh feidhm ag mír 1 maidir le haistrithe sonraí pearsanta ón Aontas go dtí an Ríocht
 Aontaithe, ar choinníoll go dtabharfaidh an stát sin fógra i scríbhinn don dá Pháirtí gur ghlac siad go
 sainráite leis an bhforáil seo a chur i bhfeidhm.
 3. San Airteagal seo, ciallaíonn “cumhachtaí ainmnithe” na cumhachtaí seo a leanas:
 (a) rialacháin a dhéanamh de bhun ailt 17A, 17C agus 74A den Acht um Chosaint Sonraí na Ríochta
 Aontaithe 2018;
 (b) doiciméad nua a eisiúint ina sonraítear clásail chaighdeánacha maidir le cosaint sonraí de bhun
 alt 119A den Acht um Chosaint Sonraí na Ríochta Aontaithe 2018;
 (c) dréachtchód iompair nua a fhormheas de bhun Airteagal 40(5) de RGCS na Ríochta Aontaithe, cé
 is moite de chód iompair nach féidir brath air chun coimircí iomchuí a sholáthar d’aistrithe sonraí
 pearsanta chuig tríú tír faoi Airteagal 46(2)(e) de RGCS na Ríochta Aontaithe;
 (d) sásraí deimhniúcháin nua a fhormheas de bhun Airteagal 42(5) de RGCS na Ríochta Aontaithe,
 seachas sásraí deimhniúcháin nach féidir brath orthu chun coimircí iomchuí a sholáthar
 d’aistrithe sonraí pearsanta chuig tríú tír faoi Airteagal 46(2)(f) de RGCS na Ríochta Aontaithe;
 (e) rialacha ceangailteacha corparáideacha nua a fhormheas de bhun Airteagal 47 de RGCS na
 Ríochta Aontaithe;
 (f) clásail chonarthacha nua dá dtagraítear in Airteagal 46(3)(a) de RGCS na Ríochta Aontaithe a
 údarú; nó
 87
 Arna leasú leis na Rialacháin um Chosaint Sonraí, Príobháideacht agus Cumarsáid Leictreonach (Leasuithe
 etc.) (Imeacht an Aontais Eorpaigh) 2020.
 447
 ---pagebreak--- (g) socruithe nua riaracháin dá dtagraítear in Airteagal 46(3)(b) de RGCS na Ríochta Aontaithe a
 údarú.
 4. Tosaíonn an ‘tréimhse shonraithe’ ar dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo agus,
 faoi réir mhír 5, críochnaíonn sé:
 (a) ar an dáta a ghlacfaidh an Coimisiún Eorpach cinntí leordhóthanachta i ndáil leis an Ríocht
 Aontaithe faoi Airteagal 36(3) de Threoir (AE) 2016/680 agus faoi Airteagal 45(3) de Rialachán
 (AE) 2016/679, nó
 (b) ar an dáta ceithre mhí tar éis thosach na tréimhse sonraithe, ar tréimhse dhá mhí eile í mura rud
 é go gcuirfidh ceann de na Páirtithe ina choinne;
 cibé acu is túisce.
 5. Faoi réir mhír 6 agus mhír 7, má leasaíonn an Ríocht Aontaithe an córas cosanta sonraí is
 infheidhme nó má fheidhmíonn sí na cumhachtaí ainmnithe gan comhaontú an Aontais laistigh den
 Chomhairle Comhpháirtíochta le linn na tréimhse sonraithe, tiocfaidh deireadh leis an tréimhse
 shonraithe ar an dáta a bhfeidhmeofar na cumhachtaí nó a thiocfaidh an leasú i bhfeidhm.
 6. Ní áirítear sna tagairtí d’fheidhmiú na gcumhachtaí ainmnithe i mír 1 agus i mír 5 feidhmiú
 na gcumhachtaí sin a bhfuil an éifeacht teoranta d’ailíniú le dlí ábhartha an Aontais maidir le cosaint
 sonraí.
 7. Aon ní a bheadh ina leasú, murach sin, ar an gcóras cosanta sonraí is infheidhme:
 (a) arna dhéanamh le comhaontú an Aontais laistigh den Chomhairle Comhpháirtíochta; nó
 (b) tá sé teoranta d’ailíniú le dlí ábhartha an Aontais maidir le cosaint sonraí;
 ní dhéileálfar leo mar leasú ar an gcóras cosanta sonraí is infheidhme chun críocha mhír 5 agus ina
 ionad sin ba cheart caitheamh leis mar chuid den chóras cosanta sonraí is infheidhme chun críocha
 mhír 1.
 8. Chun críocha mhíreanna 1, 5 agus 7, ciallaíonn “comhaontú an Aontais laistigh den
 Chomhairle Comhpháirtíochta”:
 (a) cinneadh ón gComhairle Comhpháirtíochta mar a thuairiscítear i mír 11; nó
 (b) comhaontú measta mar a thuairiscítear i mír 10.
 9. I gcás ina dtabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra don Aontas go bhfuil sé beartaithe aici na
 cumhachtaí ainmnithe a fheidhmiú nó go mbeartaíonn sí an córas cosanta sonraí is infheidhme a
 leasú, féadfaidh ceachtar páirtí a iarraidh, laistigh de chúig lá oibre, go mbeidh cruinniú ag an
 gComhairle Comhpháirtíochta a chaithfear a thionól laistigh de dhá sheachtain ón iarraidh sin a fháil.
 10. Mura n-iarrtar cruinniú den sórt sin, meastar go bhfuil comhaontú tugtha ag an Aontas le
 linn na tréimhse arna sonrú maidir le feidhmiú nó leasú den sórt sin.
 11. Má iarrtar cruinniú den sórt sin, déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an cleachtadh
 nó an leasú beartaithe a bhreithniú ag an gcruinniú sin agus féadfaidh sí cinneadh a ghlacadh á rá go
 n-aontaíonn sé leis an bhfeidhmiú nó leis an leasú le linn na tréimhse sonraithe.
 12. Tabharfaidh an Ríocht Aontaithe fógra don Aontas, a mhéid is féidir le réasún, nuair a
 dhéanann sí, le linn na tréimhse sonraithe, ionstraim nua ar féidir brath uirthi chun sonraí pearsanta
 448
 ---pagebreak--- a aistriú chuig tríú tír faoi Airteagal 46(2)(a) de RGCS na Ríochta Aontaithe nó faoi alt 75(1)(a) den
 Acht um Chosaint Sonraí 2018 de chuid na Ríochta Aontaithe le linn na tréimhse sonraithe. Tar éis
 don Ríocht Aontaithe fógra a thabhairt faoin mír seo, féadfaidh an tAontas a iarraidh ar chruinniú
 den Chomhairle Comhpháirtíochta an ionstraim ábhartha a phlé.
 13. Níl feidhm ag Teideal I de Chuid a Sé [Réiteach díospóidí] i dtaca le díospóidí maidir le
 léirmhíniú agus cur i bhfeidhm an Airteagail seo.
 Airteagal FINPROV.11: Teacht i bhfeidhm agus cur i bhfeidhm sealadach
 1. Tiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm an chéad lá den mhí tar éis na míosa ina mbeidh
 fógra tugtha ag an dá Pháirtí dá chéile go bhfuil a gceanglais inmheánacha agus a nósanna imeachta
 inmheánacha faoi seach chun a dtoiliú a bheith faoi cheangal comhlíonta acu.
 2. Comhaontaíonn na Páirtithe an Comhaontú seo a chur i bhfeidhm go sealadach ón 1 Eanáir
 2021 ar choinníoll go mbeidh fógra tugtha acu dá chéile roimh an dáta sin go bhfuil a gceanglais
 inmheánacha agus a nósanna imeachta faoi seach is gá le haghaidh cur i bhfeidhm sealadach curtha i
 gcrích. Scoirfidh an cur i bhfeidhm sealadach ar cheann amháin de na dátaí seo a leanas, cibé acu is
 luaithe:
 (a) An 28 Feabhra 2021 nó dáta eile arna chinneadh ag an gComhairle Comhpháirtíochta; nó
 (b) an lá dá dtagraítear i mír 1.
 3. Amhail ón dáta a chuirfear an Comhaontú seo i bhfeidhm go sealadach, tuigfidh na Páirtithe
 tagairtí sa Chomhaontú seo do “dáta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo” nó do “theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo” mar thagairtí don dáta óna gcuirfear an Comhaontú seo i
 bhfeidhm go sealadach.
 449
 ---pagebreak--- Съставено в Брюксел и Лондон на тридесети декември две хиляди и двадесета година.
 Hecho en Bruselas y Londres, el treinta de diciembre de dos mil veinte.
 V Bruselu a v Londýně dne třicátého prosince dva tisíce dvacet.
 Udfærdiget i Bruxelles og London, den tredivte december to tusind og tyve.
 Geschehen zu Brüssel und London am dreißigsten Dezember zweitausendzwanzig.
 Kahe tuhande kahekümnenda aasta detsembrikuu kolmekümnendal päeval Brüsselis ja Londonis.
 Έγινε στις Βρυξέλλες και στο Λονδίνο, στις τριάντα Δεκεμβρίου δύο χιλιάδες είκοσι.
 Done at Brussels and London on the thirtieth day of December in the year two thousand and twenty.
 Fait à Bruxelles et à Londres, le trente décembre deux mille vingt.
 Arna dhéanamh sa Bhruiséil agus i Londain, an tríochadú lá de mhí na Nollag an bhliain dhá mhíle fiche.
 Sastavljeno u Bruxellesu i Londonu tridesetog prosinca godine dvije tisuće dvadesete.
 Fatto a Bruxelles e Londra, addì trenta dicembre duemilaventi.
 Briselē un Londonā, divi tūkstoši divdesmitā gada trīsdesmitajā decembrī.
 Priimta du tūkstančiai dvidešimtų metų gruodžio trisdešimtą dieną Briuselyje ir Londone.
 Kelt Brüsszelben és Londonban, a kétezer-huszadik év december havának harmincadik napján.
 Magħmul fi Brussell u Londra, fit-tletin jum ta’ Diċembru fis-sena elfejn u għoxrin.
 Gedaan te Brussel en Londen, dertig december tweeduizend twintig.
 Sporządzono w Brukseli i Londynie dnia trzydziestego grudnia roku dwa tysiące dwudziestego.
 Feito em Bruxelas e em Londres, em trinta de dezembro de dois mil e vinte.
 Întocmit la Bruxelles și la Londra la treizeci decembrie două mii douăzeci.
 V Bruseli a Londýne tridsiateho decembra dvetisícdvadsať.
 V Bruslju in Londonu, tridesetega decembra dva tisoč dvajset.
 Tehty Brysselissä ja Lontoossa kolmantenakymmenentenä päivänä joulukuuta vuonna kaksituhattakaksikymmentä.
 Som skedde i Bryssel och i London den trettionde december år tjugohundratjugo.
 ---pagebreak--- .l]UPN;d7ablJ l
 PWlH.l$O@QOleWPU;.l
 -.lhWPU^GPeleO@@l
 PWl;OleWPU5A^G;l$OAPOl
 fWl:A;leWPU/A^7>;l%O@POl
 eWPPU.l@@:elOAK;Il
 X`3l#(lTV8LY3, l i\9Z[ l
 PWl_>;leWPU;.Ol%O@POl
 PeWl%O@POl;gWPU<;OO;l
 ">.Wl7;.OOl.OlPO_.@^lPWU.A=>l
 -.leWPU^GelgODFlel
 ;WlH&OBPO;l;eWPU;.l
 BWPU.^l!.hA;OC6.^lh0W:0l
 eWPUP^l!4FeO=P^lh.W:el
 kleWU.Bl&OAlW<^k<WRHl
 ?.HH%OEPOAljWPU;.l
 )PPWl:;leWPU;^;l%OB;l
 *l@K@;O@el'OAAleWPU;E^GB;El
 ;H.l$OB1PlgWPU;B.l
 ;O_Wgl%O@eO;.leWPU;.O2l
 -.lgWU^GelcMAel
 -.lhWPU^GPleOAEPl
 eWPPU.OleOAPOAOlUgPH;^_.l
 SWleWPU;A^G.lgO@PO;Ol
 l
 ---pagebreak--- + ,c^Y7DS+i\ ^ o! + +"+ 7vw7cZj]
 ^f U+ ^Wx[C5+5 xf^c7+ 57 U+ [7f>B+ rWC3+
 *+ }g^cpQ8 pc^U747[pr}B cg^ +r^W^}^x 7[7f>CC
 ^g 7r xf^cnCpQ7 r^W7[7g>C:nVU7ppQ+2
 yg 5C7 xg^c-Cp3A7 r^W>7W7C[p3A+=
 xl^^c+ +r^WC7[7g>C+GHA7[5xp7 [CW7U
 hE. kF~ zdbX.M; ^s~_LF. K^t< ~udqE.
 ^g rA7 xf^c7+[ r^WC3 [7g> ^WWx[Cr
 ^xg U+ ^WWx[+xr8 7xg^c87[[7 57 U8[7g>C7 +r^WCex7
 #A+f 37+[[ +[ A^WAcA^2+CU ^mc+C>A 6^ AxC[[7+WA 5+WA+3A
 *+ xf^cpQx +N75[C3x + +r^WpTx 7[7g>CN{
 7g U+ ^Wx[Cr/ 7xm^c7+ 57UU7[7g>C+ +r^WC3+
 Cg^c+p r^W7[7g?CN+p ^cC7[+p }0g60
 xg^c^p +r^WC[9p 7[7f>IO^p 27[5gJP^p }+f5x
  xgc+C r^W7[7f>C+Q``pp8> f8p8gaU
 Cp7W CU^Wx[Cr/ g^c7+ r+U[7g@CN+ r^WCR+
 '^^f 57 xf^c7p7 7W77[p3A+c }^^g r^^W7[7f>C7
 ( CWC7[Cx xg^c7NpQC7N (pcU[^r [7g>CC r^W^7N
 7U+ ^Wx[C5+57 xg^c7C+ 5+ [7g>C+ rWC3+
 7[rfx ^Wx[Cr+r7+ xg^c7+[1 + [7f>C7C r^WC37
 *+ xgcpQ7 pc^U^47[pr}^ cf7 +rW^}| 7[7g>Cx
 *+ }f^cpQ^ pQxc[^pr + +r^WpQ^ 7[7g>CN^
 xf^^c+[ +r^WC7[7f>C+N-fN7pr`[ cx^U7pr+
 `f xg^c7CpQ+ +r^W7[7g>C>7W7[pQ+c7[
 ---pagebreak--- S ̧ ^ ^©aJ ̧<Y'J$E ̧%^:7<JS16* ̧ ̧(^$^«S ̧:qS©a  ̧
 F ̧^ ̧G^i ̧Mi] ̧]^ ̧/S ̧%^¥SS ̧^ ̧4S]S ̧]^ ̧B¥^ ̧
 RS ̧Hy^_ ̧~T®¤¥®j ̧P^~_ ̧%i¥Ti^ ̧S ̧H^®^jf ̧3¤~S ̧
 - ̧)^¥ ̧-^^]^ ̧=e^ie^ ̧H¥Zi¥Si^ ̧e ̧B]iS] ̧
 -s ̧]S¤ ̧P^^iie¥^ ̧=ie^i[f ̧/&Zi¥Si^ ̧¬] ̧B]iS] ̧
 H¬¬Zi¥SiS ̧yS ̧FfySii ̧Df^]~ieiiei ̧i^ ̧
 U ̧ £ ̧2 ̄°¶¦ ̄ ̧%U\r ` ̈E ̧L; ̧Aw2V! ̧%x  ̄kU ̧>U§ ̧ ̧%`§U ̧3"U ̄lU ̧
 . ̧¥f^ ̧Ni¥^] ̧?ie] ̧c ̧/^S¥ ̧%i¥Si ̧S] ̧C ¥f^¡ ̧4^S] ̧
 F¬ ̧^ ̧G3S¬^Mi ̧]^ ̧/S]^%^¥Se^ ̧^¥ ̧]3S]^ ̧] ̧B] ̧
 KfS ̧[^S ̧Gj[f¥ ̧¥Si¥f^ ̧S ̧%^S¥Si^ ̧Am^ ̧Se¬¤ ̧Kf¬Si¤[^S¥ ̧+i^S ̧
 RS ̧M{^]i^¬ ̧?S|^®i¬ ̧P^i~^ ̧%i¥Siy^ ̧i ̧Hy^®^^ ̧3¤~^ ̧
 F^ ̧in ̧G^e ̧Mi¥ ̧]i ̧/S ̧%^¥SeS ̧^ ̧3S]S ̧]^ ̧B] ̧
 @i^Zi¥Wi{S¤ ̧¬ ̧Ri^^8oizS¤ ̧®i^¥W¤ ̧=SSi¤¥^¤ ̧®W]W ̧
 9¬e¥ia¤ ̧)i] ́i¤i¤ ̧%i¥Su|¤ ̧i ̧IiS¬a¤ ̧iiy¤ ̧=SS3¤¥a¤ ̧®S] ̧
 BSe3%i¥SiS ̧_¤ ̧+¤μS~p¤μTe ̧,e3^¤st¥ ̧=iT3¤TeS ̧_¤μ_ ̧
 /gSG^{¬ ̧Ni¥ ̧¥S0S ̧%i¥¥SyS ̧ ̧5S]S ̧¥S ̧- ̧
 P ̧f^¥ ̧P^^ie] ̧?i iy~ ̧®S ̧/¥%i¥¥Sib ̧^ ̧B]4^S] ̧
 Q ̧ii^i ̧R{^][μ^e ̧=^¤¥±S ̧Qi^~i^y ̧%3¥Sii ̧i ̧3S]ii ̧F [^y ̧
 F^ ̧G^i ̧Oi] ̧]S ̧/X%^¥SfS ̧^ ̧]S ̧4S]S ̧] ̧B¥^ ̧
 F^¥ ̧G^eS¥ ̧Mi¥ ̧S ̧ASii ̧%i¥Sii ̧·i ̧3S]^i ̧]^ ̧B] ̧
 RS ̧Hy^_ ̧~ T®¤¥® ̧P^~^y ̧%i¥Ti^ ̧S ̧H^®^¢_f ̧d¤~S ̧
 RS ̧R]¬ ́^ ̧~ Sy^¤¥® ̧P^i~S ̧%i¥Sv}S ̧i ̧H^®^S ̧3¤~S ̧
 4¤%i¥SiS ̧yS ̧Fhi¤4Si ̧3f]i¤¥3^^ ̧~ieS¤~S ̧¬^¤¥S ̧
 - ̧-^S]^ ̧~eSi~^¥ ̧H¥Zi¥Si^ ̧[f ̧B]iS] ̧
 ̧
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINNÍ
 IARSCRÍBHINN INST: RIALACHA NÓS IMEACHTA NA COMHAIRLE COMHPHÁIRTÍOCHTA [AGUS NA
 gCOISTÍ]
 Riail 1
 An Cathaoirleach
 1. Tabharfaidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe fógra dá chéile maidir le hainm, suíomh
 agus sonraí teagmhála a gcomhchathaoirligh ainmnithe féin. Measfar go mbeidh an t-údarú ag
 comhchathaoirleach ionadaíocht a dhéanamh thar ceann an Aontais nó na Ríochta Aontaithe faoi
 seach, go dtí an dáta a mbeidh fógra tugtha don Pháirtí eile maidir le comhchathaoirleach nua.
 2. Is de chomhthoil a ghlacfar cinntí na gcomhchathaoirleach dá bhforáiltear sna Rialacha Nós
 Imeachta seo.
 3. Féadfar ainmní a chur in ionad comhchathaoirligh le haghaidh cruinniú ar leith. Tabharfaidh
 an comhchathaoirleach, nó a ainmní, fógra maidir leis an ainmniú sin don chomhchathaoirleach eile
 agus do Rúnaíocht na Comhairle Comhpháirtíochta a luaithe is féidir. Tuigfear le haon tagairt sna
 Rialacha Nós Imeachta seo do na comhchathaoirligh go n‐áirítear inti ainmní.
 Riail 2
 An Rúnaíocht
 Oifigeach ón Aontas agus oifigeach ó Rialtas na Ríochta Aontaithe a bheidh i Rúnaíocht na Comhairle
 Comhpháirtíochta (“an Rúnaíocht”). Feidhmeoidh an Rúnaíocht na cúraimí arna dtabhairt di leis na
 Rialacha Nós Imeachta seo.
 Tabharfaidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe fógra dá chéile faoi ainm, faoi phost agus faoi
 shonraí teagmhála an oifigigh atá ina chomhalta de Rúnaíocht na Comhairle Comhpháirtíochta thar
 ceann an Aontais agus na Ríochta Aontaithe faoi seach. Measfar go leanfaidh an t-oifigeach sin de
 bheith ag gníomhú mar chomhalta den Rúnaíocht thar ceann an Aontais nó na Ríochta Aontaithe go
 dtí an dáta a mbeidh fógra tugtha ag an Aontas nó ag an Ríocht Aontaithe maidir le chomhalta nua.
 Riail 3
 Cruinnithe
 1. Reáchtálfaidh an Rúnaíocht gach cruinniú den Comhairle Comhpháirtíochta ar dháta agus in
 am a chinnfidh na comhchathaoirligh. I gcás ina mbeidh iarraidh ar chruinniú tarchurtha ag an
 Aontas nó ag an Ríocht Aontaithe tríd an Rúnaíocht, déanfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta
 iarracht teacht le chéile laistigh de 30 lá tar éis na hiarrata sin, nó níos luaithe i gcásanna dá
 bhforáiltear sa Chomhaontú seo.
 2. Reáchtálfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta a cruinnithe ar bhonn idirmhalartach sa
 Bhruiséil agus i Londain, mura gcinnfidh na comhchathaoirligh a mhalairt.
 454
 ---pagebreak--- 3. De mhaolú ar mhír 2, féadfaidh na comhchathaoirligh a chomhaontú go reáchtálfar cruinniú
 de chuid na Comhairle Comhpháirtíochta trí fhíschomhdháil nó trí theileachomhdháil.
 Riail 4
 Rannpháirtíocht i gcruinnithe
 1. Tréimhse ama réasúnta roimh gach cruinniú, cuirfidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe,
 tríd an Rúnaíocht, comhdhéanamh beartaithe a dtoscaireachtaí féin in iúl dá chéile agus sonróidh
 siad ainm agus feidhm gach comhalta den toscaireacht.
 2. I gcás inarb iomchuí, féadfaidh na comhchathaoirligh, de chomhthoil, cuireadh a tabhairt do
 shaineolaithe (i.e. saineolaithe nach oifigigh rialtais iad) freastal ar chruinnithe den Chomhairle
 Comhpháirtíochta chun faisnéis a sholáthar maidir le hábhair shonracha agus chun bheith i láthair
 nuair a phléifear na hábhair shonracha sin amháin.
 Riail 5
 Doiciméid
 Déanfaidh an Rúnaíocht doiciméid i scríbhinn ar a mbeidh pléití na Comhairle Comhpháirtíochta
 bunaithe a uimhriú agus a scaipeadh ar an Aontas agus ar an Ríocht Aontaithe.
 Riail 6
 Comhfhreagras
 1. Seolfaidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe a gcomhfhreagras arna dhíriú chuig an
 gComhairle Comhpháirtíochta tríd an Rúnaíocht. Féadfar an comhfhreagras sin a sheoladh in aon
 fhoirm chumarsáide a dhéantar i scríbhinn, ríomhphost san áireamh.
 2. Áiritheoidh an Rúnaíocht go ndéanfar comhfhreagras arna dhíriú chuig an gComhairle
 Comhpháirtíochta a thabhairt do na comhchathaoirligh agus go ndéanfar é a scaipeadh, i gcás inarb
 iomchuí, i gcomhréir le Riail 5.
 3. Déanfar gach comhfhreagras ó na comhchathaoirligh nó a bheidh dírithe chucu a chur ar
 aghaidh chuig an Rúnaíocht agus déanfar é a scaipeadh, i gcás inarb iomchuí, i gcomhréir le Riail 5.
 Riail 7
 An clár oibre do na cruinnithe
 1. Dréachtóidh an Rúnaíocht dréachtchlár oibre sealadach le haghaidh gach cruinnithe.
 Déanfar é a tharchur, i dteannta na ndoiciméad ábhartha, chuig na comhchathaoirligh tráth nach
 déanaí ná 10 lá roimh dháta an chruinnithe.
 2. Áireofar ítimí a d’iarr an tAontas nó ann Ríocht Aontaithe ar an gclár oibre sealadach.
 Déanfar aon iarraidh den sórt sin, i dteannta na ndoiciméad ábhartha, a chur chuig an Rúnaíocht
 tráth nach déanaí ná 15 lá roimh thús an chruinnithe.
 455
 ---pagebreak--- 3. Cinnfidh na comhchathaoirligh, tráth nach déanaí ná 5 lá roimh dháta an chruinnithe, an clár
 oibre sealadach le haghaidh cruinnithe.
 4. Glacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta an clár oibre ag tús gach cruinnithe. Arna
 iarraidh sin don Aontas nó don Ríocht Aontaithe, is de chomhthoil go bhféadfar ítim seachas na cinn
 atá ar an gclár oibre sealadach a chur leis an gclár oibre.
 5. Féadfaidh na comhchathaoirligh, de chomhthoil, na tréimhsí ama a shonraítear i míreanna 1
 go 3 a laghdú nó a mhéadú chun na riachtanais a bhaineann le cás ar leith a chur san áireamh.
 Riail 8
 Miontuairiscí
 1. Maidir leis an oifigeach atá ag gníomhú mar chomhalta den Rúnaíocht thar ceann an Pháirtí
 atá ina óstach ar an gcruinniú, dréachtóidh sé dréacht-mhiontuairiscí ar gach cruinniú laistigh de 15
 lá ó dheireadh an chruinnithe, mura gcinnfidh na comhchathaoirligh a mhalairt. Seolfar na dréacht-
 mhiontuairiscí chuig an gcomhalta den Rúnaíocht ón bPáirtí eile ar mhaithe le barúlacha a fháil.
 Féadfaidh Rúnaíocht an Pháirtí sin barúlacha a chur isteach laistigh de 7 lá ón dáta a bhfaighfear na
 dréachtmhiontuairiscí.
 2. Déanfar achoimre sna miontuairiscí, go hiondúil, ar gach ítim atá ar an gclár oibre, agus
 sonrófar an méid seo a leanas iontu, i gcás inarb infheidhme:
 (a) na doiciméid arna gcur faoi bhráid na Comhairle Comhpháirtíochta;
 (b) aon ráiteas ar iarr duine de na comhchathaoirligh é a chur leis na miontuairiscí;
 (c) na cinntí a rinneadh, na moltaí a rinneadh, na ráitis a comhaontaíodh agus na conclúidí a glacadh
 i leith ítimí sonracha.
 3. Áireofar sna miontuairiscí, mar iarscríbhinn, liosta na rannpháirtithe ina leagfar amach,
 maidir le gach ceann de na toscaireachtaí, ainmneacha agus feidhmeanna na ndaoine uile a
 d’fhreastail ar an gcruinniú.
 4. Déanfaidh an Rúnaíocht na dréacht-mhiontuairiscí a choigeartú ar bhonn na mbarúlacha a
 fuarthas agus déanfaidh na comhchathaoirligh na dréacht-mhiontuairiscí, arna n-athbhreithniú, a
 fhormheas laistigh de 28 lá ó dháta an chruinnithe, nó faoi aon dáta arna shocrú ag na
 comhchathaoirligh. A luaithe a fhormheasfar iad, le síniú comhaltaí na Rúnaíochta déanfar dhá
 leagan de na miontuairiscí a fhíordheimhniú. Gheobhaidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe araon
 ceann amháin de na leaganacha barántúla sin. Féadfaidh na comhchathaoirligh a chomhaontú go
 gcomhlíonann síniú agus malartú cóipeanna leictreonacha an ceanglas sin.
 Riail 9
 Cinntí agus Moltaí
 1. Sa tréimhse idir cruinnithe, féadfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta cinntí nó moltaí a
 ghlacadh trí nós imeachta i scríbhinn. Déanfaidh comhchathaoirleach téacs dréachtchinnidh nó
 dréachtmholta a thíolacadh i scríbhinn don chomhchathaoirleach eile i dteanga oibre na Comhairle
 Comhpháirtíochta. Beidh mí amháin, nó tréimhse níos faide a shonróidh an Páirtí atá á chur chun
 cinn, ag an bPáirtí eile lena chur in iúl go n-aontaíonn sé leis an dréachtchinneadh nó an
 456
 ---pagebreak--- dréachtmholadh. Mura gcuirfidh an Páirtí eile in iúl go n-aontaíonn sé leis, pléifear an cinneadh nó
 an moladh atáthar a chur chun cinn agus féadfar é a ghlacadh ag an gcéad chruinniú eile den
 Chomhairle Comhpháirtíochta. Measfar na dréachtchinntí nó dréachtmholtaí a bheith glactha a
 luaithe a chuirfidh an Páirtí eile in iúl go n-aontaíonn sé leo agus déanfar an méid sin a thaifeadadh
 sna miontuairiscí ag an gcéad chruinniú eile den Chomhairle Comhpháirtíochta de Riail 8.
 2. I gcás ina nglacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta cinntí nó moltaí, cuirfear an focal
 “Cinneadh” nó an focal “Moladh”, faoi seach, i dteideal na ngníomhartha sin. Taifeadfaidh an
 Rúnaíocht aon chinneadh nó aon mholadh faoi shraithuimhir agus le tagairt don dáta a glacadh é.
 3. Sonrófar i gcinntí arna nglacadh ag an gComhairle Comhpháirtíochta an dáta a thiocfaidh
 siad i bhfeidhm.
 4. Maidir le cinntí agus moltaí a ghlacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta, leagfar síos iad i
 ndúblach sna teangacha barántúla agus síneoidh na comhchathaoirligh iad agus déanfaidh an
 Rúnaíocht iad a sheoladh chuig an Aontas agus chuig an Ríocht Aontaithe díreach i ndiaidh a sínithe.
 Féadfaidh na comhchathaoirligh a chomhaontú go gcomhlíonann síniú agus malartú cóipeanna
 leictreonacha an ceanglas maidir le síniú.
 Riail 10
 Trédhearcacht
 1. Féadfaidh na comhchathaoirligh a chomhaontú go dtiocfaidh an Chomhairle
 Comhpháirtíochta le chéile go poiblí.
 2. Féadfaidh gach Páirtí cinneadh a dhéanamh maidir le foilsiú chinntí agus mholtaí na
 Comhairle Comhpháirtíochta ina iris oifigiúil faoi seach nó ar líne.
 3. I gcás ina ndéanfaidh an tAontas nó an Ríocht Aontaithe faisnéis a chur faoi bhráid na
 Comhairle Comhpháirtíochta, ar faisnéis rúnda nó cosanta í ar nochtadh faoi dhlíthe agus rialacháin
 an Aontais nó na Ríocht Aontaithe, is mar fhaisnéis rúnda a chaithfidh an páirtí eile leis an bhfaisnéis
 sin.
 4. Cuirfear cláir oibre shealadacha na gcruinnithe ar fáil go poiblí roimh gach cruinniú de chuid
 na Comhairle Comhpháirtíochta. Cuirfear miontuairiscí na gcruinnithe ar fáil go poiblí tar éis a
 bhformheasta i gcomhréir le Riail 8.
 5. Déanfar na doiciméid dá dtagraítear i míreanna 2 go 4 a fhoilsiú i gcomhréir leis na rialacha
 cosanta sonraí is infheidhme an dá Pháirtí.
 Riail 11
 Teangacha
 1. Is iad teangacha oifigiúla an Aontais agus na Ríochta Aontaithe teangacha oifigiúla na
 Comhairle Comhpháirtíochta.
 2. Is é an Béarla an teanga oibre a bheidh ag an gComhairle Comhpháirtíochta. Mura gcinnfidh
 na comhchathaoirligh a mhalairt, bunóidh an Chomhairle Comhpháirtíochta a phléití ar dhoiciméid
 arna n‐ullmhú i mBéarla.
 457
 ---pagebreak--- 3. Glacfaidh an Chomhairle Comhpháirtíochta cinntí a bhaineann leis an gComhaontú a leasú
 nó a léirmhíniú i dteangacha théacsanna barántúla an Chomhaontaithe. Glacfar gach cinneadh eile
 ón gComhairle Comhpháirtíochta, lena n-áirítear na cinn trína leasaítear na rialacha nós imeachta
 reatha, sa teanga oibre dá dtagraítear i mír 2.
 Riail 12
 Speansas
 1. Íocfaidh an tAontas agus an Ríocht Aontaithe faoi seach as aon chaiteachas a thabhóidh siad
 de dhroim rannpháirtíocht i gcruinnithe an na Comhairle Comhpháirtíochta.
 2. Is é an Páirtí a mbeidh an cruinniú á óstáil aige a íocfaidh as caiteachas a bhaineann le
 heagrú cruinnithe agus atáirgeadh doiciméad.
 3. Is é an Páirtí a iarrann ateangaireacht go teanga oibre na Comhairle Comhpháirtíochta agus
 uaithi le linn cruinnithe a íocfaidh as costas na hateangaireachta sin.
 3. Beidh gach Páirtí freagrach as cinntí agus doiciméid eile a aistriú go dtí a theanga oifigiúil féin
 nó a theangacha oifigiúla féin, má cheanglaítear amhlaidh de bhun an Riail 11, agus íocfaidh sé as
 caiteachas a bhaineann leis an aistriúchán sin.
 Riail 13
 Coistí
 1. Gan dochar do mhír 2 den Riail seo, beidh feidhm ag Rialacha 1 go 12 mutatis mutandis i
 leith na gcoistí.
 2. Cuirfidh na Coistí an Chomhairle Comhpháirtíochta ar an eolas faoi sceidil agus cláir a
 gcruinnithe luath go leor roimh na cruinnithe sin, agus cuirfidh siad tuairisc faoi bhráid na Comhairle
 Comhpháirtíochta ar thorthaí agus ar chonclúidí gach ceann de na cruinnithe sin.
 458
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-1: RÉAMHFHORÁLACHA MAIDIR LE RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA
 Nóta 1
 Prionsabail Ghinearálta
 1. Leagtar amach san Iarscríbhinn seo na rialacha ginearálta maidir leis na ceanglais is
 infheidhme in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha] dá bhforáiltear i bpointe
 (c) d’Airteagal ORIG 3(1) [Ceanglais ghinearálta] den Chomhaontú seo.
 2. Chun críocha na hIarscríbhinne seo agus Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha], is iad na ceanglais le haghaidh táirge a bheith de thionscnamh i gcomhréir le
 pointe (c) d'Airteagal ORIG.3(1) [Ceanglais Ghinearálta] den Chomhaontú seo, athrú ar aicmiú taraifí,
 próiseas táirgthe, luach nó meáchan uasta ábhar neamhthionscnaimh, nó aon cheanglas eile a
 shonraítear san Iarscríbhinn seo agus in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha].
 3. Ciallaíonn tagairt do mheáchan i riail tionscnaimh táirgeshonracha an glanmheáchan, arb é
 meáchan ábhair nó táirge é, gan meáchan aon phacáistithe a áireamh.
 4. Tá an Iarscríbhinn seo agus Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha]
 bunaithe ar an gCóras Comhchuibhithe, arna leasú an 1 Eanáir 2017.
 Nóta 2
 Struchtúr Liosta na Rialacha Tionscnaimh Táirgeshonracha
 1. Léitear nótaí ar ranna nó ar chaibidlí, i gcás inarb infheidhme, i gcomhar le rialacha
 tionscnaimh táirgeshonracha don roinn, caibidil, ceannteideal nó fo-cheannteideal ábhartha.
 2. Beidh feidhm ag gach riail tionscnaimh táirgeshonracha a leagtar amach i gColún 2
 d’Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha] maidir leis an táirge comhfhreagrach a
 léirítear i gColún 1 d'Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha].
 3. Má tá táirge faoi réir rialacha tionscnaimh táirgeshonracha malartacha, beidh an táirge de
 thionscnamh Páirtí má shásaíonn sé ceann de na roghanna malartacha.
 4. Má tá táirge faoi réir riail tionscnaimh táirgeshonracha lena n-áirítear ceanglais iolracha,
 beidh an táirge de thionscnamh Páirtí ach amháin má shásaíonn sé na ceanglais go léir.
 5. Chun críocha na hIarscríbhinne seo agus Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha], beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn 'roinn' cuid den Chóras Comhchuibhithe;
 (b) ciallaíonn 'Caibidil' na chéad dhá dhigit den uimhir aicmiúcháin taraife faoin gCóras
 Comhchuibhithe;
 (c) ciallaíonn “ceannteideal” na chéad cheithre dhigit den uimhir aicmiúcháin taraife faoin gCóras
 Comhchuibhithe;
 459
 ---pagebreak--- (d) ciallaíonn “ceannteideal” na chéad cheithre dhigit den uimhir aicmiúcháin taraife faoin gCóras
 Comhchuibhithe;
 2. Chun críocha na rialacha tionscnaimh atá sonrach ó thaobh an táirge de, beidh feidhm ag na
 giorrúcháin seo a leanas:
 Ciallaíonn ‘CC’ táirgeadh ó aon ábhar neamhthionscnaimh de chuid aon Chaibidle, cé is moite den
 Chaibidil faoina bhfuil an táirge; ciallaíonn sin nach mór aon ábhar neamhthionscnaimh a mbaintear
 úsáid as i dtáirgeadh an táirge a aicmiú faoi Chaibidil (leibhéal 2-dhigit an Chórais Chomhchuibhithe)
 nach í an Chaibidil í a bhfuil an táirge fúithi (i.e. athrú Caibidle);
 Ciallaíonn ‘CTH’ táirgeadh ó aon ábhar neamhthionscnaimh de chuid aon cheannteidil, cé is moite
 den cheannteideal faoina bhfuil an táirge; ciallaíonn sin nach mór aon ábhar neamhthionscnaimh a
 mbaintear úsáid as i dtáirgeadh an táirge a aicmiú faoi cheannteideal (leibhéal 4-dhigit an Chórais
 Chomhchuibhithe) nach é an ceannteideal é a bhfuil an táirge faoi (i.e. athrú ceannteidil);
 Ciallaíonn ‘CTSH’ táirgeadh ó aon ábhar neamhthionscnaimh de chuid aon fho-cheannteidil, cé is
 moite den fho-cheannteideal faoina bhfuil an táirge; ciallaíonn sin nach mór aon ábhar
 neamhthionscnaimh a mbaintear úsáid as i dtáirgeadh an táirge a aicmiú faoi fho-cheannteideal
 (leibhéal 6-dhigit an Chórais Chomhchuibhithe) nach é an fo-cheannteideal é a bhfuil an táirge faoi
 (i.e. athrú fo-cheannteidil).
 Nóta 3
 Cur i bhfeidhm na Rialacha Tionscnaimh Táirgeshonracha
 1. Beidh feidhm ag Airteagal ORIG.3(2) [Ceanglais Ghinearálta] den Chomhaontú seo maidir le
 táirgí a bhfuil stádas tionscnaimh faighte acu a mbaintear úsáid astu i dtáirgeadh táirgí eile is cuma
 ar baineadh an stádas sin amach laistigh den mhonarcha chéanna i bPáirtí ina mbaintear úsáid as na
 táirgí sin nó nár baineadh amach é.
 2. Mura n-áirítear i riail tionscnaimh táirgeshonrach ábhair neamhthionscnaimh áirithe nó má
 fhoráiltear leis nach sáróidh luach nó meáchan ábhair neamhthionscnaimh shonraithe tairseach
 shonrach, ní bheidh feidhm ag na coinníollacha sin maidir le hábhair neamhthionscnaimh a aicmítear
 in aon áit eile sa Chóras Comhchuibhithe.
 3. Sampla 1: nuair a éilítear leis an riail maidir le hollscartairí (HS fo-cheannteideal
 8429.11): "CTH seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 84.31 [páirteanna nach
 bhfuil oiriúnach ach d'innealra faoi cheannteidil 84.25 go 84.30]”, níl úsáid a bhaint as ábhar
 neamhthionscnaimh a aicmítear in áit eile seachas 84.29 agus 84.31- amhail scriúnna (HS
 ceannteideal 73.18), sreanga inslithe agus seoltóirí leictreacha (HS ceannteideal
 85.44) agus leictreonaic éagsúil (HS Caibidil 85) - – teoranta.
 Sampla 2: Nuair atá an riail maidir le ceannteideal 35.05 (eisliní agus stáirsí modhnaithe eile; gliúnna
 atá bunaithe ar stáirsí etc) 'CTH seachas ó cheannteideal neamhthionscnaimh 11.08' ansin níl úsáid a
 bhaint as ábhair neamhthionscnaimh atá aicmithe in áit eile seachas 11.08 (stáirsí, ionúilin), amhail
 ábhair faoi Chaibidil 10 (arbhair), teoranta.
 4. Má fhoráiltear i riail tionscnaimh táirgeshonracha go dtáirgfear táirge ó ábhar ar leith, ní
 chuirfidh sé sin cosc ar úsáid a bhaint as ábhair eile nach bhfuil in ann an riail sin a shásamh de bharr
 a gcineáil gné dhílis.
 460
 ---pagebreak--- Nóta 4
 Uasluach ábhar neamhthionscnaimh a ríomh
 Chun críocha na Rialacha Nós Imeachta seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn ‘luach custaim’ an luach arna chinneadh i gcomhréir leis an gComhaontú maidir le
 hAirteagal VII GATT 1994;
 (b) Ciallaíonn "praghas díreach ón monarcha":
 (i) praghas an táirge a íoctar nó is iníoctha leis an táirgeoir ar ina ghnóthas a dhéantar an
 táirgeadh deireanach, ar choinníoll go bhfuil luach na n-ábhar uile ar baineadh úsáid
 astu agus na costais eile go léir a tabhaíodh i dtáirgeadh an táirge, lúide aon chánacha
 inmheánacha a aisíoctar, nó is féidir a aisíoc, nuair a dhéantar an táirge sin a fuarthas
 a onnmhairiú;
 (ii) mura bhfuil aon phraghas íoctha nó iníoctha nó mura léiríonn an praghas iarbhír a
 íocadh na costais go léir a bhaineann le táirgeadh an táirge a thabhaítear iarbhír i
 dtáirgeadh an táirge, luach na n-ábhar go léir ar baineadh úsáid astu agus na costais
 eile go léir arna dtabhú i dtáirgeadh an táirge sa Pháirtí onnmhairiúcháin:
 (A) lena n-áirítear costais díola, ginearálta agus riaracháin, chomh maith le
 brabús, ar féidir iad a leithdháileadh go réasúnach ar an táirge;
 (B) nach n-áirítear costas lasta, árachais, costais eile go léir a thabhaítear le linn
 an táirge a iompar ná aon chánacha inmheánacha de chuid an Pháirtí
 onnmhairiúcháin a aisíoctar, nó is féidir a aisíoc, nuair a onnmhairítear an
 táirge a fhaightear.
 (iii) Chun críocha phointe (i), i gcás ina bhfuil an táirgeadh deireanach curtha amach ar
 conradh do tháirgeoir, tagraíonn an téarma 'táirgeoir' i bpointe (i) don duine a
 d'fhostaigh an fochonraitheoir.
 (c) Ciallaíonn "MaxNOM" luach uasta na n-ábhar neamhthionscnaimh arna sloinneadh mar
 chéatadán agus déanfar é a ríomh de réir na foirmle seo a leanas:
 VNM
 MaxNOM (%) = × 100
 Praghas díreach ón
 monarcha
 (d) Ciallaíonn ‘VNM’ luach na n-ábhar neamhthionscnaimh a mbaintear úsáid astu i dtáirgeadh an
 táirge arb é a luach custaim é tráth an allmhairithe lena n-áirítear lasta, árachas más iomchuí,
 pacáistiú agus gach costas eile a thabhaítear le linn na hábhair a iompar go dtí an calafort
 allmhairithe sa Pháirtí ina bhfuil táirgeoir an táirge suite; I gcás nach eol luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh agus nach féidir é a fhionnadh, úsáidfear céad phraghas infhionnta na n-
 ábhar neamhthionscnaimh san Aontas nó sa Ríocht Aontaithe; Féadfar luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh a mbaintear úsáid astu i dtáirgeadh an táirge a ríomh ar bhonn na foirmle
 461
 ---pagebreak--- ualaithe meánluacha nó modh luachála fardail eile faoi phrionsabail chuntasaíochta a nglactar
 go ginearálta leo sa Pháirtí.
 Nóta 5
 Sainmhínithe ar phróisis dá dtagraítear i Roinn V go Roinn VII d’Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha
 tionscnaimh táirgeshonracha]
 Chun críocha na Rialacha Nós Imeachta seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) Ciallaíonn 'bithphróiseas':
 (i) saothrú bitheolaíoch nó biththeicneolaíoch (lena n-áirítear saothrán ceall), hibridiú nó
 modhnú géiniteach ar mhicrea-orgánaigh (baictéir, víris (lena n-áirítear faghaigh) etc.)
 nó cealla daonna, ainmhithe nó plandaí;
 (ii) struchtúir cheallach (amhail géinte leithliseacha, géineghlise agus plasmóidí) a
 tháirgeadh, a leithlisiú nó a íonú, nó coipeadh;
 (b) ciallaíonn 'athrú ar mhéid na gcáithníní' modhnú ar mhéid cáithníní táirge d'aon ghnó agus é
 rialaithe, seachas trí bhrúscadh nó trí bhrú amháin, as a n-eascraíonn táirge ar a bhfuil méid na
 gcáithníní sainithe, dáileadh méide cáithníní sainithe nó achar dromchla sainithe, atá ábhartha
 maidir le críocha an táirge a thiocfaidh as agus ag a bhfuil saintréithe fisiceacha nó
 ceimiceacha nach ionann iad agus na hábhair ionchuir;
 (c) ciallaíonn 'imoibriú ceimiceach' próiseas (lena n-áirítear próiseáil bhithcheimiceach) as a
 dtagann móilín ag a bhfuil struchtúr nua de thoradh naisc ionmhóilíneacha a bhriseadh agus
 naisc nua ionmhóilíneacha a fhoirmiú, nó leagan amach spásúil na n-adamh i móilín a athrú,
 leis an méid seo a leanas mar eisceacht, nach meastar a bheith ina n-imoibrithe ceimiceacha
 chun críche an tsainmhínithe seo:
 (i) tuaslagadh in uisce nó i dtuaslagóirí eile;
 (ii) tuaslagóirí a dhíothú, lena n-áirítear uisce tuaslagach;
 (iii) uisce criostalúcháin a chur leis nó a dhíothú.
 (d) ciallaíonn 'driogadh':
 (i) driogadh atmaisféarach: driogadh atmaisféarach: próiseas deighilte ina ndéantar olaí
 peitriliam a thiontú, i dtúr driogtha, ina gcodáin de réir fiuchphointe agus ina
 gcomhdhlúthaítear an gal ansin ina chodáin leachtaithe éagsúla; ar an táirgí a fhéadfar
 a áireamh mar tháirgí a tháirgtear ó dhriogadh peitriliam, tá gás peitriliam leachtaithe,
 nafta, gásailín, ceirisín, díosal nó ola téite, olaí gáis éadroma agus ola bealaithe; agus
 (ii) driogadh folúis: driogadh ag brú faoi bhun an atmaisféir ach gan a bheith chomh híseal
 sin go n-aicmeofaí é mar dhriogadh móilíneach; baintear úsáid as driogadh folúis chun
 ábhair le fiuchphointe ard agus ábhar teas-íogair a dhriogadh amhail driogáití troma in
 olaí peitriliam chun folús-olaí gáis agus athsiduam éadrom go trom a tháirgeadh
 (e) ciallaíonn 'scaradh isiméirí' isiméirí a leithlisiú nó a scaradh ó mheascán isiméirí;
 462
 ---pagebreak--- (f) ciallaíonn 'meascadh agus cumasc' meascadh nó cumasc (lena n-áirítear scaipeadh) ábhar
 d'aon ghnó agus go comhréireach, seachas caolaitheoirí a chur leis, chun a bheith i gcomhréir
 le sonraíochtaí réamhchinntithe amháin as a dtagann táirgeadh táirge a bhfuil tréithe
 fisiceacha nó ceimiceacha aige atá ábhartha maidir le críocha nó úsáidí an táirge agus nach
 ionann iad agus na hábhair ionchuir;
 (g) ciallaíonn ' táirgeadh ábhar caighdeánach' (lena n-áirítear tuaslagáin chaighdeánacha)
 táirgeadh ullmhóide atá oiriúnach d'úsáidí anailíseacha, calabrúcháin nó tagartha a bhfuil
 leibhéil bheachta íonachta nó cionmhaireachtaí aici arna ndeimhniú ag an táirgeoir;
 (h) ciallaíonn ‘íonú’ próiseas arb é is toradh air deireadh a chur le 80 % ar a laghad d'ábhar na n-
 eisíontas atá ann cheana nó deireadh a chur le heisíontais a bhfuil sé mar thoradh air é
 oiriúnach a bheith oiriúnach do cheann amháin nó níos mó de na feidhmeanna seo a leanas:
 (i) substaintí de ghrád cógaisíochta, leighis, cosmaide, tréidliachta nó bia;
 (ii) táirgí ceimiceacha agus imoibrithe le haghaidh úsáidí anailíseacha, diagnóiseacha nó
 saotharlainne;
 (iii) eilimintí agus comhpháirteanna lena n-úsáid sa mhicrileictreonaic;
 (iv) úsáidí optúla speisialaithe;
 (v) úsáid bhith-theicniúil, mar shampla, i saothrú ceall, sa teicneolaíocht ghéiniteach, nó
 mar chatalaíoch;
 (vi) iompróirí a mbaintear úsáid astu i bpróiseas scartha;
 (vii) úsáidí de ghrád núicléach.
 Nóta 6
 Sainmhínithe ar théarmaí a úsáidtear i Roinn XI d’Iarscríbhinn ORIG-
 2 [Rialacha tionscnaimh a bhaineann go sonrach le táirgí]
 Chun críocha na Rialacha Nós Imeachta seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:
 (a) ciallaíonn 'snáithíní stáplacha de dhéantús an duine' barrach filiméadach sintéiseach nó
 saorga, snáithíní stáplacha nó dramhaíl, faoi cheannteidil 55.01 go 55.07;
 (b) ciallaíonn 'snáithíní nádúrtha' snáithíní seachas snáithíní sintéiseacha nó saorga, a bhfuil a n-
 úsáid teoranta do na céimeanna sula ndéantar an sníomh, lena n-áirítear dramhaíl, agus, mura
 sonraítear a mhalairt, áirítear leis snáithíní cardáilte, cíortha nó próiseáilte ar shlí eile, ach
 nach bhfuil sníofa; áirítear le 'snáithíní nádúrtha' rón faoi cheannteideal 05.11, síoda faoi
 cheannteidil 50.02 agus 50.03, snáithíní olla agus fionnadh ainmhíoch mín nó garbh faoi
 cheannteidil 51.01 go 51.05, snáithíní cadáis faoi cheannteidil 52.01 go 52.03, agus snáithíní
 plandúla eile faoi cheannteidil 53.01 go 53.05;
 (c) ciallaíonn 'clódóireacht' teicníc lena ndéantar feidhm a mheastar go hoibiachtúil amhail dath,
 dearadh, feidhmíocht theicniúil, a thabhairt do shubstráit teicstíle ar dhóigh bhuan, ag úsáid
 teicnící scagphriontála, rollóra, digiteacha nó aistrithe;
 463
 ---pagebreak--- (d) ciallaíonn 'clódóireacht (mar oibríocht neamhspleách)' teicníc lena ndéantar feidhm a
 mheastar go hoibiachtúil amhail dath, dearadh, feidhmíocht theicniúil, a thabhairt do
 shubstráit teicstíle ar dhóigh bhuan, ag úsáid teicnící scagphriontála, rollóra, digiteacha nó
 aistrithe in éineacht le dhá oibríocht ullmhúcháin nó bhailchríche ar a laghad (amhail sciúradh,
 tuaradh, meirsiriú, socrú teasa, ardú, cleandráil, próiseáil friotaíochta craptha, bailchríochnú
 buan, coirteadh tirim, tuile, deisiú agus díshnaidhmiú, bearradh, barrloscadh, próiseas
 aerthriomaitheora, próiseas díshnámhaithe, muilleoireacht, gaile agus friotaíochta craptha,
 agus coirteadh), ar choinníoll nach mó luach na n-ábhar neamhthionscnaimh uile, agus a
 mbaintear úsáid astu lena linn, ná 50 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 Nóta 7
 Lamháltais is infheidhme maidir le táirgí a bhfuil dhá ábhar teicstíle
 bhunúsacha nó níos mó iontu
 1. Chun críocha an Nóta seo, is iad seo a leanas ábhair teicstíle bhunúsacha:
 (a) síoda;
 (b) olann;
 (c) fionnadh ainmhíoch garbh;
 (d) fionnadh ainmhíoch mín;
 (e) rón;
 (f) cadás;
 (g) ábhair déanta páipéir agus páipéar;
 (h) líon;
 (i) fíorchnáib;
 (j) siúit agus snáithíní eile cáiteoige teicstíle;
 (k) siseal agus snáithíní teicstíle eile den ghéineas Agave;
 (l) cnó cócó, abacá, ráimí agus snáithíní teicstíle plandúla eile;
 (m) filiméid shintéiseacha de dhéantús an duine;
 (n) filiméid shaorga de dhéantús an duine;
 (o) filiméid seolta srutha; uth
 (p) snáithíní stáplacha sintéiseacha polapróipiléine de dhéantús an duine;
 (q) snáithíní stáplacha sintéiseacha poileistir de dhéantús an duine;
 (r) snáithíní stáplacha sintéiseacha polaimíde de dhéantús an duine;
 464
 ---pagebreak--- (s) snáithíní stáplacha sintéiseacha polaicrilinítríle de dhéantús an duine;
 (t) snáithíní stáplacha sintéiseacha poilimíde de dhéantús an duine;
 (u) snáithíní stáplacha sintéiseacha polaiteitreafluaireitiléine de dhéantús an duine;
 (v) snáithíní stáplacha sintéiseacha suilfíde polaifeiniléine de dhéantús an duine;
 (w) snáithíní stáplacha sintéiseacha polaiviniolclóiríde de dhéantús an duine;
 (x) snáithíní stáplacha sintéiseacha eile de dhéantús an duine;
 (y) snáithíní stáplacha saorga vioscóis de dhéantús an duine;
 (z) snáithíní stáplacha saorga eile de dhéantús an duine;
 (aa) snáth atá déanta as polúireatán atá deighilte le deighleoga solúbtha poiléitir, bídís galúnaithe
 nó ná bíodh;
 (bb) snáth atá déanta as polúireatán atá deighilte le deighleoga solúbtha poileistir, bídís galúnaithe
 nó ná bídís,
 (cc) táirgí faoi cheannteideal 56.05 (snáth miotalaithe) ina n-ionchorpraítear stiall ina bhfuil lár de
 scragall alúmanaim nó lár de scannán plaisteach gan beann ar é a bheith brataithe le púdar
 alúmanaim nó gan a bheith brataithe, gan é níos mó ná 5 mm ar leithead, atá cisealaithe trí
 bhíthin greamacháin thrédhearcaigh nó daite idir dhá shraith de scannán plaisteach;
 (dd) táirgí eile faoi cheannteideal 56.05;
 (ee) snáithíní gloine;
 (ff) snáithíní miotail.
 2. I gcás ina ndéantar tagairt don Nóta seo in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha], ní bheidh feidhm, mar lamháltas, ag na ceanglais a leagtar amach i gColún 2 maidir
 le hábhair theicstíle bhunúsacha neamhthionscnaimh a mbaintear úsáid astu i dtáirgeadh táirge, ar
 choinníoll:
 (a) go bhfuil dhá ábhar teicstíle bhunúsacha nó níos mó sa táirge; agus
 (b) nach mó meáchan na n-ábhar teicstíle bunúsach neamhthionscnaimh, i dteannta a chéile, ná
 10 % de mheáchan iomlán na n-ábhar teicstíle bunúsach go léir a úsáideadh.
 Mar shampla: Le haghaidh fabraic olla atá faoi cheannteideal 51.12 ina bhfuil snáth olla atá
 faoi cheannteideal 51.07, snáth sintéiseach as snáithíní stáplacha atá faoi
 cheannteideal 55.09 agus ábhair seachas ábhair bhunúsacha teicstíle, snáth olla
 neamhthionscnaimh nach gcomhlíonann an ceanglas a leagtar amach in Iarscríbhinn
 ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha], nó snáth sintéiseach
 neamhthionscnaimh nach gcomhlíonann an ceanglas a leagtar amach in Iarscríbhinn
 ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha], nó teaglaim den dá rud, féadfar é a
 úsáid, ar choinníoll nach mó ná a meáchan iomlán ná 10 % de mheáchan na n-ábhar
 bunúsach teicstíle uile.
 465
 ---pagebreak--- 3. D'ainneoin Nóta 7.2 (b), is é 20 % an lamháltas uasta le haghaidh táirgí ina bhfuil ‘snáth atá
 déanta as polúireatán atá deighilte le deighleoga solúbtha poiléitir, bídís galúnaithe nó ná bídís'. Mar
 sin féin, ní bheidh céatadán na n-ábhar teicstíle bunúsach neamhthionscnaimh eile níos mó ná 10 %.
 4. D'ainneoin Nóta 7.2 (b), is é 30 % an lamháltas uasta le haghaidh táirgí ina bhfuil 'stiall ina
 bhfuil lár de scragall alúmanaim nó lár de scannán plaisteach gan beann ar é a bheith brataithe le
 púdar alúmanaim nó gan é a bheith brataithe, gan é níos mó ná 5 mm ar leithead, atá cisealaithe trí
 bhíthin greamacháin thrédhearcaigh nó daite idir dhá shraith de scannán plaisteach. Mar sin féin, ní
 bheidh céatadán na n-ábhar teicstíle bunúsach neamhthionscnaimh eile níos mó ná 10 %.
 Nóta 8
 Lamháltais eile is infheidhme maidir le táirgí teicstíle áirithe
 1. I gcás ina ndéantar tagairt don Nóta sin in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha], féadfar ábhair theicstíle neamhthionscnaimh (seachas líneálacha agus
 idirlíneálacha) nach gcomhlíonann na ceanglais a leagtar amach i gColún 2 le haghaidh táirge teicstíle
 déanta suas a úsáid, ar choinníoll go n-aicmítear iad faoi cheannteideal nach ceannteideal an táirge é
 agus nach mó a luach ná 8 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 2. Féadfar ábhair neamhthionscnaimh nach bhfuil aicmithe i gCaibidlí 50 go 63 a úsáid gan
 srian i dtáirgeadh táirgí teicstíle a aicmítear i gCaibidlí 50 go 63, bíodh teicstílí iontu nó ná bíodh.
 Mar shampla: Má fhoráiltear le ceanglas a leagtar amach in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha
 tionscnaimh táirgeshonracha] go n— úsáidfear snáth, le haghaidh ítime teicstíle
 áirithe (amhail bríste), ní chuireann sé sin cosc ar ítimí miotail neamhthionscnaimh (ar
 nós cnaipí) a úsáid toisc nach n-aicmítear ítimí miotail i gCaibidlí 50 go 63. Níl cosc, ar
 an gcúis chéanna, ar fháiscíní sleamhnáin a úsáid, cé go mbíonn teicstílí i bhfáiscíní
 sleamhnáin de ghnáth.
 3. I gcás ina leagtar amach in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha tionscnaimh táirgeshonracha]
 ceanglas ina bhfuil uasluach na n-ábhar neamhthionscnaimh, cuirfear luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh nach bhfuil aicmithe i gCaibidlí 50 go 63 san áireamh agus luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh á ríomh.
 Nóta 9
 Táirgeadh talmhaíochta
 Táirgí talmhaíochta atá aicmithe faoi Roinn II den Chóras Comhchuibhithe agus faoi cheannteideal
 24.01, táirgí a fhástar nó a bhuaintear i gcríoch Páirtí, is mar tháirgí de thionscnamh chríoch an
 Pháirtí sin a chaithfear leo, fiú má fhástar iad ó shíolta, bleibeanna, fréamhstoc, gearrthóga,
 cliatháin, beanguithe, péacáin, bachlóga nó codanna beo eile de phlandaí, a allmhairíodh ó thríú tír.
 466
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-2: RIALACHA TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA
 Colún 1 Colún 2
 Córas RIALACHA TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA
 Comhchuibhithe
 um Aicmiú (2017)
 lena n-áirítear
 tuairisc shonrach
 ROINN I AINMHITHE BEO; TÁIRGÍ Ó AINMHITHE
 Caibidil 1 Ainmhithe beo
 01.01-01.06 Tá na hainmhithe go léir atá faoi Chaibidil 1 faighte go hiomlán
 Caibidil 2 Feoil agus scairteach feola inite
 02.01-02.10 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidlí 2, 1 agus 2, agus a úsáidtear
 ann, faighte go hiomlán
 Caibidil 3 Éisc agus crústaigh, moilisc agus inveirteabraigh uisceacha eile
 03.01-03.08 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 3, agus a úsáidtear ann,
 faighte go hiomlán
 Caibidil 4 Toradh déiríochta; uibheacha éan; mil nádúrtha; táirgí inite de thionscnamh
 ainmhíoch, nach bhfuil sonraithe ná áirithe in áit eile; táirgí inite de
 thionscnamh ainmhíoch, nach bhfuil sonraithe ná áirithe in áit eile
 04.01-04.10 Táirgeadh:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán; agus
 - nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi
 cheannteidil 17.01 agus 17.02, ná 20 % de mheáchan an táirge.
 Caibidil 5 Táirgí inite de thionscnamh ainmhíoch, nach bhfuil sonraithe ná áirithe in áit
 eile;
 05.01-05.11 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 ROINN II TÁIRGÍ PLANDÚLA
 Caibidil 6 Crainn bheo agus plandaí eile; bleibeanna, fréamhacha agus a leithéidí;
 bláthanna gearrtha agus duilliúr ornáideach
 06.01-06.04 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 6, agus a úsáidtear ann,
 faighte go hiomlán
 467
 ---pagebreak--- Caibidil 7 Glasraí agus fréamhacha agus tiúbair áirithe atá inite
 07.01-07.14 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 7, agus a úsáidtear ann,
 faighte go hiomlán
 Caibidil 8 Torthaí agus cnónna inite; craiceann torthaí citris nó mealbhacán
 08.01-08.14 Táirgeadh ina bhfuil:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 8, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán; agus
 - nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi
 cheannteidil 17.01 agus 17.02, ná 20 % de mheáchan an táirge.
 Caibidil 9 Caife, tae, maité agus spíosraí
 09.01-09.10 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 Caibidil 10 Gránaigh
 10.01-10.08 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 10, agus a úsáidtear ann,
 faighte go hiomlán
 Caibidil 11 Táirgí an tionscail muilleoireachta; braich; stáirsí; ionúilin; glútan cruithneachta
 11.01-11.09 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidlí 8, 10 agus 11, faoi
 cheannteidil 07.01, 07.14, 23.02 agus 23.03, agus faoi fho-cheannteideal
 0710.10, agus a úsáidtear ann, faighte go hiomlán
 Caibidil 12 Síolta ola agus torthaí olúla; grán, síolta agus torthaí ilghnéitheacha; plandaí
 tionsclaíocha nó íocshláinte; cochán agus farae
 12.01-12.14 CTH
 Caibidil 13 Leaic; gumaí, roisíní agus súnna agus úisc glasraí eile
 13.01-13.02 Táirgeadh as ábhair neamhthionscnaimh faoi aon cheannteideal nach mó
 meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 17.01 agus
 17.02 ná 20 % de mheáchan an táirge ann.
 Caibidil 14 Ábhair thrilsithe glasraí; táirgí glasraí nach bhfuil sonraithe ná áirithe in áit eile
 14.01-14.04 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 ROINN III SAILLTE AGUS OLAÍ AINMHÍOCHA NÓ PLANDÚLA AGUS A dTÁIRGÍ SCOILTE;
 SAILLTE INITE ULLMHAITHE; CÉARACHA AINMHÍOCHA NÓ PLANDÚLA
 Caibidil 15 Saillte agus olaí ainmhíocha nó plandúla agus a dtáirgí scoilte; saillte inite
 ullmhaithe; céaracha ainmhíocha nó plandúla
 468
 ---pagebreak--- 15.01-15.04 CTH
 15.05-15.06 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 15.07-15.08 CTSH
 15.09-15.10 Monarú ina bhfuil na hábhair glasraí uile a úsáidtear ann faighte go hiomlán
 15.11-15.15 CTSH
 15.16-15.17 CTH
 15.18-15.19 CTSH
 15.20 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 15.21-15.22 CTSH
 ROINN IV BIA-ÁBHAIR ULLMHAITHE; DEOCHANNA, BIOTÁILLÍ AGUS FÍNÉAGAR; TOBAC
 AGUS IONADAIGH TOBAC MHONARAITHE
 Caibidil 16 Ullmhóidí ó fheoil, ó éisc nó ó chrústaigh, ó mhoilisc nó ó inveirteabraigh
 uisceacha eile
 1601.00-1604.18 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidlí 1, 2, 3 agus 16, agus a
 úsáidtear ann, faighte go hiomlán88.
 1604.19 CC
 1604.20
 Ullmhóidí ó surimi CC
 - Eile: Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidlí 3 agus 16, agus a úsáidtear
 ann, faighte go hiomlán89.
 1604.31-1605.69 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidlí 2, 3 agus 16, agus a úsáidtear
 ann, faighte go hiomlán
 88 Féadfaidh tuinníní, an tuinnín aigéanach agus an tuinnín beag atá ullmhaithe nó leasaithe, ina n-iomláine nó
 i bpíosaí (seachas i bhfoirm mionaithe) atá aicmithe faoi fho-cheannteideal 1604.14 a cháiliú mar ábhair
 thionscnaimh faoi rialacha tionscnaimh táirgeshonracha malartacha laistigh de chuótaí bliantúla mar a
 shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2A [Cuótaí tionscnaimh agus roghanna malartacha ar na rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha in Iarscríbhinn ORIG-2].
 89Tuinníní, tuinnín aigéanach agus iasc eile den ghéineas Euthynnus atá ullmhaithe nó leasaithe (seachas ina
 n-iomláine nó i bpíosaí) atá aicmithe faoi fho-cheannteideal 1604.20 a cháiliú mar ábhair tionscnaimh faoi
 rialacha tionscnaimh táirgeshonracha malartacha laistigh de chuótaí bliantúla mar a shonraítear in
 Iarscríbhinn ORIG-2A [Cuótaí tionscnaimh agus roghanna malartacha ar na rialacha tionscnaimh
 táirgeshonracha in Iarscríbhinn ORIG-2].
 469
 ---pagebreak--- Caibidil 17 Siúcraí agus milseoga siúcra;
 17.01 CTH
 17.02 CTH, ar choinníoll nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi
 cheannteidil 11.01 go 11.08, 17.01 agus 17.03, a mbaintear úsáid astu ann, ná
 20 % de mheáchan an táirge.
 17.03 CTH
 17.04
 - Seacláid bhán: CTH, ar choinníoll:
 (a) na hábhair uile i gCaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann faighte go
 hiomlán, agus
 (b) (i) nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh; nó
 (ii) nach mó luach aon ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a úsáidtear
 ann ná 30 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 - Eile: CTH, ar choinníoll:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán; agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh.
 Caibidil 18 Cócó agus ullmhóidí cócó
 18.01-18.05 CTH
 1806.10 CTH, ar choinníoll:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán; agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh.
 1806.20-1806.90 CTH, ar choinníoll:
 (a) na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann faighte go
 hiomlán, agus
 (b) (i) nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 470
 ---pagebreak--- úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh; nó
 (ii) nach mó luach aon ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a úsáidtear
 ann ná 30 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 Caibidil 19 Ullmhóidí gránach, plúir, stáirse nó bainne; táirgí taosráin
 19.01-19.05 CTH, ar choinníoll:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán;
 - nach mó meáchan na n-ábhar faoi Chaibidlí 2, 3 agus 16 a úsáideadh lena linn
 ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh;
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 10.06 agus 11.08 a
 úsáideadh lena linn ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh; agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh.
 Caibidil 20 Ullmhóidí glasraí, torthaí, cnónna nó codanna eile de phlandaí
 20.01 CTH
 20.02-20.03 Monarú ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 7, agus a úsáidtear ann,
 faighte go hiomlán.
 20.04-20.09 CTH, ar choinníoll nach mó meáchan na n-ábhar faoi cheannteidil 17.01 agus
 17.02 a úsáideadh lena linn ná 40 % de mheáchan an táirge deiridh.
 Caibidil 21 Ullmhóidí inite ilghnéitheacha
 21.01-21.02 CTH, ar choinníoll:
 - ina bhfuil na hábhair uile atá faoi Chaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann,
 faighte go hiomlán; agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh.
 2103.10 mar sin féin, féadfar úsáid a bhaint as plúr mustaird nó min mhustaird nó
 mustard ullmhaithe neamhthionscnaimh.
 2103.20
 2103.90
 2103.30 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 21.04-21.06 CTH, ar choinníoll:
 - na hábhair uile i gCaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann faighte go hiomlán,
 471
 ---pagebreak--- agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh.
 Caibidil 22 Deochanna, biotáillí agus fínéagar
 22.01-22.06 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 22.07 go 22.08, ar
 choinníoll:
 - go bhfuil na hábhair uile atá faoi fho-cheannteidil 0806.10, 2009.61, 2009.69
 agus a úsáidtear ann, faighte go hiomlán;
 - go bhfuil na hábhair uile i gCaibidil 4, agus a mbaintear úsáid astu ann faighte go
 hiomlán, agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh.
 22.07 CTH seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 22.08, ar choinníoll
 go bhfaighfear ina n-iomláine na hábhair go léir atá faoi Chaibidil 10, fo-
 cheannteidil 0806.10, 2009.61 agus 2009.69 a úsáidtear.
 22.08-22.09 CTH seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 22.07 agus 22.08, ar
 choinníoll go bhfuil na hábhair uile faoi fho-cheannteidil 0806.10, 2009.61 agus
 2009.69, agus a mbaintear úsáid astu ann, faighte go hiomlán.
 Caibidil 23 Iarmhair agus dramhaíl ó na tionscail bhia; farae ullmhaithe d'ainmhithe
 23.01 CTH
 2302.10-2303.10 CTH, nach mó meáchan na n-ábhar faoi Chaibidil 10 a úsáideadh lena linn ná
 20 % de mheáchan an táirge deiridh.
 2303.20-2308.00 CTH
 23.09 CTH, ar choinníoll:
 - ina bhfaightear ina n-iomláine na hábhair uile de chuid Chaibidlí 2 agus 4 a
 úsáidtear;
 - nach mó meáchan na n-ábhar faoi cheannteidil 10.01 go 10.04, 10.07 go 10.08,
 faoi Chaibidil 11, agus faoi cheannteidil 23.02 agus 23.03 a úsáideadh lena linn ná
 20 % de mheáchan an táirge deiridh; agus
 - nach mó meáchan na n-ábhar atá faoi cheannteidil 17.01 agus 17.02 a
 úsáideadh lena linn ná 20 % de mheáchan an táirge deiridh.
 Caibidil 24 Tobac agus ionadaigh tobac mhonaraithe
 24.01 Táirgeadh ina bhfuil na hábhair uile faoi cheannteideal 24.01 faighte go hiomlán.
 472
 ---pagebreak--- 2402.10 Táirgeadh ó ábhair neamhthionscnaimh faoi aon cheannteideal, ar choinníoll
 nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi cheannteideal
 24.01 a úsáideadh lena linn ná 30 % de mheáchan na n-ábhar faoi Chaibidil 24 a
 úsáideadh.
 2402.20 Táirgeadh as ábhair neamhthionscnaimh faoi aon cheannteideal, nach é
 ceannteideal an táirge é, agus nach tobac lena chaitheamh faoi fho-
 cheannteideal 2403.19 é, ina bhfuil ar a laghad 10 % de mheáchan na n-ábhar
 uile faoi cheannteideal 24.01, agus a mbaintear úsáid astu ann, faighte go
 hiomlán.
 2402.90 Táirgeadh ó ábhair neamhthionscnaimh faoi aon cheannteideal, ar choinníoll
 nach mó meáchan iomlán na n-ábhar neamhthionscnaimh faoi cheannteideal
 24.01 a úsáideadh lena linn ná 30 % de mheáchan na n-ábhar faoi Chaibidil 24 a
 úsáideadh.
 24.03 CTH, ina bhfuil ar a laghad 10 % de mheáchan na n-ábhar uile faoi cheannteideal
 24.01, agus a mbaintear úsáid astu ann, faighte go hiomlán.
 ROINN V TÁIRGÍ MIANRACHA
 Nóta faoin Roinn: Chun sainmhínithe ar rialacha cothrománacha próiseála a
 fháil laistigh den Roinn seo, féach Nóta 5 d’Iarscríbhinn ORIG-1
 Caibidil 25 Salann; sulfar; ithreacha agus clocha; ábhair phlástrála, aol agus stroighin
 25.01-25.30 CTH;
 nó
 MaxNOM 70 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 26 Mianta, slaig agus luaith
 26.01-26.21 CTH
 Caibidil 27 Breoslaí mianracha, olaí mianracha agus táirgí de thoradh a ndriogtha;
 substaintí biotúmanacha; céaracha mianracha
 27.01-27.09 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 27.10 CTH, seachas ó bhithdhíosal neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteideal 3824.99
 nó 3826.00;
 nó
 déantar driogadh nó imoibriú ceimiceach, ar choinníoll go bhfuil bithdhíosal (lena
 n-áirítear ola glasraí hidreachóireáilte) faoi cheannteideal 27.10 agus faoi fho-
 cheannteidil 3824.99 agus 3826.00, agus a mbaintear úsáid as ann, faighte trí
 eistearúchán, trí thras-eistearúchán nó trí hidreachóireáil.
 473
 ---pagebreak--- 27.11-27.15 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 ROINN VI TÁIRGÍ Ó NA TIONSCAIL CHEIMICEACHA NÓ Ó NA TIONSCAIL GHAOLMHARA
 Nóta faoin Roinn: Chun sainmhínithe ar rialacha cothrománacha próiseála a
 fháil laistigh den Roinn seo, féach Nóta 5 d’Iarscríbhinn ORIG-1
 Caibidil 28 Ceimiceáin neamhorgánacha; comhdhúile orgánacha nó neamhorgánacha de
 mhiotail lómhara, de mhiotail tearc-chré, de dhúile radaighníomhacha nó
 d'iseatóip
 28.01-28.53 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 29 Ceimiceáin orgánacha
 2901.10-2905.42 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 2905.43-2905.44 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 17.02 agus faoi fho-
 cheannteideal 3824.60.
 2905.45 CTSH, mar sin féin, féadfar ábhair atá faoi aon cheannteideal leis an táirge a
 úsáid, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 20 % de phraghas an táirge
 díreach ón monarcha;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 2905.49-2942 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 30 Táirgí cógaisíochta
 474
 ---pagebreak--- 30.01-30.06 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 31 Leasacháin
 31.01-31.04 Mar sin féin, féadfar ábhair atá faoi aon cheannteideal leis an táirge a úsáid, ar
 choinníoll nach mó a luach iomlán ná 20 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha
 nó
 MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha).
 31.05
 -Níotráit sóidiam CTH, ach mar sin féin, féadfar ábhair atá faoi aon cheannteideal leis an táirge a
 úsáid, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 20 % de phraghas an táirge
 -Cianaimíd díreach ón monarcha;
 chailciam
 nó
 -Sulfáit photaisiam
 MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha).
 -Maignéisiam
 sulfáite potaisiam
 -Eile CTH, ach mar sin féin, féadfar úsáid a bhaint as ábhair neamhthionscnaimh atá
 faoi aon cheannteideal leis an táirge, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná
 20 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha, agus nach mó luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh uile, a mbaintear úsáid astu ann, ná 50 % de phraghas an
 táirge díreach ón monarcha ann;
 nó
 MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 32 Eastóscáin súdaireachta nó ruaimneoireachta; tainniní agus a ndíorthaigh;
 ruaimeanna, líocha agus ábhair dhathúcháin eile; péinteanna agus vearnaisí;
 puití agus maisteoga eile; dúigh
 32.01-32.15 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 475
 ---pagebreak--- MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 33 Blátholaí agus roisíneoidí; ullmhóidí cumhradóireachta, cosmaideacha nó
 maisíochta
 33.01 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 3302.10 CTH, mar sin féin, féadfar úsáid a bhaint as ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-
 cheannteideal 3302.10, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 20 % de
 phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 3302.90 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 33.03 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 33.04 -33.07 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 34 Gallúnach, oibreáin dhromchlaghníomhacha orgánacha, ullmhóidí níocháin,
 ullmhóidí bealaithe, céaracha saorga, céaracha sainullmhaithe, ullmhóidí
 snasúcháin nó sciúracháin, coinnle agus earraí dá samhail, taos múnlóireachta,
 ‘déadchéaracha’ agus ullmhóidí déidliachta de bhunús plástair
 34.01-34.07 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 476
 ---pagebreak--- Caibidil 35 Substaintí albaimineoideacha; stáirsí modhnaithe; gliúnna; einsímí
 35.01-35.04 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi Chaibidil 4.
 35.05 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 11.08.
 35.06-35.07 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 36 Pléascáin; táirgí piriteicniúla; lasáin; cóimhiotail phireafóracha; ullmhóidí
 indóite áirithe
 36.01-36.06 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 37 Earraí fótagrafacha nó cineamatagrafacha
 37.01-37.07 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 38 Táirgí ceimiceacha ilghnéitheacha
 38.01-38.08 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 3809.10 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 11.08 agus 35.05.
 3809.91-3822.00 CTSH;
 477
 ---pagebreak--- Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 38.23 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 3824.10-3824.50 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 3824.60 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 2905.43 agus
 2905.44.
 3824.71-3825.90 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 38.26 Táirgeadh ina bhfaightear bithdhíosal trí thras-eistearúchán, trí eistearúchán nó
 trí hidreachóireáil.
 ROINN VII PLAISTIGH AGUS EARRAÍ DÍOBH; RUBAR AGUS EARRAÍ DÍOBH
 Nótaí faoin Roinn: Chun sainmhínithe ar rialacha cothrománacha próiseála a
 fháil laistigh den Roinn seo, féach Nóta 5 d’Iarscríbhinn ORIG-1
 Caibidil 39 Plaistigh agus earraí díobh
 39.01-39.15 CTSH;
 Déantar imoibriú ceimiceach, íonú, meascadh agus cumasc, táirgeadh ábhar
 caighdeánach, athrú ar mhéid na gcáithníní, scaradh isiméirí, nó bithphróiseáil;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 39.16-39.19 CTH;
 nó
 478
 ---pagebreak--- MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 39.20 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 39.21-39.22 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 3923.10-3923.50 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 3923.90-3925.90 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 39.26 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 40 Rubar agus earraí díobh
 40.01 - 40.11 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 4012.11-4012.19 CTSH;
 nó
 Atráchtadh bonn caite
 4012.20-4017.00 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 479
 ---pagebreak--- ROINN VIII SEITHÍ AGUS CRAICNE AMHA, LEATHAR, FIONNADHSHEITHÍ AGUS NITHE ASTU;
 DIALLATRA AGUS ÚMACHA; EARRAÍ TAISTIL, MÁLAÍ LÁIMHE AGUS
 COIMEÁDÁIN DÁ SAMHAIL; NITHE DÉANTA AS INNE AINMHITHE (SEACHAS
 INNE SEIRICEÁIN)
 Caibidil 41 Seithí agus craicne amha (seachas craicne fionnaidh) agus leathar;
 41.01-4104.19 CTH
 4104.41-4104.49 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh atá faoi cheannteidil 4104.41 go
 4104.49.
 4105.10 CTH
 4105.30 CTSH
 4106.21 CTH
 4106.22 CTSH
 4106.31 CTH
 4106.32-4106.40 CTSH
 4106.91 CTH
 4106.92 CTSH
 41.07-41.13 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 4104.41,
 4104.49, 4105.30, 4106.22, 4106.32 agus 4106.92. Féadfar úsáid a bhaint as
 ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 4104.41, 4104.49, 4105.30,
 4106.22, 4106.32 nó 4106.92, áfach, ar choinníoll go ndéantar oibríocht
 athshúdaireachta orthu.
 4114.10 CTH
 4114.20 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 4104.41,
 4104.49, 4105.30, 4106.22, 4106.32, 4106.92 agus 4107; Féadfar úsáid a bhaint
 as ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 4104.41, 4104.49, 4105.30,
 4106.22, 4106.32, 4106.92 agus 41.07, áfach, ar choinníoll go ndéantar oibríocht
 athshúdaireachta orthu.
 41.15 CTH
 Caibidil 42 Earraí leathair; diallatra agus úmacha; earraí taistil, málaí láimhe agus
 coimeádáin dá samhail; nithe déanta as inne ainmhithe (seachas inne
 seiriceáin)
 42.01-42.06 CTH;
 nó
 480
 ---pagebreak--- MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 43 Craicne fionnaidh agus fionnadh saorga; earraí atá monaraithe astu
 4301.10-4302.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 4302.30 CTSH
 43.03-43.04 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN IX ADHMAD AGUS EARRAÍ ADHMAID; FIOGHUAL; CORC AGUS EARRAÍ COIRC;
 DÉANTÁIN (EARRAÍ MONARAITHE) DE CHOCHÁN, D'EASPARTÓ NÓ D'ÁBHAIR
 DUALAITHE EILE; CIS-EARRAÍ AGUS EARRAÍ CAOLADÓIREACHTA
 Caibidil 44 Adhmad agus earraí adhmaid; fioghual
 44.01-44.21 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 45 Corc agus earraí coirc
 45.01-45.04 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 46 Déantáin de chochán, d'easpartó nó d'ábhair dualaithe eile; cis-earraí agus
 earraí caoladóireachta
 46.01-46.02 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN X LAÍON ADHMAID NÓ ÁBHAIR SHNÁITHÍNEACHA CHEALLALÓSACHA EILE;
 PÁIPÉAR ATHSHLÁNAITHE NÓ CAIRTCHLÁR ATHSHLÁNAITHE (ATÁ DÉANTA AS
 DRAMHAÍL AGUS FUÍOLL); PÁIPÉAR AGUS CAIRTCHLÁR AGUS NITHE DÉANTA
 ASTU
 481
 ---pagebreak--- Caibidil 47 Laíon adhmaid nó ábhair shnáithíneacha cheallalósacha eile; páipéar
 athshlánaithe nó cairtchlár athshlánaithe (dramhaíl agus fuíoll)
 47.01-47.07 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 48 Páipéar agus cairtchlár; nithe atá déanta as laíon páipéir, as páipéar nó as
 cairtchlár
 48.01-48.23 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 49 Leabhair chlóite, nuachtáin, pictiúir agus táirgí eile de chuid na tionsclaíochta;
 clódóireachta; lámhscríbhinní, clóscríbhinní agus pleananna
 49.01-49.11 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XI TEICSTÍLÍ AGUS NITHE TEICSTÍLE
 Nóta roinne: Chun sainmhínithe ar théarmaí a mbaintear úsáid astu maidir le
 lamháltais is infheidhme maidir le táirgí áirithe atá déanta as ábhair theicstíle,
 féach Nótaí 6, 7 agus 8 d'Iarscríbhinn ORIG-1
 Caibidil 50 Síoda
 50.01-50.02 CTH
 50.03
 - Cardáilte nó Dramhshíoda a chardáil nó a chíoradh
 cíortha:
 - Eile: CTH
 482
 ---pagebreak--- 50.04-50.05 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snátha filiméid leanúnaigh de dhéantús an duine maille le sníomh
 Easbhrú snátha filiméid leanúnaigh de dhéantús an duine maille le casadh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 50.06
 Snáth síoda agus Sníomh snáithíní nádúrtha
 snáth a sníomhadh
 as dramhshíoda Easbhrú snátha filiméid leanúnaigh de dhéantús an duine maille le sníomh
 Easbhrú snátha filiméid leanúnaigh de dhéantús an duine maille le casadh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 - Inne péisteanna CTH
 síoda:
 50.07 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Casadh nó aon oibríocht mheicniúil maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 51 Olann, fionnadh ainmhíoch mín nó garbh; snáth róin agus fabraic fhite
 51.01-51.05 CTH
 483
 ---pagebreak--- 51.06-51.10 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 51.11-51.13 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 52 Cadás
 52.01-52.03 CTH
 52.04-52.07 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 52.08-52.12 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Casadh nó aon oibríocht mheicniúil maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó bratú nó lannú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 484
 ---pagebreak--- Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 53 Snáithíní teicstíle plandúla eile; snáth páipéir agus fabraicí fite de shnáth
 páipéir
 53.01-53.05 CTH
 53.06-53.08 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 53.09-53.11 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó bratú nó lannú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 54 Filiméid de dhéantús an duine; stiallacha agus a leithéidí, d'ábhair theicstíle de
 dhéantús an duine
 54.01-54.06 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 54.07-54.08 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó bratú nó lannú
 485
 ---pagebreak--- Casadh nó aon oibríocht mheicniúil maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 55 Snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 55.01-55.07 Easbhrú snáithíní filiméid de dhéantús an duine
 55.08-55.11 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 55.12-55.16 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Casadh nó aon oibríocht mheicniúil maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó bratú nó lannú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 56 Flocas, feilt agus ábhair neamhfhite; snáth speisialta; sreangán, téadra, rópaí
 agus cáblaí agus earraí díobh
 56.01 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 nó
 Bratú, flocasú, lannú nó miotalú maille le dhá oibríocht ullmhúcháin nó
 bailchríche ar a laghad (amhail cleandráil, próiseáil craptha friotaíochta, socrú
 teasa, bailchríochnú buan) ar choinníoll nach mó luach na n-ábhar uile a
 486
 ---pagebreak--- úsáideadh lena linn ná 50 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 56.02
 - Feilt seoil Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le déanamh fabraice,
 snáthaide
 - filiméad polapróipiléine neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 54.02;
 - snáithíní polapróipiléine neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 55.03 nó
 55.06;
 - barrach filiméid polapróipiléine atá faoi cheannteideal 55.01,
 inar lú ná 9 ndeiciteics ainmníocht gach filiméid nó snáithín aonair a fhéadfar a
 úsáid, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 40 % de phraghas an táirge
 díreach ón monarcha
 nó
 Fabraic neamhfhite amháin i gcás feilt de dhéantús snáithíní nádúrtha
 - Eile: Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le déanamh fabraice,
 nó
 Fabraic neamhfhite amháin i gcás feilt de dhéantús snáithíní nádúrtha
 5603.11-5603.14 Táirgeadh as
 - as filiméid atá dírithe ó thaobh an treo de nó atá dírithe go randamach; nó
 - substaintí nó polaiméirí nádúrtha nó de dhéantús an duine,
 trína nascadh, ina dhiaidh sin sa dá chás, le fabraic neamhfhite
 5603.91-5603.94 Táirgeadh as
 - snáithíní stáplacha atá dírithe ó thaobh an treo de nó atá dírithe go randamach;
 - snáth mionghearrtha nádúrtha nó de dhéantús an duine,
 trína nascadh, ina dhiaidh sin sa dá chás, le fabraic neamhfhite
 5604.10 Monarú as snáithe nó corda rubair, nach bhfuil clúdaithe le teicstíl
 5604.90 Sníomh snáithíní nádúrtha
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 487
 ---pagebreak--- nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 56.05 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 nó
 Casadh maille le haon oibríocht mheicniúil
 56.06 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 Casadh maille le galúnú
 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 nó
 Flocas a chur ar ábhar maille le ruaimniú
 56.07-56.09 Sníomh snáithíní nádúrtha
 nó
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le sníomh
 Caibidil 57 Cairpéid agus clúdaigh urláir theicstíle eile:
 Nóta caibidle: Féadfar úsáid a bhaint as fabraic neamhthionscnaimh shiúite mar
 thaca le haghaidh táirgí den Chaibidil seo.
 57.01-57.05 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Monarú as snáth coighre nó snáth sisil, nó snáth siúite nó snáth vioscósach arna
 shníomh ar fháinne clasaiceach
 Caitíniú maille le ruaimniú nó le clódóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 nó
 488
 ---pagebreak--- Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le teicnící neamhfhite lena n-
 áirítear puinseáil le snáthaid
 Caibidil 58 Fabraicí fite speisialta; fabraicí teicstíle stothacha; lása; taipéisí; ciumhsóga;
 earraí bróidnéireachta
 58.01-58.04 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le miotalú
 Caitíniú maille le ruaimniú nó le clódóireacht
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 58.05 CTH
 58.06-58.09 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le miotalú
 Caitíniú maille le ruaimniú nó le clódóireacht
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 58.10 Bróidnéireacht nach bhfuil luach ábhar neamhthionscnaimh faoi aon
 cheannteideal, seachas ceannteideal an táirge, a úsáideadh lena linn níos mó ná
 50 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 489
 ---pagebreak--- 58.11 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht nó le caitíniú
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le miotalú
 Caitíniú maille le ruaimniú nó le clódóireacht
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 Caibidil 59 Fabraicí teicstíle atá tuilte, brataithe, clúdaithe nó lannaithe; earraí teicstíle
 de chineál atá oiriúnach le haghaidh úsáid thionsclaíoch
 59.01 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le miotalú
 nó
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 59.02
 - Ina bhfuil cion Fíodóireacht
 ábhar teicstíle nach
 mó ná 90 % de réir
 meáchain
 - Eile: Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 59.03 Fíodóireacht, cniotáil nó cróiseáil maille le tuile nó le bratú nó le clúdach nó le
 lannú nó le miotalú;
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 59.04 Féiliriú maille le ruaimniú, bratú, lannú nó miotalú. Is féidir fabraic shiúite a úsáid
 mar thaca.
 490
 ---pagebreak--- nó
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le miotalú
 Is féidir fabraic shiúite a úsáid mar thaca.
 59.05
 - Iad tuillte, Fíodóireacht, cniotáil nó foirmiú fabraice neamhfhite maille le tuile nó le bratú nó
 brataithe, clúdaithe le clúdach nó le lannú nó le miotalú
 nó lannaithe le
 rubar, le plaistigh
 nó le hábhair eile
 - Eile: Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht, cniotáil nó foirmiú fabraice neamhfhite maille le ruaimniú nó le
 clódóireacht nó le lannú
 Fíodóireacht maille le clódóireacht
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 59.06
 -Fabraicí cniotáilte Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 nó cróiseáilte maille le cniotáil nó cróiseáil
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le cniotáil nó le cróiseáil
 Cniotáil nó cróiseáil maille le rubarú
 Rubarú maille le dhá oibríocht ullmhúcháin nó bailchríche eile ar a laghad (amhail
 cleandráil, próiseáil friotaíochta craptha, socrú teasa, bailchríochnú buan) ar
 choinníoll nach mó luach na n-ábhar uile a úsáideadh lena linn ná 50 % de
 phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 – Fabraicí eile atá Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 déanta as snáth
 filiméid shintéisigh,
 ina bhfuil, de réir
 meáchain, 90 % nó
 491
 ---pagebreak--- níos mó d’ábhair
 theicstíle:
 - Eile: Fíodóireacht, cniotáil nó próiseas neamhfhite maille le ruaimniú nó le
 bratú/rubarú
 Ruaimniú snátha maille le fíodóireacht, cniotáil nó próiseas neamhfhite
 nó
 Rubarú maille le dhá oibríocht ullmhúcháin nó bailchríche eile ar a laghad (amhail
 cleandráil, próiseáil friotaíochta craptha, socrú teasa, bailchríochnú buan) ar
 choinníoll nach mó luach na n-ábhar uile a úsáideadh lena linn ná 50 % de
 phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 59.07 Fíodóireacht nó cniotáil nó foirmiú fabraice neamhfhite maille le ruaimniú nó le
 clódóireacht nó le bratú nó le tuile nó le clúdach
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 nó
 Clódóireacht (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách)
 59.08
 - Cochaill gháis Táirgeadh as fabraic fheadánach chniotáilte nó cróiseáilte chochaill gáis.
 ghealbhruthacha,
 tuilte
 - Eile: CTH
 59.09-59.11 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le fíodóireacht
 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine maille le fíodóireacht
 Fíodóireacht maille le ruaimniú nó bratú nó lannú
 nó
 Bratú, flocasú, lannú nó miotalú maille le dhá oibríocht ullmhúcháin nó
 bailchríche ar a laghad (amhail cleandráil, próiseáil craptha friotaíochta, socrú
 teasa, bailchríochnú buan) ar choinníoll nach mó luach na n-ábhar uile a
 492
 ---pagebreak--- úsáideadh lena linn ná 50 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 Caibidil 60 Fabraicí cniotáilte nó cróiseáilte
 60.01-60.06 Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le cniotáil nó cróiseáil
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le cniotáil nó le cróiseáil
 Cniotáil/cróiseáil maille le ruaimniú nó le flocasú nó le bratú nó le lannú nó le
 clódóireacht
 Flocasú maille le ruaimniú nó le priontáil
 Ruaimniú snátha maille le cniotáil nó le cróiseáil;
 Casadh nó uigeachtú maille le cniotáil/cróiseáil ar choinníoll nach mó luach na
 fabraice neamhchasta/neamhuigeach a úsáideadh lena linn ná 50 % de phraghas
 an táirge díreach ón monarcha
 Caibidil 61 Baill éadaigh agus gabhálais éadaigh, iad cniotáilte nó cróiseáilte:
 61.01-61.17
 - A fhaightear trí Cniotáil nó cróiseáil maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice.
 dhá cheann nó níos
 mó de phíosaí
 d'fhabraic
 chniotáilte nó
 chróiseáilte a
 gearradh ar fhoirm
 nó a fuarthas go
 díreach ar fhoirm, a
 fhuáil le chéile nó a
 chóimeáil ar shlí
 eile:
 - Eile: Sníomh snáithíní nádúrtha agus/nó snáithíní stáplacha de dhéantús an duine
 maille le cniotáil nó cróiseáil;
 Easbhrú snátha filiméid de dhéantús an duine maille le cniotáil nó le cróiseáil; nó
 Cniotáil agus cur le chéile in aon oibríocht amháin.
 Caibidil 62 Baill éadaigh agus gabhálais éadaigh, gan chniotáil ná chróiseáil
 493
 ---pagebreak--- 62.01 Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.02
 - Bróidnithe Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.03 Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.04
 - Bróidnithe: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 494
 ---pagebreak--- 62.05 Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.06
 - Bróidnithe: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.07-62.08 Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.09
 - Bróidnithe: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 495
 ---pagebreak--- 62.10
 - Trealamh Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 dódhíonach
 d'fhabraic atá nó
 clúdaithe le scragall
 poileistir Bratú nó lannú maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice, ar
 alúmanaim: choinníoll nach mó luach na fabraice neamhthionscnaimh neamhbhrataithe nó
 neamhlannaithe, agus a mbaintear úsáid astu ann, ná 40 % de phraghas an táirge
 díreach ón monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.11
 - Baill éadaigh do Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 mhná nó do
 chailíní, bróidnithe: nó
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.12
 - Cniotáilte nó Cniotáil maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 cróiseáilte, a
 fhaightear trí dhá nó
 cheann nó níos mó
 de phíosaí Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 d'fhabraic clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 496
 ---pagebreak--- chniotáilte nó
 chróiseáilte a
 gearradh ar fhoirm
 nó a fuarthas go
 díreach ar fhoirm, a
 fhuáil le chéile nó a
 chóimeáil ar shlí
 eile:
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.13-62.14
 - Bróidnithe Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.15 Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.16
 497
 ---pagebreak--- - Trealamh Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 dódhíonach
 d'fhabraic atá nó
 clúdaithe le scragall
 poileistir Bratú nó lannú maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice, ar
 alúmanaim: choinníoll nach mó luach na fabraice neamhthionscnaimh neamhbhrataithe nó
 neamhlannaithe, agus a mbaintear úsáid astu ann, ná 40 % de phraghas an táirge
 díreach ón monarcha.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 62.17
 - Bróidnithe Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 Monarú as fabraic gan bhróidniú ar choinníoll nach mó luach na fabraice gan
 bhróidniú a úsáideadh lena linn ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha;
 nó
 Cur le chéile lena n-áirítear an fhabraic a ghearradh tar éis chéim na
 clódóireachta (a dhéantar mar oibríocht neamhspleách).
 - Trealamh Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice;
 dódhíonach
 d'fhabraic atá nó
 clúdaithe le scragall
 poileistir Bratú nó lannú maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice, ar
 alúmanaim: choinníoll nach mó luach na fabraice neamhthionscnaimh neamhbhrataithe nó
 neamhlannaithe, agus a mbaintear úsáid astu ann, ná 40 % de phraghas an táirge
 díreach ón monarcha.
 - Idirlíneálacha do CTH, ar choinníoll nach mó luach na n-ábhar neamhthionscnaimh uile, agus a
 bhónaí agus do mbaintear úsáid astu ann, ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón monarcha.
 chufaí, iad gearrtha
 amach:
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice.
 498
 ---pagebreak--- Caibidil 63 Earraí teicstíle cóirithe eile; tacair; éadaí caite agus earraí teicstíle caite;
 ceirteacha
 63.01-63.04
 - Déanta as feilt, as Foirmiú fabraice neamhfhite maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh
 ábhair neamhfhite: fabraice.
 - Eile:
 - Bróidnithe Fíodóireacht nó cniotáil/cróiseáil maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh
 fabraice;
 nó
 Táirgeadh as fabraic gan bhróidniú (seachas fabraic chniotáilte nó chróiseáilte), ar
 choinníoll nach mó luach na fabraice neamhthionscnaimh gan bhróidniú, agus a
 mbaintear úsáid aisti lena linn, ná 40 % de phraghas an táirge díreach ón
 monarcha.
 -- Eile: Cniotáil nó cróiseáil maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice.
 63.05 Easbhrú snáithíní de dhéantús an duine nó sníomh snáithíní nádúrtha nó snáithíní
 de dhéantús an duine, maille le fíodóireacht agus le cniotáil agus le cur le chéile
 lena n-áirítear gearradh fabraice.
 63.06
 - As ábhair Foirmiú fabraice neamhfhite maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh
 neamhfhite: fabraice.
 - Eile: Fíodóireacht maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice.
 63.07 MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha).
 499
 ---pagebreak--- 63.08 Comhlíonfaidh gach ítim sa tacar an riail a mbeadh feidhm aici maidir léi mura n-
 áireofaí sa tacar í, ar choinníoll gur féidir earraí neamhthionscnaimh a
 ionchorprú, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 15 % de EXW an tacair.
 63.09-63.10 CTH
 ROINN XII SCÁTHANNA FEARTHAINNE AGUS SCÁTHANNA GRÉINE, BATAÍ SIÚIL, BATAÍ
 SUÍOCHÁIN, FUIPEANNA, FUIPEANNA MARCAÍOCHTA AGUS CODANNA DÍOBH
 SIN; CLEITÍ ULLMHAITHE AGUS EARRAÍ A DHÉANTAR LEO SIN; BLÁTHANNA
 SAORGA; EARRAÍ Ó GHRUAIG DHAONNA
 Caibidil 64 Coisbhearta, loirgneáin agus a leithéidí; comhpháirteanna de na hearraí sin
 64.01-64.05 Monarú as ábhair atá faoi aon cheannteideal, seachas as cóimeálacha d'uachtair
 atá greamaithe de bhoinn istigh nó de chomhpháirteanna eile de bhoinn atá faoi
 cheannteideal 64.06.
 64.06 CTH
 Caibidil 65 Ceannbhearta agus páirteanna díobh
 65.01-65.07 CTH
 Caibidil 66 Scáthanna fearthainne, scáthanna gréine, bataí siúil, bataí suíocháin,
 fuipeanna, fuipeanna marcaíochta agus páirteanna díobh
 66.01-66.03 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 67 Cleití agus clúmh ullmhaithe agus earraí déanta de chleití nó de chlúmh;
 bláthanna saorga; earraí ó ghruaig dhaonna
 67.01-67.04 CTH
 ROINN XIII EARRAÍ CLOICHE, PLÁSTAIR, STROIGHNE, AISPEISTE, MÍOCA NÓ ÁBHAIR
 CHOMHCHOSÚLA; TÁIRGÍ CEIRMEACHA; GLOINE AGUS EARRAÍ GLOINE
 Caibidil 68 Earraí cloiche, plástair, stroighne, aispeiste, míoca nó ábhar comhchosúil
 68.01-68.15 CTH;
 nó
 500
 ---pagebreak--- MaxNOM 70 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 69 Táirgí ceirmeacha
 69.01-69.14 CTH
 Caibidil 70 Gloine agus earraí gloine
 70.01-70.09 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 70.10 CTH
 70.11 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 70.13 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 70.10.
 70.14-70.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XIV PÉARLAÍ NÁDÚRTHA NÓ SAOTHRAITHE, CLOCHA LÓMHARA NÓ
 LEATHLÓMHARA, MIOTAIL LÓMHARA, MIOTAIL CUMHDAITHE LE MIOTAIL
 LÓMHARA, AGUS EARRAÍ DÍOBH; SEODRA BRÉIGE; BOINN AIRGID
 Caibidil 71 Péarlaí nádúrtha nó saothraithe, clocha lómhara nó leathlómhara, miotail
 lómhara, miotail cumhdaithe le miotail lómhara, agus earraí díobh; seodra
 bréige; mona
 71.01-71.05 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 71.06
 - CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 71.06, 71.08 agus
 Neamhshaoirsithe: 71.10;
 Deighilt leictrealaíoch, theirmeach nó cheimiceach miotal lómhar faoi
 cheannteidil Uimh. 71.06, 71.08 nó 71.10;
 nó
 miotail lómhara a chomhleá agus/nó a chóimhiotalú faoi cheannteidil 71.06,
 501
 ---pagebreak--- 71.08 nó 71.10 lena chéile nó le táirmhiotail nó le híonú.
 - Leath- Táirgeadh as miotail lómhara neamhshaoirsithe neamhthionscnaimh.
 mhonaraithe nó i
 bhfoirm púdair:
 71.07 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 71.08
 - CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 71.06, 71.08 agus
 Neamhshaoirsithe: 71.10;
 Deighilt leictrealaíoch, theirmeach nó cheimiceach miotal lómhar faoi
 cheannteidil Uimh. 71.06, 71.08 nó 71.10;
 nó
 miotail lómhara a chomhleá agus/nó a chóimhiotalú faoi cheannteidil 71.06,
 71.08 nó 71.10 lena chéile nó le táirmhiotail nó le híonú.
 - Leath- Táirgeadh as miotail lómhara neamhshaoirsithe neamhthionscnaimh.
 mhonaraithe nó i
 bhfoirm púdair:
 71.09 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 71.10
 - CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 71.06, 71.08 agus
 Neamhshaoirsithe: 71.10;
 Deighilt leictrealaíoch, theirmeach nó cheimiceach miotal lómhar faoi
 cheannteidil Uimh. 71.06, 71.08 nó 71.10;
 nó
 miotail lómhara a chomhleá agus/nó a chóimhiotalú faoi cheannteidil 71.06,
 71.08 nó 71.10 lena chéile nó le táirmhiotail nó le híonú.
 - Leath- Táirgeadh as miotail lómhara neamhshaoirsithe neamhthionscnaimh.
 mhonaraithe nó i
 bhfoirm púdair:
 71.11 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 71.12-71.18 CTH
 ROINN XV TÁIRMHIOTAIL AGUS EARRAÍ TÁIRMHIOTAIL
 Caibidil 72 Iarann agus Cruach
 502
 ---pagebreak--- 72.01-72.06 CTH
 72.07 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 72.06.
 72.08-72.17 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 72.08 go 72.17.
 72.18 CTH
 72.19-72.23 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 72.19 go 72.23.
 72.24 CTH
 72.25-72.29 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 72.25 go 72.29.
 Caibidil 73 Earraí iarainn nó cruach
 7301.10 CC, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh atá faoi cheannteidil 72.08 go 72.17.
 7301.20 CTH
 73.02 CC, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh atá faoi cheannteidil 72.08 go 72.17.
 73.03 CTH
 73.04-73.06 CC, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh atá faoi cheannteidil 72.13 go 72.17,
 72.21 go 72.23 agus 72.25 go 72.29.
 73.07
 —Feistis feadáin nó Mar sin féin, féadfar ábhair atá faoi aon cheannteideal leis an táirge a úsáid, ar
 píobáin atá déanta choinníoll nach mó a luach iomlán ná 50 % de phraghas an táirge díreach ón
 as cruach monarcha.
 dhosmálta:
 - Eile: CTH
 73.08 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-cheannteidil 7301.20.
 503
 ---pagebreak--- 7309.00-7315.19 CTH
 7315.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 7315.81-7326.90 CTH
 Caibidil 74 Copar agus earraí déanta as chopar
 74.01-74.02 CTH
 74.03 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 74.04-74.07 CTH
 74.08 CTH agus MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 74.09-74.19 CTH
 Caibidil 75 Nicil agus earraí déanta as nicil
 75.01 CTH
 75.02 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal
 75.03-75.08 CTH
 Caibidil 76 Alúmanam agus earraí déanta as alúmanam
 76.01 CTH agus MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 nó
 Cóireáil theirmeach nó leictrealaíoch ó alúmanam nó dramhaíl neamh-
 chóimhiotalach agus fuíoll alúmanaim.
 76.02 CTH
 76.03-76.16 CTH agus MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha)90.
 Caibidil 78 Luaidhe agus earraí déanta as luaidhe
 7801.10 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 90
 Féadfar táirgí alúmanaim áirithe a cháiliú mar ábhair thionscnaimh de réir rialacha táirgeshonracha
 malartacha tionscnaimh agus a bhfuil cuótaí bliantúla acu mar a shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2A [Cuótaí
 tionscnaimh agus roghanna malartacha ar na rialacha tionscnaimh táirgeshonracha in Iarscríbhinn ORIG-2].
 504
 ---pagebreak--- 7801.91-7806.00 CTH
 Caibidil 79 Sinc agus earraí déanta as sinc
 79.01-79.07 CTH
 Caibidil 80 Stán agus earraí déanta as stán
 80.01-80.07 CTH
 Caibidil 81 Táirmhiotail eile; ceirméid; earraí díobh
 81.01-81.13 Monarú as ábhair [neamhthionscnaimh] atá faoi aon cheannteideal.
 Caibidil 82 Uirlisí, acraí, sceanra, spúnóga agus foirc, iad déanta as táirmhiotal; codanna
 díobh, iad déanta as táirmhiotal
 8201.10-8205.70 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8205.90 CTH, mar sin féin, féadfar úsáid a bhaint as ábhair neamhthionscnaimh faoi fho-
 cheannteideal 82.05, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 15 % de phraghas
 an táirge díreach ón monarcha.
 82.06 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 82.02 go 82.05; mar
 sin féin, féadfar uirlisí neamhthionscnaimh faoi cheannteidil 82.02 go 82.05 a
 ionchorprú isteach sa tacar, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 15 % de
 phraghas an tacair díreach ón monarcha.
 82.07-82.15 CTH;
 Nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 83 Earraí ilghnéitheacha as táirmhiotal
 83.01-83.11 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XVI INNEALRA AGUS FEARAS MEICNIÚIL; TREALAMH LEICTREACH; PAIRTEANNA
 DÍOBH SIN; TAIFEADÁIN AGUS ATÁIRGEOIRÍ FUAIME, TAIFEADÁIN ATÁIRGEOIRÍ
 ÍOMHÁ AGUS FUAIME TEILIFÍSE, AGUS PÁIRTEANNA AGUS GABHÁLAIS DEN
 SÓRT SIN EARRAÍ
 505
 ---pagebreak--- Caibidil 84 Imoibreoirí núicléacha, coirí, innealra agus fearais mheicniúla; páirteanna díobh
 84.01-84.06 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.07-84.08 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.09-84.12 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8413.11-8415.10 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8415.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8415.81-8415.90 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.16-84.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.21 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.22-84.24 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 506
 ---pagebreak--- 84.25-84.30 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 84.31;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.31-84.43 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.44-84.47 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 84.48;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.48-84.55 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.56-84.65 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 84.66;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.66-84.68 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.70-84.72 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 84.73;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.73-84.78 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8479.10-8479.40 CTSH;
 nó
 507
 ---pagebreak--- MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8479.50 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8479.60-8479.82 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8479.89 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8479.90 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.80 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.81 CTSH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 84.82-84.87 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 85 Innealra agus trealamh leictreach agus páirteanna díobh; taifeadáin agus
 atáirgeoirí fuaime, taifeadáin agus atáirgeoirí íomhánna agus fuaime teilifíse,
 agus páirteanna d'earraí den sórt sin agus gabhálais díobh
 85.01-85.02 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 85.03;
 nó
 508
 ---pagebreak--- MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.03-85.06 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.07
 - Taisc-cheallraí ina CTH seachas ábhair chatóid ghníomhacha neamhthionscnaimh;
 bhfuil ceall ceallraí
 nó modúl ceallra nó
 amháin nó níos mó
 91
 agus an ciorcadra MaxNOM 30 % (Praghas díreach ón monarcha) .
 chun iad a
 idirnascadh
 eatarthu féin,
 dá ngairtear ‘pacaí
 ceallraí’ go minic,
 de chineál a
 úsáidtear mar
 phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí
 chun feithiclí faoi
 cheannteidil 87.02,
 87.03 agus 87.04 a
 thiomáint
 - Cealla ceallraí CTH seachas ábhair chatóid ghníomhacha neamhthionscnaimh;
 agus páirteanna
 díobh, atá ceaptha nó
 lena n-ionchorprú i
 gcnuasaitheoir MaxNOM 35 % (Praghas díreach ón monarcha)92
 leictreach de
 chineál a úsáidtear
 mar
 phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí
 chun feithiclí atá
 faoi cheannteidil
 91
 Don tréimhse ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2026, beidh feidhm ag
 rialacha malartacha tionscnaimh táirgeshonracha, mar a shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2B [Rialacha
 Idirthréimhseacha táirgeshonracha do Thaisceoirí Leictreacha agus d’Fheithiclí Leictreacha].
 92
 Don tréimhse ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2026, beidh feidhm ag
 rialacha malartacha tionscnaimh atá sonrach ó thaobh an táirge de, mar a shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2B
 [Rialacha Idirthréimhseacha Táirgeshonracha maidir le Taisceoirí Leictreacha agus Feithiclí Leictreacha].
 509
 ---pagebreak--- 87.02, 87.03 agus
 87.04 a thiomáint
 - eile CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.08-85.18 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.19-85.21 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 85.22;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.22-85.23 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.25-85.27 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 85.29;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.28-85.34 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.35-85.37 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 85.38;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8538.10-8541.90 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8542.31-8542.39 CTH;
 510
 ---pagebreak--- Go rachfar i mbun scaipeadh ar ábhair neamhthionscnaimh;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 8542.90-8543.90 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 85.44-85.48 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XVII FEITHICLÍ, AERÁRTHAÍ, SOITHÍ AGUS TREALAMH IOMPAIR GAOLMHAR
 Caibidil 86 Innill iarnróid nó trambhealaigh, rothstoc agus páirteanna díobh; daingneáin
 riain iarnróid nó trambhealaigh agus feistis agus páirteanna díobh; trealamh
 comharthaíochta tráchta meicniúil de gach cineál (lena n-áirítear
 leictrimheicniúil)
 86.01-86.09 CTH, seachas ó ábhair neamhthionscnaimh faoi cheannteideal 86.07;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 87 Feithiclí seachas rothstoc iarnróid nó trambhealaigh, agus páirteanna agus
 gabhálais díobh
 87.01 MaxNOM 45 % (Praghas díreach ón monarcha).
 87.02-87.04
 - feithiclí eile, ina Ní mór go mbeidh MaxNOM 45 % (EXW) agus pacáistí ceallraí atá faoi
 bhfuil inneall loiní cheannteideal 85.07 de chineál a úsáidtear mar phríomhfhoinse cumhachta
 frithingeacha leictrí chun an fheithicil a thiomáint de thionscnamh93.
 dócháin
 inmheánaigh
 spréach-adhainte
 agus mótar
 leictreach araon
 mar mhótair le
 haghaidh tiomána,
 agus a d’fhéadfaí a
 luchtú trína
 93
 Don tréimhse ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2026, beidh feidhm ag
 rialacha malartacha tionscnaimh táirgeshonracha, mar a shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2B [Rialacha
 Idirthréimhseacha Táirgeshonracha maidir le Taisceoirí Leictreacha agus Feithiclí Leictreacha].
 511
 ---pagebreak--- gceangal le foinse
 sheachtrach
 cumhachta
 leictreachais;
 - feithiclí eile, ina
 bhfuil mótar
 leictreach, agus é
 sin amháin, le
 haghaidh tiomána
 - eile MaxNOM 45 % (Praghas díreach ón monarcha)94.
 87.05-87.07 MaxNOM 45 % (Praghas díreach ón monarcha).
 87.08-87.11 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 87.12 MaxNOM 45 % (Praghas díreach ón monarcha).
 87.13-87.16 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 88 Aerárthaí, spásárthaí, agus páirteanna díobh
 88.01-88.05 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 89 Longa, báid agus déanmhais snámha
 89.01-89.08 CC;
 nó
 MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha).
 94
 I gcás feithiclí hibrideacha ina bhfuil inneall dócháin inmheánaigh agus mótar leictreach araon mar mhótair le
 haghaidh tiomána, seachas na feithiclí sin ar féidir iad a luchtú trína gcur le foinse sheachtrach cumhachta
 leictrí, beidh feidhm ag rialacha tionscnaimh malartacha táirgeshonracha don tréimhse ó theacht i bhfeidhm
 an Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2026, mar a shonraítear in Iarscríbhinn ORIG-2B [Rialacha
 Táirgeshonracha Idirthréimhseacha maidir le Taisceoirí Leictreacha agus Feithiclí Leictreacha].
 512
 ---pagebreak--- ROINN XVIII IONSTRAIMÍ AGUS GAIRIS OPTÚLA, FHÓTAGRAFACHA,
 CHINEAMATAGRAFACHA, TOMHAIS, SEICEÁLA, BHEACHT-TOMHAIS, LEIGHIS
 NÓ MHÁINLIACHTA; CLOIG AGUS UAIREADÓIRÍ; GLÉASANNA CEOIL;
 PÁIRTEANNA AGUS GABHÁLAIS DÍOBH SIN
 Caibidil 90 Ionstraimí agus gairis optúla, fhótagrafacha, chineamatagrafacha, tomhais,
 seiceála, bheacht-tomhais, leighis nó mháinliachta; páirteanna agus gabhálais
 díobh sin
 9001.10-9001.40 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 9001.50 CTH;
 An lionsa leathchríochnaithe a dhromchlú chun lionsaí ceartaithe optúla a
 dhéanamh díobh, ar lionsaí iad atá beartaithe le feistiú ar phéire spéaclaí;
 Bratú na lionsa trí chóireálacha iomchuí chun an radharc a fheabhsú agus chun
 cosaint an té a chaitheann a áirithiú;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 9001.90-9033.00 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 91 Cloig agus uaireadóirí agus páirteanna díobh
 91.01-91.14 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 92 Gléasanna ceoil; páirteanna agus gabhálais d'earraí den sórt sin
 92.01-92.09 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XIX AIRM AGUS ARMLÓN; PÁIRTEANNA AGUS GABHÁLAIS DÍOBH SIN
 Caibidil 93 Airm agus armlón; páirteanna agus gabhálais díobh sin
 93.01-93.07 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XX EARRAÍ MONARAITHE ILGHNÉITHEACHA
 513
 ---pagebreak--- Caibidil 94 Troscán; Troscán; cóir leapa, tochtanna, tacaí tochta, cúisíní agus feistis líonta
 dá samhail; lampaí agus feistis soilse, nach bhfuil sonraithe ná áirithe in áit eile;
 comharthaí soilsithe, ainmchláir shoilsithe agus a leithéidí; foirgnimh
 réamhdhéanta
 94.01-94.06 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 95 Bréagáin, cluichí agus gairis spóirt; páirteanna agus gabhálais díobh sin
 95.03-95.08 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 Caibidil 96 Earraí monaraithe ilghnéitheacha
 96.01-96.04 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 96.05 Comhlíonfaidh gach ítim sa tacar an riail a mbeadh feidhm aici maidir léi mura n-
 áireofaí sa tacar í, ar choinníoll gur féidir earraí neamhthionscnaimh a
 ionchorprú, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 15 % de EXW an tacair.
 96.06-9608.40 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 9608.50 Comhlíonfaidh gach ítim sa tacar an riail a mbeadh feidhm aici maidir léi mura n-
 áireofaí sa tacar í, ar choinníoll gur féidir earraí neamhthionscnaimh a
 ionchorprú, ar choinníoll nach mó a luach iomlán ná 15 % de EXW an tacair.
 9608.60-96.20 CTH;
 nó
 MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha).
 ROINN XXI Saothair ealaíne, earraí bailitheoirí agus seandachtaí
 Caibidil 97 Saothair ealaíne, earraí bailitheoirí agus seandachtaí
 97.01-97.06 CTH
 514
 ---pagebreak--- 515 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-2A: CUÓTAÍ TIONSCNAIMH AGUS ROGHANNA MALARTACHA AR NA RIALACHA
 TIONSCNAIMH TÁIRGESHONRACHA IN IARSCRÍBHINN ORIG-2 [RIALACHA TIONSCNAIMH
 TÁIRGESHONRACHA]
 Forálacha coiteanna
 1. I gcás na dtáirgí atá liostaithe sna táblaí thíos, is malairtí ar na rialacha comhfhreagracha
 tionscnaimh iad na rialacha a leagtar amach in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha Tionscnaimh
 Táirgeshonracha], laistigh de theorainneacha an chuóta bhliantúil is infheidhme.
 2. I ráiteas maidir le tionscnamh a dhéanfar de bhun na hIarscríbhinne seo beidh an ráiteas seo
 a leanas: ‘Cuótaí tionscnaimh – Táirge de thionscnamh i gcomhréir le hIarscríbhinn ORIG-2A’.
 3. San Aontas, déanfaidh an Coimisiún Eorpach bainistiú ar aon chainníocht dá dtagraítear san
 Iarscríbhinn seo, agus déanfaidh sé gach beart riaracháin a mheasann sé a bheith inmholta dá
 mbainistíocht éifeachtúil i ndáil leis an reachtaíocht is infheidhme de chuid an Aontais.
 4. Sa Ríocht Aontaithe, déanfaidh a húdarás custaim bainistiú ar aon chainníocht dá dtagraítear
 san Iarscríbhinn seo, agus déanfaidh sé gach gníomhaíocht riaracháin a mheasann sé a bheith
 inmholta dá mbainistiú éifeachtúil i ndáil leis an reachtaíocht is infheidhme sa Ríocht Aontaithe.
 5. Bainisteoidh an Páirtí allmhairiúcháin na cuótaí tionscnaimh ar bhonn tús freastail ar an
 gceann is túisce agus ríomhfaidh sé cainníocht na dtáirgí arna n-iontráil faoi na cuótaí tionscnaimh
 sin ar bhonn allmhairí an Pháirtí sin.
 Roinn 1 — Leithdháileadh cuótaí bliantúil do thuinníní cannaithe
 Aicmiú córas Tuairisc ar an táirge Riail Cuóta bliantúil Cuóta bliantúil
 comhchuibhithe mhalartach d’onnmhairí ón d’onnmhairí ón
 (2017) atá Aontas chuig an Ríocht Aontaithe
 sonrach ó Ríocht Aontaithe go dtí an tAontas
 thaobh an
 táirge de (glanmheáchan) (glanmheáchan)
 1604.14 Tuinníní ullmhaithe nó CC 3 000 tona 3 000 tona
 leasaithe, boiníotó agus
 boiníotó (Sarda spp.), iomlán
 nó i bpíosaí (seachas i
 bhfoirm mhionaithe)
 1604.20 Éisc eile ullmhaithe nó leasaithe
 Ó thuinnín, boiníotó CC 4 000 tona 4 000 tona
 aigéanach nó ó iasc eile den
 ghéineas Euthynnus (seachas
 iomlán nó i bpíosaí)
 Ó éisc eile - - -
 516
 ---pagebreak--- Roinn 2 – Leithdháileadh cuótaí bliantúil do tháirgí alúmanaim95
 Tábla 1 – Cuótaí is infheidhme ón 1 Eanáir 2021 go dtí an 31 Nollaig 2023
 Aicmiú córas Tuairisc ar an táirge Riail mhalartach atá Cuóta bliantúil Cuóta bliantúil
 comhchuibhithe sonrach ó thaobh d’onnmhairí ón d’onnmhairí ón
 (2017) an táirge de Aontas chuig an Ríocht Aontaithe
 Ríocht go dtí an
 Aontaithe tAontas
 (glanmheáchan) (glanmheáchan)
 76.03, 76.04, Táirgí alúmanaim CTH
 76.06, 76.08- agus earraí
 76.16 alúmanaim (gan
 sreang alúmanaim
 agus scragall
 alúmanaim a
 áireamh)
 76.05 Sreang alúmanaim CTH seachas ábhair 95 000 tona 95 000 tona
 neamhthionscnaimh
 faoi cheannteideal
 76.04
 76.07 Scragall alúmanaim CTH seachas ábhair
 neamhthionscnaimh
 faoi cheannteideal
 76.06
 Tábla 2 – Cuótaí is infheidhme ón 1 Eanáir 2024 go dtí an 31 Nollaig 2026
 Aicmiú córas Tuairisc ar an táirge Riail mhalartach atá Cuóta bliantúil Cuóta bliantúil
 comhchuibhithe sonrach ó thaobh d’onnmhairí ón d’onnmhairí ón
 (2017) an táirge de Aontas chuig an Ríocht Aontaithe
 Ríocht go dtí an
 Aontaithe tAontas
 (glanmheáchan) (glanmheáchan)
 76.03, 76.04, Táirgí alúmanaim CTH
 76.06, 76.08- agus earraí
 76.16 alúmanaim (gan
 sreang alúmanaim
 agus scragall 72 000 tona 72 000 tona
 alúmanaim a
 áireamh)
 76.05 Sreang alúmanaim CTH seachas ábhair
 neamhthionscnaimh
 95
 Is iad na cainníochtaí a liostaítear i ngach tábla i Roinn 2 na cuótaíchainníochtaí iomlána atá ar fáil (i gcás
 onnmhairí ón Aontas chuig an Ríocht Aontaithe, agus i gcás onnmhairí ón Ríocht Aontaithe chuig an Aontas,
 faoi seach) i gcás na dtáirgí ar fad atá liostaithe sa tábla sin.
 517
 ---pagebreak--- faoi cheannteideal
 76.04
 76.07 Scragall alúmanaim CTH seachas ábhair
 neamhthionscnaimh
 faoi cheannteideal
 76.06
 Tábla 3 – Cuótaí is infheidhme ón 1 Eanáir 2027 ar aghaidh
 Aicmiú córas Tuairisc ar an táirge Riail mhalartach atá Cuóta bliantúil Cuóta bliantúil
 comhchuibhithe sonrach ó thaobh d’onnmhairí ón d’onnmhairí ón
 (2017) an táirge de Aontas chuig an Ríocht Aontaithe
 Ríocht go dtí an
 Aontaithe tAontas
 (glanmheáchan) (glanmheáchan)
 76.04 Barraí, slata agus CTH
 próifílí alúmanaim
 76.06 Plátaí, leatháin agus CTH
 stiallacha
 alúmanaim, ar tiús
 57 500 tona 57 500 tona
 níos mó ná 0,2 mm
 76.07 Scragall alúmanaim CTH seachas ábhair
 neamhthionscnaimh
 faoi cheannteideal
 76.06
 Athbhreithniú ar chuótaí do tháirgí alúmanaim i dTábla 3 i Roinn 2
 1. Tráth nach luaithe ná 5 bliana ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo agus tráth nach
 luaithe ná 5 bliana ó chur i gcrích aon athbhreithnithe dá dtagraítear sa mhír seo, déanfaidh
 an Coiste Comhpháirtíochta Trádála, arna iarraidh sin do cheachtar Páirtí agus cúnamh á fháil
 aige ón gCoiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha Tionscnaimh,
 athbhreithniú ar na cuótaí alúmanaim atá i dTábla 3 i Roinn 2.
 2. Déanfar an t-athbhreithniú dá dtagraítear i mír 1 ar bhonn na faisnéise atá ar fáil faoi dhálaí an
 mhargaidh sna Páirtithe agus ar fhaisnéis faoina n-allmhairí agus faoina n-onnmhairí de tháirgí
 ábhartha.
 3. Ar bhonn an toraidh ar athbhreithniú arna dhéanamh de bhun mhír 1, féadfaidh an
 Chomhairle Comhpháirtíochta cinneadh a ghlacadh chun cainníocht na gcuótaí le haghaidh
 alúmanaim atá i dTábla 3 i Roinn 2 a mhéadú nó a choimeád ar bun, raon feidhme a athrú, nó
 cionroinnt nó athrú a dhéanamh ar aon chionroinnt idir táirgí.
 518
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-2B: RIALACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA TÁIRGESHONRACHA LE hAGHAIDH TAISC-
 CHEALLRAÍ LEICTREACHA AGUS FEITHICLÍ LEICTRITHE
 Roinn 1 – Rialacha eatramhacha táirgeshonracha is infheidhme ó theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2023.
 1. 1.Maidir leis na táirgí a liostaítear i gcolún 1 thíos, beidh feidhm ag an riail tháirgeshonrach
 agus atá liostaithe i gcolún 2 ar feadh na tréimhse ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo go
 dtí an 31 Nollaig 2023.
 Colún 1 Colún 2
 Córas Comhchuibhithe An riail tháirgeshonrach maidir le tionscnamh is infheidhme ó theacht i
 um Aicmiú (2017) lena n- bhfeidhm an Chomhaontaithe seo go dtí an 31 Nollaig 2023
 áirítear tuairisc shonrach
 85.07
 — Taisc-cheallraí ina CTSH;
 bhfuil ceann amháin nó
 níos mó de mhodúil Paicéid cheallra a chóimeáil ó chealla ceallra nó ó mhodúil cheallraí
 cheallra nó ceallra agus neamhthionscnaimh;
 an ciorcadra chun iad a
 idirnascadh eatarthu féin, nó
 dá ngairtear go minic
 ‘pacaí ceallraí’, de chineál MaxNOM 70 % (Praghas díreach ón monarcha)
 a úsáidtear mar
 phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí chun
 feithiclí faoi cheannteidil
 87.02, 87.03 agus 87.04 a
 thiomáint
 - Cealla ceallraí, módúil CTH;
 ceallraí, agus páirteanna
 díobh, atá ceaptha lena n- nó
 ionchorprú i
 gcnuasaitheoir leictreach MaxNOM 70 % (Praghas díreach ón monarcha)
 de chineál a úsáidtear
 mar phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí chun
 feithiclí faoi cheannteidil
 87.02, 87.03 agus 87.04 a
 thiomáint
 87.02-87.04
 - feithiclí ina bhfuil inneall MaxNOM 60 % (Praghas díreach ón monarcha)
 dócháin inmheánaigh
 spréach-adhainte agus
 519
 ---pagebreak--- mótar leictreach araon
 mar mhótair le haghaidh
 tiomána, agus a
 d’fhéadfaí a luchtú trína
 gceangal le foinse
 sheachtrach cumhachta
 leictreachais ('hibrid');
 - feithiclí eile, ina bhfuil
 inneall loiní frithingeacha
 dócháin inmheánaigh
 spréach-adhainte agus
 mótar leictreach araon
 mar mhótair le haghaidh
 tiomána, agus a
 d’fhéadfaí a luchtú trína
 gceangal le foinse
 sheachtrach cumhachta
 leictreachais;
 - feithiclí eile, ina bhfuil
 mótar leictreach, agus é
 sin amháin, le haghaidh
 tiomána
 Roinn 2 – Rialacha eatramhacha táirgeshonracha is infheidhme ón 1 Eanáir 2024 go dtí an 31
 Nollaig 2026.
 1. Maidir leis na táirgí atá liostaithe i gcolún 1 thíos, beidh feidhm ag an riail tháirgeshonrach
 atá liostaithe i gcolún 2 ar feadh na tréimhse ón 1 Eanáir 2024 go dtí an 31 Nollaig 2026.
 Colún 1 Colún 2
 Córas Comhchuibhithe An riail tháirgeshonrach maidir le tionscnamh is infheidhme ón 1 Eanáir
 um Aicmiú (2017) lena n- 2024 go dtí an 31 Nollaig 2026
 áirítear tuairisc shonrach
 85.07
 — Taisc-cheallraí ina CTH seachas ábhair chatóid ghníomhacha neamhthionscnaimh;
 bhfuil ceann amháin nó
 níos mó de mhodúil nó
 cheallra nó ceallra agus
 an ciorcadra chun iad a MaxNOM 40 % (Praghas díreach ón monarcha)
 idirnascadh eatarthu féin,
 dá ngairtear go minic
 ‘pacaí ceallraí’, de chineál
 a úsáidtear mar
 520
 ---pagebreak--- phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí chun
 feithiclí faoi cheannteidil
 87.02, 87.03 agus 87.04 a
 thiomáint
 - Cealla ceallraí, módúil CTH seachas ábhair chatóid ghníomhacha neamhthionscnaimh;
 ceallraí, agus páirteanna
 díobh, atá ceaptha lena n- nó
 ionchorprú i
 gcnuasaitheoir leictreach MaxNOM 50 % (Praghas díreach ón monarcha)
 de chineál a úsáidtear
 mar phríomhfhoinse
 cumhachta leictrí chun
 feithiclí faoi cheannteidil
 87.02, 87.03 agus 87.04 a
 thiomáint
 87.02-87.04
 - feithiclí ina bhfuil inneall MaxNOM 55 % (Praghas díreach ón monarcha)
 dócháin inmheánaigh
 spréach-adhainte agus
 mótar leictreach araon
 mar mhótair le haghaidh
 tiomána, agus a
 d’fhéadfaí a luchtú trína
 gceangal le foinse
 sheachtrach cumhachta
 leictreachais ('hibrid');
 - feithiclí eile, ina bhfuil
 inneall loiní frithingeacha
 dócháin inmheánaigh
 spréach-adhainte agus
 mótar leictreach araon
 mar mhótair le haghaidh
 tiomána, agus a
 d’fhéadfaí a luchtú trína
 gceangal le foinse
 sheachtrach cumhachta
 leictreachais;
 - feithiclí eile, ina bhfuil
 mótar leictreach, agus é
 sin amháin, le haghaidh
 tiomána
 Roinn 3 – Athbhreithniú ar na rialacha táirgeshonracha atá faoi Cheannteideal 8507
 521
 ---pagebreak--- 1. Tráth nach luaithe ná 4 bliana ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, déanfaidh an Coiste
 Comhpháirtíochta Trádála, arna iarraidh sin do cheachtar Páirtí agus cúnamh á fháil aige ón gCoiste
 Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus um Rialacha Tionscnaimh, athbhreithniú ar na
 rialacha táirgeshonracha i gcás cheannteideal 8507 is infheidhme amhail ón 1 Eanáir 2027, atá in
 Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha Táirgeshonracha maidir le Tionscnamh].
 2. Déanfar an t-athbhreithniú dá dtagraítear i mír 1 ar bhonn na faisnéise a bheidh ar fáil faoi na
 margaí laistigh de na Páirtithe, amhail infhaighteacht ábhar tionscnaimh atá leordhóthanach agus
 oiriúnach, an chothromaíocht idir soláthar agus éileamh agus faisnéis ábhartha eile.
 3. Ar bhonn thorthaí an athbhreithnithe arna dhéanamh de bhun mhír 1, féadfaidh an Chomhairle
 Comhpháirtíochta cinneadh a ghlacadh chun leasú a dhéanamh ar na rialacha táirgeshonracha i gcás
 cheannteideal 8507 is infheidhme amhail ón 1 Eanáir 2027, atá in Iarscríbhinn ORIG-2 [Rialacha
 Tionscnaimh Táirgeshonracha].
 522
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-3: DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA
 1. Beidh an t-inneachar a leagtar amach san Iarscríbhinn seo ag dearbhú soláthróra.
 2. Ach amháin sna cásanna dá dtagraítear i bpointe 3, is é an soláthróir a dhéanfaidh dearbhú
 soláthróra i gcás gach coinsíneachta táirgí san fhoirm dá bhforáiltear i bhFoscríbhinn 1 agus atá i
 gceangal leis an sonrasc, nó le haon doiciméad eile ina dtugtar tuairisc ar na táirgí lena
 mbaineann agus atá mionsonraithe go leor chun gur féidir iad a shainaithint.
 3. I gcás ina soláthraíonn soláthróir táirgí do chustaiméir áirithe go rialta, ar táirgí iad a bhfuil
 coinne leo gur seasmhach an táirgeadh a dhéanfar ina leith i bPáirtí ar feadh tréimhse ama,
 féadfaidh an soláthróir sin dearbhú soláthróra aonair a sholáthar chun coinsíneachtaí na dtáirgí
 sin ina dhiaidh sin a chumhdach (an ‘dearbhú soláthróra fadtéarmach’). Is gnách gur bailí
 dearbhú soláthróra fadtéarmach ar feadh tréimhse suas go dhá bhliain ón dáta a tharraingeofar
 suas an dearbhú. Údaráis chustaim an Pháirtí ina ndéanfar an dearbhú féadfaidh siad na
 coinníollacha a leagan síos faoina bhféadfar tréimhsí níos faide a úsáid. Tarraingeoidh an
 soláthróir suas an dearbhú soláthróra fadtéarmach san fhoirm dá bhforáiltear i bhFoscríbhinn 2
 agus beidh tuairisc ann ar na táirgí lena mbaineann, tuairisc a bheidh mionsonraithe go leor chun
 iad a shainaithint. Cuirfidh an soláthróir an custaiméir ar an eolas láithreach má scoireann an
 dearbhú soláthróra fadtéarmach d’fheidhm a bheith aige maidir leis na táirgí a sholáthraítear.
 4. Beidh an soláthróir a tharraingíonn suas an dearbhú réidh tráth ar bith, arna iarraidh sin
 d’údaráis chustaim an Pháirtí ina dtarraingítear suas an dearbhú, na doiciméid iomchuí uile a
 thíolacadh lena gcruthaítear go bhfuil an fhaisnéis a thugtar sa dearbhú sin ceart.
 523
 ---pagebreak--- Foscríbhinn 1
 DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA
 Ní mór an dearbhú soláthróra, a bhfuil a théacs thíos, a tharraingt suas i gcomhréir leis na fonótaí.
 Mar sin féin, ní gá na fonótaí a athsholáthar.
 DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA
 Déanaimse, a bhfuil mo shíniú leis seo thíos, soláthróir na n-earraí a chumhdaítear sa doiciméad atá i
 gceangal, an méid seo a leanas a dhearbhú:
 1. Úsáideadh na hábhair seo a leanas nach de thionscnamh [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] in
 [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] chun na táirgí sin a tháirgeadh:
 Ceannteideal CC na n-
 Tuairisc ar na hábhair Luach na n-ábhar
 Tuairisc ar na táirgí a ábhar
 neamhthionscnaimh a neamhthionscnaimh a
 soláthraíodh (1) neamhthionscnaimh a
 úsáideadh úsáideadh(2)(3)
 úsáideadh(2)
 Luach iomlán
 2. Na hábhair eile go léir a úsáidtear in [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] chun na táirgí sin a
 tháirgeadh is de thionscnamh [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] iad
 Geallaim go gcuirfidh mé aon doiciméad tacaíochta eile atá ag teastáil ar fáil.
 .................................................................................................................................... (Áit agus Dáta)
 ................................................................................(Ainm agus post an té a bhfuil a shíniú leis
 seo thíos, ainm agus seoladh na cuideachta)
 .......................................................................................................................................... (Síniú)(6)
 _______________
 524
 ---pagebreak--- Foscríbhinn 2
 DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA FADTÉARMACH
 Ní mór an dearbhú soláthróra fadtéarmach, a bhfuil a théacs thíos, a tharraingt suas i gcomhréir leis
 na fonótaí. Mar sin féin, ní gá na fonótaí a athsholáthar.
 DEARBHÚ SOLÁTHRÓRA FADTÉARMACH
 Déanaimse, a bhfuil mo shíniú leis seo thíos, soláthróir na n-earraí a chumhdaítear sa doiciméad atá i
 gceangal agus a sholáthraítear go rialta chuig (4) ................, an méid seo a leanas a dhearbhú:
 1. Úsáideadh na hábhair seo a leanas nach de thionscnamh [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] in
 [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] chun na táirgí sin a tháirgeadh:
 Ceannteideal CC na n-
 Tuairisc ar na hábhair Luach na n-ábhar
 Tuairisc ar na táirgí a ábhar
 neamhthionscnaimh a neamhthionscnaimh
 soláthraíodh (1) neamhthionscnaimh a
 úsáideadh a úsáideadh(2)(3)
 úsáideadh(2)
 Luach iomlán
 2. Na hábhair eile go léir a úsáidtear in [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] chun na táirgí sin a
 tháirgeadh is de thionscnamh Páirtí [sonraigh ainm an Pháirtí ábhartha] iad;
 Tá an dearbhú seo bailí le haghaidh gach coinsíneachta de na hearraí sin a sheolfar ina dhiaidh seo
 ó ....................................................................................................................... go dtí
 ....................................................................................................................... ( 5 )
 Geallaim go gcuirfidh mé
 ..................................................................................................................................... ar an eolas (4)
 láithreach má scoireann an dearbhú seo de bheith bailí.
 .................................................................................................................................... (Áit agus Dáta)
 ................................................................................(Ainm agus post an té a bhfuil a shíniú leis
 seo thíos, ainm agus seoladh na cuideachta)
 .......................................................................................................................................... (Síniú) (6)
 Fonótaí
 (1) I gcás ina mbaineann an sonrasc nó an doiciméad eile dá gceanglaítear an dearbhú, i gcás ina
 mbaineann sé le cineálacha difriúla earraí, nó le hearraí nach gcuimsíonn, a mhéid céanna, ábhair
 neamhthionscnaimh, ní mór don soláthróir idirdhealú soiléir a dhéanamh eatarthu.
 525
 ---pagebreak--- (2) Ní gá an fhaisnéis a iarrtar a thabhairt ach amháin más gá.
 Samplaí:
 Ar cheann de na rialacha maidir le baill éadaigh atá faoi Chaibidil 62 foráiltear ‘Fíodóireacht
 maille le cur le chéile lena n-áirítear gearradh fabraice’. Maidir le monaróir ball éadaigh den
 sórt sin i bPáirtí, má úsáideann sé fabraic a allmhairíodh ó Pháirtí eile agus a fuarthas ansin
 trí shnáth neamhthionscnaimh a shníomh, is leor don soláthróir ón bPáirtí eile tuairisc a
 thabhairt ina dhearbhú ar an ábhar neamhthionscnaimh a úsáideadh mar shnáth, gan é a
 bheith riachtanach ceannteideal CC agus luach an tsnátha sin a lua.
 I gcás inar táirgeadh iarann faoi cheannteideal CC 7217 ó bharraí iarainn
 neamhthionscnaimh, ba cheart don táirgeoir sreinge iarainn ‘barraí iarainn’ a scríobh sa dara
 colún. I gcás ina n-úsáidfear an tsreang sin i dtáirgeadh meaisín a bhfuil teorainn ina leith sa
 riail i ndáil le gach ábhar neamhthionscnaimh a úsáidtear suas go luach céatadáin áirithe, is
 gá luach na mbarraí neamhthionscnaimh a scríobh sa tríú colún.
 (3) Ciallaíonn ‘luach na n-ábhar neamhthionscnaimh a úsáidtear’ luach na n-ábhar
 neamhthionscnaimh a úsáidtear i dtáirgeadh an táirge, arb é a luach custaim é tráth an allmhairithe
 lena n-áirítear lasta, árachas más iomchuí, pacáistiú agus na costais eile uile a thabhaítear le linn na
 hábhair a iompar go dtí an calafort allmhairiúcháin sa Pháirtí ina bhfuil táirgeoir an táirge suite; i gcás
 nach eol luach na n-ábhar neamhthionscnaimh agus nach féidir é a fhionnadh, úsáidtear an chéad
 phraghas infhionnta a íocadh as na hábhair neamhthionscnaimh san Aontas nó sa Ríocht Aontaithe.
 (4) Ainm agus seoladh an chustaiméara
 (5) Cuir isteach na dátaí
 (6) D’fhéadfadh síniú leictreonach, íomhá scanta nó léiriú amhairc eile de shíniú lámhscríofa an
 tsínitheora a bheith sa réimse seo in ionad sínithe bunaidh, i gcás inarb iomchuí.
 526
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-4: TÉACS AN RÁITIS MAIDIR LE TIONSCNAMH
 Déanfar an ráiteas maidir le tionscnamh dá dtagraítear in Airteagal ORIG.19 [Ráiteas maidir le
 tionscnamh] den Chomhaontú seo trí úsáid a bhaint as an téacs a leagtar amach thíos i gceann de na
 teangacha seo a leanas agus i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an Pháirtí onnmhairiúcháin. Má
 dhéantar an ráiteas maidir le tionscnamh a scríobh de láimh, is le dúch agus le carachtair phriontáilte
 a dhéanfar sin. Ní mór an ráiteas maidir le tionscnamh a leagan amach i gcomhréir leis na fonótaí
 faoi seach. Ní gá na fonótaí a athsholáthar.
 An leagan Bulgáirise
 An leagan Cróitise
 An leagan Seicise
 An leagan Danmhairgise
 An leagan Ollainnise
 An leagan Béarla
 An leagan Eastóinise
 An leagan Fionlainnise
 An leagan Fraincise
 An leagan Gearmáinise
 An leagan Gréigise
 An leagan Ungáirise
 An leagan Iodáilise
 An leagan Laitvise
 An leagan Liotuáinise
 An leagan Máltaise
 An leagan Polainnise
 An leagan Portaingéilise
 An leagan Rómáinise
 An leagan Slóvaicise
 An leagan Slóivéinise
 an leagan Spáinnise
 An leagan Sualainnise
 (Tréimhse: ó___________ go __________ (1) )
 Onnmhaireoir na dtáirgí a chumhdaítear sa doiciméad seo (Uimhir Thagartha an Onnmhaireora ... (2))
 dearbhaítear leis seo, mura sonraítear a mhalairt go soiléir, gur táirgí de thionscnamh ... (3)
 tionscnamh fabhrach.
 ..................................................................................................................(4)
 (Áit agus dáta)
 ..................................................................................................................
 (Ainm an onnmhaireora)
 1
 Má chuirtear an ráiteas tionscnaimh i gcrích le haghaidh il-lastais de tháirgí tionscnaimh
 comhionanna de réir bhrí phointe (b) Airteagal ORIG.19(4) [Ráiteas maidir le Tionscnamh] den
 527
 ---pagebreak--- Chomhaontú seo, sonraigh an tréimhse a mbeidh feidhm ag an ráiteas tionscnaimh ina leith. Ní
 bheidh an tréimhse sin níos faide ná 12 mhí. Ní mór allmhairithe uile an táirge tarlú laistigh den
 tréimhse sonraithe. Mura bhfuil tréimhse infheidhme, féadfar an réimse a fhágáil bán.
 2
 Cuir isteach an uimhir thagartha lena n-aithnítear an t-onnmhaireoir. I gcás an onnmhaireora de
 chuid an Aontais, is é sin an líon a shannfar i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an Aontais. I gcás
 onnmhaireoir de chuid na Ríochta Aontaithe, is é sin an uimhir a shannfar i gcomhréir leis na dlíthe
 agus na rialacháin is infheidhme laistigh den Ríocht Aontaithe. I gcás nár sannadh uimhir don
 onnmhaireoir, is féidir an réimse seo a fhágáil folamh.
 3
 Sonraigh an tionscnamh an táirge:an Ríocht Aontaithe nó an tAontas.
 4
 Féadfar áit agus dáta a fhágáil ar lár má tá an fhaisnéis sin sa doiciméad féin.
 528
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-5: DEARBHÚ COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE PRIONSACHT ANDÓRA
 1. Glacfaidh an Ríocht Aontaithe le táirgí de thionscnamh Phrionsacht Andóra a thagann faoi
 Chaibidlí 25 go 97 den Chóras Comhchuibhithe mar tháirgí de thionscnamh an Aontais de réir bhrí an
 Chomhaontaithe seo.
 2. Más rud é de bhua an aontais chustaim arna bhunú le Cinneadh 90/680/CEE ón gComhairle an
 26 Samhain 1990 maidir le tabhairt i gcrích comhaontaithe i bhfoirm malartú litreacha idir
 Comhphobal Eacnamaíochta na hEorpa agus Prionsacht Andóra, go gcuireann Prionsacht Andóra an
 chóir tharaife fhabhrach chéanna i bhfeidhm maidir le táirgí de thionscnamh na Ríochta Aontaithe
 agus a chuireann an tAontas Eorpach i bhfeidhm le táirgí den sórt sin, beidh feidhm ag mír 1.
 3. Tá feidhm mutatis mutandis ag Cuid a Dó, Ceannteideal a hAon [Trádáil], Teideal I, Caibidil a Dó den
 Chomhaontú seo chun an stádas tionscnaimh a shainiú do tháirgí dá dtagraítear i mír 1 den Dearbhú
 Comhpháirteach seo.
 529
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN ORIG-6: DEARBHÚ COMHPHÁIRTEACH MAIDIR LE POBLACHT SAN MAIRÍNE
 1. Glacfaidh an Ríocht Aontaithe le táirgí de thionscnamh Phoblacht San Mairíne mar tháirgí de
 thionscnamh an Aontais de réir bhrí an Chomhaontaithe seo.
 2. Más rud é de bhua an Chomhaontaithe maidir le Comhar agus Aontas Custaim idir
 Comhphobal Eacnamaíochta na hEorpa agus Poblacht San Mairíne, arna dhéanamh sa
 Bhruiséil an 16 Nollaig 1991, go gcuirfidh Poblacht San Mairíne an chóir tharaife fhabhrach
 chéanna i bhfeidhm le táirgí de thionscnamh na Ríochta Aontaithe agus a chuireann an
 tAontas Eorpach i bhfeidhm le táirgí den sórt sin, beidh feidhm ag mír 1.
 3. Tá feidhm mutatis mutandis ag Cuid a Dó, Ceannteideal a hAon [Trádáil], Teideal I, Caibidil a
 Dó den Chomhaontú seo chun an stádas tionscnaimh a shainiú do tháirgí dá dtagraítear i
 mír 1 den Dearbhú Comhpháirteach seo.
 530
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN SPS-1: NA CRITÉIR DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL SPS.19(d)
 Is iad seo a leanas na critéir dá dtagraítear in Airteagal SPS.19(d):
 a) an fhaisnéis a chuirfidh an páirtí onnmhairiúcháin ar fáil chun údarú allmhairiúcháin isteach
 sa pháirtí allmhairiúcháin a fháil maidir le tráchtearra ar leith i gcomhréir le
 hAirteagal SPS.7(3) [Coinníollacha agus nósanna imeachta iompórtála] den Chomhaontú seo;
 b) toradh na n-iniúchtaí agus na bhfíoraithe arna ndéanamh ag an bpáirtí allmhairiúcháin i
 gcomhréir le hAirteagal SPS.11 [Iniúchtaí agus fíoruithe] den Chomhaontú seo;
 c) minicíocht agus déine an neamhchomhlíonta a bhraithfidh an páirtí allmhairiúcháin maidir le
 táirgí ón bpáirtí onnmhairiúcháin;
 d) stair na n-oibreoirí onnmhairiúcháin maidir le ceanglais an pháirtí allmhairiúcháin a
 chomhlíonadh; agus
 e) measúnuithe eolaíocha atá ar fáil agus aon fhaisnéis ábhartha eile maidir leis an riosca a
 bhaineann leis na táirgí.
 531
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-1: MÓTARFHEITHICLÍ AGUS TREALAMH AGUS PÁIRTEANNA DÍOBH
 Airteagal 1: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na hIarscríbhinne seo:
 (a) Ciallaíonn ‘WP.29’ An Fóram Domhanda um Chomhchuibhiú Rialachán d’Fheithiclí
 faoi chuimsiú Choimisiún Eacnamaíochta na Náisiún Aontaithe don Eoraip (‘UNECE’);
 (b) Ciallaíonn ‘Comhaontú 1958’ an Comhaontú maidir le Glacadh Rialachán na Náisiún
 Aontaithe Comhchuibhithe i dtaobh Feithiclí Rothaithe, Trealamh agus Páirteanna is
 féidir a Fhilleadh agus/nó a Úsáid ar Fheithiclí Rothaithe agus leis na Coinníollacha le
 haghaidh Aitheantas Cómhalartach Ceaduithe a Deonaíodh ar Bhonn na Rialachán
 seo ó na Náisiúin Aontaithe, a rinneadh sa Ghinéiv an 20 Márta 1958, arna riaradh ag
 WP.29, agus gach leasú agus athbhreithniú a dhéanfar orthu ina dhiaidh sin;
 (c) Ciallaíonn ‘Comhaontú 1998’ an Comhaontú maidir le Rialacháin Theicniúla
 Dhomhanda a leagan síos i gcomhair Feithiclí Rothacha, Trealaimh agus Páirteanna
 ar féidir iad a fheistiú agus/nó a úsáid ar Fheithiclí Rothacha, arna dhéanamh sa
 Ghinéiv an 25 Meitheamh 1998, agus atá á riaradh ag WP.29, agus gach leasú agus
 athbhreithniú air dá éis sin;
 (d) Ciallaíonn ‘Rialacháin ó na Náisiúin Aontaithe’ Rialacháin arna nglacadh i gcomhréir
 le Comhaontú 1958;
 (e) ciallaíonn ‘GTR’ Rialachán Teicniúil Domhanda arna bhunú agus arna chur ar an
 gClárlann Dhomhanda i gcomhréir le Comhaontú 1998;
 (f) ciallaíonn ‘HS 2017’ eagrán 2017 den Chóras Comhchuibhithe Ainmníochta arna
 eisiúint ag an Eagraíocht Dhomhanda Chustaim;
 (g) ciallaíonn ‘cineálcheadú’ an nós imeachta trína ndeimhníonn údarás ceadaithe go
 gcomhlíonann cineál feithicle, cineál córais, cineál comhpháirte nó cineál aonaid
 theicniúil ar leithligh na forálacha riaracháin ábhartha agus na ceanglais theicniúla
 ábhartha;
 (h) ciallaíonn 'deimhniú ar chineálcheadú' an doiciméad trína ndeimhníonn údarás
 ceadaithe go hoifigiúil go bhfuil cineál feithicle, córais, comhpháirte nó aonaid
 theicniúil ar leithligh cineálcheadaithe.
 2. Beidh an bhrí chéanna leis na téarmaí dá dtagraítear san Iarscríbhinn seo agus atá leo i
 gComhaontú 1958 nó in Iarscríbhinn 1 a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Bacainní Teicniúla
 ar Thrádáil.
 Airteagal 2: Raon feidhme an táirge
 Tá feidhm ag an Iarscríbhinn seo maidir leis an trádáil idir na Páirtithe i ngach catagóir
 mótarfheithiclí, trealaimh agus páirteanna díobh, mar a shainítear i Mír 1.1. de Rún Comhdhlúite
 532
 ---pagebreak--- UNECE maidir le Tógáil Feithiclí (R.E.3)96, a thagann, inter alia, faoi Chaibidlí 40, 84, 85, 87 agus 94 de
 CC 2017 (dá ngairtear ‘táirgí arna gcumhdach’ anseo feasta).
 Airteagal 3: Cuspóirí
 Maidir leis na táirgí a chumhdaítear, is iad seo a leanas cuspóirí na hIarscríbhinne seo:
 (a) deireadh a chur le haon bhacainní teicniúla nach bhfuil gá leo ar thrádáil
 dhéthaobhach agus iad a chosc;
 (b) comhoiriúnacht agus cóineasú rialachán a bhunaítear ar chaighdeáin idirnáisiúnta a
 chur chun cinn;
 (c) aitheantas formheasa a chur chun cinn, formheas atá bunaithe ar scéimeanna
 formheasa arna gcur i bhfeidhm faoi na comhaontuithe arna riaradh ag WP.29;
 (d) dálaí iomaíocha margaidh arna mbunú ar phrionsabail na hoscailteachta, an neamh-
 idirdhealaithe agus na trédhearcachta a athneartú;
 (e) ardleibhéil chosanta do shláinte an duine, don tsábháilteacht agus don chomhshaol a
 chur chun cinn; agus
 (f) comhar maidir le saincheisteanna leasa fhrithpháirtigh a choinneáil ar bun chun
 forbairt leanúnach chomhthairbheach sa trádáil a chothú.
 Airteagal 4: Caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta
 Aithníonn na Páirtithe gurb é WP.29 an comhlacht ábhartha idirnáisiúnta um chaighdeánú agus gur
 caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta iad Rialacháin na Náisiún Aontaithe agus GTRanna faoi
 Chomhaontú 1958 agus faoi Chomhaontú 1998 maidir leis na táirgí a chumhdaítear leis an
 Iarscríbhinn seo.
 Airteagal 5: Cóineasú rialála bunaithe ar chaighdeáin idirnáisiúnta ábhartha
 1. Staonfaidh na Páirtithe ó aon rialachán teicniúil baile, marcáil bhaile nó nós imeachta baile
 um measúnú comhréireachta a thabhairt isteach nó a choinneáil ar bun atá éagsúil ó Rialacháin de
 chuid na Náisiún Aontaithe nó ó GTRanna i réimsí a chumhdaítear leis na Rialacháin sin nó le
 GTRanna, lena n-áirítear i gcás nach bhfuil na Rialacháin ábhartha ó na Náisiúin Aontaithe nó na
 GTRanna tugtha i gcrích ach amháin má tá cúiseanna réasúnaithe ann go bhfuil Rialachán sonrach de
 chuid na Náisiún Aontaithe nó GTR neamhéifeachtach nó míchuí chun na cuspóirí dlisteanacha atá á
 saothrú a chomhlíonadh, mar shampla, i réimsí na sábháilteachta ar bhóithre nó chosaint an
 chomhshaoil nó shláinte an duine.
 2. Aon Pháirtí a thugann isteach nós imeachta éagsúil teicniúil baile, marcáil bhaile nó nós
 imeachta baile um measúnú comhréireachta dá dtagraítear i mír 1, arna iarraidh sin don Pháirtí eile,
 déanfaidh sé na codanna den rialachán teicniúil baile, den mharcáil nó den nós imeachta um
 measúnú comhréireachta atá éagsúil go substaintiúil ó na Rialacháin ábhartha de chuid na Náisiún
 Aontaithe nó ó na GTRanna a shainaithint agus tabharfaidh sé údar maith leis an éagsúlacht.
 96
 ECE/TRANS/WP.29/78/Rev.6 an 11 Iúil 2017.
 533
 ---pagebreak--- 3. Déanfaidh gach Páirtí breithniú córasach ar Rialacháin de chuid na Náisiún Aontaithe a
 ghlacfar tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo a chur i bhfeidhm, agus cuirfidh siad a
 chéile ar an eolas faoi aon athrú maidir le cur chun feidhme na Rialachán sin de chuid na Náisiún
 Aontaithe ina chóras dlí baile féin de réir an phrótacail a bunaíodh faoi Chomhaontú 1958 agus i
 gcomhréir le hAirteagail 8 agus 9.
 4. A mhéid a bheidh rialacháin theicniúla bhaile, marcálacha baile nó nósanna imeachta baile
 um measúnú comhréireachta á dtabhairt isteach nó á gcothabháil ag Páirtí atá éagsúil ó Rialacháin
 na Náisiún Aontaithe nó ó GTRanna mar a cheadaítear le mír 1, athbhreithneoidh an Páirtí sin na
 rialacháin theicniúla bhaile, na marcálacha baile sin nó na nósanna imeachta baile um measúnú
 comhréireachta go tráthrialta, agus b‘fhearr nach faide iad ná cúig bliana, d’ fhonn a gcóineasú le
 Rialacháin ábhartha na Náisiún Aontaithe nó le GTRanna a mhéadú. Nuair a bheidh athbhreithniú á
 dhéanamh ag gach Páirtí ar a gcuid rialachán teicniúil baile, marcálacha baile agus nósanna imeachta
 baile um measúnú comhréireachta, breithneoidh sé an bhfuil údar leis an éagsúlacht fós. Tabharfar
 fógra don Pháirtí eile faoi thoradh na n-athbhreithnithe sin, lena n-áirítear aon fhaisnéis eolaíoch
 agus theicniúil a úsáidfear, arna iarraidh sin dó.
 5. Staonfaidh gach Páirtí ó rialacháin theicniúla bhaile, marcálacha baile nó nósanna imeachta
 baile um measúnú comhréireachta a thabhairt isteach nó a chothabháil a bhfuil sé d’éifeacht acu an
 t-ualach a thoirmeasc, a shrianadh nó a mhéadú i ndáil le hallmhairiú agus le cur i seirbhís ar a
 margadh baile táirgí a cineálcheadaíodh faoi Rialacháin ó na Náisiúin Aontaithe do na réimsí a
 chumhdaítear leis na Rialacháin sin de chuid na Náisiún Aontaithe mura bhforáiltear go sainráite sna
 Rialacháin sin de chuid na Náisiún Aontaithe maidir le rialacháin theicniúla bhaile, marcálacha baile
 nó nósanna imeachta baile um measúnú comhréireachta.
 Airteagal 6: Cineálcheadú agus faireachas margaidh
 1 Glacfaidh gach Páirtí ar a mhargadh táirgí atá cumhdaithe ag deimhniú bailí ar chineálcheadú
 de chuid na Náisiún Aontaithe mar tháirgí atá i gcomhréir lena rialacháin theicniúla bhaile, lena
 mharcálacha baile agus lena nósanna imeachta baile um measúnú comhréireachta, gan a cheangal
 ar aon tástáil nó marcáil bhreise comhlíonadh aon cheanglais atá cumhdaithe ag an deimhniú
 ábhartha ar chineálcheadú na Náisiún Aontaithe a fhíorú nó a fhianú. I gcás formheas feithicle,
 measfar an Formheas Uilefheithicle Idirnáisiúnta Uilíoch de chuid na Náisiún Aontaithe (U-IWVTA) a
 bheith bailí maidir leis na ceanglais a chumhdaítear le U-IWVTA. I dtaca le deimhnithe ar
 chineálcheadú na Náisiún Aontaithe arna n-eisiúint ag Páirtí, ní fhéadfar a mheas go bhfuil siad bailí
 ach amháin má tá an Páirtí sin tar éis aontú do na Rialacháin ábhartha ó na Náisiúin Aontaithe.
 2 Ní cheanglófar ar gach Páirtí glacadh ach le deimhnithe bailí ar chineálcheadú de chuid na
 Náisiún Aontaithe arna n-eisiúint de bhun an leagain is déanaí de na Rialacháin de chuid na Náisiún
 Aontaithe a bhfuil sé tar éis aontú dóibh.
 3. Chun críoch mhír 1, measfar gur cruthúnas leordhóthanach an méid seo a leanas go bhfuil
 cineálcheadú bailí de chuid na Náisiún Aontaithe ann:
 (a) i gcás feithiclí iomlána, Dearbhú Comhréireachta bailí de chuid na Náisiún Aontaithe
 lena ndeimhnítear go gcomhlíontar U-IWVTA;
 (b) maidir le trealamh agus páirteanna, marc bailí cineálcheadaithe de chuid na Náisiún
 Aontaithe a bheith greamaithe den táirge; nó
 534
 ---pagebreak--- (c) maidir le trealamh agus páirteanna nach féidir marc cineálcheadaithe de chuid na
 Náisiún Aontaithe a ghreamú dóibh, deimhniú bailí ar chineálcheadú de chuid na
 Náisiún Aontaithe.
 4. Chun faireachas margaidh a dhéanamh, féadfaidh údaráis inniúla Páirtí a fhíorú go bhfuil na
 táirgí atá cumhdaithe i gcomhréir , de réir mar is iomchuí, leis na nithe seo a leanas
 (a) rialacháin theicniúla bhaile uile an Pháirtí sin; nó
 (b) na Rialacháin ó na Náisiúin Aontaithe a bhfianaítear gur comhlíonadh iad, i
 gcomhréir leis an Airteagal seo, le Dearbhú Comhréireachta de chuid na Náisiún
 Aontaithe lena ndeimhnítear gur comhlíonadh U-IWVTA i gcás feithiclí iomlána, nó le
 marc bailí ar chineálcheadú de chuid na Náisiún Aontaithe atá greamaithe den táirge
 nó deimhniú bailí ar chineálcheadú de chuid na Náisiún Aontaithe i gcás trealaimh
 agus páirteanna.
 Déanfar na fíoruithe sin trí shampláil randamach sa mhargadh agus i gcomhréir leis na rialacháin
 theicniúla dá dtagraítear i bpointe (a) nó i bpointe (b) den mhír seo, de réir mar a bheidh.
 5. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú i réimse an fhaireachais margaidh chun tacú le neamh-
 chomhréireachtaí feithiclí, córas, comhpháirteanna nó aonad teicniúil ar leithligh a shainaithint agus
 le haghaidh a thabhairt orthu.
 6. Féadfaidh Páirtí aon bhearta iomchuí a dhéanamh maidir le feithiclí, córais,
 comhpháirteanna nó aonaid theicniúla ar leithligh lena mbaineann riosca tromchúiseach do shláinte
 nó do shábháilteacht daoine nó maidir le gnéithe eile de chosaint leasanna an phobail, nó nach
 gcomhlíonann na ceanglais is infheidhme ar shlí eile. Féadfar a áireamh ar na bearta sin toirmeasc nó
 srian a chur ar na feithiclí, ar na córais, ar na comhpháirteanna nó ar na haonaid theicniúla ar
 leithligh lena mbaineann a chur ar fáil ar an margadh, a chlárú nó a chur i seirbhís, nó iad a tharraingt
 siar ón margadh nó a aisghairm. Déanfaidh Páirtí a ghlacann nó a choinníonn bearta den sórt sin an
 Páirtí eile a chur ar an eolas go pras i dtaobh na mbeart sin agus, arna iarraidh sin don Pháirtí eile,
 tabharfaidh sé a chúiseanna leis na bearta sin a ghlacadh.
 Airteagal 7: Táirgí a bhfuil teicneolaíochtaí nua nó gnéithe nua acu
 1. Ní dhiúltóidh nó srianfaidh ceachtar Páirtí rochtain ar a mhargadh ar tháirge a chumhdaítear
 leis an Iarscríbhinn seo agus a d’fhormheas an Páirtí onnmhairiúcháin ar an bhforas go bhfuil
 teicneolaíocht nua nó gné nua ionchorpraithe sa táirge nach bhfuil á rialáil go fóill ag an bPáirtí
 allmhairiúcháin, mura féidir leis a léiriú go bhfuil forais réasúnacha aige lena chreidiúint go
 gcruthaíonn an teicneolaíocht nua nó an ghné nua riosca do shláinte, do shábháilteacht nó don
 chomhshaol.
 2. Má chinneann Páirtí rochtain ar a mhargadh a dhiúltú nó má chinneann sé táirge de chuid an
 Pháirtí eile a chumhdaítear leis an Iarscríbhinn seo a tharraingt siar óna mhargadh ar an bhforas go
 n-ionchorpraítear leis teicneolaíocht nua nó gné nua lena gcruthaítear riosca do shláinte an duine,
 don tsábháilteacht nó don chomhshaol, tabharfaidh sé fógra faoin gcinneadh sin go pras don Pháirtí
 eile agus don oibreoir eacnamaíoch nó do na hoibreoirí eacnamaíocha lena mbaineann. Áireofar san
 fhógra gach faisnéis eolaíoch nó theicniúil ábhartha a cuireadh san áireamh sa chinneadh.
 Airteagal 8: Comhar
 535
 ---pagebreak--- 1. D‘fhonn an trádáil i mótarfheithiclí, a bpáirteanna agus a dtrealamh a éascú tuilleadh, agus
 d’fhonn fadhbanna rochtana ar an margadh a chosc, le linn dóibh sláinte an duine, sábháilteacht
 agus cosaint an chomhshaoil a áirithiú, féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú agus le malartú
 faisnéise de réir mar is cuí.
 2. Féadfar an méid seo a leanas a áireamh go háirithe ar réimsí comhair faoin Airteagal seo:
 (a) rialacháin theicniúla nó caighdeáin ghaolmhara a fhorbairt agus a bhunú;
 (b) taighde, faisnéis agus torthaí a bhaineann le forbairt rialachán nua sábháilteachta
 feithicle nó caighdeán gaolmhar, ard-astaíochtaí a laghdú, agus teicneolaíochtaí
 feithiclí atá ag teacht chun cinn, a mhalartú, a mhéid is féidir;
 (c) malartú faisnéise a bheidh ar fáil maidir le lochtanna a bhaineann le sábháilteacht nó
 a bhaineann le hastaíochtaí a aithint agus maidir le neamhchomhlíonadh rialachán
 teicniúil; agus
 (d) comhchuibhiú idirnáisiúnta níos mó ar cheanglais theicniúla a chur chun cinn trí
 fhóraim iltaobhacha, amhail Comhaontú 1958 agus Comhaontú 1998, lena n-áirítear
 trí chomhar maidir le tionscnaimh a phleanáil a thacaíonn leis an gcomhchuibhiú sin.
 Uimh. 9: An Mheitheal um Mótarfheithiclí agus Páirteanna
 1. Tabharfaidh Meitheal um Mótarfheithiclí agus Páirteanna cúnamh don Choiste Speisialaithe
 Trádála um Bacainní Teicniúla ar an Trádáil chun faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar chur
 chun feidhme na hIarscríbhinne seo agus feidhmiú cuí na hIarscríbhinne seo a áirithiú.
 2. Is iad seo a leanas feidhmeanna na Meithle um Mótarfheithiclí agus Páirteanna:
 (a) aon ní a eascraíonn faoin Iarscríbhinn seo a phlé, arna iarraidh sin do Pháirtí;
 (b) comhar agus malartú faisnéise a éascú i gcomhréir le hAirteagal 8;
 (c) idirphlé teicniúil a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal eBT.10 [Plé teicniúil] den
 Chomhaontú seo ar ábhair a thagann faoi raon feidhme na hIarscríbhinne seo; agus
 (d) liosta pointí teagmhála a choinneáil atá freagrach as ábhair a eascraíonn faoin Iarscríbhinn
 seo.
 536
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-2:TÁIRGÍ ÍOCSHLÁINTE
 Uimh. 1: Sainmhínithe
 1. Chun críocha na hIarscríbhinne seo:
 (a) Ciallaíonn ‘údarás’ údarás de chuid Páirtí mar atá liostaithe i bhFoscríbhinn A;
 (b) Ciallaíonn ‘Dea-Chleachtas Monaraíochta’ nó ‘GMP’ an chuid sin de dhearbhú cáilíochta lena
 n-áirithítear go ndéantar táirgí a tháirgeadh agus a rialú go comhsheasmhach i gcomhréir leis
 na caighdeáin cháilíochta is iomchuí don úsáid atá beartaithe dóibh agus de réir mar a
 cheanglaítear leis an údarú margaíochta nó leis na sonraíochtaí táirge is infheidhme, mar a
 liostaítear i bhFoscríbhinn B;
 (c) ciallaíonn ‘cigireacht’ meastóireacht ar shaoráid mhonaraíochta chun a chinneadh an bhfuil
 an tsaoráid mhonaraíochta sin ag oibriú de réir Dea-Chleachtais Mhonaraíochta agus/nó de
 réir gealltanas arna ndéanamh mar chuid den cheadú táirge a chur ar an margadh, a
 dhéantar de réir dhlíthe, rialacháin agus fhorálacha riaracháin an Pháirtí iomchuí, agus
 folaíonn sé iniúchadh réamh-mhargaithe agus iar-mhargaithe;
 (d) ciallaíonn ‘doiciméad oifigiúil MLFI’ doiciméad arna eisiúint ag údarás de chuid Páirtí tar éis
 cigireacht a dhéanamh ar shaoráid mhonaraíochta, lena n-áirítear, mar shampla,
 tuarascálacha cigireachta, deimhnithe lena bhfianaítear go bhfuil saoráid mhonaraíochta
 comhlíontach le dea-chleachtas monaraíochta, nó ráiteas maidir le neamhchomhlíonadh
 TMSG.
 Uimh. 2: Raon feidhme
 Tá feidhm ag forálacha na hIarscríbhinne seo maidir le táirgí íocshláinte mar atá liostaithe i
 bhFoscríbhinn C.
 Uimh. 3: Cuspóirí
 Maidir leis na táirgí a chumhdaítear le cuspóirí na hIarscríbhinne seo:
 (a) infhaighteacht cógas i gcríoch gach Páirtí a éascú;
 (b) na coinníollacha a leagan amach chun cigireachtaí a aithint agus chun doiciméid oifigiúla MLFI
 a mhalartú agus a ghlacadh idir na Páirtithe;
 (c) an tsláinte phoiblí a chur chun cinn trí shábháilteacht othar agus sláinte agus leas ainmhithe a
 chosaint, chomh maith le ardleibhéil chosanta don tomhaltóir agus don chomhshaol a
 chosaint, i gcás inarb iomchuí, trí chur chuige rialála a chur chun cinn i gcomhréir leis na
 caighdeáin idirnáisiúnta iomchuí.
 Uimh. 4: Caighdeáin idirnáisiúnta
 Leis na caighdeáin ábhartha do na táirgí a chumhdaítear leis an Iarscríbhinn seo, áiritheofar
 ardleibhéal cosanta don tsláinte phoiblí ar aon dul leis na caighdeáin, na cleachtais agus na
 treoirlínte a d’fhorbair an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte (EDS), an Eagraíocht um Chomhar agus
 Forbairt Eacnamaíochta (ECFE), an Chomhairle Idirnáisiúnta um Chomhchuibhiú Ceanglas Teicniúil
 537
 ---pagebreak--- um Chógaisíocht lena nÚsáid ag an Duine (ICH), agus an Comhar Idirnáisiúnta maidir le
 Comhchuibhiú Ceanglas Teicniúil do Chlárú Táirgí Íocshláinte Tréidliachta (VICH).
 Uimh. 5: Cigireachtaí a aithint agus glacadh le doiciméid oifigiúla MLG
 1. Aithneoidh Páirtí cigireachtaí arna ndéanamh ag an bPáirtí eile agus glacfaidh sé le doiciméid
 oifigiúla MLG arna n-eisiúint ag an bPáirtí eile de réir na ndlíthe, na rialachán agus na dtreoirlínte
 teicniúla atá liostaithe i bhFoscríbhinn B.
 2. Féadfaidh údarás de chuid Páirtí, in imthosca sonracha, a roghnú gan glacadh le doiciméad
 oifigiúil MLG arna eisiúint ag údarás de chuid an Pháirtí eile le haghaidh saoráidí monaraíochta atá
 suite i gcríoch an údaráis eisiúna. I measc na n-imthosca sin tá léiriú ar neamhréireachtaí ábhair nó
 easnaimh i dtuarascáil chigireachta, lochtanna cáilíochta a sainaithníodh i bhfaireachas iarmhargaidh
 nó fianaise shonrach eile ar údar imní tromchúiseach é maidir le cáilíocht táirgí nó sábháilteacht
 othar. Áiritheoidh gach Páirtí, i gcás ina roghnaíonn údarás de chuid Páirtí gan glacadh le doiciméad
 oifigiúil MLG arna eisiúint ag údarás de chuid an Pháirtí eile, go gcuirfidh an t-údarás sin in iúl
 d’údarás ábhartha an Pháirtí eile na cúiseanna nár glacadh leis an doiciméad agus go bhféadfaidh sé
 soiléiriú a iarraidh ar údarás an Pháirtí eile. Áiritheoidh an Páirtí ábhartha go bhféachfaidh a údarás
 leis an iarraidh ar shoiléiriú a fhreagairt go tráthúil.
 3. Féadfaidh Páirtí glacadh le doiciméid oifigiúla MLG arna n-eisiúint ag údarás de chuid an
 Pháirtí eile le haghaidh saoráidí monaraíochta atá suite lasmuigh de chríoch an údaráis eisiúna.
 4. Féadfaidh gach Páirtí na téarmaí agus na coinníollacha a chinneadh faoina nglacfaidh sé le
 doiciméid oifigiúla CMS arna n-eisiúint faoi mhír 3.
 Uimh. 6: Malartú doiciméad oifigiúil GMP
 1. Áiritheoidh gach Páirtí, má iarrann údarás de chuid Páirtí doiciméad oifigiúil MLG ar údarás
 an Pháirtí eile, go ndéanfaidh údarás an Pháirtí eile iarracht an doiciméad a tharchur laistigh de 30 lá
 féilire ó dháta na hiarrata.
 2. Déileálfaidh gach Páirtí leis an bhfaisnéis i ndoiciméad a gheofar de bhun mhír 1 mar
 fhaisnéis rúnda.
 Uimh. 7: Coimircí
 1. Tá an ceart ag gach Páirtí a iniúchadh féin a dhéanamh ar shaoráidí monaraíochta a bheidh
 deimhnithe ag an bPáirtí eile a bheith comhlíontach.
 2. Déanfaidh gach Páirtí a chinntiú, sula seolfaidh sé iniúchadh faoi mhír 1, go dtabharfaidh
 údarás an Pháirtí a bheartaíonn an t-iniúchadh a sheoladh fógra i scríbhinn d’údarás iomchuí an
 Pháirtí eile agus luafaidh sé na cúiseanna atá lena iniúchadh féin a sheoladh. Déanfaidh údarás an
 Pháirtí a bheartaíonn an t-iniúchadh a sheoladh iarracht fógra i scríbhinn a thabhairt d’údarás an
 Pháirtí eile 30 lá ar a laghad roimh iniúchadh beartaithe, ach féadfaidh sé fógra níos giorra a
 sholáthar i staideanna práinneacha. Féadfaidh údarás an Pháirtí eile dul isteach san iniúchadh.
 Airteagal 8 – Athruithe ar na dlíthe agus ar na rialacháin is infheidhme
 538
 ---pagebreak--- 1. Tabharfaidh gach Páirtí fógra don Pháirtí eile 60 lá ar a laghad sula nglacfaidh sé aon bheart
 nua nó aon athrú a bhaineann le Dea-Chleachtas Monaraíochta maidir le haon cheann de na dlíthe,
 rialacháin agus treoirlínte teicniúla ábhartha atá liostaithe i bhFoscríbhinn B.
 2. Déanfaidh na Páirtithe an fhaisnéis uile is gá a mhalartú, lena n-áirítear athruithe ar a
 ndlíthe, ar a rialacháin, ar a dtreoirlínte teicniúla nó ar a nósanna imeachta cigireachta faoi seach a
 bhaineann le Dea-Chleachtas Monaraíochta ionas gur féidir le gach Páirtí breithniú a dhéanamh i
 dtaobh na gcoinníollacha chun cigireachtaí a aithint agus chun glacadh le doiciméid oifigiúla MLG de
 bhun Airteagal 5(1).
 3. Más rud é, mar thoradh ar aon cheann de na bearta nua nó de na hathruithe dá dtagraítear i
 mír 1 den Airteagal seo, go measann Páirtí nach féidir leis cigireachtaí a aithint a thuilleadh nó
 doiciméid oifigiúla MLG arna n-eisiúint ag an bPáirtí eile a ghlacadh, cuirfidh sé in iúl don Pháirtí eile
 go bhfuil sé ar intinn aige Airteagal 9 a chur i bhfeidhm agus rachaidh na Páirtithe i mbun
 comhairliúcháin laistigh den Mheitheal um Tháirgí Íocshláinte.
 4. Déanfar aon fhógra faoin Airteagal seo trí na pointí teagmhála ainmnithe sa Mheitheal um
 Tháirgí Íocshláinte.
 Uimh. 9: Fionraí
 1. Gan dochar d’Airteagal 5(2), tá sé de cheart ag gach Páirtí aitheantas cigireachtaí agus
 glacadh le doiciméid oifigiúla MLG de chuid an Pháirtí eile a chur ar fionraí go hiomlán nó go
 páirteach de bhun Airteagal 5(1) do na táirgí uile nó do chuid de na táirgí a liostaítear i
 bhFoscríbhinn C. Feidhmeofar an ceart sin ar bhealach oibiachtúil, réasúnaithe. Tabharfaidh an Páirtí
 a fheidhmíonn an ceart sin fógra don Pháirtí eile agus soláthróidh sé réasúnú i scríbhinn. Leanfaidh
 Páirtí ar aghaidh ag glacadh le doiciméid oifigiúla MLG de chuid an Pháirtí eile a eisíodh roimh
 fhionraí den sórt sin, mura gcinnfidh an Páirtí a mhalairt ar bhonn cúinsí sláinte nó sábháilteachta.
 2. Más rud é, tar éis comhairliúcháin dá dtagraítear in Airteagal 8(3), go gcuireann Páirtí, mar
 sin féin, aitheantas cigireachtaí agus glacadh le doiciméid oifigiúla GMP ar fionraí de bhun Airteagal
 5(1), féadfaidh sé déanamh amhlaidh i gcomhréir le mír 1 den Airteagal seo tráth nach luaithe ná 60
 lá tar éis tús a chur leis na comhairliúcháin. Le linn na tréimhse 60 lá sin, leanfaidh an dá Pháirtí
 d’iniúchtaí a aithint agus glacfaidh siad le doiciméid oifigiúla MLG arna n-eisiúint ag údarás de chuid
 an Pháirtí eile.
 3. I gcás ina ndéanfar aithint cigireachtaí agus glacadh le doiciméid oifigiúla MLG de bhun
 Airteagal 5(1) a chur ar fionraí, ar iarraidh ó Pháirtí, pléifidh na Páirtithe an t-ábhar laistigh den
 Mheitheal um Tháirgí Íocshláinte agus déanfaidh siad gach iarracht machnamh a dhéanamh ar
 bhearta féideartha lena bhféadfaí aitheantas a thabhairt d’iniúchtaí agus chun glacadh le doiciméid
 oifigiúla MLG a thabhairt ar ais.
 Uimh. 10: Comhar rialála
 1. Féachfaidh na Páirtithe le dul i gcomhairle lena chéile, de réir mar a cheadaítear lena ndlí
 faoi seach, maidir le tograí chun athruithe suntasacha a thabhairt isteach ar rialacháin theicniúla nó
 ar nósanna imeachta iniúchta, lena n-áirítear iad sin a dhéanann difear don chaoi a n-aithnítear
 doiciméid ón bPáirtí eile i gcomhréir le hAirteagal 5 agus, i gcás inarb iomchuí, deis a thabhairt trácht
 a dhéanamh ar thograí den sórt sin, gan dochar d’Airteagal 8.
 539
 ---pagebreak--- 2. Féachfaidh na Páirtithe le comhoibriú d’fhonn glacadh agus cur chun feidhme treoirlínte
 eolaíocha nó teicniúla arna gcomhaontú go hidirnáisiúnta a neartú, a fhorbairt agus a chur chun
 cinn, lena n-áirítear, nuair is féidir, trí thionscnaimh chomhpháirteacha, tograí comhpháirteacha agus
 cur chuige comhpháirteach a thíolacadh sna heagraíochtaí agus sna comhlachtaí idirnáisiúnta
 ábhartha dá dtagraítear in Airteagal 4.
 Uimh. 11: Leasuithe ar fhoscríbhinní
 Beidh sé de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta Foscríbhinn A a leasú d‘fhonn liosta na
 n-údarás, Foscríbhinn B a thabhairt cothrom le dáta d’fhonn liosta na ndlíthe agus na rialachán agus
 na dtreoirlínte teicniúla is infheidhme agus Foscríbhinn C a thabhairt cothrom le dáta chun liosta na
 dtáirgí atá cumhdaithe a thabhairt cothrom le dáta.
 Uimh. 12: An Mheitheal um Tháirgí Íocshláinte
 1. Tabharfaidh an Mheitheal um Tháirgí Íocshláinte cúnamh don Choiste Speisialaithe Trádála
 um Bacainní Teicniúla ar an Trádáil chun faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar chur chun
 feidhme na hIarscríbhinne seo agus feidhmiú cuí na hIarscríbhinne seo a áirithiú.
 2. Is iad seo a leanas feidhmeanna na Meithle sin:
 (a) aon ní a eascraíonn faoin Iarscríbhinn seo a phlé ar iarraidh ó Pháirtí;
 (b) comhar agus malartuithe faisnéise a éascú chun críocha Airteagail 8 agus 10;
 (c) feidhmeoidh sé mar fhóram le haghaidh comhairliúchán agus plé chun críocha
 Airteagal 8(3) agus Airteagal 9(3)
 (d) idirphlé teicniúil a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal eBT.10 [Plé teicniúil] den
 Chomhaontú seo ar ábhair a thagann faoi raon feidhme na hIarscríbhinne seo; agus
 (e) liosta pointí teagmhála a choinneáil atá freagrach as ábhair a eascraíonn faoin
 Iarscríbhinn seo.
 Airteagal 13 : Gan réiteach díospóide a chur i bhfeidhm
 Níl feidhm ag Teideal I [Réiteach díospóidí] de Chuid a Sé den Chomhaontú seo maidir le díospóidí a
 bhaineann le léirmhíniú agus cur i bhfeidhm na hIarscríbhinne seo.
 540
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN A – ÚDARÁIS na bPáirtithe
 1) An tAontas Eorpach:
 Tír I gcás táirgí íocshláinte lena n-úsáid I gcás táirgí íocshláinte le haghaidh
 ag an duine tréidliachta
 An Bheilg An ghníomhaireacht fheidearálach Féach an t-údarás do tháirgí
 um chógais agus táirgí sláinte/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Federaal Agentschap voor
 geneesmiddelen en
 gezondheidsproducten/ Agence
 fédérale des médicaments et
 produits de santé
 An Bhulgáir Gníomhaireacht Drugaí na Bulgáire/ Gníomhaireacht um Shábháilteacht
 Bia na Bulgáire
 ИЗПЪЛНИТЕЛНА АГЕНЦИЯ ПО
 ЛЕКАРСТВАТА Българска агенция по безопасност
 на храните
 An tSeicia Institiúid Stáit um Rialú Drugaí/ An Institiúid um Rialú Stáit
 Bitheolaíochtaí Tréidliachta agus Íoca
 Státní ústav pro kontrolu léčiv (SÚKL) Leighis /
 Ústav pro státní kontrolu
 veterinárních biopreparátů a léčiv
 (ÚSKVBL)
 An Danmhairg Gníomhaireacht Leigheasra na Féach an t-údarás do tháirgí
 Danmhairge/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Laegemiddelstyrelsen
 541
 ---pagebreak--- An Ghearmáin Institiúid Chónaidhme Drugaí agus An Oifig Chónaidhme um Chosaint
 Feistí Leighis/ Tomhaltóirí agus um Shábháilteacht
 Bia/
 Bundesinstitut für Arzneimittel und
 Medizinprodukte (BfArM) Bundesamt für Verbraucherschutz
 und Lebensmittelsicherheit (BVL)
 Paul-Ehrlich-Institute (PEI), Institiúid
 Cónaidhme Vacsaíní agus An Aireacht Chónaidhme Bia agus
 Bithmhíochaine/Paul-Ehrlich-Institut Talmhaíochta, Bundesministerium für
 (PEI) Bundesinstitut für Impfstoffe Ernährung und Landwirtschaft
 und biomedizinische Arzneimittel
 An Aireacht Chónaidhme
 Sláinte/Bundesministerium für
 Gesundheit (BMG)/ Zentralstelle der
 Länder für Gesundheitsschutz bei
 Arzneimitteln und Medizinprodukten
 (ZLG) 97
 An Eastóin An Ghníomhaireacht Leigheasra Féach an t-údarás do tháirgí
 Stáit/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Ravimiamet
 Éire An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte Féach an t-údarás do tháirgí
 (HPRA) íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Féach an t-údarás do tháirgí
 An Ghréig An Eagraíocht Náisiúnta um íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Leigheasra/
 Ethnikos Organismos Farmakon
 (EOF) - (ΕΘΝIΚΟΣ ΟΡΓΑΝIΣΜΟΣ
 ΦΑΡΜΑΚΩΝ))
 An Spáinn Gníomhaireacht Leigheasra agus Féach an t-údarás do tháirgí
 Feistí Leighis na Spáinne/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Agencia Española de Medicamentos
 y Productos
 Sanitarios 98
 97
 Chun críoch na hIarscríbhinne seo, agus gan dochar do dheighilt inmheánach na hinniúlachta sa Ghearmáin
 maidir le hábhair a thagann faoi raon feidhme na hIarscríbhinne seo, tuigfear go gcumhdaítear le ZLG na
 húdaráis inniúla Länder a eisíonn doiciméid GMP agus a dhéanann cigireachtaí cógaisíochta.
 98
 Chun críoch na hIarscríbhinne seo, agus gan dochar do roinnt inmheánach na hinniúlachta sa Spáinn maidir
 le hábhair a thagann faoi raon feidhme na hIarscríbhinne seo, tuigfear go gcumhdaítear le Agencia
 Española de Medicamentos y Productos Sanitarios na húdaráis inniúla réigiúnacha go léir a eisíonn
 doiciméid oifigiúla GMP agus a dhéanann cigireachtaí cógaisíochta.
 542
 ---pagebreak--- An Fhrainc Gníomhaireacht Náisiúnta na Fraince Gníomhaireacht na Fraince um
 um Leigheasra agus um Tháirgí Shábháilteacht Bia, Comhshaoil agus
 Sláinte Sábháilteacht / Agence Sláinte ag an Obair — An
 nationale de sécurité du Ghníomhaireacht Náisiúnta um
 médicament et des produits de Tháirgí Íocshláinte Tréidliachta/
 santé (ANSM)
 Agence Nationale de Sécurité
 Sanitaire de l’alimentation, de
 l’environnement et du travail-Agence
 Nationale du Médicament Vétérinaire
 (Anses-ANMV)
 An Chróit An Ghníomhaireacht um Tháirgí An Stiúrthóireacht um an Aireacht
 Íocshláinte agus um Fheistí Leighis/ Talmhaíochta, Tréidliachta agus
 Sábháilteachta Bia/
 Agencija za lijekove i medicinske
 proizvode (HALMED) Ministarstvo Poljoprivrede, Uprava za
 veterinarstvo i sigurnost hrane
 An Iodáil Gníomhaireacht Leigheasra na Ard-Stiúrthóireacht um Shláinte
 hIodáile /Agenzia Italiana del Ainmhithe agus Táirgí Íocshláinte
 Farmaco Tréidliachta
 Ministero della Salute, Direzione
 Generale della Sanità Animale e dei
 Farmaci Veterinari
 An Chipir An Aireacht Sláinte – Seirbhísí An Aireacht Talmhaíochta, Forbartha
 Cógaisíochta/ Tuaithe agus Comhshaoil
 Φαρμακευτικές Υπηρεσίες, Seirbhísí Tréidliachta /
 Υπουργείο Υγείας
 Κτηνιατρικές Υπηρεσίες- Υπουργείο
 Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και
 Περιβάλλοντος
 An Ghníomhaireacht Leigheasra Stáit/ An Roinn Measúnaithe agus
 An Laitvia Clárúcháin sa tSeirbhís Bia agus
 Zāļu valsts aģentūra Tréidliachta/Pārtikas un veterinārā
 dienesta Novērtēšanas un
 reģistrācijas departaments
 543
 ---pagebreak--- An Liotuáin An Ghníomhaireacht Stáit um Rialú Seirbhís Bia agus Tréidliachta an
 Cógas/ Stáit/
 Valstybinė vaistų kontrolės tarnyba Valstybinės maisto ir veterinarijos
 tarnyba
 Lucsamburg Minìstere de la Santé, Division de la Féach an t-údarás do tháirgí
 Pharmacie et íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 des Médicaments
 An Ungáir Országos Gyógyszerészeti és An Oifig Náisiúnta um Shábháilteacht
 Élelmezés-egészségügyi Intézet /An an tSlabhra Bia, Stiúrthóireacht na
 Institiúid Náisiúnta Cógaisíochta agus dTáirgí Íocshláinte
 Cothú Tréidliachta/Nemzeti Élelmiszerlánc-
 biztonsági Hivatal,
 Állatgyógyászati Termékek
 Igazgatósága (ÁTI)
 Údarás um Rialú Cógas
 Málta An Rannóg Leigheasra Tréidliachta sa
 tSaotharlann Náisiúnta Tréidliachta
 (NVL) laistigh de
 An Roinn Sláinte agus Leasa
 Ainmhithe (AHWD)
 An Ísiltír Cigireacht Cúram Sláinte agus An Bord Meastóireachta Leigheasra/
 Óige/Inspectie Gezondheidszorg en
 Youth (IGJ) Biúró Diergeneesmiddelen, Coláiste
 Beoordeling van Geneesmiddelen
 (CBG)
 An Ostair Gníomhaireacht na hOstaire um Féach an t-údarás do tháirgí
 Shláinte agus Sábháilteacht Bia/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Österreichische Agentur für
 Gesundheit und Ernährungssicherheit
 GmbH
 Féach táirgí íocshláinte lena n-úsáid
 An Príomhchigire Cógaisíochta/ ag an duine
 An Pholainn
 Główny Inspektorat Farmaceutyczny
 (GIF) /
 An Phortaingéil Údarás Náisiúnta Leigheasra agus Ard-Stiúrthóireacht an Bhia agus na
 Táirgí Sláinte/ Tréidliachta/DGAV – Direção Geral de
 Alimentação e Veterinária (PT)
 INFARMED, I.P
 544
 ---pagebreak--- Autoridade Nacional do
 Medicamento e Produtos de Saúde,
 I.P
 An Rómáin An Ghníomhaireacht Náisiúnta An tÚdarás Náisiúnta Tréidliachta
 Leigheasra agus Feistí Leighis/ agus Sábháilteachta Bia/Autoritatea
 Naţională Sanitară Veterinară şi
 Agenţia Naţională a Medicamentului pentru Siguranţa Alimentelor
 şi a Dispozitivelor Medicale
 An tSlóivéin An Ghníomhaireacht um Tháirgí Féach an t-údarás do tháirgí
 Íocshláinte agus um Liachta íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Gairis Phoblacht na Liotuáine /
 Javna agencija Republike Slovenije za
 zdravila in medicinske pripomočke
 (JAZMP)
 An tSlóvaic Institiúid Stáit um Rialú Drugaí/ An Institiúid um Rialú Stáit
 Bitheolaíochta Tréidliachta agus
 Štátny ústav pre kontrolu liečiv
 (ŠÚKL) Íoca leighis /
 Ústav štátnej kontroly veterinárnych
 biopreparátov a liečiv (USKVBL)
 An Fhionlainn Gníomhaireacht Leigheasra na Féach an t-údarás do tháirgí
 Fionlainne/ íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 Lääkealan turvallisuus- ja
 kehittämiskeskus (FIMEA)
 Féach an t-údarás do tháirgí
 An tSualainn íocshláinte lena n-úsáid ag an duine
 An Ghníomhaireacht um Tháirgí
 Leighis/Läkemedelsverket
 2) An Ríocht Aontaithe
 An Ghníomhaireacht Rialála Táirgí Leighis agus Cúraim Sláinte
 An Stiúrthóireacht um Chógais Tréidliachta
 545
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN B – Liosta de na dlíthe, de na rialacháin agus de na treoirlínte teicniúla is infheidhme
 maidir le Dea-Chleachtas Monaraíochta
 (1) Maidir leis an Aontas Eorpach:
 Treoir 2001/83/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 6 Samhain 2001 maidir leis an
 gcód Comhphobail i ndáil le táirgí míochaine lena n-úsáid ag an duine99;
 Treoir 2001/82/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 6 Samhain 2001 maidir leis an
 gCód Comhphobail i ndáil le táirgí míochaine tréidliachta100;
 Treoir 2001/20/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 4 Aibreán 2001 maidir le
 comhfhogasú dhlíthe, rialacháin agus fhorálacha riaracháin na mBallstát maidir le dea-chleachtas
 cliniciúil a chur chun feidhme i stiúradh trialacha cliniciúla ar tháirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an
 duine101;
 Rialachán (AE) 536/2014 an 16 Aibreán 2014 maidir le trialacha cliniciúla ar tháirgí íocshláinte lena n‐
 úsáid ag an duine, agus lena n‐aisghairtear Treoir 2001/20/CE102;
 Rialachán (CE) Uimh. 726/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 31 Márta 2004 lena
 leagtar síos nósanna imeachta Comhphobail maidir le húdarú agus maoirseacht ar tháirgí íocshláinte
 lena n-úsáid ag an duine agus le haghaidh úsáid tréidliachta agus lena mbunaítear Gníomhaireacht
 Leigheasra Eorpach103;
 Rialachán (CE) Uimh. 1394/2007 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Samhain 2007
 maidir le táirgí íocshláinte ardteiripe agus lena leasaítear Treoir 2001/83/CE agus Rialachán (CE)
 Uimh. 726/2004104;
 Treoir 2003/94/CE ón gCoimisiún an 8 Deireadh Fómhair 2003 lena leagtar síos prionsabail agus
 treoirlínte an dea-chleachtais monaraíochta i ndáil le táirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an duine agus
 táirgí íocshláinte imscrúdaitheacha lena n-úsáid ag an duine105;
 Treoir 91/412/CEE ón gCoimisiún an 23 Iúil 1991 lena leagtar síos na prionsabail agus na treoirlínte
 maidir le dea-chleachtas monaraíochta le haghaidh táirgí íocshláinte tréidliachta106;
 Treoir (AE) 2017/1572 ón gCoimisiún an 15 Meán Fómhair 2017 lena bhforlíontar Treoir 2001/83/CE
 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le prionsabail agus treoirlínte dea-chleachtais
 monaraíochta do tháirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an duine107;
 99
 IO L 311, 28.11.2001, lch. 67.
 100
 IO L 311, 28.11.2001, lch. 1.
 101
 IO L 121, 1.5.2001, lch. 34.
 102
 IO L 158, 27.5.2014, lch. 1.
 103
 IO L 136, 30.4.2004, lch. 1
 104
 IO L 324, 10.12.2007, lch. 121.
 105
 IO L 262, 14.10.2003, lch. 22.
 106
 IO L 228, 17.8.1991, lch. 70.
 107
 IO L 238, 16.9.2017, lch. 44.
 546
 ---pagebreak--- Rialachán Tarmligthe (AE) 1252/2014 ón gCoimisiún an 28 Bealtaine 2014 ó Pharlaimint na hEorpa
 agus ón gComhairle maidir le prionsabail agus treoirlínte dea-chleachtais monaraíochta le haghaidh
 substaintí gníomhacha le haghaidh táirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an duine108;
 Rialachán Tarmligthe (AE) 2017/1569 ón gCoimisiún an 23 Bealtaine 2017 lena bhforlíontar
 Rialachán (AE) Uimh. 536/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle trí phrionsabail agus
 treoirlínte an dea-chleachtais monaraíochta le haghaidh táirgí íocshláinte imscrúdaitheacha lena n-
 úsáid ag an duine agus socruithe maidir le cigireachtaí a shonrú109;
 An leagan reatha den Treoir maidir le dea-chleachtas monaraíochta atá in imleabhar IV de na
 Rialacha lena rialaítear táirgí míochaine san Aontas Eorpach agus tiomsú na nósanna imeachta pobail
 maidir le cigireachtaí agus malartú faisnéise.
 (2) Maidir leis an Ríocht Aontaithe:
 Na Rialacháin um Chógais Dhaonna 2012 (SI 2012/1916)
 Na Rialacháin um Leigheasra lena nÚsáid ag an Duine (Trialacha Cliniciúla) 2004 (SI 2004/1031
 Na Rialacháin um Leigheasra Tréidliachta 2013 (SI 2013/2033)
 Rialacháin maidir le dea-chleachtas monaraíochta arna ndéanamh faoi rialachán B17, agus treoirlínte
 maidir le dea-chleachtas monaraíochta a foilsíodh de bhun rialachán C17, de na Rialacháin um
 Chógais Dhaonna 2012
 Na prionsabail agus na treoirlínte maidir le dea-chleachtas monaraíochta is infheidhme chun críocha
 Sceideal 2 a ghabhann leis na Rialacháin um Leigheasra Tréidliachta 2013
 108
 IO L 337, 25.11.2014, lch. 1.
 109
 IO L 238, 16.9.2017, lch. 12.
 547
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN C – TÁIRGÍ ATÁ CUMHDAITHE
 Táirgí íocshláinte lena n-úsáid ag an duine agus le haghaidh úsáid tréidliachta:
  Táirgí íocshláinte arna margú lena n-úsáid ag an duine nó le haghaidh úsáide tréidliachta,
 lena n-áirítear táirgí bitheolaíocha agus imdhíoneolaíocha a chuirtear ar an margadh lena n-
 úsáid ag an duine agus le haghaidh úsáid tréidliachta,
  táirgí íocshláinte ardteiripe,
  Comhábhair ghníomhacha chógaisíochta lena n-úsáid ag an duine nó le haghaidh úsáide
 tréidliachta,
  táirgí leighis imscrúdaithe.
 548
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-3:CEIMICEÁIN
 Uimh. 1: Sainmhínithe
 Chun críocha na hIarscríbhinne seo:
 (a) ciallaíonn ‘údaráis inniúla’
 (i) I gcás an Aontais: an Coimisiún Eorpach;
 (ii) Maidir leis an Ríocht Aontaithe: rialtas na Ríochta Aontaithe.
 (b) Ciallaíonn ‘CCD NA’ Córas Comhchuibhithe Domhanda na Náisiún Aontaithe um Cheimiceáin
 a Aicmiú agus a Lipéadú.
 Uimh. 2: Raon feidhme
 Tá feidhm ag an Iarscríbhinn seo maidir le trádáil, rialáil, allmhairiú agus onnmhairiú ceimiceán idir
 an tAontas agus an Ríocht Aontaithe i ndáil lena gclárú, lena meastóireacht, lena n-údarú, lena srian,
 lena bhformheas, lena n-aicmiú, lena lipéadú agus lena bpacáistiú.
 Airteagal 3: Cuspóirí
 1. Is iad seo a leanas cuspóirí na hIarscríbhinne seo:
 (a) trádáil ceimiceán agus táirgí gaolmhara idir na Páirtithe a éascú;
 (b) ardleibhéil chosanta don chomhshaol, do shláinte an duine agus do shláinte
 ainmhithe a áirithiú; agus
 (c) foráil a dhéanamh maidir le comhar idir údaráis fhreagracha an Aontais agus na
 Ríochta Aontaithe.
 2. Aithníonn na Páirtithe nach gcuireann na gealltanais a tugadh faoin Iarscríbhinn seo cosc ar
 cheachtar Páirtí a thosaíochtaí féin a leagan síos maidir le rialáil ceimiceán, lena n-áirítear a leibhéil
 chosanta féin a bhunú i ndáil leis an gcomhshaol, agus i ndáil le sláinte an duine agus sláinte
 ainmhithe.
 Airteagal 4: Eagraíochtaí agus comhlachtaí idirnáisiúnta ábhartha
 Aithníonn na Páirtithe go bhfuil eagraíochtaí agus comhlachtaí idirnáisiúnta, go háirithe ECFE agus an
 Fochoiste Saineolaithe maidir leis an gCóras Comhchuibhithe Domhanda um Cheimiceáin a Aicmiú
 agus a Lipéadú (SCEGHS) de chuid Chomhairle Eacnamaíoch agus Shóisialta na Náisiún Aontaithe
 (ECOSOC), ábhartha chun treoirlínte eolaíocha agus teicniúla a fhorbairt i ndáil le ceimiceáin.
 Airteagal 5: Rannpháirtíocht in eagraíochtaí agus comhlachtaí idirnáisiúnta ábhartha agus forbairtí
 rialála
 1. Rannchuideoidh na Páirtithe go gníomhach le forbairt na dtreoirlínte eolaíocha nó teicniúla
 dá dtagraítear in Airteagal 4 i ndáil le measúnú guaiseacha agus rioscaí ceimiceán agus leis na
 formáidí chun torthaí na measúnachtaí sin a dhoiciméadú.
 549
 ---pagebreak--- 2. Déanfaidh gach Páirtí aon treoirlínte arna n-eisiúint ag na heagraíochtaí agus na comhlachtaí
 idirnáisiúnta dá dtagraítear in Airteagal 4 a chur i ngníomh, mura rud é go mbeadh na treoirlínte sin
 neamhéifeachtach nó míchuí chun cuspóirí dlisteanacha an Pháirtí sin a bhaint amach.
 Airteagal 6: Aicmiú agus lipéadú ceimiceán
 1. Déanfaidh gach Páirtí GHS na Náisiún Aontaithe a chur chun feidhme ar bhealach chomh
 cuimsitheach agus a mheasann sé a bheith indéanta laistigh dá chóras faoi seach, lena n-áirítear
 ceimiceáin nach bhfuil laistigh de raon feidhme na hIarscríbhinne seo, ach amháin i gcás ina mbeidh
 cúiseanna sonracha ann córas éagsúil lipéadaithe a chur i bhfeidhm do tháirgí ceimiceacha áirithe
 ina staid chríochnaithe agus iad ceaptha don úsáideoir deiridh. Déanfaidh gach Páirtí a chur chun
 feidhme a thabhairt cothrom le dáta go tréimhsiúil bunaithe ar na hathbhreithnithe a eisítear go
 rialta ar GHS na Náisiún Aontaithe.
 2. I gcás ina mbeartóidh údarás freagrach de chuid Páirtí substaintí aonair a aicmiú de réir a
 rialacha agus a nósanna imeachta faoi seach, tabharfaidh sé an deis d’údarás freagrach an Pháirtí
 eile a thuairimí a chur in iúl de réir na rialacha agus na nósanna imeachta sin faoi seach laistigh de na
 hamlínte is infheidhme.
 3. Cuirfidh gach Páirtí faisnéis ar fáil go poiblí faoina nósanna imeachta a bhaineann le haicmiú
 substaintí i gcomhréir lena rialacha agus lena nósanna imeachta faoi seach. Déanfaidh gach Páirtí
 iarracht freagra a thabhairt ar thráchtanna a gheofar ón bPáirtí eile de bhun mhír 2.
 4. Ní chuirfidh aon ní san Airteagal seo d’oibleagáid ar cheachtar Páirtí aon toradh ar leith a
 bhaint amach maidir le CCD na Náisiún Aontaithe a chur chun feidhme ina chríoch ná maidir le
 haicmiú substainte áirithe, ná a nósanna imeachta agus a phróisis chinnteoireachta faoi seach a chur
 ar aghaidh, a chur ar fionraí nó a mhoilliú.
 Airteagal 7: Comhar
 1. Aithníonn na Páirtithe gur féidir le comhar deonach maidir le rialáil ceimiceán trádáil a éascú
 ar bhealaí a théann chun tairbhe tomhaltóirí, gnólachtaí agus an chomhshaoil agus a chuidíonn le
 cosaint shláinte an duine agus sláinte ainmhithe a fheabhsú.
 2. Tá na Páirtithe tiomanta d’éascú a dhéanamh ar mhalartú faisnéise neamhrúnda idir a n-
 údaráis fhreagracha, lena n-áirítear trí chomhar maidir le formáidí leictreonacha agus uirlisí
 leictreonacha a úsáidtear chun sonraí a stóráil.
 3. Comhoibreoidh na Páirtithe, i gcás inarb iomchuí, d’fhonn glacadh agus cur chun feidhme
 treoirlínte eolaíocha nó teicniúla arna gcomhaontú go hidirnáisiúnta a neartú, a fhorbairt agus a chur
 chun cinn, lena n-áirítear, más féidir, trí thionscnaimh chomhpháirteacha, tograí comhpháirteacha
 agus cur chuige comhpháirteach a thíolacadh sna heagraíochtaí agus sna comhlachtaí idirnáisiúnta
 ábhartha, go háirithe iad siúd dá dtagraítear in Airteagal 4.
 4. Comhoibreoidh na Páirtithe, má mheasann an dá Pháirtí go bhfuil sé tairbhiúil, maidir le
 scaipeadh sonraí a bhaineann le sábháilteacht ceimiceán, agus cuirfidh siad an fhaisnéis sin ar fáil
 don phobal chun a áirithiú go mbeidh rochtain éasca agus sothuigtheacht ag spriocghrúpaí éagsúla
 ar an bhfaisnéis sin. Arna iarraidh ó cheachtar Páirtí, soláthróidh an Páirtí eile don Pháirtí iarrthach
 faisnéis neamhrúnda maidir le sábháilteacht ceimiceán.
 550
 ---pagebreak--- 5. Má iarrann Páirtí amhlaidh agus má aontaíonn an Páirtí eile déanamh amhlaidh, rachaidh na
 Páirtithe i gcomhairliúcháin maidir le faisnéis agus sonraí eolaíocha i gcomhthéacs saincheisteanna
 nua agus saincheisteanna atá ag teacht chun cinn agus a bhaineann leis na guaiseacha nó na priacail
 a bhaineann le ceimiceáin do shláinte an duine nó don chomhshaol, d’fhonn líon coiteann eolais a
 chruthú agus, más féidir, agus a mhéid is féidir, comhthuiscint ar an eolaíocht a bhaineann leis na
 saincheisteanna sin a chur chun cinn.
 Uimh. 8: Malartú faisnéise
  Comhoibreoidh na Páirtithe agus malartóidh siad faisnéis maidir le haon saincheist atá
 ábhartha do chur chun feidhme na hIarscríbhinne seo laistigh den Choiste Speisialaithe Trádála ar
 Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil.
 551
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-4:TÁIRGÍ ORGÁNACHA
 Uimh. 1: Cuspóir agus raon feidhme
 1. Is é cuspóir na hIarscríbhinne seo na forálacha agus na nósanna imeachta a leagan amach
 chun trádáil i dtáirgí orgánacha a chothú i gcomhréir le prionsabail an neamh-idirdhealaithe agus na
 cómhalartachta, trí aitheantas a thabhairt do na Páirtithe i dtaobh coibhéis a ndlíthe faoi seach.
 2. Tá feidhm ag an Iarscríbhinn seo maidir leis na táirgí orgánacha atá liostaithe i
 bhFoscríbhinní A agus B a chomhlíonann na dlíthe agus na rialacháin atá liostaithe i bhFoscríbhinní C
 nó D. Beidh de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta Foscríbhinní A, B, C agus D a leasú.
 Uimh. 2: Sainmhínithe
 Chun críocha na hIarscríbhinne seo:
 Ciallaíonn ‘údarás inniúil’ gníomhaireacht oifigiúil a bhfuil dlínse aici ar na dlíthe agus na rialacháin
 atá liostaithe i bhFoscríbhinn C nó D agus atá freagrach as an Iarscríbhinn seo a chur chun feidhme;
 Ciallaíonn ‘údarás rialaithe’ údarás ar thug an t-údarás inniúil a inniúlacht dó, go hiomlán nó i bpáirt,
 i leith cigireachtaí agus deimhnithe i réimse an táirgthe orgánaigh i gcomhréir leis na dlíthe agus na
 rialacháin atá liostaithe i bhFoscríbhinn C nó D;
 Ciallaíonn ‘comhlacht rialaithe’ eintiteas atá aitheanta ag an údarás inniúil chun cigireachtaí agus
 deimhniúcháin a dhéanamh i réimse an táirgthe orgánaigh i gcomhréir leis na dlíthe agus na
 rialacháin atá liostaithe i bhFoscríbhinn C nó D; agus
 Ciallaíonn ‘coibhéis’ an cumas atá i ndlíthe, rialacháin agus ceanglais éagsúla, mar aon le córais
 chigireachta agus deimhniúcháin, chun na cuspóirí céanna a bhaint amach.
 Uimh. 3: Coibhéis a aithint
 1. Maidir le táirgí atá liostaithe i bhFoscríbhinn A, aithneoidh an tAontas dlíthe agus rialacháin
 na Ríochta Aontaithe atá liostaithe i bhFoscríbhinn C mar dhlíthe agus rialacháin atá coibhéiseach le
 dlíthe agus rialacháin an Aontais atá liostaithe i bhFoscríbhinn D.
 2. Maidir le táirgí a liostaítear i bhFoscríbhinn B, aithneoidh an Ríocht Aontaithe go bhfuil dlíthe
 agus rialacháin an Aontais atá liostaithe i bhFoscríbhinn D coibhéiseach le dlíthe agus rialacháin na
 Ríochta Aontaithe atá liostaithe i bhFoscríbhinn C.
 3. I bhfianaise dháta chur i bhfeidhm an 1 Eanáir 2022 de Rialachán (AE) 2018/848 ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le táirgeadh orgánach agus
 lipéadú táirgí orgánacha agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón gComhairle,
 déanfaidh gach Páirtí an t-aitheantas coibhéise dá dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 a athmheasúnú
 faoin 31 Nollaig 2023. Más rud é, mar thoradh ar an athmheasúnú sin, nach ndeimhneoidh Páirtí
 coibhéis, cuirfear aitheantas coibhéise ar fionraí.
 4. Gan dochar do mhír 3, i gcás ina ndéantar na dlíthe agus na rialacháin atá liostaithe i
 bhFoscríbhinn C nó D a mhodhnú, a chúlghairm nó a ionadú, measfar na rialacha nua a bheith
 coibhéiseach le rialacha an Pháirtí eile mura ndéanfaidh Páirtí agóid i gcoinne an nós imeachta a
 leagtar amach i míreanna 5 agus 6.
 552
 ---pagebreak--- 5. Más rud é, tar éis dó tuilleadh faisnéise a fháil ón bPáirtí eile a d’iarr sé, go measann Páirtí
 nach gcomhlíonann dlíthe, rialacháin nó nósanna imeachta nó cleachtais riaracháin an Pháirtí eile na
 ceanglais coibhéise a thuilleadh, eiseoidh an Páirtí sin iarraidh réasúnaithe chuig an bPáirtí eile chun
 na dlíthe, rialacháin nó nósanna imeachta nó cleachtais riaracháin ábhartha a leasú, agus cuirfidh sé
 tréimhse leordhóthanach ar fáil don Pháirtí eile, ar tréimhse í nach mbeidh níos lú ná trí mhí, chun
 coibhéis a áirithiú.
 6. Má mheasann an Páirtí lena mbaineann, tar éis don tréimhse i mír 5 dul in éag, nach bhfuil
 na ceanglais maidir le coibhéis á gcomhlíonadh, féadfaidh sé cinneadh a dhéanamh aitheantas
 coibhéise na ndlíthe agus na rialachán ábhartha a liostaítear i bhFoscríbhinn C nó D a chur ar fionraí
 go haontaobhach, maidir leis na táirgí orgánacha ábhartha atá liostaithe i bhFoscríbhinn A nó B.
 7. Féadfar cinneadh a dhéanamh freisin aitheantas coibhéise na ndlíthe agus na rialachán a
 liostaítear in Iarscríbhinn C nó D a fhionraí go haontaobhach, maidir leis na táirgí orgánacha ábhartha
 atá liostaithe i bhFoscríbhinn A nó B , tar éis do thréimhse fógra trí mhí dul in éag, i gcás nár chuir
 Páirtí an fhaisnéis a cheanglaítear faoi Airteagal 6 ar fáil nó i gcás nach n-aontaíonn sé le
 hathbhreithniú piaraí faoi Airteagal 7.
 8. I gcás ina bhfionrófar aitheantas coibhéise de réir an Airteagail seo, ar iarraidh ó Pháirtí,
 pléifidh na Páirtithe an t-ábhar laistigh den Mheitheal um Tháirgí Orgánacha agus déanfaidh siad
 gach iarracht machnamh a dhéanamh ar bhearta féideartha lena bhféadfaí aitheantas ar choibhéis a
 thabhairt ar ais.
 9. Maidir le táirgí nach bhfuil liostaithe i bhFoscríbhinn A nó B, pléifidh an Mheitheal um Tháirgí
 Orgánacha coibhéis ar iarraidh ó Pháirtí.
 Uimh. 4: Allmhairiú agus cur ar an margadh
 1. Glacfaidh an tAontas le hallmhairiú na dtáirgí atá liostaithe i bhFoscríbhinn A isteach ina
 chríoch, agus le cur na dtáirgí sin ar an margadh mar tháirgí orgánacha, ar choinníoll go
 gcomhlíonann na táirgí sin dlíthe agus rialacháin na Ríochta Aontaithe atá liostaithe i
 bhFoscríbhinn C agus go bhfuil deimhniú cigireachta ag gabháil leo arna eisiúint ag comhlacht
 rialaithe atá aitheanta ag an Ríocht Aontaithe agus atá curtha in iúl don Aontas dá dtagraítear i mír 3.
 2. Glacfaidh an Ríocht Aontaithe le hallmhairiú isteach ina críoch na dtáirgí atá liostaithe i
 bhFoscríbhinn B, agus le cur na dtáirgí sin ar an margadh mar tháirgí orgánacha, ar choinníoll go
 gcomhlíonann na táirgí sin dlíthe agus rialacháin an Aontais atá liostaithe i bhFoscríbhinn D agus go
 bhfuil deimhniú cigireachta ag gabháil leo arna eisiúint ag comhlacht rialaithe atá aitheanta ag an
 Aontas agus a chuirtear in iúl don Ríocht Aontaithe dá dtagraítear i mír 3.
 3. Aithníonn gach Páirtí na húdaráis rialaithe nó na comhlachtaí rialaithe a chuir an Páirtí eile in
 iúl go bhfuil siad freagrach as na rialuithe ábhartha a dhéanamh maidir le táirgí orgánacha atá
 cumhdaithe ag aitheantas coibhéise dá dtagraítear in Airteagal 3 agus as an deimhniú iniúchta dá
 dtagraítear i mír 1 agus i mír 2 den Airteagal seo a eisiúint d’fhonn iad a allmhairiú isteach i gcríoch
 an Pháirtí eile agus iad a chur ar an margadh i gcríoch an Pháirtí eile.
 4. Sannfaidh an Páirtí allmhairiúcháin, i gcomhar leis an bPáirtí eile, códuimhreacha do gach
 údarás rialaithe agus comhlacht rialaithe ábhartha a chuirfidh an Páirtí eile in iúl.
 553
 ---pagebreak--- Uimh. 5: Lipéadú
 1. Maidir le táirgí a allmhairítear isteach i gcríoch Páirtí i gcomhréir leis an Iarscríbhinn seo,
 comhlíonfaidh siad na ceanglais maidir le lipéadú a leagtar amach i ndlíthe agus i rialacháin an Pháirtí
 allmhairiúcháin a liostaítear i bhFoscríbhinní C agus D. Féadfaidh lógó orgánach an Aontais, aon lógó
 orgánach de chuid na Ríochta Aontaithe nó an dá lógó a bheith ar na táirgí sin, mar a leagtar amach
 sna dlíthe agus sna rialacháin ábhartha, ar choinníoll go gcomhlíonann na táirgí sin ceanglais
 lipéadaithe an lógó nó an dá lógó faoi seach.
 2. Gabhann na Páirtithe orthu féin aon mhí-úsáid a bhaint as na téarmaí a thagraíonn do
 tháirgeadh orgánach i ndáil le táirgí orgánacha atá cumhdaithe ag aitheantas coibhéise faoin
 Iarscríbhinn seo a sheachaint.
 3. Gabhann na Páirtithe orthu féin cosaint a thabhairt do lógó orgánach an Aontais agus d’aon
 lógó orgánach de chuid na Ríochta Aontaithe a leagtar amach sna dlíthe agus sna rialacháin ábhartha
 i gcoinne aon mhí-úsáide nó aon aithrise. Áiritheoidh na Páirtithe nach n-úsáidfear lógó orgánach an
 Aontais agus lógó orgánach na Ríochta Aontaithe ach amháin chun lipéadú, fógraíocht nó doiciméid
 tráchtála a dhéanamh ar tháirgí orgánacha a chomhlíonann na dlíthe agus na rialacháin a liostaítear i
 bhFoscríbhinní C agus D.
 Uimh. 6: Malartú Faisnéise
 1. Déanfaidh na Páirtithe an fhaisnéis ábhartha uile a mhalartú maidir le cur chun feidhme agus
 cur i bhfeidhm na hIarscríbhinne seo. Go háirithe, faoin 31 Márta den dara bliain tar éis theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, agus faoin 31 Márta gach bliain ina dhiaidh sin, cuirfidh gach
 Páirtí chuig an bPáirtí eile:
 (a) tuarascáil ina bhfuil faisnéis maidir le cineálacha agus cainníochtaí na dtáirgí
 orgánacha a onnmhairíodh faoin Iarscríbhinn seo, lena gcumhdaítear an tréimhse ó
 Eanáir go Nollaig na bliana roimhe sin;
 (b) tuarascáil maidir leis na gníomhaíochtaí faireacháin agus maoirseachta a rinne a
 údaráis inniúla, na torthaí a fuarthas agus na bearta ceartaitheacha a rinneadh i ndáil
 leis an tréimhse ó Eanáir go Nollaig na bliana roimhe sin; agus
 (c) mionsonraí faoi mhírialtachtaí breathnaithe agus faoi sháruithe ar na dlíthe agus
 rialacháin atá liostaithe i bhFoscríbhinn C nó D, de réir mar is ábhartha.
 2. Cuirfidh gach Páirtí an Páirtí eile ar an eolas gan mhoill faoin méid seo a leanas:
 (a) aon nuashonrú ar an liosta dá húdaráis inniúla, dá húdaráis rialaithe agus dá
 chomhlachtaí rialaithe, lena n-áirítear na sonraí teagmhála iomchuí (go háirithe an
 seoladh agus an seoladh idirlín);
 (b) aon athrú nó aisghairm atá beartaithe aige a dhéanamh maidir le dlíthe nó rialacháin
 atá liostaithe i bhFoscríbhinn C nó D, aon togra le haghaidh dlíthe nó rialacháin nua nó
 aon athruithe ábhartha atá beartaithe ar nósanna imeachta agus cleachtais riaracháin
 a bhaineann le táirgí orgánacha a chumhdaítear leis an Iarscríbhinn seo; agus
 554
 ---pagebreak--- (c) aon athrú nó aisghairm arna nglacadh aige maidir le dlíthe nó rialacháin atá liostaithe i
 bhFoscríbhinn C nó D, aon reachtaíocht nua nó aon athruithe ábhartha ar nósanna
 imeachta agus cleachtais riaracháin a bhaineann le táirgí orgánacha atá cumhdaithe ag
 an Iarscríbhinn seo.
 Uimh. 7: Athbhreithnithe piaraí
 1. Tar éis réamhfhógra de shé mhí ar a laghad a thabhairt, ceadóidh gach Páirtí d’oifigigh nó do
 shaineolaithe arna n-ainmniú ag an bPáirtí eile piar-athbhreithnithe a dhéanamh ina chríoch chun a
 fhíorú go bhfuil na rialuithe is gá chun an Iarscríbhinn seo a chur chun feidhme á ndéanamh ag na
 húdaráis rialaithe agus comhlachtaí rialaithe ábhartha.
 2. Comhoibreoidh gach Páirtí leis an bPáirtí eile agus cuideoidh sé leis an bPáirtí eile, a mhéid a
 cheadaítear faoin dlí is infheidhme, chun na hathbhreithnithe piaraí dá dtagraítear i mír 1 a
 dhéanamh, lena bhféadfar cuairteanna chuig oifigí de chuid údarás rialaithe agus comhlachtaí
 rialaithe ábhartha, saoráidí próiseála agus oibreoirí deimhnithe a áireamh.
 Uimh. 8: An Mheitheal um Tháirgí Orgánacha
 1. Tabharfaidh an Mheitheal um Tháirgí Orgánacha cúnamh don Choiste Speisialaithe Trádála
 ar Bhacainní Teicniúla ar Thrádáil chun faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar chur chun
 feidhme na hIarscríbhinne seo agus feidhmiú cuí na hIarscríbhinne seo a áirithiú.
 2. Is iad seo a leanas feidhmeanna na Meithle um Tháirgí Orgánacha:
 (a) aon ní a éireoidh faoin Iarscríbhinn seo a phlé ar iarraidh ó Pháirtí, lena n-áirítear aon
 ghá a d’fhéadfadh a bheith le leasuithe ar an Iarscríbhinn seo nó ar aon cheann dá
 Fhoscríbhinní;
 (b) comhar a éascú maidir le dlíthe, rialacháin, caighdeáin agus nósanna imeachta a
 bhaineann leis na táirgí orgánacha a chumhdaítear leis an Iarscríbhinn seo, lena n-
 áirítear plé maidir le haon saincheist theicniúil nó rialála a bhaineann le rialacha agus
 córais rialaithe; agus
 (c) idirphlé teicniúil a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal eBT.10 [Plé teicniúil] den
 Chomhaontú seo ar ábhair a thagann faoi raon feidhme na hIarscríbhinne seo.
 555
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN A
 TÁIRGÍ ORGÁNACHA ÓN RÍOCHT AONTAITHE A N-AITHNÍONN AN tAONTAS COIBHÉIS INA LEITH
 Tuairisc Nótaí
 Táirgí plandaí neamhphróiseáilte
 Ainmhithe beo nó táirgí ainmhithe Lena n-áirítear Mil
 neamhphróiseáilte
 Táirgí dobharshaothraithe agus feamainn
 Táirgí talmhaíochta próiseáilte atá le húsáid mar
 bhia
 Táirgí talmhaíochta próiseáilte atá le húsáid mar
 bhia
 Síolta agus ábhar iomadaithe
 Beidh na táirgí orgánacha atá liostaithe san Fhoscríbhinn seo ina dtáirgí talmhaíochta nó
 dobharshaothraithe neamhphróiseáilte arna dtáirgeadh sa Ríocht Aontaithe nó ina dtáirgí
 talmhaíochta próiseáilte lena n-úsáid mar bhia nó mar bheatha arna bpróiseáil sa Ríocht Aontaithe
 ina bhfuil comhábhair a fásadh sa Ríocht Aontaithe nó a allmhairíodh isteach sa Ríocht Aontaithe i
 gcomhréir le dlíthe agus rialacháin na Ríochta Aontaithe.
 556
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN B
 TÁIRGÍ ORGÁNACHA ÓN AONTAS A N-AITHNÍONN AN RÍOCHT AONTAITHE COIBHÉIS INA LEITH
 Tuairisc Nótaí
 Táirgí plandaí neamhphróiseáilte
 Ainmhithe beo nó táirgí ainmhithe Lena n-áirítear Mil
 neamhphróiseáilte
 Táirgí dobharshaothraithe agus feamainn
 Táirgí talmhaíochta próiseáilte atá le húsáid mar
 bhia
 Táirgí talmhaíochta próiseáilte atá le húsáid mar
 bhia
 Síolta agus ábhar iomadaithe
 Beidh na táirgí orgánacha atá liostaithe san Fhoscríbhinn seo ina dtáirgí talmhaíochta nó
 dobharshaothraithe neamhphróiseáilte arna dtáirgeadh san Aontas nó ina dtáirgí talmhaíochta
 próiseáilte lena n-úsáid mar bhia nó mar bheatha a próiseáladh san Aontas ina bhfuil comhábhair a
 fásadh san Aontas nó a allmhairíodh isteach san Aontas i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an
 Aontais.
 557
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN C
 DLÍTHE AGUS RIALACHÁIN MAIDIR LE TÁIRGÍ ORGÁNACHA SA RÍOCHT AONTAITHE110
 Na dlíthe agus na rialacháin seo a leanas is infheidhme sa Ríocht Aontaithe:
 1. RIALACHÁN (CE) Uimh. 834/2007 a coinníodh
 2. RIALACHÁN (CE) Uimh. 889/2008 a coinníodh
 3. RIALACHÁN (CE) Uimh. 1235/2008 a coinníodh
 4. Na Rialacháin um Tháirgí Orgánacha, 2009
 110
 Aon tagairtí sa liosta seo do dhlí coinnithe an Aontais, meastar gur tagairtí iad do reachtaíocht den sórt sin,
 arna leasú ag an Ríocht Aontaithe le feidhm a bheith aici maidir leis an Ríocht Aontaithe.
 558
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN D
 DLÍTHE AGUS RIALACHÁIN MAIDIR LE TÁIRGÍ ORGÁNACHA IS INFHEIDHME SAN AONTAS
 Na dlíthe agus na rialacháin seo a leanas is infheidhme san Aontas:
 1. Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón gComhairle an 28 Meitheamh 2007 maidir le táirgeadh
 orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha agus lena n-aisghairtear Rialachán (CEE)
 Uimh. 2092/91111
 2. Rialachán (CE) Uimh. 889/2008 ón gCoimisiún an 5 Meán Fómhair 2008 lena leagtar síos
 rialacha mionsonraithe maidir le cur chun feidhme Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón
 gComhairle maidir le táirgeadh orgánach agus lipéadú táirgí orgánacha i dtaca le táirgeadh,
 lipéadú agus rialú orgánach112
 3. Rialachán (CE) Uimh. 1235/2008 ón gCoimisiún an 8 Nollaig 2008 lena leagtar síos rialacha
 mionsonraithe maidir le cur chun feidhme Rialachán (CE) Uimh. 834/2007 ón gComhairle a
 mhéid a bhaineann leis na socruithe le haghaidh allmhairí táirgí orgánacha ó thríú tíortha113
 111
 IO L 189, 20.7.2007, lch. 1.
 112
 IO L 250, 18.9.2008, lch. 1.
 113
 IO L 334, 12.12.2008, lch. 25.
 559
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN-TBT-5: TRÁDÁIL I bhFÍON
 Uimh. 1: Raon Feidhme agus Sainmhínithe
 1. Tá feidhm ag an Iarscríbhinn seo maidir le fíon atá faoi Cheannteideal 22.04 den Chóras
 Comhchuibhithe.
 2. Chun críocha na hIarscríbhinne seo, ciallaíonn ‘fíon a tháirgtear i’ fíonchaora úra, úrfhíon
 fíonchaor agus úrfhíon fíonchaor faoi choipeadh a athraíodh ina fhíon nó a cuireadh le fíon i gcríoch
 an Pháirtí onnmhairiúcháin.
 Uimh. 2: Sainmhínithe ar tháirgí, cleachtais agus próisis fhíoneolaíocha
 1. Measfar gur caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta chun críocha na hIarscríbhinne seo cleachtais
 eolaíochta le haghaidh fíona arna moladh agus arna bhfoilsiú ag an Eagraíocht Idirnáisiúnta Fíniúna
 agus Fíona (‘OIV’).
 2. Údaróidh gach Páirtí allmhairiú agus díol fíona a tháirgtear sa Pháirtí eile lena thomhailt, má
 táirgeadh an fíon sin de réir:
 (a) sainmhínithe ar tháirgí atá údaraithe i ngach Páirtí faoi na dlíthe agus na rialacháin dá
 dtagraítear i bhFoscríbhinn A;
 (b) na cleachtais fhíoneolaíocha atá bunaithe i ngach Páirtí faoi na dlíthe agus na rialacháin
 dá dtagraítear i bhFoscríbhinn A agus atá de réir chaighdeáin ábhartha OIV; agus
 (c) Cleachtais agus srianta fíoneolaíochta arna mbunú i ngach Páirtí nach bhfuil i gcomhréir
 leis na caighdeáin ábhartha OIV atá liostaithe i bhFoscríbhinn B.
 3. Beidh sé de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta na Foscríbhinní dá dtagraítear i
 mír 2 a leasú.
 Uimh. 3: Ceanglais deimhniúcháin maidir le hallmhairiú ar chríocha na bPáirtithe faoi seach
 1. Maidir le fíon a tháirgtear i bPáirtí agus a chuirtear ar an margadh sa Pháirtí eile, ní bheidh
 sna doiciméid agus sa deimhniú a éileoidh ceachtar Páirtí ach deimhniú, mar atá leagtha amach i
 bhFoscríbhinn C, arna fhíordheimhniú i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin an Pháirtí
 onnmhairiúcháin.
 2. Féadfaidh deimhniú a cheanglaítear faoi mhír 1 a bheith i bhfoirm doiciméid
 leictreonaigh. Tabharfaidh gach Páirtí rochtain ar an doiciméad leictreonach nó ar na sonraí is gá dá
 bhunaíocht, arna iarraidh sin d’údaráis inniúla an Pháirtí eile ina bhfuil na hearraí le scaoileadh i
 saorchúrsaíocht. Mura bhfuil rochtain ar na córais leictreonacha ábhartha ar fáil, féadfar na sonraí is
 gá a iarraidh i bhfoirm doiciméid pháipéir freisin.
 3. Beidh sé de chumhacht ag an gComhairle Comhpháirtíochta Foscríbhinn C a leasú.
 4. Is iad na modhanna anailíse a aithníonn an OIV mar mhodhanna tagartha agus a fhoilsíonn
 an OIV na modhanna tagartha chun comhdhéanamh anailíseach an fhíona a chinneadh i
 gcomhthéacs oibríochtaí rialaithe.
 560
 ---pagebreak--- Uimh. 4: Eolas faoi bhia agus cóid luchtóige
 1. Mura sonraítear a mhalairt san Airteagal seo, déanfar lipéadú ar fhíon a allmhairítear agus a
 mhargaítear faoin gComhaontú seo i gcomhlíonadh na ndlíthe agus na rialachán is infheidhme i
 gcríoch an Pháirtí allmhairiúcháin.
 2. Ní cheanglóidh Páirtí go mbeidh aon cheann de na dátaí seo a leanas, nó a gcomhionann, ar
 an gcoimeádán, ar an lipéad nó ar an bpacáistiú fíona:
 (a) dáta an phacáistithe;
 (b) dáta an bhuidéalaithe;
 (c) an dáta táirgthe nó monaraíochta;
 (d) an dáta éaga, an dáta faoinar cheart é a úsáid, an dáta faoinar cheart é a úsáid nó a
 thomhailt, agus an dáta éagtha;
 (e) an dáta íosmharthanachta, an dáta is fearr agus is fearr roimh an dáta; nó
 (f) an dáta díola roimh an dáta.
 De mhaolú ar phointe (e) den chéad fhomhír, féadfaidh Páirtí a cheangal go dtaispeánfaí dáta
 íosmharthanachta ar tháirgí a bhféadfadh dáta íosmharthanachta níos giorra a bheith acu mar gheall
 ar chomhábhair meatacha a chur leo ná mar a bheadh ag súil leis ag an tomhaltóir de ghnáth.
 3. Áiritheoidh gach Páirtí go gcuirfear cód in iúl ar lipéad na dtáirgí pacáistithe a fhágann gur
 féidir an luchtóg lena mbaineann an táirge a aithint, de réir reachtaíocht an Pháirtí a onnmhairíonn
 an táirge pacáistithe. Beidh an cód luchtóige sofheicthe, soléite agus doscriosta. Ní cheadóidh Páirtí
 margú táirgí pacáistithe nach gcomhlíonann na ceanglais atá leagtha amach sa mhír seo.
 4. Ceadóidh gach Páirtí faisnéis shainordaitheach, lena n-áirítear aistriúcháin nó léiriú ar líon na
 ndeochanna caighdeánacha nó na n-aonad alcóil, a bheith ar taispeáint ar lipéad forlíontach a
 bheidh greamaithe de choimeádán fíona. Féadfar lipéid fhorlíontacha a ghreamú de choimeádán
 fíona tar éis é a allmhairiú ach sula gcuirfear an táirge ar an margadh i gcríoch an Pháirtí, ar
 choinníoll go mbeidh an fhaisnéis shainordaitheach ar taispeáint go hiomlán agus go cruinn.
 5. Ní éileoidh an Páirtí allmhairiúcháin go mbeidh ailléirginí ar taispeáint ar lipéad ailléirginí a
 úsáideadh chun fíon a tháirgeadh ach nach bhfuil sa táirge deiridh.
 Uimh. 5: Forálacha idirthréimhseacha
 Maidir le fíon a ndearnadh, ar dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, é a tháirgeadh, a
 thuairisciú agus a lipéadú i gcomhréir le dlíthe agus rialacháin Páirtí ach ar mhodh nach
 gcomhlíonann an Iarscríbhinn seo, féadfar leanúint dá lipéadú agus dá chur ar an margadh mar a
 leanas:
 (a) ag mórdhíoltóirí nó táirgeoirí, ar feadh tréimhse dhá bhliain ó theacht i bhfeidhm an
 Chomhaontaithe seo; agus
 (b) ag miondíoltóirí, go dtí go mbeidh na stoic ídithe.
 Uimh. 6: Malartú faisnéise
 561
 ---pagebreak--- Comhoibreoidh na Páirtithe agus malartóidh siad faisnéis maidir le haon saincheist atá ábhartha do
 chur chun feidhme na hIarscríbhinne seo laistigh den Choiste Speisialaithe Trádála ar Bhacainní
 Teicniúla ar Thrádáil.
 Uimh. 7: Athbhreithniú
 Tráth nach déanaí ná trí bliana ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, breithneoidh na
 Páirtithe céimeanna breise chun trádáil i bhfíon idir na Páirtithe a éascú.
 562
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN A – DLÍTHE AGUS RIALACHÁIN NA bPÁIRTITHE
 Dlíthe agus rialacháin na Ríochta Aontaithe114
 Dlíthe agus rialacháin dá dtagraítear in Airteagal 2(2) maidir leis an méid seo a leanas:
 a) sainmhínithe ar tháirgí:
 (i) Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013, go háirithe rialacha táirgthe in earnáil an fhíona, i
 gcomhréir le hAirteagal 75, Airteagal 81 agus Airteagal 91, Cuid IV d’Iarscríbhinn II
 agus Cuid II d’Iarscríbhinn VII a ghabhann leis an Rialachán sin agus a rialacha cur
 chun feidhme, lena n-áirítear modhnuithe iardain;
 (ii) Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún, go háirithe Airteagal 47,
 Airteagail 52 go 54 agus Iarscríbhinn III, Iarscríbhinn V agus Iarscríbhinn VI a
 ghabhann leis an Rialachán sin, lena n-áirítear modhnuithe iardain;
 (iii) Leantar Rialachán (AE) Uimh. 1169/2011 agus a rialacha cur chun feidhme, lena n-
 áirítear modhnuithe ina dhiaidh sin;
 b) cleachtais fhíoneolaíocha agus srianta:
 (i) Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013, go háirithe cleachtais fhíoneolaíocha agus srianta
 fíoneolaíochta i gcomhréir le hAirteagail 80 agus 83 agus le hIarscríbhinn VIII a
 ghabhann leis an Rialachán sin agus a rialacha cur chun feidhme, lena náirítear
 modhnuithe iardain;
 (ii) Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934 ón gCoimisiún, lena n-áirítear modhnuithe ina
 dhiaidh sin.
 Dlíthe agus rialacháin an Aontais:
 Dlíthe agus rialacháin dá dtagraítear in Airteagal 2(2) maidir leis an méid seo a leanas:
 a) sainmhínithe ar tháirgí:
 (i) Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle115, go
 háirithe rialacha táirgthe in earnáil an fhíona, i gcomhréir le hAirteagail 75, 81 agus
 91, Cuid IV d’Iarscríbhinn II agus Cuid II d’Iarscríbhinn VII a ghabhann leis an
 Rialachán sin agus a rialacha cur chun feidhme, lena n-áirítear modhnuithe iardain;
 (ii) Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún116, go háirithe Airteagal 47,
 Airteagail 52 go 54 agus Iarscríbhinn III, Iarscríbhinní V agus VI a ghabhann leis an
 Rialachán sin, lena n-áirítear modhnuithe ina dhiaidh sin;
 114
 Aon tagairtí sa liosta seo do dhlí coinnithe an Aontais, meastar gur tagairtí iad do reachtaíocht den sórt sin,
 arna leasú ag an Ríocht Aontaithe le feidhm a bheith aici maidir leis an Ríocht Aontaithe.
 115
 Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Nollaig 2013 lena
 mbunaítear comheagrú na margaí i dtáirgí talmhaíochta agus lena n‐aisghairtear Rialachán (CEE)
 Uimh. 922/72 ón gComhairle, Rialachán (CEE) Uimh. 234/79 ón gComhairle, Rialachán (CE)
 Uimh. 1037/2001 ón gComhairle, agus Rialachán (CE) Uimh. 1234/2007 ón gComhairle (IO L 347,
 20.12.2013, lch. 671).
 116
 Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/33 ón gCoimisiún an 17 Deireadh Fómhair 2018 lena bhforlíontar Rialachán
 (AE) Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le hiarratais ar chosaint
 563
 ---pagebreak--- (iii) Rialachán (AE) Uimh. 1169/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle117,
 lena n-áirítear modhnuithe ina dhiaidh sin.
 a) cleachtais fhíoneolaíocha agus srianta:
 (i) Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013, go háirithe cleachtais fhíoneolaíocha agus srianta
 fíoneolaíochta i gcomhréir le hAirteagal 80 agus 83 agus Iarscríbhinn VIII a ghabhann
 leis an Rialachán sin agus a rialacha cur chun feidhme, lena n-áirítear modhnuithe
 iardain;
 (ii) Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934 ón gCoimisiún118, lena n-áirítear modhnuithe ina
 dhiaidh sin.
 sonrúchán tionscnaimh, tásca geografacha agus téarmaí traidisiúnta in earnáil an fhíona, an nós imeachta
 agóide, srianta ar úsáid, leasuithe ar shonraíochtaí táirge, cealú cosanta agus lipéadú agus cur i láthair (IO
 L 9, 11.1.2019, lch. 2).
 117
 Rialachán (AE) Uimh. 1169/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2011
 maidir le faisnéis bhia a sholáthar do thomhaltóirí lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1925/2006 ó Pharlaimint na hEorpa
 agus ón gComhairle agus lena n‐aisghairtear Treoir 87/250/CEE ón gCoimisiún, Treoir 90/496/CEE ón
 gComhairle, Treoir 1999/10/CE ón gCoimisiún, Treoir 2000/13/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle, Treoir 2002/67/CE ón gCoimisiún agus Treoir 2008/5/CE ón gCoimisiún agus Rialachán (CE)
 Uimh. 608/2004 ón gCoimisiún(IO L 304, 22.11.2011, lch. 18).
 118
 Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934 ón gCoimisiún an 12 Márta 2019 lena bhforlíontar Rialachán (AE)
 Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le limistéir fíonsaothrúcháin inar
 féidir neart alcóil a mhéadú, cleachtais agus srianta fíoneolaíocha údaraithe is infheidhme maidir le
 táirgeadh agus caomhnú táirgí fíniúna, an t-íoschéatadán alcóil le haghaidh fotháirgí agus a ndiúscairt, agus
 foilsiú comhad OIV (IO L 149, 7.6.2019, lch. 1).
 564
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN B – CLEACHTAIS FHÍONEOLAÍOCHA BHREISE AGUS SRIANTA BREISE AR GHLAC NA
 PÁIRTITHE LEO GO COMHPHÁIRTEACH
 (1) Féadfar úrfhíon fíonchaor tiubhaithe, úrfhíon fíonchaor tiubhaithe coigeartaithe agus siúcrós a
 úsáid chun saibhriú agus milsiú a dhéanamh faoi na coinníollacha sonracha agus teoranta a
 leagtar amach i gCuid I d’Iarscríbhinn VIII a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013 agus i
 gCuid I d’Iarscríbhinn VIII a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 1308/2013, faoi réir úsáid na
 dtáirgí sin i bhfoirm athdhéanta i bhfíonta a chumhdaítear leis an gComhaontú seo a eisiamh.
 (2) Ní cheadaítear uisce a chur le fíonsaothrú, ach amháin nuair is gá sin mar gheall ar riachtanas
 teicniúil sonrach.
 (3) Féadfar moirt úr a úsáid faoi na coinníollacha sonracha agus teoranta a leagtar amach i mír
 11.2 de Thábla 2 de Chuid A d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/934
 ón gCoimisiún agus i mír 11.2 de Thábla 2 de Chuid A d’Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán
 Tarmligthe (AE) 2019/934 ón gCoimisiún.
 565
 ---pagebreak--- FOSCRÍBHINN C – TEIMPLÉAD LE hAGHAIDH FÉINDEIMHNIÚCHÁN D’FHÍON ARNA ALLMHAIRIÚ ÓN
 [AONTAS EORPACH/AN RÍOCHT AONTAITHE] ISTEACH SA [RÍOCHT AONTAITHE/AN TAONTAS
 EORPACH] (1)
 1. Onnmhaireoir (ainm agus seoladh) 2. Sraithuimhir (2)
 3. Allmhaireoir (ainm agus seoladh) 4. An t-údarás inniúil san áit seolta san [Aontas
 Eorpach/an Ríocht Aontaithe] (3)
 5. Stampa custaim (i gcomhair úsáid oifigiúil [an Aontais Eorpaigh/na Ríochta Aontaithe] amháin)
 6. Cóir iompair agus sonraí iompair (4) 7. Ionad díluchtaithe (más éagsúil ó 3)
 8. Tuairisc ar an táirge allmhairithe (5) 9. Cainníocht i l/hl/kg
 10. An líon coimeádán (6)
 11. Deimhniú
 ‘Tá an táirge a thuairiscítear thuas ceaptha lena chaitheamh go díreach ag an duine agus comhlíonann
 sé na sainmhínithe agus na cleachtais fhíoneolaíocha atá údaraithe faoi Iarscríbhinn TBT-5: Trádáil i
 bhFíon leis an gComhaontú Trádála agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach
 do Fhuinneamh Adamhach, de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart
 Éireann, den pháirt eile. Tá sé táirgthe ag táirgeoir a bhfuil an t-údarás inniúil seo a leanas faoi réir a
 chigireachta agus a maoirseachta (7):
 Coinsíneoir a dheimhníonn an t-eolas thuas (8)
 Aithint an choinsíneora (9)
 Áit, dáta agus síniú an iompróra
 566
 ---pagebreak--- (1) I gcomhréir le hAirteagal 3(1 ) d'Iarscríbhinn TBT-5: Trádáil i bhFíon leis an gComhaontú Trádála
 agus Comhair idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach,
 de pháirt, agus Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann, den pháirt eile.
 (2) Sonraigh uimhir inrianaitheachta na coinsíneachta, i.e. sraithuimhir lena sainaithnítear an
 choinsíneacht i dtaifid an onnmhaireora.
 (3) Sonraigh ainm iomlán, seoladh agus sonraí teagmhála an údaráis inniúil i gceann de Bhallstáit an
 Aontais Eorpaigh nó sa Ríocht Aontaithe óna n-onnmhairítear an choinsíneacht agus atá
 freagrach as fíorú na faisnéise dá dtagraítear sa deimhniú seo.
 (4) Sonraigh an t-iompar a úsáidtear lena sheachadadh chuig an bpointe teacht isteach san Aontas
 Eorpach nó sa Ríocht Aontaithe; sonraigh an modh iompair (long, eitleán, etc.), tabhair ainm an
 mhodha iompair (ainm na loinge, uimhir na heitilte, etc.)
 (5) Sonraigh an fhaisnéis seo a leanas:
  Ainm díolacháin, mar atá ar an lipéad,
  ainm an táirgeora,
  réigiún fíonsaothrúcháin,
  Ainm na tíre táirgthe (ceann de Bhallstáit an Aontais Eorpaigh, nó an Ríocht Aontaithe),
  ainm GI, más ábhartha,
  neart alcóil iomlán de réir toirte,
  dath an táirge (luaigh ‘dearg’, ‘rosé’, ‘pink’ nó ‘bán amháin’),
  Cód Ainmníochta Comhcheangailte (Cód AC).
 (6) Ciallaíonn coimeádán coimeádán le haghaidh fíona is lú ná 60 lítear. Féadfaidh líon na
 gcoimeádán a bheith mar líon na mbuidéal.
 (7) Cuir in iúl ainm iomlán, seoladh agus sonraí teagmhála an údaráis inniúil ábhartha i gceann de
 Bhallstáit an Aontais Eorpaigh nó sa Ríocht Aontaithe.
 (8) Cuir in iúl ainm iomlán, seoladh agus sonraí teagmhála an choinsíneora.
 (9) Sonraigh:
  Maidir leis an Aontas Eorpach: uimhir mháil an Chórais um Malartú Sonraí Máil (SEED), nó
 uimhir CBL i gcás nach bhfuil aon uimhir SEED ag an gcoinsíneoir, nó tagairt don uimhir sa
 liosta nó sa chlár dá bhforáiltear in Airteagal 8(3) de Rialachán Tarmligthe (AE) 2018/273 ón
 gCoimisiún119;
  Maidir leis an Ríocht Aontaithe: uimhir mháil an Chórais Malartaithe Sonraí Máil (SEED), nó
 uimhir CBL i gcás nach bhfuil aon uimhir SEED ag an gcoinsíneoir, nó tagairt d’uimhir WSB.
 119
 Rialachán Tarmligthe (AE) 2018/273 ón gCoimisiún an 11 Nollaig 2017 lena bhforlíontar Rialachán (AE)
 Uimh. 1308/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an scéim um údaruithe i
 gcomhair planduithe fíniúnacha, an clár fíonghort, doiciméid tionlacain agus deimhniú, an clár isteach agus
 amach, dearbhuithe éigeantacha, fógraí agus foilsiú faisnéise ar tugadh fógra ina leith, agus lena
 bhforlíontar Rialachán (AE) Uimh. 1306/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis na
 seiceálacha agus pionóis ábhartha, lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 555/2008 ón gCoimisiún, Rialachán
 (CE) Uimh. 606/2009 ón gCoimisiún agus Rialachán (CE) Uimh. 607/2009 ón gCoimisiún agus lena n-
 aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 436/2009 ón gCoimisiún agus Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 2015/560
 ón gCoimisiún (IO L 58, 28.2.2018, lch. 1).
 567
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-XX – SOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL TBT.9(4) MAIDIR LE FAISNÉIS A
 MHALARTÚ GO RIALTA MAIDIR LE SÁBHÁILTEACHT TÁIRGÍ NEAMHBHIA AGUS MAIDIR LE BEARTA
 COISCTHEACHA, SRIANTACHA AGUS CEARTAITHEACHA LENA mBAINEANN
 [Bunófar leis an Iarscríbhinn seo socrú maidir le malartú rialta faisnéise idir Córas Mear-Rabhaidh an
 Aontais um tháirgí neamhbhia (RAPEX), nó an córas a thiocfaidh ina ionad, agus bunachar sonraí na
 Ríochta Aontaithe a bhaineann le faireachas margaidh agus sábháilteacht táirgí arna bhunú faoi na
 Rialacháin Ghinearálta um Shábháilteacht Táirgí 2005, nó an bunachar a thiocfaidh ina ionad.
 I gcomhréir le hAirteagal TBT.9(8), sonrófar leis an socrú an cineál faisnéise atá le malartú, na
 rialacha mionsonraithe maidir leis an malartú agus cur i bhfeidhm na rialacha maidir le rúndacht
 agus maidir le sonraí pearsanta a chosaint.]
 568
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN TBT-ZZ – SOCRÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN Airteagal TBT.9(5) LE hAGHAIDH FAISNÉIS A
 MHALARTÚ GO RIALTA MAIDIR LE BEARTA A DHÉANTAR I LEITH TÁIRGÍ NEAMHCHOMHLÍONTACHA
 NEAMH-BHIA, SEACHAS NA BEARTA SIN A CHUMHDAÍTEAR LE hAIRTEAGAL TBT.9(4)
 [Leis an Iarscríbhinn seo, bunófar socrú maidir le malartú rialta faisnéise, lena n-áirítear faisnéis a
 mhalartú trí mheán leictreonach, maidir le bearta a dhéanfar maidir le táirgí bia
 neamhchomhlíontacha, seachas na bearta sin a chumhdaítear le hAirteagal TBT.9(4).
 I gcomhréir le hAirteagal TBT.9(8), sonrófar leis an socrú an cineál faisnéise atá le malartú, na
 rialacha mionsonraithe maidir leis an malartú agus cur i bhfeidhm na rialacha maidir le rúndacht
 agus maidir le sonraí pearsanta a chosaint.]
 569
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN CUSTMS-1: OIBREOIRÍ EACNAMAÍOCHA ÚDARAITHE
 Airteagal 1 Critéir le haghaidh Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe agus cóir ina leith.
 1. Beidh baint ag na critéir shonraithe le haghaidh cáiliú mar Oibreoir Eacnamaíoch Údaraithe dá
 dtagraítear in Airteagal CUSTMS.9 [Oibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe] den Chomhaontú seo], le
 comhlíontacht na gceanglas arna mbunú ag dlíthe, rialacháin nó nósanna imeachta na bPáirtithe.
 Beidh na nithe seo a leanas san áireamh sna critéir shonraithe, a fhoilseofar:
 (a) easpa sárú tromchúiseach nó sáruithe a ndearnadh an athuair ar reachtaíocht chustaim agus ar
 rialacha cánachais, lena n-áirítear gan aon taifead a bheidh ann maidir le cionta coiriúla
 tromchúiseacha a bhaineann le gníomhaíocht eacnamaíoch an iarratasóra;
 (b) ardleibhéal rialaithe ar a oibríochtaí nó a hoibríochtaí agus ar shreabhadh na n-earraí á léiriú ag
 an iarratasóir, trí bhíthin córas chun bainistiú a dhéanamh ar thaifid tráchtála agus ar thaifid iompair,
 más iomchuí, a cheadaíonn rialuithe iomchuí custaim;
 (c) sócmhainneacht airgeadais, a mheasfar a bheith cruthaithe i gcás ina mbeidh seasamh maith
 airgeadais ag an iarratasóir, lena gcuirfear ar a chumas nó ar a cumas a ghealltanais nó a gealltanais
 a chomhlíonadh, agus aird chuí á tabhairt ar shaintréithe an chineáil gníomhaíochta ghnó lena
 mbaineann; agus
 (d) caighdeáin iomchuí slándála agus sábháilteachta a mheasfar a bheith comhlíonta i gcás ina
 léireoidh an t-iarratasóir go bhfuil na bearta iomchuí á gcothabháil aige chun slándáil agus
 sábháilteacht an tslabhra soláthair idirnáisiúnta á áirithiú, lena n-áirítear i réimsí a bhaineann le
 sláine fisiciúla agus rialuithe rochtana, le próiseas lóistíochtúil agus láimhseáil na gcineálacha
 sonracha earraí, le pearsanra agus lena chomhpháirtithe gnó nó a comhpháirtithe gnó a shainaithint.
 2. Na critéir shonraithe le haghaidh cáiliú mar Oibreoir Eacnamaíoch Údaraithe, ní cheapfar ná ní
 chuirfear i bhfeidhm iad chun idirdhealú treallach nó dochosanta a chruthú idir oibreoirí i gcás ina
 bhfuil na dálaí céanna i réim. Fágfaidh na critéir sin go mbeidh fhiontair bheaga agus mheánmhéide
 cáilithe mar OEUnna.
 3. Sa chlár comhpháirtíochta dá dtagraítear in Airteagal CUSTMS.9 [Oibreoirí Eacnamaíocha
 Údaraithe] den Chomhaontú seo beidh an chóir seo a leanas san áireamh:
 (a) stádas Oibreora Eacnamaíoch Údaraithe arna údarú ag an bPáirtí eile a chur san áireamh go
 fabhrach ina mheasúnú riosca chun iniúchtaí nó rialuithe a laghdú agus i mbearta eile a bhaineann le
 slándáil agus le sábháilteacht;
 (b) tosaíocht a thabhairt d'iniúchadh coinsíneachtaí a chumhdaítear le dearbhuithe imeachta nó
 iontrála achomair arna dtaisceadh ag Oibreoir Eacnamaíoch Údaraithe, i gcás ina gcinnfidh an t-
 údarás custaim leanúint ar aghaidh le hiniúchadh;
 (c) an stádas OAE arna dheonú ag an bPáirtí eile a chur san áireamh d’fhonn déileáil leis an ÚE mar
 chomhpháirtí slán sábháilte agus measúnú á dhéanamh aige ar cheanglais a bhaineann le
 comhpháirtithe gnó d’iarratasóirí faoina Chlár féin;
 (d) iarracht a dhéanamh comhshásra leanúnachais gnó a bhunú chun freagairt do bhriseadh i sreafaí
 trádála i ngeall ar mhéaduithe ar leibhéil rabhaidh slándála, iaimh teorann agus/nó tubaistí
 nádúrtha, éigeandálaí guaiseacha nó mórtheagmhais eile ina bhféadfadh údaráis chustaim na
 bPáirtithe lastais tosaíochta a bhaineann le OIInna a éascú agus a bhrostú a mhéid is féidir.
 570
 ---pagebreak--- Airteagal 2 Aitheantas frithpháirteach agus freagracht as cur chun feidhme
 1. Aithnítear go bhfuil stádas OE faoi chláir chomhpháirtíochta trádála an Aontais agus na Ríochta
 Aontaithe comhoiriúnach, agus caithfear le sealbhóirí an stádais AEO arna dheonú faoi gach clár ar
 bhealach atá i gcomhréir le hAirteagal 4.
 2. Is iad seo a leanas na cláir chomhpháirtíochta trádála lena mbaineann:
 a) Oibritheoir Eacnamaíoch Údaraithe an Aontais Eorpaigh (slándáil agus sábháilteacht). (pointe (b)
 d'Airteagal 38(2) UCC); agus
 b) clár Oibritheora Eacnamaíoch Údaraithe na Ríochta Aontaithe (sábháilteacht agus slándáil)
 (fomhír (b) d’Airteagal 38(2) CCA, arna choinneáil i ndlí baile na Ríochta Aontaithe.)
 3. Is iad na húdaráis chustaim, mar a shainmhínítear in Airteagal OTH.1(b) [Sainmhínithe] (‘údaráis
 chustaim’), atá freagrach as cur chun feidhme na bhforálacha san Iarscríbhinn seo.
 Airteagal 3 Inchomparáideacht
 1. Comhoibreoidh na Páirtithe chun comhoiriúnacht na gcaighdeán a chuirtear i bhfeidhm ar gach
 ceann dá gcláir chomhpháirtíochta trádála a choimeád i leith na nithe seo a leanas:
 (a) an próiseas iarratais ar stádas Oibreora Eacnamaíoch Údaraithe a dheonú d'oibreoirí;
 (b) measúnú a dhéanamh ar iarratais ar stádas OAE;
 (c) stádas OAE a dheonú; agus
 (d) bainistiú, faireachán, fionraí agus athmheasúnú, agus cúlghairm stádais Oibreora Eacnamaíoch
 Údaraithe.
 Áiritheoidh na Páirtithe go ndéanfaidh a n-údaráis chustaim faireachán ar chomhlíontacht Oibreoirí
 Eacnamaíoch Údaraithe maidir leis na gcoinníollacha ábhartha agus na gcritéar ábhartha.
 2. Cuirfidh na Páirtithe clár oibre comhpháirteach i gcrích ina leagfar amach líon íosta de
 chomhbhailíochtuithe ar shealbhóirí an stádais OAE arna dheonú faoi gach clár comhpháirtíochta
 trádála nach mór a thabhairt i gcrích faoi dheireadh 2021, ar a dhéanaí.
 3. Áiritheoidh na Páirtithe go bhfeidhmeoidh a gcláir chomhpháirtíochta trádála laistigh de na
 caighdeáin ábhartha de Chreat SAFE.
 Airteagal 4 Déileáil le sealbhóirí stádais
 1. Cuirfidh gach Páirtí cóir atá inchomparáide leis an gcóir a thugtar do OAEOnna faoi chlár
 comhpháirtíochta trádála an Pháirtí eile ar fáil. Áireofar go háirithe ar an láimhseáil sin an láimhseáil
 atá leagtha amach i mír 3 d’Airteagal 1.
 2. Féadfaidh gach Páirtí an chóir dá dtagraítear i mír 3 d’Airteagal 1 a chur ar fionraí chuig OE faoi
 chlár comhpháirtíochta trádála an Pháirtí eile faoin gComhaontú seo má scoireann an t-údarás
 náisiúnta inniúil sin de na ceanglais dhlíthiúla a chomhlíonadh. Cuirfear an fionraí sin in iúl go pras
 don údarás custaim eile mar aon le haon aon fhaisnéis bhreise a chur ar fáil maidir le húdar na
 fionraí, de réir mar is iomchuí.
 571
 ---pagebreak--- 3. Cuirfidh gach Páirtí an Páirtí eile ar an eolas go pras i gcásanna ina sainaithníonn sé aon
 neamhrialtacht a rinne an t-údarás custaim eile atá údaraithe ag an údarás custaim eile chun
 cinneadh feasach a dhéanamh maidir le cúlghairm nó fionraí féideartha bhallraíocht an oibreora lena
 mbaineann.
 Airteagal 5 Malartú faisnéise agus cumarsáid
 1.Déanfaidh na Páirtithe iarracht cumarsáid éifeachtach a dhéanamh le chéile i gcur chun feidhme
 an Chomhaontaithe seo. Roinnfidh siad faisnéis agus cothóidh siad cumarsáid maidir lena gcláir
 chomhpháirtíochta trádála go háirithe ar na bealaí seo a leanas:
 (a) nuashonruithe a sholáthar ar oibriú agus ar fhorbairt a gclár comhpháirtíochta trádála go tráthúil;
 (b) páirt a ghlacadh i malartuithe faisnéise maidir le slándáil an tslabhra soláthair, malartuithe atá
 chun tairbhe an dá taobh;
 (c) na pointí teagmhála dá gcláir chomhpháirtíochta trádála faoi seach a ainmniú agus sonraí
 teagmhála na bpointí teagmhála sin a sholáthar don Pháirtí eile;
 (d) cumarsáid idirghníomhaireachta éifeachtach a éascú idir Ard-Stiúrthóireacht Cánach agus Aontas
 Custaim an Choimisiúin Eorpaigh agus Ioncaim agus Custaim a Soilse chun feabhas a chur ar
 chleachtais bhainistíochta riosca faoina gcláir chomhpháirtíochta trádála faoi seach i ndáil le slándáil
 an tslabhra soláthair ó thaobh EUOnna.
 2. Déanfar faisnéis agus sonraí gaolmhara a mhalartú go córasach trí mheán leictreonach.
 3.Áireofar ar na sonraí a mhalartófar maidir le hOibreoirí Eacnamaíocha Údaraithe:
 (a) ainm;
 (b) seoladh;
 (c) stádas comhaltais;
 (d) dáta bailíochtaithe nó údaraithe;
 (e) fionraí agus cúlghairm;
 (f) an uimhir údaraithe uathúil nó an uimhir aitheantais uathúil (i bhfoirm a chinnfidh na húdaráis
 chustaim go frithpháirteach);
 (g) mionsonraí eile a fhéadfar a chinneadh go frithpháirteach idir na húdaráis chustaim, faoi réir, i
 gcás inarb infheidhme, aon choimirce is gá.
 Cuirfear tús leis an malartú sonraí le teacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 4. Déanfaidh na Páirtithe a seacht ndícheall socrú a bhunú, laistigh de shé mhí ó theacht i bhfeidhm
 an Chomhaontaithe seo, chun na sonraí dá dtagraítear i mír 3 a mhalartú go hiomlán uathoibrithe,
 agus in aon chás déanfaidh siad socrú den sórt sin a chur chun feidhme tráth nach déanaí ná bliain
 amháin tar éis theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 572
 ---pagebreak--- Airteagal 6 Sonraí a láimhseáil
 Aon mhalartú faisnéise idir na Páirtithe faoin Iarscríbhinn seo beidh sé mutatis mutandis faoi réir an
 rúndacht agus chosaint na faisnéise a leagtar amach in Airteagal 12 [ Malartú faisnéise agus
 rúndacht] den Phrótacal maidir le Cúnamh Riaracháin Frithpháirteach i gcúrsaí Custaim.
 Airteagal 7 Comhairliúchán agus Athbhreithniú
 Déanfaidh an Coiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus Rialacha Tionscnaimh
 athbhreithniú rialta ar chur chun feidhme fhorálacha na hIarscríbhinne seo. Áireofar an méid seo a
 leanas san athbhreithniú sin:
 (a) comhbhailíochtuithe ar OAEnna arna ndeonú ag gach Páirtí chun láidreachtaí agus laigí i gcur
 chun feidhme na hIarscríbhinne seo a aithint;
 (b) malartuithe tuairimí maidir le sonraí atá le comhroinnt agus maidir leis an gcaoi a gcaithfear le
 hoibreoirí.
 Airteagal 8 Fionraí agus scor
 1. Féadfaidh Páirtí an nós imeachta a leagtar amach i mír 2 a shaothrú i gcás ina dtarlóidh ceachtar
 de na himthosca seo a leanas:
 a) Roimh theacht i bhfeidhm don Chomhaontú seo nó laistigh de thrí mhí ó theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, má rinne an Páirtí eile athruithe ábhartha ar na
 forálacha dlíthiúla dá dtagraítear i mír 2 d’Airteagal 2 a measúnaíodh d’fhonn a shuíomh
 go bhfuil na cláir comhoiriúnach, ionas nach ann a thuilleadh don chomhoiriúnacht a
 cheanglaítear le haghaidh aitheantais faoi mhír 1 d’Airteagal 2;
 b) Níl feidhm ag na forálacha faoi mhír 2 d'Airteagal 5 [Faisnéis agus Cumarsáid a
 Mhalartú].
 2. I gcás ina dtiocfaidh ceachtar de na himthosca a leagtar amach i bpointe (a) nó i bpointe (b) de
 mhír 1 chun cinn, féadfaidh Páirtí aitheantas dá bhforáiltear i mír 1 d’Airteagal 2 [Aitheantas
 frithpháirteach agus freagracht as cur chun feidhme] a chur ar fionraí 60 lá tar éis dó a rún a chur
 in iúl don Pháirtí eile.
 3. I gcás ina dtabharfaidh páirtí fógra go bhfuil sé ar intinn aige an t-aitheantas dá bhforáiltear i
 mír 1 d’Airteagal 2 a fhionraí [Aitheantas frithpháirteach agus freagracht as cur chun feidhme] i
 gcomhréir le mír 2 den Airteagal seo, féadfaidh an Páirtí eile comhairliúcháin a iarraidh sa
 Choiste Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus Rialacha Tionscnaimh. Eagrófar na
 comhairliúcháin sin laistigh de 60 lá tar éis na hiarrata.
 4. Féadfaidh Páirtí an nós imeachta a leagtar amach i mír 5 a shaothrú i gcás ina dtarlóidh ceachtar
 de na himthosca seo a leanas:
 a) Déanann an Páirtí eile a chlár OAE a athrú nó an clár sin a chur chun feidhme ar dhóigh
 go mbeidh deireadh leis an gcomhoiriúnacht is gá chun aitheantas a fháil faoi mhír 1
 d’Airteagal 2 [Aitheantas frithpháirteach agus freagracht as cur chun feidhme];
 573
 ---pagebreak--- b) Ní dheimhníonn na bailíochtúcháin chomhpháirteacha dá bhforáiltear i mír 2
 d’Airteagal 3 [Comhoiriúnacht] comhoiriúnacht chláir OII na bPáirtithe faoi seach.
 5. I gás ina n-éireoidh ceachtar de na himthosca atá leagtha amach i pointí (a) agus (b) de mhír 4
 chun cinn, féadfaidh Páirtí comhairliúcháin a iarraidh leis an bPáirtí eile faoi chuimsiú an Choiste
 Speisialaithe Trádála um Chomhar Custaim agus Rialacha Tionscnaimh. Eagrófar na
 comhairliúcháin sin laistigh de 60 lá tar éis na hiarrata. Má mheasann Páirtí fós, 90 lá tar éis an
 iarraidh a fháil, nach ann a thuilleadh don chomhoiriúnacht a éilítear le haghaidh aitheantais faoi
 mhír 1 d’Airteagal 2 [Aitheantas frithpháirteach agus freagracht as cur chun feidhme], féadfaidh
 sé fógra a thabhairt don Pháirtí eile go bhfuil rún aige aitheantas dá chlár a chur ar fionraí. Beidh
 éifeacht ag an bhfionraí 30 lá tar éis an fógra a fháil.
 574
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN SERVIN-1:BEARTA ATÁ ANN CHEANA
 Príomhnótaí
 1. Leagtar amach Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais, faoi Airteagal SERVIN 2.7
 [Bearta Neamh-chomhréireacha – Léirscaoileadh Infheistíochta], Airteagal SERVIN.3.6 [Bearta
 Neamh-chomhréireacha – Trádáil trasteorann i seirbhísí] , agus Airteagal SERVIN 5.50 [Bearta
 Neamh-chomhréireacha – Seirbhísí Dlí] na forchoimeádais a rinne an Ríocht Aontaithe agus an
 tAontas maidir le bearta atá ann cheana nach gcomhlíonann na hoibleagáidí a fhorchuirtear leis an
 méid seo a leanas:
 (a) Airteagail SERVIN.2.2 [Rochtain ar an margadh – Léirscaoileadh Infheistíochta] nó
 SERVIN.3.2 [Rochtain ar an margadh – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí];
 (b) Airteagal SERVIN.3.3 [An láithreacht áitiúil – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí] ;
 (c) Airteagail SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta – Léirscaoileadh infheistíochta] nó SERVIN.3.4 [
 Cóir náisiúnta – Trádáil trasteorann i seirbhísí];
 (d) Airteagail SERVIN.2.4 [Léirscaoileadh cóireála an náisiúin bharrfhabhair], nó SERVIN.3.5
 [ Cóir an náisiúin bharrfhabhair – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí];
 (e) Airteagal SERVIN.2.5 [Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí ];
 (f) Airteagal SERVIN.2.6 [Ceanglais feidhmíochta]; nó
 (g) Airteagal SERVIN.5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí Dlí].
 2. Tá forchoimeádais Páirtí gan dochar do chearta agus oibleagáidí na bPáirtithe faoi GATS.
 3. I ngach forchoimeádas leagtar amach na heilimintí seo a leanas:
 (a) tagraíonn ‘earnáil’ don earnáil ghinearálta ina ndéantar an forchoimeádas;
 (b) tagraíonn ‘fo-earnáil’ don earnáil shonrach ina ndéantar an forchoimeádas;
 (c) tagraíonn ‘aicmiú tionscail’, i gcás inarb iomchuí, don ghníomhaíocht a chumhdaítear
 leis an bhforchoimeádas de réir CPC, ISIC Rev. 3.1, nó mar a shonraítear go sainráite ar
 bhealach eile san fhorchoimeádas sin;
 (d) le ‘cineál forchoimeádais’ sonraítear an oibleagáid dá dtagraítear i mír 1 a bhfuil
 forchoimeádas á dhéanamh ina leith;
 (e) le ‘leibhéal rialtais’ sonraítear an leibhéal rialtais a choinníonn beart ar bun a bhfuil
 forchoimeádas á dhéanamh ina leith;
 (f) le ‘bearta’ aithnítear na dlíthe nó na bearta eile a cháilítear, i gcás ina dtuairiscítear sin,
 leis an eilimint ‘tuairisc’ a bhfuil forchoimeádas á dhéanamh ina leith. Maidir le ‘beart’ a
 luaitear san eilimint ‘bearta’:
 (i) ciallaíonn sé an beart arna leasú, arna leanúint nó arna athnuachan amhail ó
 dháta theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo;
 (ii) folaíonn sé aon fhobheart arna ghlacadh nó arna chothabháil faoi údarás an
 bhirt agus atá comhsheasmhach leis;
 575
 ---pagebreak--- (iii) maidir le sceideal an Aontais Eorpaigh, folaíonn sé aon dlíthe nó aon bhearta eile
 lena gcuirtear treoir chun feidhme ar leibhéal na mBallstát;
 (g) leagtar amach le ‘tuairisc’ gnéithe neamh-chomhréireacha an bhirt atá ann cheana a
 bhfuil forchoimeádas á dhéanamh ina leith.
 4. Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, má ghlacann Páirtí beart nua ar leibhéal rialtais atá
 éagsúil leis an leibhéal ar a ndearnadh an áirithint ar dtús, agus má chuirtear an beart nua seo in
 ionad na gné neamh-chomhréireacha den bheart bunaidh a luadh in eilimint na ‘beart’, go bunúsach,
 laistigh den chríoch a bhfuil feidhm aige maidir léi, measfar gurb éard atá sa bheart nua ‘modhnú’ ar
 an mbeart bunaidh de réir bhrí Airteagal SERVIN.2.7(1)(c) [Bearta neamh-chomhréireacha –
 Léirscaoileadh infheistíochta]; Airteagal SERVIN.3.6(1)(c) [Bearta neamh-chomhréireacha – Trádáil
 trasteorann i seirbhísí]; Airteagal 4.5(c) [Bearta neamh-chomhréireacha – Dul isteach agus fanacht
 sealadach daoine nádúrtha chun críoch gnó] agus Airteagal SERVIN5.50 [Bearta neamh-
 chomhréireacha – Seirbhís Dlí].
 5. Agus forchoimeádas á léiriú, déanfar gach eilimint de fhorchoimeádas a bhreithniú. Déanfar
 forchoimeádas a léiriú i bhfianaise oibleagáidí ábhartha na gCaibidlí nó na Rann a nglactar an
 forchoimeádas ina gcoinne. Beidh forlámhas ag eilimint na ‘beart’ ar gach eilimint eile.
 6. Chun críocha Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais:
 (a) Ciallaíonn ‘ISIC Rev. 3.1’ an tAicmiú Idirnáisiúnta Caighdeánach Tionscail ar na
 Gníomhaíochtaí Eacnamaíocha uile mar atá leagtha amach in Oifig Staidrimh na Náisiún
 Aontaithe, Páipéir Staidrimh, Sraith M, Uimh.4, ISIC Rev. 3.1, 2002;
 (b) Ciallaíonn ‘CPC’ an tAicmiú Lárnach Táirgí Sealadach (Páipéir Staidrimh, Sraith M
 Uimh. 77, An Roinn Gnóthaí Eacnamaíocha agus Sóisialta Idirnáisiúnta, Oifig Staidrimh
 na Náisiún Aontaithe, Nua-Eabhrac, 1991).
 7. Forchoimeádas maidir le ceanglas go mbeadh gá le láithreacht áitiúil ar chríoch an Aontais
 nó na Ríochta Aontaithe, glactar an forchoimeádas sin i gcoinne Airteagal SERVIN 3.3 [Láithreacht
 Áitiúil], agus ní i gcoinne Airteagal SERVIN 3.2 [Rochtain ar an Margadh] ná SERVIN 3.4 [Cóir
 Náisiúnta], chun críocha Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais Eorpaigh. Thairis sin, ní
 ghlactar le ceanglas den sórt sin mar fhorchoimeádas i gcoinne Airteagal SERVIN 2.3 [Cóir Náisiúnta].
 8. Maidir le forchoimeádas a ghlactar ar leibhéal an Aontais, beidh feidhm aige maidir le beart
 de chuid an Aontais, maidir le beart de chuid Ballstáit ar an leibhéal lárnach nó maidir le beart rialtais
 laistigh de Bhallstát, mura rud é go n-eisiatar leis an bhforchoimeádas Ballstát. Maidir le
 forchoimeádas arna ghlacadh ag Ballstát, beidh feidhm aige maidir le beart rialtais ar an leibhéal
 lárnach réigiúnach nó áitiúil laistigh den Bhallstát sin. Chun críocha fhorchoimeádais na Beilge,
 clúdaíonn an leibhéal náisiúnta an rialtas cónaidhme agus rialtais na réigiún agus na gcomhphobal
 mar go bhfuil cumhachtaí reachtúla inniúla ag gach ceann acu. Chun críocha fhorchoimeádais an
 Aontais agus a Bhallstáit, ciallaíonn leibhéal réigiúnach rialtais san Fhionlainn Oileáin Åland. Tá
 feidhm ag forchoimeádas arna ghlacadh ar leibhéal na Ríochta Aontaithe maidir le beart de chuid an
 rialtais láir, rialtais réigiúnaigh nó rialtais áitiúil.
 9. Ní áirítear ar liosta na bhforchoimeádas thíos bearta maidir le ceanglais agus nósanna
 imeachta cáilithe, caighdeáin theicniúla agus ceanglais cheadúnúcháin agus nósanna imeachta i gcás
 nach ionann iad agus teorannú de réir bhrí Airteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh –
 Léirscaoileadh Infheistíochta], Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta – Léirscaoileadh Infheistíochta],
 Airteagal SERVIN.3.2 [Rochtain ar an Margadh – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí] , Airteagal
 576
 ---pagebreak--- SERVIN.3.3 [Láithreacht Áitiúil – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí], Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir Náisiúnta
 – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí] nó Airteagal SERVIN 5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí Dlí]. Leis na bearta
 sin, féadtar a chur san áireamh, go háirithe, an gá atá le ceadúnas a fháil, le hoibleagáidí seirbhíse
 uilíocha a chomhlíonadh, le cáilíochtaí aitheanta in earnálacha rialáilte a bheith gnóthaithe, le pas i
 scrúduithe sonracha a ghnóthú, lena n-áirítear scrúduithe teanga, le ceanglas ballraíochta i ngairm
 áirithe a chomhlíonadh, ar nós ballraíocht in eagraíocht ghairmiúil, le gníomhaire áitiúil a bheith ar
 fáil le haghaidh seirbhíse, nó le seoladh áitiúil a choinneáil, nó aon cheanglas neamh-
 idirdhealaitheach eile nach bhféadfar gníomhaíochtaí áirithe a dhéanamh i gcriosanna nó limistéir
 chosanta. Cé nach liostaítear iad leanann na bearta sin d’fheidhm a bheith acu.
 10. Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, don Aontas Eorpach, ní bheidh ceanglas i gceist leis an
 oibleagáid cóir náisiúnta a thabhairt do dhaoine nádúrtha nó dlítheanacha Ríocht Aontaithe an chóir
 a thugtar i mBallstát, de bua an Chonartha ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, de bhua aon bheart
 arna ghlacadh de bhun an Chonartha sin, lena n-áirítear cur chun feidhme na mbeart sin sna
 Ballstáit, a leathnú chuig:
 (i) daoine nádúrtha nó cónaitheoirí de chuid Ballstáit eile; nó
 (ii) daoine dlítheanacha atá comhdhéanta nó a eagraítear faoi dhlí Ballstáit eile nó dlí an
 Aontais agus ar san Aontas atá a n-oifig chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomháit
 ghnó.
 11. Maidir le cóir a dheonaítear do dhaoine dlítheanacha atá bunaithe ag infheisteoirí Páirtí i
 gcomhréir le dlí an Pháirtí eile (lena n-áirítear, i gcás an Aontais Eorpaigh, dlí Ballstáit) agus a bhfuil a
 n-oifig chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomháit ghnó acu laistigh den Pháirtí eile sin, tá an
 chóir sin gan dochar d’aon choinníoll nó oibleagáid atá i gcomhréir le Caibidil 2 [Léirscaoileadh
 Infheistíochta] de Theideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] de Cheannteideal a hAon [Trádáil], de
 Chuid a Dó [Trádáil, iompar agus iascach], a d’fhéadfadh a bheith forchurtha ar an duine dlítheanach
 sin nuair a bhí sé bunaithe sa Pháirtí eile sin, agus a leanfaidh de bheith infheidhme.
 12. Níl feidhm ag na sceidil ach maidir le críocha na Ríochta Aontaithe agus an Aontais i
 gcomhréir le hAirteagal FINPROV.1 [Raon feidhme críochach] agus le hAirteagal OTH.9(2) [Raon
 feidhme geografach] agus níl siad ábhartha ach amháin i gcomhthéacs an chaidrimh trádála idir an
 tAontas agus a Bhallstáit leis an Ríocht Aontaithe. Ní dhéanann siad difear do chearta ná
 d’oibleagáidí na mBallstát faoi dhlí an Aontais.
 13. Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, ní hionann bearta neamh-idirdhealaitheacha agus
 teorannú maidir le rochtain ar an margadh de réir bhrí Airteagail SERVIN. 2.2 [Rochtain ar an
 margadh – Léirscaoileadh Infheistíochta], nó SERVIN.3.2 [Rochtain ar an margadh – Trádáil
 trasteorann i seirbhísí] nó Airteagal SERVIN.5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí Dlí] d’aon bheart:
 (a) lena gceanglaítear go scarfaí úinéireacht an bhonneagair ó úinéireacht na n-earraí nó na
 seirbhísí a sholáthraítear tríd an mbonneagar sin chun iomaíocht chóir a áirithiú, mar
 shampla i réimse an fhuinnimh, i réimse an iompair agus i réimse na teileachumarsáide;
 (b) lena sriantar tiúchan na húinéireachta chun iomaíocht chóir a áirithiú;
 (c) a bhfuil mar aidhm leis caomhnú agus cosaint acmhainní nádúrtha agus an chomhshaoil
 a áirithiú, lena n-áirítear teorainn a chur le hinfhaighteacht, líon agus raon feidhme na
 lamháltas arna ndeonú, agus moratóir nó toirmeasc a fhorchur;
 577
 ---pagebreak--- (d) lena dteorannaítear an líon údaruithe a dheonófar de bharr srianta teicniúla nó
 fisiceacha, mar shampla speictrim agus minicíochtaí teileachumarsáide; nó
 (e) lena gceanglaítear gur daoine cáilithe a bheidh i gcéatadán áirithe de scairshealbhóirí,
 úinéirí, comhpháirtithe nó stiúrthóirí fiontair nó go gcleachtfaidh siad gairm áirithe, ar
 nó gairm mar dhlíodóir nó mar chuntasóir.
 14. Maidir le seirbhísí airgeadais: Murab ionann agus fochuideachtaí eachtracha, maidir le
 brainsí a bhunaítear i mBallstát ag institiúid airgeadais nach institiúid Eorpach í, níl na brainsí sin, ach
 i gcás eisceachtaí teoranta áirithe, faoi réir rialacháin stuamachta atá comhchuibhithe ar leibhéal an
 Aontais a chuireann ar chumas na bhfochuideachtaí sin tairbhe a bhaint as saoráidí feabhsaithe chun
 bunaíochtaí nua a chur ar bun agus seirbhísí trasteorann a sholáthar ar fud an Aontais. Dá bhrí sin,
 faigheann na brainsí sin údarú oibriú i gcríoch Ballstáit faoi choinníollacha atá coibhéiseach leis na
 coinníollacha maidir le hinstitiúidí airgeadais baile an Bhallstáit sin, agus féadtar go mbeidh roinnt
 ceanglais stuamachta le comhlíonadh acu, amhail, i gcás baincéireachta agus urrús, caipitliú ar
 leithligh agus ceanglais eile maidir le sócmhainneacht nó ceanglais maidir le tuairisciú agus cuntais a
 fhoilsiú nó, i gcás árachais, ceanglais shonracha maidir le ráthaíocht agus taisce, caipitliú ar leithligh,
 agus logánú sa Bhallstát lena mbaineann na sócmhainní arb iad na cúlchistí teicniúla agus an tríú cuid
 ar a laghad den corrlach sócmhainneachta.
 Úsáidtear na giorrúcháin seo a leanas sa liosta forchoimeádas thíos:
 UK An Ríocht Aontaithe
 An tAontas Eorpach, lena n-áirítear a Bhallstáit uile
 AT an Ostair IE Éire
 BE an Bheilg IT an Iodáil
 BG an Bhulgáir LT an Liotuáin
 CY an Chipir LU Lucsamburg
 CZ Poblacht na Seice LV an Laitvia
 DE an Ghearmáin MT Málta
 DK an Danmhairg NL An Ísiltír
 EE an Eastóin PL an Pholainn
 EL an Ghréig PT an Phortaingéil
 ES an Spáinn RO an Rómáin
 FI an Fhionlainn SE an tSualainn
 FR an Fhrainc SI an tSlóivéin
 HR an Chróit SK Poblacht na Slóvaice
 HU an Ungáir
 578
 ---pagebreak--- Sceideal an Aontais
 Forchoimeádas Uimh. 1 - Gach earnáil
 Forchoimeádas Uimh. 2 – Seirbhísí gairmiúla (ach amháin gairmeacha a bhaineann leis an tsláinte)
 Forchoimeádas Uimh. 3 – Seirbhísí gairmiúla (a bhaineann leis an tsláinte agus le miondíol cógas)
 Forchoimeádas Uimh. 4 - Seirbhísí taighde agus forbartha
 Forchoimeádas Uimh. 5 – Seirbhísí eastáit réadaigh
 Forchoimeádas Uimh. 6 – Seirbhísí gnó
 Forchoimeádas Uimh. 7 – Seirbhísí cumarsáide
 Forchoimeádas Uimh. 8 – Seirbhísí Tógála
 Forchoimeádas Uimh. 9 – Seirbhísí dáileacháin
 Forchoimeádas Uimh. 10 - Seirbhísí oideachais
 Forchoimeádas Uimh. 11 - Seirbhísí comhshaoil
 Forchoimeádas Uimh. 12 – Seirbhísí airgeadais
 Forchoimeádas Uimh. 13 - Seirbhísí sláinte agus seirbhísí sóisialta
 Forchoimeádas Uimh. 14 - Seirbhísí turasóireachta agus seirbhísí a bhaineann le taisteal
 Forchoimeádas Uimh. 15 - Seirbhísí caithimh aimsire, cultúrtha agus spóirt
 Forchoimeádas Uimh. 16 - Seirbhísí iompair agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar
 Forchoimeádas Uimh. 17 – Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh
 Forchoimeádas Uimh. 18 – An talmhaíocht, an iascaireacht agus an mhonaraíocht
 579
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 1 - Gach earnáil
 Earnáil: Gach earnáil
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Ceanglais feidhmíochta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Oibleagáidí maidir le seirbhísí Dlí
 Caibidil / Roinn: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí agus creat
 Rialála do sheirbhísí Dlí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Cineál bunaíochta
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Creat rialála do sheirbhísí Dlí –
 Oibleagáidí:
 An tAontas: Maidir le cóir a dheonaítear de bhun an Chonartha ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh do
 dhaoine dlítheanacha arna mbunú i gcomhréir le dlí an Aontais nó le dlí Ballstáit a bhfuil a n-oifig
 chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomháit ghnó acu laistigh den Aontas, lena n-áirítear na cinn
 sin atá bunaithe san Aontas ag infheisteoirí den Ríocht Aontaithe, ní thugtar an chóir sin do dhaoine
 dlítheanacha atá bunaithe lasmuigh den Aontas, ná do bhrainsí nó oifigí ionadaíocha na ndaoine
 dlítheanacha sin, lena n-áirítear brainsí nó oifigí ionadaíocha de chuid daoine dlítheanacha den
 Ríocht Aontaithe.
 Féadfar cóir is lú fabhar a dheonú do dhaoine dlítheanacha arna mbunú i gcomhréir le dlí an Aontais
 Eorpaigh nó le dlí Ballstáit nach bhfuil acu san Aontas ach a n-oifig chláraithe, mura féidir a
 thaispeáint go bhfuil nasc éifeachtach leanúnach acu leis an ngeilleagar i gceann amháin de na
 Ballstáit.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Conradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 Níl feidhm ag an bhforchoimeádas seo ach amháin maidir le seirbhísí sláinte, sóisialta nó oideachais:
 An tAontas (tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Féadfaidh aon Bhallstát,
 agus é ag díol nó ag diúscairt a chuid leasanna cothromais nó na sócmhainní a bhaineann le fiontar
 stáit atá ann cheana nó le heintiteas de chuid an rialtais atá ann cheana agus a sholáthraíonn
 seirbhísí sláinte, sóisialta nó oideachais (CPC 93, 92), féadfaidh sé cosc a chur ar úinéireacht na
 leasanna nó na sócmhainní sin nó teorainneacha a chur léi, agus/nó srian a chur le cumas úinéirí na
 580
 ---pagebreak--- leasanna agus na sócmhainní sin aon fhiontar iarmhartach a rialú, i dtaca le hinfheisteoirí de chuid
 na Ríochta Aontaithe nó a gcuid bhfiontar. Maidir le díolachán nó diúscairt eile den sórt sin,
 féadfaidh aon Bhallstát aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir le náisiúntacht na
 mbainisteoirí sinsearacha nó náisiúntacht bhaill na mbord stiúrthóirí, chomh maith le haon bheart a
 chuirfeadh teorainn le líon na soláthróirí.
 Chun críocha an fhorchoimeádais seo:
 (i) measfar gur beart reatha é aon bheart arna choimeád nó a ghlacadh tar éis dháta
 theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, a choisceann úinéireacht ar leasanna
 cothromais nó ar shócmhainní nó a fhorchuireann teorainneacha ar an úinéireacht sin
 ag am an díolacháin nó an diúscartha eile, nó a fhorchuireann ceanglais náisiúntachta
 nó a fhorchuireann teorainneacha ar líon na soláthraithe a thuairiscítear i
 bhforchoimeádas seo; agus
 (ii) ciallaíonn ‘fiontar stáit’ fiontar faoi úinéireacht nó arna rialú trí leasanna
 úinéireachta de chuid aon Bhallstáit agus áirítear leis fiontar arna bhunú tar éis dháta
 theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, díreach chun críoch leasanna cothromais i
 bhfiontar stáit nó in eintiteas rialtais atá ann faoi láthair nó sócmhainní an fhiontair nó
 an eintitis sin a dhíol nó a dhiúscairt.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Mar a leagtar amach san eilimint tuairiscthe mar a luaitear thuas.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir Náisiúnta agus Creat rialála do sheirbhísí Dlí –
 Oibleagáidí
 In AT: Chun brainse a oibriú, ní mór do chorparáidí lasmuigh den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch
 (neamh-LEE) duine amháin ar a laghad a cheapadh atá freagrach as ionadaíocht an bhrainse sin agus
 a bhfuil cónaí air san Ostair.
 Ní mór go mbeadh sainchónaí san Ostair ar fheidhmeannaigh (stiúrthóirí bainistíochta, daoine
 nádúrtha) atá freagrach as cloí le hAcht Trádála na hOstaire (Gewerbeordnung).
 In BG: Daoine dlítheanacha eachtracha, ach amháin sa chás inar bunaíodh faoi reachtaíocht Ballstáit
 den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch (LEE) iad, féadfaidh siad gnó a stiúradh agus gníomhaíochtaí a
 shaothrú má tá siad bunaithe i bPoblacht na Bulgáire i bhfoirm cuideachta atá cláraithe sa Chlár
 Tráchtála. Tá bunú brainsí faoi réir údaraithe.
 Ní mór go mbeadh oifigí ionadaíochta d’fhiontair eachtracha cláraithe le Comhlachas Gnó agus
 Tionscail na Bulgáire agus ní fhéadfaidh siad gabháil do ghníomhaíocht eacnamaíoch ach níl sé i
 dteideal acu ach fógraíócht a dhéanamh maidir lena n-úinéir agus gníomhú mar ionadaithe nó
 ghníomhairí.
 In EE: Murar í an Eastóin áit chónaithe de ar a laghad leath de chomhaltaí an bhoird bainistíochta i
 gcuideachta theoranta phríobháideach nó i gcuideachta theoranta phoiblí nó i mbrainse dá gcuid, í
 sin nó Ballstát LEE eile nó Cónaidhm na hEilvéise, déanfaidh an chuideachta theoranta
 phríobháideach, an chuideachta theoranta phoiblí nó an chuideachta eachtrach duine teagmhála a
 cheapadh ar féidir a sheoladh Eastónach a úsáid le haghaidh sheachadadh dhoiciméid nós imeachta
 an ghnóthais agus na ndearbhuithe intinne a dhírítear ar an ngnóthas (i.e. brainse cuideachta
 eachtraí).
 581
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta; Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar
 an margadh agus Creat rialála do sheirbhísí Dlí – Oibleagáidí:
 In FI: Ní mór go mbeidh cónaitheacht in LEE ag duine amháin ar a laghad de na comhpháirtithe i
 gcomhpháirtíocht ghinearálta nó de na comhpháirtithe ginearálta i gcomhpháirtíocht theoranta nó,
 más duine dlítheanach é an comhpháirtí, go mbeadh sainchónaí air (ní cheadaítear brainsí) in LEE.
 Féadfaidh an t-údarás clárúcháin díolúintí a dheonú.
 Chun gabháil do cheird mar fhiontraí príobháideach, tá cónaitheacht in LEE ina cheanglas.
 Má tá sé ar intinn ag eagraíocht eachtrach as tír lasmuigh de LEE gabháil do ghnó nó cheird trí
 bhrainse a bhunú san Fhionlainn, tá cead trádála ina cheanglas.
 Tá cónaitheacht in LEE ina cheanglas ar duine amháin de ghnáthbhaill agus duine amháin de bhaill
 ionaid an bhord stiúrthóirí ar a laghad agus ar an stiúrthóir bainistíochta. Féadfaidh an t-údarás
 clárúcháin díolúintí cuideachta a dheonú.
 In SE: Déanfaidh cuideachta eachtrach, nach bhfuil eintiteas dlítheanach bunaithe aici sa tSualainn
 nó atá ag déanamh a gnó trí ghníomhaire tráchtála, déanfaidh sí a cuid oibríochtaí tráchtála trí
 bhrainse, atá cláraithe sa tSualainn, ag a bhfuil bainistíocht neamhspleách agus cuntais ar leithligh.
 Ní mór cónaí a bheith ar stiúrthóir bainistíochta agus leas-stiúrthóir bainistíochta an bhrainse, má
 cheaptar iad, in LEE. Ní mór do dhuine nádúrtha nach bhfuil cónaí air in LEE, a dhéanann oibríochtaí
 tráchtála sa tSualainn, ionadaí cónaitheach a cheapadh agus a chlárú a bheidh freagrach as na
 hoibríochtaí sa tSualainn. Coinneofar cuntais ar leithligh le haghaidh na n-oibríochtaí sa tSualainn. I
 gcásanna aonair féadfaidh an t-údarás inniúil díolúintí a dheonú ó na ceanglais maidir le brainse agus
 cónaitheacht. Tionscadail tógála a mhaireann níos lú ná bliain arna ndéanamh ag cuideachta atá
 lonnaithe lasmuigh de LEE nó ag duine nádúrtha a bhfuil cónaí air lasmuigh de LEE díolmhaítear iad ó
 na ceanglais maidir le brainse a bhunú nó ionadaí cónaitheach a cheapadh.
 I gcás cuideachtaí faoi dhliteanas teoranta agus comhlachais eacnamaíocha chomhoibritheacha, ní
 mór cónaí in LEE a bheith ar 50 faoin gcéad ar a laghad den bhord stiúrthóirí, 50 faoin gcéad ar a
 laghad de bhaill an bhoird ionaid, an stiúrthóir bainistíochta, an leas-stiúrthóir bainistíochta agus ar a
 laghad duine amháin de na daoine atá údaraithe chun síniú thar ceann na cuideachta, más ann
 dóibh. Féadfaidh an t-údarás inniúil díolúintí ón gceanglas sin a dheonú. Mura bhfuil cónaí ar ionadaí
 ar bith de chuid na cuideachta nó an chumainn sa tSualainn, ní mór don bhord duine a bhfuil cónaí
 air sa tSualainn a cheapadh agus a chlárú, duine a bhfuil a sheirbheáil thar ceann na cuideachta nó
 an chumainn údaraithe.
 Tá coinníollacha comhfhreagracha i gceist chun gach cineál eile eintitis dhlíthiúil a bhunú.
 In SK: Duine nádúrtha eachtrach a mbeidh a ainm le clárú sa chlár iomchuí (Clár tráchtála,
 fiontraíochta nó clár gairmiúil eile) agus a údarófar chun gníomhú thar ceann fiontraí, tá ceangal ar
 an duine sin cead cónaithe sa tSlóvaic a chur isteach.
 Bearta:
 AT: Aktiengesetz, BGBL. Nr. 98/1965, § 254 (2);
 GmbH-Gesetz, RGBL. Nr. 58/1906, § 107 (2); agus Gewerbeordnung, BGBL. Nr. 194/1994, § 39 (2a).
 BG: An Dlí Tráchtála, Airteagal 17a; agus
 582
 ---pagebreak--- Dlí chun Infheistíochtaí a Spreagadh, Airteagal 24.
 EE: Äriseadustik (Cód Tráchtála) § 631 (1, 2 agus 4).
 FI: Laki elinkeinon harjoittamisen oikeudesta (An tAcht ar an gCeart chun Gabháil do Cheird)
 (122/1919), s. 1;
 Osuuskuntalaki (Acht na gComharchumann) 1488/2001;
 Osakeyhtiölaki (Acht na gCuideachtaí faoi Dhliteanais Teoranta) (624/2006); agus
 Laki luottolaitostoiminnasta (An tAcht um Institiúidí Creidmheasa) (121/2007).
 SE: Lag om utländska filialer m.m (An tAcht um Oifigí Brainse Eachtracha) (1992:160);
 Aktiebolagslagen (Acht na gCuideachtaí) (2005:551);
 Acht na gComharchumann Eacnamaíochta (2018:672) agus Gníomh maidir le Grúpálacha Eorpacha
 um Leas Eacnamaíoch (1994:1927).
 SK: Acht 513/1991 maidir le Cód Tráchtála (Airteagal 21); Acht 455/1991 maidir le Ceadúnú Trádála;
 agus
 Acht uimh. 404/2011 maidir le Cónaí Eachtrannach (Airteagail 22 agus 32).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta, Ceanglais
 feidhmíochta agus Creat rialála do sheirbhísí Dlí – Oibleagáidí:
 In BG: Féadfaidh fiontair bhunaithe náisiúnaigh tríú tír a fhostú le haghaidh poist nach bhfuil aon
 cheanglas maidir le náisiúntacht ina leith. Maidir le líon iomlán na náisiúnach tríú tír atá fostaithe ar
 conradh fostaíochta i bhfiontar bunaithe thar thréimhse de na 12 mhí roimhe sin, ní rachaidh an líon
 sin thar 20 faoin gcéad (35 faoin gcéad i gcás fiontar beag agus meánmhéide) de mheánlíon na
 náisiúnach Bulgárach, náisiúnaigh na mBallstát eile, náisiúnaigh na stát is páirtí i gComhaontú LEE nó
 Chónaidhm na hEilvéise. Ina theannta sin, ní mór don fhostóir a thaispeáint nach bhfuil aon oibrí
 Bulgárach, de chuid an Aontais, de chuid LEE nó Eilvéiseach oiriúnach don phost trí thástáil a
 dhéanamh ar an margadh saothair roimh náisiúnacha tríú tír a fhostú.
 I dtaca le hoibrithe ardcháilithe, séasúracha agus postaithe, agus i dtaca le fostaithe a aistrítear go
 hionchorparáideach, ní ann d’aon teorainn leis an líon náisiúnach tríú tír a oibríonn i gcomhair aon
 fhiontar amháin. Ní cheanglaítear maidir le haon tástáil margaidh i gcás náisiúnaigh tríú tír a fhostú
 sna catagóirí sin.
 Bearta:
 BG: Acht um Imirce an Lucht Saothair agus um Shoghluaisteacht an Lucht Saothair.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – rochtain ar an margadh, cóir náisiúnta:
 In PL: Ní fhéadfaidh raon feidhme oibríochtaí de chuid oifige ionadaíche a chuimsiú ach fógraíocht na
 máthairchuideachta eachtraí. Le haghaidh gach earnála cé is moite de sheirbhísí dlí, arna mbunú ag
 infheisteoirí neamh-AE agus a bhfiontair,ní fhéadfaidh siad bunú a dhéanamh ach amháin i bhfoirm
 comhpháirtíochta teoranta, comhpháirtíocht theoranta comhstoic, cuideachta faoi dhliteanas
 583
 ---pagebreak--- teoranta agus cuideachta comhstoic, agus, san am céanna, tá rochtain ag infheisteoirí agus fiontair
 intíre freisin ar na cineálacha cuideachtaí comhpháirtíochta neamhthráchtála (comhpháirtíocht
 ghinearálta agus comhpháirtíocht dliteanais theoranta).
 Bearta:
 PL: Acht an 6 Márta 2018 maidir le rialacha i dtaca le gníomhaíocht eacnamaíoch fiontraithe
 eachtracha agus daoine eachtracha eile i gcríoch Phoblacht na Polainne.
 (b) Réadmhaoin a éadáil
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta:
 In AT (tá feidhm aige maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Tá údarú ag na húdaráis réigiúnacha
 inniúla ina cheanglas um éadáil, ceannach agus cíos nó léasú réadmhaoine ag daoine nádúrtha agus
 fiontair neamh-AE (Länder). Ní dheonófar údarú ach má mheastar go bhfuil an éadáil chun leas an
 phobail (leas eacnamaíoch, sóisialta agus cultúrtha go háirithe).
 In CY: Ceadaítear do Chipirigh nó daoine de bhunús na Cipire, chomh maith le náisiúnaigh de
 Bhallstát, réadmhaoin a éadáil sa Chipir gan srianta. Ní fhéadfaidh aon eachtrannach, seachas mortis
 causa, aon réadmhaoin a fháil gan chead a fháil ó Chomhairle na n-Airí. Le haghaidh eachtrannach,
 áit a sáraíonn éadáil réadmhaoine dochorraithe an méid is gá chun áitribh a thógáil do theach nó
 dhíon gairmiúil, nó má sháraíonn sé ar bhealach eile méid dhá donum (2,676 m cearnach), ní mór go
 mbeadh aon chead arna dheonú ag Comhairle na n-Airí faoi réir na dtéarmaí, na dteorainneacha, na
 gcoinníollacha agus na gcritéar atá socraithe ag Rialacháin arna ndéanamh ag Comhairle na n-Airí
 agus arna bhfaomhadh ag Teach na n-Ionadaithe. Is é atá in eachtrannach aon duine nach saoránach
 é de Phoblacht na Cipire, lena n-áirítear cuideachta faoi smacht eachtrach. Ní chuimsítear leis an
 téarma sin eachtrannaigh de bhunús na Cipire nó céilí neamh-Chipireacha shaoránaigh Phoblacht na
 Cipire.
 In CZ: Baineann rialacha sonracha leis an talamh talmhaíochta atá faoi úinéireacht an stáit. Ní
 fhéadfaidh ach amháin náisiúnaigh Sheiceacha, náisiúnaigh de Bhallstáit eile, nó de na stáit is páirtí i
 gComhaontú LEE nó náisiúnaigh de Chónaidhm na hEilvéise talamh talmhaíochta stáit a fháil. Ní
 fhéadfaidh daoine dlítheanacha talamh talmhaíochta stáit a fháil ón stát ach amháin más fiontraithe
 talmhaíochta sa Phoblacht Sheiceach iad nó daoine a bhfuil stádas comhionann acu i mBallstát eile
 den Aontas Eorpach, nó i stáit is páirtí i gComhaontú LEE nó i gCónaidhm na hEilvéise.
 In DK: Maidir le daoine nádúrtha nach bhfuil cónaí orthu sa Danmhairg agus nach raibh cónaí orthu
 roimhe sa Danmhairg ar feadh tréimhse cúig bliana san iomlán, ní mór do na daoine sin i gcomhréir
 le hAcht um Éadáil na Danmhairge cead a fháil ón Aireacht Dlí agus Cirt chun teideal réadmhaoine a
 fháil sa Danmhairg. Tá feidhm ag an méid seo freisin maidir le daoine dlítheanacha nach bhfuil
 cláraithe sa Danmhairg. I dtaca le daoine nádúrtha, ceadófar réadmhaoin a fháil má tá an t-
 iarratasóir chun an réadmhaoin a úsáid mar a phríomháit chónaithe.
 I dtaca le daoine nádúrtha nach bhfuil cláraithe sa Danmhairg, ceadófar maoin réadach a fháil i
 gcoitinne, i gcás inar réamhriachtanas le haghaidh ghníomhaíochtaí gnó an cheannaitheora atá san
 éadáil. Tá ceanglas maidir le cead a fháil freisin má shocraíonn an t-iarratasóir an réadmhaoin a úsáid
 mar theaghais thánaisteach. Ní thabharfar an céad sin ach amháin i gcás ina meastar, tar éis
 measúnú foriomlán nithiúil a dhéanamh, go bhfuil naisc láidre ar leith ag an iarratasóir leis an
 Danmhairg.
 584
 ---pagebreak--- Ní dheonaítear cead faoin Acht Éadála ach chun réadmhaoin ar leithligh a fháil. Rialaítear éadáil
 talún talmhaíochta ag daoine nádúrtha nó dlítheanacha leis an Acht Danmhargach ar Réadmhaoin
 Talmhaíochta, ina bhforchuirtear srianta ar gach duine, bíodh sé ina Dhanmhargach nó ina
 eachtrannach, agus maoin talmhaíochta á fáil. Dá réir sin, ní mór d’aon duine príobháideach nó
 dlítheanach, ar mian leis réadmhaoin talmhaíochta a fháil, na ceanglais san Acht seo a
 chomhlíonadh. Go ginearálta, ciallaíonn sin go bhfuil feidhm ag ceanglas cónaithe teoranta ar an
 ngabháltas talmhaíochta. An ceanglas cónaithe, ní ceanglas pearsanta é. Ní mór eintitis
 dhlítheanacha a bheith de na cineálacha a liostaítear in §20 agus §21 den acht agus ní mór iad a
 bheith cláraithe san Aontas (nó in LEE).
 In EE: Tá an ceart ag duine dlítheanach de chuid Bhallstát ECFE réadmhaoin a fháil ina bhfuil an méid
 seo a leanas:
 i. níos lú ná deich heicteár talún talmhaíochta, foraoise nó de thalamh talmhaíochta agus foraoise
 san iomlán gan bhacainní.
 ii. deich heicteár nó níos mó talún talmhaíochta má bhí an duine dlítheanach ag gabháil, ar feadh
 trí bliana díreach roimh an mbliain a ndearnadh idirbheart chun an réadmhaoin a fháil, de
 tháirgeadh na dtáirgí talmhaíochta a liostaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an gConradh ar
 Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, cé is moite de tháirgí iascaigh agus de chadás (dá ngairfear
 ‘táirge talmhaíochta’ anseo feasta).
 iii. deich heicteár nó níos mó talún foraoise má bhí an duine dlítheanach ag gabháil, ar feadh trí
 bliana díreach roimh an mbliain a ndearnadh idirbheart chun an réadmhaoin a fháil, de
 bhainistiú foraoise de réir bhrí an Achta Foraoise (dá ngairtear bainistiú foraoise anseo feasta)
 nó de tháirgí talmhaíochta a tháirgeadh.
 iv. deich heicteár nó níos lú talún talmhaíocht agus níos lú ná deich heicteár talún foraoise, ach
 deich heicteár nó níos mó talún talmhaíochta agus foraoise san iomlán má bhí an duine
 dlítheanach ag gabháil, ar feadh trí bliana díreach roimh an mbliain a ndearnadh idirbheart chun
 an réadmhaoin a fháil, de tháirgí talmhaíochta a tháirgeadh nó de bhainistiú foraoise.
 Mura gcomhlíonann duine dlítheanach na ceanglais dá bhforáiltear in (ii)–(iv), ní fhéadfaidh an duine
 dlítheanach réadmhaoin a fháil ina bhfuil deich heicteár nó níos mó talún talmhaíochta, talún
 foraoise nó talún talmhaíochta agus foraoise san iomlán ach amháin le húdarú ó chomhairle rialtais
 áitiúil na háite ina bhfuil an réadmhaoin le fáil.
 Maidir le náisiúnaigh neamh-LEE, tá srianta ar réadmhaoin a fháil i limistéir gheografacha áirithe.
 In EL: Maidir le daoine nádúrtha nó dlítheanacha a bhfuil a náisiúntacht nó a mbunáit lasmuigh de na
 Ballstáit nó de Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa, tá cosc ar éadáil réadmhaoine nó ar
 thionóntacht sna réigiúin cois teorann. Féadfar an cosc sin a fhuascailt le cinneadh lánroghnach a
 dhéanfaidh coiste iomchuí an Riaracháin Dhíláraithe (nó an tAire Cosanta Náisiúnta i gcás inar leis an
 gCiste um Maoin Phoiblí Phríobháideach a Shaorshaothrú an mhaoin atá le saothrú). .
 In HR: Ní cheadaítear do chuideachtaí eachtracha réadmhaoin a fháil chun seirbhísí a fháil ach má tá
 siad bunaithe agus corpraithe sa Chróit mar dhaoine dlítheanacha. Tá faomhadh ón Aireacht Dlí agus
 Cirt ina cheanglas um éadáil na réadmhaoine is gá chun seirbhísí a sholáthar ag brainsí. Ní fhéadfaidh
 eachtrannaigh talamh talmhaíochta a fháil.
 585
 ---pagebreak--- In MT: Ní fhéadfaidh daoine nach náisiúnaigh de Bhallstát iad réadmhaoin a fháil chun críoch
 tráchtála. Ní mór do chuideachtaí ag a bhfuil 25 faoin gcéad (nó níos mó) de scairsheilbh neamh-AE
 údarú a fháil ón Údarás inniúil (an tAire atá freagrach as Airgeadas) chun réadmhaoin dhochorraithe
 a cheannach chun críocha tráchtála nó gnó. Socróidh an t-údarás inniúil an é atá san éadáil atá
 beartaithe glantairbhe do gheilleagar Mhálta.
 In PL: Tá cead ina cheanglas um éadáil réadmhaoine, idir éadáil díreach agus indíreach ag
 eachtrannaigh. Eisítear cead trí chinneadh riaracháin ag aire atá inniúil i ngnóthaí inmheánacha, le
 cead an Aire Cosanta Náisiúnta, agus i gcás réadmhaoin talmhaíochta, le cead an Aire Talmhaíochta
 agus Forbartha Tuaithe freisin.
 Bearta:
 AT: Burgenländisches Grundverkehrsgesetz, LGBL. Uimh. 25/2007;
 Kärntner Grundverkehrsgesetz, LGBL. Nr. 9/2004;
 NÖ- Kärntner Grundverkehrsgesetz, LGBL. 6800;
 OÖ- Kärntner Grundverkehrsgesetz, LGBL. Nr. 88/1994;
 Salzburger Grundverkehrsgesetz, LGBL. Nr. 9/2002;
 Steiermärkisches Grundverkehrsgesetz, LGBL. Nr. 134/1993;
 Tiroler Grundverkehrsgesetz, LGBL. Uimh. 61/1996; Voralberger Grundverkehrsgesetz, LGBL. Uimh.
 42/2004; agus
 Wiener Ausländergrundverkehrsgesetz, LGBL. Uimh. 11/1998.
 CY: An Dlí ar Fháil Maoine Dochorraithe (Eachtrannaigh) (Caibidil 109), arna leasú.
 CZ: Acht Uimh. 503/2012, Coll. ar an Oifig Talún Stáit arna leasú.
 DK: Acht Danmhargach ar Fháil Réadmhaoine ((Acht Comhdhlúite Uimh. 265
 an 21 Márta 2014 ar Réadmhaoin a Fháil);
 An tOrdú Feidhmiúcháin um Thógáil (Ordú Feidhmiúcháin Uimh. 764 an 18 Meán Fómhair 1995);
 agus an tAcht um Ghabháltais Talmhaíochta (Acht Comhdhlúite Uimh. 27 an 4 Eanáir 2017).
 EE: Kinnisasja omandamise kitsendamise seadus (An tAcht um Shrianta ar Éadáil Sócmhainní
 Dochorraithe) Caibidil 2 § 4, Caibidil 3§ 10, 2017.
 EL: Dlí 1892/1990, mar atá sé inniu, i gcomhar, a mhéid a bhaineann leis an iarratas, leis an
 gcinneadh ón aire F.110/3/330340/S.120/7-4-14 ón Aire Cosanta Náisiúnta agus ón Aire Cosanta
 Saoránach.
 HR: An tAcht um Úinéireacht agus Cearta Dílseánaigh eile (OG 91/96, 68/98, 137/99, 22/00, 73/00,
 129/00, 114/01, 79/06, 141/06, 146/08, 38/09, 143/12, 152/14), AirteAirteagail 354 go 358.b;
 Airteagal 2 Acht um Thalamh Talmhaíochta (OG 20/18, 115/18, 98/19),Acht um Nós Imeachta
 Riaracháin Ginearálta.
 586
 ---pagebreak--- MT: An tAcht um Maoin Inchorraithe (Leabhair Neamhchónaitheoirí) (Cap. 246); agus Prótacal Uimh.
 6 de Chonradh Aontachais AE maidir le háiteanna cónaithe tánaisteacha a fháil i Málta.
 PL: Dlí an 24 Márta 1920 ar Éadáil réadmhaoine ag Eachtrannaigh (Iris Dlíthe 2016, mír 1061 arna
 leasú).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In HU: Tá ceannach réadmhaoine ag neamhchónaitheoirí faoi réir údarú a fháil ón údarás riaracháin
 iomchuí atá freagrach as ionad geografach na réadmhaoine.
 Bearta:
 HU: Foraithne Rialtais Uimh. 251/2014 (X. 2.) ar Éadáil an mhéid seo ag Náisiúnaigh Eachtracha
 Eastát réadach seachas Talamh a Úsáideadh chun Críocha Talmhaíochta nó Foraoiseachta; agus
 Acht LXXVIII 1993 (Mír 1/A).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair:
 In LV: Ceadaítear éadáil talún uirbí ag náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe trí dhaoine dlítheanacha atá
 cláraithe sa Laitvia nó i mBallstáit eile:
 (i) má tá níos mó ná 50 faoin gcéad dá gcaipiteal cothromais faoi úinéireacht náisiúnach de
 Bhallstáit, rialtas na Laitvia nó bardais, ar leithligh nó san iomlán;
 (ii) má tá níos mó ná 50 faoin gcéad dá gcaipiteal cothromais faoi úinéireacht daoine nádúrtha
 agus cuideachtaí tríú tíre lena bhfuil comhaontuithe déthaobhacha curtha i gcrích ag an Laitvia
 faoi thionscain agus chosaint chómhalartach infheistíochtaí agus arna faomhadh ag Parlaimint
 na Laitvia roimh an 31 Nollaig 1996;
 (iii) má tá níos mó ná 50 faoin gcéad dá gcaipiteal cothromais i seilbh daoine nádúrtha agus
 cuideachtaí tríú tíre lena bhfuil comhaontuithe déthaobhacha curtha i gcrích ag an Laitvia faoi
 thionscain agus chosaint chómhalartach infheistíochtaí tar éis an 31 Nollaig 1996; má
 socraíodh sna comhaontuithe sin cearta daoine nádúrtha agus cuideachtaí Laitviacha maidir le
 héadáil talún sa tríú tír faoi seach;
 (iv) má tá níos mó ná 50 faoin gcéad dá gcaipiteal cothromais i gcomhsheilbh daoine dá
 dtagraítear i bpointí (i) go (iii); nó
 (v) ar cuideachtaí comhstoic poiblí iad, má tá a luachanna a gcuid scaireanna inti tugtha sa
 stocmhalartán.
 I gcás ina gceadaíonn an Ríocht Aontaithe do náisiúnaigh agus d’fhiontair de chuid na Laitvia
 réadmhaoin uirbeach a cheannach ina gcuid críoch, ceadóidh an Laitvia do náisiúnaigh agus
 d’fhiontair na Ríocht Aontaithe réadmhaoin uirbeach a cheannach sa Laitvia faoi na coinníollacha
 céanna agus a bhaineann le náisiúnaigh na Laitvia.
 Bearta:
 LV: Dlí ar athchóiriú talún i gcathracha Phoblacht na Laitvia, Ranna 20 agus 21.
 587
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 In DE: Féadfaidh feidhm a bheith ag coinníollacha áirithe cómhalartachta maidir le héadáil
 réadmhaoine.
 In ES: I gcás infheistíocht eachtrach i ngníomhaíochtaí a bhaineann go díreach le hinfheistíochtaí
 réadmhaoine, tá údarú riaracháin ó Chomhairle Airí na Spáinne ina cheanglas ar mhisin
 taidhleoireachta ó stáit nach Ballstáit iad, mura bhfuil comhaontú cómhalartach um léirscaoileadh i
 bhfeidhm.
 In RO: Féadfaidh náisiúnaigh eachtracha, daoine gan stát agus daoine dlítheanacha (seachas
 náisiúnaigh agus daoine dlítheanacha de Bhallstát LEE) cearta réadmhaoine a fháil chun tailte a
 shealbhú, faoi na coinníollacha arna rialáil ag conarthaí idirnáisiúnta, bunaithe ar chómhalartacht. Ní
 fhéadfaidh náisiúnaigh eachtracha, daoine gan stát ná daoine dlítheanacha eachtracha an ceart
 réadmhaoine chun tailte a shealbhú, faoi choinníollacha atá níos fabhraí ná na cinn is infheidhme
 maidir le daoine nádúrtha nó dlítheanacha an Aontais Eorpaigh.
 Bearta:
 DE: Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuche (EGBGB; An Dlí Réamhráiteach a ghabhann leis
 an gCód Sibhialta).
 ES: Foraithne Ríoga 664/1999 an 23 Aibreán 1999 a bhaineann le hinfheistíocht eachtrach.
 RO: Dlí 17/2014 maidir le bearta áirithe lena rialaítear díol talún talmhaíochta atá lonnaithe
 lasmuigh den bhaile agus lena leasaítear;
 Dlí Uimh. 268/2001 maidir le príobháidiú cuideachtaí ar leo talamh faoi úinéireacht phoiblí agus faoi
 bhainistíocht phríobáideach an stáit le haghaidh talmhaíochta agus lena mbunaítear
 Gníomhaireacht Fearann an Stáit, agus leasuithe ina dhiaidh sin.
 588
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 2 – Seirbhísí gairmiúla (ach amháin gairmeacha a bhaineann leis an tsláinte)
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí dlí; gníomhaire paitinne, gníomhaire
 maoine tionscail, aturnae maoine intleachtúla; seirbhísí cuntasaíochta
 agus leabharchoimeádta; seirbhísí iniúchóireachta, seirbhísí
 comhairleacha cánachais; seirbhísí ailtireachta agus seirbhísí pleanála
 uirbí; seirbhísí innealtóireachta agus seirbhísí innealtóireachta
 comhtháite
 Aicmiú tionscail: CPC 861, 862, 863, 8671, 8672, 8673, 8674, cuid de 879
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Oibleagáidí maidir le Seirbhísí Dlí
 Caibidil / Roinn: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí agus Creat
 rialála do sheirbhísí dlí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí dlí (cuid de CPC 861)120
 120
 Chun críocha an fhorchoimeádais seo:
 (a) Ciallaíonn 'dlí an dlínse óstaigh' dlí an Bhallstáit shonraigh agus dlí an Aontais Eorpaigh;
 Ciallaíonn 'dlí dlínse baile' dlí na Ríochta Aontaithe;
 (b) Ciallaíonn 'dlí idirnáisiúnta' an dlí poiblí idirnáisiúnta cé is moite de dhlí an Aontais Eorpaigh, lena n-
 áirítear dlí arna bhunú le conarthaí agus coinbhinsiúin idirnáisiúnta, chomh maith le dlí idirnáisiúnta an ghnáis;
 (c) áirítear i ‘seirbhísí comhairleacha dlí’ comhairle a sholáthar do chliaint agus dul i gcomhairle leo
 maidir le hábhair, lena n-áirítear idirbhearta, caidrimh agus díospóidí, lena mbaineann cur i bhfeidhm nó
 léirmhíniú an dlí; rannpháirtíocht le cliaint nó thar ceann cliant in idirbheartaíocht agus déileálacha eile le tríú
 páirtithe maidir leis na hábhair sin; agus doiciméid a ullmhú a rialaítear go hiomlán nó go páirteach leis an dlí,
 agus doiciméid d’aon chineál a fhíorú chun críocha an dlí agus i gcomhréir le ceanglais an dlí;
 (d) áirítear i ‘seirbhísí ionadaíochta dlí' doiciméid a ullmhú a bheartaítear a chur faoi bhráid
 gníomhaireachtaí riaracháin, na gcúirteanna nó binsí oifigiúla eile atá comhdhéanta mar is cuí; agus láithriú os
 comhair gníomhaireachtaí riaracháin, na gcúirteanna nó binsí oifigiúla eile atá comhdhéanta mar is cuí;
 (e) ciallaíonn ‘eadráin dhlíthiúil, seirbhísí idir-réitigh agus idirghabhála’ doiciméid a ullmhú a bheidh le cur
 faoi bhráid eadránaithe, comhréiteora nó idirghabhálaithe, nó ullmhúchán lena n-aghaidh agus láithriú os a
 gcomhair, in aon díospóid lena mbaineann cur i bhfeidhm agus léirmhíniú an dlí. Ní áirítear leis eadráin,
 seirbhísí idir-réitigh agus idirghabhála i ndíospóidí nach bhfuil cur i bhfeidhm ná léirmhíniú an dlí i gceist leo,
 589
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh – agus Creat rialála do Sheirbhísí Dlí
 – Oibleagáidí
 In AE: Tá feidhm ag ceanglais shonracha maidir le foirm dhlíthiúil neamh-idirdhealaitheach i ngach
 Ballstát.
 (i) Seirbhísí dlí ainmnithe arna soláthar faoin teideal gairmiúil baile (cuid de CPC 861 –
 seirbhísí comhairleacha dlíthiúla, eadrána, idir-réitigh agus idirghabhála maidir le dlínse bhaile
 agus dlí idirnáisiúnta arna rialú le Roinn 7 [Seirbhísí dlí] de Chaibidil 5 [Creat rialála] de Theideal II
 de Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a Dó [Trádáil, iompar agus iascaigh]
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, i gcomhréir leis na Príomhnótaí, go háirithe mír 9, d’fhéadfadh a
 bheith sna ceanglais maidir le clárú le Barra ceanglas maidir le roinnt oiliúna a bheith déanta faoi
 mhaoirseacht dlíodóra cheadúnaithe, nó oifig nó seoladh poist a bheith suite laistigh de dhlínse
 Barra shonraigh chun bheith incháilithe chun cur isteach ar bhallraíocht sa Bharra sin. Féadfaidh
 roinnt Ballstát ceanglas a fhorchur ar na daoine nádúrtha sin a bhfuil poist áirithe acu laistigh de
 ghnólacht/cuideachta/fiontar dlí nó ar scairshealbhóirí, maidir leis an gceart a bheith acu dlí an
 dlínse óstaigh a chleachtadh.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Rochtain ar an margadh agus Creat rialála do Sheirbhísí Dlí –
 Oibleagáidí:
 In AT:
 Teastaíonn náisiúntacht LEE nó na hEilvéise chomh maith le cónaitheacht (láithreacht tráchtála)
 chun seirbhísí dlí a chleachtadh i ndáil le dlí baile (an Aontais Eorpaigh agus na mBallstát), lena n-
 áirítear ionadaíocht os comhair cúirteanna. Is do dhlíodóirí a bhfuil náisiúntacht LEE nó Eilvéiseach
 acu agus dóibh sin amháin a cheadaítear seirbhísí a sholáthar trí láithreacht tráchtála. Ní cheadaítear
 cleachtas seirbhísí dlí i ndáil leis an dlí idirnáisiúnta poiblí agus le dlí na tíre baile ach ar bhonn
 trasteorann.
 Ceadaítear suas le 25 faoin gcéad de rannpháirtíocht cothromais agus scaireanna i dtoradh
 oibriúcháin aon dlíghnólachta ag dlíodóirí eachtracha (nach mór dóibh a bheith láncháilithe ina
 ndlíchóras baile); ní mór do dhlíodóirí LEE nó dlíodóirí na hEilvéise atá cáilithe go hiomlán an chuid
 eile a bheith acu agus ní fhéadfaidh ach dlíodóirí de chuid na hEilvéise atá cáilithe go hiomlán
 tionchar cinntitheach a imirt i gcinnteoireacht an ghnólachta dlí.
 In BE: (maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) Féadfaidh dlíodóirí eachtracha cleachtadh mar
 chomhairleoirí dlí. Dlíodóirí ar baill iad de Bharraí eachtrannacha (neamh-AE) agus ar mian leo a
 bhunú sa Bheilg ach nach gcomhlíonann na coinníollacha le haghaidh clárú ar Tableau dlíodóirí
 láncháilithe, ar liosta AE nó ar Liosta na nDlíodóirí faoi Oiliúint, féadfaidh siad clárú a iarraidh ar “B-
 Liosta” mar a thugtar air. Is ag Barra na Bruiséile amháin atá an “B-List”. Ceadaítear do dhlíodóir ar
 an liosta B seirbhísí dlí ainmnithe a sholáthar.
 agus a thagann faoi sheirbhísí a ghabhann le comhairliúchán bainistíochta. Ní áirítear leis ach oiread gníomhú
 mar eadránaí, mar chomhréiteoir ná mar idirghabhálaí. Mar fhochatagóir, tagraíonn eadráin dhlíthiúil
 idirnáisiúnta, seirbhísí idir-réitigh nó idirghabhála do na seirbhísí céanna nuair a bhaineann an díospóid le
 páirtithe ó dhá thír nó níos mó.
 590
 ---pagebreak--- In BG: (Maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair): Le haghaidh seirbhísí idirghabhála dlí, tá
 buanchónaitheacht ina ceanglas. Ní fhéadfaidh idirghabhálaí a bheith ina dhuine ach amháin duine a
 iontráladh i gClár Aonfhoirmeach na nIdirghabhálaithe leis an Aire Dlí agus Cirt.
 Sa Bhulgáir, an chóireáil náisiúnta iomlán i leith bunú agus oibriú cuideachtaí, chomh maith le
 soláthar seirbhísí, is féidir sin a leathnú ar chaoi nach mbainfidh sí ach le cuideachtaí, atá bunaithe
 sna tíortha a bhfuil comhaontuithe déthaobhacha curtha i gcrích leo nó a gcuirfear i gcrích iontu iad.
 In CY: Teastaíonn náisiúntacht LEE nó na hEilvéise chomh maith le cónaí (láithreacht tráchtála). Ní
 fhéadfaidh ach abhcóidí atá cláraithe leis an mBarra a bheith ina gcomhpháirtithe nó ina mbaill den
 Bhord Stiúrthóirí i gcuideachta dlí sa Chipir.
 In CZ: Chun cónaí dlíodóirí coigríche (láithreacht tráchtála) ag teastáil.
 In DE: I gcomhair dlíodóirí eachtracha (a bhfuil cáilíochtaí acu nach cáilíochtaí LEE nó Eilvéiseacha
 iad), d’fhéadfadh srianta a bheith ar scaireanna a shealbhú i gcuideachta dlíodóirí a chuireann
 seirbhísí dlí i ndlí an dlínse óstaigh ar fáil.
 In DK: Gan dochar d’fhorchoimeádas an AE thuas, ní féidir scaireanna i ngnólacht dlí a bheith faoi
 úinéireacht ach ag abhcóidí a chleachtann an dlí go gníomhach sa ghnólacht, ina
 mháthairchuideachta nó ina fhochuideachta, fostaithe eile sa ghnólacht, nó gnólacht dlí eile atá
 cláraithe sa Danmhairg. Maidir le fostaithe eile sa chuideachta, ní fhéadann siad ach úinéireacht a
 bheith acu ar níos lú ná 10 faoin gcéad de na scaireanna ná na cearta vótála agus chun gur
 scairshealbhóirí iad ní mór dóibh pas a fháil i scrúdú ar na rialacha a bhfuil tábhacht ar leith ag baint
 leo maidir le cleachtadh dlí.
 Ní féidir ach abhcóidí a chleachtann dlí go gníomhach sa chuideachta, sa mháthairchuideachta nó i
 bhfochuideachta, scairshealbhóirí eile agus ionadaithe fostaithe a bheith ina mbaill den bhord.
 Caithfidh tromlach bhaill an bhoird a bheith ina n-abhcóidí a chleachtann dlí go gníomhach sa
 chuideachta, sa mháthairchuideachta nó ina fochuideachta. Ní fhéadann ach abhcóidí a chleachtann
 dlí go gníomhach sa chuideachta, sa mháthairchuideachta nó i bhfochuideachta, nó scairshealbhóirí
 eile a fuair pas sa scrúdú a luaitear thuas a bheith ina stiúrthóirí den chuideachta dlí.
 In ES: Tá seoladh gairmiúil ag teastáil chun seirbhísí dlí ainmnithe a sholáthar.
 In FR, tá cónaitheacht nó bunaíocht in LEE ina ceanglas chun cleachtadh ar bhonn buan. Gan dochar
 d’fhorchoimeádas an AE thuas: I dtaca le gach dlíodóir, ní mór do ghnólacht ceann amháin de na
 foirmeacha dlíthiúla seo a leanas a ghlacadh atá údaraithe faoi dhlí na Fraince ar bhonn neamh-
 idirdhealaitheach: SCP (société civile professionnelle), SEL (société d’exercice libéral), SEP (société en
 participation), SARL (société à responsabilité limitée), SAS (société par actions simplifiée), SA (société
 anonyme), SPE (société pluriprofessionnelle d'exercice) agus “association”, faoi choinníollacha
 áirithe. Féadfaidh scairshealbhóirí, stiúrthóirí agus comhpháirtithe a bheith faoi réir srianta sonracha
 a bhaineann lena ngníomhaíocht ghairmiúil.
 In HR: Ní féidir ach le dlíodóir a bhfuil teideal dlíodóir na Cróite aige gnólacht dlí a bhunú (is féidir le
 gnólachtaí na Ríochta Aontaithe brainsí a bhunú, nach bhféadfadh dlíodóirí na Cróite a fhostú).
 In HU: Tá gá le conradh comhair a cuireadh i gcrích le haturnae na hUngáire (ügyvéd) nó le gnólacht
 dlí (ügyvédi iroda). Ní féidir le comhairleoir dlí eachtrach a bheith ina chomhalta de ghnólacht dlí
 Ungárach. Níl dlíodóir eachtrach údaraithe chun doiciméid a ullmhú atá le cur faoi bhráid eadránaí,
 comhréiteora nó idirghabhálaí in aon díospóid, nó chun gníomhú mar ionadaí dlíthiúil an chliaint os
 comhair eadránaí, comhréiteora nó idirghabhálaí.
 591
 ---pagebreak--- In PT (Maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair freisin): Féadfaidh eachtrannaigh a bhfuil dioplóma acu
 a bhronn aon Dámh Dlí sa Phortaingéil, clárú le Barra na Portaingéile (Ordem dos Advogados), faoi
 na téarmaí céanna le náisiúnaigh na Portaingéile, má thugann a dtír sin cóir chómhalartach do
 náisiúnaigh na Portaingéile.
 Féadfaidh eachtrannaigh eile a bhfuil Céim sa Dlí acu atá aitheanta ag Dámh Dlí sa Phortaingéil clárú
 mar chomhaltaí de Chumann an Bharra ar choinníoll go dtéann siad faoin oiliúint a cheanglaítear
 agus a fhaigheann pas sa scrúdú measúnaithe agus iontrála deiridh.
 Ceadaíonn dlí-eolaithe comhairliúchán dlí, ar choinníoll go bhfuil a n-áit chónaithe ghairmiúil acu
 (“domiciliação”) in PT, go n-éiríonn leo i scrúdú iontrála agus go bhfuil siad cláraithe sa Bharra.
 In RO: Ní fhéadfaidh dlíodóirí eachtrach teacht ar chonclúidí béil ná scríofa os comhair na
 gcúirteanna ná comhlachtaí breithiúnacha, ach amháin le haghaidh eadrána idirnáisiúnta.
 In SE: (maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) Gan dochar d’fhorchoimeádas an Aontais thuas: Ní
 fhéadfaidh ball de Chomhlachas Barra na Sualainne bheith fostaithe ag aon duine seachas ball den
 bharra nó cuideachta a dhéanann gnó thar ceann bhall barra. Mar sin féin, féadfaidh ball den Bharra
 a bheith fostaithe ag cuideachta eachtrach a dhéanann gnó abhcóide ar choinníoll go bhfuil
 sainchónaí ar an gcuideachta atá i gceist i dtír laistigh den Aontas, in LEE, nó i gCónaidhm na
 hEilvéise. Faoi réir díolúine ó Bhord Chomhlachas Bharra na Sualainne féadfar ball de Chomhlachas
 Bharra na Sualainne a bheith fostaithe freisin ag gnólacht dlí nach bhfuil san Aontas Eorpach.
 Ní fhéadfaidh baill bharra a dhéanann a gcuid gnó i bhfoirm cuideachta nó comhpháirtíochta aon
 chuspóir eile a bheith acu agus ní fhéadfaidh siad aon ghnó eile a dhéanamh seachas cleachtas
 abhcóide. Tá comhoibriú le gnóthais abhcóide eile ceadaithe, ach tá cead ó Bhord Chomhlachas
 Bharra na Sualainne ina cheanglas chun oibriú i gcomhair le gnóthais eachtracha. Ní fhéadfaidh ach
 ball den Bharra cleachtadh mar abhcóide go díreach nó go hindíreach, nó trí mheán cuideachta,
 bheith ina úinéir scaireanna sa chuideachta nó bheith ina chomhpháirtí. Ní fhéadfaidh ach ball a
 bheith ina bhall nó ina bhall ionaid den bhord nó ina leas-stiúrthóir bainistíochta, nó ina shínitheoir
 údaraithe nó rúnaí de chuid na cuideachta nó na comhpháirtíochta.
 In SI: (maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) Is féidir le dlíodóir eachtrach a bhfuil an ceart aige dlí a
 chleachtadh i dtír choigríche seirbhísí dlí nó dlí a chleachtadh faoi na coinníollacha atá leagtha síos in
 Airteagal 34ú den Acht Aturnaetha, ar choinníoll go gcomhlíontar an coinníoll de chómhalartacht
 iarbhír. Gan dochar d’fhorchoimeádas an AE maidir le ceanglais i ndáil le foirm dhlíthiúil neamh-
 idirdhealaitheach, tá láithreacht tráchtála le haghaidh aturnaetha ceaptha ag Cumann Bharra na
 Slóivéine teoranta do dhílseánacht aonair, gnólacht dlí le dliteanas teoranta (comhpháirtíocht) nó do
 ghnólacht dlí le dliteanas neamhtheoranta amháin (comhpháirtíocht). Ní mór go mbeadh
 gníomhaíochtaí gnólacht dlí srianta go cleachtadh an dlí. Ní fhéadfaidh ach aturnaetha bheith ina
 gcomhpháirtithe i ngnólacht dlí.
 In SK: I gcomhair dlíodóirí neamh-AE tá cómhalartacht iarbhír ina cheanglas.
 (ii) Seirbhísí dlí eile (dlí na dlínse óstacha lena n-áirítear comhairle dlí, eadráin, seirbhísí idir-
 réitigh agus idirghabhála agus seirbhísí ionadaíochta dlíthiúla).
 Ar mhaithe le cinnteacht níos fearr, i gcomhréir leis na Príomhnótaí, go háirithe mír 9, d’fhéadfadh a
 bheith sna ceanglais maidir le clárú le Barra ceanglas maidir le céim sa dlí a bheith bainte amach sa
 dlínse óstach nó a coibhéis, nó roinnt oiliúna a bheith déanta faoi mhaoirseacht dlíodóra
 cheadúnaithe, nó oifig nó seoladh poist a bheith suite laistigh de dhlínse Barra shonraigh chun
 bheith incháilithe chun cur isteach ar bhallraíocht sa Bharra sin.
 592
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In AE: Ní fhéadfaidh ach amháin cleachtóirí dlí atá cáilithe i gceann de Bhallstáit LEE agus a bhfuil a n-
 áit ghnó laistigh de LEE acu ionadaíocht a dhéanamh ar dhaoine nádúrtha nó dlítheanacha os
 comhair Oifig Maoine Intleachtúla an Aontais Eorpaigh (EUIPO), a mhéid atá sé de cheart acu,
 laistigh den Bhallstát sin, gníomhú mar ionadaithe i gcúrsaí trádmhairc nó in ábhair a bhaineann le
 maoin thionsclaíoch, agus ar ionadaithe gairmiúla iad a bhfuil a n-ainmneacha ar an liosta arna
 choinneáil ag EUIPO chun na críche sin. (Cuid de CPC 861)
 In AT: Teastaíonn náisiúntacht LEE nó na hEilvéise chomh maith le cónaitheacht (láithreacht
 tráchtála) chun seirbhísí dlí a chleachtadh i ndáil le dlí baile (an Aontais Eorpaigh agus na mBallstát),
 lena n-áirítear ionadaíocht os comhair cúirteanna. Is do dhlíodóirí a bhfuil náisiúntacht LEE nó
 Eilvéiseach acu agus dóibh sin amháin a cheadaítear seirbhísí a sholáthar trí láithreacht tráchtála. Ní
 cheadaítear cleachtas seirbhísí dlí i ndáil leis an dlí idirnáisiúnta poiblí agus le dlí na tíre baile ach ar
 bhonn trasteorann.
 Ceadaítear suas le 25 faoin gcéad de rannpháirtíocht cothromais agus scaireanna i dtoradh
 oibriúcháin aon dlíghnólachta ag dlíodóirí eachtracha (nach mór dóibh a bheith láncháilithe ina
 ndlíchóras baile); ní mór do dhlíodóirí LEE nó dlíodóirí na hEilvéise atá cáilithe go hiomlán an chuid
 eile a bheith acu agus ní fhéadfaidh ach dlíodóirí de chuid na hEilvéise atá cáilithe go hiomlán
 tionchar cinntitheach a imirt i gcinnteoireacht an ghnólachta dlí.
 In BE: (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair freisin)Tá cónaitheacht ina ceanglas chun go ligfí
 isteach go hiomlán sa Bharra í, lena n-áirítear le haghaidh ionadaíochta os comhair cúirteanna. Sé
 bliana ar a laghad atá sa cheanglas cónaithe d’aturnae eachtrach chun glacadh iomlán sa Bharra a
 fháil, is é sin sé bliana ón dáta ar a ndéantar iarratas ar chlárú, ach gan ach trí bliana ann faoi réir
 coinníollacha áirithe. Ceanglas go mbeadh seilbh ar dheimhniú arna eisiúint ag Aire Gnóthaí
 Eachtracha na Beilge faoina gceadaíonn an dlí náisiúnta nó an coinbhinsiún idirnáisiúnta poiblí
 cómhalartacht (coinníoll cómhalartachta).
 Féadfaidh dlíodóirí coigríche cleachtadh mar shainchomhairleoirí dlí. Dlíodóirí ar baill iad de Bharraí
 eachtrannacha (neamh-AE) agus ar mian leo a bhunú sa Bheilg ach nach gcomhlíonann na
 coinníollacha le haghaidh clárú ar Tableau dlíodóirí láncháilithe, ar liosta AE nó ar Liosta na nDlíodóirí
 faoi Oiliúint, féadfaidh siad clárú a iarraidh ar “B-Liosta” mar a thugtar air. Is ag Barra na Bruiséile
 amháin atá an “B-List”. Tá cead ag dlíodóir ar an liosta B comhairle a thabhairt. Tá ionadaíocht os
 comhair an ‘Cour de Cassation’ faoi réir ainmniúchán ar liosta sonrach.
 In BG: (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair) atá forchoimeádta do náisiúnaigh de Bhallstát, nó de
 chuid Stáit eile is páirtí i gComhaontú LEE, nó de Chónaidhm na hEilvéise, ar deonaíodh údarú dóibh
 gairm an dlíodóra a chleachtadh de réir reachtaíocht de chuid aon cheann de na tíortha réamhluaite.
 Féadfaidh náisiúnach eachtrach (seachas an méid atá luaite thuas) ar údaraíodh dó nó di gairm an
 dlíodóra a chleachtadh i gcomhréir le reachtaíocht a thíre féin, achomharc a dhéanamh os comhair
 comhlachtaí breithiúnacha Phoblacht na Bulgáire mar chomhlacht cosanta nó mansonraíocht
 náisiúnaigh dá thír féin, ag gníomhú dó nó di ar chás sonrach, in éineacht le haturnae faoi dhlí na
 Bulgáire, i gcás ina bhfuil sé beartaithe é sin a dhéanamh i gcomhaontú idir an Bhulgáir agus an stát
 eachtrach faoi seach, nó an Cathaoirleach ar bhonn frithpháirteach, ag déanamh réamhiarraidh ar an
 gComhairle. Ainmneoidh an tAire Dlí agus Cirt tíortha a bhfuil frithpháirteacht ann ina leith, arna
 iarraidh sin do Chathaoirleach Chomhairle an Bharra Uachtarach. Chun seirbhísí idirghabhála
 dlíthiúla a sholáthar, ní mór cead cónaithe fadtéarmach nó buan a bheith ag náisiúnach eachtrach i
 593
 ---pagebreak--- bPoblacht na Bulgáire agus é a bheith curtha isteach i gClár Aonfhoirmeach na nIdirghabhálaithe leis
 an Aire Dlí agus Cirt
 In CY: Teastaíonn náisiúntacht LEE nó na hEilvéise chomh maith le cónaí (láithreacht tráchtála). Ní
 fhéadfaidh ach abhcóidí atá cláraithe leis an mBarra a bheith ina gcomhpháirtithe nó ina mbaill den
 Bhord Stiúrthóirí i gcuideachta dlí sa Chipir.
 In CZ: I gcás dlíodóirí eachtrannacha is gá cead isteach go hiomlán i gComhlachas Barra na Seice agus
 áit chónaithe (láithreacht tráchtála).
 In DE: Ní féidir ach dlíodóirí a bhfuil cáilíocht LEE nó na hEilvéise acu a ligean isteach sa Bharra agus
 dá bhrí sin tá siad i dteideal seirbhísí dlí a sholáthar. Tá gá le láithreacht tráchtála chun glacadh go
 hiomlán leis an mBarra. Féadfaidh an comhlachas barra inniúil díolúintí a dheonú. I gcomhair
 dlíodóirí eachtracha (a bhfuil cáilíochtaí acu nach cáilíochtaí LEE nó Eilvéiseacha iad), d’fhéadfadh
 srianta a bheith ar scaireanna a shealbhú i gcuideachta dlíodóirí a chuireann seirbhísí dlí sa dlí baile
 ar fáil.
 In DK: Tá seirbhísí dlí arna soláthar faoin teideal “advokat” (abhcóide) nó aon teideal comhchosúil,
 mar aon le hionadaíocht os comhair na gcúirteanna, forchoimeádta d’abhcóidí a bhfuil ceadúnas
 Danmhargach acu chun cleachtadh a dhéanamh. Féadfaidh abhcóidí an Aontais, LEE agus na
 hEilvéise cleachtadh faoi theideal a dtíre tionscnaimh.
 Gan dochar d’fhorchoimeádas AE maidir le ceanglais i ndáil le foirm dhlíthiúil neamh-
 idirdhealaitheach, ní féidir scaireanna dlíghnólachta a bheith faoi úinéireacht ach ag abhcóidí a
 chleachtann an dlí go gníomhach sa ghnólacht, a mháthairchuideachta nó a fhochuideachta,
 fostaithe eile sa ghnólacht, nó gnólacht dlí eile atá cláraithe sa Danmhairg. Maidir le fostaithe eile sa
 chuideachta, ní fhéadann siad ach úinéireacht a bheith acu ar níos lú ná 10 faoin gcéad de na
 scaireanna ná na cearta vótála agus chun gur scairshealbhóirí iad ní mór dóibh pas a fháil i scrúdú ar
 na rialacha a bhfuil tábhacht ar leith ag baint leo maidir le cleachtadh dlí.
 Ní féidir ach abhcóidí a chleachtann dlí go gníomhach sa chuideachta, sa mháthairchuideachta nó i
 bhfochuideachta, scairshealbhóirí eile agus ionadaithe fostaithe a bheith ina mbaill den bhord.
 Caithfidh tromlach bhaill an bhoird a bheith ina n-abhcóidí a chleachtann dlí go gníomhach sa
 chuideachta, sa mháthairchuideachta nó ina fochuideachta. Ní fhéadann ach abhcóidí a chleachtann
 dlí go gníomhach sa chuideachta, sa mháthairchuideachta nó i bhfochuideachta, nó scairshealbhóirí
 eile a fuair pas sa scrúdú a luaitear thuas a bheith ina stiúrthóirí den chuideachta dlí.
 In EE: Teastaíonn cónaitheacht (láithreacht tráchtála).
 In EL: Náisiúntacht LEE nó na hEilvéise agus cónaitheacht (láithreacht tráchtála) de dhíth
 In ES: Ní mór náisiúntacht LEE nó na hEilvéise a bheith agat. Féadfaidh na húdaráis inniúla tarscaoiltí
 náisiúntachta a dheonú.
 In FI: Tá cónaitheacht in LEE nó i gCónaidhm na hEilvéise ina ceanglas le haghaidh úsáid an teidil
 "abhcóide” (san Fhionlainnis “asianajaja” agus sa tSualainnis "advokat”). Féadfaidh comhaltaí nach
 comhaltaí den Bhar iad seirbhísí dlí a sholáthar freisin.
 In FR: Gan dochar d’fhorchoimeádas AE maidir le ceanglais i ndáil le foirm dhlíthiúil neamh-
 idirdhealaitheach, teastaíonn cónaitheacht nó bunaíocht sa LEE chun go ligfí isteach go hiomlán sa
 Bharra é, rud atá riachtanach do chleachtadh na seirbhísí dlí I ngnólacht dlí, féadfaidh
 scairshealbhaíocht agus cearta vótála a bheith faoi réir srianta cainníochtúla a bhaineann le
 594
 ---pagebreak--- gníomhaíocht ghairmiúil na gcomhpháirtithe. Tá an ionadaíocht roimh “an Cour de Cassation” agus
 “Conseil d’Etat” faoi réir cuótaí agus forchoimeádta do náisiúnaigh na Fraince agus an AE iad.
 I dtaca le gach dlíodóir, ní mór do ghnólacht ceann amháin de na foirmeacha dlíthiúla seo a leanas a
 ghlacadh atá údaraithe faoi dhlí na Fraince ar bhonn neamh-idirdhealaitheach: SCP (société civile
 professionnelle), SEL (société d’exercice libéral), SEP (société en participation), SARL (société à
 responsabilité limitée), SAS (société par actions simplifiée), SA (société anonyme), SPE (société
 pluriprofessionnelle d'exercice) agus “association”, faoi choinníollacha áirithe. Tá cónaitheacht nó
 bunaíocht in LEE ina ceanglas chun cleachtadh a dhéanamh ar bhonn buan
 In HR: Ní mór náisiúntacht an Aontais Eorpaigh a bheith agat.
 In HU: Náisiúntacht LEE nó na hEilvéise agus cónaitheacht (láithreacht tráchtála) de dhíth
 In LT: (Maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) teastaíonn náisiúntacht LEE nó Eilvéiseach agus cónaí
 (láithreacht tráchtála).
 Ní féidir le haturnaetha as tíortha eachtrannacha cleachtadh a dhéanamh mar abhcóidí sa chúirt ach
 amháin i gcomhréir le comhaontuithe idirnáisiúnta, lena n-áirítear forálacha sonracha maidir le
 hionadaíocht os comhair na gcúirteanna. Ní mór cead isteach iomlán chuig an mBarra a fháil.
 In LU (Maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair freisin): Teastaíonn náisiúntacht agus cónaí (láithreacht
 tráchtála) in LEE nó san Eilvéis. Féadfaidh Comhairle an Oird, ar bhonn cómhalartachta aontú an
 ceanglas náisiúntachta a tharscaoileadh do náisiúnach eachtrach.
 In LV(Maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair): Is gá náisiúntacht LEE nó na hEilvéise. Ní féidir le
 haturnaetha as tíortha eachtrannacha cleachtadh a dhéanamh mar abhcóidí sa chúirt ach amháin i
 gcomhréir le comhaontuithe déthaobhacha ar chúnamh dlí frithpháirteach.
 Le haghaidh abhcóidí as Ballstáit an Aontais nó abhcóidí eachtracha, tá ceanglais speisialta i gceist.
 Mar shampla, níl rannpháirtíocht in imeachtaí cúirte i gcásanna coiriúla ceadaithe ach i dteannta le
 abhcóide as Collegium Laitviach na n-Abhcóidí faoi bhrí Mionna.
 In MT: Teastaíonn náisiúntacht LEE nó na hEilvéise chomh maith le cónaí (láithreacht tráchtála).
 In NL: Ní fhéadfaidh ach dlíodóirí atá cláraithe i gclárlann na hÍsiltíre an teideal ‘advocaat’ a úsáid. In
 áit an téarma iomlán ‘abhcóide’ a úsáid, tá sé ina oibleagáid ar dhlíodóirí eachtracha
 (neamhchláraithe) eagraíocht ghairmiúil a ndlínse baile a lua chun críocha a gcuid gníomhaíochtaí
 san Ísiltír.
 Sa PT (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair freisin): is gá cónaí ann (láithreacht tráchtála). Maidir le
 hionadaíocht os comhair cúirteanna, tá glaoch iomlán chun an Bharra ina cheanglas. Féadfaidh
 eachtrannaigh a bhfuil dioplóma acu a bhronn aon Dámh Dlí sa Phortaingéil, clárú le Barra na
 Portaingéile (Ordem dos Advogados), faoi na téarmaí céanna le náisiúnaigh na Portaingéile, má
 thugann a dtír sin cóir chómhalartach do náisiúnaigh na Portaingéile.
 Féadfaidh eachtrannaigh eile a bhfuil Céim sa Dlí acu atá aitheanta ag Dámh Dlí sa Phortaingéil clárú
 mar chomhaltaí de Chumann an Bharra ar choinníoll go dtéann siad faoin oiliúint a cheanglaítear
 agus a fhaigheann pas sa scrúdú measúnaithe agus iontrála deiridh. Comhlachtaí dlí ar le dlíodóirí a
 glaodh chun Barra na Portaingéile na scaireanna uile iontu, agus na comhlachtaí sin amháin, is féidir
 cleachtadh sa Phortaingéil.
 595
 ---pagebreak--- In RO: Ní fhéadfaidh dlíodóirí eachtrach teacht ar chonclúidí béil ná scríofa os comhair na
 gcúirteanna ná comhlachtaí breithiúnacha, ach amháin le haghaidh eadrána idirnáisiúnta.
 In SE: (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair) Tá cónaí in LEE nó i gCónaidhm na hEilvéise ina
 cheanglas le haghaidh cead isteach sa Bharra agus úsáid an teidil "advokat". Féadfaidh Comhlachas
 Barra na Sualainne díolúintí a dheonú. Ní gá ligean isteach chun an Bharra chun dlí na Sualainne a
 chleachtadh.
 Gan dochar d’fhorchoimeádas AE maidir le ceanglais i ndáil le foirm dhlíthiúil neamh-
 idirdhealaitheach, ní fhéadfaidh aon duine seachas comhalta Barra nó cuideachta a bhfuil gnó
 comhalta Bharra á sheoladh aige comhalta de Chomhlachas Barra na Sualainne a fhostú. Féadfaidh
 ball den bharra a bheith fostaithe ag cuideachta eachtrach a dhéanann gnó abhcóide, áfach, ar
 choinníoll go bhfuil sainchónaí ar an gcuideachta atá i gceist i dtír laistigh de LEE nó i gCónaidhm na
 hEilvéise. Faoi réir díolúine ó Bhord Chomhlachas Bharra na Sualainne féadfar ball de Chomhlachas
 Bharra na Sualainne a bheith fostaithe freisin ag gnólacht dlí nach bhfuil san Aontas Eorpach.
 Ní fhéadfaidh baill bharra a dhéanann a gcuid gnó i bhfoirm cuideachta nó comhpháirtíochta aon
 chuspóir eile a bheith acu agus ní fhéadfaidh siad aon ghnó eile a dhéanamh seachas cleachtas
 abhcóide. Tá comhoibriú le gnóthais abhcóide eile ceadaithe, ach tá cead ó Bhord Chomhlachas
 Bharra na Sualainne ina cheanglas chun oibriú i gcomhair le gnóthais eachtracha. Ní fhéadfaidh ach
 ball den Bharra cleachtadh mar abhcóide go díreach nó go hindíreach, nó trí mheán cuideachta,
 bheith ina úinéir scaireanna sa chuideachta nó bheith ina chomhpháirtí. Ní fhéadfaidh ach ball a
 bheith ina bhall nó ina bhall ionaid den bhord nó ina leas-stiúrthóir bainistíochta, nó ina shínitheoir
 údaraithe nó rúnaí de chuid na cuideachta nó na comhpháirtíochta.
 In SI: (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair) I dtaca le hionadaíocht a dhéanamh ar chliaint os
 comhair na cúirte i gcoinne íocaíochta, tá sin faoi choinníoll láithreacht tráchtála i bPoblacht na
 Slóivéine. Féadfaidh dlíodóir eachtrach a bhfuil sé de cheart aige nó aici an dlí maidir le dlínse baile a
 chleachtadh seirbhísí dlí nó dlí a chleachtadh faoi na coinníollacha atá leagtha síos in Airteagal 34ú
 den Acht Aturnaetha, ar choinníoll go gcomhlíontar an coinníoll de chómhalartacht iarbhír.
 Gan dochar d’fhorchoimeádas an AE maidir le ceanglais i ndáil le foirm dhlíthiúil neamh-
 idirdhealaitheach, tá láithreacht tráchtála le haghaidh aturnaetha ceaptha ag Cumann Bharra na
 Slóivéine teoranta do dhílseánacht aonair, gnólacht dlí le dliteanas teoranta (comhpháirtíocht) nó do
 ghnólacht dlí le dliteanas neamhtheoranta amháin (comhpháirtíocht). Ní mór go mbeadh
 gníomhaíochtaí gnólacht dlí srianta go cleachtadh an dlí. Ní fhéadfaidh ach aturnaetha bheith ina
 gcomhpháirtithe i ngnólacht dlí.
 In SK: (maidir le cóir an náisiúin barrfhabhair) teastaíonn náisiúntacht LEE chomh maith le
 cónaitheacht (láithreacht tráchtála) chun seirbhísí dlí a chleachtadh i leith dhlí an dlínse óstaí, lena n-
 áirítear ionadaíocht os comhair cúirteanna. I gcomhair dlíodóirí neamh-AE tá cómhalartacht iarbhír
 ina cheanglas.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Rialachán (AE) 2017/1001 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE
 an 14 Meitheamh 2017 maidir le trádmharc an Aontais Eorpaigh, Airteagal 120; Rialachán (CE)
 Uimh. 6/2002 ón gComhairle an 12 Nollaig 2001 maidir le dearaidh Chomhphobail, Airteagal 78.
 AT: Rechtsanwaltsordnung (Acht na nDlíodóirí) - RAO, RGBl. Uimh. 96/1868, Airteagail 1 agus 21c.
 BE: Cód Breithiúnach na Beilge (Airteagail 428-508); Foraithne Ríoga an 24 Lúnasa 1970.
 596
 ---pagebreak--- BG: Dlí Aturnae; Dlí maidir le hIdirghabháil; agus Dlí do na Nótairí agus do Ghníomhaíocht na
 nAinmhithe.
 CY: Dlí Abhcóidí (Caibidil 2) arna leasú.
 CZ: Acht Uimh. 85/1996 Coll., an tAcht ar an nGairm Dlí.
 DE: § 59e, § 59f, § 206 Bundesrechtsanwaltsordnung (BRAO; an tAcht Cónaidhme um Dhlíodóirí);
 Gesetz über die Tätigkeit europäischer Rechtsanwälte in Deutschland (EuRAG); agus § 10
 Rechtsdienstleistungsgesetz (RDG).
 DK: Retsplejeloven (An tAcht um Riaradh Ceartais) Caibidlí 12 and 13 (Acht Comhdhlúite Uimh. 1284
 oan 14 Samhain 2018).
 EE: Advokatuuriseadus (An tAcht um Chomhlachas Barra); kriminaalmenetluse seadustik (Cód an Nós
 Imeachta Shibhialta); halduskohtumenetluse seadustik (Cód Nós Imeachta na Cúirte Riaracháin);
 kriminaalmenetluse seadustik (Cód an Nós Imeachta Choiriúi); agus väärteomenetluse seadustik (Cód
 an Nóis Imeachta Oilghnímh).
 EL: An Cód Nua Dlíodóirí n. 4194/2013.
 ES: Estatuto General de la Abogacía Española, aprobado por Real Decreto 658/2001, Airteagal 13.1a.
 FI: Laki asianajajista (Acht na nAbhcóidí) (496/1958), as. 1 agus 3; agus Oikeudenkäymiskaari
 (4/1734) (Cód an Nós Imeachta Bhreithiúnaigh).
 FR: Loi 71-1130 du 31 décembre 1971, Loi 90-1259 du 31 décembre 1990, décret 91-1197 du 27
 novembre 1991, agus Ordonnance du 10 septembre 1817 modifiée.
 HR: An tAcht um Ghairm an Dlí (OG 9/94, 117/08, 75/09, 18/11).
 HU: Acht LXXVIII de 2017 maidir le gníomhaíochtaí gairmiúla Aturnaetha ag an Dlí.
 LT: Dlí ar Bharra Phoblacht na Liotuáine an 18 Márta 2004 Uimh. IX-2066 arna leasú go deireanach
 an 12 Nollaig 2017 le dlí Uimh. XIII-571.
 LU: Loi du 16 décembre 2011 modifiant la loi du 10 août 1991 sur la profession d'avocat.
 LV: Dlí um Nós Imeachta Coiriúil, s. 79 agus Dlí Abhcóideachta Phoblacht na Laitvia, s. 4.
 MT: An Cód Eagrúcháin agus Nós Imeachta Shibhialta (Cap. 12).
 NL: Advocatenwet (Acht ar Abhcóidí).
 PT: Dlí 145/2015, 9 leagtha., alterada p/ Lei 23/2020, 6 jul. (art.o 194 substituído p/ art.o 201.o; e
 art.o 203.o substituído p/ art.o 213.o).
 Reacht Bharra na Portaingéile (Estatuto da Ordem dos Advogados) agus Dlí Foraithne 229/2004,
 Airteagail 5, 7 — 9
 Dlí Foraithne 88/2003, Airteagail 77 agus 102
 597
 ---pagebreak--- Solicitadores Public Professional Association Statute (Estatuto da Câmara dos Solicitadores), arna
 leasú le Dlí 49/2004, mas alterada p/Lei 154/2015, 14 atá leagtha síos; le Dlí 14/2006 agus le
 Foraithne Dlí n.° 226/2008 alterado p/Lei 41/2013, 26 jun;
 Dlí 78/2001, Airteagail 31, 4 Alterada p/ Lei 54/2013, 31 jul.;
 Rialáil ar idirghabháil teaghlaigh agus saothair (Ordanás 282/2010), alterada p/ Portaria 283/2018,
 19 out;
 Dlí 21/2007 ar idirghabháil chóiriúil, Article 12;
 Dlí 22/2013, 26 fev., alterada p/ Lei 17/2017, 16 maio, alterada pelo Decreto-Lei 52/2019, 17 abril.
 RO: Dlí Aturnae;
 An Dlí maidir le hIdirghabháil; agus
 Dlí le haghaidh na Nótairí agus an Ghníomhaíocht Nótaire.
 SE: Rättegångsbalken (Cód an Nós Imeachta Bhreithiúnaigh sa tSualainnis) (1942:740); agus Cód
 Iompair Bharra na Sualainne a glacadh 29 Lúnasa 2008.
 SI: Zakon o odvetništvu (Neuradno prečiščeno besedilo-ZOdv-NPB2 Državnega Zbora RS z dne
 21.5.2009 (Acht na nAturnaetha) téacs comhdhlúite neamhoifigiúil arna ullmhú ag Parlaimint na
 Slóivéine an 21 5.2009).
 SK: Acht 586/2003 ar Abhcóideacht, Airteagail 2 agus 12.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In PL: Ní fhéadfaidh dlíodóirí eachtracha iad féin a bhunú ach i bhfoirm comhpháirtíochta cláraithe,
 comhpháirtíochta teoranta, nó comhpháirtíocht theoranta comhstoic.
 Bearta:
 PL: Acht an 5 Iúil 2002 ar sholáthar cúnaimh dhlíthiúil i bPoblacht na Polainne ag dlíodóirí
 eachtracha, Airteagal 19.
 Maidir leis an Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh
 In IE, IT: Teastaíonn cónaitheacht (láithreacht tráchtála) chun seirbhísí dlí a chleachtadh i ndáil le dlí
 na n-óstach, lena n-áirítear ionadaíocht os comhair na gcúirteanna.
 Bearta:
 IE: Na hAchtanna Aturnaetha 1954-2011.
 IT: Foraithne Ríoga 1578/1933, Airteagal 17 dlí ar ghairm an dlí.
 (b) Gníomhairí paitinne, gníomhairí maoine tionsclaíche, aturnaetha maoine intleachtúla (cuid de
 CPC 879, 861, 8613)
 598
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In BG, agus CY: Tá náisiúntacht LEE nó Eilvéiseach ina ceanglas chun seirbhísí gníomhaireachta
 paitinne a chleachtadh. In CY, tá cónaitheacht ina ceanglas.
 In DE: Ní fheadfar ach dlíodóirí paitinne a bhfuil cáilíochtaí Gearmánacha acu a ghlacadh sa Bharra
 agus dá bhrí sin a bheith i dteideal faoin dlí baile seirbhísí gníomhaire paitinne a sholáthar sa
 Ghearmáin. Féadfaidh dlíodóirí eachtracha seirbhísí sa dlí eachtrach a sholáthar nuair a chruthaíonn
 siad go bhfuil saineolas acu, ní mór clárú chun seirbhísí sa dlí a chur ar fáil sa Ghearmáin. Ní
 fhéadann dlíodóirí paitinne eachtracha (a bhfuil cáilíochtaí LEE nó Eilvéiseach acu) gnólacht a bhunú
 in éineacht le dlíodóirí paitinne na tíre baile.
 Is i bhfoirm Patentanwalts-GmbH nó Patentanwalt-AG agus san fhoirm sin amháin a fhéadfaidh
 dlíodóirí paitinne eachtracha a láithreacht tráchtála a bheith acu agus ní fhéadfaidh siad ach scair
 mhionlaigh a fháil.
 In EE: Tá náisiúntacht Eastónach nó an Aontais Eorpaigh chomh maith le cónaitheacht bhuan ina
 cheanglas chun seirbhísí gníomhaireachta paitinne a chleachtadh.
 In ES agus PT: Tá náisiúntacht LEE nó Eilvéiseach ina ceanglas chun seirbhísí gníomhaireachta maoine
 tionsclaíche a chleachtadh.
 In FR: Le bheith cláraithe ar liosta seirbhísí gníomhaire maoine tionsclaíche, tá bunaíocht nó
 cónaitheacht in LEE ina gceanglas. Tá náisiúntacht LEE ina cheanglas ar dhaoine nádúrtha. Chun
 ionadaíocht a dhéanamh ar chliant os comhair na hoifige náisiúnta maoine intleachtúla, tá bunaíocht
 in LEE ina ceanglas. Soláthar trí SCP amháin (société civile professionnelle), SEL (société d’exercice
 libéral) nó aon fhoirm dhlíthiúil eile, faoi choinníollacha áirithe. Gan beann ar an bhfoirm dhlíthiúil, ní
 mór leath na scaireanna agus na gceart vótála a bheith faoi úinéireacht gairmeacha LEE. Féadfar go
 mbeidh gnólachtaí dlí i dteideal seirbhísí gníomhaire maoine tionscail a sholáthar (féach
 forchoimeádas le haghaidh seirbhísí dlí).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In FI agus HU: Tá cónaitheacht bhuan in LEE ina cheanglas chun seirbhísí gníomhaireachta paitinne a
 chleachtadh.
 In SI: Tá cónaitheacht sa tSlóivéin ina ceanglas le haghaidh sealbhóir ceart cláraithe/iarratasóir ar
 chearta cláraithe (paitinní, trádmharcanna, cosaint dearaidh). De mhalairt air sin, tá gníomhairí
 paitinne nó gníomhaire trádmhairc agus deartha ina cheanglas sa tSlóivéin chun príomhchríoch
 seirbhísí próisis, fógra, etc.
 Bearta:
 BG: Airteagal 4 den Ordanás le haghaidh Ionadaithe maidir le Maoin Intleachtúil.
 CY: Dlí Abhcóidí (Caibidil 2) arna leasú.
 DE: Patentanwaltsordnung (PAO).
 EE: Patendivoliniku seadus (An tAcht um Ghníomhairí Paitinne) § 2, § 14.
 599
 ---pagebreak--- ES: Ley 11/1986, de 20 de marzo, de Patentes de Invención y Modelos de utilidad, Airteagail 155-157.
 FI: Tavaramerkkilaki (An tAcht um Thrádmharcanna) (7/1964);
 Laki auktorisoiduista teollisoikeusasiamiehistä (An tAcht um Aturnaetha Maoine Tionsclaíochta
 Údaraithe) (22/2014); agus
 Laki kasvinjalostajanoikeudesta (Plant Breeder’s right Act) 1279/2009; agus Mallioikeuslaki (An tAcht
 um Dhearaí Cláraithe) 221/1971.
 FR: Code de la propriété intellectuelle
 HU: Acht XXXII 1995 ar Aturnaetha Paitinne.
 PT: Dlí-foraithne 15/95, arna leasú le Dlí 17/2010, le Portaria 1200/2010, Airteagal 5, agus le
 Portaria 239/2013 agus le Dlí 9/2009.
 SI: Zakon o industrijski lastnini (an tAcht um Mhaoin Intleachtúil), Uradni list RS, št. 51/06 – uradno
 prečiščeno besedilo in 100/13 (Iris Oifigiúil Phoblacht na Slóivéine, Uimh. 51/06 – téacs comhdhlúite
 oifigiúil agus 100/13).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In IE: I dtaca le bunaíocht, ní mór duine amháin ar a laghad de stiúrthóirí, bainisteoirí nó fostaithe
 gnólachta a bheith cláraithe mar aturnae paitinne nó maoine intleachtúla in Éirinn. I dtaca le bonn
 trasteorann, tá náisiúntacht LEE agus láithreacht tráchtála, príomháit gnó i mBallstát LEE agus
 cáilíocht faoi dhlí Ballstáit LEE ina gceanglas.
 Bearta:
 IE: Roinn 85 agus 86 d’Acht na dTrádmharcanna 1996, arna leasú;
 Riail 51, Riail 51A agus Riail 51B de Rialacha na dTrádmharcanna 1996, arna leasú; Alt 106 agus 107
 d’Acht na bPaitinní 1992, arna leasú; agus Clár Rialacha Gníomhairí Paitinne I.R. 580 de 2015.
 (c) (Seirbhísí cuntasaíochta agus leabharchoimeádta (CPC 8621 seachas seirbhísí
 iniúchóireachta, 86213, 86219, 86220)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, cóir náisiúnta agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In AT: Maidir le leasanna caipitil agus cearta vótála cuntasóirí eachtracha, atá cáilithe de réir dhlí a
 dtíre baile, ní fhéadfaidh siad a bheith níos mó ná 25 faoin gcéad. Ní mór go mbeadh oifig nó
 suíochán gairmiúil ag an soláthraí seirbhíse in LEE (CPC 862).
 In FR: Tá bunaíocht nó cónaitheacht ina ceanglas. Soláthar trí haon fhoirm cuideachta seachas SNC
 (Société en nom collectif), agus SCS (Société en commandite simple). Tá feidhm ag coinníollacha
 sonracha maidir le SEL (sociétés d’exercice libéral), AGC (Association de gestion et comptabilité) agus
 SPE (Société pluri-professionnelle d’exercice). (CPC 86213, 86219, 86220).
 600
 ---pagebreak--- In IT: Tá cónaí nó sainchónaí gnó ina cheanglas le haghaidh clárú ar an gclár gairmiúil, rud atá
 riachtanach chun seirbhísí cuntasaíochta agus leabharchoimeádta a sholáthar (CPC 86213, 86219,
 86220).
 In PT: (maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair): Tá cónaí nó sainchónaí gnó ina cheanglas le haghaidh
 clárú ar sa chlár gairmiúil ag Cumann na gCuntasóirí Deimhnithe (Ordem dos Contabilistas
 Certificados), atá riachtanach chun seirbhísí cuntasaíochta a sholáthar, ar choinníoll go gcaitear go
 cómhalartach le náisiúnaigh na Portaingéile.
 Bearta:
 AT: Wirtschaftstreuhandberufsgesetz (An tAcht um an nGairm Cuntasóirí agus Iniúchóirí, BGBl.
 I Nr. 58/1999), § 12, § 65, § 67, § 68 (1) 4; agus
 Bilanzbuchhaltungsgesetz (BibuG), BGBL. I Nr. 191/2013, §§ 7, 11, 28.
 FR: Ordonnance 45-2138 du 19 septembre 1945.
 IT: Foraithne Reachtach 139/2005 agus Dlí 248/2006.
 PT: Dlí Foraithne Uimh. 452/99, arna athrú le Dlí Uimh. 139/2015, an 7Mean Fómhair.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In CY: Tá srian ar rochtain do dhaoine nádúrtha. Tá údarú ina cheanglas, faoi réir tástáil riachtanas
 eacnamaíoch. Príomhchritéir: an staid fostaíochta san fho-earnáil. Tá comhlachais ghairmiúla
 (comhpháirtíochtaí) idir daoine nádúrtha ceadaithe.
 Bearta:
 CY: Dlí iniúchóirí 2017 (Dlí 53(I)/2017).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In SI: Tá bunaíocht san Aontas Eorpach ina cheanglas chun seirbhísí cuntasaíochta agus
 leabharchoimeádta a chur ar fáil (CPC 86213, 86219, 86220).
 Bearta:
 SI: Acht ar sheirbhísí sa mhargadh inmheánach, Irisleabhar Oifigiúil RS Uimh. 21/10.
 (d) Seirbhísí iniúchóireachta (CPC 86211, 86212 seachas seirbhísí cuntasaíochta agus
 leabharchoimeádta)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 In AE: Tá formheas ag údaráis inniúla de chuid Ballstáit a fhéadfaidh aitheantas a thabhairt do
 choibhéis cáilíochtaí iniúchóra ar náisiúnach é den Ríocht Aontaithe nó aon tríú tír eile faoi réir
 cómhalartachta (CPC 8621) ina cheanglas chun seirbhísí iniúchóireachta reachtacha a sholáthar.
 601
 ---pagebreak--- Bearta:
 An tAontas Eorpach: Treoir 2013/34/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 26
 Meitheamh 2013 maidir le ráitis airgeadais bhliantúla, ráitis airgeadais chomhdhlúite agus
 tuarascálacha gaolmhara faoi chineálacha áirithe gnóthas, lena leasaítear Treoir 2006/43/CE ó
 Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n-aisghairtear Treoir 78/660/CEE agus Treoir
 83/349/CEE ón gComhairle; agus Treoir 2006/43/CE maidir le hiniúchtaí reachtúla ar chuntais
 bhliantúla agus ar chuntais chomhdhlúite.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In BG: Is féidir go mbeidh feidhm ag ceanglais maidir le foirm dhlíthiúil neamh-idirdhealaitheach.
 Bearta:
 BG: An tAcht um Iniúchóireacht Airgeadais Neamhspleách.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir Náisiúnta, agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In AT: Maidir le leasanna caipitil agus cearta vótála cuntasóirí eachtracha, atá cáilithe de réir dhlí a
 dtíre baile, i bhfiontar Ostarach ní fhéadfaidh siad a bheith níos mó ná 25 faoin gcéad. Ní mór go
 mbeadh oifig nó suíochán gairmiúil ag an soláthraí seirbhíse in LEE.
 Bearta:
 AT: Wirtschaftstreuhandberufsgesetz (An tAcht um an nGairm Cuntasóirí agus Iniúchóirí, BGBl.
 I Nr. 58/1999), § 12, § 65, § 67, § 68 (1) 4.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In DK: Tá formheas na Danmhairge ina cheangal ar iniúchóir i leith seirbhísí iniúchóireachta reachtúla
 a chur ar fáil. Tá cónaitheacht i mBallstát LEE ina ceanglas chun formheas a fháil. Ní bheidh níos mó
 ná 10 faoin gcéad de na cearta vótála ina gcearta vótála i ngnólachtaí iniúchóireachta formheasta
 iniúchóirí agus gnólachtaí iniúchóireachta nach bhfuil formheasta i gcomhréir leis an rialachán lena
 gcuirtear chun feidhme Treoir 2006/43/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17
 Bealtaine 2006 maidir le hiniúchtaí reachtacha ar chuntais bhliantúla agus cuntais comhdhlúite
 bunaithe ar Airteagal 54(3)(g) den Chonradh ar iniúchóireacht reachtach.
 In FR: (maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) Le haghaidh iniúchóireachtaí reachtúla:is gá bunaíocht
 nó cónaí. Féadfaidh náisiúnaigh Bhriotanacha seirbhísí iniúchóireachta reachtúla a chur ar fáil sa
 Fhrainc, faoi réir cómhalartachta. Soláthar trí aon fhoirm chuideachta ach amháin na foirmeacha sin
 ina meastar gur trádálaithe (“commerçants”) iad comhpháirtithe amhail SNC (Société en nom
 collectif) agus SCS (Société en commandite simple).
 In PL: Tá bunaíocht san Aontas Eorpach ina cheangal chun seirbhísí iniúchóireachta a sholáthar.
 Tá feidhm ag ceanglais maidir le foirm dhlíthiúil.
 Bearta:
 602
 ---pagebreak--- DK: Revisorloven (Acht na Danmhairge ar Iniúchóirí agus Gnólachtaí Iniúchóirí), Acht Uimh. 1287 an
 20/11/2018.
 FR: Code de commerce
 PL: Acht an 11 Bealtaine 2017 ar iniúchóirí reachtacha, gnólachtaí iniúchóireachta agus
 formhaoirseacht phoiblí- Iris Dlí 2017, mír 1089.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí– Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In CY: Tá srian ar rochtain do dhaoine nádúrtha. Tá údarú ina cheanglas, faoi réir tástáil riachtanas
 eacnamaíoch. Príomhchritéir: an staid fostaíochta san fho-earnáil. Tá comhlachais ghairmiúla
 (comhpháirtíochtaí) idir daoine nádúrtha ceadaithe.
 In SK: Ní fhéadtar ach fiontar ina bhfuil 60 faoin gcéad ar a laghad de leasanna caipitil nó cearta
 vótála forchoimeádta do náisiúnaigh Shlóvacacha nó do náisiúnaigh Bhallstáit a údarú chun iniúchtaí
 reachtacha a dhéanamh i bPoblacht na Slóvaice.
 Bearta:
 CY: Dlí iniúchóirí 2017 (Dlí 53(I)/2017).
 SK: Acht Uimh. 423/2015, ar iniúchóireacht reachtach.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Cóir náisiúnta, láithreacht áitiúil:
 In DE: Ní fhéadfaidh cuideachtaí iniúchóireachta (“Wirtschaftsprüfungsgesellschaften”) a ghlacadh
 ach amháin foirmeacha dlíthiúla is incheadaithe laistigh den Aontas nó de LEE. Féadfar
 comhpháirtíochtaí ginearálta agus comhpháirtíochtaí tráchtála teoranta a aithint mar
 ‘Wirtschaftsprüfungsgesellschaften’ má tá siad liostaithe mar chomhpháirtíochtaí trádála sa chlár
 tráchtála ar bhonn a gcuid gníomhaíochtaí muiníneacha, Airteagal 27 WPO. Mar sin féin, féadfaidh
 iniúchóirí tríú tír atá cláraithe i gcomhréir le hAirteagal 134 WPO an t-iniúchadh reachtúil a
 dhéanamh ar chuntais bhliantúla fhioscacha nó ráitis chomhdhlúite airgeadais a sholáthar i gcás
 cuideachta ag a bhfuil a ceanncheathrú lasmuigh den Aontas Eorpach, agus a dtáirgtear a cuid urrús
 inaistrithe lena dtrádáil ar mhargadh rialáilte.
 Bearta:
 DE: Handelsgesetzbuch (HGB; Cód an Dlí Tráchtála);
 Gesetz über eine Berufsordnung der Wirtschaftsprüfer (Wirtschaftsprüferordnung – WPO; An tAcht
 um Chuntasóir Poiblí).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In ES: ní mór d’iniúchóirí reachtúla a bheith ina náisiúnaigh de Bhallstát. Níl feidhm ag an
 bhforchoimeádas sin maidir le hiniúchóireacht ar chuideachtaí neamh-AE atá liostaithe i margadh
 arna rialáil ag an Spáinn.
 603
 ---pagebreak--- Bearta:
 ES: Ley 22/2015, de 20 de julio, de Auditoría de Cuentas (Dlí nua um an Iniúchóireacht: Dlí 22/2015 ar
 Athchóiriú na seirbhísí iniúchóireachta).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In EE: Tá feidhm ag ceanglais maidir le foirm dhlíthiúil. Beidh tromlach na vótaí a ionadaítear le
 scaireanna i ngnólacht iniúchóireachta in úinéireacht iniúchóirí faoi bhrí mionna atá faoi
 mhaoirseacht údarás inniúil Bhallstát LEE, a bhfuil cáilíocht faighte acu i mBallstát LEE, nó beidh sé in
 úinéireacht gnólachtaí iniúchóireachta. Beidh a gcáilíochtaí bainte amach i mBallstát LEE ag trí
 cheathrú ar a laghad de na daoine a dhéanann ionadaíocht ar ghnólacht iniúchóireachta ar bhonn
 dlí.
 Bearta:
 EE: An tAcht um Ghníomhaíochtaí Iniúchóirí (Audiitortegevuse) § 76-77
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, cóir náisiún barrfhabhair agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In SI: Tá láithreacht tráchtála ina cheanglas. Féadfaidh eintiteas iniúchóireachta a bheith ina
 scairshealbhóir nó comhpháirtíochtaí a fhoirmiú i ngnólacht iniúchóireachta Slóivéanach ar
 choinníoll, faoi dhlí na tíre ina bhfuil an t-eintiteas iniúchóireachta tríú tíre ionchorpraithe, go
 bhféadfaidh cuideachtaí iniúchóireachta Slóivéanacha bheith ina scairshealbhóirí nó
 comhpháirtíochtaí a fhoirmiú i ngnólacht iniúchóireachta sa tír sin (ceanglas cómhalartachta).
 Bearta:
 SI: An tAcht Iniúchta (ZRev-2), Iris Oifigiúil RS Uimh. 65/2008 (arna leasú go deireanach Uimh. 84/18);
 agus Acht na gCuideachtaí (ZGD-1), Iris Oifigiúil RS Uimh. 42/2006 (arna leasú go deireanach Uimh.
 22/19 – ZPosS).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In BE: Bíonn bunaíocht sa Bheilg ina ceanglas i gcás ina ndéantar an ghníomhaíocht agus ina
 gcoimeádtar achtanna, doiciméid agus comhfhreagras a bhaineann léi, agus bíonn sé ina cheanglas
 riarthóir amháin ar a laghad nó bainisteoir na bunaíochta a bheith ina iniúchóir faofa.
 In FI: Tá cónaí in LEE ina cheanglas le haghaidh duine amháin ar a laghad d’iniúchóirí de chuid
 cuideachta Fionlannaí faoi Dhliteanas Teoranta agus de chuid cuideachtaí a bhfuil sé mar oibleagáid
 orthu iniúchadh a dhéanamh. Ní mór go mbeadh iniúchóir ina iniúchóir ag a bhfuil ceadúnas áitiúil
 nó ina ghnólacht iniúchóireachta ag a bhfuil ceadúnas dlíthiúil.
 In HR: Ní fhéadfaidh ach daoine dlítheanacha atá bunaithe sa Chróit, nó daoine nádúrtha a bhfuil
 cónaí orthu sa Chróit seirbhísí iniúchóireachta a sholáthar.
 In IT: Tá cónaitheacht ina cheanglas ar dhaoine nádúrtha chun seirbhísí iniúchóireachta a sholáthar.
 In LT: Tá bunaíocht in LEE ina ceanglas chun seirbhísí iniúchóireachta a sholáthar.
 604
 ---pagebreak--- In SE: Ní fhéadfaidh ach iniúchóirí atá faofa sa tSualainn agus gnólachtaí iniúchóireachta atá cláraithe
 sa tSualainn seirbhísí iniúchóireachta reachtacha a fheidhmiú. Tá cónaitheacht in LEE ina ceanglas. Ní
 fhéadfaidh ach iniúchóirí atá faofa nó údaraithe sa tSualainn na teidil ‘iniúchóir faofa’ agus ‘iniúchóir
 údaraithe’ a úsáid. Maidir le hiniúchóirí comhlachas eacnamaíocha comhoibritheacha agus fiontar
 áirithe eile nach bhfuil ina gcuntasóirí deimhnithe ná faofa, ní mór go mbeadh cónaí orthu in LEE ach
 amháin má cheadaíonn an Rialtas, nó údarás Rialtais arna cheapadh ag an Rialtas, a mhalairt i gcás
 áirithe.
 Bearta:
 BE: Dlí an 22 Iúil, 1953 lena gcruthaítear an Institiúid um Iniúchóirí Gnólachtaí agus lena n-eagraítear
 maoirseacht phoiblí ar ghairm na n-iniúchóirí gnólachta, arna chomhordú an 30 Aibreán, 2007.
 (An tAcht um Chuntasóir Poiblí).
 FI: Tilintarkastuslaki (Acht Iniúchóireachta) (459/2007), Dlíthe earnálacha lena gceanglaítear go n-
 úsáidfear iniúchóirí arna gceadúnú go háitiúil agus iad sin amháin.
 HR: Acht Iniúchóireachta (OG 146/05, 139/08, 144/12), Airteagal 3.
 IT: Foraithne Reachtach 58/1998, Airteagail 155, 158 agus 161;
 Foraithne ó Uachtarán na Poblachta 99/1998; agus Foraithne Reachtach 39/2010, Airteagal 2.
 LT: Dlí ar Iniúchadh an 15 Meitheamh 1999 Uimh. VIII -1227 (leagan nua an 3 Iúil 2008 Uimh. X1676).
 SE: Revisorslagen (Acht na n-Iniúchóirí) (2001:883);
 Revisionslag (An tAcht Iniúchóireachta) (1999:1079);
 Aktiebolagslagen (Acht na gCuideachtaí) (2005:551);
 Lag om ekonomiska föreningar (An tAcht um Chomhlachas Eacnamaíoch Comharchumainn)
 (2018:672); agus
 Eile, lena rialáiltear na ceanglais chun úsáid a bhaint as iniúchóirí formheasta.
 (e) (Seirbhísí comhairleacha cánachais (CPC 863, gan seirbhísí comhairleacha dlíthiúla ná
 seirbhísí ionadaíochta dlíthiúla a áireamh maidir le cúrsaí cánach, a bhfuil seirbhísí dlí le fáil ina
 leith)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In AT: Maidir le leasanna caipitil agus cearta vótála comhairleoirí cánachais eachtracha, atá cáilithe
 de réir dhlí a dtíre baile, i bhfiontar Ostarach ní fhéadfaidh siad a bheith níos mó ná 25 faoin gcéad.
 Ní mór go mbeadh oifig nó suíochán gairmiúil ag an soláthraí seirbhíse in LEE.
 Bearta:
 AT: Wirtschaftstreuhandberufsgesetz (An tAcht um an nGairm Cuntasóirí agus Iniúchóirí, BGBl.
 I Nr. 58/1999), § 12, § 65, § 67, § 68 (1) 4.
 605
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In FR: Tá bunaíocht nó cónaitheacht ina ceanglas. Soláthar trí haon fhoirm cuideachta seachas SNC
 (Société en nom collectif), agus SCS (Société en commandite simple). Tá feidhm ag coinníollacha
 sonracha maidir le SEL (sociétés d’exercice libéral), AGC (Association de gestion et comptabilité) agus
 SPE (Société pluri-professionnelle d’exercice).
 Bearta:
 FR: Ordonnance 45-2138 du 19 septembre 1945.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In BG: Tá náisiúntacht Ballstáit ina ceanglas le haghaidh comhairleoirí cánachais.
 Bearta:
 BG: An tAcht Cuntasaíochta;
 An tAcht um Iniúchadh Airgeadais Neamhspleách; an tAcht um Cánacha Ioncaim ar Dhaoine
 Nádúrtha; agus an tAcht um Cháin Ioncaim Chorparáidigh.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí– Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In CY: Tá srian ar rochtain do dhaoine nádúrtha. Tá údarú ina cheanglas, faoi réir tástáil riachtanas
 eacnamaíoch. Príomhchritéir: staid na fostaíochta san fho-earnáil. Tá comhlachais ghairmiúla
 (comhpháirtíochtaí) idir daoine nádúrtha ceadaithe.
 Bearta:
 CY: Dlí iniúchóirí 2017 (Dlí 53(I)/2017).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In HU: Tá cónaitheacht in LEE ina ceanglas le haghaidh sholáthar na seirbhísí seo a leanas, sa mhéid
 is go bhfuil siad á soláthar ag duine nádúrtha atá i láthair i gcríoch na hUngáire.
 In IT: Tá cónaitheacht ina ceanglas.
 Bearta:
 HU: Acht XCII 2003 um Rialacha Cánachais; agus
 Foraithne an Aireacht Airgeadais Uimh. 26/2008 ar cheadúnú agus chlárú ghníomhaíochtaí
 comhairleacha cánach.
 IT: Foraithne Reachtach 139/2005 agus Dlí 248/2006.
 (f) Seirbhísí ailtireachta, pleanála uirbí innealtóireachta agus innealtóireachta comhtháite
 (CPC 8671, 8672, 8673, 8674)
 606
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In FR: Ní fhéadfaidh ailtire bunú san Fhrainc ach chun seirbhísí ailtireachta a sholáthar agus ceann de
 na foirmeacha dlíthiúla á seo a leanas á úsáid (ar bhonn neamh-idirdhealaitheach): SA et SARL
 (sociétés anonymes, à responsabilité limitée), EURL (Entreprise unipersonnelle à responsabilité
 limitée), SCA (en commandite par actions), SCOP (Société coopérative et participative), SELARL
 (société d'exercice libéral à responsabilité limitée), SELAFA (société d'exercice libéral à forme
 anonyme), SELAS (société d'exercice libéral par actions simplifiée) nó SAS (Société par actions
 simplifiée), nó mar phearsa aonair nó mar chomhpháirtí i ngnólacht ailtireachta (CPC 8671).
 Bearta:
 FR: Loi 90-1258 relative à l'exercice sous forme de société des professions libérales; Décret 95-129 du
 2 février 1995 relatif à l'exercice en commun de la profession d'architecte sous forme de société en
 participation;
 Décret 92-619 du 6 juillet 1992 relatif à l'exercice en commun de la profession d'architecte sous
 forme de société d'exercice libéral à responsabilité limitée SELARL, société d'exercice libéral à forme
 anonyme SELAFA, société d'exercice libéral en commandite par actions SELCA; agus Loi 77-2 du 3
 janvier 1977.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí– Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Tá cónaitheacht i mBallstát LEE nó i gCónaidhm na hEilvéise ina ceanglas le haghaidh seirbhísí
 ailtireachta, pleanála uirbí agus innealtóireachta a chuireann daoine nádúrtha ar fáil.
 Bearta:
 BG: An tAcht um Fhorbairt Spásúil;
 An tAcht um Chumann na dTógálaithe; agus
 An tAcht um Chumann na nAiltirí agus na nInnealtóirí i nDearadh Forbartha Tionscnaimh.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In HR: Ní mór go mbailíochtódh duine nádúrtha nó dlítheanach arna údarú sa Chróit dearadh nó
 tionscadal a chruthaigh ailtire,innealtóir nó pleanálaí uirbeach eachtrach maidir le comhlíonadh dhlí
 na Cróite (CPC 8671, 8672, 8673, 8674).
 Bearta:
 HR: An tAcht ar Phleanáil Fhisiceach agus Gníomhaíochtaí Tógála (OG 118/18, 110/19)
 Acht um Phleanáil Fhisiceach (OG 153/13, 39/19).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 607
 ---pagebreak--- In CY: Tá feidhm ag an gcoinníoll náisiúntachta agus cónaitheachta maidir le seirbhísí ailtireachta
 pleanála uirbí agus innealtóireachta a chur ar fáil (CPC 8671, 8672, 8673, 8674).
 Bearta:
 CY: Dlí 41/1962 arna leasú; Dlí 224/1990 arna leasú; agus Dlí 29(I) 2001 arna leasú.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Tá cónaitheacht in LEE ina ceanglas.
 In HU: Tá cónaitheacht in LEE ina ceanglas le haghaidh sholáthar na seirbhísí seo a leanas, sa mhéid
 is go bhfuil siad á soláthar ag duine nádúrtha atá i láthair i gcríoch na hUngáire: seirbhísí ailtireachta,
 seirbhísí innealtóireachta (a bhaineann le hoiliúnaithe céime amháin), seirbhísí innealtóireachta
 comhtháite agus seirbhísí ailtireachta tírdhreacha (CPC 8671, 8672, 8673, 8674).
 In IT: tá cónaí nó sainchónaí gairmiúil/seoladh gnó san Iodáil ina cheanglas chun seirbhísí ailtireachta
 agus innealtóireachta a fheidhmiú (CPC 8671, 8672, 8673, 8674).
 In SK: Tá cónaitheacht in LEE ina ceanglas um chlárú ar an gclár gairmiúil, atá riachtanach chun
 seirbhísí ailtireachta agus innealtóireachta a fheidhmiú (CPC 8671, 8672, 8673, 8674).
 Bearta:
 CZ: Acht Uimh. 360/1992, Coll. ar ghairm ailtirí údaraithe agus innealtóirí agus teicneoirí údaraithe a
 chleachtadh atá ag obair i réimse na tógála.
 HU: Acht LVIII 1996 ar Chumainn Ghairmiúla Ailtirí agus Innealtóirí.
 IT: Foraithne Ríoga 2537/1925 Rialachán maidir le gairm an ailtire agus an innealtóra; Dlí
 1395/1923; agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (D.P.R.) 328/2001.
 SK: Acht 138/1992 ar Ailtirí agus Innealtóirí, Airteagail. 3, 15, 15a, 17a agus 18a.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BE: cuimsítear le soláthar seirbhísí ailtireachta rialú ar chur i gcrích na n-oibreacha (CPC 8671,
 8674). Ceanglaítear ar ailtirí eachtracha atá údaraithe ina dtíortha óstacha agus ar mian leo a ngairm
 a chleachtadh ar bhonn ócáideach sa Bheilg údarú a fháil roimh ré ó Chomhairle an Oird sa limistéar
 geografach ina bhfuil sé ar intinn acu a ngníomhaíocht a chleachtadh.
 Bearta:
 BE: Dlí an 20 Feabhra, 1939 maidir le teideal ghairm an ailtire a chosaint; agus
 Dlí an 26 Meitheamh 1963, lena gcruthaítear Rialacháin Ord na n-Ailtirí an 16 Nollaig,
 1983, ar eitic arna mbunú ag an gComhairle náisiúnta in Ord na n-Ailtirí (Arna fhaomhadh le
 hAirteagal 1ú de A.R. an 18 Aibreán, 1985, M.B., an 8 Bealtaine, 1985).
 608
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 3 – Seirbhísí gairmiúla (a bhaineann leis an tsláinte agus le miondíol cógas)
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí liachta (lena n-áirítear síceolaithe) agus
 seirbhísí fiaclóireachta; cnáimhseacha, altraí, fisiteiripeoirí agus
 pearsanra paraimhíochaine; seirbhísí tréidliachta; miondíol earraí
 cógaisíochta, míochaine agus ortaipéideacha agus seirbhísí eile a
 sholáthraíonn cógaiseoirí
 Aicmiú tionscail: CPC 9312, 93191, 932, 63211
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí leighis, déidliachta, cnáimhseacha, altraí, fisiteiripeoirí agus paraleighis (CPC 852,
 9312, 93191)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 In IT: Tá ceanglas maidir le cónaí san Aontas Eorpach ar sheirbhísí a chuireann síceolaithe ar fáil,
 féadtar cead a thabhairt do ghairmithe eachtracha cleachtadh ar bhonn cómhalartachta (cuid de CPC
 9312).
 Bearta:
 IT: Dlí 56/1989 ar ghairm an tsíceolaí.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta, Láithreacht Áitiúil :
 In CY: Tá feidhm ag coinníollacha náisiúntachta agus cónaithe na Cipire maidir le soláthar leighis
 (síceolaithe san áireamh), seirbhísí déidliachta, cnáimhseacha, altraí, fisiteiripeoirí agus foirne
 paraimhíochaine.
 Bearta:
 CY: Clárú Dlí Dochtúirí (Caibidil 250) arna leasú;
 Clárú Dlí Déidliachta (Caibidil 249) arna leasú;
 Dlí 75/2013, Podeolaithe;
 Dlí 33(I)/2008 arna leasú – Fisic Liachta;
 609
 ---pagebreak--- Dlí 34(I)/2006 arna leasú - Reiripeoirí Saothair;
 Dlí 9(I)/1996 arna leasú - Teicneoirí Déidliachta;
 Dlí 68(I)/1995 arna leasú - Síceolaithe;
 Dlí 16(I)/1992 arna leasú - Radharceolaithe;
 Dlí 23(I)/2011 arna leasú - Raideolaithe/Radiaiteirpeoirí;
 Dlí 31(I)/1996 arna leasú - Diatéitigh/Cothaithigh;
 Dlí 140/1989 arna leasú – Fisiteiripeoirí; agus
 Dlí 214/1988 arna leasú - Altraí.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an Margadh, láithreacht áitiúil:
 In DE (tá feidhm ag an méid seo maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais freisin): Féadfar srianta
 geografacha a fhorchur ar chlárú gairmiúil, a bhaineann le náisiúnaigh agus neamhnáisiúnaigh araon.
 Ní mór do dhochtúirí (lena n-áirítear síceolaithe, síciteiripeoirí, agus fiaclóirí) clárú le comhlachais
 réigiúnacha na ndochtúirí nó na bhfiaclóirí árachais sláinte reachtúil (kassenärztliche nó
 kassenzahnärztliche Vereinigungen), más mian leo othair a chóireáil atá árachaithe ag na cistí
 reachtúla breoiteachta. D’fhéadfadh go mbeadh an clárú sin faoi réir srianta cainníochtúla ag brath
 ar scaipeadh réigiúnach dochtúirí. Níl feidhm ag an tsriain sin le haghaidh fiaclóirí. Níl clárú
 riachtanach ach amháin le haghaidh dochtúirí atá rannpháirteach sa scéim sláinte poiblí.
 D’fhéadfadh go mbeadh srianta neamh-idirdhealaitheachta ar an bhfoirm dhlíthiúil bunaíochta atá
 ina ceanglas chun na seirbhísí sin a sholáthar (§ 95 SGB V).
 I dtaca le seirbhísí cnáimhseach, is ag daoine nádúrtha, agus acu sin amháin, atá rochtain. I dtaca le
 seirbhísí leighis agus déidliachta, féadfaidh daoine nádúrtha, ionaid chúraim leighis cheadúnaithe
 agus comhlachtaí sainordaithe rochtain a fháil. D’fhéadfadh go mbeadh ceanglais maidir le
 bunaíocht i bhfeidhm.
 I dtaca leis an teilileigheas féadfar líon na soláthraithe seirbhíse TFC (teicneolaíocht na faisnéise agus
 na cumarsáide) a theorannú chun idirinoibritheacht, comhoiriúnacht agus caighdeáin sábháilteachta
 riachtanacha a ráthú. Cuirtear é sin i bhfeidhm ar bhealach neamh-idirdhealaitheach (CPC 9312,
 93191).
 Bearta:
 Bundesärzteordnung (BÄO; an Rialachán Leighis Feidearálach);
 Gesetz über die Ausübung der Zahnheilkunde (ZHG);
 Gesetz über den Beruf der Psychotherapeutin und des Psychotherapeuten (PsychThG; an tAcht maidir
 le Seirbhísí Síciteiripe a Sholáthar);
 Gesetz über die berufsmäßige Ausübung der Heilkunde ohne Bestallung (Heilpraktikergesetz);
 Gesetz über das Studium und den Beruf von Hebammen(HebG);
 610
 ---pagebreak--- Gesetz über die Pflegeberufe (PflBG);
 Sozialgesetzbuch Fünftes Buch (SGB V; Cód Sóisialta, Leabhar a Cúig) – Árachas Sláinte Reachtúil.
 Leibhéal réigiúnach:
 Heilberufekammergesetz des Landes Baden-Württemberg ;
 Gesetz über die Berufsausübung, die Berufsvertretungen und die Berufsgerichtsbarkeit der
 Ärzte, Zahnärzte, Tierärzte, Apotheker sowie der Psychologischen Psychotherapeuten und der
 Kinder- und Jugendlichenpsychotherapeuten (Heilberufe-Kammergesetz - HKaG) in Bayern;
 Berliner Heilberufekammergesetz (BlnHKG);
 Heilberufsgesetz Brandenburg (HeilBerG);
 Bremisches Gesetz über die Berufsvertretung, die Berufsausübung, die Weiterbildung und die
 Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte, Zahnärzte, Psychotherapeuten, Tierärzte und Apotheker
 (Heilberufsgesetz - HeilBerG);
 Heilberufsgesetz Mecklenburg-Vorpommern (Heilberufsgesetz M-V – HeilBerG);
 Heilberufsgesetz (HeilBG NRW);
 Heilberufsgesetz (HeilBG Rheinland-Pfalz);
 Gesetz über die öffentliche Berufsvertretung, die Berufspflichten, die Weiterbildung und die
 Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte/ Ärztinnen, Zahnärzte/ Zahnärztinnen, psychologischen
 Psychotherapeuten/ Psychotherapeutinnen und Kinder- und
 Jugendlichenpsychotherapeuten/psychotherapeutinnen, Tierärzte/Tierärztinnen und
 Apotheker/Apothekerinnen im Saarland (Saarländisches Heilberufekammergesetz - SHKG);
 Gesetz über Berufsausübung, Berufsvertretungen und Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte, Zahnärzte,
 Tierärzte, Apotheker sowie der Psychologischen Psychotherapeuten und der Kinder und
 Jugendlichenpsychotherapeuten im Freistaat (Sächsisches Heilberufekammergesetz –
 SächsHKaG)and Thüringer Heilberufegesetz.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Láithreacht áitiúil :
 In FR: Cé go mbíonn cineálacha eile foirme dlíthiúla ar fáil d’infheisteoirí de chuid an Aontais, ní
 bhíonn rochtain ag infheisteoirí eachtracha ach ar na foirmeacha dlíthiúla ‘société d'exercice liberal’
 (SEL) agus ‘société civile professionnelle’ (SCP). Le haghaidh seirbhísí leighis, fiaclóireachta agus ban
 chabhrach, tá náisiúntacht na Fraince ina ceanglas. Mar sin féin, féadfaidh eachtrannaigh rochtain a
 fháil laistigh de chuótaí a bhunaítear go bliantúil. Le haghaidh seirbhísí leighis, déidliachta agus
 cnáimhseach agus seirbhísí ag altraí, soláthar trí SEL à forme anonyme, à responsabilité limitée par
 actions simplifiée ou en commandite par actions SCP, société coopérative (le haghaidh cleachtóirí
 ginearálta agus speisialaithe neamhspleácha amháin) nósociété interprofessionnelle de soins
 ambulatoires (SISA) le haghaidh ionaid sláinte il-discliplíneacha (MSP) agus lena n-aghaidh sin
 amháin.
 611
 ---pagebreak--- Bearta:
 FR: Loi 90-1258 relative à l'exercice sous forme de société des professions libérales, Loi n°2011-940
 du 10 août 2011 modifiant certaines dipositions de la loi n°2009-879 dite HPST, Loi n°47-1775
 portant statut de la coopération; agus Code de la santé publique.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In AT: Comhar dochtúirí chun críoch cúram sláinte poiblí le haghaidh othar siúil, ní féidir cleachtais
 ghrúpa mar a thugtar orthu a reáchtáil ach amháin faoi fhoirm dhlíthiúil Offene Gesellschaft/OG nó
 Gesellschaft mit beschränkter Haftung/GmbH. Ní fhéadfaidh ach dochtúirí gníomhú mar chomhlaigh
 de chleachtas grúpa den chineál sin. Ní mór dóibh a bheith i dteideal cleachtadh leighis
 neamhspleách a dhéanamh, a bheith cláraithe le Cumann Liachta na hOstaire agus dul i mbun
 ghairm an leighis sa chleachtas. Ní fhéadfaidh daoine nádúrtha nó dlítheanacha eile gníomhú mar
 chomhlaigh den chleachtas grúpa nó leas a bhaint as a ioncam nó a bhrabús (cuid de CPC 9312).
 Bearta:
 AT: Acht Míochaine, BGBl. I Nr. 169/1998, §§ 52a - 52c;
 Acht Feidearálach lena rialaítear Gairmeacha Sláinte Comhghuaillithe Ardleibhéil, BGBl. Nr.
 460/1992; agus an tAcht Feidearálach lena rialaítear Suathairí Leighis íochtair agus uachtarach,
 BGBl. Nr. 169/2002.
 (b) Seirbhísí tréidliachta (CPC 932)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta Cóir an náisiúin
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an
 náisiúin barrfhabhair:
 In AT: Ní fhéadfaidh ach náisiúnaigh Bhallstát de chuid LEE seirbhísí tréidliachta a sholáthar. Déantar
 an ceanglas náisiúntachta a tharscaoileadh le haghaidh náisiúnaigh tíre nach Ballstát LEE í i gcás ina
 bhfuil comhaontú ag an Aontas leis an tír sin nach Ballstát LEE í, lena bhforáiltear maidir le cóir
 náisiúnta i dtaobh infheistíochta agus trádáil trasteorann i seirbhísí tréidliachta.
 In ES: Tá ballraíocht i gcomhlachas gairmiúil ina ceanglas chun an ghairm a chleachtadh mar aon le
 náisiúntacht an Aontais, ceanglas a fhéadfar a tharscaoileadh trí chomhaontú gairmiúil déthaobhach.
 Is do dhaoine nádúrtha, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach seirbhísí tréidliachta a sholáthar.
 In FR: Tá náisiúntacht LEE ina cheanglas maidir le seirbhísí tréidliachta a sholáthar ach féadfar an
 ceanglas maidir le náisiúntachta a tharscaoileadh faoi réir na cómhalartachta. Tá foirmeacha dlíthiúla
 a bhíonn ar fáil do chuideachta a sholáthraíonn seirbhísí tréidliachta teoranta do SCP (Société civile
 professionnelle); agus SEL (Société d’exercice liberal).
 Féadfar a údarú, faoi choinníollacha áirithe, foirmeacha dlíthiúla cuideachta eile dá bhforáiltear le dlí
 baile na Fraince nó le dlí Bhallstát LEE eile agus a bhfuil a n-oifig chláraithe, riarachán lárnach nó a
 bpríomháit ghnó ann.
 Bearta:
 AT: Tierärztegesetz (Gníomh Tréidliachta), BGBl. Uimh. 16/1975, §3 (2) (3).
 612
 ---pagebreak--- ES: Real Decreto 126/2013, de 22 de febrero, por el que se aprueban los Estatutos Generales de la
 Organización Colegial Veterinaria Española; Airteagail 62 agus 64.
 FR: Code rural et de la pêche maritime.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In CY: Tá feidhm ag coinníollacha náisiúntachta agus cónaitheachta maidir le seirbhísí tréidliachta a
 sholáthar.
 In EL: Chun seirbhísí tréidliachta a sholáthar, tá cónaitheacht LEE nó Eilvéiseach ina ceanglas.
 In HR: Ní fhéadfaidh ach daoine dlíthiúla agus nádúrtha arna mbunú i mBallstát chun críocha
 gníomhaíochtaí tréidliachta a dhéanamh seirbhísí tréidliachta trasteorann a sholáthar i bPoblacht na
 Cróite. Is iad náisiúnaigh an Aontais agus iad sin amháin a fhéadann cleachtas tréidliachta a bhunú i
 bPoblacht na Cróite.
 In HU: Chun seirbhísí tréidliachta a sholáthar, tá ballraíocht ar Chumann Tréidliachta na hUngáire ina
 ceanglas. Tá údarú um bunú faoi réir tástála ar riachtanais eacnamaíocha. Na príomhchritéir: dálaí
 mhargadh an tsaothair san earnáil.
 Bearta:
 CY: Dlí 169/1990 arna leasú.
 EL: Foraithne Uachtaráin 38/2010, Cinneadh Aire 165261/IA/2010 (Iris Rialtais 2157/B).
 HR: An tAcht Tréidliachta (OG 83/13, 148/13, 115/18, Airteagail 3/67, Airteagal 105 agus 121).
 HU: Acht CXXVII 2012 ar Chumann Tréidliachta na hUngáire agus ar na coinníollacha maidir le conas
 seirbhísí Tréidliachta a sholáthar.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Chun seirbhísí tréidliachta a sholáthar, tá láithreacht fhisiceach sa chríoch ina ceanglas.
 In IT agus PT: Chun seirbhísí tréidliachta a sholáthar, tá cónaitheacht ina ceanglas.
 In PL: Tá ceanglas maidir le láithreacht fhisiceach sa chríoch chun seirbhísí tréidliachta a sholáthar
 chun dul i mbun ghairm an tréidlia ar chríoch na Polainne, ní mór do náisiúnaigh nach den Aontas
 Eorpach iad pas a fháil i scrúdú sa Pholainnis a eagraítear ag Cumainn Tréidliachta na Polainne.
 In SI: Ní fhéadfaidh ach daoine dlíthiúla agus nádúrtha arna mbunú i mBallstát chun críocha
 gníomhaíochtaí tréidliachta a dhéanamh seirbhísí tréidliachta trasteorann a sholáthar do Phoblacht
 na Slóivéine.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In SK: Tá cónaitheacht ina ceanglas ar chlárú ar an gclár gairmiúil, atá riachtanach chun an ghairm a
 chleachtadh. Is do dhaoine nádúrtha, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach seirbhísí tréidliachta a
 sholáthar.
 613
 ---pagebreak--- Bearta:
 CZ: Act No. 166/1999 Coll. (Gníomh Tréidliachta), §58-63, 39; agus
 Act No. 381/1991 Coll. (ar Chomhlachas na dTréidlianna i bPoblacht na Seice), mír 4.
 IT: Foraithne Reachtach C.P.S. 233/1946, Airteagail 7-9; agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (DPR) 221/1950, mír 7.
 PL: Dlí an21 Nollaig 1990 ar Ghairm an Tréidlia agus Comhlachais na dTréidlianna.
 PT: Dlí Foraithne 368/91 (Reacht an Chumainn Ghairmiúil Tréidliachta) alterado p/ Lei 125/2015, 3
 set.
 SI: Pravilnik o priznavanju poklicnih kvalifikacij veterinarjev (Rialacha maidir le haitheantas a
 thabhairt do cháilíochtaí gairmiúla tréidlianna), Uradni list RS, št. (Iris Oifigiúil Uimh.) 71/2008,
 7/2011, 59/2014 in 21/2016, an tAcht um sheirbhísí sa mhargadh inmheánach, Iris Oifigiúil RS Uimh.
 21/2010.
 SK: Acht 442/2004 maidir le Dochtúirí Príobháideacha Tréidliachta agus ar Chumann na dTréidlianna,
 Airteagal 2.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In DE (tá feidhm ag an méid seo maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais freisin): Is do dhaoine
 nádúrtha, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach seirbhísí tréidliachta a sholáthar. Ní fhéadfar
 teilileigheas a sholáthar ach i gcomhthéacs cóireála príomhúla áit a raibh tréidlia i láthair go fisiceach
 roimhe sin.
 In DK agus NL: Is do dhaoine nádúrtha, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach seirbhísí tréidliachta a
 sholáthar.
 In IE: Is do dhaoine nádúrtha nó do chomhpháirtíochtaí, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach
 seirbhísí tréidliachta a sholáthar.
 In LV: Is do dhaoine nádúrtha, agus dóibh sin amháin, is ceadmhach seirbhísí tréidliachta a sholáthar.
 Bearta:
 DE: Bundes-Tierärzteordnung (BTÄO; Cód Feidearálach don Ghairm Tréidliachta).
 Leibhéal réigiúnach:
 Achtanna ar Chomhairlí Ghairm an Leighis Länder (Heilberufs- und
 Kammergesetze der Länder) agus (bunaithe ar an méid seo)
 Baden-Württemberg, Gesetz über das Berufsrecht und die Kammern der Ärzte, Zahnärzte, Tierärzte
 Apotheker, Psychologischen Psychotherapeuten sowie der Kinder- und
 Jugendlichenpsychotherapeuten (Heilberufe-Kammergesetz - HBKG);
 614
 ---pagebreak--- Bayern, Gesetz über die Berufsausübung, die Berufsvertretungen und die Berufsgerichtsbarkeit der
 Ärzte, Zahnärzte, Tierärzte, Apotheker sowie der Psychologischen Psychotherapeuten und der Kinder-
 und Jugendlichenpsychotherapeuten (Heilberufe-Kammergesetz - HKaG);
 Berliner Heilberufekammergesetz (BlnHKG);
 Brandenburg, Heilberufsgesetz (HeilBerG);
 Bremen, Gesetz über die Berufsvertretung, die Berufsausübung, die Weiterbildung und die
 Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte, Zahnärzte, Psychotherapeuten, Tierärzte und Apotheker
 (Heilberufsgesetz - HeilBerG);
 Hamburg, Hamburgisches Kammergesetz für die Heilberufe (HmbKGH);
 Hessen, Gesetz über die Berufsvertretungen, die Berufsausübung, die Weiterbildung und die
 Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte, Zahnärzte, Tierärzte, Apotheker, Psychologischen Psychotherapeuten
 und Kinder- und Jugendlichenpsychotherapeuten (Heilberufsgesetz);
 Mecklenburg-Vorpommern, Heilberufsgesetz (HeilBerG);
 Niedersachsen, Kammergesetz für die Heilberufe (HKG);
 Nordrhein-Westfalen, Heilberufsgesetz NRW (HeilBerg);
 Rheinland-Pfalz, Heilberufsgesetz (HeilBG);
 Saarland, Gesetz Nr. 1405 über die öffentliche Berufsvertretung, die Berufspflichten, die
 Weiterbildung und die Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte/Ärztinnen, Zahnärzte/Zahnärztinnen,
 Tierärzte/Tierärztinnen und Apotheker/Apothekerinnen im Saarland (Saarländisches
 Heilberufekammergesetz - SHKG);
 Sachsen, Gesetz über Berufsausübung, Berufsvertretungen und Berufsgerichtsbarkeit der Ärzte,
 Zahnärzte, Tierärzte, Apotheker sowie der Psychologischen Psychotherapeuten und der Kinder- und
 Jugendlichenpsychotherapeuten im Freistaat Sachsen (Sächsisches Heilberufekammergesetz –
 SächsHKaG);
 Sachsen-Anhalt, Gesetz über die Kammern für Heilberufe Sachsen-Anhalt (KGHB-LSA);
 Schleswig-Holstein, Gesetz über die Kammern und die Berufsgerichtsbarkeit für die Heilberufe
 (Heilberufekammergesetz - HBKG);
 Thüringen, Thüringer Heilberufegesetz (ThürHeilBG); agus
 Berufsordnungen der Kammern (Cóid Iompair Ghairmiúil um Stiúradh Comhairlí Tréidlianna).
 DK: Lovbekendtgørelse nr. 40 af lov om dyrlæger af 15. januar 2020 (Acht comhdhlúite Uimh. 40 an
 15 Eanáir, 2020, ar mháinlianna tréidliachta).
 IE: An tAcht um Chleachtadh Tréidliachta 2005.
 LV: An Dlí um Leigheas Tréidliachta.
 NL: Wet op de uitoefening van de diergeneeskunde 1990 (WUD).
 615
 ---pagebreak--- (c) Miondíol earraí cógaisíochta, earraí míochaine agus ortaipéideacha agus seirbhísí eile a
 sholáthraíonn cógaiseoirí (CPC 63211)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 In AT: Ní fhéadfar earraí cógaisíochta agus earraí liachta sonracha a dhíol leis an bpobal ach trí
 mheán cógaslainne. Tá náisiúntacht Bhallstát LEE nó Chónaidhm na hEilvéise ina cheanglas chun
 cógaslann a oibriú. Tá náisiúntacht Bhallstát LEE nó Chónaidhm na hEilvéiseina cheanglas maidir le
 sealbhóirí léasa agus daoine atá i gceannas ar chógaslann a bhainistiú.
 Bearta:
 AT: Apothekengesetz (An Dlí Cógaisíochta), RGBl. Uimh. 5/1907 mar atá arna leasú, §§§ 3, 4, 12;
 Arzneimittelgesetz (An tAcht um Chógas), BGBl. Uimh. 185/1983 arna leasú, §§ 57, 59, 59a; and
 Medizinproduktegesetz (Dlí maidir le Táirgí Leighis), BGBl. Nr. 657/1996 arna leasú, § 99.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In DE: Is do dhaoine nádúrtha (cógaiseoirí), agus dóibh sin amháin is ceadmhach cógaslann a oibriú.
 Ní fhéadfaidh náisiúnaigh tíortha eile nó daoine nár bhain amach pas i scrúdú cógaisíochta na
 Gearmáine ach ceadúnas a fháil chun dul i gceannas cógaslainne a bhí ann le linn na dtrí bliana
 roimhe sin. Tá líon iomlán na gcógaslann in aghaidh an duine srianta d’aon chógaslann amháin agus
 do suas le trí chógaslann brainse.
 In FR: Tá náisiúntacht LEE nó de Chónaidhm na hEilvéise ina ceanglas chun cógaslann a oibriú.
 Féadfar cead a thabhairt do chógaiseoirí eachtracha chun bunú laistigh de chuótaí arna mbunú go
 bliantúil. Ní mór oscailt na cógaisíochta a údarú agus láithreacht tráchtála a údarú, lena n-áirítear
 táirgí míochaine a dhíol leis an bpobal trí bhíthin sheirbhísí na sochaí faisnéise, ní mór í a bheith i
 gceann de na foirmeacha dlíthiúla a cheadaítear faoin dlí náisiúnta ar bhonn neamh-
 idirdhealaitheach: société d’exercice libéral (SEL) anonyme, par actions simplifiée, à responsabilité
 limitée unipersonnelle nó pluripersonnelle, en commandite par actions, société en noms collectifs
 (SNC) nó société à responsabilité limitée (SARL) unipersonnelle nó pluripersonnelle amháin.
 Bearta:
 DE: Gesetz über das Apothekenwesen (ApoG; Acht Cógaisíochta na Gearmáine);
 Gesetz über den Verkehr mit Arzneimitteln (AMG);
 Gesetz über Medizinprodukte (MPG);
 Verordnung zur Regelung der Abgabe von Medizinprodukten (MPAV)
 FR: Code de la santé publique; agus
 Loi 90-1258 du 31 décembre 1990 relative à l'exercice sous forme de société des professions libérales
 agus Loi 2015-990 du 6 août 2015.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta:
 616
 ---pagebreak--- In EL: Tá náisiúntacht an Aontais Eorpaigh ina ceanglas chun cógaslann a oibriú.
 In HU: Tá náisiúntacht LEE ina ceanglas chun cógaslann a oibriú.
 In LV: Chun cleachtas neamhspleách a thosú i gcógaslann, ní mór do chógaiseoir nó cúntóir
 cógaiseora eachtrach, ar cuireadh oideachas air i stát nach Ballstát nó Ballstát LEE é, a bheith ag
 obair ar feadh bliana amháin ar a laghad faoi mhaoirseacht cógaiseora i gcógaslann i mBallstát LEE.
 Bearta:
 EL: Dlí 5607/1932 arna leasú le Dlíthe 1963/1991 agus 3918/2011.
 HU: Acht XCVIII 2006 ar na Forálacha Ginearálta a bhaineann le Soláthar Táirgí Leighis agus Cúnamh
 Leighis ar bhealach atá Iontaofa agus Indéanta go hEacnamaíoch agus ar Scaipeadh Táirgí Leighis.
 LV: An Dlí Cógaisíochta, s. 38.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In BG: Ní mór go mbeadh bainisteoirí cógaslainne ina gcógaiseoirí cáilithe agus ní fhéadfaidh siad ach
 chógaslann amháin a bhainistiú ina bhfuil siad féin ag obair. Tá cuóta (nach mó ná 4) ann maidir le
 líon na gcógaslanna a d’fhéadfadh a bheith faoi úinéireacht aon duine amháin i bPoblacht na
 Bulgáire.
 In DK: Níl cead ach ag daoine nádúrtha, ar deonaíodh ceadúnas cógaiseora dóibh ag Údarás Sláinte
 agus Leighis na Danmhairge, seirbhísí miondíola earraí cógaisíochta agus earraí leighis sonracha a
 sholáthar don phobal.
 In ES, HR, HU, agus PT: Tá údarú chun bunú faoi réir tástála ar riachtanais eacnamaíocha.
 Príomhchritéir: dálaí daonra agus dlúis sa cheantar.
 In IE: Tá toirmeasc ar phostdíol earraí cógaisíochta, seachas earraí nach bhfuil oideas ag teastáil ina
 leith.
 In MT: Eisiúint cheadúnais Cógaslainne faoi shrianta sonracha. Ní mór nach mbeadh níos mó ná aon
 cheadúnas amháin ag duine ar bith ina ainm féin i mbaile nó sráidbhaile ar bith (Rialachán 5(1) de na
 Rialacháin ar Cheadúnas Cógaslainne (LN279/07) ach amháin sa chás áit nach bhfuil aon iarratais eile
 le haghaidh an bhaile nó an tsráidbhaile sin (Rialachán 5(2) de na Rialacháin ar Cheadúnas
 Cógaslainne (LN279/07)).
 In PT: I gcuideachtaí tráchtála áit a bhfuil an caipiteal léirithe ag scaireanna, ní mór go mbeadh siad
 siúd ainmniúil. Ní fhéadfaidh aon duine, úinéireacht, oibriú nó bainistíocht níos mó ná ceithre
 chógaslann a shealbhú ná a chleachtadh go díreach nó go hindíreach, san am céanna.
 In SI: Is é atá i líonra na gcógaslann sa tSlóivéin institiúidí poiblí cógaslainne, faoi úinéireacht bardas,
 agus cógaiseoirí príobháideacha faoi lamháltas nach mór don úinéir tromlaigh a bheith ina
 chógaiseoir gairmiúil. Tá toirmeasc ar phostdíol earraí cógaisíochta lena bhfuil oideas ag teastáil.
 Bearta:
 BG: An Dlí ar Tháirgí Leighis sa Leigheas Daonna, airteagail 222, 224, 228.
 617
 ---pagebreak--- DK: Apotekerloven (Acht Cógaisíochta na Danmhairge) LBK Uimh. 801 den 12/06/2018.
 ES: Ley 16/1997, de 25 de abril, de regulación de servicios de las oficinas de farmacia (Dlí
 16/1997, an 25 Aibreán, lena rialaítear seirbhísí cógaslainne), Airteagail 2, 3.1; agus
 Real Decreto Legislativo 1/2015, de 24 de julio por el que se aprueba el Texto refundido de la Ley de
 garantías y uso racional de los medicamentos y productos sanitarios (Ley 29/2006).
 HR: An tAcht um Chúram Sláinte (OG 100/18, 125/19).
 HU: Acht XCVIII 2006 ar na Forálacha Ginearálta a bhaineann le Soláthar Táirgí Leighis agus Cúnamh
 Leighis ar bhealach atá Iontaofa agus Indéanta go hEacnamaíoch agus ar Scaipeadh Táirgí Leighis.
 IE: Na hAchtanna um Bhoird Leigheasra na hÉireann 1995 agus 2006 (Uimh. 29 de 1995 agus Uimh.
 3 de 2006); na Rialacháin um Tháirgí Íocshláinte (Soláthar a Ordú agus a Rialú) 2003, arna leasú (I.R.
 540 de 2003); na Rialacháin um Tháirgí Íocshláinte (Cur ar an Margadh a Rialú) 2007, arna leasú (I.R.
 540 de 2007); An tAcht Cógaisíochta 2007 (Uimh. 20 de 2007); Na Rialacháin um Tháirgí
 Cógaisíochta Miondíola 2008, arna leasú, (I.R. Uimh. 488 de 2008)
 MT: Rialacháin um Cheadúnas Cógaisíochta (LN279/07) arna n-eisiúint faoin Acht Leigheasra (Cap.
 458).
 PT: Foraithne-Dlí 307/2007, Airteagail 9, 14 agus 15 Alterado p/ Lei 26/2011, 16 jun., alterada:
 - p/ Acórdão TC 612/2011, 24/01/2012,
 - p/ Decreto-Lei 171/2012, 1 ago.,
 - p/ Lei 16/2013, 8 fev.,
 - p/ Decreto-Lei 128/2013, 5 set.,
 - p/ Decreto-Lei 109/2014, 10 jul.,
 - p/ Lei 51/2014, 25 ago.,
 — p/Decreto-Lei 75/2016, 8 Samhain; agus Ordinance 1430/2007revogada p/Portaria 352/2012, 30
 amach.
 SI: An tAcht um Sheirbhísí Cógaisíochta (Iris Oifigiúil an RS Uimh. 85/2016); agus an tAcht um Tháirgí
 Íocshláinte (Iris Oifigiúil an RS, Uimh. 17/2014).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In IT: Ní féidir ach daoine nádúrtha atá cláraithe sa chlár an ghairm a chleachtadh, chomh maith le
 daoine dlíthiúla i bhfoirm comhpháirtíochtaí, nach mór gach comhpháirtí sa chuideachta a bheith ina
 chógaiseoir cláraithe. Chun clárú ar chlár gairmiúil na gcógaiseoirí tá náisiúntacht Ballstáit de chuid
 an Aontais Eorpaigh ina ceanglas nó cónaitheacht agus cleachtadh na gairme san Iodáil. Féadfaidh
 náisiúnaigh eachtracha ag a bhfuil na cáilíochtaí riachtanacha clárú más saoránaigh iad de chuid tíre
 lena bhfuil comhaontú speisialta ag an Iodáil, a údaraíonn an ghairm a chleachtadh, faoi choinníoll
 na cómhalartachta (D.Lgsl. CPS 233/1946 Airteagail 7-9 agus D.P.R. 221/1950, míreanna 3 agus 7).
 618
 ---pagebreak--- Déantar cógaslanna nua nó foilmhe a údarú tar éis comórtais phoiblí. Ní féidir ach náisiúnaigh
 Bhallstáit an Aontais Eorpaigh atá cláraithe ar Chlár na gcógaiseoirí (“albo”) páirt a ghlacadh i
 gcomórtas poiblí.
 Tá údarú chun bunú faoi réir tástála ar riachtanais eacnamaíocha. Príomhchritéir: dálaí daonra agus
 dlúis sa cheantar.
 Bearta:
 IT: Dlí 362/1991, Airteagail 1, 4, 7 agus 9;
 Foraithne Reachtach CPS 233/1946, Airteagail 7-9; agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (D.P.R. 221/1950, míreanna 3 agus 7).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In CY: Tá feidhm ag an gceanglas náisiúntachta maidir le soláthar díolachán miondíolacháin earraí
 cógaisíochta, leighis agus ortaipéideacha agus seirbhísí eile arna soláthar ag cógaiseoirí (CPC 63211).
 Bearta:
 CY: An Dlí um Chógaisíocht agus Nimheanna (Caibidil 254) arna leasú.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In BG: Ní fhéadfar earraí cógaisíochta agus earraí liachta sonracha a dhíol leis an bpobal ach trí
 mheán cógaslainne. Tá toirmeasc ar phostdíol earraí cógaisíochta, seachas earraí nach bhfuil oideas
 ag teastáil ina leith.
 In EE: Ní fhéadfar earraí cógaisíochta agus earraí liachta sonracha a dhíol leis an bpobal ach trí
 mheán cógaslainne. Tá cosc ar phostdíol táirgí leighis chomh maith le táirgí leighis arna n-ordú tríd
 an Idirlíon a sheachadadh sa phost nó trí sheirbhís mhearsheachadta. Tá údarú chun bunú faoi réir
 tástála ar riachtanais eacnamaíocha. Príomhchritéir: dálaí dlúis sa cheantar.
 In EL: Níl cead ach ag daoine nádúrtha, ar cógaiseoirí ceadúnaithe agus cuideachtaí arna mbunú ag
 cógaiseoirí ceadúnaithe iad, seirbhísí miondíola earraí cógaisíochta agus earraí leighis sonracha a
 sholáthar don phobal.
 In ES: Níl cead ach ag daoine nádúrtha ar cógaiseoirí ceadúnaithe iad seirbhísí miondíola earraí
 cógaisíochta agus earraí leighis sonracha a sholáthar don phobal. Ní fhéadann gach cógaiseoir níos
 mó ná aon cheadúnas amháin a fháil.
 In LU: Níl cead ach ag daoine nádúrtha seirbhísí miondíola earraí cógaisíochta agus earraí leighis
 sonracha a sholáthar don phobal.
 In NL: Tá postordú earraí cógaisíochta faoi réir ceanglas.
 Bearta:
 BG: An Dlí ar Tháirgí Leighis sa Leigheas Daonna, airteagail 219, 222, 228, 234(5).
 619
 ---pagebreak--- EE: Ravimiseadus (An tAcht um Tháirgí Leighis), RT I 2005, 2, 4; § 29 (2) agus § 41 (3); agus
 Tervishoiuteenuse korraldamise seadus (An tAcht um Eagrú Seirbhísí Sláinte, RT I 2001, 50, 284).
 EL: Dlí 5607/1932 arna leasú le Dlíthe 1963/1991 agus 3918/2011.
 ES: Ley 16/1997, de 25 de abril, de regulación de servicios de las oficinas de farmacia (Dlí
 16/1997, an 25 Aibreán, seirbhísí cógaslainne a rialáil), Airteagail 2, 3.1; agus
 Real Decreto Legislativo 1/2015, de 24 de julio por el que se aprueba el Texto refundido de la Ley de
 garantías y uso racional de los medicamentos y productos sanitarios (Ley 29/2006).
 LU: Loi du 4 juillet 1973 concernant le régime de la pharmacie (annex a043);
 Creglement grand-ducal du 27 mai 1997 relatif à l’octroi des allowances de pharmacie (annex a041);
 Règlement grand-ducal du 11 février 2002 modifiant le règlement grand-ducal du 27 mai 1997 relatif
 à l'octroi des concessions de pharmacie (iarscríbhinn a017).
 NL: Geneesmiddelenwet, airteagal 67.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Seirbhísí Trasteorann – Láithreacht
 áitiúil:
 In BG: Tá buanchónaitheacht ina cheanglas ar chógaiseoirí.
 Bearta:
 BG: An Dlí ar Tháirgí Leighis sa Leigheas Daonna, airteagail 146, 161, 195, 222, 228.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In DE, SK: Tá cónaí ina cheanglas chun ceadúnas a fháil mar chógaiseoir nó cógaslann a oscailt chun
 cógaiseoirí agus earraí leighis áirithe a mhiondíol leis an bpobal.
 Bearta:
 DE: Gesetz über das Apothekenwesen (ApoG; Acht Cógaisíochta na Gearmáine);
 Gesetz über den Verkehr mit Arzneimitteln (AMG);
 Gesetz über Medizinprodukte (MPG);
 Verordnung zur Regelung der Abgabe von Medizinprodukten (MPAV).
 SK: Acht 362/2011 maidir le cógaisíocht agus feistí leighis, Airteagal 6; agus
 Acht 578/2004 ar sholáthraithe cúram sláinte, fhostaithe leighis, eagraíocht ghairmiúil sa chúram
 sláinte.
 620
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 4 - Seirbhísí taighde agus forbartha
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí taighde agus forbartha
 Aicmiú tionscail: CPC 851, 853
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 An tAontas: Maidir le seirbhísí taighde agus forbartha a bhaineann leas as maoiniú arna sholáthar ag
 an Aontas Eorpach ar leibhéal an Aontais Eorpaigh, ní fheadfar cearta nó údaruithe eisiacha a
 dheonú ach do náisiúnaigh Bhallstáit de chuid an Aontais Eorpaigh agus do dhaoine dlítheanacha an
 Aontais Eorpaigh a bhfuil a n-oifig chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomhionad gnó acu san
 Aontas Eorpach (CPC 851, 853).
 Maidir le seirbhísí T&F atá maoinithe go poiblí a bhaineann leas as maoiniú arna chur ar fáil ag
 Ballstát, ní fhéadfar cearta ná údaruithe eisiacha a dheonú ach do náisiúnaigh an Bhallstáit den
 Aontas Eorpach atá i gceist agus do dhaoine dlítheanacha de chuid an Bhallstáit lena mbaineann a
 bhfuil a gceanncheathrú sa Bhallstát sin (CPC 851, 853).
 Tá an forchoimeádas seo gan dochar do Chuid a Cúig [Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais,
 Bainistíocht Fhónta Airgeadais agus Forálacha Airgeadais] agus d’eisiamh soláthair ag Páirtí nó ag
 fochuideachtaí, i míreanna 6 agus 7 d’Airteagal SERVIN.1.1 [Cuspóir agus raon feidhme].
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Gach clár réime taighde nó nuálaíochta de chuid an Aontais atá ann faoi láthair
 agus a bheidh ann amach anseo, lena n-áirítear Rialacha maidir le Rannpháirtíocht Fís 2020 agus
 rialacháin a bhaineann le Comhthionscnaimh Teicneolaíochta (JTIanna), le hAirteagal 185 Cinntí,
 agus leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT), chomh maith le cláir
 thaighde náisiúnta, réigiúnacha nó áitiúla atá ann cheana agus a bheidh ann amach anseo.
 621
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 5 – Seirbhísí eastáit réadaigh
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí eastáit réadaigh
 Aicmiú tionscail: CPC 821, 822
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta agus Trádáil
 Trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, láithreacht áitiúil:
 In CY: Le haghaidh soláthar sheirbhísí eastáit réadaigh, tá feidhm ag coinníoll náisiúntachta agus
 cónaitheachta.
 Bearta:
 CY: Dlí do Ghníomhairí Réadmhaoine 71(1)/2010 arna léasú.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Tá cónaí do dhaoine nádúrtha agus bunú do dhaoine dlítheanacha i bPoblacht na Seice ina
 cheangal chun an ceadúnas is gá a fháil chun seirbhísí eastáit réadaigh a sholáthar.
 In HR: Tá láithreacht tráchtála sa LEE ina cheangal chun seirbhísí réadmhaoine a sholáthar.
 In PT: Tá cónaí sa LEE riachtanach i gcás daoine nádúrtha. Tá ionchorprú sa LEE riachtanach i gcás
 daoine dlítheanacha.
 Bearta:
 CZ: An tAcht ar Cheadúnas Trádála.
 HR: An tAcht ar Bhróicéireacht Réadmhaoine (OG 107/07 agus 144/12), Airteagal 2.
 PT: Dlí-Foraithne 211/2004 (Airteagail 3 agus 25), mar atá leasaithe agus athfhoilsithe ag Dlí-
 Foraithne 69/2011.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In DK: Le haghaidh soláthair seirbhísí réadmhaoine ó dhuine nádúrtha atá i láthair i gcríoch
 622
 ---pagebreak--- na Danmhairge, is gníomhaire eastáit réadaigh amháin ar daoine nádúrtha iad a ligeadh isteach i
 gclár ghníomhaire eastáit réadaigh Údarás Gnó na Danmhairge a fhéadfaidh úsáid a bhaint as an
 teideal "gníomhaire eastáit réadaigh". Ceanglaítear leis an acht go mbeadh an t-iarratasóir ina
 chónaitheoir Danmhargach nó ina chónaitheoir de chuid an Aontais, LEE nó Chónaidhm na hEilvéise.
 Níl feidhm ag an Acht um eastát réadach a dhíol ach amháin nuair atá seirbhísí eastáit réadaigh á
 soláthar do thomhaltóirí. Níl feidhm ag an Acht um eastát réadach a dhíol maidir le léasú eastáit
 réadaigh (CPC 822).
 Bearta:
 DK: Lov om formidling af fast ejendom m.v. lov. nr. 526 af 28.05.2014 (An tAcht um eastát réadach a
 dhíol).
 I dtaca le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir náisiúin
 barrfhabhair:
 In SI: A mhéid a cheadaíonn an Ríocht Aontaithe do náisiúnaigh agus d‘fhiontair na Slóivéine seirbhísí
 gníomhaire eastáit réadaigh a sholáthar, tabharfaidh an tSlóivéin cead do náisiúnaigh agus
 d’fhiontair na Ríochta Aontaithe seirbhísí gníomhaire eastáit réadaigh a sholáthar faoi na
 coinníollacha céanna, chomh maith leis na ceanglais seo a leanas a chomhlíonadh: teidlíocht chun
 gníomhú mar ghníomhaire eastáit réadaigh sa tír thionscnaimh, an doiciméad ábhartha maidir le
 saoirse ó phionós i nósanna imeachta coiriúla a chur isteach, agus é a inscríobh ag an Aireacht inniúil
 (Slóivíneach) i gclárlann gníomhairí eastáit réadaigh.
 Bearta:
 SI: Acht na nGníomhaireachtaí Réadmhaoine.
 623
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 6 – Seirbhísí gnó
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gnó – seirbhísí fruilithe nó léasaithe gan oibreoirí; seirbhísí a
 bhaineann le comhairliúchán bainistíochta; tástáil agus anailís
 theicniúil; seirbhísí comhairliúcháin eolaíochta agus teicniúla; seirbhísí
 gaolmhara a bhaineann le talmhaíocht; seirbhísí slándála; seirbhísí
 socrúcháin; seirbhísí aistriúcháin agus ateangaireachta agus seirbhísí
 eile gnó
 Aicmiú tionscail: ISIC Rev. 37, cuid de CPC 612, cuid de 625, 831, cuid de 85990, 86602,
 8675, 8676, 87201, 87202, 87203, 87204, 87205, 87206, 87209, 87901,
 87902, 87909, 88, cuid de 893
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) (Seirbhísí cíosa nó léasaithe gan oibreoirí (CPC 83103, CPC 831)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In SE: Chun bratach na Sualainne a chur ar foluain, ní mór cruthúnas ar thionchar oibriúcháin
 ceannasach na Sualainne i gcás leasanna úinéireachta eachtraí i longa. Ciallaíonn tionchar
 oibriúcháin ceannasach na Sualainne go bhfuil oibriú na loinge lonnaithe sa tSualainn agus go bhfuil
 níos mó ná leath de scaireanna na loinge freisin faoi úinéireacht na Sualainne nó faoi úinéireacht
 dhaoine i dtír eile de chuid LEE. Féadfar díolúine ón riail seo a dheonú do longa eachtracha eile faoi
 choinníollacha áirithe i gcás ina ligfear ar cíos nó ar léas iad do dhaoine dlítheanacha Sualannacha trí
 chonarthaí cairtfhostaithe loma (CPC 83103).
 Bearta:
 SE: Sjölagen (Dlí Muirí) (1994:1009), Caibidil 1, § 1.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In SE: Soláthróirí seirbhísí gluaisteán agus feithiclí eisbhóthair áirithe a fháil ar cíos nó ar léas
 (terrängmotorfordon) gan tiománaí, a fhaightear ar cíos nó ar léas ar feadh tréimhse níos lú ná bliain
 amháin, tá sé d’oibleagáid orthu duine a cheapadh le bheith freagrach, i measc nithe eile, as a
 chinntiú go ndéantar an gnó i gcomhréir leis na rialacha agus na rialacháin is infheidhme agus go
 gcomhlíontar na rialacha sábháilteachta tráchta ar bhóithre. Ní mór don duine atá freagrach a bheith
 ina chónaí in LEE (CPC 831).
 624
 ---pagebreak--- Bearta:
 SE: Lag (1998: 424) om biluthyrning (Acht ar ghluaisteán a fháil ar chíos agus a léasú).
 (b) Seirbhísí fruilithe nó léasaithe agus seirbhísí gnó eile a bhaineann le heitlíocht
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na náisiún
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na
 náisiún barrfhabhair:
 An tAontas: Le haghaidh aerárthach a fháil ar cíos nó a léasú gan criú (léas tirim), tá aerárthaí atá in
 úsáid ag aeriompróir de chuid an Aontais Eorpaigh faoi réir na gceanglas is infheidhme maidir le
 clárú aerárthaí. Beidh comhaontú léasa thirim a bhfuil iompróir de chuid an Aontais mar pháirtí ann
 faoi réir ceanglais i ndlí an Aontais nó sa dlí náisiúnta maidir le sábháilteacht eitlíochta, amhail
 formheas roimh ré agus coinníollacha eile is infheidhme maidir le húsáid a bhaint as aerárthaí
 cláraithe tríú tíortha. Chun bheith cláraithe, féadfar go mbeadh sé ina cheangal go mbeadh
 aerárthach faoi úinéireacht daoine nádúrtha a chomhlíonann critéir náisiúntachta sonracha nó ag
 fiontair a chomhlíonann critéir shonracha maidir le húinéireacht caipitil agus rialú (CPC 83104).
 Maidir le seirbhísí córas áirithinte ar ríomhairí (CAR), i gcás nach dtugann soláthraithe seirbhísí CAR
 atá ag oibriú lasmuigh den Aontas cóir d’aeriompróirí an Aontais atá coibhéiseach (i.e. neamh-
 idirdhealaitheach) leis an gcóir a thugann soláthraithe seirbhíse CAR de chuid an Aontais Eorpaigh
 d’aeriompróirí tríú tír san Aontas, nó i gcás nach dtugann aeriompróirí nach aeriompróirí de chuid an
 Aontais iad cóir do sholáthraithe seirbhísí CAR an Aontais atá coibhéiseach leis an gcóir a thugann
 aeriompróirí san Aontas do sholáthraithe seirbhíse CAR tríú tír, féadfar bearta a ghlacadh le go
 dtabharfadh na soláthraithe seirbhísí CAR atá ag oibriú san Aontas cóir dhifreáilte choibhéiseach do
 na haeriompróirí nach aeriompróirí de chuid an Aontais iad, nó le go dtabharfadh aeriompróirí de
 chuid an Aontais cóir dhifreáilte choibhéiseach do na soláthraithe seirbhísí CAR nach soláthraithe
 seirbhíse CAR de chuid an Aontais iad faoi seach.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Rialachán (CE) Uimh. 1008/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
 an 24 Meán Fómhair 2008 maidir le rialacha comhchoiteanna le haghaidh oibriú aersheirbhísí sa
 Chomhphobal (Athmhúnlú); agus Rialachán (CE) Uimh. 80/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
 gComhairle an 14 Eanáir 2009 maidir le Cód Iompraíochta i dtaca le córais áirithinte ar ríomhairí
 agus lena n-aisghairtear Rialachán (CEE) Uimh. 2299/89 ón gComhairle.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí - Rochtain
 ar an margadh, Cóir náisiúnta
 In BE: Aerárthaí príobháideacha (sibhialta) ar le daoine nádúrtha nach náisiúnaigh de Bhallstát ná de
 LEE iad, ní fhéadfar iad a chlárú ach amháin má tá cónaí nó sainchónaí orthu sa Bheilg ar feadh bliana
 amháin ar a laghad gan bhriseadh. Aerárthaí príobháideacha (sibhialta) ar le heintitis dhlíthiúla
 eachtracha iad nár bunaíodh i gcomhréir le dlí Bhallstát LEE, ní fhéadfar iad a chlárú ach amháin má
 tá láithreán oibríochtaí, gníomhaireacht nó oifig acu sa Bheilg ar feadh bliana amháin ar a laghad gan
 bhriseadh (CPC 83104).
 Nósanna imeachta údaraithe maidir le haerchomhrac dóiteáin, oiliúint eitilte, spraeáil,
 suirbhéireacht, mapáil, grianghrafadóireacht, agus seirbhísí aerbheirthe eile talmhaíochta,
 tionsclaíocha agus cigireachta.
 625
 ---pagebreak--- Bearta:
 BE: Arrêté Royal du 15 mars 1954 réglementant la navigation aérienne.
 (c) (Seirbhísí a bhaineann le comhairleacht bhainistíochta — seirbhísí comhréitigh agus
 eadrána (CPC 86602)
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, láithreacht áitiúil:
 In BG: Le haghaidh seirbhísí idirghabhála, tá buanchónaí nó cónaí fadtéarmach i bPoblacht na
 Bulgáire ina cheangal ar shaoránaigh tíortha nach Ballstát LEE ná Cónaidhm na hEilvéise iad.
 In HU: Tá údarú, trí mheán glactha ar an gclár, ag an aire atá i gceannas ar an gcóras dlíthiúil ina
 cheangal chun tabhairt faoi ghníomhaíochtaí idirghabhála (mar eadráin agus idir-réitigh) nach
 bhféadfar a dheonú ach do dhaoine dlítheanacha nó nádúrtha atá bunaithe san Ungáir nó a bhfuil
 cónaí orthu inti.
 Bearta:
 BG: An tAcht um Idirghabháil, Airteagal 8."
 HU: Acht LV de 2002 ar Idirghabháil.
 (d) (Seirbhísí tástála agus anailíse teicniúla (CPC 8676)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí– Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In CY: Tá náisiúntacht Bhallstáit ina ceangal le haghaidh soláthair seirbhísí ag ceimiceoirí agus
 bitheolaithe.
 In FR: Tá gairmeacha na bitheolaí forchoimeádta do dhaoine nádúrtha, náisiúntacht LEE ina
 cheangal.
 Bearta:
 CY: An Dlí ar Chlárú Ceimiceoirí ó 1988 (Dlí 157/1988), arna leasú.
 FR: Code de la santé publique.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta agus Trádáil
 Trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In BG: Tá bunú sa Bhulgáir de réir Acht Tráchtála na Bulgáire agus clárú sa Chlár Tráchtála chun
 seirbhísí tástála teicniúla agus anailíse a sholáthar.
 Le haghaidh cigireacht thréimhsiúil ar chruthúnas ar riocht teicniúil feithiclí iompair bóthair, ba
 cheart don duine a bheith cláraithe i gcomhréir le hAcht Tráchtála na Bulgáire nó leis an Acht um
 Dhaoine Dlítheanacha Neamhbhrabúis, nó iad a bheith cláraithe i mBallstát LEE eile.
 Ní fhéadfaidh ach Aireacht Comhshaoil agus Uisce na Bulgáire, nó a chuid gníomhaireachtaí i
 gcomhar le hAcadamh Eolaíochtaí na Bulgáire, tástáil agus anailís a dhéanamh ar chomhdhéanamh
 agus íonacht aeir agus uisce.
 626
 ---pagebreak--- Bearta:
 BG: An tAcht um Cheanglais Teicniúla i dtreo Táirgí;
 An tAcht Tomhais;
 An tAcht um Aer Comhthimpeallach Glan; agus
 An tAcht Uisce, Ordanás N-32 um chigireacht thréimhsiúil ar chruthúnas ar riocht teicniúil fheithiclí
 iompair bóthair.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair, Láithreacht áitiúil:
 In IT: Le haghaidh bitheolaithe, anailíseoirí ceimiceacha, agranamaithe agus"periti agrari", tá cónaí
 agus clárú sa chlár gairmiúil ina cheangal. Is féidir le náisiúnaigh tríú tíre clárú faoi choinníoll na
 cómhalartachta.
 Bearta:
 IT: Bitheolaithe, anailíseoirí ceimiceacha: Dlí 396/1967 maidir le gairm na mbitheolaithe; agus
 Foraithne Ríoga 842/1928 maidir le gairm na n-anailíseoirí ceimiceacha.
 (e) (Seirbhísí gaolmhara comhairliúcháin eolaíochta agus teicniúla (CPC 8675)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair, Láithreacht áitiúil:
 In IT: Tá cónaitheacht nó sainchónaí gairmiúil san Iodáil ina gceanglas chun clárú i gclár na
 ngeolaithe, rud atá riachtanach chun gairmeacha an tsuirbhéara nó an gheolaithe a chleachtadh
 d’fhonn seirbhísí a sholáthar a bhaineann le taiscéalaíocht agus oibriú mianach, etc. Tá náisiúntacht
 Bhallstáit ina ceanglas; Mar sin féin, féadfaidh eachtrannaigh clárú ar choinníoll cómhalartachta.
 Bearta:
 IT: Geolaithe: Dlí 112/1963, Airteagail 2 agus 5; D.P.R. 1403/1965, Airteagal 1.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In BG: Tá náisiúntacht agus cónaí i mBallstát LEE nó i gCónaidhm na hEilvéise ina gceanglas do
 dhaoine nádúrtha chun feidhmeanna a bhaineann le geodasaíocht, cartagrafaíocht agus
 suirbhéireacht ar chadastair a fhorghníomhú. Tá clárú trádála faoi reachtaíocht Bhallstát LEE nó
 reachtaíocht Chónaidhm na hEilvéise ina cheanglas d’eintitis dhlítheanacha.
 Bearta:
 BG: An tAcht um Chlár Cadastar agus Réadmhaoine; agus an tAcht um Gheodasaíocht agus
 Chartagrafaíocht.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 627
 ---pagebreak--- In CY: Tá feidhm ag ceanglas náisiúntachta maidir le seirbhísí ábhartha a sholáthar.
 Bearta:
 CY: Dlí 224/1990 arna leasú.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh:
 In FR: Le haghaidh suirbhéireachta, rochtain trí SEL (anonyme, à responsabilité limitée ou en
 commandite par actions), SCP (Société civile professionnelle), SA agus SARL (sociétés anonymes, à
 responsabilité limitée) amháin. Le haghaidh seirbhísí taiscéalaíochta agus sirtheoireachta tá gnóthas
 ina cheangal. Féadfar an ceanglas sin a tharscaoileadh i gcás taighdeoirí eolaíochta, trí chinneadh ón
 Aire taighde eolaíochta, i gcomhaontú leis an Aire Gnóthaí Eachtracha.
 Bearta:
 FR: Loi 46-942 du 7 mai 1946 and décret n°71-360 du 6 mai 1971.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir Náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In HR: Ní fhéadfar seirbhísí bunúsacha um chomhairleoireacht gheolaíoch, gheodaiteach agus
 mianadóireachta chomh maith le seirbhísí comhairleoireachta gaolmhara a bhaineann le cosaint an
 chomhshaoil i gcríoch na Cróite a dhéanamh ach trí mheán daoine dlítheanacha intíre nó i
 gcomhpháirt leo.
 Bearta:
 HR: Rialú maidir leis na ceanglais chun formheasanna a eisiúint do dhaoine dlítheanacha chun
 gníomhaíochtaí gairmiúla i ndáil le cosaint an chomhshaoil a dhéanamh (OG Uimh.57/10), Airteagail
 32-35.
 (f) (Seirbhísí a bhaineann leis an talmhaíocht (cuid de CPC 88)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir Náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta, Cóir ar an náisiúin barrfhabhair, Láithreacht áitiúil:
 In IT: Le haghaidh bitheolaithe, anailíseoirí ceimiceacha, agranamaithe agus"periti agrari", tá cónaí
 agus clárú sa chlár gairmiúil ina cheangal. Is féidir le náisiúnaigh tríú tíre clárú faoi choinníoll na
 cómhalartachta.
 Bearta:
 IT: Bitheolaithe, anailíseoirí ceimiceacha: Dlí 396/1967 maidir le gairm na mbitheolaithe; agus
 Foraithne Ríoga 842/1928 maidir le gairm na n-anailíseoirí ceimiceacha.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúin barrfhabhair agus
 Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúin barrfhabhair:
 In PT: Tá na gairmeacha bitheolaí, anailíseoir ceimiceach agus agranamaí forchoimeádta do dhaoine
 nádúrtha. Tá córas cómhalartachta i bhfeidhm le haghaidh náisiúnaigh tríú tír i gcás innealtóirí agus
 628
 ---pagebreak--- innealtóirí teicniúla (agus níl ceanglas saoránachta i bhfeidhm). Níl ceanglas saoránachta ná ceanglas
 cómhalartachta ann do bhitheolaithe.
 Bearta:
 PT: Dlí Foraithne 119/92 alterado p/Lei 123/2015, 2 set. (Ordem Engenheiros);
 Dlí Foraithne 47/2011 alterado p/Lei 157/2015, 17 set. (Ordem dos Engenheiros Técnicos); agus
 Dlí Foraithne 183/98 alterado p/Lei 159/2015, 18 set. (Ordem dos Biólogos).
 (g) Seirbhísí slándála (CPC 87302, 87303, 87304, 87305, 87309)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In IT: Tá náisiúntacht Bhallstáit de chuid an Aontais Eorpaigh agus cónaí ina ceangal chun an t-údarú
 a fháil atá riachtanach chun seirbhísí gharda slándála a sholáthar chomh maith le hiompar nithe
 luachmhara.
 In PT: Níl soláthar seirbhísí slándála ag soláthraí eachtrach ar bhonn trasteorann ceadaithe.
 Tá ceanglas náisiúntachta i gceist do phearsanra speisialaithe.
 Bearta:
 IT: An dlí maidir leis an tslándáil phoiblí (TULPS) 773/1931, Airteagail 133-141; Foraithne Ríoga
 635/1940, Airteagal 257.
 PT: Dlí 34/2013 alterada p/ Lei 46/2019, 16 maio; agus Ordanás 273/2013 alterada p/ Portaria
 106/2015, 13 abril.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In DK: Tá ceanglas cónaithe ann le haghaidh daoine aonair a dhéanann iarratas ar údarú chun
 seirbhísí slándála a sholáthar.
 Tá cónaí ina cheangal ar bhainisteoirí agus ar thromlach na gcomhaltaí ar bhord an eintitis
 dhlítheanaigh a chuireann isteach ar údarú chun seirbhísí slándála a sheoladh. Níl cónaí ina cheangal,
 áfach, ar lucht bainistíochta ná ar bhoird stiúrthóirí a mhéid a leanann sé as comhaontuithe nó
 orduithe idirnáisiúnta arna n-eisiúint ag an Aire Dlí agus Cirt.
 Bearta:
 DK: Lovbekendtgørelse 2016-01-11 nr. 112 om vagtvirksomhed.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In EE: Tá cónaí ina cheangal do ghardaí slándála.
 Bearta:
 629
 ---pagebreak--- EE: Turvaseadus (An tAcht um Shlándáil) § 21, § 22.
 (h) Seirbhísí Socrúcháin (CPC 87201, 87202, 87203, 87204, 87205, 87206, 87209)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta (feidhm aige ar leibhéal réigiúnach
 rialtais):
 In BE: I Réigiúin uile na Beilge, ní mór do chuideachta a bhfuil a cheannoifig lasmuigh de LEE a léiriú
 go soláthraíonn sé seirbhísí socrúcháin ina thír thionscnaimh. I Réigiún na Vallúine, ceanglaítear ar
 chineál sonrach eintitis dhlítheanaigh (régulièrement constituée sous la forme d'une personne
 morale ayant une forme commerciale, soit au sens du droit belge, soit en vertu du droit d'un Etat
 membre ou régie par celui-ci, quelle que soit sa forme juridique) seirbhísí socrúcháin a sholáthar. Ní
 mór do chuideachta a bhfuil a cheannoifig lasmuigh de LEE a léiriú go gcomhlíonann sé na
 coinníollacha atá leagtha amach san Fhoraithne (mar shampla maidir leis an gcineál eintitis
 dhlítheanach). I bPobal labhartha na Gearmáinise, ní mór do chuideachta a bhfuil a cheannoifig
 lasmuigh den EEA na critéir iontrála arna mbunú le Foraithne thuasluaite (CPC 87202) a
 chomhlíonadh.
 Bearta:
 BE: Réigiún Fhlóndras: Airteagal 8, § 3, Besluit van de Vlaamse Regering van 10 december 2010 tot
 uitvoering van het decreet betreffende de private arbeidsbemiddeling.
 Réigiún na Vallúine: Décret du 3 avril 2009 relatif à l'enregistrement ou à l'agrément des agences de
 placement (Decree of 3 April 2009 on registration of placement agencies), Article 7; and Arrêté du
 Gouvernement wallon du 10 décembre 2009 portant exécution du décret du 3 avril
 2009 relatif à l'enregistrement ou à l'agrément des agences de placement (Cinneadh ó Rialtas na
 Vallúine an 10 Nollaig 2009 lena gcuirtear Foraithne an 3 Aibreán 2009 ar chlárú ghníomhaireachtaí
 socrúcháin chun feidhme), Airteagal 4.
 Pobal labhartha na Gearmáinise: Dekret über die Zulassung der Leiharbeitsvermittler und die
 Überwachung der privaten Arbeitsvermittler / Décret du 11 mai 2009 relatif à l'agrément des
 agences de travail intérimaire et à la surveillance des agences de placement privées, Airteagal 6.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta: Láithreacht áitiúil:
 In DE: Tá náisiúntacht Bhallstáit de chuid an Aontais Eorpaigh nó láithreacht tráchtála san Aontas
 Eorpach ina ceangal chun ceadúnas a fháil chun feidhmiú mar ghníomhaireacht fostaíochta sealadaí
 (de bhun s. 3 mír 3 go mír 5 den Acht seo maidir le hobair ghníomhaireachta shealadach
 (Arbeitnehmerüberlassungsgesetz). Féadfaidh an Aireacht Chónaidhme Saothair agus Gnóthaí
 Sóisialta rialachán a eisiúint maidir le pearsanra nach pearsanra de LEE iad a lonnú agus a earcú le
 haghaidh gairmeacha sonraithe e.g. gairmeacha a bhaineann le sláinte agus cúram. Diúltófar an
 ceadúnas nó síneadh an cheadúnais má tá sé beartaithe go ndéanfaidh bunaíochtaí, codanna de
 bhunaíochtaí nó bunaíochtaí coimhdeacha nach bhfuil lonnaithe i LEE an fhostaíocht shealadach a
 fhorghníomhú (de bhun Roinn 3 mír 2 den Acht maidir le hobair ghníomhaireachta shealadach
 (Arbeitnehmerüberlassungsgesetz).
 Bearta:
 630
 ---pagebreak--- DE: Gesetz zur Regelung der Arbeitnehmerüberlassung (AÜG);
 Sozialgesetzbuch Drittes Buch (SGB III; Cód Sóisialta, Leabhar a Trí) - Cur Chun Cinn na Fostaíochta;
 Verordnung über die Beschäftigung von Ausländerinnen und Ausländern (BeschV; Ordanás maidir le
 Fostaíocht Eachtrannach).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In ES: Ceanglaítear ar ghníomhaireachtaí socrúcháin ráiteas faoi mhionn a chur isteach a
 dheimhníonn gur comhlíonadh na ceanglais atá luaite sa reachtaíocht reatha (CPC 87201, 87202)
 roimh thús na gníomhaíochta.
 Bearta:
 ES: Real Decreto-ley 8/2014, de 4 de julio, de aprobación de medidas urgentes para el crecimiento, la
 competitividad y la eficiencia (tramitado como Ley 18/2014, de 15 de octubre).
 (i) (Seirbhísí aistriúcháin agus ateangaireachta (CPC 87905)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 In BG: Ceanglaítear ar dhaoine nádúrtha eachtracha cead cónaithe fadtéarmach nó buan a bheith
 acu i bPoblacht na Bulgáire chun gníomhaíochtaí oifigiúla aistriúcháin a dhéanamh.
 Bearta:
 BG: Rialachán um dhlisteanú, dheimhniú agus aistriú doiciméad.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In HU: Ní fhéadfar aistriúcháin oifigiúla, deimhnithe oifigiúla ar aistriúcháin, agus cóipeanna
 deimhnithe de dhoiciméid oifigiúla i dteangacha eachtracha a sholáthar ach ag Oifig Aistriúcháin
 agus Deimhniúcháin na hUngáire (OFFI).
 In PL: Ní fhéadfaidh ach daoine nádúrtha a bheith ina n-aistritheoirí faoi bhrí mionna.
 Bearta:
 HU: Foraithne Chomhairle na nAirí Uimh. 24/1986 ar Aistriúchán agus ateangaireacht oifigiúil.
 PL: Acht an 25 Samhain 2004 ar ghairm an aistritheora nó an ateangaire faoi bhrí mionna (Iris Dlíthe
 ó 2019 mír 1326).
 I dtaca leis an Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh:
 In FI: Tá cónaitheacht in LEE ina ceangal d’aistritheoirí deimhnithe.
 Bearta:
 FI: Laki auktorisoiduista kääntäjistä (Acht ar Aistritheoirí Údaraithe) (1231/2007), s. 2(1)).
 631
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In CY: Is gá clárú i gClárlann na n-aistritheoirí chun seirbhísí oifigiúla aistriúcháin agus deimhniúcháin
 a sholáthar. Tá feidhm ag an gceanglas náisiúntachta.
 In HR: Tá náisiúntacht de chuid an LEE ina cheangal d'aistritheoirí deimhnithe.
 Bearta:
 CY: Bunú, Clárú agus Rialáil na Seirbhísí Aistritheoirí Deimhnithe i nDlí Phoblacht na Cipire.
 HR: Ordanás ar ateangairí cúirte buana (OG 88/2008), Airteagal 2.
 (j) Seirbhísí gnó eile (cuid de CPC 612, cuid de 621, cuid de 625, 87901, 87902, 88493, cuid de
 893, cuid de 85990, 87909, ISIC 37)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In SE: Ní mór siopaí gill a bhunú mar chuideachta faoi dhliteanas teoranta nó mar bhrainse (cuid de
 CPC 87909).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Níl cead ag cuideachta pacáistithe údaraithe ach seirbhísí a sholáthar a bhaineann le pacáistiú
 a thógáil ar ais agus a aisghabháil agus ní mór go mbeadh sí ina duine dlítheanach arna bhunú mar
 chuideachta comhstoic (CPC 88493, ISIC 37).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In NL: Chun seirbhísí sainmharcála a sholáthar, tá gá le láithreacht tráchtála san Ísiltír. Faoi láthair
 deonaítear tagarmharcáil míreanna miotail lómhair go heisiach do dhá mhonaplacht phoiblí
 Dhúitseach (cuid de CPC 893).
 Bearta:
 CZ: Acht. (An tAcht Pacáistithe) mír 16.
 SE: Acht na siopaí gill (1995:1000).
 NL: Waarborgwet 1986.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In PT: Tá náisiúntacht Bhallstáit ina ceangal chun seirbhísí gníomhaireachta bailithe agus seirbhísí
 tuairiscithe creidmheasa a sholáthar (CPC 87901, 87902).
 Bearta:
 PT: Dlí 49/2004.
 632
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta agus Trádáil
 Trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Tá seirbhísí ceant faoi réir ceadúnais. Chun ceadúnas a fháil (chun ceantanna poiblí deonacha
 a sholáthar), ní mór do chuideachta a bheith ionchorpraithe i bPoblacht na Seice agus tá duine
 nádúrtha de dhíth chun cead cónaithe a fháil, agus ní mór don chuideachta nó don duine nádúrtha a
 bheith cláraithe i gClár Tráchtála Phoblacht na Seice (cuid de CPC 612, cuid de 621, cuid de 625, cuid
 de 85990).
 Bearta:
 CZ: Acht uimh.455/1991 Coll.;
 An tAcht um Cheadúnas Trádála; agus
 Acht uimh. 26/2000 Coll., maidir le ceantanna poiblí.
 I ndáil leis an Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 In SE: Ní mór go ndeimhneofaí beirt an plean eacnamaíoch do chumann foirgníochta. Ní mór go
 mbeadh na daoine sin faofa go poiblí ag údaráis sa LEE (CPC 87909).
 Bearta:
 SE: Dlí na gcumann foirgníochta comhoibritheach (1991:614).
 633
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 7 – Seirbhísí cumarsáide
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí cumarsáide - seirbhísí poist agus cúiréara
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 71235, cuid de CPC 73210, cuid de 751
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 An tAontas: Féadfar eagrú suíomh do bhoscaí litreacha ar an mórbhealach poiblí, eisiúint stampaí
 poist agus soláthar na seirbhíse poist cláraithe a úsáidtear le linn nósanna imeachta breithiúnacha nó
 riaracháin a shrianadh i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta. Féadfar córais cheadúnaithe a
 bhunú do na seirbhísí dá bhfuil oibleagáid seirbhíse uilechoitinne i bhfeidhm. Féadfar na ceadúnais
 sin a bheith faoi réir oibleagáidí seirbhíse uilechoitinne áirithe nó ranníocaíocht airgeadais le ciste
 cúitimh.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Treoir 97/67/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Nollaig
 1997 maidir le rialacha coiteanna um fhorbairt an mhargaidh inmheánaigh do sheirbhísí poist an
 Chomhphobail agus um fheabhsú cháilíocht na seirbhíse.
 634
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 8 – Seirbhísí Tógála
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí foirgníochta agus seirbhísí a bhaineann le hinnealtóireacht
 Aicmiú tionscail: CPC 51
 Cineál forchoimeádais: Cóir náisiúnta
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 In CY: Ceanglas náisiúntachta.
 Beart:
 Clárú agus Rialú Conraitheoirí Dlí Oibreacha Foirgníochta agus Teicniúla 2001 (29 (I) / 2001),
 Airteagal 15 agus Airteagal 52.
 635
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 9 - Seirbhísí dáileacháin
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí dáileacháin – ginearálta, dáileadh tobac
 Aicmiú tionscail: C CPC 3546, cuid de 621, 6222, 631, cuid de 632
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh Cóir náisiúnta Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí dáileacháin (CPC 3546, 631, 632 seachas 63211, 63297, 62276, cuid de 621)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In PT: Tá scéim shonrach um údarú ann le haghaidh bunaíochtaí miondíola agus ionaid
 siopadóireachta áirithe a bhunú. Baineann sé sin le hionaid siopadóireachta ina bhfuil olllimistéar ar
 léas arb ionann é agus 8,000 m2 nó níos mó, agus le bunaíochtaí miondíola a bhfuil limistéar
 díolacháin acu arb ionann é agus 2,000 m2 nó níos mó, nuair atá siad lonnaithe lasmuigh d'ionaid
 siopadóireachta. Príomhchritéir: Rannchuidiú le hiliomad tairiscintí tráchtála; measúnú ar sheirbhísí
 do thomhaltóirí; cáilíocht na fostaíochta agus freagracht shóisialta chorparáideach; comhtháthú sa
 timpeallacht uirbeach; rannchuidiú le héicea-éifeachtúlacht (CPC 631, 632 seachas 63211, 63297).
 Bearta:
 PT: Dlí-Foraithne Uimh. 10/2015, 16 Eanáir.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In CY: Tá ceanglas náisiúntachta ann do sheirbhísí dáileacháin arna soláthar ag ionadaithe
 cógaisíochta (CPC 62117).
 Bearta:
 CY: Dlí 74(I) 2020 arna leasú.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In LT: Tá dáileadh piriteicnice faoi réir ceadúnaithe. Ní fhéadfaidh ach daoine dlítheanacha de chuid
 an Aontais ceadúnas a fháil (CPC 3546).
 Bearta:
 LT: Dlí ar Mhaoirseacht ar Dháileadh Sibhialta Piriteicnice (23 Márta 2004. Uimh. IX-2074).
 (b) (Dáileadh tobac (cuid de CPC 6222, 62228, cuid de 6310, 63108)
 636
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In ES: Tá monaplacht stáit ann ar mhórdhíol tobac. Tá bunaíocht faoi réir ceanglas maidir le
 náisiúntacht Bhallstáit. Ní fhéadfaidh ach daoine nádúrtha oibriú mar thobacadóir. Ní fhéadann gach
 tobacadóir níos mó ná aon cheadúnas amháin a fháil (CPC 63108).
 In FR: Monaplacht stáit ar mhórdhíol agus mhiondíol tobac. Ceanglas náisiúntachta maidir le
 tobacadóirí (buraliste) (cuid de CPC 6222, cuid de 6310).
 Bearta:
 ES: Dlí 14/2013 an 27 Meán Fómhair 2014.
 FR: Code général des impôts.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In AT: Ní fhéadfaidh ach daoine nádúrtha iarratas a dhéanamh ar údarú chun oibriú mar
 thobacadóir.
 Tugtar tosaíocht do náisiúnaigh Bhallstát de chuid an LEE (CPC 63108).
 Bearta:
 AT: An tAcht um Mhonaplacht Tobac 1996, § 5 agus § 27.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In IT: Tá gá le ceadúnas chun tobac a dháileadh agus a dhíol. Deonaítear an ceadúnas trí nósanna
 imeachta poiblí. Tá deonú ceadúnas faoi réir tástála ar riachtanais eacnamaíocha. Príomhchritéir: an
 daonra agus dlús geografach na bpointí díola atá ann cheana (cuid de CPC 6222, cuid de 6310).
 Bearta:
 IT: Foraithne Reachtach 184/2003;
 Dlí 165/1962;
 Dlí 3/2003;
 Dlí 1293/1957;
 Dlí 907/1942; agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (D.P.R.) 1074/1958.
 637
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 10 - Seirbhísí oideachais
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí oideachais (arna maoiniú go príobháideach)
 Aicmiú tionscail: CPC 921, 922, 923, 924
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 In CY: Tá náisiúntacht Bhallstáit ina ceangal d’úinéirí agus do scairshealbhóirí tromlaigh i scoil arna
 maoiniú go príobháideach. Féadfaidh náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe údarú a fháil ón Aire
 (Oideachais) i gcomhréir leis an bhfoirm agus leis na gcoinníollacha sonraithe.
 Bearta:
 CY: Dlí na Scoileanna Príobháideacha 2019 (N. 147(I)/2019)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir Náisiúnta:
 In BG: Ní fhéadfaidh ach fiontair Bhulgáracha údaraithe seirbhísí bunoideachais agus
 meánoideachais arna maoiniú go príobháideach (tá láithreacht tráchtála ina cheangal). Ní fhéadfar
 naíscoileanna agus scoileanna Bulgáracha ina bhfuil rannpháirtíocht a bhunú nó a bhunathrú ach ar
 iarratas comhlachas, nó corparáidí, nó fiontar de chuid eintiteas nádúrtha nó dlíthiúil Bulgárach agus
 eachtrach, atá cláraithe g cuí sa Bhulgáir, ag cinneadh an Chomhairle Airí faoi rún ag an Aire
 Oideachais agus Eolaíochta. Féadfar naíscoileanna agus scoileanna eachtracha a bhunú nó a
 bhunathrú ar iarratas eintiteas dlítheanach eachtrach i gcomhréir le comhaontuithe agus
 coinbhinsiúin idirnáisiúnta agus de réir na bhforálacha thuas. Ní fhéadann institiúidí ardoideachais
 eachtracha fochuideachtaí a bhunú ar chríoch na Bulgáire. Féadfaidh institiúidí ardoideachais
 eachtracha dámha, ranna, institiúidí agus coláistí sa Bhulgáir a oscailt ach amháin laistigh de
 struchtúr ardscoileanna Bulgáracha agus i gcomhar leo (CPC 921, 922).
 Bearta:
 BG: An tAcht um Oideachas Réamhscoile agus Scoile; agus
 Dlí maidir le hArdoideachas, mír 4 de na forálacha breise.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta
 638
 ---pagebreak--- In SI: Ní féidir ach le daoine nádúrtha nó dlítheanacha Slóivéanacha bunscoileanna arna maoiniú go
 príobháideach a bhunú. Ní mór don soláthraí seirbhíse oifig chláraithe nó oifig brainse a bhunú (CPC
 921).
 Bearta:
 SI: An tAcht um Eagrú agus Maoiniú Oideachais (Iris Oifigiúil Phoblacht na Slóivéine, uimh.
 12/1996) agus na hathbhreithnithe air, Airteagal 40.
 Maidir le seirbhísí trasteorann – Láithreacht áitiúil:
 In CZ agus SK: Tá bunaíocht i mBallstát ina ceangal chun iarratas a dhéanamh ar chead stáit chun
 oibriú mar institiúid ardoideachais arna maoiniú go príobháideach. Ní bhaineann an forchoimeádas
 seo le seirbhísí oideachais theicniúil iar-dara leibhéal agus gairme (CPC 92310).
 Bearta:
 CZ: Acht Uimh. 111/1998, Coll. (An tAcht um Ardoideachas), § 39; agus
 Acht Uimh. 561/2004 Coll. ar Oideachas Réamhscoile, Bunúsach, Dara leibhéal, Tríú leibhéal,
 Gairmiúil agus Eile (an tAcht Oideachais).
 SK: Dlí Uimh. 131 an 21 Feabhra 2002 ar Ollscoileanna.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí:
 Rochtain ar an margadh:
 In ES agus IT: Tá údarú ina cheangal chun ollscoil arna maoiniú go príobháideach a oscailt a eisíonn
 dioplómaí nó céimeanna aitheanta. Tá tástáil riachtanas eacnamaíoch i bhfeidhm. Príomhchritéir::
 an daonra agus dlús na mbunaíochtaí atá ann cheana.
 In ES: Tá comhairle na Parlaiminte a fháil i gceist leis an nós imeachta.
 In IT: Tá sé seo bunaithe ar chlár trí bliana agus ní fhéadfar ach daoine dlítheanacha Iodálacha a
 údarú chun dioplómaí atá aitheanta ag an stát a eisiúint (CPC 923).
 Bearta:
 ES: Ley Orgánica 6/2001, de 21 de Diciembre, de Universidades (Dlí 6 / 2001 an 21 Nollaig, maidir le
 hOllscoileanna), Airteagal 4.
 IT: Foraithne Ríoga 1592/1933 (Dlí maidir le meánoideachas);
 Dlí 243/1991 (Ranníocaíocht phoiblí ócáideach le haghaidh ollscoileanna príobháideacha);
 Rún 20/2003 ó CNVSU (Comitato nazionale per la valutazione del sistema universitario); agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (DPR) 25/1998.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 639
 ---pagebreak--- In EL: Tá náisiúntacht Bhallstáit ina ceanglas ar úinéirí agus ar thromlach na gcomhaltaí den bhord
 stiúrthóirí i mbunscoileanna agus i meánscoileanna arna maoiniú go príobháideach, agus ar
 mhúinteoirí in oideachas bunscoile agus meánscoile arna maoiniú go príobháideach (CPC 921, 922).
 Ní sholáthróidh ach institiúidí ar daoine dlítheanacha iad atá féinrialaithe go hiomlán sa dlí poiblí
 oideachas ag leibhéal ollscoile. Mar sin féin, le Dlí 3696/2008 ceadaítear do chónaitheoirí an Aontais
 (daoine nádúrtha nó dlítheanacha) institiúidí príobháideacha um oideachas tríú leibhéal a bhunú,
 institiúidí a bhronnann deimhnithe nach n-aithnítear iad a bheith coibhéiseach le céimeanna
 ollscoile (CPC 923).
 Bearta:
 EL: Dlíthe 682/1977, 284/1968, 2545/1940, Foraithne ó Uachtarán 211/1994 arna leasú le
 Foraithne ó Uachtarán 394/1997, Bunreacht Hellas, Airteagal 16, mír 5 agus Dlí 3549/2007.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In AT: Tá údarú ón údarás inniúil ag teastáil, AQ na hOstaire (an Ghníomhaireacht um Dhearbhú
 Cáilíochta agus um Chreidiúnú na hOstaire), chun seirbhísí oideachais i réimse na n-eolaíochtaí
 feidhmeacha a sholáthar ar leibhéal ollscoile arna maoiniú go príobháideach. Maidir le hinfheisteoir
 atá ag iarraidh clár staidéir san eolaíocht fheidhmeach a sholáthar, ní mór go mbeadh soláthar na
 gclár sin mar phríomhghnó aige, agus ní mór dó measúnú riachtanas agus suirbhé margaidh a chur
 isteach chun go nglacfaí leis an gclár staidéir atá beartaithe. Féadfaidh an Aireacht inniúil diúltú
 d'údarú áit a shocraítear go bhfuil an clár contrátha le leasanna oideachais náisiúnta. Tá údarú ón
 údarás inniúil ag teastáil don iarratasóir ar ollscoil phríobháideach (AQ na hOstaire - an
 Ghníomhaireacht um Dhearbhú Cáilíochta agus um Chreidiúnú na hOstaire). Féadfaidh an Aireacht
 inniúil diúltú don fhaomhadh mura gcloíonn cinneadh an údaráis chreidiúnaithe le leasanna
 oideachais náisiúnta (CPC 923).
 Bearta:
 AT: An tAcht um Ollscoil Eolaíochtaí Feidhmeacha, BGBl. I Uimh. 340/1993 arna leasú, § 2;
 Príobháideach
 An tAcht um Ollscoil, BGBl. I Nr. 74/2011 arna leasú, § 2; agus
 Gníomh ar Dhearbhú Cáilíochta in Ardoideachas, BGBl. Uimh. 74/2011 arna leasú, § 25 (3).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In FR: Tá náisiúntacht Bhallstáit ina ceangal chun a bheith ag múineadh in institiúid oideachais arna
 maoiniú go príobháideach (CPC 921, 922, 923).. Mar sin féin, féadfaidh náisiúnaigh den Ríocht
 Aontaithe údarú a fháil ó na húdaráis inniúla ábhartha chun a bheith ag múineadh in institiúidí um
 oideachas bunscoile, meánscoile agus ardleibhéil. Féadfaidh náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe údarú
 a fháil freisin ó na húdaráis inniúla ábhartha chun institiúidí um oideachas bunscoile, meánscoile nó
 ardleibhéal a bhunú agus a oibriú nó a bhainistiú. Deonaítear údarú den sórt sin ar bhonn roghnach.
 Bearta:
 FR: Code de l'éducation.
 640
 ---pagebreak--- Maidir le hInfheistíocht – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In MT: Ní mór do sholáthraithe seirbhíse atá ag iarraidh seirbhísí ardoideachais nó oideachais
 aosaigh arna maoiniú go príobháideach a sholáthar ceadúnas a fháil ón Aireacht Oideachais agus
 Fostaíochta. Féadfaidh an cinneadh faoi cibé acu ceadúnas a eisiúint bheith roghnach (CPC 923, 924).
 Bearta:
 MT: Fógra Dlí 296 de 2012.
 641
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 11 - Seirbhísí comhshaoil
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí comhshaoil – próiseáil agus athchúrsáil ceallraí agus taisc-
 cheallraí úsáidte, seancharranna agus dramhaíola ó threalamh
 leictreach agus leictreonach; cosaint an aeir chomhthimpeallaigh agus
 seirbhísí glantacháin aeráide gás sceite
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 9402, 9404
 Cineál forchoimeádais: Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 In SE: Níl ach eintitis arna mbunú sa tSualainn nó ag a bhfuil a bpríomhshuíochán sa tSualainn
 incháilithe do chreidiúnú chun seirbhísí rialaithe ar ghás sceithphíopa a chur ar fáil (CPC 9404).
 In SK: Le haghaidh próiseáil agus athchúrsáil a dhéanamh ar cheallraí agus taisc-cheallraí caite,
 dramholaí, seanghluaisteáin agus dramhaíl ó threalamh leictreach agus leictreonach, tá corprú i LEE
 ina cheangal (ceangal cónaitheachta) (cuid de CPC 9402).
 Bearta:
 SE: Acht na bhFeithiclí (2002:574).
 SK: Acht 79/2015 ar Dhramhaíl.
 642
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 12 – Seirbhísí airgeadais
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí airgeadais – árachas agus baincéireacht
 Aicmiú tionscail: Ní bhaineann le hábhar
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí árachais agus seirbhísí a bhaineann le hárachas
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí– Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In IT: Rochtain ar ghairm na hachtúireachta trí dhaoine nádúrtha amháin. Tá comhlachais ghairmiúla
 (gan corprú) i measc daoine nádúrtha ceadaithe. Tá náisiúntacht an Aontais Eorpaigh ina ceangal
 chun gairm na hachtúireachta a chleachtadh, ach amháin i gcás gairmithe eachtracha a bhféadfaí
 cead cleachtaidh a thabhairt dóibh bunaithe ar chómhalartacht.
 Bearta:
 IT: Airteagal 29 de chód an árachais phríobháidigh (Foraithne reachtach uimh. 209 an 7 Meán
 Fómhair 2005); agus Dlí 194/1942, Airteagal 4, Dlí 4/1999 ar an gclár.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, cóir náisiúnta agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In BG: Is mar chuideachta chomhstoic atá ceadúnaithe i gcomhréir leis an gCód Árachais Shóisialta
 agus atá cláraithe faoin Acht um Thráchtáil nó faoi reachtaíocht Ballstáit eile de chuid an Aontais
 Eorpaigh (gan bhrainsí) a chuirfear árachas pinsin ar fáil.
 In BG, ES, PL agus PT: Níl brainsiú díreach ceadaithe le haghaidh idirghabháil árachais, rud atá
 forchoimeádta do chuideachtaí a bunaíodh i gcomhréir le dlí Ballstáit (tá corprú áitiúil ina cheangal).
 Maidir le PL, an ceanglas cónaí ar idirghabhálaithe árachais
 Bearta:
 BG: Cód Árachais, airteagail 12, 56-63, 65, 66 agus 80 mír 4, Cód Árachais Shóisialta,
 Airteagail 120 a-162, Airteagail 209–253, Airteagail 260–310
 643
 ---pagebreak--- ES: Reglamento de Ordenación, Supervisión y Solvencia de Entidades Aseguradoras y Reaseguradoras
 (RD 1060/2015, de 20 de noviembre de 2015), airteagal 36.
 PL: An tAcht um ghníomhaíocht árachais agus athárachais an 11 Meán Fómhair, 2015 (Iris Dlíthe
 2020, ítim 895 agus 1180); an tAcht maidir le dáileadh árachais Nollaig 15, 2017 (Iris Dlíthe 2019,
 ítim 1881); Acht maidir le heagrú agus oibriú cistí pinsean de Lúnasa 28, 1997 (Iris Dlíthe 2020, ítim
 105); Acht an 6 Márta 2018 maidir le rialacha i dtaca le gníomhaíocht eacnamaíoch fiontraithe
 eachtracha agus daoine eachtracha eile i gcríoch Phoblacht na Polainne
 PT: Airteagal 7 de Dhlí Foraithne 94-B/98 arna chúlghairtear le Foraithne Dhlí 2/2009, an 5 Eanáir;
 agus Caibidil I, Roinn VI de Dhlí Foraithne 94-B/98, airteagail 34, uimh. 6, 7, agus airteagal 7 de Dhlí
 Foraithne 144/2006, arna chúlghairm le Dlí 7/2019, an 16 Eanáir. Airteagal 8 den chóras dlí lena
 rialaítear gnó dáilte árachais agus athárachais, arna fhormheas le Dlí 7/2019, an 16 Eanáir .
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta:
 In AT: Ní mór go gcuimseodh bainisteoirí oifige brainse ar a laghad beirt nádúrtha ar a bhfuil cónaí
 san Ostair.
 In BG: Ceanglas cónaitheachta ar chomhaltaí chomhlacht bainistíochta agus maoirseachta de
 ghnóthais (ath)árachais agus do gach duine atá údaraithe chun bainistíocht nó ionadaíocht a
 dhéanamh ar an ngnóthas (ath)árachais.
 Ní mór do Chathaoirleach an Bhoird Bainistíochta, Cathaoirleach an Bhord Stiúrthóirí, an Stiúrthóir
 Feidhmiúcháin agus Gníomhaire Bainistíochta chuideachtaí árachais pinsin seoladh buan nó cead
 cónaithe marthanach a bheith acu sa Bhulgáir.
 Bearta:
 AT: An tAcht um Maoirseacht Árachais 2016, Airteagal 14 mír 1 uimh. 3, Iris Dlí Chónaidhme I Uimh.
 34/2015 (Versicherungsaufsichtsgesetz 2016, § 14 Abs. 1 Z 3, BGBl. I Uimh. 34/2015)
 BG: Cód Árachais, airteagail 12, 56-63, 65, 66 agus 80 mír 4,
 Cód Árachais Shóisialta, Airteagail 120 a-162, Airteagail 209–253, Airteagail 260–310
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Sula mbunaítear brainse nó gníomhaireacht chun árachas a sholáthar, ní mór go mbeadh
 árachóir eachtrach údaraithe chun oibriú ina thír thionscnaimh sna haicmí árachais céanna leis na
 haicmí árachais ar mian leis a sholáthar sa Bhulgáir.
 Maidir le hioncam chistí forlíontacha na bpinsean deonach, chomh maith le hioncam cosúil leis atá
 ceangailte go díreach le hárachas pinsin deonach arna chur ar fáil ag daoine atá cláraithe faoi
 reachtaíocht Bhallstáit den Aontas agus a fhéadfaidh, i gcomhréir leis an reachtaíocht lena
 mbaineann, oibríochtaí árachais pinsin dheonaigh a dhéanamh, ní bheidh an t-ioncam sin incháinithe
 de réir an nós imeachta a bunaíodh leis an Acht um Cháin Ioncaim Chorparáideach.
 In ES: Sula mbunaítear brainse nó gníomhaireacht sa Spáinn chun aicmí áirithe árachais a sholáthar,
 ní mór go mbeadh árachóir eachtrach údaraithe chun oibriú sna haicmí céanna árachais ina dtír
 tionscnaimh ar feadh cúig bliana ar a laghad.
 644
 ---pagebreak--- In PT: D’fhonn brainse nó gníomhaireacht a bhunú, ní mór do ghnóthais árachais eachtracha a bheith
 údaraithe chun gnó árachais nó athárachais a dhéanamh, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta ábhartha ar
 feadh cúig bliana ar a laghad.
 Bearta:
 BG: Cód Árachais, airteagail 12, 56-63, 65, 66 agus 80 mír 4,
 Cód Árachais Shóisialta, Airteagail 120 a-162, Airteagail 209–253, Airteagail 260–310
 ES: Reglamento de Ordenación, Supervisión y Solvencia de Entidades Aseguradoras y Reaseguradoras
 (RD 1060/2015, de 20 de noviembre de 2015), airteagal 36.
 PT: Airteagal 7 de Dhlí-Foraithne 94-B/98 agus caibidil I, Roinn VI de Dhlí-Foraithne 94-B/98,
 airteagail 34, uimh. 6, 7, agus airteagal 7 de Dhlí Foraithne 144/2006; Airteagal 215 den chóras dlí
 lena rialaítear dul i mbun agus saothrú ghnó an árachais agus an athárachais, arna fhormheas le Dlí
 147/2005, an 9 Meán Fómhair.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In AT: Chun ceadúnas a fháil le hoifig brainse a oscailt, ní mór go mbeadh foirm dhlíthiúil ag árachóirí
 eachtracha a chomhfhreagraíonn do nó atá inchomparáide le cuideachta comhstoic nó comhlachas
 árachais fhrithpháirtigh ina dtír dhúchais.
 In EL: Féadfaidh gnóthais árachais agus athárachais a bhfuil a gceannoifigí i dtríú tíortha oibriú sa
 Ghréig trí fhochuideachta nó brainse a bhunú, i gcás nach bhfuil aon fhoirm dhlíthiúil shonrach ag
 brainse sa chás seo, toisc go bhfuil láithreacht bhuan i gcríoch Ballstáit (ie. an Ghréig) ag gnóthas a
 bhfuil ceannoifig lasmuigh den Aontas Eorpach, a fhaigheann údarú sa Bhallstát sin (an Ghréig) agus
 a shaothraíonn gnó árachais.
 Bearta:
 AT: An tAcht um Maoirseacht Árachais 2016, Airteagal 14 mír 1 uimh. 1, Iris Dlí Chónaidhme I Uimh.
 34/2015 (Versicherungsaufsichtsgesetz 2016, § 14 Abs.1 Z 1, BGBl. I Uimh. 34/2015)
 EL: Airteagal 130 de Dhlí 4364/ 2016 (Iris Gov. 13/ A/ 05.02.2016)
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, láithreacht áitiúil:
 In AT: Tá cosc ar ghníomhaíocht fógraíochta agus idirghabháil thar ceann fochuideachta nach bhfuil
 bunaithe san Aontas ná thar ceann brainse nach bhfuil bunaithe san Ostair (seachas le haghaidh
 athárachais agus aisghéillte).
 In DK: Cé is moite de chuideachtaí árachais atá ceadúnaithe faoi dhlí na Danmhairge nó faoi údaráis
 inniúla na Danmhairge, ní fhéadfaidh aon daoine ná aon cuideachta (cuideachtaí árachais san
 áireamh), chun críocha gnó, páirt a ghlacadh chun árachas díreach a shocrú do dhaoine atá ina
 gcónaí sa Danmhairg, ar mhaithe le longa Danmhargacha nó réadmhaoin sa Danmhairg.
 In SE: Níl soláthar árachais dhírigh ó árachóir eachtrach ceadaithe ach trí idirghabháil sholáthraí
 seirbhíse árachais atá údaraithe sa tSualainn, ar choinníoll go mbaineann an t-árachóir eachtrach
 agus an chuideachta árachais Shualannach leis an ngrúpa céanna cuideachtaí nó go bhfuil
 comhaontú comhair i bhfeidhm eatarthu.
 645
 ---pagebreak--- Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In DE, HU agus LT: Tá bunú agus údarú brainse ag teastáil chun seirbhísí árachais dhírigh a sholáthar
 ag cuideachtaí árachais nach bhfuil corpraithe san Aontas Eorpach.
 In SE: Tá bunú láithreacht tráchtála ag teastáil chun seirbhísí idirghabhála árachais a bheith á
 soláthar ag gnóthais nach bhfuil corpraithe san LEE (ceanglas láithreachta áitiúla).
 In SK: Ní fhéadfaidh ach cuideachtaí árachais atá bunaithe san Aontas nó oifig brainse de chuid
 cuideachtaí árachais nach bhfuil bunaithe san Aontas agus atá údaraithe i bPoblacht na Slóvaice
 árachas aeriompair agus muirí, lena gcumhdaítear an t-aerárthach/an soitheach agus an fhreagracht,
 a fhrithghealladh.
 Bearta
 AT: An tAcht um Maoirseacht Árachais 2016, Airteagal 13 míreanna 1 agus. 2, Iris Dlí Chónaidhme I
 Uimh. 34/2015 (Versicherungsaufsichtsgesetz 2016, § 13 Abs. 1 und 2, BGBl. I Uimh. 34/2015) DE:
 §§67-69 Versicherungsaufsichtsgesetz (VAG) maidir le gach seirbhís árachais – Sócmhainneacht 2 á
 chur chun feidhme aige; maidir le §105 Luftverkehrs-Zulassungs-Ordnung (LuftVZO) amháin i gcás
 árachais dliteanais éigeantaigh.
 DE: Versicherungsaufsichtsgesetz (VAG) for all insurance services; in connection with Luftverkehrs-
 Zulassungs-Ordnung (LuftVZO) le haghaidh árachais dliteanais éigeantaigh amháin
 DK: Lov om finansiel virksomhed jf. lovbekendtgørelse 182 af 18. februar 2015.
 HU: Acht LX de 2003LT: Dlí ar Árachas, an 18 Meán Fómhair, 2003 m. Nr. IX-1737 an leasú
 deireanach 13 Meitheamh 2019 Nr. XIII-2232.
 SE: Lag om försäkringsförmedling (Insurance Distribution Mediation Act) (Caibidil 3, alt 3,
 2018:12192005:405); agus Árachóirí Eachtracha Gnó sa tSualainn Acht (Caibidil 4, alt 1 agus 10,
 1998:293).
 SK: An tAcht 39/2015 um árachas
 (b) Seirbhísí baincéireachta agus seirbhísí airgeadais eile
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta, agus Trádáil
 Trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In BG: Tá institiúidí airgeadais neamhbhainc faoi réir córais chlárúcháin le Banc Náisiúnta na Bulgáire
 chun gníomhaíochtaí iasachtaithe a shaothrú le cistí nach dtiomsaítear trí thaiscí nó trí chistí
 inaisíoctha eile a ghlacadh, sealúchais a fháil in institiúid chreidmheasa nó in institiúid airgeadais eile,
 léasú airgeadais, idirbhearta a ráthú, éileamh ar iasachtaí agus cineálacha eile maoinithe a fháil
 (fachtóireacht, forfáidiú, etc.). Beidh príomhghnó na hinstitiúide airgeadais ar chríoch na Bulgáire.
 In BG: Féadfaidh bainc nach bainc de chuid LEE iad gníomhaíocht baincéireachta sa Bhulgáir a
 shaothrú tar éis dóibh ceadúnas a fháil ó BNB chun dul i mbun gníomhaíochtaí gnó agus iad a
 shaothrú i bPoblacht na Bulgáire trí bhrainse.
 646
 ---pagebreak--- In IT: Chun bheith údaraithe chun an córas um shocrú urrús a oibriú nó na seirbhísí lárnacha um
 thaiscí urrúis a sholáthar le bunaíocht san Iodáil, ceanglaítear ar chuideachta a bheith corpraithe san
 Iodáil (gan bhrainsí).
 I gcás scéimeanna comhinfheistíochta seachas gnóthais le haghaidh comhinfheistíochta in urrúis
 inaistrithe (‘UCITS’) arna gcomhchuibhiú faoi reachtaíocht an Aontais, tá sé ina cheangal go mbeadh
 an t-iontaobhaí nó an taisceánach bunaithe san Iodáil nó i mBallstát eile den Aontas agus brainse a
 bheith acu san Iodáil.
 Tá sé ina cheangal freisin go mbeadh fiontair bhainistíochta le haghaidh cistí infheistíochta nach
 bhfuil comhchuibhithe faoi reachtaíocht an Aontais corpraithe san Iodáil (gan bhrainsí).
 Ní fhéadfaidh ach bainc, fiontair árachais, fiontair infheistíochta agus gnóthais a dhéanann
 bainistíocht ar UCITS arna gcomhchuibhiú faoi reachtaíocht an Aontais agus a bhfuil a gceannoifig
 dhlíthiúil san Aontas Eorpach, chomh maith le UCITS corpraithe san Iodáil, bainistíocht a dhéanamh
 ar acmhainn ciste pinsin.
 Agus díol ó dhoras go doras á sholáthar acu, ní mór d'idirghabhálaithe úsáid a bhaint as díoltóirí
 airgeadais údaraithe a bhfuil cónaí orthu ar chríoch Ballstáit den Aontas.
 Ní féidir le hoifigí ionadaíochta idirghabhálaithe nach idirghabhálaithe den Aontas Eorpach iad
 gníomhaíochtaí a dhéanamh atá dírithe ar sheirbhísí infheistíochta a sholáthar, lena n-áirítear trádáil
 dá gcuntas féin agus do chuntas na gcustaiméirí, socrú agus frithghealladh ionstraimí airgeadais
 (brainse ina cheangal).
 In PT: I gcás bainistíochta cistí pinsin, ní fhéadfar í a sholáthar ach amháin trí chuideachtaí
 speisialaithe atá corpraithe sa Phortaingéil don chuspóir sin agus trí chuideachtaí árachais atá
 bunaithe sa Phortaingéil agus údaraithe chun dul i mbun gnó árachais saoil, nó trí eintitis atá
 údaraithe chun bainistíocht cistí pinsin a sholáthar i mBallstáit eile. Níl brainsí díreacha ó thíortha
 nach Ballstáit an Aontais Eorpaigh iad ceadaithe.
 Bearta:
 BG: Dlí ar Institiúidí Creidmheasa, airteagal 2, mír 5, airteagal 3 a agus airteagal 17
 An Cód Árachais Shóisialaigh, Airteagail 121, 121b, 121f; agus
 Dlí Airgeadra, airteagal 3.
 IT: Foraithne Reachtach 58/1998, airteagail 1,19, 28, 30-33, 38, 69 agus 80;
 Comhrialachán Bhanc na hIodáile agus Consob 22.2.1998, airteagail 3 agus 41;
 Rialachán Bhanc na hIodáile 25.1.2005;
 Teideal V Chaibidil VII Roinn II Rialachán Consob 16190 de 29.10.2007, Airteagail 17-21, 78-81, 91-
 111; agus faoi:
 Rialachán (AE) Uimh. 909/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Iúil 2014 maidir
 le socraíocht urrús san Aontas Eorpach a fheabhsú agus maidir le
 647
 ---pagebreak--- PT: Dlí-Foraithne 12/2006, arna leasú le Dlí-Foraithne 180/2007 Dlí-Foraithne 357-A/2007, Rialachán
 7/2007-R, arna leasú le Rialachán 2/2008-R, Rialachán 19/2008-R, Rialachán 8/2009. Airteagal 3 den
 chóras dlí lena rialaítear bunú agus feidhmiú cistí pinsean agus a n-eintitis bhainistíochta arna
 bhformheas le Dlí 27/2020, an 23 Iúil.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta:
 In HU: Ní fhéadfaidh brainsí de chuideachtaí neamh-LEE um bainistíocht cistí infheistíochta gabháil
 do bhainistíocht chistí infheistíochta Eorpacha agus ní fhéadfaidh siad seirbhísí bainistíochta
 sócmhainne a sholáthar do chistí pinsin príobháideacha.
 Bearta:
 HU: Acht CCXXXVII de 2013 ar Institiúidí Creidmheasa agus Fhiontair Airgeadais;
 Acht CCXXXVII 2013 um Institiúidí Creidmheasa agus Fiontair Airgeadais; agus
 Acht CXX de 2001 maidir leis an Margadh Caipitil.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir Náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain
 ar an Margadh:
 In BG: Déanfaidh ar a laghad beirt an banc a bhainistiú agus a ionadú go comhpháirteach. Beidh na
 daoine a dhéanann bainistiú agus ionadaíocht ar an mbanc i láthair go pearsanta ag a sheoladh
 bainistíochta. Ní fhéadfaidh daoine dlítheanacha a bheith ina gcomhaltaí tofa ar an mbord
 bainistíochta ná ar bhord stiúrthóirí bainc.
 In SE: Beidh bunaitheoir bainc taisce ina dhuine nádúrtha.
 Bearta:
 BG: Dlí ar Institiúidí Creidmheasa, airteagal 10;
 Cód Árachais Shóisialta, Airteagal 121e; agus
 Dlí Airgeadra, airteagal 3.
 SE: Sparbankslagen (Acht na mBanc Taisce) (1987:619), Caibidil 2, § 1.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta:
 In HU: Ní mór go mbeadh beirt chomhalta ar a laghad ar bhord stiúrthóirí institiúide creidmheasa atá
 aitheanta mar chónaitheach i gcomhréir le rialacháin ar mhalairt eachtrach agus ar a raibh
 buanchónaí san Ungáir roimhe sin ar feadh bliana amháin ar a laghad.
 Bearta:
 HU: Acht CCXXXVII de 2013 maidir le hInstitiúidí Creidmheasa agus Fiontair Airgeadais;
 Acht CCXXXVII de 2013 maidir le hInstitiúidí Creidmheasa agus Fiontair Airgeadais; agus
 Acht CXX de 2001 maidir leis an Margadh Caipitil.
 648
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In RO: Is daoine dlítheanacha arna mbunú mar chuideachtaí comhstoic iad oibreoirí margaidh i
 gcomhréir le forálacha an Dlí Cuideachta. Is féidir le hoibreoir córais arna chur ar bun faoi na
 coinníollacha a bhfuil cur síos déanta orthu thuas nó gnólacht infheistíochta atá údaraithe ag ASF
 (Autoritatea de Supraveghere Financiară – Údarás Maoirseachta Airgeadais) córais trádála
 mhalartacha (Saoráid trádála iltaobhach (MTF) de bhun Treoir MiFID II) a bhainistiú.
 In SI: Féadfar scéim pinsin a sholáthar trí chiste frithpháirteach pinsin (nach eintiteas dlítheanach é
 agus mar sin a dhéantar a bhainistiú ag cuideachta árachais, banc nó cuideachta pinsin), cuideachta
 pinsin nó cuideachta árachais. Ina theannta sin, is féidir le soláthraithe scéime pinsin scéim pinsin a
 sholáthar a bhunaítear i gcomhréir leis na rialacháin is infheidhme i mBallstát de chuid an Aontais
 Eorpaigh.
 Bearta:
 RO: Dlí uimh. 126 an 11 Meitheamh 2018 maidir le hionstraimí airgeadais agus Rialachán
 uimh. 1/2017 le haghaidh leasú agus fhorlíonadh Rialachán uimh. 2/2006 maidir le margaí rialáilte
 agus córais trádála mhalartacha, arna bhformheas ag Ordú NSC uimh. 15/2006 - ASF – Autoritatea
 de Supraveghere Financiară – Údarás Maoirseachta Airgeadais.SI: An tAcht um Árachas Pinsean
 agus Míchumais (Iris Oifigiúil uimh. 102/2015 (arna leasú go deireanach le Uimh. 28/19).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In HU: Is trí bhrainse san Ungáir amháin a fhéadfaidh cuideachtaí nach cuideachtaí de chuid LEE iad
 seirbhísí airgeadais a sholáthar nó gabháil do ghníomhaíochtaí a bhaineann le seirbhísí airgeadais.
 Bearta:
 HU: Acht CCXXXVII de 2013 maidir le hInstitiúidí Creidmheasa agus Fiontair Airgeadais;
 Acht CCXXXVII de 2013 maidir le hInstitiúidí Creidmheasa agus Fiontair Airgeadais; agus
 Acht CXX de 2001 maidir leis an Margadh Caipitil.
 649
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 13 - Seirbhísí sláinte agus seirbhísí sóisialta
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí sláinte agus seirbhísí sóisialta
 Aicmiú tionscail: CPC 931, 933
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In DE (tá feidhm ag an méid seo maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais freisin): Eagraítear agus
 rialáiltear seirbhísí tarrthála agus "seirbhísí otharchairr cáilithe" ag an Länder. Déanann an chuid is
 mó d'inniúlachtaí ionadaithe Länder a tharmligean i réimse na seirbhísí tarrthála do na bardais.
 Ceadaítear do bhardais tosaíocht a thabhairt d'oibreoirí neamhbhrabúis. Tá feidhm chomhionann
 aige sin maidir le soláthraithe seirbhíse eachtracha chomh maith le soláthraithe seirbhíse intíre (CPC
 931, 933). Tá seirbhísí otharchairr faoi réir pleanála, ceada agus creidiúnaithe. I dtaca leis an
 teilileigheas, féadtar líon na soláthraithe seirbhíse TFC (teicneolaíocht na faisnéise agus na
 cumarsáide) a theorannú chun idirinoibritheacht, comhoiriúnacht agus caighdeáin sábháilteachta
 riachtanacha a ráthú. Cuirtear é sin i bhfeidhm ar bhealach neamh-idirdhealaitheach.
 In HR: D'fhéadfadh go mbeadh bunú roinnt saoráidí cúraim shóisialta arna maoiniú go príobháideach
 faoi réir teorainneacha bunaithe ar riachtanais i limistéir gheografacha áirithe (CPC 9311, 93192,
 93193, 933).
 In SI: coimeádtar monaplacht stáit do na seirbhísí seo a leanas: Soláthar fola, ullmhúcháin fola, baint
 agus caomhnú orgán daonna um aistriú, seirbhísí soch-mhíochaine, sláinteachais, eipidéimeolaíocha
 agus seirbhísí éiceolaíochta-sláinte, seirbhísí pata-anatamaíocha, agus giniúint le cúnamh bithleighis
 (CPC 931).
 Bearta:
 DE: Bundesärzteordnung (BÄO; an Rialachán Leighis Feidearálach):
 Gesetz über die Ausübung der Zahnheilkunde (ZHG);
 Gesetz über den Beruf der Psychotherapeutin und des Psychotherapeuten (PsychThG; an tAcht maidir
 le Seirbhísí Síciteiripe a Sholáthar);
 Gesetz über die berufsmäßige Ausübung der Heilkunde ohne Bestallung (Heilpraktikergesetz);
 Gesetz über das Studium und den Beruf von Hebammen (HebG);
 Gesetz über den Beruf der Notfallsanitäterin und des Notfallsanitäters (NotSanG);
 650
 ---pagebreak--- Gesetz über die Pflegeberufe (PflBG);
 Gesetz über die Berufe in der Physiotherapie (MPhG);
 Gesetz über den Beruf des Logopäden (LogopG);
 Gesetz über den Beruf des Orthoptisten und der Orthoptistin (OrthoptG);
 Gesetz über den Beruf der Podologin und des Podologen (PodG);
 Gesetz über den Beruf der Diätassistentin und des Diätassistenten (DiätAssG);
 Gesetz über den Beruf der Ergotherapeutin und des Ergotherapeuten (ErgThg);
 Bundesapothekerordnung (BapO);
 Gesetz über den Beruf des pharmazeutisch-technischen Assistenten (PTAG);
 Gesetz über technische Assistenten in der Medizin (MTAG);
 Gesetz zur wirtschaftlichen Sicherung der Krankenhäuser und zur Regelung der
 Krankenhauspflegesätze (Krankenhausfinanzierungsgesetz - KHG);
 Gewerbeordnung (Acht na Gearmáine um Rialáil Trádála, Tráchtála agus Tionscail);
 Sozialgesetzbuch Fünftes Buch (SGB V; Cód Sóisialta, Leabhar a Cúig) – Árachas Sláinte Reachtúil;
 Sozialgesetzbuch Sechstes Buch (SGB VI; Cód Sóisialta, Leabhar a Sé) – Árachas Pinsin Reachtúil;
 Sozialgesetzbuch Siebtes Buch (SGB VII; Cód Sóisialta, Leabhar Seacht) – Árachas Timpiste Reachtúil;
 Sozialgesetzbuch Siebtes Buch (SGB VII; Cód Sóisialta, Leabhar Naoi) – Athshlánú agus
 Rannpháirtíocht Daoine faoi Mhíchumas;
 Sozialgesetzbuch Elftes Buch (SGB XI; Cód Sóisialta, Leabhar Déag) – Cúnamh Sóisialta.
 Personenbeförderungsgesetz (PBefG; an tAcht um Iompar Poiblí).
 Leibhéal réigiúnach:
 Gesetz über den Rettungsdienst (Rettungsdienstgesetz - RDG) in Baden-Württemberg;
 Bayerisches Rettungsdienstgesetz (BayRDG);
 Gesetz über den Rettungsdienst für das Land Berlin (Rettungsdienstgesetz);
 Gesetz über den Rettungsdienst im Land Brandenburg (BbgRettG);
 Bremisches Hilfeleistungsgesetz (BremHilfeG);
 Hamburgisches Rettungsdienstgesetz (HmbRDG);
 Gesetz über den Rettungsdienst für das Land Mecklenburg-Vorpommern (RDGM-V);
 651
 ---pagebreak--- Niedersächsisches Rettungsdienstgesetz (NRettDG);
 Gesetz über den Rettungsdienst sowie die Notfallrettung und den Krankentransport durch
 Unternehmer (RettG NRW);
 Landesgesetz über den Rettungsdienst sowie den Notfall- und Krankentransport (RettDG);
 Saarländisches Rettungsdienstgesetz (SRettG);
 Sächsisches Gesetz über den Brandschutz, Rettungsdienst und Katastrophenschutz (SächsBRKG);
 Rettungsdienstgesetz des Landes Sachsen-Anhalt (RettDG LSA);
 Schleswig-Holsteinisches Rettungsdienstgesetz (SHRDG);
 Thüringer Rettungsdienstgesetz (ThüRettG).
 Landespflegegesetze:
 Gesetz zur Umsetzung der Pflegeversicherung in Baden-Württemberg (Landespflegegesetz -
 LPflG);
 Gesetz zur Ausführung der Sozialgesetze (AGSG);
 Gesetz zur Planung und Finanzierung von Pflegeeinrichtungen (Landespflegeeinrichtungsgesetz-
 LPflegEG);
 Gesetz über die pflegerische Versorgung im Land Brandenburg (Landespflegegesetz - LPflegeG);
 Gesetz zur Ausführung des Pflege-Versicherungsgesetzes im Lande Bremen und zur Änderung
 des Bremischen Ausführungsgesetzes zum Bundessozialhilfegesetz (BremAGPflegeVG);
 Hamburgisches Landespflegegesetz (HmbLPG);
 Hessisches Ausführungsgesetz zum Pflege-Versicherungsgesetz;
 Landespflegegesetz (LPflegeG M-V);
 Gesetz zur Planung und Förderung von Pflegeeinrichtungen nach dem Elften Buch
 Sozialgesetzbuch (Niedersächsisches Pflegegesetz - NPflegeG);
 Gesetz zur Weiterentwicklung des Landespflegerechts und Sicherung einer unterstützenden
 Infrastruktur für ältere Menschen, pflegebedürftige Menschen und deren Angehörige (Alten- und
 Pflegegesetz Nordrhein-Westfalen – APG NRW);
 Landesgesetz zur Sicherstellung und Weiterentwicklung der pflegerischen Angebotsstruktur
 (LPflegeASG) (Rheinland-Pfalz);
 652
 ---pagebreak--- Gesetz Nr. 1694 zur Planung und Förderung von Angeboten für hilfe-, betreuungs- oder
 pflegebedürftige Menschen im Saarland (Saarländisches Pflegegesetz);
 Sächsisches Pflegegesetz (SächsPflegeG);
 Schleswig-Holstein: Ausführungsgesetz zum Pflege-Versicherungsgesetz (Landespflegegesetz -
 LPflegeG);
 Thüringer Gesetz zur Ausführung des Pflege-Versicherungsgesetzes (ThürAGPflegeVG).
 Landeskrankenhausgesetz Baden-Württemberg;
 Bayerisches Krankenhausgesetz (BayKrG);
 Berliner Gesetz zur Neuregelung des Krankenhausrechts;
 Krankenhausentwicklungsgesetz Brandenburg (BbgKHEG);
 Bremisches Krankenhausgesetz (BrmKrHG);
 Hamburgisches Krankenhausgesetz (HmbKHG);
 Hessisches Krankenhausgesetz 2011 (HKHG 2011);
 Krankenhausgesetz für das Land Mecklenburg-Vorpommern (LKHG M-V);
 Niedersächsisches Krankenhausgesetz (NKHG);
 Krankenhausgestaltungsgesetz des Landes Nordrhein-Westfalen (KHGG NRW);
 Landeskrankenhausgesetz Rheinland-Pfalz (LKG Rh-Pf);
 Saarländisches Krankenhausgesetz (SKHG);
 Gesetz zur Neuordnung des Krankenhauswesens (Sächsisches Krankenhausgesetz - SächsKHG);
 Krankenhausgesetz Sachsen-Anhalt (KHG LSA);
 Gesetz zur Ausführung des Krankenhausfinanzierungsgesetzes (AG-KHG) in Schleswig-Holstein;
 Thüringisches Krankenhausgesetz (Thür KHG).
 HR: An tAcht um Chúram Sláinte (OG 150/08, 71/10, 139/10, 22/11, 84/11, 12/12, 70/12, 144/12).
 SI: Dlí na Seirbhísí Sláinte, Iris Oifigiúil an RS, Uimh. 23/2005, Airteagail 1, 3 agus 62-64; Cóir agus
 Nósanna Imeachta Torthúlachta an Achta um Réiteach Bithmhíochaine, Iris Oifigiúil an RS, Uimh.
 70/00, Airteagail 15 agus 16; agus
 An tAcht um Sholáthar Fola (ZPKrv-1), Iris Oifigiúil an RS, uimh. 104/06, Airteagail 5 agus 8.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 653
 ---pagebreak--- In FR: Le haghaidh seirbhísí ospidéil agus otharchairr, saoráidí sláinte cónaithe (seachas seirbhísí
 ospidéil) agus seirbhísí sóisialta, tá údarú riachtanach chun feidhmeanna bainistíochta a
 chleachtadh. Tógtar san áireamh sa phróiseas údaraithe fáil bainisteoirí áitiúla. Is féidir le cuideachtaí
 a bheith i bhfoirmeacha dlí ar bith, seachas iad siúd atá forchoimeádta do ghairmeacha liobrálacha.
 Bearta:
 FR: Loi 90-1258 relative à l'exercice sous forme de société des professions libérales, Loi n°2011-940
 du 10 août 2011 modifiant certaines dipositions de la loi n°2009-879 dite HPST, Loi n°47-1775
 portant statut de la coopération; agus Code de la santé publique.
 654
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 14 - Seirbhísí a bhaineann le turasóireacht agus taisteal
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí turasóireachta agus taistil – óstáin, bialanna agus
 lónadóireacht; seirbhísí gníomhaireachtaí taistil agus tionscnóirí turas
 (bainisteoirí turas san áireamh); seirbhísí treoraithe turasóireachta
 Aicmiú tionscail: CPC 641, 642, 643, 7471, 7472
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta, Bainistíocht
 Shinsearach agus Boird Stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir
 Náisiúnta:
 In BG: Is ceanglas é corprú (gan bhrainsí). Féadfaidh duine atá bunaithe in LEE seirbhísí turais nó
 gníomhaireachta taistil a sholáthar más rud é, tar éis a bhunaithe i gcríoch na Bulgáire, go gcuireann
 an duine sin cóip de dhoiciméad ar fáil ina ndeimhnítear a cheart chun an ghníomhaíocht sin a
 chleachtadh mar aon le deimhniú nó doiciméad eile arna eisiúint ag institiúid chreidmheasa nó
 árachóir ina bhfuil sonraí gurb ann d'árachas a chumhdaíonn dliteanas an duine sin as dochar a
 d'fhéadfadh tarlú de dheasca neamhchomhlíonadh inmhilleáin dualgas gairmiúil. Ní fhéadfaidh an
 líon bainisteoirí eachtracha an líon bainisteoirí ar náisiúnaigh Bhulgáracha iad a shárú, i gcásanna ina
 sáraíonn sciar an phobail (sciar stáit nó bardasach) i gcaipiteal cothromais cuideachta Bulgáraí 50
 faoin gcéad. Ceanglas náisiúntachta LEE do threoraithe turasóireachta (CPC 641, 642, 643, 7471,
 7472).
 Bearta:
 BG: An Dlí um Thurasóireacht, Airteagail 61, 113 agus 146.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, láithreacht áitiúil:
 In CY: Deonófar ceadúnas chun cuideachta nó gníomhaireacht turasóireachta agus taistil a bhunú
 agus a oibriú, chomh maith le hathnuachan ceadúnais oibríochta de chuid cuideachta nó
 gníomhaireachta atá ann cheana, ach amháin do dhaoine nádúrtha nó dlítheanacha de chuid an
 Aontais Eorpaigh. Ní fhéadfaidh aon chuideachta neamhchónaitheach ach amháin iad siúd atá
 bunaithe i mBallstát eile den Aontas, na gníomhaíochtaí dá dtagraítear faoi Airteagal 3 den Dlí
 thuasluaite a sholáthar i bPoblacht na Cipire, ar bhonn eagraithe nó buan, ach amháin má tá
 cuideachta chónaitheach ina hionadaí orthu. Tá náisiúntacht Bhallstáit (CPC 7471, 7472) ina ceangal
 chun seirbhísí treoraithe turais agus gníomhaireachtaí taistil agus seirbhísí oibreoirí turas a
 sholáthar.
 655
 ---pagebreak--- Bearta:
 CY: An Dlí ar Oifigí Turasóireachta agus Taistil agus ar Threoraithe Turais 1995 (Dlí 41(I)/1995) arna
 leasú).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na náisiún
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na
 náisiún barrfhabhair:
 In EL: Ní mór do náisiúnaigh tríú tíortha dioplóma a fháil ó Scoileanna Treoraithe Turasóireachta
 Aireacht Turasóireachta na Gréige, chun a bheith i dteideal an ceart a bheith acu an ghairm a
 chleachtadh. Mar eisceacht, féadfaidh an ceart chun an ghairm a chleachtadh a thabhairt go
 sealadach (suas le bliain amháin) do náisiúnaigh tríú tíortha faoi choinníollacha áirithe atá sainithe go
 sainráite, de mhaolú ar na forálacha thuasluaite, i gcás nach bhfuil treoraí turasóireachta ar fáil do
 theanga ar leith.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In ES (le haghaidh ES tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Tá náisiúntacht
 Bhallstáit ina ceangal chun seirbhísí treoraithe turais a sholáthar (CPC 7472).
 In HR: Tá náisiúntacht LEE ina ceangal i gcomhair seirbhísí fáilteachais agus lónadóireachta i
 dteaghlaigh agus in áiteanna cónaithe tuaithe (CPC 641, 642, 643, 7471, 7472).
 Bearta:
 EL: Foraithne ó Uachtarán 38/2010, Cinneadh Aireachta 165261/IA/2010 (Iris Gov. 2157/B),
 Airteagal 50 den dlí 4403/2016, Airteagal 47 den dlí 4582/2018 (Iris Gov. 208/A). ES: Andalucía:
 Decreto 8/2015, de 20 de enero, Regulador de guías de turismo de Andalucía;
 Aragón: Decreto 21/2015, de 24 de febrero, Reglamento de Guías de turismo de Aragón;
 Cantabria: Decreto 51/2001, de 24 de julio, Article 4, por el que se modifica el Decreto 32/1997, de
 25 de abril, por el que se aprueba el reglamento para el ejercicio de actividades turísticoinformativas
 privadas;
 Castilla y León: Decreto 25/2000, de 10 de febrero, por el que se modifica el Decreto 101/1995, de 25
 de mayo, por el que se regula la profesión de guía de turismo de la Comunidad Autónoma de Castilla
 y León;
 Castilla la Mancha: Decreto 86/2006, de 17 de julio, de Ordenación de las Profesiones Turísticas;
 Cataluña: Decreto Legislativo 3/2010, de 5 de octubre, para la adecuación de normas con rango de
 ley a la Directiva 2006/123/CE, del Parlamento y del Consejo, de 12 de diciembre de 2006, relativa a
 los servicios en el mercado interior, Airteagal 88;
 Comunidad de Madrid: Decreto 84/2006, de 26 de octubre del Consejo de Gobierno, por el que se
 modifica el Decreto 47/1996, de 28 de marzo;
 656
 ---pagebreak--- Comunidad Valenciana: Decreto 90/2010, de 21 de mayo, del Consell, por el que se modifica el
 reglamento regulador de la profesión de guía de turismo en el ámbito territorial de la Comunitat
 Valenciana, aprobado por el Decreto 62/1996, de 25 de marzo, del Consell;
 Extremadura: Decreto 37/2015, de 17 de marzo;
 Galicia: Decreto 42/2001, de 1 de febrero, de Refundición en materia de agencias de viajes, guias de
 turismo y turismo activo;
 Illes Balears: Decreto 136/2000, de 22 de septiembre, por el cual se modifica el Decreto 112/1996, de
 21 de junio, por el que se regula la habilitación de guía turístico en las Islas Baleares; Islas Canarias:
 Decreto 13/2010, de 11 de febrero, por el que se regula el acceso y ejercicio de la profesión de guía
 de turismo en la Comunidad Autónoma de Canarias, Airteagal 5;
 La Rioja: Decreto 14/2001, de 4 de marzo, Reglamento de desarrollo de la Ley de Turismo de La Rioja;
 Navarra: Decreto Foral 288/2004, de 23 de agosto. Reglamento para actividad de empresas de
 turismo activo y cultural de Navarra.
 Principado de Asturias: Decreto 59/2007, de 24 de mayo, por el que se aprueba el Reglamento
 regulador de la profesión de Guía de Turismo en el Principado de Asturias; agus
 Región de Murcia: Decreto n.o 37/2011, de 8 de abril, por el que se modifican diversos decretos en
 materia de turismo para su adaptación a la ley 11/1997, de 12 de diciembre, de turismo de la Región
 de Murcia tras su modificación por la ley 12/2009, de 11 de diciembre, por la que se modifican
 diversas leyes para su adaptación a la directiva 2006/123/CE, del Parlamento Europeo y del Consejo
 de 12 de diciembre de 2006, relativa a los servicios en el mercado interior.
 HR: An tAcht um Thionscal Fáilteachais agus Lónadóireachta (OG 138/06, 152/08, 43/09, 88/10 i
 50/12); agus an tAcht um Sholáthar Seirbhísí Turasóireachta (OG Uimh. 68/07 agus 88/10).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain
 ar an Margadh, Cóir náisiúnta:
 In HU: Tá soláthar seirbhísí gníomhairí taistil agus tionscnóirí turais, agus seirbhísí treoraithe turais ar
 bhonn trasteorann faoi réir ceadúnais arna eisiúint ag Oifig Ceadúnaithe Trádála na hUngáire. Tá
 ceadúnais forchoimeádta do náisiúnaigh LEE agus do dhaoine dlítheanacha a bhfuil a suíomhanna in
 LEE (CPC 7471, 7472).
 In BE (tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): is gá do threoraithe turais ó
 thíortha nach tíortha den Aontas Eorpach iad ceadúnas sonrach a fháil ón réigiún chun gníomhú mar
 threoraí turais gairmiúil. Is féidir le treoraithe turais as Ballstáit eile a bheith ag obair go
 neamhshrianta gan an gceadúnas sin a bheith ina cheanglas orthu. Deonaítear an ceadúnas do
 threoraithe turais a léiríonn inniúlacht agus eolas sásúil (CPC 7472).
 Bearta:
 HU: Acht CLXIV de 2005 ar Thrádáil, Foraithne Rialtais Uimh. 213/1996 (XII.23.) ar Ghníomhaíochtaí
 Eagraíochtaí agus Ghníomhaireachtaí Taistil.
 IT: Dlí 135/2001 Airteagail 7.5 agus 6; agus Dlí 40/2007 (DL 7/2007).
 657
 ---pagebreak--- 658 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 15 - Seirbhísí caithimh aimsire, cultúrtha agus spóirt
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí áineasa, cultúrtha agus spóirt
 Aicmiú tionscail: CPC 962, cuid de 96419
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Seirbhísí eile spóirt (CPC 96419)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta:
 In AT (tá feidhm aige maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Tá oibriú scoileanna sciála agus
 seirbhísí treoraí sléibhe rialaithe ag dlíthe an ‘Bundesländer’. D’fhéadfadh go mbeadh náisiúntacht
 Bhallstáit de LEE ina ceangal chun na seirbhísí sin a sholáthar. D’fhéadfadh go mbeadh ceangal ar
 fhiontair stiúrthóir bainistíochta a cheapadh ar náisiúnach é de chuid Ballstát de LEE.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In CY: Ceanglas náisiúntachta maidir le scoil rince a bhunú agus riachtanas náisiúntachta do
 theagascóirí fisiceacha.
 Bearta:
 AT: Kärntner Schischulgesetz, LGBL. Uimh. 53/97;
 Kärntner Berg- und Schiführergesetz, LGBL. Nr. 25/98;
 NÖ- Sportgesetz, LGBL. Nr. 5710;
 OÖ- Sportgesetz, LGBl. Nr. 93/1997;
 Salzburger Schischul- und Snowboardschulgesetz, LGBL. Nr. 83/89;
 Salzburger Bergführergesetz, LGBL. Nr. 76/81;
 Steiermärkisches Schischulgesetz, LGBL. Nr.58/97;
 Steiermärkisches Berg- und Schiführergesetz, LGBL. Nr. 53/76;
 Tiroler Schischulgesetz. LGBL. Nr. 15/95;
 659
 ---pagebreak--- Tiroler Bergsportführergesetz, LGBL. Nr. 7/98;
 Vorarlberger Schischulgesetz, LGBL. Uimh. 55/02 §4 (2)a;
 Vorarlberger Bergführergesetz, LGBL. Uimh. 54/02; agus
 Wien: Gesetz über bás Unterweisung i Wintersportarten, LGBL. Uimh. 37/02.
 CY: Dlí 65(I)/1997 arna leasú; agus
 Dlí 17(I)/1995 arna leasú.
 660
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 16 - Seirbhísí iompair agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí iompair – iascaireacht agus iompar ar uisce – aon
 ghníomhaíocht tráchtála eile a dhéantar ó long; iompar ar uisce agus
 seirbhísí cúnta d’iompar ar uisce; iompar d’iarnród agus seirbhísí cúnta
 d’iompar d’iarnród; iompar de bhóthar agus seirbhísí cúnta d’iompar
 de bhóthar; seirbhísí cúnta do sheirbhísí aeriompair
 Aicmiú tionscail: ISIC Rev. 3.1 0501, 0502; CPC 5133, 5223, 711, 712, 721, 741, 742, 743,
 744, 745, 748, 749, 7461, 7469, 83103, 86751, 86754, 8730, 882
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) An t-iompar muirí agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar muirí. Aon
 ghníomhaíocht tráchtála a dhéantar ó long (ISIC Rev. 3.1 0501, 0502; CPC 5133, 5223, 721, Cuid de
 742, 745, 74540, 74520, 74590, 882)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In AE: I gcás seirbhísí calafoirt, féadfaidh comhlacht bainistíochta calafoirt, nó an t-údarás inniúil, líon
 na soláthraithe seirbhísí calafoirt a theorannú i gcás seirbhísí calafoirt ar leith.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Rialachán (AE) 2017/352 an 15 Feabhra 2017 lena mbunaítear creat chun
 seirbhísí calafoirt a sholáthar agus rialacha comhchoiteanna maidir le trédhearcacht airgeadais
 calafort, Airteagal 6
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí; Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta:
 In BG: An t-iompar agus aon ghníomhaíochtaí a bhaineann le hinnealtóireacht hiodrálach agus
 oibreacha teicniúla faoi uisce, le sirtheoireacht agus eastóscadh acmhainní mianra agus acmhainní
 neamhorgánacha eile, le píolótacht, le buncaráil, nó le dramhaíl, meascáin d’uisce agus ola, agus
 ábhair eile den chineál sin a fháil, ní fhéadfaidh aon soitheach an t-iompar ná na gníomhaíochtaí sin
 a dhéanamh in uiscí intíre agus i bhfarraige theorann na Bulgáire cé is moite do shoithí a bhfuil
 bratach na Bulgáire ar foluain acu nó soithí a bhfuil bratach de chuid Ballstáit eile ar foluain acu.
 661
 ---pagebreak--- D’fhéadfadh go mbeadh teorainn le líon na soláthraithe seirbhíse sna poirt ag brath ar acmhainn
 oibiachtúil an phoirt, rud a chinneann coimisiún saineolaithe arna bhunú ag an Aire Iompair,
 Teicneolaíochta Faisnéise agus Cumarsáide.
 Ceanglas náisiúntachta do sheirbhísí tacaíochta. Is gá do mháistir agus do phríomhinnealtóir an
 tsoithigh a bheith ina náisiúnaigh de Bhallstát LEE nó de Chónaidhm na hEilvéise. (ISIC Rev. 3.1 0501,
 0502, CPC 5133, 5223, 721, 74520, 74540, 74590, 882).
 Bearta:
 BG: Cód Loingseoireachta Ceannaíochta; Dlí maidir le hUisce Farraige, Uiscebhealaí Intíre agus
 Calafoirt Phoblacht na Bulgáire; Reacht maidir leis an gcoinníoll agus leis an ord chun iompróirí
 Bulgáracha a roghnú chun paisinéirí agus lastaí a iompar faoi chonarthaí idirnáisiúnta; agus Reacht 3
 chun soithí gan foireann a sheirbhísiú.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In BG: Maidir le seirbhísí tacaíochta le haghaidh iompar poiblí a chuirtear ar fáil i bpoirt de chuid na
 Bulgáire a bhfuil tábhacht náisiúnta leo, is trí chonradh lamháltais a dheonaítear an ceart chun
 gníomhaíochtaí tacaíochta a dhéanamh. I bpoirt a bhfuil tábhacht réigiúnach leo, is trí chonradh le
 húinéir an phoirt a dheonaítear an ceart sin (CPC 74520, 74540, 74590).
 Bearta:
 BG: Cód Loingseoireachta Ceannaíochta; Dlí maidir le hUisce Farraige, Uiscebhealaí Intíre agus
 Calafoirt Phoblacht na Bulgáire.
 Maidir le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In DK: Ní fhéadfaidh soláthraithe píolótaíochta seirbhís píolótaíochta a dhéanamh sa Danmhairg ach
 amháin má tá sainchónaí orthu in LEE agus má tá siad cláraithe agus formheasta ag Údaráis na
 Danmhairge i gcomhréir le hAcht na Danmhairge um Píolótú (CPC 74520).
 Bearta:
 DK: Acht na Danmhairge um Píolótú, §18.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na náisiún
 barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta, Cóir na
 náisiún barrfhabhair:
 In DE (tá feidhm ag an méid seo maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais freisin): Soitheach nach de
 chuid náisiúnaigh de Bhallstát é, ní fhéadfar é a úsáid le haghaidh gníomhaíochtaí nach seirbhísí
 iompair agus seirbhísí cúnta iompair iad in uiscebhealaí feidearálacha na Gearmáine go dtí go
 dtabharfar údarú sonrach dó. Ní fhéadfar tarscaoileadh a dheonú do shoithí nach soithí de chuid an
 Aontais Eorpaigh iad ach i gcás nach mbeidh aon soitheach de chuid an Aontais Eorpaigh ar fáil nó
 ina mbeidh siad ar fáil faoi choinníollacha thar a bheith neamhfhabhrach, nó ar bhonn na
 cómhalartachta. Féadfar tarscaoileadh a dheonú do shoithí a bhfuil bratach na Ríochta Aontaithe ar
 foluain acu ar bhonn cómhalartach (§ 2 mír 3 KüSchVO). Rialáiltear gach gníomhaíocht a thagann
 faoi raon feidhme dhlí na bpíolótaí, agus tá an creidiúnú srianta do náisiúnaigh de LEE nó de
 662
 ---pagebreak--- Chónaidhm na hEilvéise. Tá soláthar agus oibriú saoráidí le haghaidh píolótaíochta teoranta
 d’údaráis phoiblí nó do chuideachtaí a ainmníonn na húdaráis sin.
 I gcás soithí farraige a ligean ar cíos nó a léasú maille le hoibreoirí nó gan iad, agus i gcás soithí nach
 soithí farraige iad a ligean ar cíos nó a léasú gan oibreoirí, féadfar srian a chur le tabhairt i gcrích
 conarthaí le haghaidh iompar lasta ag longa a bhfuil bratach eachtrannach ar foluain acu nó srian a
 chur le cairtfhostú na soithí sin, ag brath ar longa a bhfuil bratach na Gearmáine nó bratach de chuid
 Ballstáit eile ar foluain acu a bheith ar fáil.
 Féadfar srian a chur le hidirbhearta idir cónaitheoirí agus neamhchónaitheoirí maidir le:
 (i) soithí iompair uiscebhealaí intíre, nach bhfuil cláraithe sa limistéar eacnamaíoch, a
 ligean ar cíos;
 (ii) iompar lasta le soithí iompair ar uiscebhealaí intíre den sórt sin;
 (iii) seirbhísí tarraingthe ag na soithí iompair uiscebhealaí intíre sin,
 laistigh den limistéar eacnamaíoch (iompar uisce, seirbhísí tacaíochta le haghaidh iompar uisce,
 longa a ligean ar cíos, seirbhísí léasaithe long gan oibreoirí (CPC 721, 745, 83103, 86751, 86754,
 8730)).
 Bearta:
 DE: Gesetz über das Flaggenrecht der Seeschiffe und die Flaggenführung der Binnenschiffe
 (Flaggenrechtsgesetz; An tAcht um Chosaint Brataí);
 Verordnung über die Küstenschifffahrt (KüSchV);
 Gesetz über die Aufgaben des Bundes auf dem Gebiet der Binnenschiffahrt
 (Binnenschiffahrtsaufgabengesetz - BinSchAufgG);
 Verordnung über Befähigungszeugnisse i der Binnenschiffahrt (Binnenschifferpatentverordnung –
 BinchPatentV);
 Gesetz über das Seelotswesen (Seelotsgesetz – SeeLG);
 Gesetz über die Aufgaben des Bundes auf dem Gebiet der Seeschiffahrt (Seeaufgabengesetz -
 SeeAufgG); agus
 Verordnung zur Eigensicherung von Seeschiffen zur Abwehr äußerer Gefahren (Féach-
 Eigensicherungsverordnung – FéachEigensichV).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In FI: seirbhísí tacaíochta le haghaidh muiriompair a chuirtear ar fáil in uiscí mara na Fionlainne,
 forchoimeádtar iad d’fhlíteanna a oibríonn faoin mbratach náisiúnta, faoi bhratach an Aontais nó
 faoi bhratach na hIorua (CPC 745).
 Bearta:
 FI: Merilaki (an tAcht Muirí) (674/1994); agus
 663
 ---pagebreak--- Laki elinkeinon harjoittamisen oikeudesta (An tAcht um an gCeart chun Gabháil do Cheird)
 (122/1919), s. 4
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In EL: Monaplacht phoiblí maidir le seirbhísí láimhseála lasta a bheith forchurtha i limistéir phoirt
 (CPC 741).
 In IT: Cuirtear tástáil ar riachtanais eacnamaíocha i bhfeidhm maidir le seirbhísí láimhseála lasta ar
 muir. Príomhchritéir: líon na mbunaíochtaí atá ann cheana, dlús daonra, raon geografach agus
 cruthú fostaíochta nua agus an tionchar atá acu (CPC 741).
 Bearta:
 EL: Cód an Dlí Mhuirí Phoiblí (Foraithne Reachtach 187/1973).
 IT: Cód Loingis;
 Dlí 84/1994; agus
 Foraithne Aire 585/1995
 (b) An t-iompar d’iarnród agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar d’iarnród (CPC 711,
 743)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Ní fhéadfaidh ach náisiúnaigh de Bhallstát seirbhísí iompair d’iarnród nó seirbhísí tacaíochta a
 ghabhann le hiompar d’iarnród a sholáthar sa Bhulgáir. Déanann an tAire Iompair ceadúnas chun
 paisinéirí nó lasta a iompar d’iarnród a eisiúint chuig oibreoirí iarnróid atá cláraithe mar thrádálaithe
 (CPC 711, 743).
 Bearta:
 BG: An Dlí um an Iompar Iarnróid, Airteagail. 37, 48.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In LT: Na cearta eisiacha um sholáthar seirbhísí iompair, deonaítear iad do ghnóthais iarnróid atá faoi
 úinéireacht an stáit, nó a bhfuil 100% dá stoc faoi úinéireacht an stáit (CPC 711).
 Bearta:
 LT: Cód Iompair Iarnróid Phoblacht na Liotuáine an 22 Aibreán 2004 Uimh. IX-2152 arna leasú faoin 8
 Meitheamh 2006 Uimh. X-653.
 (c) An t-iompar de bhóthar agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar de bhóthar (CPC
 712, 7121, 7122, 71222, 7123)
 I gcás seirbhísí iompair de bhóthar nach gcumhdaítear le Teidil I [Earraí a iompar de bhóthar] agus II
 [Paisinéirí a iompar de bhóthar] de Cheannteideal a Trí [Iompar Bóthair] de Chuid a Dó [Trádáil,
 iompar agus iascaigh] agus le hIarscríbhinn ROAD-1 [Earraí a iompar de bhóthar].
 664
 ---pagebreak--- Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In AT: (Maidir le Cóir an náisiúin barrfhabhair) I gcás iompair paisinéirí agus lasta, ní fhéadfar cearta
 eisiacha ná údaruithe a dheonú ach amháin do náisiúnaigh Pháirtithe Conarthacha LEE agus do
 dhaoine dlítheanacha den Aontas a bhfuil a gceanncheathrú san Ostair. Deonaítear ceadúnais ar
 théarmaí neamh-idirdhealaitheacha, faoi choinníoll na cómhalartachta (CPC 712).
 Bearta:
 AT: Güterbeförderungsgesetz (Acht um Iompar Earraí), BGBl. Uimh. 593/1995; § 5;
 Güterbeförderungsgesetz (Acht um Thrácht Ócáideach), BGBl., Uimh. 112/1996; § 6; agus
 Kraftfahrliniengesetz (Law on Scheduled Transport), BGBl. I Uimh.. 203/1999 mar atá arna leasú, §§
 7 agus 8.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta, Cóir na náisiún barrfhabhair:
 In EL: Maidir le hoibreoirí seirbhísí um iompar lasta de bhóthar. Chun gabháil do ghairm an oibreora
 iompair lasta de bhóthar tá gá le ceadúnas Heilléanach. Deonaítear ceadúnais ar théarmaí neamh-
 idirdhealaitheacha, faoi choinníoll na cómhalartachta (CPC 7123).
 Bearta:
 EL: Ceadúnú oibreoirí iompair lasta de bhóthar: Dlí 3887/2010 na Gréige (Iris Rialtais
 A‘174), arna leasú le hAirteagal 5 de dhlí 4038/2012 (Iris Oifigiúil Rialtais A’ 14)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In IE: Tástáil riachtanas eacnamaíoch maidir le seirbhísí bus idirchathrach. líon na mbunaíochtaí atá
 ann cheana, dlús daonra, raon geografach, an tionchar acu ar dhálaí tráchta agus cruthú fostaíochta
 nua (CPC 7121, CPC 7122).
 In MT: Tacsaithe - tá feidhm ag srianta uimhriúla ar líon na gceadúnas.
 Karozzini (cóistí capaill): Tá feidhm ag srianta uimhriúla ar líon na gceadúnas (CPC 712).
 In PT: Tástáil ar riachtanais eacnamaíocha maidir le seirbhísí limisín. líon na mbunaíochtaí atá ann
 cheana, dlús daonra, raon geografach, an tionchar acu ar dhálaí tráchta agus cruthú fostaíochta nua
 (CPC 71222).
 Bearta:
 IE: An tAcht um Rialáil Iompair Phoiblí, 2009.
 MT: Rialacháin maidir le Seirbhísí Tacsaí (SL499.59)
 PT: Dlí Foraithne 41/80, an 21 Lúnasa.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 665
 ---pagebreak--- In CZ: Is gá corprú i bPoblacht na Seice (gan bhrainsí).
 Bearta:
 CZ: Acht Uimh. 111/1994. Coll. um an Iompar de Bhóthar.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 In SE: Chun gabháil do ghairm an oibreora iompair de bhóthar tá gá le ceadúnas Sualannach. Áirítear
 leis na critéir chun ceadúnas tacsaí a fháil go mbeadh duine nádúrtha ceaptha ag an gcuideachta
 chun gníomhú mar bhainisteoir iompair (ceanglas cónaitheachta de facto – féach ar fhorchoimeádas
 na Sualainne faoi na cineálacha bunaíochta).
 Bearta:
 SE: Yrkestrafiklag (2012:210) (An tAcht um thrácht gairmiúil);
 Yrkestrafikförordning (2012:237) (Rialachán Rialtais um thrácht gairmiúil);
 Taxitrafiklag (2012:211) (An tAcht um Thacsaithe); agus
 Yrkestrafikförordning (2012:238) (Rialachán Rialtais um thacsaithe).
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In SK: Lamháltas seirbhíse tacsaí agus cead chun seoladh tacsaí a oibriú, is féidir iad a dheonú do
 dhuine a bhfuil cónaí air nó a bhfuil áit bhunaíochta aige ar chríoch Phoblacht na Slóvaice nó i
 mBallstát LEE eile.
 Bearta:
 Acht Uimh. 56/2012 Coll. um an Iompar d’Iarnród
 (d) Seirbhísí cúnta do sheirbhísí aeriompair
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In AE: Maidir le seirbhísí láimhseála ar an talamh, d’fhéadfaí go mbeadh an ceangal ann go gcaithfí a
 bheith bunaithe laistigh de chríoch an Aontais Eorpaigh. Leibhéal oscailteachta na seirbhísí
 láimhseála ar an talamh, braitheann sé ar mhéid an aerfoirt. Féadfar teorainn a chur le líon na
 soláthraithe i ngach aerfort. Le haghaidh ‘aerfort mór’, ní fhéadfaidh an teorainn sin a bheith níos lú
 ná dhá sholáthraí.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Treoir 1996/67/CE an 15 Deireadh Fómhair 1996 maidir le rochtain ar
 mhargadh na láimhseála ar an talamh in aerfoirt an Chomhphobail.
 In BE (tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Le haghaidh sheirbhísí
 láimhseála ar an talamh tá cómhalartacht ina ceangal.
 666
 ---pagebreak--- Bearta:
 BE: Arrêté Royal du 6 novembre 2010 réglementant l’accès au marché de l’assistance en escale à
 l’aéroport de Bruxelles-National (Airteagal 18);
 Besluit van de Vlaamse Regering betreffende de togang tot de grondafhandelingsmarkt op de
 Vlaamse regionale luchthavens (Airteagal 14);
 Arrêté du Gouvernement wallon réglementant l’accès au marché de l’assistance en escale aux
 aéroports relevant de la Région wallonne (Airteagal 14).
 (e) Seirbhísí tacaíochta do gach modh iompair (cuid de CPC 748)
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 An tAontas (tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais): Ní fhéadfaidh aon duine
 seirbhísí imréitigh custaim a sholáthar seachas daoine a bhfuil cónaí orthu san Aontas nó is daoine
 dlítheanacha atá bunaithe san Aontas.
 Bearta:
 An tAontas Eorpach: Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an
 9 Deireadh Fómhair 2013 lena mbunaítear Cód Custaim an Aontais.
 667
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 17 – Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh
 Earnáil – fo-earnáil: Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh - an mhianadóireacht agus
 an cairéalú; leictreachas, gás, gal agus uisce te a tháirgeadh, a tharchur
 agus a dháileadh ar a gcuntas féin; iompar píblíne breoslaí; stóráil agus
 trádstóras breoslaí arna n-iompar trí phíblínte; agus seirbhísí a
 ghabhann le dáileadh fuinnimh
 Aicmiú tionscail: ISIC Rev. 3.1 10, 11, 12, 13, 14, 40, CPC 5115, 63297, 713, cuid de 742,
 8675, 883, 887
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) An mhianadóireacht agus an cairéalú (ISIC Rev. 3.1 10, 11, 12, 13, 14, CPC 5115, 7131,
 8675, 883)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In NL: San Ísiltír, taiscéalaíocht agus saothrú hidreacarbón, is nithe iad a dhéanann cuideachta
 phríobháideach i gcomhpháirt leis an gcuideachta phoiblí (theoranta) arna ainmniú ag an Aire
 Gnóthaí Eacnamaíocha i gcónaí. Sonraítear in Airteagail 81 agus 82 den Acht Mianadóireachta gur gá
 gach scair sa chuideachta shainithe sin a bheith faoi sheilbh dhíreach nó indíreach Stát na hÍsiltíre
 (ISIC Rev. 3.1 10, 3.1 11, 3.1 12, 3.1 13, 3.1 14).
 In BE: Tá taiscéalaíocht acmhainní mianra agus acmhainní neamhbheo eile in uiscí críche agus ar an
 scairbh ilchríochach agus saothrú na n-acmhainní sin faoi réir lamháltais. Is gá don lamhaltóir
 seoladh le haghaidh seirbhíse a bheith aige sa Bheilg (ISIC Rev. 3.1:14).
 In IT (tá feidhm aige freisin maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais a mhéid a bhaineann le
 taiscéalaíocht): Tá rialacha sonracha maidir le taiscéalaíocht agus mianadóireacht i bhfeidhm maidir
 le mianaigh ar leis an Stát iad. Sula ndéantar aon ghníomhaíocht taiscéalaíochta, tá gá le cead um
 thaiscéalaíocht (‘permesso di ricerca’, Airteagal 4 Foraithne Ríoga 1447/1927). Tá fad ag gabháil leis
 an gcead sin, sainítear leis go beacht teorainneacha na talún a bhfuil taiscéalaíocht á déanamh uirthi
 agus féadfar níos mó ná cead taiscéalaíochta amháin a dheonú don limistéar céanna do dhaoine nó
 cuideachtaí difriúla (níl sé riachtanach go mbeadh an cineál sin ceadúnais eisiach). Chun mianraí a
 shaothrú, tá gá le húdarú (‘lamháltas’, Airteagal 14) ón údarás réigiúnach (ISIC Rev. 3.1 10, 3.1 11,
 3.1 12, 3.1 13, 3.1 14, CPC 8675, 883).
 Bearta
 668
 ---pagebreak--- BE: Arrêté Royal du 1er septembre 2004 relatif aux conditions, à la délimitation géographique et à la
 procédure d'octroi des concessions d'exploration et d'exploitation des ressources minérales et autres
 ressources non vivantes de la mer territoriale et du plateau continental.
 IT: Seirbhísí taiscéalaíochta: Foraithne Ríoga 1447/1927; agus Foraithne Reachtach 112/1998,
 Airteagal 34.
 NL: Mijnbouwwet (An tAcht Mianadóireachta).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair:
 In BG: An tsirtheoireacht agus an taiscéalaíocht maidir le hacmhainní nádúrtha faoin talamh ar
 chríoch Phoblacht na Bulgáire, sa tseilf ilchríochach agus sa limistéar eacnamaíoch eisiach sa Mhuir
 Dhubh, tá na gníomhaíochtaí sin faoi réir ceada, agus is gníomhaíochtaí iad an t-eastóscadh agus an
 saothrú atá faoi réir lamháltais a dheonaítear faoin Acht um Acmhainní Nádúrtha faoin Talamh.
 Cuideachtaí atá cláraithe i ndlínsí fabhracha um chóireáil chánach (is é sin criosanna amach ón
 gcósta) nó atá gaolmhar, go díreach nó go hindíreach, leis na cuideachtaí sin, tá cosc orthu pháirt a
 ghlacadh i nósanna imeachta oscailte maidir le ceadanna nó lamháltais um shirtheoireacht,
 thaiscéalaíocht nó eastóscadh acmhainní nádúrtha a dheonú, lena n-áirítear mianta úráiniam agus
 tóiriam, agus tá cosc orthu chomh maith cead nó lamháltas a deonaíodh cheana a oibriú, ó tharla go
 bhfuil bac ar a n-oibriú ag cuideachtaí den chineál sin, lena n-áirítear bac ar an bhféidearthacht
 fionnachtain gheolaíoch nó tráchtála fosaithe de thoradh taiscéalaíochta a chlárú.
 Dúnadh mianadóireacht méine úráiniam le Foraithne Chomhairle na n-Airí Uimh. 163 an 20.08.1992.
 Maidir le mianadóireacht agus taiscéalaíocht méine tóiriam, tá feidhm ag córas ginearálta na
 gceadanna agus na lamháltas. Cinntí chun mianadóireacht méine tóiriam nó taiscéalaíocht chun
 teacht uirthi a cheadú, déantar iad ar bhonn neamh-idirdhealaitheach de réir an cháis.
 De réir Chinneadh Thionól Náisiúnta Phoblacht na Bulgáire an 18 Eanáir 2012 (ch. an 14 Meitheamh
 2012) tá cosc ar aon úsáid teicneolaíochta um scoilteadh hiodrálach, is é sin, fraiceáil ar mhaithe le
 sirtheoireacht ola agus gáis, lena dtaiscéalaíocht, nó lena n-eastóscadh.
 Tá cosc ar thaiscéalaíocht agus eastóscadh gáis scealla (ISIC Rev. 3.1 10, 3.1 11, 3.112, 3.1 13,3.1 14).
 Bearta:
 BG: An tAcht um Acmhainní Nádúrtha faoin Talamh;
 Acht na Lamháltas;
 An Dlí um Príobháidiú agus Rialú Iarphríobháidithe;
 An tAcht um Úsáid Shábháilte Fuinnimh Núicléach; Cinneadh ó Thionól Náisiúnta Phoblacht na
 Bulgáire an 18 Eanáir 2012; Caidreamh Eacnamaíoch agus Airgeadais le Cuideachtaí a Cláraíodh in
 Dlínsí Cóireála Cánach Tosaíochta, leis na Daoine a Rialaítear ann agus lena n-Acht um Úinéirí
 Tairbhiúla; agus san Acht um Acmhainní Fodhromtha.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair:
 669
 ---pagebreak--- In CY: Sirtheoireacht, taiscéalaíocht agus saothrú hidreacarbón, is gníomhaíochtaí iad a bhféadfaidh
 Comhairle na nAirí cead a ndéanaimh a dhiúltú d’aon eintiteas atá faoi smacht éifeachtach na
 Ríochta Aontaithe nó náisiúnach den Ríocht Aontaithe. Tar éis údarú a dheonú, ní fhéadfaidh aon
 eintiteas teacht faoi rialú díreach nó indíreach na Ríochta Aontaithe ná faoi rialú díreach nó
 indíreach náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe, gan formheas Chomhairle na nAirí a fháil roimh ré.
 Féadfaidh Comhairle na nAirí diúltú údarú a dheonú d’eintiteas atá faoi smacht éifeachtach na
 Ríochta Aontaithe nó náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe mura ndeonaíonn an Ríocht Aontaithe údarú
 d’eintitis de chuid na Poblachta nó d’eintitis de chuid na mBallstát maidir le rochtain ar agus
 forfheidhmiú na ngníomhaireachtaí a bhaineann le sirtheoireacht, taiscéalaíocht agus saothrú
 hidreacarbón, údarú atá inchomparáide leis an údarú a dheonaíonn na Ballstáit d’eintitis ón Ríocht
 Aontaithe (ISIC Rev 3.1 1110).
 Bearta:
 CY: Dlí 2007 um Hidreacarbóin (Sirtheoireacht, Taiscéalaíocht agus Saothrú), (Dlí 4(I)/2007) arna
 leasú.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh Cóir náisiúnta agus Seirbhísí
 Trasteorann – Láithreacht áitiúil:
 In SK: Maidir leis an mianadóireacht, gníomhaíochtaí a bhaineann leis an mianadóireacht agus
 gníomhaíocht gheolaíoch, is gá corprú in LEE (gan bhrainsí). Gníomhaíochtaí mianadóireachta agus
 cuardaigh a chumhdaítear le hAcht 44/1988 Phoblacht na Slóvaice um acmhainní nádúrtha a
 chosaint agus a shaothrú, rialaítear iad ar bhonn neamh-idirdhealaitheach, lena n-áirítear trí bhearta
 beartais phoiblí lena bhféachtar le caomhnú agus cosaint acmhainní nádúrtha agus an chomhshaoil a
 áirithiú, ar nós teicneolaíochtaí áirithe mianadóireachta a údarú nó a thoirmeasc. Ar mhaithe le
 cinnteacht níos mó, áirítear ar na bearta sin toirmeasc a chur ar láisteadh ciainíde a úsáid chun
 mianraí a chóireáil nó a scagadh, agus an ceanglas údarú sonrach a fháil ionas gur féidir tabhairt
 faoin bhfraiceáil ar mhaithe le sirtheoireacht, taiscéalaíocht nó eastóscadh ola agus gáis, chomh
 maith le formheas a fháil roimh ré trí bhíthin reifreann áitiúil i gcás acmhainní mianracha
 núicléacha/raidighníomhacha. Ní chuireann sé sin gnéithe neamh-chomhréireacha an bhirt atá ann
 cheana a bhfuil forchoimeádas á dhéanamh ina leith. (ISIC Rev. 3.1 10, 3.1 11, 3.1 12, 3.1 13, 3.1 14,
 CPC 5115, 7131, 8675 agus 883).
 Bearta
 SK: Acht 51/1988 um an Mianadóireacht, Pléascáin agus Riarachán Mianadóireachta Stáit; agus
 Acht 569/2007 um Ghníomhaíocht Geolaíochta, Acht 44/1988 um chosaint agus saothrú acmhainní
 nádúrtha.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In FI: Acmhainní mianra a thaiscéaladh agus a shaothrú, tá sé faoi réir ceanglas ceadúnaithe
 dheonaíonn an Rialtas maidir le mianadóireacht ábhair núicléach. Tá cead fuascailte ón Rialtas don
 limistéar mianadóireachta ina cheangal. Féadfar cead a dheonú do dhuine nádúrtha a bhfuil cónaí air
 in LEE nó do dhuine dlíthiúil atá bunaithe in LEE. Féadfar go mbeidh feidhm ag tástáil riachtanas
 eacnamaíoch (ISIC Rev. 3.1 120, CPC 5115, 883, 8675).
 In IE: Ceanglaítear ar chuideachtaí taiscéalaíochta agus mianadóireachta atá ag oibriú in Éirinn
 láithreacht a bheith acu ansin. I gcás taiscéalaíochta mianraí, tá ceangal ann go bhfostódh
 cuideachtaí (Éireannacha agus eachtrannacha) ceann de na seirbhísí a leanas in Éirinn agus obair á
 670
 ---pagebreak--- déanamh - seirbhísí gníomhaire chónaithigh, nó seirbhísí bainisteora chónaithigh taiscéalaíochta. I
 gcás na mianadóireachta, tá sé ina cheanglas go mbeadh Léas nó Ceadúnas Mianadóireachta Stáit i
 seilbh cuideachta atá corpraithe in Éirinn. Níl aon srian ann maidir le húinéireacht cuideachta den
 sórt sin (ISIC Rev. 3.1 10, 3.1 13, 3.1 14, CPC 883).
 Bearta
 FI: Kaivoslaki (an tAcht Mianadóireachta) (621/2011); agus
 Ydinenergialaki (An tAcht um Fhuinneamh Núicléach) (990/1987).
 IE: Na hAchtanna um Fhorbairt Mianraí 1940 – 2017; agus Achtanna Pleanála agus Rialacháin
 Chomhshaoil.
 Maidir le hInfheistíocht amháin – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i
 seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In SI: Tá taiscéalaíocht agus saothrú acmhainní mianraí, lena n-áirítear seirbhísí mianadóireachta
 rialáilte, faoi réir bunaíocht in LEE, i gCónaidhm na hEilvéise nó i gcomhalta de chuid ECFE nó faoi réir
 saoránacht dá gcuid (ISIC Rev. 3.1 10, ISIC Rev. 3.1 11, ISIC Rev. 3.1 12, ISIC Rev. 3.1 13, ISIC Rev. 3.1
 14, CPC 883, CPC 8675).
 Bearta
 SI: Acht Mianadóireachta 2014.
 (b) Leictreachas, gás, gal agus uisce te a tháirgeadh, a tharchur agus a dháileadh ar a gcuntas
 féin; iompar píblíne breoslaí; stóráil agus trádstóras breoslaí arna n-iompar trí phíblínte; Seirbhísí
 teagmhasacha do dháileadh fuinnimh (ISIC Rev. 3.1 40, 3.1 401, CPC 63297, 713, cuid de 742,
 74220, 887)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 In DK: An t-úinéir nó an t-úsáideoir a bhfuil sé ar intinn aige bonneagar gáis nó píblíne a bhunú ar
 mhaithe le peitriliam agus táirgí peitriliam a iompar, idir amh agus scagtha, agus le gás nádúrtha a
 iompar, ní mór dó cead a fháil ón údarás áitiúil sula gcuirfidh sé tús le hobair. Féadfar go mbeidh
 teorainn leis an líon ceadanna den sórt sin a eiseofar (CPC 7131).
 In MT: Tá monaplacht ag Enemalta plc le haghaidh leictreachas a sholáthar (ISIC Rev. 3.1 401; CPC
 887).
 In NL: úinéireacht an líonra leictreachais agus an líonra píblíne gáis, deonaítear é go heisiach do
 rialtas na hÍsiltíre (córais tarchurtha) agus d’údaráis phoiblí eile (córais dáileacháin) (ISIC Rev. 3.1
 040, CPC 71310).
 Bearta:
 DK: Lov om naturgasforsyning, LBK 1127 05/09/2018, lov om varmeforsyning, LBK 64 21/01/2019,
 lov om Energinet, LBK 997 27/06/2018. Bekendtgørelse nr. 1257 af 27. november 2019 om
 indretning, etablering og drift af olietanke, rørsystemer og pipelines (Ordú uimh. 1257 an 27 Samhain
 2019, maidir le humair ola, córais phíobánra agus píblinte a shocrú, a bhunú agus a oibriú)
 671
 ---pagebreak--- MT: Cap. Acht Enemalta. 272 agus an tAcht um EneMalta (Sócmhainní, Cearta, Dliteanais agus
 Oibleagáidí a Aistriú) 536.
 NL: Elektriciteitswet 1998; Gaswet.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, láithreacht
 áitiúil:
 In AT: Maidir le gás a iompar, ní dheonaítear údarú ach do náisiúnaigh de Bhallstát de LEE a bhfuil
 sainchónaí orthu in LEE. An suíomh atá ag fiontair agus comhpháirtíochtaí, is gá dó a bheith in LEE. Ní
 mór d’oibreoir an líonra Stiúrthóir Bainistíochta agus Stiúrthóir Teicniúil a cheapadh - beidh an
 stiúrthóir teicniúil freagrach as rialú teicniúil oibriú an líonra, agus is gá don bheirt stiúrthóirí a bheith
 ina náisiúnaigh de bhallstát LEE.
 Féadfaidh an t-údarás inniúil na ceanglais náisiúntachta agus sainchónaithe a léirscaoileadh i gcás ina
 measfar go bhfuil oibriú an líonra chun leas an phobail.
 Maidir le hearraí eile seachas gás agus uisce a iompar, tá feidhm ag an méid seo a leanas:
 (i) maidir le daoine nádúrtha, ní dheonaítear údarú ach do náisiúnaigh LEE nach mór dóibh
 suíochán a bheith acu san Ostair;
 (ii) is gá gur san Ostair a bheadh a suíomh ag fiontair agus comhpháirtíochtaí. Cuirtear
 Tástáil Riachtanas Eacnamaíoch nó tástáil leasa i bhfeidhm. Maidir le píblínte
 trasteorann, is gá nár bhaol a bheadh iontu do leasanna slándála na hOstaire ná dá
 stádas mar thír neodrach. Ní mór d’fhiontair agus do chomhpháirtíochtaí stiúrthóir
 bainistíochta a cheapadh nach mór dó a bheith ina náisiúnach de Bhallstát LEE.
 Féadfaidh an t-údarás inniúil na ceanglais náisiúntachta agus na ceanglais maidir le
 suíomh a léirscaoileadh má mheastar go bhfuil oibriú na píblíne chun leas an
 gheilleagair náisiúnta (CPC 713).
 Bearta:
 AT: Uimh. 411/1975, § 5(1) agus (2), §§ 5 (1) agus (3), 15, 16; agus
 Gaswirtschaftsgesetz 2011(An tAcht Gáis), BGBl. I Uimh. 107/2011, Airteagail 43 agus 44, Airteagail
 90 agus 93.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainisteoireacht
 shinsearach agus boird stiúrthóra agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – (tá feidhm aige le leibhéal
 réigiúnach rialtais amháin) Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In AT: Maidir le leictreachas a tharchur agus a dháileadh, ní dheonaítear údarú ach do náisiúnaigh de
 Bhallstát de LEE a bhfuil sainchónaí orthu in LEE. Má cheapann an t-oibreoir stiúrthóir bainistíochta
 nó sealbhóir léasa, léirscaoiltear an ceanglas sainchónaithe.
 is gá gur in LEE a bheadh a suíomh ag daoine dlítheanacha (fiontair) agus comhpháirtíochtaí. Ní mór
 dóibh stiúrthóir bainistíochta nó sealbhóir léasa a cheapadh, agus is gá don bheirt sin a bheith ina
 náisiúnaigh de Bhallstát de LEE agus sainchónaí a bheith orthu in LEE.
 672
 ---pagebreak--- Féadfaidh an t-údarás inniúil na ceanglais sainchónaithe agus náisiúntachta a léirscaoileadh i gcás ina
 measfar go bhfuil oibriú an líonra chun leas an phobail (ISIC Rev. 3.1 40, CPC 887).
 Bearta:
 AT: Burgenländisches Elektrizitätswesengesetz 2006, LGBl. Uimh. 59/2006 arna leasú;
 Niederösterreichisches Elektrizitätswesengesetz, LGBl. Uimh. 7800/2005 arna leasú; Landesgesetz,
 mit dem das Oberösterreichische Elektrizitätswirtschafts- und —
 organisationsgesetz 2006 erlassen wird (Oö. ElWOG 2006), LGBl. Uimh. 1/2006 arna leasú;
 Salzburger Landeselektrizitätsgesetz 1999 (LEG), LGBl. Uimh. 75/1999 arna leasú;
 Gesetz vom 16. Samhain 2011 über die Regelung des Elektrizitätswesens in Tirol (Tiroler
 Elektrizitätsgesetz 2012 – TEG 2012), LGBl. Uimh. 134/2011;
 Gesetz über die Erzeugung, Übertragung und Verteilung von elektrischer Energie
 (Vorarlberger Elektrizitätswirtschaftsgesetz), LGBl. Uimh. 59/2003 arna leasú;
 Gesetz über die Neuregelung der Elektrizitätswirtschaft (Wiener Elektrizitätswirtschaftsgesetz
 2005 – WelWG 2005), LGBl. Uimh. 46/2005;
 Steiermärkisches Elektrizitätswirtschafts- und Organisationsgesetz (ELWOG), LGBl. Uimh.
 70/2005; agus
 Kärntner Elektrizitätswirtschafts-und Organisationsgesetz(ELWOG), LGBl. Uimh. 24/2006
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, cóir náisiúnta agus trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 In CZ: Is gá údarú a fháil chun tabhairt faoi ghiniúint, tarchur, dáileadh, trádáil agus gníomhaíochtaí
 eile de chuid oibreoirí margaidh leictreachais, faoi ghiniúint, tarchur, dáileadh, stóráil agus trádáil
 gháis, agus faoi ghiniúint agus dáileadh teasa. Ní fhéadfar an t-údarú sin a dheonú ach amháin do
 dhuine nádúrtha a bhfuil cead cónaithe aige nó do dhuine dlítheanach atá bunaithe san Aontas. Tá
 cearta eisiacha ann maidir le ceadúnais tarchurtha leictreachais agus gáis agus le ceadúnais oibrithe
 margaidh (ISIC Rev. 3.1 40, CPC 7131, 63297, 742, 887).
 In LT: Ceadúnais le haghaidh tarchur, dáileadh, soláthar poiblí agus eagrú trádála leictreachais, ní
 fhéadfar iad a eisiúint ach chuig daoine dlítheanacha atá bunaithe i bPoblacht na Liotuáine, nó chuig
 brainsí atá bunaithe i Poblacht na Liotuáine de chuid na nithe seo a leanas - daoine dlítheanacha
 eachtrannacha de chuid Ballstáit eile, agus eagraíochtaí eile de chuid Ballstáit eile. Na ceadanna chun
 leictreachas a ghiniúint, acmhainní giniúna leictreachais a fhorbairt agus líne dhíreach a thógáil,
 féadfar iad a eisiúint chuig daoine a bhfuil cónaí orthu i bPoblacht na Liotuáine, chuig daoine
 dlítheanacha atá bunaithe i bPoblacht na Liotuáine, nó chuig brainsí atá bunaithe i Poblacht na
 Liotuáine de chuid na nithe seo a leanas - daoine dlítheanacha eachtrannacha de chuid Ballstáit eile,
 agus eagraíochtaí eile de chuid Ballstáit eile. Ní bhaineann an forchoimeádas sin le seirbhísí
 sainchomhairleoireachta i ndáil le tarchur agus dáileadh leictreachais ar bhonn táille nó conartha
 (ISIC Rev. 3.1 401, CPC 887).
 673
 ---pagebreak--- I gcás breoslaí, tá gá le bunaíocht. Ceadúnais le haghaidh tarchuir agus dáilte, breoslaí a stóráil agus
 gás nádúrtha a leachtú, ní fhéadfar iad a eisiúint ach chuig daoine dlítheanacha atá bunaithe i
 bPoblacht na Liotuáine, nó chuig brainsí atá bunaithe i Poblacht na Liotuáine de chuid na nithe seo a
 leanas - daoine dlítheanacha de chuid Ballstáit eile, agus eagraíochtaí eile (fhochuideachtaí) de chuid
 Ballstáit eile.
 Ní bhaineann an forchoimeádas sin le seirbhísí sainchomhairleoireachta i ndáil le tarchur agus
 dáileadh breoslaí ar bhonn táille nó conartha (CPC 713, CPC 887).
 Sa PL: tá na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi réir ceadúnaithe faoin Acht um an Dlí Fuinnimh:
 (i) breoslaí nó fuinneamh a ghiniúint, ach amháin maidir leis na nithe seo a leanas:
 breoslaí soladacha nó gásacha a ghiniúint; leictreachas a ghiniúint ag úsáid foinsí
 leictreachais nach mó ná 50 MW seachas foinsí fuinnimh in-athnuaite; comhghiniúint
 leictreachais agus teasa ag baint úsáide as foinsí na hacmhainne iomláine nach mó ná 5
 MW seachas foinsí fuinnimh in-athnuaite; teas a ghiniúint ag úsáid foinsí na hacmhainne
 iomláine nach mó ná 5 MW;
 (ii) stóráil breoslaí gásacha i suiteálacha stórála, leachtú gáis nádúrtha agus athghású
 gáis nádúrtha leachtaithe i suiteálacha GNL, mar aon le stóráil breoslaí leachtacha, ach
 amháin sna cásanna seo a leanas: stóráil áitiúil gáis leachta i suiteálacha ina bhfuil
 toilleadh is lú ná 1 MJ/s agus breoslaí leachtacha a stóráil i dtrádáil mhiondíola;
 (iii) breoslaí nó fuinneamh a tharchur nó a dháileadh, ach amháin sna cásanna seo a
 leanas: dáileadh breoslaí gásacha in eangacha ar lú a gcumas ná 1 MJ/s agus tarchur nó
 dáileadh teasa mura mó ná 5 MW an acmhainn iomlán a ordóidh na custaiméirí;
 (iv) trádáil i mbreoslaí nó i bhfuinneamh, ach amháin i gcás: trádáil i mbreoslaí
 soladacha; an trádáil sa leictreachas ina n-úsáidtear suiteálacha voltais faoi bhun 1 kV
 atá faoi úinéireacht an chustaiméara; i gcás nach mó ná EUR 100 000 an luach
 láimhdeachais bliantúil. i gcás nach mó ná EUR 10 000 an luach láimhdeachais bliantúil;
 agus an trádáil i mbreoslaí gásacha agus leictreachas a dhéantar ar mhalartuithe
 tráchtearraí trí thithe bróicéireachta a sheolann an ghníomhaíocht bhróicéireachta ar
 thráchtearraí malartaithe ar bhonn na malartuithe teasa an 26 Deireadh Fómhair 2000.
 Níl feidhm ag na teorainneacha ar láimhdeachas maidir le seirbhísí trádála mórdhíola i
 mbreoslaí gásacha nó i ngás leachtach ná le seirbhísí miondíola gáis bhuidéalaithe.
 Ní fhéadfaidh an t-údarás inniúil ceadúnas a dheonú ach d’iarratasóir a bhfuil a phríomháit ghnó nó
 a phríomháit chónaithe cláraithe aige ar chríoch Bhallstát LEE nó Chónaidhm na hEilvéise (ISIC Rev.
 3.1 040, CPC 63297, 74220, CPC 887).
 Bearta:
 CZ: Acht Uimh. 458/2000 Coll um dhálaí gnó agus riarachán poiblí in earnálacha an fhuinnimh (An
 tAcht Fuinnimh).
 LT: An Dlí maidir le Gás Nádúrtha Phoblacht na Liotuáine an 10 Deireadh Fómhair 2000 Uimh. VIII-
 1973; agus Dlí maidir le leictreachas Phoblacht na Liotuáine an 20 Iúil 2000 Uimh. VIII-1881.
 PL: An tAcht um Dhlí Fuinnimh an 10 Aibreán 1997, Airteagail 32 agus 33.
 Maidir le trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 674
 ---pagebreak--- In SI: Táirgeadh, trádáil agus soláthar do chustaiméirí deiridh an leictreachais agus an gháis
 nádúrtha, nó iad a tharchur agus a dháileadh, is faoi réir bunaíocht san Aontas atá na gníomhaíochtaí
 sin (ISIC Rev. 3.1 4010, 4020, CPC 7131, CPC 887).
 Bearta:
 SI: Energetski zakon (An tAcht Fuinnimh) 2014, Iris Oifigiúil RS, Uimh. 17/2014; agus an tAcht
 Mianadóireachta 2014.
 675
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 18 – An talmhaíocht, an iascaireacht agus an mhonaraíocht
 Earnáil – fo-earnáil: Talmhaíocht, fiach, foraoiseacht, feirmeoireacht ainmhithe agus
 réinfhianna, iascaireacht agus dobharshaothrú; foilsiú, priontáil agus
 atáirgeadh meán taifeadta
 Aicmiú tionscail: ISIC Rev. 3.1 011, 012, 013, 014, 015, 1531, 050, 0501, 0502, 221, 222,
 323, 324, CPC 881, 882, 88442
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Ceanglais feidhmíochta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta; Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: An tAontas/Ballstát (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) An talmhaíocht, an fiach agus an fhoraoiseacht (ISIC Rev. 3.1 011, 012, 013, 014, 015, 1531,
 CPC 881)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta:
 In IE: Maidir le gníomhaíochtaí muilleoireachta, tá bunaíocht cónaitheoirí eachtrannacha faoi réir
 údaraithe (ISIC Rev. 3.1 1531).
 Bearta:
 IE: An tAcht Tora Talmhaíochta (Arbhar), 1933.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In FI: Náisiúnaigh de Bhallstát de LEE a bhfuil cónaí orthu sa limistéar tréadaíochta réinfhianna, ní
 fhéadfaidh ach siadsan a bheith ina n-úinéirí réinfhianna agus feirmeoireacht réinfhianna a
 chleachtadh. Féadfar cearta eisiacha a dheonú.
 In FR: Is gá údarú a fháil roimh ré chun bheith mar bhall de chomharchumann talmhaíochta nó
 gníomhú mar stiúrthóir air (ISIC Rev. 3.1 011, 012, 013, 014, 015).
 In SE: Ní fhéadfaidh ach daoine den phobal Sámach bheith ina n-úinéirí réinfhianna agus
 feirmeoireacht réinfhianna a chleachtadh.
 Bearta:
 FI: Poronhoitolaki (An tAcht um Fheirmeoireacht Réinfhianna) (848/1990), Caibidil 1, Roinn 4,
 Prótacal 3 a ghabhann le Conradh Aontachais na Fionlainne.
 676
 ---pagebreak--- FR: Code rural et de la pêche maritime.
 SE: An tAcht um Fheirmeoireacht Réinfhianna (1971:437), roinn 1.
 (b) Iascaireacht agus dobharshaothrú (ISIC Rev. 3.1 050, 0501, 0502, CPC 882)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Seirbhísí
 trasteorann: Rochtain ar an margadh:
 In FR: Soitheach de chuid na Fraince a bhfuil bratach na Fraince ar foluain aige, ní fhéadfar údarú
 iascaireachta a eisiúint chuige ná a cheadú dó iascaireacht a dhéanamh ar bhonn cuótaí náisiúnta
 ach nuair a bhunaítear fíornasc eacnamaíoch ar chríoch na Fraince agus nuair is ó ghnóthas buan atá
 lonnaithe ar chríoch na Fraince a threoraítear agus a rialaítear an soitheach (ISIC Rev. 3.1 050, CPC
 882).
 Bearta:
 FR: Code rural et de la pêche maritime.
 (c) Monarú - foilsiú, priontáil agus atáirgeadh meán taifeadta (ISIC Rev. 3.1 221, 222, 323,
 324, CPC 88442)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Seirbhísí
 trasteorann: Rochtain ar an margadh, Cóir Náisiúnta, Láithreachta náisiúnta:
 In LV: Níl sé de cheart ach ag daoine dlítheanacha atá corpraithe sa Laitvia agus daoine nádúrtha de
 chuid na Laitvia meáin ollchumarsáide a bhunú agus a fhoilsiú. Ní cheadaítear brainsí (CPC 88442).
 Bearta:
 LV: An Dlí um an bPreas agus Meáin Ollchumarsáide eile, Roinn 8.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In DE (tá feidhm ag an méid seo maidir leis an leibhéal réigiúnach rialtais freisin): Is gá ‘eagarthóir
 freagrach’ (ainm agus seoladh iomlán duine nádúrtha) a shonrú i ngach nuachtán, iris nó
 tréimhseachán a scaiptear nó a phriontáiltear go poiblí. D’fhéadfadh sé go mbeadh sé de cheangal ar
 an eagarthóir freagrach é a bheith ina bhuanchónaitheoir de chuid na Gearmáine, an Aontais, nó
 Bhallstát LEE. Féadfaidh Aire Gnóthaí Baile na Cónaidhme (ISIC Rev. 3.1 223, 224) eisceachtaí a
 cheadú.
 Bearta:
 DE:
 Leibhéal réigiúnach:
 Gesetz über die Presse Baden-Württemberg (LPG BW);
 Bayerisches Pressegesetz (BayPrG);
 Berliner Pressegesetz (BlnPrG);
 677
 ---pagebreak--- Brandenburgisches Landespressegesetz (BbgPG);
 Gesetz über die Presse Bremen (BrPrG);
 Hamburgisches Pressegesetz;
 Hessisches Pressegesetz (HPresseG);
 Landespressegesetz für das Land Mecklenburg-Vorpommern (LPrG M-V);
 Niedersächsisches Pressegesetz (NPresseG);
 Pressegesetz für das Land Nordrhein-Westfalen (Landespressegesetz NRW);
 Landesmediengesetz (LMG) Rheinland-Pfalz;
 Saarländisches Mediengesetz (SMG);
 Sächsisches Gesetz über die Presse (SächsPresseG);
 Pressegesetz für das Land Sachsen-Anhalt (Landespressegesetz);
 Gesetz über die Presse Schleswig-Holstein (PressG SH);
 Thüringer Pressegesetz (TPG).
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In IT: A mhéid a cheadóidh an Ríocht Aontaithe d’infheisteoirí de chuid na hIodáile níos mó ná 49
 faoin gcéad den chaipiteal agus de na cearta vótála i gcuideachta foilsitheoireachta de chuid na
 Ríochta Aontaithe a bheith ina seilbh acu, ceadóidh an Iodáil d’infheisteoirí de chuid na Ríochta
 Aontaithe níos mó ná 49 faoin gcéad den chaipiteal agus de na cearta vótála i gcuideachta
 foilsitheoireachta de chuid na hIodáile a bheith ina seilbh acu faoi na coinníollacha céanna (ISIC Rev.
 3.1 221, 222).
 Bearta:
 IT: Dlí 416/1981, Airteagal 1 (agus leasuithe ina dhiaidh sin).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 In PL: Is gá do phríomheagarthóirí nuachtán agus irisí a bheith ina náisiúnaigh de chuid na Polainne
 (ISIC Rev.
 3.1 221, 222).
 Bearta:
 PL: Acht an 26 Eanáir 1984 um Dhlí an Phreas, an Iris Dlíthe, Uimh. 5, ítim 24, le leasuithe ina dhiaidh
 sin.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta: Láithreacht áitiúil:
 678
 ---pagebreak--- In SE: Daoine nádúrtha atá ina n-úinéirí ar thréimhseacháin a phriontáiltear agus a fhoilsítear sa
 tSualainn, is gá go mbeadh cónaí orthu sa tSualainn nó go mbeidís ina náisiúnaigh de Bhallstát de
 LEE. Úinéirí ar thréimhseacháin den chineál sin ar daoine dlítheanacha iad, is gá dóibh a bheith
 bunaithe in LEE. Tréimhseacháin a phriontáiltear agus a fhoilsítear sa tSualainn agus taifid theicniúla,
 is gá dóibh eagarthóir freagrach a bheith acu, agus is gá don duine sin sainchónaí a bheith air sa
 tSualainn (ISIC Rev. 3.1 22, CPC 88442).
 Bearta:
 SE: An tAcht um Shaoirse an Phreas (1949:105);
 An Dlí Bunúsach um Shaoirse Cainte (1991:1469); agus
 An tAcht um reachtanna le haghaidh an Achta um Shaoirse an Phreas agus an Dlí Bhunúsaigh um
 Shaoirse Cainte (1991:1559).
 679
 ---pagebreak--- Sceideal na Ríochta Aontaithe
 Forchoimeádas Uimh. 1 – Gach earnáil
 Forchoimeádas Uimh. 2 – Seirbhísí gairmiúla (gach gairm seachas gairmeacha a bhaineann leis an
 tsláinte)
 Forchoimeádas Uimh. 3 – Seirbhísí gairmiúla (seirbhísí tréidliachta)
 Forchoimeádas Uimh. 4 – Seirbhísí taighde agus forbartha
 Forchoimeádas Uimh. 5 – Seirbhísí gnó
 Forchoimeádas Uimh. 6 – Seirbhísí cumarsáide
 Forchoimeádas Uimh. 7 – Seirbhísí iompair agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar
 Forchoimeádas Uimh. 8 – Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh
 680
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 1 – Gach earnáil
 Earnáil: Gach earnáil
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Ceanglais feidhmíochta
 Féadfaidh an Ríocht Aontaithe gealltanas nó gnóthas, arna dtabhairt i gcomhréir leis na forálacha
 lena rialaítear gnóthais iarthairisceana i gCód na Cathrach maidir le Táthcheangail agus Cumaisc, nó
 de bhun Gníomhas Gnó i ndáil le táthcheangail nó cumaisc, a fhorfheidhmiú, i gcás nach
 bhforchuirtear nó nach n-éilítear an gealltanas nó an gnóthas mar choinníoll a ghabhann le formheas
 an táthcheangail nó an chumaisc.
 Bearta:
 Cód na Cathrach maidir le Táthcheangail agus Cumaisc
 Acht na gCuideachtaí 2006
 An tAcht um an Dlí Maoine (Forálacha Ilghnéitheacha) 1989 maidir le Gníomhais Ghnó a
 fhorfheidhmiú i ndáil le táthcheangail nó cumaisc
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí
 Níl feidhm ag an bhforchoimeádas seo ach amháin maidir le seirbhísí sláinte, sóisialta nó oideachais:
 Féadfaidh an Riocht Aontaithe, agus í ag díol nó ag diúscairt a cuid leasanna cothromais nó na
 sócmhainní a bhaineann le fiontar stáit atá ann cheana nó le heintiteas de chuid an rialtais atá ann
 cheana agus a sholáthraíonn seirbhísí sláinte, sóisialta nó oideachais (CPC 93, 92), féadfaidh sí cosc a
 chur ar úinéireacht na leasanna nó na sócmhainní sin nó teorainneacha a chur léi, agus srian a chur
 le cumas úinéirí na leasanna agus na sócmhainní sin aon fhiontar iarmhartach a rialú, i dtaca le
 hinfheisteoirí de chuid an Aontais nó a gcuid bhfiontar. Maidir le díolachán nó diúscairt eile den sórt
 sin, féadfaidh an Ríocht Aontaithe aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir le
 náisiúntacht bainisteoirí sinsearacha nó bhaill an bhoird stiúrthóirí, chomh maith le haon bheart a
 chuirfeadh teorainn le líon na soláthróirí.
 Chun críocha an fhorchoimeádais seo:
 681
 ---pagebreak--- (i) measfar gur beart reatha é aon bheart arna choimeád nó a ghlacadh tar éis theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo, a choisceann úinéireacht ar leasanna cothromais
 nó ar shócmhainní nó a fhorchuireann teorainneacha ar an úinéireacht sin ag am an
 díolacháin nó an diúscartha eile, nó a fhorchuireann ceanglais náisiúntachta nó a
 fhorchuireann teorainneacha ar líon na soláthróirí mar a thuairiscítear san
 fhorchoimeádas seo; agus
 (ii) ciallaíonn ‘fiontar stáit’ fiontar faoi úinéireacht nó arna rialú trí leasanna úinéireachta
 na Ríochta Aontaithe agus áirítear leis fiontar arna bhunú tar éis theacht i bhfeidhm
 an Chomhaontaithe seo díreach chun críocha leasanna cothromais i bhfiontar stáit nó
 eintiteas rialtais reatha nó sócmhainní an fhiontair nó an eintitis sin a dhíol nó a
 dhiúscairt.
 Bearta:
 Mar a leagtar amach san eilimint dar teideal ‘Tuairisc’ thuas.
 682
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 2 – Seirbhísí gairmiúla (gach gairm seachas gairmeacha a bhaineann leis an
 tsláinte)
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí dlí; seirbhísí iniúchóireachta
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 861, CPC 862
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí dlí (cuid de CPC 861)
 Chun seirbhísí áirithe dlí a sholáthar, d’fhéadfadh sé gur ghá údarú nó ceadúnas a fháil ó údarás
 inniúil, nó ceanglais chlárúcháin a chomhlíonadh. A mhéid atá na ceanglais chun údarú nó ceadúnas
 a fháil, nó clárú, neamh-idirdhealaitheach agus go gcomhlíonann siad na gealltanais a fhorchuirtear
 le hAirteagal SERVIN 5.49, ní liostaítear iad. Féadfar a áireamh orthu sin, mar shampla, ceanglas go
 mbeadh cáilíochtaí sonraithe faighte acu, go mbeadh tréimhse oiliúna aitheanta críochnaithe acu, nó
 go mbeadh gá le hoifig nó seoladh poist laistigh de dhlínse an údaráis inniúil ar bhallraíocht a fháil.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Láithreacht áitiúil, Cóir náisiúnta:
 D’fhéadfadh sé go n-éileodh an comhlacht ábhartha gairmiúil nó rialála cónaitheacht (láithreacht
 tráchtála) chun roinnt seirbhísí dlí baile de chuid na Ríochta Aontaithe a sholáthar. Beidh feidhm ag
 ceanglais maidir le foirm dhlíthiúil neamh-idirdhealaitheach.
 Féadfaidh an comhlacht ábhartha gairmiúil nó rialála cónaitheacht a éileamh chun seirbhísí dlí baile
 áirithe de chuid na Ríochta Aontaithe maidir le hinimirce a sholáthar.
 Bearta:
 Le haghaidh Shasana agus na Breataine Bige, Acht na n-Aturnaetha 1974, an tAcht um Riar an
 Cheartais 1985 agus Acht na Seirbhísí Dlí 2007. Le haghaidh na hAlban, Acht na n-Aturnaetha
 (Albain) 1980 agus Acht na Seirbhísí Dlí (Albain) 2010. Le haghaidh Thuaisceart Éireann, Ordú na n-
 Aturnaetha (Tuaisceart Éireann) 1976. I gcás gach dlínse, an tAcht Inimirce agus Tearmainn, 1999.
 Ina theannta sin, féadfaidh na bearta is infheidhme i ngach dlínse aon cheanglais a chuimsiú a
 shocraíonn comhlachtaí gairmiúla agus rialála.
 (b) Seirbhísí iniúchóireachta (CPC – 86211, 86212 seachas seirbhísí cuntasaíochta agus
 leabharchoimeádta)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 683
 ---pagebreak--- Féadfaidh údaráis inniúla na Ríochta Aontaithe coibhéis cáilíochtaí iniúchóra a aithint atá ina
 náisiúnach de chuid an Aontais nó tríú tíre ar bith chun iad a fhaomhadh le gníomhú mar iniúchóir
 reachtúil sa Ríocht Aontaithe faoi réir cómhalartachta.
 Bearta:
 Acht na gCuideachtaí 2006
 684
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 3 – Seirbhísí gairmiúla (seirbhísí tréidliachta)
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí tréidliachta;
 Aicmiú tionscail: CPC 932
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Tá láithreacht fhisiceach ina ceangal chun tréidliacht a dhéanamh. Forchoimeádtar cleachtadh na
 tréidliachta do thréidlianna cáilithe atá cláraithe le Coláiste Ríoga na Máinlianna Tréidliachta (RCVS).
 Bearta:
 Acht na dTréidlianna 1966
 685
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 4 – Seirbhísí taighde agus forbartha
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí taighde agus forbartha
 Aicmiú tionscail: CPC 851, 853
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 I gcás seirbhísí taighde agus forbartha (T&F) a mhaoinítear go poiblí agus a bhaineann leas as
 maoiniú arna chur ar fáil ag an Ríocht Aontaithe, ní fhéadfar cearta ná údaruithe eisiacha a dheonú
 ach do náisiúnaigh na Ríochta Aontaithe agus do dhaoine dlítheanacha de chuid na Ríochta
 Aontaithe a bhfuil a n-oifig chláraithe, a lárionad riaracháin nó a bpríomháit ghnó sa Ríocht
 Aontaithe (CPC 851, 853).
 Tá an forchoimeádas seo gan dochar do [Chuid a Cúig] [Rannpháirtíocht i gCláir an Aontais,
 Bainistíocht Fhónta Airgeadais agus Forálacha Airgeadais] agus d’eisiamh soláthair ag Páirtí nó ag
 fochuideachtaí nó deontais i míreanna 6 agus 7 d’Airteagal SEVERIN 1.1 [Cuspóir agus raon feidhme].
 Bearta:
 Gach clár taighde nó nuálaíochta atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo.
 686
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 5 – Seirbhísí gnó
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gnó – seirbhísí cíosa nó léasaithe gan oibreoirí agus seirbhísí
 gnó eile
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 831
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Le haghaidh aerárthach a fháil ar cíos nó a léasú gan chriú (léas tirim), tá aerárthaí atá in úsáid ag
 aeriompróir de chuid na Ríochta Aontaithe faoi réir na gceanglas is infheidhme maidir le clárú
 aerárthaí. Beidh comhaontú léasa thirim ar páirtí é iompróir de chuid na Ríochta Aontaithe ann faoi
 réir ceanglais i ndlí náisiúnta maidir le maidir le sábháilteacht eitlíochta, amhail formheas roimh ré
 agus coinníollacha eile is infheidhme maidir le húsáid a bhaint as aerárthaí cláraithe tríú tíortha.
 Chun bheith cláraithe, féadfar go mbeadh sé ina cheangal go mbeadh aerárthach faoi úinéireacht
 daoine nádúrtha a chomhlíonann critéir náisiúntachta sonracha nó ag fiontair a chomhlíonann critéir
 shonracha maidir le húinéireacht caipitil agus rialú (CPC 83104).
 Maidir le seirbhísí chóras áirithinte ríomhaire (CAR), i gcás nach dtugann soláthróirí seirbhísí CAR atá
 ag oibriú lasmuigh den Ríocht Aontaithe cóir d’aeriompróirí na Ríochta Aontaithe atá coibhéiseach
 (.i. neamh-idirdhealaitheach) leis an gcóir a thugtar sa Ríocht Aontaithe, nó i gcás nach dtugann
 aeriompróirí nach den Ríocht Aontaithe iad cóir do sholáthróirí seirbhísí CAR na Ríochta Aontaithe
 atá coibhéiseach leis an gcóir a thugtar sa Ríocht Aontaithe, féadfar bearta a ghlacadh le go
 dtabharfadh na soláthróirí seirbhísí CAR atá ag oibriú sa Ríocht Aontaithe cóir dhifreáilte
 choibhéiseach do na haeriompróirí nach den Ríocht Aontaithe iad nó do na soláthróirí seirbhísí CAR
 nach den Ríocht Aontaithe iad faoi seach.
 Bearta: Rialachán (CE) Uimh. 1008/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Meán
 Fómhair 2008 maidir le rialacha comhchoiteanna le haghaidh oibriú aersheirbhísí sa Chomhphobal
 (Athmhúnlú) mar a coinníodh é i ndlí na Ríochta Aontaithe le hAcht an Aontais Eorpaigh (Tarraingt
 Siar) 2018 agus arna leasú leis na Rialacháin um Oibriú Aersheirbhísí (Leasú etc.) (Imeacht ón Aontas)
 (I.R. 2018/1392).
 Rialachán (CE) Uimh. 80/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Eanáir 2009 maidir
 le Cód Iompraíochta do chórais áirithinte ar ríomhairí agus lena n-aisghairtear Rialachán (CEE) Uimh.
 2299/89 ón gComhairle, mar a coinníodh é i ndlí na Ríochta Aontaithe le hAcht an Aontais Eorpaigh
 (Tarraing siar) 2018 agus arna leasú leis na Rialacháin um Chórais Áirithinte Ríomhairí (Leasú) (AE)
 (Imeacht ón Aontas) 2018 (I.R. 2018/1080).
 687
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 6 – Seirbhísí cumarsáide
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí cumarsáide - seirbhísí poist agus cúiréara
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 71235, cuid de CPC 73210, cuid de 751
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Féadfar eagrú suíomh do bhoscaí litreacha ar an mórbhealach poiblí, eisiúint stampaí poist agus
 soláthar na seirbhíse poist cláraithe a úsáidtear le linn nósanna imeachta breithiúnacha nó
 riaracháin a shrianadh i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta. Ar mhaithe le breis cinnteachta,
 féadfaidh oibreoir poist a bheith faoi réir oibleagáidí seirbhíse uilechoitinne áirithe nó ranníocaíocht
 airgeadais le ciste cúitimh.
 Bearta:
 An tAcht Seirbhísí Poist, 2011
 688
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 7 – Seirbhísí iompair agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí iompair – seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar ar uisce,
 seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar d’iarnród, seirbhísí cúnta a
 ghabhann leis an iompar de bhóthar, seirbhísí cúnta do sheirbhísí
 aeriompair
 Aicmiú tionscail: CPC 711, 712, 721, 741, 742, 743, 744, 745, 746, 748, 749
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 (a) Seirbhísí cúnta a ghabhann le seirbhísí aeriompair (CPC 746)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil Trasteorann i
 Seirbhísí– Rochtain ar an margadh:
 Leibhéal oscailteachta na seirbhísí láimhseála ar an talamh, braitheann sé ar mhéid an aerfoirt.
 Féadfar teorainn a chur le líon na soláthraithe i ngach aerfort. Le haghaidh ‘aerfort mór’, ní
 fhéadfaidh an teorainn sin a bheith níos lú ná dhá sholáthróir.
 Bearta:
 Rialacháin na nAerfort (Láimhseáil ar an talamh) 1997 (I.R. 1997/2389)
 (b) Seirbhísí tacaíochta do gach cóir iompair
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil Trasteorann i Seirbhísí – Rochtain
 ar an margadh, Láithreacht áitiúil, Cóir náisiúnta:
 Ní fhéadfaidh ach daoine atá bunaithe sa Ríocht Aontaithe seirbhísí custaim, lena n-áirítear seirbhísí
 imréitigh custaim agus seirbhísí a bhaineann le húsáid saoráidí stórála sealadaí nó trádstórais
 chustaim, a sholáthar. Chun amhras a sheachaint, áirítear leis sin cónaitheoirí na Ríochta Aontaithe,
 daoine a bhfuil buanáit ghnó acu sa Ríocht Aontaithe nó oifig chláraithe sa Ríocht Aontaithe.
 Bearta:
 Cánachas (An tAcht Trádála Trasteorann) 2018; an tAcht um Bhainistiú Custam agus Máil 1979; na
 Rialacháin Chustaim (Easpórtáil) (Imeacht ón Aontas) 2019; na Rialacháin Chustaim (Dleacht ar
 Iompórtálacha) (Imeacht ón Aontas) 2018; na Rialacháin Chustaim (Nós Imeachta Speisialta agus
 Próiseáil Amach) (Imeacht ón Aontas) 2018; na Rialacháin maidir le Custaim agus Mál (Forálacha
 agus Leasuithe Ilghnéitheacha) (Imeacht ón Aontas) 2019/1215.
 689
 ---pagebreak--- (c) Seirbhísí cúnta le haghaidh iompar ar an uisce
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an Margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 – Rochtain ar an Margadh:
 I gcás seirbhísí calafoirt, féadfaidh comhlacht bainistíochta calafoirt, nó an t-údarás inniúil, líon na
 soláthróirí seirbhísí calafoirt a theorannú i gcás seirbhísí calafoirt ar leith.
 Bearta:
 Rialachán (AE) 2017/352 an 15 Feabhra 2017 lena mbunaítear creat chun seirbhísí calafoirt a
 sholáthar agus rialacha comhchoiteanna maidir le trédhearcacht airgeadais calafort, Airteagal 6 mar
 a coinníodh é i ndlí na Ríochta Aontaithe le Gníomh an Aontais Eorpaigh (Tarraingt Siar) 2018 agus
 arna leasú leis na Rialacháin um Sheirbhísí Píolótaíochta agus Calafoirt (Leasú) (Imeacht ón Aontas)
 2020 (I.R. 2020/671)
 Na Rialacháin um Sheirbhísí Calafoirt 2019
 690
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 8 – Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh
 Earnáil – fo-earnáil: Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh - an mhianadóireacht agus
 an cairéalú
 Aicmiú tionscail: ISIC Rev. 3.1 11, 8675, 883
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Caibidil: Léirscaoileadh infheistíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí
 Leibhéal rialtais: Lárnach agus Réigiúnach (mura sonraítear a mhalairt)
 Tuairisc:
 Tá ceadúnas ina cheangal chun tabhairt faoi ghníomhaíochtaí taiscéalaíochta agus táirgthe ar Scairbh
 Ilchríochach an RA (UKCS), agus chun seirbhísí a sholáthar dá dteastaíonn rochtain dhíreach ar
 acmhainní nádúrtha nó a saothrú.
 Baineann an forchoimeádas sin le ceadúnais táirgthe arna n-eisiúint i dtaobh Scairbh Ilchríochach an
 RA. Chun bheith ina Ceadúnaí, ní mór go mbeadh áit ghnó sa RA ag an gcuideachta. Ciallaíonn sé sin:
 (i) láithreacht foirne sa RA;
 (ii) clárú cuideachta de chuid na Ríochta Aontaithe ag Teach na gCuideachtaí; nó
 (iii) clárú bhrainse RA de chuideachta eachtrach ag Teach na gCuideachtaí.
 Tá an ceanglas sin ann d’aon chuideachta a dhéanann iarratas ar cheadúnas nua agus d’aon
 chuideachta atá ag iarraidh dul le ceadúnas reatha trí shannadh. Baineann sé gach ceadúnas agus le
 gach fiontar, cibé acu go bhfuil oibreoir i gceist nó nach bhfuil. Chun bheith ina páirtí do cheadúnas a
 chlúdaíonn réimse táirgthe, ní mór do chuideachta: (a) a bheith cláraithe ag Teach na gCuideachtaí
 mar chuideachta de chuid na Ríochta Aontaithe; nó (b) gabháil dá gnó trí háit sheasta gnó sa RA mar
 atá sainmhínithe in alt 148 den Acht Airgeadais 2003 (ar gnách go mbíonn láithreacht foirne ina
 cheangal dó) (ISIC Rev. 3.1 11, CPC 883, 8675).
 Bearta:
 An tAcht Peitriliam 1998
 691
 ---pagebreak--- IARSCRÍBHINN SERVIN-2: BEARTA A BHEIDH ANN AMACH ANSEO
 Príomhnótaí
 1. Leagtar amach i Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais, faoi Airteagal SERVIN.2.7
 [Bearta neamh-chomhréireacha – Léirscaoileadh infheistíochta], Airteagal SERVIN.3.6 [Bearta
 neamh-chomhréireacha – Trádáil trasteorann seirbhísí] agus Airteagal SERVIN.5.50 [Bearta neamh-
 chomhréireacha – Seirbhísí dlí], na forchoimeádais a ghlac an Ríocht Aontaithe agus an tAontas
 maidir le bearta atá ann cheana nach gcomhlíonann na hoibleagáidí a fhorchuirtear le:
 (a) Airteagail SERVIN.2.2 [Rochtain ar an margadh – Léirscaoileadh infheistíochta] nó
 SERVIN.3.2 [Rochtain ar an margadh – Trádáil trasteorann i seirbhísí];
 (b) Airteagal SERVIN.3.3 [Láithreacht áitiúil – Trádáil trasteorann i seirbhísí];
 (c) Airteagail SERVIN.2.3 [Cóir náisiúnta – Léirscaoileadh infheistíochta] nó SERVIN.3.4 [
 Cóir náisiúnta – Trádáil trasteorann i seirbhísí];
 (d) Airteagail SERVIN.2.4 [Cóireála an náisiúin barrfhabhair – Léirscaoileadh infheistíochta],
 nó SERVIN.3.5 [Cóir an náisiúin barrfhabhair – Trádáil trasteorann i seirbhísí];
 (e) Airteagal SERVIN.2.5 [Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí];
 (f) Airteagal SERVIN.2.6 [Ceanglais feidhmíochta]; nó
 (g) Airteagal SERVIN.5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí dlí] .
 2. Tá forchoimeádais Páirtí gan dochar do chearta agus oibleagáidí na bPáirtithe faoi GATS.
 3. I ngach forchoimeádas leagtar amach na heilimintí seo a leanas:
 (a) tagraíonn “earnáil” don earnáil ghinearálta ina ndéantar an forchoimeádas;
 (b) tagraíonn “fo-earnáil” don earnáil shonrach ina ndéantar an forchoimeádas;
 (c) le “haicmiú tionscail” tagraítear, i gcás inarb iomchuí, don ghníomhaíocht a
 chumhdaítear leis an bhforchoimeádas de réir CPC, ISIC Rev. 3.1, nó a shonraítear go
 sainráite ar shlí eile i bhforchoimeádas Páirtí;
 (d) le “cineál forchoimeádais” sonraítear an oibleagáid dá dtagraítear i mír 1 a bhfuil
 forchoimeádas á dhéanamh ina leith;
 (e) sa “tuairisc” leagtar amach raon feidhme na hearnála, na fo-earnála nó na
 ngníomhaíochtaí a chumhdaítear leis an bhforchoimeádas; agus
 (f) le “Bearta atá ann cheana” sainaithnítear, chun críocha trédhearcachta, bearta atá ann
 cheana a bhfuil feidhm acu maidir leis an earnáil, leis an bhfo-earnáil nó leis na
 gníomhaíochtaí a chumhdaítear leis an bhforchoimeádas.
 4. Agus forchoimeádas á léiriú, déanfar gach eilimint de fhorchoimeádas a bhreithniú. Beidh
 forlámhas ag eilimint na “tuairisce” ar gach eilimint eile.
 5. Chun críocha Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais Eorpaigh:
 692
 ---pagebreak--- (a) Ciallaíonn ‘ISIC Rev. 3.1’ Rangúchán Tionsclaíoch Caighdeánach Idirnáisiúnta i dtaca le
 Gach Gníomhaíocht Eacnamaíoch (ISIC) faoi mar a leagtar amach in Oifig Staidrimh na
 Náisiún Aontaithe, Páipéir Staidrimh, Sraith M, Uimh.4, ISIC Rev. 3.1, 2002;
 (b) Ciallaíonn ‘CPC’ an tAicmiú Lárnach Táirgí Sealadach (Páipéir Staidrimh, Sraith M Uimh.
 77, An Roinn Gnóthaí Eacnamaíocha agus Sóisialta Idirnáisiúnta, Oifig Staidrimh na Náisiún
 Aontaithe, Nua-Eabhrac, 1991).
 6. Chun críocha Sceidil na Ríochta Aontaithe agus an Aontais, glactar forchoimeádas maidir le
 ceanglas láithreacht áitiúil a bheith gcríoch an Aontais nó na Ríochta Aontaithe i gcoinne Airteagal
 SERVIN 3.3 [Láithreacht áitiúil], agus ní i gcoinne Airteagal SERVIN 3.2 [Rochtain ar an margadh] nó
 SERVIN 3.4 [Cóir náisiúnta]. Thairis sin, ní ghlactar le ceanglas den sórt sin mar fhorchoimeádas i
 gcoinne Airteagal SERVIN 2.3 [Cóir náisiúnta].
 7. Maidir le forchoimeádas a ghlactar ar leibhéal an Aontais, beidh feidhm aige maidir le beart
 de chuid an Aontais, maidir le beart de chuid Ballstáit ar an leibhéal lárnach nó maidir le beart rialtais
 laistigh de Bhallstát, mura rud é go n-eisiatar Ballstát leis an bhforchoimeádas. Maidir le
 forchoimeádas a dhéanann Ballstát, beidh feidhm aige maidir le beart rialtais ar an leibhéal lárnach
 réigiúnach nó áitiúil laistigh den Bhallstát sin. Chun críocha fhorchoimeádais na Beilge, clúdaíonn an
 leibhéal náisiúnta an rialtas cónaidhme agus rialtais na réigiún agus na gcomhphobal mar go bhfuil
 cumhachtaí reachtúla inniúla ag gach ceann acu. Chun críocha fhorchoimeádais an Aontais agus a
 chuid Ballstát, ciallaíonn leibhéal réigiúnach rialtais san Fhionlainn Oileáin Åland. Tá feidhm ag
 forchoimeádas arna ghlacadh ar leibhéal na Ríochta Aontaithe maidir le beart de chuid an rialtais
 láir, rialtais réigiúnaigh nó rialtais áitiúil.
 8. Ní áirítear ar liosta na bhforchoimeádas thíos bearta a bhaineann le ceanglais agus nósanna
 imeachta cáilithe, caighdeáin theicniúla agus ceanglais cheadúnúcháin agus nósanna imeachta i gcás
 nach teorannú iad de réir bhrí Airteagal SERVIN.2.2 [Rochtain ar an Margadh – Léirscaoileadh
 infheistíochta], Airteagal SERVIN.2.3 [Cóir Náisiúnta – Léirscaoileadh infheistíochta], Airteagal
 SERVIN.3.2 [Rochtain ar an margadh – Trádáil trasteorann i seirbhísí], Airteagal SERVIN.3.3
 [Láithreacht áitiúil – Trádáil Trasteorann i Seirbhísí], Airteagal SERVIN.3.4 [Cóir náisiúnta – Trádáil
 trasteorann i seirbhísí] nó Airteagal SERVIN 5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí dlí]. Leis na bearta sin,
 féadfar a chur san áireamh, go háirithe, an gá ceadúnas a fháil, oibleagáidí seirbhíse uilíocha a
 chomhlíonadh, cáilíochtaí aitheanta in earnálacha rialáilte a bheith gnóthaithe, pas i scrúduithe
 sonracha a ghnóthú, lena n-áirítear scrúduithe teanga, ceanglas ballraíochta i ngairm áirithe a
 chomhlíonadh, amhail ballraíocht in eagraíocht ghairmiúil, gníomhaire áitiúil a bheith ar fáil le
 haghaidh seirbhíse, nó seoladh áitiúil a choinneáil, nó aon cheanglais neamh-idirdhealaitheacha eile
 nach bhféadfar gníomhaíochtaí áirithe a dhéanamh i gcriosanna nó limistéir chosanta. Cé nach
 liostaítear iad leanann na bearta sin d’fheidhm a bheith acu.
 9. Ar mhaithe le cinnteacht níos mó, ní chumhdaítear leis an oibleagáid cóir náisiúnta a
 dheonú, a mhéid a bhaineann leis an Aontas Eorpach, an ceanglas an chóir chéanna a dheonaítear i
 mBallstát, de bhun an Chonartha ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, a leathnú chuig daoine nádúrtha
 nó dlítheanacha de chuid na Ríochta Aontaithe, ná an ceanglas aon bheart a ghlactar de bhun an
 Chonartha sin, lena n-áirítear a gcur chun feidhme sna Ballstáit, a leathnú chuig:
 (i) daoine nádúrtha nó cónaitheoirí de chuid Ballstáit eile; nó
 (ii) daoine dlítheanacha atá comhdhéanta nó a eagraítear faoi dhlí Ballstáit eile nó an
 Aontais agus a bhfuil a n-oifig chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomháit ghnó acu san
 Aontas.
 693
 ---pagebreak--- 10. Maidir le cóir a dheonaítear do dhaoine dlítheanacha atá bunaithe ag infheisteoirí Páirtí i
 gcomhréir le dlí an Pháirtí eile (lena n-áirítear, i gcás an Aontais, dlí Ballstáit) agus a bhfuil a n-oifig
 chláraithe, a riarachán lárnach nó a bpríomháit ghnó acu laistigh den Pháirtí eile sin, tá an chóir sin
 gan dochar d’aon choinníoll nó oibleagáid, i gcomhréir le Caibidil 2 [Léirscaoileadh Infheistíochta] de
 Theideal II [Seirbhísí agus Infheistíocht] de Cheannteideal a hAon [Trádáil] de Chuid a Dó [Trádáil,
 iompar agus iascach], a d’fhéadfadh a bheith forchurtha ar an duine dlítheanach sin nuair a bhí sé
 bunaithe sa Pháirtí eile sin, agus a leanfaidh de bheith infheidhme.
 11. Níl feidhm ag na sceidil ach amháin maidir le críocha na Ríochta Aontaithe agus an Aontais
 Eorpaigh i gcomhréir le hAirteagal FINPROV.1 [Raon Feidhme Críochach] agus le hAirteagal OTH.9.2
 [Raon Feidhme Geografach] agus níl siad ábhartha ach amháin i gcomhthéacs an chaidrimh trádála
 idir an tAontas agus a Bhallstáit leis an Ríocht Aontaithe. Ní dhéanann siad difear do chearta ná
 d’oibleagáidí na mBallstát faoi dhlí an Aontais.
 12. Ar mhaithe le tuilleadh cinnteachta, ní teorannú maidir le rochtain ar an margadh de réir
 bhrí Airteagail SERVIN atá i mbearta neamh-idirdhealaitheacha. 2.2 [Rochtain ar an margadh –
 Léirscaoileadh infheistíochta], nó SERVIN.3.2 [Rochtain ar an margadh – Trádáil trasteorann i
 seirbhísí] nó Airteagal SERVIN.5.49 [Oibleagáidí – Seirbhísí dlí] d’aon bheart:
 (a) lena gceanglaítear go scarfaí úinéireacht an bhonneagair ó úinéireacht na n-earraí nó na
 seirbhísí a sholáthraítear tríd an mbonneagar sin chun iomaíocht chóir a áirithiú, mar
 shampla i réimse an fhuinnimh, i réimse an iompair agus i réimse na teileachumarsáide;
 (b) lena sriantar tiúchan na húinéireachta chun iomaíocht chóir a áirithiú;
 (c) a bhfuil mar aidhm leis caomhnú agus cosaint acmhainní nádúrtha agus an chomhshaoil
 a áirithiú, lena n-áirítear teorainn a chur le hinfhaighteacht, líon agus raon feidhme na
 lamháltas arna ndeonú, agus moratóir nó toirmeasc a fhorchur;
 (d) lena dteorannaítear an líon údaruithe a dheonófar de bharr srianta teicniúla nó
 fisiceacha, mar shampla speictrim agus minicíochtaí teileachumarsáide; nó
 (e) lena gceanglaítear gur daoine cáilithe a bheidh i gcéatadán áirithe de scairshealbhóirí,
 úinéirí, comhpháirtithe nó stiúrthóirí fiontair nó go gcleachtfaidh siad gairm áirithe, mar
 shampla gairm mar dhlíodóir nó mar chuntasóir.
 13. Maidir le seirbhísí airgeadais: Murab ionann agus fochuideachtaí eachtracha, maidir le
 brainsí a bhunaítear i mBallstát ag institiúid airgeadais nach institiúid Eorpach í, níl na brainsí sin, ach
 i gcás eisceachtaí teoranta áirithe, faoi réir rialacháin stuamachta atá comhchuibhithe ar leibhéal an
 Aontais Eorpaigh a chuireann ar chumas na bhfochuideachtaí sin tairbhe a bhaint as saoráidí
 feabhsaithe chun bunaíochtaí nua a chur ar bun agus seirbhísí trasteorann a sholáthar ar fud an
 Aontais. Dá bhrí sin, faigheann na brainsí sin údarú oibriú i gcríoch Ballstáit faoi choinníollacha atá
 coibhéiseach leis na coinníollacha maidir le hinstitiúidí airgeadais intíre an Bhallstáit sin, agus féadtar
 go mbeidh roinnt ceanglas stuamachta le comhlíonadh acu, amhail, i gcás baincéireachta agus urrús,
 caipitliú ar leithligh agus ceanglais eile maidir le sócmhainneacht nó ceanglais maidir le tuairisciú
 agus cuntais a fhoilsiú nó, i gcás árachais, ceanglais shonracha maidir le ráthaíocht agus taisce,
 caipitliú ar leithligh, agus logánú sa Bhallstát lena mbaineann na sócmhainní arb iad na cúlchistí
 teicniúla agus an tríú cuid ar a laghad den chorrlach sócmhainneachta.
 Úsáidtear na giorrúcháin seo a leanas sa liosta forchoimeádas thíos:
 694
 ---pagebreak--- UK An Ríocht Aontaithe
 An tAontas Eorpach, lena n-áirítear a Bhallstáit uile
 AT an Ostair IE Éire
 BE an Bheilg IT an Iodáil
 BG an Bhulgáir LT an Liotuáin
 CY an Chipir LU Lucsamburg
 CZ Poblacht na Seice LV an Laitvia
 DE an Ghearmáin MT Málta
 DK an Danmhairg NL An Ísiltír
 EE an Eastóin PL an Pholainn
 EL an Ghréig PT an Phortaingéil
 ES an Spáinn RO an Rómáin
 FI an Fhionlainn SE an tSualainn
 FR an Fhrainc SI an tSlóivéin
 HR an Chróit SK Poblacht na Slóvaice
 HU an Ungáir
 695
 ---pagebreak--- Sceideal an Aontais
 Forchoimeádas Uimh. 1 - Gach earnáil
 Forchoimeádas Uimh. 2 - Seirbhísí gairmiúla – seachas seirbhísí a bhaineann leis an tsláinte
 Forchoimeádas Uimh. 3 - Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí a bhaineann leis an tsláinte agus le
 miondíol cógaisíochta
 Forchoimeádas Uimh. 4 - Seirbhísí Gnó – Seirbhísí taighde agus forbartha
 Forchoimeádas Uimh. 5 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí réadmhaoine
 Forchoimeádas Uimh. 6 - Seirbhísí gnó - Seirbhísí cíosa nó léasaithe
 Forchoimeádas Uimh. 7 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí gníomhaireachta bailiúcháin agus Seirbhísí
 tuairiscithe creidmheasa
 Forchoimeádas Uimh. 8 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí socrúcháin
 Forchoimeádas Uimh. 9 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí slándála agus imscrúdaithe
 Forchoimeádas Uimh. 10 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí gnó eile
 Forchoimeádas Uimh. 11 - An Teileachumarsáid
 Forchoimeádas Uimh. 12 - An Fhoirgníocht
 Forchoimeádas Uimh. 13 - Seirbhísí dáileacháin
 Forchoimeádas Uimh. 14 - Seirbhísí oideachais
 Forchoimeádas Uimh. 15 - Seirbhísí comhshaoil
 Forchoimeádas Uimh. 16 – Seirbhísí airgeadais
 Forchoimeádas Uimh. 17 - Seirbhísí sláinte agus seirbhísí sóisialta
 Forchoimeádas Uimh. 18 - Seirbhísí a bhaineann le turasóireacht agus taisteal
 Forchoimeádas Uimh. 19 - Seirbhísí caithimh aimsire, cultúrtha agus spóirt
 Forchoimeádas Uimh. 20 - Seirbhísí iompair agus seirbhísí cúnta a ghabhann leis an iompar
 Forchoimeádas Uimh. 21 - An talmhaíocht, an iascaireacht agus uisce
 Forchoimeádas Uimh. 22 - Gníomhaíochtaí a bhaineann le fuinneamh
 Forchoimeádas Uimh. 23 - Seirbhísí eile nach n-áirítear in aon áit eile
 696
 ---pagebreak--- 697 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 1 - Gach earnáil
 Earnáil: Gach earnáil
 Cineál Forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Láithreacht áitiúil
 Oibleagáidí maidir le Seirbhísí Dlí
 Caibidil / Roinn: Léirscaoileadh infheistíochta, Trádáil trasteorann i seirbhísí agus Creat
 Rialála do Sheirbhísí Dlí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Bunú
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh:
 An tAontas: Seirbhísí a mheastar a bheith ina bhfóntais phoiblí ar an leibhéal náisiúnta nó an
 leibhéal áitiúil, féadfaidh siad a bheith faoi réir monaplachtaí poiblí nó faoi réir cearta eisiacha a
 dheonaítear d’oibreoirí príobháideacha.
 Tá fóntais phoiblí ann in earnálacha ar nós seirbhísí gaolmhara comhairliúcháin eolaíocha agus
 teicniúla, seirbhísí taighde agus forbartha maidir leis na heolaíochtaí sóisialta agus na daonnachtaí,
 seirbhísí tástála agus anailíse teicniúla, seirbhísí comhshaoil, seirbhísí sláinte, seirbhísí iompair agus
 seirbhísí cúnta a gabhann le gach modh iompair. Is minic a dheonaítear cearta eisiacha i leith na
 seirbhísí sin d’oibreoirí príobháideacha, mar shampla oibreoirí a bhfuil lamháltais acu ó údaráis
 phoiblí, faoi réir oibleagáidí sonracha maidir le seirbhísí. Sceidealú mionsonraithe uileghabhálach
 earnáilsonrach, níl sé sin praiticiúil de bhrí gur minic a bhíonn fóntais phoiblí ann ar an leibhéal fo-
 lárnach freisin. Níl feidhm ag an bhforchoimeádas sin maidir leis an teileachumarsáid ná le seirbhísí
 ríomhaireachta agus seirbhísí gaolmhara.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta; Trádáil trasteorann i
 seirbhísí — Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Creat rialála do Sheirbhísí dlí – Oibleagáidí:
 In FI: Srianta ar an gceart daoine nádúrtha nach bhfuil saoránacht réigiúnach acu in Åland, agus
 daoine dlítheanacha, réadmhaoin a fháil in Oileáin Åland agus seilbh a choinneáil uirthi gan cead a
 fháil ó údaráis inniúla Oileáin Åland. Srianta ar an gceart bunaíochta agus an ceart gníomhaíochtaí
 eacnamaíocha a dhéanamh ag daoine nádúrtha, nach bhfuil saoránacht réigiúnach acu in Åland,
 agus ag aon fhiontar, gan cead a fháil agus seilbh a fháil ó údaráis inniúla Oileáin Åland.
 Bearta reatha:
 698
 ---pagebreak--- FI: Ahvenanmaan maanhankintalaki (An tAcht um thalamh a éadáil in Åland) (3/1975), s. 2; agus
 Ahvenanmaan itsehallintolaki (An tAcht um Neamhspleáchas Åland) (1144/1991), s. 11.
 I ndáil le Léirscaoileadh Infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Ceanglais
 feidhmíochta, Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí; Creat Rialála do Sheirbhísí Dlí –
 Oibleagáidí:
 In FR: De bhun airteagail L151-1 agus 151-1 et seq. den chód airgeadaíochta agus airgeadais,
 infheistíochtaí choigríche sa Fhrainc in earnálacha a liostaítear in Airteagail R.151-3 den chód
 airgeadaíochta agus airgeadais, tá siad faoi réir formheas a fháil roimh ré ón Aire Geilleagair.
 Bearta reatha:
 FR: Mar a leagtar amach san eilimint tuairisce mar a luaitear thuas.
 I ndáil le Léirscaoileadh Infheistíochta – Cóir náisiúnta, Bainistíocht shinsearach agus boird
 stiúrthóirí:
 In FR: Rannpháirtíocht eachtrannach i gcuideachtaí nuaphríobháidithe a theorannú ionas gurb éard
 bheidh ann méid athraitheach den chothromas a chuirtear ar fáil don phobal, méid a chinnfidh
 rialtas na Fraince de réir an cháis. I gcás gníomhaíochtaí áirithe tráchtála, tionscail nó ceardaíochta,
 tá gá le húdarú sonrach maidir le bunaíocht mura bhfuil cead buanchónaithe ag an stiúrthóir
 bainistíochta.
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Creat rialála do Sheirbhísí dlí –
 Oibleagáidí:
 In HU: Ba cheart go mbeadh láithreacht tráchtála ann i bhfoirm cuideachta faoi dhliteanas teoranta,
 cuideachta comhstoic nó oifig ionadaíochta. Níl iontráil thosaigh mar bhrainse ceadaithe ach le
 haghaidh seirbhísí airgeadais.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Gníomhaíochtaí eacnamaíocha áirithe a bhaineann le réadmhaoin Stáit nó réadmhaoin phoiblí
 a shaothrú nó a úsáid, tá siad faoi réir lamháltais a dheonaítear faoi fhorálacha Acht na Lamháltas.
 I gcorparáidí tráchtála ina bhfuil sciar is mó ná 50% den chaipiteal ag an Stát nó ag bardas, aon
 idirbheart chun sócmhainní seasta de chuid na corparáide a dhiúscairt ar mhaithe le haon chonradh
 a thabhairt i gcrích maidir le leas rannpháirteachais, léas, comhghníomhaíocht nó creidmheas a
 éadáil, sin agus infháltais a urrúsú, chomh maith le haon oibleagáid a thabhú a eascraíonn as billí
 malairte, tá na hidirbhearta, an t-urrúsú agus an tabhú céanna faoi réir a n-údaraithe nó a
 gceadaithe ag an nGníomhaireacht um Phríobháidiú nó ag comhlachtaí eile stáit nó bardasacha, cibé
 acu is údarás inniúil. Ní bhaineann an forchoimeádas sin leis an mianadóireacht ná leis an gcairéalú,
 atá faoi réir forchoimeádas ar leithligh i sceideal an Aontais Eorpaigh in IARSCRÍBHINN SERVIN-1.
 IT: Féadfaidh an Rialtas cumhachtaí speisialta áirithe a fheidhmiú i bhfiontair a oibríonn i réimsí na
 cosanta agus na slándála náisiúnta, agus i ngníomhaíochtaí áirithe a bhfuil tábhacht straitéiseach leo
 i réimsí an fhuinnimh, an iompair agus na cumarsáide. Tá feidhm aige sin maidir le gach duine
 dlítheanach a dhéanann gníomhaíochtaí a meastar go bhfuil tábhacht straitéiseach leo i réimsí na
 cosanta agus na slándála náisiúnta, ní hamháin maidir le cuideachtaí príobháidithe.
 699
 ---pagebreak--- I gcás ina bhfuil an baol ann go ndéanfar díobháil thromchúiseach do leasanna bunúsacha na cosanta
 agus na slándála náisiúnta, tá na cumhachtaí seo a leanas ag an Rialtas:
 (a) coinníollacha sonracha a fhorchur i gceannach scaireanna;
 (b) rúin a bhaineann le hoibríochtaí speisialta ar nós aistrithe, cumasc, deighilte agus athruithe
 gníomhaíochta, a nglacadh sin a chrosadh; nó
 (c) diúltú a thabhairt maidir le scaireanna a éadáil, i gcas ina bhfuil an ceannaitheoir ag féachaint le
 leibhéal rannpháirtíochta a bheith aige sa chaipiteal ar dócha go ndéanfadh sé dochar do leasanna
 na cosanta agus na slándála náisiúnta.
 Aon rún, gníomh nó idirbheart (ar nós aistrithe, cumasc, deighilte, athrú gníomhaíochta nó
 foirceannta) a bhaineann le sócmhainní straitéiseacha i réimsí an fhuinnimh, an iompair agus na
 cumarsáide, tabharfaidh an chuideachta lena mbaineann fógra faoi d’oifig an Phríomh-Aire. Go
 háirithe, tabharfar fógra faoi éadálacha ag aon duine nádúrtha nó aon duine dlítheanach lasmuigh
 den Aontas Eorpach lena dtugtar smacht ar an gcuideachta don duine sin.
 Féadfaidh an Príomh-Aire na cumhachtaí speisialta seo a leanas a fheidhmiú:
 (a) maidir le slándáil agus oibriú líonraí agus soláthairtí, aon rún, gníomh nó idirbheart ar bagairt
 eisceachtúil é maidir le díobháil thromchúiseach do leas an phobail, iad a chrosadh;
 (b) coinníollacha sonracha a fhorchur chun leas an phobail a ráthú; nó
 (c) éadáil a dhiúltú i gcásanna eisceachtúla ina bhfuil leasanna bunúsacha an Stáit i mbaol.
 Leagtar síos sa dlí na critéir chun an fhíorbhagairt nó an bhagairt eisceachtúil a mheas, agus na
 nósanna imeachta chun na cumhachtaí speisialta a fheidhmiú.
 Bearta reatha:
 IT: Dlí 56/2012 um chumhachtaí speisialta i gcuideachtaí a oibríonn sna réimsí a leanas – an chosaint
 agus an tslándáil náisiúnta, an fuinneamh, an t-iompar agus an chumarsáid; agus
 Foraithne an Phríomh-Aire DPCM 253 an 30.11.2012 lena sainmhínítear na gníomhaíochtaí a bhfuil
 tábhacht straitéiseach leo i réimse na cosanta agus na slándála náisiúnta.
 I ndáil le Léirscaoileadh Infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair, Ceanglais feidhmíochta, Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 In LT: Fiontair, earnálacha agus saoráidí a bhfuil tábhacht straitéiseach leo maidir leis na tslándáil
 náisiúnta.
 Bearta reatha:
 LT: An Dlí um Nithe a Chosaint a mBaineann Tábhacht leo maidir le Slándáil Náisiúnta Phoblacht na
 Liotuáine a Áirithiú an 10 Deireadh Fómhair 2002 Uimh. IX-1132 (arna leasú go deireanach an 12
 Eanáir 2018 Uimh. XIII-992).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Bainistíocht shinsearach agus boird
 stiúrthóirí:
 700
 ---pagebreak--- In SE: Ceanglais idirdhealaitheacha le haghaidh bunaitheoirí, bainistíocht shinsearach agus boird
 stiúrthóirí nuair a dhéantar foirmeacha nua comhlachais dhlíthiúil a ionchorprú i ndlí na Sualainne.
 (b) Réadmhaoin a fháil
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 In HU: Maoin atá faoi úinéireacht stáit a éadáil.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In HU: Éadáil talún arúla ag daoine dlítheanacha eachtrannacha agus daoine nádúrtha
 neamhchónaitheacha.
 Bearta reatha:
 HU: Acht CXXII 2013 um chúrsaíocht talún talmhaíochta agus foraoiseachta (Caibidil II
 (Mír 6-36) agus Caibidil IV (Mír 38-59)); agus
 Acht CCXII 2013 um bearta idirthréimhseacha agus forálacha áirithe a bhaineann le hAcht CXXII 2013
 um chúrsaíocht talún talmhaíochta agus foraoiseachta (Caibidil IV (Mír 8-20)).
 In LV: Éadáil talún tuaithe ag náisiúnaigh den Ríocht Aontaithe nó de thríú tír.
 Bearta reatha:
 LV: An dlí um phríobháidiú talún i limistéir tuaithe, ss. 28, 29, 30.
 In SK: Cuideachtaí eachtrannacha ná daoine nádúrtha eachtrannacha, ní fhéadfaidh siad talamh
 talmhaíochta ná talamh foraoise a éadáil lasmuigh de theorainneacha ceantair uirbigh bardais, agus
 tá roinnt tailte eile ann nach bhféadfaidh siad a éadáil (e.g. acmhainní nádúrtha, lochanna,
 aibhneacha, bóithre poiblí etc.).
 Bearta reatha:
 SK: Acht Uimh. 44/1988 um chosaint agus saothrú acmhainní nádúrtha;
 Acht Uimh. 229/1991 um úinéireacht talún agus úinéireacht maoine talmhaíochta eile a rialáil;
 Acht Uimh. 460/1992 Bunreacht Phoblacht na Slóvaice;
 Acht Uimh. 180/1995 um bearta áirithe i gcomhair socruithe úinéireachta talún;
 Acht Uimh. 202/1995 um Malartú Eachtrach;
 Acht Uimh. 503/2003 um úinéireacht talún talmhaíochta a thabhairt ar ais;
 Acht Uimh. 326/2005 um Fhoraoisí; agus
 Acht Uimh. 140/2014 um éadáil úinéireachta talún talmhaíochta.
 701
 ---pagebreak--- I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 In BG: Daoine nádúrtha eachtrannacha agus daoine dlítheanacha eachtrannacha, ní fhéadfaidh siad
 talamh a éadáil. Daoine dlítheanacha de chuid na Bulgáire a bhfuil rannpháirtíocht eachtrannach
 acu, ní fhéadfaidh siad talamh talmhaíochta a éadáil. Daoine dlítheanacha eachtrannacha agus
 daoine nádúrtha eachtrannacha a bhfuil buanchónaí orthu thar lear, féadfaidh siad foirgnimh agus
 cearta réadmhaoine a éadáil (ceart úsáide, ceart tógála, ceart ollstruchtúr a thógáil agus daoirsí).
 Daoine nádúrtha eachtrannacha a bhfuil buanchónaí orthu thar lear, agus daoine dlítheanacha
 eachtrannacha ina n-áirithítear tromlach i nglacadh cinntí de bharr rannpháirtíocht eachtrannach nó
 ina gcuirtear bac ar chinntí a ghlacadh dá barr, féadfaidh siad cearta réadmhaoine a éadáil i limistéir
 gheografacha shonracha arna n-ainmniú ag Comhairle na nAirí, faoi réir cead a fháil.
 BG: Bunreacht Phoblacht na Bulgáire, airteagal 22; An Dlí um Úinéireacht agus Úsáid Talún
 Talmhaíochta, airteagal 3; agus an Dlí um Fhoraoisí, airteagal 10.
 In EE: Daoine nádúrtha eachtrannacha nó daoine dlítheanacha eachtrannacha nach as an LEE iad ná
 nach comhaltaí den Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta iad, ní fhéadfaidh siad
 sócmhainn dhochorraithe a éadáil a bhfuil talamh talmhaíochta agus/nó foraoise inti ach le húdarú
 an rialtóra contae agus na comhairle cathrach, agus ní mór dóibh a chruthú, faoi mar a fhorordaítear
 le dlí, go n-úsáidfear an tsócmhainn dhochorraithe go héifeachtúil, go hinbhuanaithe agus d’aon
 ghnó de réir an chuspóra atá beartaithe lena haghaidh.
 Bearta reatha:
 EE: Kinnisasja omandamise kitsendamise seadus (An tAcht um Shrianta ar Éadáil Sócmhainní
 Dochorraithe) Caibidlí 2 agus 3.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir náisiúnta:
 In LT: Aon bheart atá comhsheasmhach leis na gealltanais a thug an tAontas Eorpach agus atá
 infheidhme sa Liotuáin in GATS maidir le talamh a éadáil. An nós imeachta maidir le dáileacht talún a
 éadáil, na téarmaí agus na coinníollacha, chomh maith le srianta, leagfar síos iad leis an Dlí
 Bunreachtúil, leis an Dlí um Thalamh agus leis an Dlí um Éadáil Talún Talmhaíochta.
 Mar sin féin, rialtais áitiúla (bardais) agus eintitis náisiúnta eile de chuid comhaltaí den Eagraíocht
 um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta agus d’Eagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh,
 rialtais agus eintitis a ghabhann do ghníomhaíochtaí eacnamaíocha sa Liotuáin agus a shonraítear
 leis an dlí bunreachtúil i gcomhréir le critéir an Aontais Eorpaigh agus le lánpháirtiú eile a bhfuil an
 Liotuáin imithe ina bhun, tá cead acu dáileachtaí talún nach talamh thalmhaíochta iad a éadáil faoina
 n-úinéireacht féin, dáileachtaí a bhfuil gá acu leo chun na foirgnimh agus na saoráidí is gá le
 haghaidh a ngníomhaíochtaí díreacha a thógáil agus a oibriú.
 Bearta reatha:
 LT: Bunreacht Phoblacht na Liotuáine;
 Dlí Bunreachta Phoblacht na Liotuáine maidir le Cur Chun Feidhme Mhír 3 d’Airteagal 47 de
 Bhunreacht Phoblacht na Liotuáine an 20 Meitheamh 1996, Uimh. I-1392 arna leasú go deireanach
 an 20 Márta 2003, Uimh. IX-1381;
 702
 ---pagebreak--- An dlí um thalamh, an 27 Eanáir 2004, Uimh. IX-1983; agus
 An dlí um éadáil talún talmhaíochta an 24 Aibreán 2014, Uimh. XII-854.
 (c) Aitheantas
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir náisiúnta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir
 náisiúnta:
 In AE: Treoracha an Aontais Eorpaigh maidir le haitheantas frithpháirteach dioplómaí agus cáilíochtaí
 gairmiúla eile, níl feidhm acu ach maidir le saoránaigh an Aontais. Leis an gceart chun seirbhís
 ghairmiúil rialáilte a chleachtadh i mBallstát amháin, ní dheonaítear an ceart chun cleachtadh i
 mBallstát eile.
 (d) Cóir an Náisiúin Barrfhabhair
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i
 seirbhísí – Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Creat Rialála do Sheirbhísí Dlí – Oibleagáidí:
 An tAontas: Cóir dhifreálach a thabhairt do thríú tír de bhun aon chonradh infheistíochta
 idirnáisiúnta nó aon chomhaontaithe trádála eile atá i bhfeidhm nó a síníodh roimh theacht i
 bhfeidhm an Chomhaontaithe seo.
 An tAontas: Cóir dhifreálach a thabhairt do thríú tír de bhun aon chomhaontaithe dhéthaobhaigh nó
 iltaobhaigh atá ann cheana nó a bheidh ann amach anseo:
 (i) lena gcruthaítear margadh inmheánach i seirbhísí agus infheistíocht;
 (ii) lena ndeonaítear an ceart bunaíochta; nó
 (iii) lena gceanglaítear comhfhogasú reachtaíochta in earnáil eacnamaíoch amháin nó níos mó.
 Margadh inmheánach i seirbhísí agus infheistíocht, ciallaíonn sé limistéar gan teorainneacha
 inmheánacha ina n-áirithítear saorghluaiseacht seirbhísí, caipitil agus daoine.
 Ciallaíonn an ceart bunaíochta oibleagáid deireadh a chur go substaintiúil trí theacht i bhfeidhm an
 chomhaontaithe le gach bacainn maidir le bunaíocht i measc pháirtithe an chomhaontaithe
 dhéthaobhaigh nó iltaobhaigh. Cuimseofar sa cheart bunaíochta an ceart ag náisiúnaigh de
 pháirtithe an chomhaontaithe dhéthaobhaigh nó iltaobhaigh fiontair a chur ar bun agus a oibriú faoi
 na coinníollacha céanna a chuirtear ar fáil do náisiúnaigh faoi dhlí an Pháirtí ina mbunaítear
 amhlaidh.
 Ciallaíonn comhfhogasú reachtaíochta:
 (i) reachtaíocht páirtí amháin nó níos mó sa chomhaontú déthaobhach nó iltaobhach a ailíniú le
 reachtaíocht an Pháirtí nó na bpáirtithe eile sa chomhaontú sin; nó
 (ii) reachtaíocht choiteann a ionchorprú i ndlí na bpáirtithe sa chomhaontú déthaobhach nó
 iltaobhach.
 Ní dhéanfar an t-ailíniú ná an t-ionchorprú sin, ná ní mheasfar go ndearnadh sé, go dtí an tráth a
 achtófar é i ndlí an Pháirtí nó na bpáirtithe sa chomhaontú déthaobhach nó iltaobhach.
 703
 ---pagebreak--- Bearta reatha:
 An tAontas Eorpach: Comhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch;
 Comhaontuithe Cobhsaithe;
 Comhaontuithe déthaobhacha idir an tAontas agus Cónaidhm na hEilvéise; agus
 Comhaontuithe Saorthrádála Doimhne agus Cuimsitheacha.
 An tAontas: Cóir dhifreálach a thabhairt do náisiúnaigh nó d’fhiontair maidir leis an gceart
 bunaíochta trí bhíthin comhaontuithe déthaobhacha atá ann cheana nó a bheidh ann amach anseo
 idir na Ballstáit seo a leanas: BE, DE, DK, EL, ES, FR, IE, IT, LU, NL, PT agus aon cheann de na tíortha
 nó na prionsachtaí seo a leanas: Andóra, Monacó, San Mairíne agus Stát Chathair na Vatacáine.
 In DK, FI, SE: Bearta a dhéanfaidh an Danmhairg, an tSualainn agus an Fhionlainn lena ndíreofar ar
 chomhar Nordach a chur chun cinn, ar nós:
 (a) tacaíocht airgeadais le haghaidh tionscadail taighde agus forbartha (T&F) (an Ciste Tionscail
 Nordach);
 (b) staidéir indéantachta a chistiú do thionscadail idirnáisiúnta (an Ciste Nordach d’Onnmhairí
 Tionscadail); agus
 (c) cúnamh airgeadais le haghaidh cuideachtaí a úsáideann teicneolaíocht chomhshaoil (an
 Chorparáid Airgeadais Nordach le haghaidh an Chomhshaoil). Is é cuspóir na Corparáide Airgeadais
 Nordaí le haghaidh an Chomhshaoil (NEFCO) infheistíochtaí a chur chun cinn a rachaidh chun leasa
 an chomhshaoil Nordaigh, lena leagfar béim ar Oirthear na hEorpa.
 Tá an forchoimeádas seo gan dochar d’eisiamh an tsoláthair ag Páirtí nó d’fhóirdheontais i míreanna
 6 agus 7 d’Airteagal SERVIN.1.1 [Cuspóir agus raon feidhme].
 In PL: Coinníollacha fabhracha chun seirbhísí a bhunú nó a sholáthar ar bhonn trasteorann, seirbhísí
 ina bhféadfar srianta áirithe a chumhdaítear sa liosta d’fhorchoimeádais is infheidhme sa Pholainn a
 dhíbirt nó a leasú, féadfar síneadh a chur leo trí chonarthaí tráchtála agus loingseoireachta.
 In PT: Ceanglais náisiúntachta a tharscaoileadh le haghaidh cleachtadh gníomhaíochtaí agus
 gairmeacha áirithe maidir le daoine nádúrtha a sholáthraíonn seirbhísí le haghaidh tíortha inarb í an
 Phortaingéilis an teanga oifigiúil (Angóla, an Bhrasaíl, Cabo Verde, Guine Bissau, an Ghuine
 Mheánchiorclach, Mósaimbíc, São Tomé agus Principe, agus Tíomór Thoir).
 (e) Airm, muinisean agus ábhar cogaidh
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Cóir an náisiúin
 barrfhabhair, Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí, Ceanglais feidhmíochta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an Margadh, Cóir Náisiúnta, Cóir an náisiúin barrfhabhair,
 Láithreacht áitiúil:
 In AE: Airm, muinisin agus ábhair chogaidh a tháirgeadh nó a dháileadh, nó trádáil iontu. Tá ábhar
 cogaidh teoranta d’aon táirge ar lena úsáid go míleata amháin, i ndáil le gníomhaíochtaí cogaidh nó
 cosanta a dhéanamh, a bheartaítear agus a dhéantar é.
 704
 ---pagebreak--- 705 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 2 - Seirbhísí gairmiúla - seachas seirbhísí a bhaineann leis an tsláinte
 Earnáil: Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí dlí: seirbhísí nótairí agus báillí; seirbhísí
 cuntasaíochta agus leabharchoimeádta; seirbhísí iniúchóireachta,
 seirbhísí comhairleacha cánachais; seirbhísí ailtireachta agus seirbhísí
 pleanála uirbí; seirbhísí innealtóireachta agus seirbhísí
 innealtóireachta comhtháite
 Aicmiú Tionscail: Cuid de CPC 861, cuid de 87902, 862, 863, 8671, 8672, 8673, 8674,
 cuid de 879
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun i ndáil leis
 na nithe seo a leanas:
 (a) Seirbhísí dlí
 I dtaca le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta:
 An tAontas, cé is moite de SE: Soláthar seirbhísí comhairleacha dlí, seirbhísí údaraithe dlí, seirbhísí
 doiciméadachta agus seirbhísí deimhnithe arna soláthar ag gairmithe dlí a gcuirtear feidhmeanna
 poiblí de chúram orthu, ar nós nótairí, ‘huissiers de justice’ nó ‘officiers publics et ministériels’ eile,
 agus i ndáil le seirbhísí a chuireann báillí ar fáil a cheaptar trí bhíthin acht oifigiúil rialtais (cuid de CPC
 861, cuid de 87902).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i
 seirbhísí – Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 In BG: Cóir náisiúnta iomlán i leith bunú agus oibriú cuideachtaí, agus i leith soláthar seirbhísí chomh
 maith, ní féidir sin a leathnú ach chuig cuideachtaí atá bunaithe sna tíortha lenar tugadh socruithe
 fabhracha i gcrích nó lena dtabharfar socruithe fabhracha i gcrích, agus chuig saoránaigh de na
 tíortha sin (cuid de CPC 861
 In LT: Ní féidir le haturnaetha ó thíortha eachtrannacha a bheith rannpháirteach mar abhcóidí sa
 chúirt ach amháin i gcomhréir le comhaontuithe idirnáisiúnta (cuid de CPC 861), lena n-áirítear
 forálacha sonracha maidir le hionadaíocht os comhair cúirteanna.
 (b) Seirbhísí cuntasaíochta agus leabharchoimeádta (CPC 8621 seachas seirbhísí
 iniúchóireachta, 86213, 86219, 86220)
 706
 ---pagebreak--- I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 In HU: Gníomhaíochtaí trasteorann le haghaidh cuntasaíochta agus leabharchoimeádta.
 Bearta atá ann cheana:
 HU: Acht C de 2000; agus Acht LXXV de 2007.
 (c) Seirbhísí iniúchóireachta (CPC – 86211, 86212 seachas seirbhísí cuntasaíochta agus
 leabharchoimeádta)
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí - Cóir náisiúnta:
 In BG: Iniúchóirí cláraithe is comhaltaí den Institiúid Cuntasóirí Poiblí Deimhnithe, cuirfidh siad
 iniúchóireacht airgeadais neamhspleách chun feidhme. Faoi réir cómhalartachta, cláróidh an
 Institiúid Cuntasóirí Poiblí Deimhnithe eintiteas iniúchóireachta as an Ríocht Aontaithe nó as tríú tír
 tar éis don Ríocht Aontaithe nó don tríú tír cruthúnas a thaispeáint ina léirítear:
 (a) go gcomhlíonann trí cheathrú de chomhaltaí na gcomhlachtaí bainistíochta agus na n-iniúchóirí
 cláraithe atá ag déanamh na hiniúchóireachta thar ceann an eintitis, go gcomhlíonann siad ceanglais
 is comhionann leo siúd atá ann le haghaidh iniúchóirí de chuid na Bulgáire, agus gur éirigh leo sna
 scrúduithe chuige sin;
 (b) gur i comhréir leis na ceanglais maidir le neamhspleáchas agus oibiachtúlacht a dhéanann an t-
 eintiteas iniúchóireachta iniúchóireacht airgeadais neamhspleách; agus
 (c) go bhfoilsíonn an t-eintiteas iniúchóireachta tuarascáil bhliantúil maidir le trédhearcacht ar a
 láithreán gréasáin nó go gcomhlíonann sé ceanglais choibhéiseacha eile maidir le nochtadh i gcás ina
 ndéanann sé iniúchóireacht ar eintitis leasa phoiblí.
 Bearta Reatha:
 BG: An tAcht um Iniúchóireacht Airgeadais Neamhspleách.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí:
 In CZ: Ní údaraítear le hiniúchtaí a dhéanamh i bPoblacht na Seice ach duine dlítheanach ina
 bhforchoimeádtar 60% ar a laghad de na leasanna caipitil nó de na cearta vótála do náisiúnaigh de
 Phoblacht na Seice nó de Bhallstáit an Aontais Eorpaigh.
 Bearta Reatha:
 CZ: Dlí an 14 Aibreán 2009 uimh. 93/2009 Coll., maidir le hIniúchóirí.
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh:
 In HU: Soláthar trasteorann seirbhísí iniúchóireachta.
 Bearta Reatha:
 Acht C de 2000; agus Acht LXXV de 2007.
 707
 ---pagebreak--- In PT: Soláthar trasteorann seirbhísí iniúchóireachta.
 (d) Seirbhísí ailtireachta agus pleanála uirbí (CPC 8674)
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In HR: Soláthar trasteorann pleanála uirbí.
 708
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 3 - Seirbhísí gairmiúla – seirbhísí a bhaineann leis an tsláinte agus le
 miondíol cógaisíochta
 Earnáil: Seirbhísí gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, miondíolacháin earraí
 cógaisíochta, leighis agus ortaipéideacha agus seirbhísí eile arna
 soláthar ag cógaiseoirí
 Aicmiú tionscail: CPC 63211, 85201, 9312, 9319, 93121
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Seirbhísí leighis agus fiaclóireachta; seirbhísí arna soláthar ag mná cabhracha, altraí,
 fisiteiripeoirí, síceolaithe agus foireann pharaimhíochaine (CPC 63211, 85201, 9312, 9319, CPC 932)
 I dtaca le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh agus
 Cóir náisiúnta:
 In FI: Soláthar gach seirbhíse gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, bíodh sí á maoiniú go poiblí nó
 go príobháideach, lena n-áirítear seirbhísí leighis agus fiaclóireachta, seirbhísí a sholáthraíonn mná
 cabhrach, fisiteiripeoirí agus foireann pharaimhíochaine chomh maith le seirbhísí a sholáthraíonn
 síceolaithe, seachas seirbhísí a sholáthraíonn altraí (CPC 9312, 93191).
 Bearta reatha:
 FI: Laki yksityisestä terveydenhuollosta (An tAcht um Chúram Sláinte Príobháideach) (152/1990)
 In BG: Soláthar gach seirbhíse gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, bíodh sí á maoiniú go poiblí nó
 go príobháideach, lena n-áirítear seirbhísí leighis agus fiaclóireachta, seirbhísí a sholáthraíonn altraí,
 mná cabhrach, fisiteiripeoirí agus foireann pharaimhíochaine chomh maith le seirbhísí a
 sholáthraíonn síceolaithe (CPC 9312, cuid de 9319).
 Bearta Reatha:
 BG: Acht um Eagraíocht Ghairmiúil Altraí Leighis, Ban Cabhrach agus Cumann na Speisialtóirí Leighis
 Gaolmhara
 I dtaca le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil i
 seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh agus Cóir náisiúnta:
 709
 ---pagebreak--- In CZ, MT: Soláthar gach seirbhíse gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, bíodh sí á maoiniú go poiblí
 nó go príobháideach, lena n-áirítear seirbhísí a sholáthraíonn gairmithe amhail dochtúirí leighis,
 fiaclóirí, mná cabhrach, altraí, fisiteiripeoirí, paraimhíochaineoirí agus síceolaithe, chomh maith le
 seirbhísí gaolmhara eile (CPC 9312, cuid de 9319).
 Bearta Reatha:
 CZ: Acht Uimh. 296/2008 Coll., um Cháilíocht agus Sábháilteacht Fíochán agus
 Ceall Daonna a Chosaint atá Ceaptha le hÚsáid sa Duine (‘Acht um Fíocháin agus Cealla Daonna’);
 Acht Uimh. 378/2007 Coll., maidir le hEarraí Cógaisíochta agus maidir le Leasuithe ar Roinnt
 Achtanna Gaolmhara (Acht maidir le hEarraí Cógaisíochta);
 Acht Uimh. 268/2014 Coll. maidir le feistí leighis agus lena leasaítear Acht Uimh. 634/2004 Coll.
 maidir le táillí riaracháin, arna leasú ina dhiaidh sin;
 Acht Uimh. 285/2002 Coll., maidir le Deonú, Tógáil agus Trasphlandú Fíochán agus Orgán agus
 maidir le Leasú ar Achtanna Áirithe (an tAcht um Thrasphlandú).
 Acht Uimh. 372/2011 Coll. maidir le seirbhísí sláinte agus maidir leis na coinníollacha a bhaineann
 lena soláthar
 Acht Uimh. 373/2011 Coll., maidir le seirbhísí sláinte sonracha).
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 An tAontas, cé is moite de NL agus SE: Tá ceanglas cónaithe ann le haghaidh soláthar gach seirbhíse
 gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, bíodh sí á maoiniú go poiblí nó go príobháideach, lena n-
 áirítear seirbhísí a sholáthraíonn gairmithe amhail dochtúirí leighis, fiaclóirí, mná cabhrach, altraí,
 fisiteiripeoirí, paraimhíochaineoirí agus síceolaithe, chomh maith le seirbhísí gaolmhara eile. Ní
 fhéadfaidh ach daoine ag a bhfuil láithreacht fhisiceach i gcríoch an Aontais Eorpaigh na seirbhísí sin
 a sholáthar (CPC 9312, cuid de 93191).
 In BE: Soláthar gach seirbhíse gairmiúla a bhaineann leis an tsláinte, bíodh sí á maoiniú go poiblí nó
 go príobháideach, lena n-áirítear seirbhísí leighis agus fiaclóireachta, seirbhísí a sholáthraíonn altraí,
 mná cabhrach, fisiteiripeoirí agus foireann pharaimhíochaine chomh maith le seirbhísí a
 sholáthraíonn síceolaithe. (cuid de CPC 85201, 9312, cuid de 93191)
 In PT: (Chomh maith leis sin, maidir le cóir an náisiún barrfhabhair) I ndáil le gairmeacha
 fisiteiripeoirí, pearsanra paraimhíochaine agus póidiatraithe, is féidir a cheadú do ghairmithe
 eachtracha cleachtadh ar bhonn cómhalartacht.
 (b) Seirbhísí tréidliachta (CPC 932)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In BG: Féadfaidh duine nádúrtha nó dlítheanach bunaíocht leighis tréidliachta a bhunú.
 Is do náisiúnaigh den LEE agus do bhuanchónaitheoirí amháin a cheadaítear cleachtadh na
 tréidliachta (ní mór láithreacht fhisiciúil a bheith ag cónaitheoirí buana).
 710
 ---pagebreak--- I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BE, LV: Soláthar trasteorann seirbhísí tréidliachta.
 (c) Miondíolacháin earraí cógaisíochta, leighis agus ortaipéideacha, seirbhísí eile arna
 soláthar ag cógaiseoirí (CPC 63211)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Láithreacht áitiúil:
 An tAontas, cé is moite de EL, IE, LU, LT agus NL: Chun srian a chur le líon na soláthróirí atá i dteideal
 seirbhís áirithe a sholáthar i gcrios nó i limistéar áitiúil ar leith ar bhonn neamh-idirdhealaitheach. Dá
 bhrí sin féadfar tástáil riachtanais eacnamaíoch a chur i bhfeidhm, agus aird á tabhairt ar fhachtóirí
 mar líon na mbunaíochtaí atá ann faoi láthair agus an tionchar orthu, bonneagar iompair, dlús
 daonra nó raon geografach.
 An tAontas, cé is moite de BE, BG, EE, ES, IE agus IT: Ní féidir postdíol a dhéanamh ach ó Bhallstáit
 den LEE, rud a fhágann go bhfuil sé de cheangal bunaíocht a bheith ann in aon cheann de na tíortha
 sin le haghaidh miondíol cógaisíochta agus earraí sonracha leighis leis an bpobal i gcoitinne san
 Aontas. In CZ: Ní féidir díolacháin mhiondíola a dhéanamh ach ó Bhallstáit.
 In BE: Is ó chógaslann atá bunaithe sa Bheilg amháin is féidir earraí sonracha cógaisíochta agus earraí
 sonracha leighis a dhíol.
 In BG, EE, ES, IT agus LT: Miondíol trasteorann cógaisíochta.
 In IE agus LT: Miondíol trasteorann cógaisíochta lena bhfuil oideas ag teastáil.
 In PL: Ní mór idirghabhálaithe i dtrádáil táirgí íocshláinte a chlárú agus áit chónaithe nó oifig
 chláraithe a bheith acu ar chríoch Phoblacht na Polainne.
 I dtaca le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta:
 In FI: Miondíol earraí cógaisíochta agus miondíol earraí leighis agus ortaipéideacha
 I dtaca le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh agus
 Cóir náisiúnta:
 In SE: Miondíolacháin earraí cógaisíochta agus soláthar earraí cógaisíochta don phobal i gcoitinne.
 Bearta reatha:
 AT: Arzneimittelgesetz (An tAcht um Chógas), BGBl. Uimh. 185/1983 arna leasú, §§ 57, 59, 59a; agus
 agus Medizinproduktegesetz (Dlí maidir le Táirgí Leighis), BGBl. Uimh. 657/1996 arna leasú, § 99.
 BE: Arrêté royal du 21 janvier 2009 portant instructions pour les pharmaciens; agus Arrêté royal du
 10 novembre 1967 relatif à l'exercice des professions des soins de santé.
 711
 ---pagebreak--- CZ : Acht Uimh. 372/2011 Coll., maidir le hearraí cógaisíochta, mar a leasaíodh é; agus Acht Uimh.
 372/2011 Coll., maidir le Seirbhísí Sláinte, mar a leasaíodh é.
 FI: Lääkelaki (An tAcht Leighis) (395/1987).
 PL: An Dlí Cógaisíochta, Airteagal 73a (Iris Dlíthe 2020, mír 944, 1493).
 SE: Dlí maidir le trádáil in earraí cógaisíochta (2009:336)
 Rialachán maidir le trádáil in earraí cógaisíochta (2009:659); agus
 Tá rialacháin bhreise glactha ag Gníomhaireacht na Sualainne um Tháirgí Leighis, agus is féidir na
 sonraí fúthu a fháil ag (LVFS 2009:9)
 712
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 4 - Seirbhísí Gnó – Seirbhísí taighde agus forbartha
 Earnáil: Seirbhísí taighde agus forbartha
 Aicmiú tionscail: CPC 851, 852, 853
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Trádáil Trasteorann i Seirbhísí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In RO: Soláthar trasteorann seirbhísí taighde agus forbartha.
 Bearta reatha:
 RO: Ordanás Rialtais uimh. 6 / 2011;
 Ordú ón Aire Oideachais agus Taighde Uimh. 3548 / 2006; agus Cinneadh Rialtais Uimh. 134 / 2011.
 713
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 5 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí réadmhaoine
 Earnáil: Seirbhísí réadmhaoine
 Aicmiú tionscail: CPC 821, 822
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Trádáil Trasteorann i Seirbhísí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In CZ agus HU: Soláthar trasteorann seirbhísí réadmhaoine.
 714
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 6 - Seirbhísí gnó - Seirbhísí cíosa nó léasaithe
 Earnáil: Seirbhísí cíosa nó léasaithe gan oibreoirí
 Aicmiú tionscail: CPC 832
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Trádáil Trasteorann i Seirbhísí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In BE agus FR: Soláthar trasteorann seirbhísí léasaithe nó cíosa gan oibreoir i ndáil le hearraí
 pearsanta agus tí.
 715
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 7 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí gníomhaireachta bailiúcháin agus seirbhísí
 tuairiscithe creidmheasa
 Earnáil: Seirbhísí gníomhaireachta bailiúcháin, seirbhísí tuairiscithe
 creidmheasa
 Aicmiú tionscail: CPC 87901, 87902
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Trádáil Trasteorann i Seirbhísí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 An tAontas, cé is moite de ES, LV agus SE, maidir le soláthar seirbhísí gníomhaireachta bailiúcháin
 agus seirbhísí tuairiscithe creidmheasa.
 716
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 8 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí socrúcháin
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí Gnó – seirbhísí socrúcháin
 Aicmiú tionscail: CPC 87201, 87202, 87203, 87204, 87205, 87206, 87209
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 An tAontas, cé is moite de EL, IE, LU, LT agus NL: Seirbhísí soláthair do bhaill foirne tí, d’oibrithe
 tráchtála nó tionscail eile, foireann altranais agus eile
 In BG, CY, CZ, DE, EE, FI, MT, LT, LV, PL, PT, RO, SI agus SK: Seirbhísí cuardaigh feidhmeannach
 (87201).
 In AT, BG, CY, CZ, EE, FI, LT, LV MT, PL, PT, RO, SI agus SK: Seirbhísí socrúcháin a bhunú le haghaidh
 baill foirne tacaíochta oifige agus oibrithe eile.
 In AT, BG, CY, CZ, DE, EE, FI, MT, LT, LV, PL, PT, RO, SI agus SK: Seirbhísí baill foirne tacaíochta oifige
 a sholáthar
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 An tAontas, cé is moite de BE, BG, EE, ES, IE agus IT: Seirbhísí socrúcháin a bhunú le haghaidh baill
 foirne tacaíochta oifige agus oibrithe eile.
 In IE: Soláthar trasteorann seirbhísí cuardaigh feidhmeannach (87201).
 In FR, IE, IT agus NL: Soláthar trasteorann seirbhísí pearsanra oifige (CPC 87203).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In DE: Srian a chur le líon na soláthróirí seirbhísí socrúcháin.
 In ES: Srian a chur le líon na soláthróirí seirbhísí cuardaigh agus socrúcháin feidhmiúcháin (CPC
 87201, 87202).
 717
 ---pagebreak--- In FR: Féadfaidh na seirbhísí sin a bheith faoi réir CPC monaplachta stáit 87202).
 In IT: Srian a chur le líon na soláthróirí seirbhísí soláthair pearsanra oifige (87203).
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In DE: Féadfaidh an Aireacht Chónaidhme Saothair agus Gnóthaí Sóisialta rialachán a eisiúint maidir
 le pearsanra nach pearsanra de chuid an Aontais Eorpaigh agus LEE iad a lonnú agus a earcú do
 ghairmeacha sonraithe e.g. gairmeacha sláinte agus cúram.
 Bearta reatha:
 AT: §§97 agus 135 d’Acht Trádála na hOstaire (Gewerbeordnung), Iris Oifigiúil Dlí na Cónaidhme
 Uimh. 194/1994 arna leasú; agus
 An tAcht um Fhostaíocht Shealadach (Arbeitskräfteüberlassungsgesetz/AÜG), Iris Oifigiúil Dlí na
 Cónaidhme Uimh.
 196/1988 arna leasú.
 BG: An tAcht um Fhostaíocht a Spreagadh, Airteagail 26, 27, 27ú agus 28.
 CY: An Dlí um Ghníomhaireacht Phríobháideach Fostaíochta Uimh. 126(I)/2012 arna leasú.
 CZ: Acht um Fhostaíocht (435/2004).
 DE: Gesetz zur Regelung der Arbeitnehmerüberlassung (AÜG);
 Sozialgesetzbuch Drittes Buch (SGB III; Cód Sóisialta, Leabhar a Trí) - Cur Chun Cinn na Fostaíochta;
 Verordnung über die Beschäftigung von Ausländerinnen und Ausländern (BeschV; Ordanás ar
 Fhostaíocht Eachtrannach).
 DK: §§ 8a – 8f i bhforaithne dlí uimh. 73 an 17 Eanáir 2014 agus atá sonraithe i bhforaithne uimh.
 228 an 7 Márta 2013 (fostaíocht maraithe); an tAcht um Cheadanna Fostaíochta, 2006. S1(2) agus
 (3).
 EL: Dlí 4052/2012 (Iris Oifigiúil an Rialtais 41 Α) arna leasú le roinnt dá fhoráil leis an dlí
 Uimh.4093/2012 (Iris Oifigiúil an Rialtais 222 Α).
 ES: Real Decreto-ley 8/2014, de 4 de julio, de aprobación de medidas urgentes para el crecimiento,
 la competitividad y la eficiencia (tramitado como Ley 18/2014, de 15 de octubre).
 FI: Laki julkisesta työvoima- ja yrityspalvelusta (An tAcht um Sheirbhís Phoiblí Fostaíochta agus
 Fiontair) (916/2012).
 HR: Acht um Mhargadh an tSaothair (OG 118/18, 32/20)
 Acht Iniúchóireachta (OG 93/14, 127/17, 98/19), Airteagal 3
 An tAcht don Ghairm Dlí (OG 130/94, 74/13, 67/17, 46/18, 53/20)
 IE: Acht um Cheadanna Fostaíochta 2006. S1(2) agus (3).
 718
 ---pagebreak--- IT: Foraithne Reachtach 276/2003, Dlí 4/5
 LT: Cód Saothair Phoblacht na Liotuáine, arna fhormheas le Dlí Uimh. XII-2603 an 14 Meán Fómhair
 2016 ó Phoblacht na Liotuáine,
 An Dlí maidir le Stádas Dlíthiúil Eachtrannach i bPoblacht na Liotuáine an 29 Aibreán 2004 Uimh. IX-
 2206 arna leasú go deireanach an 03-12-2019 Uimh. XIII-2582
 LU: Loi du 18 janvier 2012 portant création de l’Agence pour le développement de l’emploi (Dlí an 18
 Eanáir 2012 maidir le gníomhaireacht a chruthú d’fhorbairt fostaíochta – ADEM).
 MT: An tAcht Seirbhísí Fostaíochta agus Oiliúna, (Cap 343) (Airteagail 23 go 25); agus Rialacháin
 maidir le Gníomhaireachtaí Fostaíochta (S.L. 343.24).
 PL: Airteagal 18 d’Ionstraim an 20 Aibreán 2004 maidir le hinstitiúidí fostaíochta agus margaidh
 saothair a chur chun cinn (Dz.U. de 2015, Mír 149, arna leasú).
 PT: Foraithne Uimh. 260/2009 an 25 Meán Fómhair, arna leasú le Dlí Uimh. 5/2014 an 12 Feabhra
 (rochtain agus soláthar seirbhísí ag gníomhaireachtaí socrúcháin).
 RO: Dlí Uimh. 156/2000 maidir le cosaint saoránach Rómánach atá ag obair thar lear, athfhoilsithe,
 agus Cinneadh Rialtais Uimh. 384/2001 maidir leis na noirm mhodheolaíochta a fhormheas chun Dlí
 Uimh. 156/2000 a chur i bhfeidhm, le leasuithe ina dhiaidh sin;
 Ordanás Uimh. 277/2002 ón Rialtas, arna mhodhnú le hOrdanás Uimh. 790/2004 ón Rialtas agus le
 hOrdanás Uimh. 1122/2010 ón Rialtas; agus
 Dlí uimh. 53/2003 - Cód Saothair, arna athfhoilsiú, le leasuithe agus forlíonadh ina dhiaidh sin agus
 Cinneadh an Rialtais Uimh. 1256/2011 maidir leis na coinníollacha oibriúcháin agus an nós imeachta
 um údarú do ghníomhaireacht oibre shealadach.
 SI: Acht rialaithe mhargadh an tsaothair (Iris Oifigiúil RS, Uimh. 80/2010, 21/2013, 63/2013,
 55/2017); agus an tAcht um Fhostaíocht, Féinfhostaíocht agus Obair Eachtrannach – ZZSDT (Iris
 Oifigiúil RS, Uimh.
 47/2015), ZZSDT-UPB2 (Iris Oifigiúil RS, Uimh. 1/2018).
 SK: Acht Uimh. 5/2004 maidir le Seirbhísí Fostaíochta; agus Acht Uimh. 455/1991 maidir le Ceadúnú
 Trádála.
 719
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 9 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí slándála agus imscrúdaithe
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gnó – seirbhísí slándála agus imscrúdaithe
 Aicmiú tionscail: CPC 87302, 87303, 87304, 87305, 87309
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Seirbhísí slándála (CPC 87302, 87303, 87304, 87305, 87309)
 I dtaca le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta:
 In BG, CY, CZ, EE, ES, LT, LV, MT, PL, RO, SI agus SK: Soláthar trasteorann sheirbhísí airgeadais
 In DK, HR agus HU: Soláthar na bhfo-earnálacha seo a leanas: seirbhísí garda (87305) in HR agus HU,
 seirbhísí comhairliúcháin slándála (87302) in HR, seirbhísí garda aerfoirt (cuid de 87305) in DK agus
 seirbhísí carr armúrtha (87304) in HU.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Cóir náisiúnta, Láithreacht
 áitiúil:
 In BE: Tá ceanglas maidir le náisiúntacht i mBallstát ar bhoird stiúrthóirí fiontar, daoine dlítheanacha
 a sholáthraíonn seirbhísí garda agus slándála (87305), chomh maith le comhairliúchán agus oiliúint a
 bhaineann le seirbhísí slándála (87302). Bainistíocht shinsearach na gcuideachtaí a sholáthraíonn
 seirbhísí comhairliúcháin garda agus slándála, ní mór iad a bheith ina náisiúnaigh chónaitheacha i
 mBallstát.
 In FI: Ní fhéadfar ceadúnais maidir le soláthar seirbhísí slándála a dheonú ach amháin do dhaoine
 nádúrtha ar a bhfuil cónaí in LEE nó daoine dlítheanacha atá bunaithe in LEE.
 In ES: Soláthar trasteorann sheirbhísí airgeadais Tá ceanglais náisiúntachta ann do phearsanra
 slándála príobháideach.
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 720
 ---pagebreak--- In BE, FI, FR agus PT: Ní cheadaítear do sholáthróir eachtrach seirbhísí slándála a sholáthar ar bhonn
 trasteorann. Tá ceanglais náisiúntachta ann do shainphearsanra in PT agus do stiúrthóirí agus
 stiúrthóirí bainistíochta in FR.
 Bearta reatha:
 BE: Loi réglementant la sécurité privée et particulière, 2 Octobre 2017
 BG: An tAcht um Ghnó Slándála Príobháidí.
 CZ: An tAcht ar Cheadúnas Trádála.
 DK: Rialachán maidir leis an tslándáil eitlíochta.
 FI: Laki yksityisistä turvallisuuspalveluista (An tAcht um Sheirbhísí Príobháideacha Slándála)
 282/2002
 LT: Dlí ar Mhaoirseacht ar Dháileadh Piriteicnice (8 Iúil 2004. Uimh. IX-2327)
 LV: Dlí ar Ghníomhaíochtaí Garda Slándála (Ranna 6, 7, 14).
 PL: Dlí an 24 Márta 1920 ar Éadáil réadmhaoine ag Eachtrannaigh (Iris Dlíthe 2016, mír 1432 arna
 leasú).
 PT: Dlí 34/2013 alterada p/ Lei 46/2019, 16 maio; agus Ordanás 273/2013 alterada p/ Portaria
 106/2015, 13 abril.
 SI: Zakon o zasebnem varovanju (An dlí maidir le slándáil phríobháideach).
 (b) Seirbhísí tréidliachta (CPC 87301)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí, Ceanglais feidhmíochta agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 An tAontas, cé is moite de AT agus SE: Soláthar seirbhísí imscrúdaithe.
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In LT agus PT: Sa Phortaingéil, monaplacht atá forchoimeádta don Stát is ea iad na seirbhísí
 imscrúdaithe.
 721
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 10 - Seirbhísí Gnó - Seirbhísí gnó eile
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí gnó – seirbhísí gnó eile (seirbhísí aistriúcháin agus
 ateangaireachta, seirbhísí dúblála, seirbhísí atá teagmhasach le
 dáileadh fuinnimh agus seirbhísí atá teagmhasach le monarú)
 Aicmiú tionscail: CPC 87905, 87904, 884, 887
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Seirbhísí aistriúcháin agus ateangaireachta (CPC 87905)
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In HR: Soláthar trasteorann aistriúcháin agus ateangaireachta ar dhoiciméid oifigiúla.
 (b) Seirbhísí tréidliachta (CPC 87904)
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In HU: Soláthar trasteorann seirbhísí tréidliachta.
 (c) Seirbhísí atá teagmhasach le dáileadh fuinnimh agus seirbhísí atá teagmhasach le monarú
 (Cuid de CPC 884, 887 seachas seirbhísí comhairleacha agus comhairliúcháin)
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In HU: Seirbhísí atá teagmhasach le dáileadh fuinnimh, agus soláthar trasteorann seirbhísí atá
 teagmhasach le monarú, ach amháin seirbhísí comhairleacha agus comhairliúcháin a bhaineann leis
 na hearnálacha sin.
 (d) Cothabháil agus deisiú soithí, trealamh iompair iarnróid agus aerárthaí agus páirteanna
 díobh (cuid de CPC 86764, CPC 86769, CPC 8868)
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 722
 ---pagebreak--- An tAontas, cé is moite de AT agus SE: Soláthar trasteorann seirbhísí cothabhála agus deisithe
 trealaimh iompair d’iarnród.
 An tAontas, cé is moite de CZ, NL, SE agus SK: Soláthar trasteorann seirbhísí cothabhála agus
 deisithe soithí iompair ar uiscebhealaí intíre.
 An tAontas, cé is moite de BE, BG, EE, ES, IE agus IT: Soláthar trasteorann seirbhísí cothabhála agus
 deisithe soithí muirí.
 An tAontas, cé is moite de EL, IE, LU, LT agus NL: Soláthar trasteorann seirbhísí cothabhála agus
 deisithe aerárthaí agus páirteanna díobh (cuid de CPC 86764, CPC 86769, CPC 8868).
 In AE: Soláthar trasteorann seirbhísí suirbhéanna reachtúla agus deimhniúchán long.
 Bearta reatha:
 An tAontas Eorpach: Rialachán (CE) Uimh. 391/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an
 23 Aibreán 2009 maidir le rialacha comhchoiteanna agus caighdeáin chomhchoiteanna
 d'eagraíochtaí cigireachta agus suirbhéireachta loinge.
 (e) Seirbhísí gnó eile a bhaineann le heitlíocht
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i
 seirbhísí – Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 An tAontas: lena dtugtar cóir dhifreálach do Cheanada nó do thríú tír de bhun comhaontuithe
 déthaobhacha atá ann faoi láthair nó a bheidh ann amach anseo a bhaineann le hiascaigh.
 dhíol agus margaíocht seirbhísí aeriompair;
 seirbhísí chóras áirithinte ríomhaire (CAR);
 Aerárthaí agus páirteanna díobh a chothabháil agus a dheisiú
 (d) aerárthaí a fháil ar cíos nó a léasú gan chriú
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Ceanglais
 feidhmíochta, Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In DE: aerchomhrac dóiteáin, oiliúint eitilte, spraeáil, suirbhéireacht, mapáil, grianghrafadóireacht,
 agus seirbhísí aerbheirthe eile talmhaíochta, tionsclaíocha agus cigireachta;
 In FI: Aerchomhrac dóiteáin
 723
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 11 – An Teileachumarsáid
 Earnáil: Seirbhísí tarchurtha craolacháin satailíte
 Aicmiú tionscail: Cuid de CPC 861, cuid de 87902, 862, 863, 8671, 8672, 8673, 8674,
 cuid de 879
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In BE: Seirbhísí tarchurtha craolacháin satailíte.
 724
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 12 – An Fhoirgníocht
 Earnáil: Seirbhísí foirgníochta
 Aicmiú tionscail: CPC 51
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In LT: Ní thugtar an ceart chun cáipéisí dearaidh a ullmhú i gcomhair oibreacha foirgníochta a bhfuil
 tábhacht eisceachtúil leo ach d’fhiontar dearaidh atá cláraithe sa Liotuáin, nó fiontar dearaidh
 eachtrach atá faofa ag institiúid arna húdarú ag an Rialtas do na gníomhaíochtaí sin. Féadfar
 institiúid arna húdarú ag Rialtas na Liotuáine an ceart chun gníomhaíochtaí teicniúla a dhéanamh i
 bpríomhréimsí na foirgníochta a dheonú do dhuine nach Liotuánach é.
 725
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 13 - Seirbhísí dáileacháin
 Earnáil: Seirbhísí dáileacháin
 Aicmiú tionscail: (CPC 62117, 62251, cuid de 62112 agus cuid de 631)
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Cógaisíocht a dháileadh
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Dáileadh trasteorann mórdhíola cógaisíochta (CPC 62251) .
 I dtaca le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Bainistíocht
 shinsearach agus boird stiúrthóirí agus Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir
 náisiúnta:
 In FI: Dáileadh táirgí cógaisíochta (CPC 62117, 62251, 8929).
 Bearta reatha:
 BG: Dlí maidir le Táirgí Leighis sa Leigheas Daonna; Dlí maidir le Feistí Leighis.
 FI: Lääkelaki (An tAcht Leighis) (395/1987).
 (b) Dáileadh deochanna alcólacha
 In FI: Dáileadh deochanna alcólacha (cuid de CPC 62112, 62226, 63107, 8929).
 Bearta reatha:
 FI: Alkoholilaki (An tAcht um Alcóil) (1102/2017)
 Maidir le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh:
 In SE: Tá monaplacht rialtais ag Systembolaget AB ar dhíolacháin mhiondíola deochanna meisciúla,
 fíona agus beorach (ach amháin beoir neamh-mheisciúil). Tá monaplacht rialtais ag Systembolaget
 AB ar dhíolacháin mhiondíola deochanna meisciúla, fíona agus beorach (ach amháin beoir neamh-
 mheisciúil). Is deochanna ina bhfuil an t-ábhar alcóil os cionn 2.25 faoin gcéad den toirt iad
 726
 ---pagebreak--- deochanna alcólacha. Ábhar alcóil de níos mó ná 3.5 faoin gcéad den toirt, sin an teorainn do bheoir
 (cuid de CPC 631).
 Bearta reatha:
 SE: An tAcht Alcóil (2010:1622)
 (c) Dáileadh eile (cuid de CPC 621, CPC 62228, CPC 62251, CPC 62271, cuid de CPC 62272, CPC
 62276, CPC 63108, cuid de CPC 6329)
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Dáileachán mórdhíola táirgí ceimiceacha, miotal agus cloch lómhar, substaintí leighis agus
 táirgí agus míreanna le haghaidh úsáid leighis; tobac agus táirgí tobac agus deochanna alcólacha.
 Forchoimeádann an Bhulgáir an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir le
 seirbhísí a sholáthraíonn bróicéirí tráchtearraí.
 Bearta reatha:
 In BG: Dlí maidir le Táirgí Leighis sa Leigheas Daonna;
 Dlí maidir le Feistí Leighis;
 Dlí maidir le Gníomhaíocht Tréidliachta;
 Dlí maidir le Toirmeasc ar Airm Cheimiceacha agus maidir le Rialú ar Shubstaintí Ceimiceacha
 Tocsaineacha agus a Réamhtheachtaithe;
 Dlí maidir le Tobac agus Táirgí Tobac. An dlí maidir le dleachtanna máil agus stórais chánach agus an
 Dlí maidir le fíon agus biotáillí.
 727
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 14 - Seirbhísí oideachais
 Earnáil: Seirbhísí oideachais
 Aicmiú tionscail: CPC 92
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Ceanglais feidhmíochta
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta - Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Ceanglais
 feidhmíochta, Bainistíocht shinsearach agus boird stiúrthóirí, agus Trádáil trasteorann i seirbhísí –
 Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 An tAontas: Seirbhísí oideachais a fhaigheann cistiú poiblí nó tacaíocht Stáit i bhfoirm ar bith. I gcás
 ina gceadaítear seirbhísí oideachais a sholáthar arna maoiniú go príobháideach ag soláthróir
 eachtrach, is féidir go mbeidh rannpháirtíocht oibreoirí príobháideacha sa chóras oideachais faoi réir
 lamháltais arna leithdháileadh ar bhonn neamh-idirdhealaitheach.
 An tAontas, cé is moite de CZ, NL, SE agus SK: Maidir le soláthar seirbhísí oideachais eile a
 mhaoinítear go príobháideach, rud a chiallaíonn seirbhísí seachas iad sin a aicmítear mar sheirbhísí
 bunoideachais, meánoideachais, ardoideachais agus oideachais aosach (CPC 929).
 In CY, FI, MT agus RO: Soláthar seirbhísí bunoideachais, meánoideachais, agus oideachais aosach a
 fhaigheann maoiniú príobháideach (CPC 921, 922, 924).
 In AT, BG, CZ, FI, HU, LT, LV, RO, SK: Soláthar seirbhísí ardoideachais a fhaigheann maoiniú
 príobháideach (CPC 923).
 In CZ agus HU: Ní mór náisiúnaigh de chuid na tíre sin a bheith i bhformhór na gcomhaltaí de bhord
 stiúrthóirí bunaíochta a sholáthraíonn seirbhísí oideachais arna maoiniú go príobháideach (CPC 921,
 922, 923 do SK seachas 92310, 924).
 In SI: Ní féidir ach le daoine nádúrtha nó dlítheanacha Slóivéanacha bunscoileanna arna maoiniú go
 príobháideach a bhunú. Ní mór don soláthróir seirbhíse oifig chláraithe nó oifig brainse a bhunú. Ní
 mór formhór na mball de bhord stiúrthóirí bunaíochta a sholáthraíonn seirbhísí meánoideachais nó
 ardoideachais atá á maoiniú go príobháideach a bheith ina náisiúnaigh de chuid na Slóivéine.
 In SE: Soláthróirí seirbhísí oideachais atá formheasta ag údaráis phoiblí chun oideachas a chur ar fáil.
 Baineann an forchoimeádas seo le soláthróirí seirbhísí oideachais atá á maoiniú go príobháideach
 728
 ---pagebreak--- agus a bhfuil leagan éigin de thacaíocht Stáit acu, inter alia soláthróirí seirbhísí oideachais faoi
 mhaoirseacht an Stáit nó oideachas a thugann teidlíocht chun tacaíocht staidéir a fháil.
 In SK: Tá ceanglas ar sholáthróirí gach seirbhíse oideachais atá á maoiniú go príobháideacha a bheith
 ina gcónaí in LEE cé is moite de sheirbhísí teicniúla agus gairmoideachais iar-bhunscoile. Féadfaidh
 scrúdú riachtanas eacnamaíoch a bheith i gceist agus d'fhéadfadh údaráis áitiúla líon na scoileanna
 atá á mbunú a theorannú (CPC 921, 922, 923 seachas 92310, 924).
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil:
 In BG, IT agus SI: Srian a chur le soláthar trasteorann seirbhísí bunoideachais arna gcistiú go
 príobháideach (CPC 921).
 In BG, IT agus SI: Srian a chur le soláthar trasteorann seirbhísí meánoideachais arna gcistiú go
 príobháideach (CPC 922).
 In AT: Srian a chur le soláthar trasteorann seirbhísí oideachais aosaigh atá á maoiniú go
 príobháideach trí chraoltóireacht raidió nó teilifíse.
 Bearta reatha:
 BG: An tAcht um Oideachas Poiblí, Airteagal 12
 An Dlí maidir leis an Ardoideachas, mír 4 de na forálacha breise; agus an tAcht Gairmoideachais agus
 Gairmoiliúna, airteagal 22.
 FI: Perusopetuslaki (an tAcht um Bunoideachais) (628/1998)
 Lukiolaki (Acht um Meánscoileanna Uachtaracha Ginearálta) (629/1998)
 Laki ammatillisesta koulutuksesta (An tAcht um Ghairmoiliúint agus Gairmoideachas) (630/1998)
 Laki ammatillisesta koulutuksesta (An tAcht um Ghairmoideachas Aosach) (631/1998)
 Ammattikorkeakoululaki (An tAcht um Pholaiteicnicí) (351/2003); agus Yliopistolaki (An tAcht um
 Ollscoileanna) (558/2009).
 IT: Foraithne Ríoga 1592/1933 (Dlí maidir le meánoideachas);
 Dlí 243/1991 (Ranníocaíocht phoiblí ócáideach le haghaidh ollscoileanna príobháideacha);
 Rún 20/2003 ó CNVSU (Comitato nazionale per la valutazione del sistema universitario); agus
 Foraithne Uachtarán na Poblachta (DPR) 25/1998.
 SK: Acht 245/2008 um oideachas;
 Acht 131/2002 um Ollscoileanna; agus
 Acht 596/2003 um an Riarachán Stáit san Oideachas agus Féinriarachán Scoile.
 729
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 15 - Seirbhísí comhshaoil
 Earnáil – fo-earnáil: Seirbhísí comhshaoil – bainistiú dramhaíola agus ithreach
 Aicmiú tionscail: CPC 9401, 9402, 9403, 94060
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Caibidil: Trádáil Trasteorann i Seirbhísí
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 In DE: Soláthar seirbhísí bainistithe dramhaíola seachas seirbhísí comhairleacha, agus i ndáil le
 seirbhísí a bhaineann le cosaint ithreach agus le bainistiú ithreacha éillithe, seachas seirbhísí
 comhairleacha.
 730
 ---pagebreak--- Forchoimeádas Uimh. 16 - Seirbhísí airgeadais
 Earnáil: Seirbhísí airgeadais a tháirgeadh
 Aicmiú tionscail: Ní bhaineann le hábhar
 Cineál forchoimeádais: Rochtain ar an margadh
 Cóir náisiúnta
 Cóir an náisiúin barrfhabhair
 Bainistíocht shinsearach agus bord stiúrthóirí
 Láithreacht áitiúil
 Caibidil: Léirscaoileadh Infheistíochta agus Trádáil i Seirbhísí Trasteorann
 Tuairisc:
 Forchoimeádann an tAontas an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir leis
 an méid seo a leanas:
 (a) Seirbhísí nua airgeadais
 I ndáil le Léirscaoileadh infheistíochta – Cóir an náisiúin barrfhabhair agus Trádáil trasteorann i
 seirbhísí – Cóir an náisiúin barrfhabhair:
 An tAontas: Cóir dhifreálach a thabhairt d’infheisteoir nó do sholáthróir seirbhísí airgeadais de chuid
 tríú tír de bhun aon chonartha infheistíochta idirnáisiúnta déthaobhach nó iltaobhach nó de bhun
 comhaontú trádála eile.
 I dtaca le Léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh
 An tAontas: an ceart chun ceangal a chur ar sholáthróir seirbhísí airgeadais, cé is moite de bhrainse,
 foirm dhlíthiúil shonrach a ghlacadh agus é ag bunú i mBallstát, ar bhonn neamh-idirdhealaitheach.
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta, Láithreacht áitiúil
 An tAontas: an ceart chun aon bheart a ghlacadh nó a choinneáil ar bun maidir le soláthar
 trasteorann seirbhísí uile airgeadais seachas:
 In EU (cé is moite de BE, CY, EE, LT, LV, MT, PL, RO, SI):
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) agus idirghabháil árachais dhírigh i
 gcomhair árachas rioscaí a bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh;
 731
 ---pagebreak--- (iii) seirbhísí cúnta d’árachas;
 (iv) soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus bogearraí a
 bhaineann leis sin, ó sholáthróirí seirbhísí airgeadais eile; agus
 (v) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a dtugtar
 tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan
 idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In BE:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) agus idirghabháil árachais dhírigh i
 gcomhair árachas rioscaí a bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh;
 (iii) seirbhísí cúnta d’árachas;
 (iv) le haghaidh soláthar seirbhísí baincéireachta agus seirbhísí airgeadais eile mar a
 thuairiscítear i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar bhaincéireacht agus ar sheirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe] ach amháin i
 gcás faisnéis airgeadais a sholáthar agus a aistriú, agus próiseáil sonraí airgeadais agus
 bogearraí gaolmhara ag soláthróirí seirbhísí eile airgeadais;
 In CY:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) i gcomhair árachas rioscaí a
 bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) idirghabháil árachais;
 (iii) Athárachas agus aisghéilleadh;
 (iv) Seirbhísí cúnta d’árachas;
 (v) urrúis in-aistrithe a thrádáil dá gcuntas féin nó do chuntais a gcustaiméirí, cibé acu ar
 mhalartán, i margadh thar an gcuntar nó ar shlí eile;
 732
 ---pagebreak--- (vi) soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus bogearraí
 gaolmhara, ag soláthróirí seirbhísí airgeadais eile; agus
 (vii) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile, a bhaineann le
 seirbhísí baincéireachta agus seirbhíse airgeadais eile mar a dtugtar tuairisc orthu i bpointe
 (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí airgeadais eile (gan
 árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan idirghabháil mar a
 dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In EE:
 (i) Árachas díreach (lena n-áirítear comhárachas):
 (ii) Athárachas agus aisghéilleadh;
 (iii) idirghabháil árachais;
 (iv) Seirbhísí cúnta d’árachas
 (v) glacadh le taiscí;
 (vi) gach cineál iasachta;
 (vii) Léasú airgeadais;
 (viii) Gach seirbhís íocaíochta agus gach seirbhís tarchurtha airgid; ráthaíochtaí agus
 gealltanais;
 (ix) trádáil dá gcuntas féin nó do chuntais a gcustaiméirí, cibé acu ar mhalartán nó i margadh
 thar an gcuntar;
 (x) rannpháirtíocht in eisiúintí de gach cineál urrús, lena n-áirítear frithghealladh agus socrú
 mar ghníomhaire (go poiblí nó go príobháideach) agus soláthar seirbhísí a bhaineann le
 heisiúintí den chineál sin;
 (xi) Bróicéireacht airgid
 (xii) bainistíocht sócmhainní, amhail bainistíocht airgid nó punainne, gach cineál
 bainistíochta comhinfheistíochta, seirbhísí cumhdaigh, taisclainne agus iontaobhais;
 (xiii) Seirbhísí socraíochta agus imréitigh do shócmhainní airgeadais, lena n-áirítear
 urrúis, táirgí díorthacha agus ionstraimí soshannta eile;
 (xiv) Soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus
 bogearraí gaolmhara; agus
 (xv) Seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile a
 bhaineann le seirbhísí baincéireachta agus seirbhíse airgeadais eile mar a dtugtar tuairisc
 orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí airgeadais
 eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan idirghabháil
 mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In LT:
 733
 ---pagebreak--- (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) i gcomhair árachas rioscaí a
 bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh;
 (iii) seirbhísí cúnta d’árachas;
 (iv) glacadh le taiscí;
 (v) gach cineál iasachta;
 (vi) léasú airgeadais;
 (vii) gach seirbhís íocaíochta agus gach seirbhís tarchurtha airgid; ráthaíochtaí agus gealltanais;
 (viii) trádáil dá gcuntas féin nó do chuntais a gcustaiméirí, cibé acu ar mhalartán nó i
 margadh thar an gcuntar;
 (ix) rannpháirtíocht in eisiúintí de gach cineál urrús, lena n-áirítear frithghealladh agus socrú
 mar ghníomhaire (go poiblí nó go príobháideach) agus soláthar seirbhísí a bhaineann le
 heisiúintí den chineál sin;
 (x) bróicéireacht airgid;
 (xi) bainistíocht sócmhainní, amhail bainistíocht airgid nó punainne, gach cineál bainistíochta
 comhinfheistíochta, seirbhísí cumhdaigh, taisclainne agus iontaobhais;
 (xii) seirbhísí socraíochta agus imréitigh le haghaidh sócmhainní airgeadais, lena n-áirítear urrúis,
 táirgí díorthacha, agus ionstraimí soshannta eile;
 (xiii) soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus
 bogearraí gaolmhara; agus
 (xiv) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a
 dtugtar tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus
 seirbhísí airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach
 gan idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In LV:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) i gcomhair árachas rioscaí a
 bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 734
 ---pagebreak--- a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh; agus
 (iii) seirbhísí cúnta d’árachas
 (iv) rannpháirtíocht in eisiúintí de gach cineál urrús, lena n-áirítear frithghealladh agus socrú mar
 ghníomhaire (go poiblí nó go príobháideach) agus soláthar seirbhísí a bhaineann le heisiúintí
 den chineál sin;
 (v) soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus bogearraí
 gaolmhara, ag soláthróirí seirbhísí airgeadais eile; agus
 (vi) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a dtugtar
 tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan
 idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In CZ, MT:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) i gcomhair árachas rioscaí a
 bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh;
 (iii) seirbhísí cúnta d’árachas;
 (iv) glacadh le taiscí;
 (v) gach cineál iasachta;
 (vi) faisnéis airgeadais a sholáthar agus a aistriú, agus próiseáil sonraí airgeadais agus bogearraí
 gaolmhara ag soláthraithe seirbhísí eile airgeadais; agus
 (vii) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a dtugtar
 tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan
 idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 In PL:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) i gcomhair árachas rioscaí a
 bhaineann le hearraí i dtrádáil idirnáisiúnta;
 735
 ---pagebreak--- (ii) athárachas agus aisghéilleadh rioscaí a bhaineann le hearraí i dtrádáil idirnáisiúnta.
 (iii) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas agus aisghéilleadh) agus idirghabháil
 árachais dhírigh i gcomhair árachas rioscaí a bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (iv) faisnéis airgeadais a sholáthar agus a aistriú, agus próiseáil sonraí airgeadais agus bogearraí
 gaolmhara ag soláthraithe seirbhísí eile airgeadais; agus
 (v) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a dtugtar
 tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan
 idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 RO:
 (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) agus idirghabháil árachais dhírigh i
 gcomhair árachas rioscaí a bhaineann le:
 a. iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear
 satailítí), le hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas
 a chumhdach: na hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus
 aon dliteanas a thagann as sin; agus
 b. earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (ii) athárachas agus aisghéilleadh; agus
 (iii) seirbhísí cúnta d’árachas
 (iv) glacadh le taiscí;
 (v) gach cineál iasachta;
 (vi) ráthaíochtaí agus gealltanais;
 (vii) bróicéireacht airgid;
 (viii) soláthar agus aistriú faisnéise airgeadais, agus próiseáil sonraí airgeadais agus
 bogearraí gaolmhara; agus
 (ix) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile mar a dtugtar
 tuairisc orthu i bpointe (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí
 airgeadais eile (gan árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan
 idirghabháil mar a dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 SI:
 736
 ---pagebreak--- (i) seirbhísí árachais dhírigh (lena n-áirítear comhárachas) agus idirghabháil árachais dhírigh i
 gcomhair árachas rioscaí a bhaineann le:
 (ii) iompar muirí agus eitlíocht tráchtála agus spáslainseáil agus lasta (lena n-áirítear satailítí), le
 hárachas den sórt sin chun aon cheann nó gach ceann díobh seo a leanas a chumhdach: na
 hearraí atá á n-iompar, an fheithicil atá ag iompar na n-earraí, agus aon dliteanas a thagann
 as sin; agus
 (iii) earraí in idirthuras idirnáisiúnta;
 (iv) athárachas agus aisghéilleadh;
 (v) seirbhísí cúnta d’árachas;
 (vi) gach cineál iasachta;
 (vii) glacadh le ráthaíochtaí agus gealltanais ó institiúidí creidmheasa eachtracha ag eintitis
 dhlíthiúla náisiúnta agus ag dílseánaigh aonair;
 (viii) faisnéis airgeadais a sholáthar agus a aistriú, agus próiseáil sonraí airgeadais agus
 bogearraí gaolmhara ag soláthraithe seirbhísí eile airgeadais; agus
 (ix) seirbhísí airgeadais comhairleacha agus seirbhísí cúntacha airgeadais eile a bhaineann le
 seirbhísí baincéireachta agus seirbhíse airgeadais eile mar a dtugtar tuairisc orthu i bpointe
 (a)(ii)(L) den sainmhíniú ar sheirbhísí baincéireachta agus seirbhísí airgeadais eile (gan
 árachas a áireamh) in Airteagal SERVIN.5.38 [Sainmhínithe], ach gan idirghabháil mar a
 dtugtar tuairisc uirthi sa phointe sin a áireamh.
 (b) Árachas agus seirbhísí a bhaineann leis an árachas
 I dtaca le Trádáil i seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In BG: Ní féidir le cuideachtaí árachais eachtracha árachas iompair a fhrithghealladh go díreach, ar
 árachas é lena gcumhdaítear earraí, árachas feithiclí dá réir agus árachas dliteanais maidir le rioscaí
 atá suite sa Bhulgáir.
 In DE: Má tá brainse bunaithe sa Ghearmáin ag cuideachta árachais eachtrach, ní fhéadfaidh sé
 conarthaí árachais a thabhairt chun críche sa Ghearmáin maidir le hiompar idirnáisiúnta ach amháin
 tríd an mbrainse atá bunaithe sa Ghearmáin.
 Bearta reatha:
 DE: Luftverkehrsgesetz (LuftVG); agus
 Luftverkehrszulassungsordnung (LuftVZO).
 Maidir le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil i
 seirbhísí trasteorann – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta:
 In ES: Tá sé de cheangal cónaí a bheith ann, nó mar rogha mhalartach, dhá bhliain de thaithí i dtaca
 leis an ngairm achtúireach.
 I ndáil le Trádáil trasteorann i seirbhísí – Láithreacht áitiúil:
 737
 ---pagebreak--- In FI: Tá soláthar seirbhísí bhróicéara árachais faoi réir buanáit ghnó san Aontas Eorpach.
 Ní fhéadfaidh ach árachóirí ag a bhfuil ceannoifig san Aontas Eorpach nó ag a bhfuil brainse san
 Fhionlainn seirbhísí árachais dhírigh, lena n-áirítear comhárachas, a thairiscint.
 Bearta reatha:
 FI: Laki ulkomaisista vakuutusyhtiöistä (An tAcht maidir le Cuideachtaí Árachais Eachtracha)
 (398/1995);
 Vakuutusyhtiölaki (An tAcht um Chuideachtaí Árachais) (521/2008);
 Laki vakuutusedustuksesta (An tAcht um Dháileadh Árachais) (234/2018);
 In FR: Ní fhéadfaidh ach comhlachtaí árachais atá bunaithe san Aontas Eorpach árachas rioscaí a
 bhaineann le hiompar de thalamh a fhrithghealladh.
 Bearta reatha:
 FR: Code des assurances.
 In HU: Ní fhéadfaidh ach daoine dlítheanacha de chuid an Aontais agus brainsí atá cláraithe san
 Ungáir seirbhísí árachais dhírigh a sholáthar.
 Bearta reatha:
 HU: Acht LX de 2003.
 In IT: Árachas iompair earraí, árachas feithiclí agus dá réir sin agus dliteanas maidir le rioscaí atá suite
 san Iodáil, ní féidir ach le cuideachtaí árachais atá bunaithe san Aontas Eorpach iad a fhrithghealladh,
 cé is moite d'iompar idirnáisiúnta a bhaineann le hallmhairí isteach san Iodáil.
 Soláthar trasteorann seirbhísí achtúireacha.
 Bearta reatha:
 IT: Airteagal 29 de chód an árachais phríobháidigh (Foraithne Reachtach uimh. 209 an 7 Meán
 Fómhair 2005), Dlí 194/1942 maidir leis an ngairm achtúireach.
 In PT: Ní féidir ach le fiontair agus daoine dlítheanacha de chuid an Aontais Eorpaigh árachas
 aeriompair agus muiriompair a fhrithghealladh, lena gcumhdaítear earraí, aerárthaí, cabhail agus
 dliteanas. Ní féidir ach le daoine nó cuideachtaí atá bunaithe san Aontas Eorpach gníomhú mar
 idirghabhálaithe do ghnó árachais den sórt sin sa Phortaingéil.
 Beart atá ann cheana:
 PT: Airteagal 3 de Dhlí 147/2015, Airteagal 8 de Dhlí 7/2019.
 I dtaca le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta
 In SK: Féadfaidh náisiúnaigh eachtracha cuideachta árachais a bhunú i bhfoirm chuideachta
 comhstoic nó féadfaidh siad gnó árachais a stiúradh trí bhrainse a bhfuil oifig cláraithe aige i
 bPoblacht na Slóvaice. Sa dá chás, tá an t-údarú faoi réir measúnaithe faoi údarás maoirseachta.
 738
 ---pagebreak--- Bearta reatha:
 SK: An tAcht 39/2015 um Árachas.
 Maidir le léirscaoileadh infheistíochta – Rochtain ar an margadh, Cóir náisiúnta agus Trádáil
 trasteorann i seirbhísí – Rochtain ar an margadh
 In FI: Leathchuid ar a laghad de chomhaltaí den bhord stiúrthóirí agus den bhord maoirseachta, an
 stiúrthóir bainistíochta atá ag cuideachta árachais a sholáthraíonn árachas pinsin reachtúil, beidh a
 n-áit chónaithe acu in LEE, murab é go bhfuil díolúine deonaithe dóibh ag na húdaráis inniúla. Ní
 féidir le hárachóirí eachtracha ceadúnas a fháil san Fhionlainn mar bhrainse chun a bheith ag gabháil
 d’árachas pinsin reachtúil. Beidh buanáit chónaithe ag iniúchóir amháin ar a laghad in LEE.
 Maidir le cuideachtaí árachais eile, tá sé de cheangal ar chomhalta amháin den bhord stiúrthóirí agus
 den bhord maoirseachta agus don stiúrthóir bainistíochta ar a laghad a bheith ina gcónaí in LEE.
 Beidh buanáit chónaithe ag iniúchóir amháin ar a laghad in LEE. Ní mór don ghníomh
[cell cut: 3754567 characters, first 2000000 kept]