text:
L. A. GEELHOEDA,
 predstavljeni 24. februarja 2005(1)
 Zadeva C-543/03
 in Petra Oberhollenzer
 (Predlog za sprejetje predhodne odločbe Oberlandesgericht Innsbruck (Avstrija))
 (Razlaga člena 73, v povezavi s členom 13 Uredbe Sveta (EGS) št. 1408/71 z dne 14. junija 1971 o uporabi sistemov socialne varnosti za zaposlene osebe, samozaposlene osebe in njihove družinske člane, ki se gibljejo v Skupnosti, in sicer v zvezi z osebo, zaposleno v državi članici, ki vzame dopust, da skrbi za svojega majhnega otroka, pri čemer delovno razmerje med tem dopustom miruje, in ki dejansko biva v drugi državi članici s svojim zakoncem, zaposlenim v tej državi – Plačilo družinskih dodatkov („Betreuungsgeld“ v avstrijski oziroma „Erziehungsgeld“ v nemški zakonodaji)
 1. V tej zadevi se postavlja vprašanje, kako razlagati in uporabljati med seboj nasprotujoča si pravila uredb št. 1408/71 in 574/72(2) pri dodeljevanju pristojnosti v zvezi z zagotavljanjem družinskih prejemkov med državo članico zaposlitve in državo članico dejanskega bivališča, če je oseba zaposlena v eni državi članici (Avstrija), živi pa skupaj z zakoncem ali s partnerjem ter otroki v drugi državi članici (Nemčija), kjer je zakonec ali partner zaposlen. Enako vprašanje je predmet spora tudi v zadevi Weide(3) (C‐153/03), ki se nanaša na podoben spor o pristojnosti med Luksemburgom kot državo članico zaposlitve in zopet Nemčijo kot državo članico dejanskega bivališča. Generalna pravobranilka J. Kokott je predstavila sklepne predloge v tej zadevi 15. julija 2004(4).
 II – Upoštevne določbe
 2. Upoštevne določbe prava Skupnosti so:
 Člen 13 Uredbe št. 1408/71
 „1. V skladu s členoma 14c in 14f za osebe, za katere se uporablja ta uredba, velja zakonodaja ene same države članice. Ta zakonodaja se določi v skladu z določbami tega naslova.
 2. V skladu s členi od 14 do 17:
 (a) za osebo, zaposleno na ozemlju ene države članice, velja zakonodaja te države, tudi če stalno prebiva[dejansko biva] na ozemlju druge države članice ali če je registrirani sedež ali poslovna enota podjetja ali posameznika, ki osebo zaposluje, na ozemlju druge države članice;
 Člen 73 Uredbe št. 1408/71
 „Zaposlena ali samozaposlena oseba, za katero velja zakonodaja države članice, je za svoje družinske člane, ki stalno prebivajo[dejansko bivajo] v drugi državi članici, upravičena do družinskih dajatev[prejemkov], ki jih določa zakonodaja prve države, kot če bi ti stalno prebivali [dejansko bivali] v tej državi, v skladu z določbami Priloge VI.“
 Člen 76 Uredbe št. 1408/71
 „1. Kadar se v istem obdobju, za istega družinskega člana in zaradi opravljanja poklicne dejavnosti družinske dajatve[prejemke] dodeljujejo po zakonodaji države članice, na ozemlju katere družinski člani stalno prebivajo[dejansko bivajo], upravičenost do družinskih dajatev[prejemkov] v skladu z zakonodajo druge države članice miruje do višine zneska, ki ga določa zakonodaja prve države članice, po potrebi v skladu s členom 73 ali 74.“
 Člen 10 Uredbe št. 574/72
 „1. (a) Upravičenost do družinskih dajatev[prejemkov] ali družinskih dodatkov po zakonodaji države članice, v skladu s katero pridobitev pravice do teh dajatev ali dodatkov ni pogojena z zavarovanjem, zaposlitvijo ali samozaposlitvijo, miruje, kadar do zneska teh dajatev obstoji pravica do dajatev v istem obdobju in za istega družinskega člana samo po nacionalni zakonodaji druge države članice ali z uporabo členov 73, 74, 77 ali 78 Uredbe.
 (b) Kadar pa se na ozemlju prve države članice opravlja poklicna dejavnost:
 (i) v primeru izplačljivih dajatev, ki izhajajo samo iz nacionalne zakonodaje druge države članice ali iz členov 73 ali 74 uredbe, osebi, ki je upravičena do družinskih dajatev, ali osebi, ki se ji morajo dajatve izplačati, pravica do družinskih dajatev, ki izhajajo bodisi samo iz nacionalne zakonodaje te druge države članice bodisi iz omenjenih členov, miruje do zneska družinskih dajatev, določenih z zakonodajo države članice, na ozemlju katere družinski član stalno prebiva[dejansko biva]. Stroške teh dajatev, ki jih izplačuje država članica, na ozemlju katere družinski član stalno prebiva[dejansko biva], krije ta država članica;
 (ii) [...]“
 III – Dejansko stanje, postopek in vprašanja za predhodno odločanje
 3. C. Dodl in P. Oberhollenzer (v nadaljevanju: tožeči stranki) imata avstrijsko državljanstvo, delata v Avstriji, živita pa z možem oziroma s partnerjem v Nemčiji, ki imata oba nemško državljanstvo. Po rojstvu svojih sinov sta tožeči stranki vzeli neplačani starševski dopust za tri mesece in pol (v primeru C. Dodl) in skoraj za dve leti (v primeru P. Oberhollenzer). V tej dobi je njuno delovno razmerje mirovalo.
 4. Obe tožeči stranki sta v Nemčiji zaprosili za dodatek za vzgojo (Bundeserziehungsgeld). Nemški organi so ti vlogi zavrnili z utemeljitvijo, da je po njihovem mnenju Avstrija kot država članica zaposlitve pristojna za te prejemke. Poleg tega je bil pri C. Dodl prekoračen mejni znesek dohodka, ki po nemški zakonodaji velja za upravičenost do tega dodatka. Potem sta tožeči stranki poskušali pridobiti dodatek za varstvo otroka (Kinderbetreuungsgeld) v Avstriji. Vendar sta bili tudi ti vlogi zavrnjeni. Sklicujoč se na člene 73, 75 in 76 Uredbe št. 1408/71, v povezavi s členom 10(1)(b) Uredbe št. 574/72, je pristojni organ Tiroler Gebietskrankenkasse menil, da bi zadevne prejemke morala prvenstveno zagotoviti država članica dejanskega bivališča.
 5. Tožeči stranki sta te odločbe spodbijali pri Landesgericht Innsbruck. Na podlagi mnenja, da bi, če otrokovi starši delajo v različnih državah članicah, družinske prejemke morala zagotoviti država, v kateri otrok stalno prebiva, je to sodišče zavrnilo tožbe, ki sta jih vložili tožeči stranki. V Avstriji sta bili upravičeni samo do izplačila razlike med avstrijskim in nemškim prejemkom, če je bil zadnjenavedeni nižji. Tožeči stranki sta vložili pritožbo zoper sodbo pri Oberlandesgericht Innsbruck s trditvijo, da so zadevne dajatve namenjene zagotavljanju dohodka staršem, katerih poklicna dejavnost miruje, zato da bi imeli čas za vzgojo svojih otrok, zato je država članica zaposlitve dolžna zagotoviti zadevne družinske prejemke.
 6. Oberlandesgericht Innsbruck je v skladu s členom 234 ES prekinilo odločanje in Sodišču v predhodno odločanje predložilo ti vprašanji:
 „1. Ali je treba člen 73 Uredbe Sveta (EGS) št. 1408/71 z dne 14. junija 1971 o uporabi sistemov socialne varnosti za zaposlene osebe, samozaposlene osebe in njihove družinske člane, ki se gibljejo v Skupnosti, v povezavi s členom 13 navedene uredbe, kakor je bila spremenjena, razlagati tako, da zajema tudi zaposlene osebe, katerih delovno razmerje še obstaja, ampak ne vključuje nobenih obveznosti glede opravljanja dela ali izplačila plač (neplačani starševski dopust) niti kakršnih koli obveznosti iz socialnega zavarovanja v skladu z nacionalno zakonodajo?
 ali je država zaposlitve odgovorna za izplačilo prejemka v takšnem primeru, tudi če zaposlena oseba in tisti člani njegove ali njene družine, za katere je družinski prejemek, kot npr. avstrijski ‚Kinderbetreuungsgeld‘ (dodatek za varstvo otrok) izplačljiv, niso živeli v državi zaposlitve, zlasti med neplačanim starševskim dopustom?“
 7. Tiroler Gebietskrankenkasse (tožena stranka v postopku v postopku v glavni stvari), vlade Avstrije, Nemčije in Finske ter Komisija so predložile pisna stališča. Avstrijska in nemška vlada ter Komisija so nadaljnja stališča predstavile na ustni obravnavi 14. decembra 2004.
 8. Sodišče je pred obravnavo zaprosilo nemško vlado, naj razloži naravo družinskega dodatka (Kindergeld), ki ustreza avstrijskim družinskim prejemkom in sta ga prejemala zakonec in partner tožečih strank, ter razloži, v čem se ta razlikuje od nemškega dodatka za vzgojo (Bundeserziehungsgeld). Sodišče je prejelo to informacijo 5. novembra 2004. V odgovoru je nemška vlada razložila, da se Kindergeld in Bundeserziehungsgeld razlikujeta po načinu izplačila, namenu in pogojih za njuno pridobitev. Za ta postopek je jasno, in tega resnično ne spodbija nobena od vpletenih strani, da so ti prejemki prav tako kot avstrijski Kinderbetreuunngsgeld družinski prejemki v smislu člena 4(1)(h) Uredbe št. 1408/71, kot ga razlaga Sodišče.(5)
 IV – Odgovori na vprašanja za predhodno odločanje
 9. Predložitveno sodišče v prvem vprašanju v bistvu sprašuje, ali delavec, ki vzame neplačani starševski dopust za določeno dobo, pri čemer ostane njegovo delovno razmerje nespremenjeno, čeprav medsebojne obveznosti glede opravljanja dela in izplačila plače mirujejo, in ki po nacionalni zakonodaji nima nobenih obveznosti iz socialnega zavarovanja, zadrži status delavca v okviru uporabe člena 73 Uredbe št. 1408/71.
 10. Vse vpletene strani se strinjajo, da je treba na to vprašanje odgovoriti pritrdilno.
 11. V odgovoru na to vprašanje je treba najprej poudariti, da se v skladu s členom 2 Uredbe št. 1408/71, določbe te uredbe uporabljajo med drugim za zaposlene osebe, za katere velja ali je veljala zakonodaja ene ali več držav članic in ki so državljani države članice. Izraz zaposlena oseba je opredeljen v členu 1(a) Uredbe št. 1408/71 in označuje katero koli osebo, zavarovano po enem od sistemov socialne varnosti za primere in pod pogoji, navedenimi v tej določbi.(6) Kot je Sodišče presodilo, to pomeni, da ima oseba status zaposlene osebe v smislu Uredbe št. 1408/71, če je zavarovana, čeprav za samo en zavarovalni primer, na obvezni ali prostovoljni osnovi, v okviru splošnega ali posebnega sistema socialne varnosti, navedenega v členu 1(a) Uredbe št. 1408/71, ne glede na obstoj delovnega razmerja.(7)
 12. Ob upoštevanju te sodne prakse obstoj delovnega razmerja ni to, kar določa, ali oseba spada še naprej na področje ratione personae Uredbe št. 1408/71, ampak zavarovanje proti vsem tveganjem v okviru sistema socialne varnosti, navedenega v členu 1(a) te uredbe. Iz tega izhaja, da samo mirovanje glavnih obveznosti iz delovnega razmerja za določeno časovno dobo ne more odvzeti zaposleni osebi statusa zaposlene osebe v smislu člena 73 Uredbe št. 1408/71.
 13. Odgovor na prvo vprašanje se torej glasi, da se člen 73 Uredbe Sveta št. 1408/71, v povezavi s členom 13 te uredbe, razširi na zaposlene osebe, katerih delovno razmerje še obstaja, ampak ne vključuje nobenih obveznosti glede opravljanja dela ali izplačila plač, in sicer zaradi neplačanega starševskega dopusta, niti kakršnih koli obveznosti iz socialnega zavarovanja v skladu z nacionalno zakonodajo.
 14. Drugo vprašanje, ki ga je Oberlandesgericht Innsbruck predložilo Sodišču, se nanaša na delitev pristojnosti med države članice na področju zagotavljanja družinskih prejemkov, če je delavec Skupnosti zaposlen v eni državi članici, s svojim partnerjem in z otrokom ali otroki pa živi v drugi državi članici. Ali je treba določiti državo članico, ki je prednostno odgovorna, le na osnovi statusa delavca zadevne osebe ali se sme upoštevati delavčeve družinske razmere? Pri reševanju tega problema se lahko izberejo različni pristopi, kar je razvidno iz naslednjega povzetka trditev strank.
 1. Stališča intervenientov
 15. Tiroler Gebietskrankenkasse in avstrijska vlada menita, da bi moral biti, če oba starša delata v različnih državah članicah in sta upravičena do družinskih prejemkov v obeh teh državah, kraj glavnega središča interesov družine odločilen pri ugotavljanju, katera država članica je prednostno odgovorna za zagotavljanje družinskih prejemkov. V zvezi s tem napotuje na sodbo Sodišča v zadevi Hoever and Zachow(8), v kateri je bilo odločeno, da je v zvezi s tem treba upoštevati družinske razmere kot celoto. Čeprav priznata, da sta tožeči stranki delavki v smislu člena 73 Uredbe št. 1408/71 in da bi naj bi bila zato odgovorna država članica zaposlitve, poudarjata, da ni prav upoštevati samo njunih razmer. Namreč po tako imenovanemu načelu enotnosti imajo starši pravico le do ene odškodnine za družinske izdatke na otroka, zato se je treba izogibati prekrivanju prejemkov. V zvezi s tem člen 76 Uredbe št. 1408/71 in člen 10 Uredbe št. 574/72 določata, da če se poklicna dejavnost opravlja v državi članici dejanskega bivališča, prejemki, ki jih zagotavlja država članica zaposlitve, mirujejo do zneska prejemkov, zagotovljenih v prvi omenjeni državi članici. Če so ti prejemki nižji od prejemkov, ki jih zagotavlja država članica zaposlitve, je ta država članica dolžna nakazati razliko do višine prejemkov, ki jih zagotavlja. Ta rešitev je v največjem interesu zadevnih oseb, ker jim zagotavlja najvišjo raven prejemkov in s tem prispeva k cilju uredb glede olajšanja gibljivosti delavcev. Po njunem mnenju je torej Nemčija kot država članica dejanskega bivališča prednostno odgovorna za zagotavljanje zadevnih družinskih prejemkov.
 16. Nemška vlada na drugi strani trdi, da iz členov 13 in 73 Uredbe št. 1408/71 sledi, da sta tožeči stranki, ker sta zaposleni v Avstriji, upravičeni do družinskih prejemkov v tej državi članici. Namen takšnih prejemkov je zagotoviti dohodek enemu od staršev v dobi, v kateri poklicna dejavnost miruje zaradi varstva otroka. Uredba št. 1408/71 ne daje osnove za upoštevanje njihovih družinskih razmer. Dodaja, da je bila zadeva Hoever in Zachow poseben primer in da pravilo, določeno v tej sodbi, velja samo, če zadevne osebe nimajo pravice do družinskih prejemkov v državi članici zaposlitve zato, ker so uveljavile pravico do prostega gibanja. Poleg tega člen 76 Uredbe št. 1408/71 ne velja v tem primeru, ker partnerja tožečih strank ne izpolnjujeta pogojev iz nemške zakonodaje za prejemanje takšnih prejemkov. Finska vlada se strinja, da je v tem primeru odgovorna država članica zaposlitve. Država članica dejanskega bivališča je odgovorna samo takrat, kadar ni mogoče uporabiti zakonodaje države članice zaposlitve. Vendar pa dodaja, da je treba pri prekrivanju pravic odgovorno državo članico določiti na podlagi člena 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72.
 17. Komisija je dejansko zagovarjala obe stališči. V pisnih stališčih v zvezi s tem primerom se sklicuje na dejstvo, da je v zadevi Weide(9) zagovarjala, da bi bilo treba pri dodelitvi pristojnosti za zagotavljanje družinskih prejemkov v skladu s členom 10(1) Uredbe št. 574/72 prej sprejeti „družinski pristop“, ki ga je Sodišče uporabilo v zadevi Hoever and Zachow, kot pa „individualni pristop“. V okoliščinah tega primera, ki so enake okoliščinam sedanjega primera, bi to pomenilo, da je prednostno odgovorna država članica dejanskega bivališča. Nasprotno, Komisija v tem primeru najprej navaja, da je izkoristila priložnost za ponovno preučitev „družinskega pristopa“, ki ga je izbrala v zadevi Weide. V pisnih stališčih navaja, da tega pristopa ne bi smeli uporabljati na splošno, ampak bi moral biti omejen na primere, kot je Hoever in Zachow, v katerem so bile zadevne osebe v nevarnosti, da izgubijo pravice do družinskih prejemkov, potem ko so uporabile pravico do prostega gibanja. Ker je načelo pristojnosti države članice zaposlitve osnovno načelo uredb št. 1408/71 in št. 574/72, bi mu bilo treba dati prednost, razen če ima njegova uporaba nesprejemljive posledice. Vendar pa je Komisija na obravnavi ponovno spremenila stališče. Sklicujoč se na sodbe Sodišča v zadevah McMenamin(10), Hoever in Zachow ter na sklepne predloge generalne pravobranilke J. Kokott v zadevi Weide, navaja, da po nadaljnji poglobljeni interni razpravi sedaj meni, da bi bilo treba uporabiti „družinski pristop“ pri ugotavljanju, katera država članica bi morala imeti prednost pri zagotavljanju družinskih prejemkov. V primeru, kakršen je ta, v katerem en zakonec dela v državi članici dejanskega bivališča in so vezi družine očitno močnejše s to državo, je ta država v skladu s členom 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72 prednostno pristojna za zagotavljanje zadevnih družinskih prejemkov.
 18. Iz navedb intervenientov je razvidno, da obstaja precejšnja zmeda glede pravilne razlage in uporabe določb uredb o socialni varnosti glede dodelitve pristojnosti med državo članico zaposlitve in državo članico dejanskega bivališča v zvezi z zagotavljanjem družinskih prejemkov, če otrokovi starši delajo v dveh različnih državah članicah, živijo pa skupaj v eni od teh držav članic. To se ne kaže le v diametralno nasprotnih razlagah, ki sta jih obe zadevni državi članici podali glede teh določb, ampak tudi v nenehnem spreminjanju stališč Komisije v zvezi s to zadevo.
 19. Medtem sta tožeči stranki v tej zadevi žrtvi negativnega navzkrižja pristojnosti med zadevnima državama članicama. Na eni strani država članica dejansko bivališča (Nemčija) razlaga te določbe na osnovi „individualnega pristopa“, ki vodi v pristojnost države članice zaposlitve. Na drugi strani država članica zaposlitve tožečih strank (Avstrija) uporabi „družinski pristop“, ki ima za posledico dodelitev pristojnosti državi članici dejanskega bivališča. V takšnem položaju obstaja nedvomna potreba po enem in enotnem pristopu k razlagi teh določb, ki bi preprečil nastanek takšnih primerov. Čeprav se na prvi pogled zdi, da je mogoče zagovarjati oba pristopa, menim, da je treba sprejeti pristop, ki je ustreznejši za razmere, kakršne so v tej zadevi.
 20. Najprej se je treba spomniti vsebine glavnih zadevnih določb, da bi lahko opredelili zadevni pravni problem. Čeprav se te določbe ne sklicujejo izrecno na države članice zaposlitve in dejanskega bivališča, jih bom uporabil zaradi enostavnejše predstavitve.
 21. Osnovno pravilo pri dodelitvi pristojnosti v zvezi s prejemki iz naslova socialne varnosti je določeno v členu 13 Uredbe št. 1408/71, ki v prvem odstavku določa, če ga na kratko povzamemo, da za delavce Skupnosti(11) velja zakonodaja samo ene države članice, in v drugem odstavku, da za državo šteje država članica zaposlitve, tudi če delavci bivajo na ozemlju druge države članice. Člen 73 Uredbe št. 1408/71 razširi to pravilo na upravičenost do družinskih prejemkov za družinske člane, ki dejansko bivajo v drugi državi članici. Te člane je treba obravnavati, kot če bi dejansko bivali v državi članici zaposlitve.
 22. Dalje uredbi št. 1408/71 in 574/72 predvidevata različne primere, v katerih nastopi upravičenost do družinskih prejemkov za istega družinskega člana v obeh državah članicah zaposlitve in dejanskega bivališča. Cilj teh določb je določiti, katera od teh dveh držav članic mora prednostno zagotoviti zadevne prejemke, kar preprečuje prekrivanje prejemkov.
 23. Prvi od teh primerov je predmet člena 76 Uredbe št. 1408/71. Ta določba se nanaša na primer, v katerem so družinski prejemki zagotovljeni „zaradi opravljanja poklicne dejavnosti“ v skladu z zakonodajo države članice dejanskega bivališča. V tem primeru upravičenost do družinskih prejemkov v skladu z zakonodajo države članice zaposlitve miruje do višine zneska prejemkov, ki ga zagotavlja država članica dejanskega bivališča. To pomeni, da je država članica zaposlitve dolžna plačevati razliko med prejemki, ki jih zagotavlja, in prejemki, zagotovljenimi v državi članici dejanskega bivališča, če je višina teh prejemkov tam nižja. V tem primeru je torej država članica dejanskega bivališča prednostno pristojna.
 24. Drugi primer označuje dejstvo, da upravičenost do družinskih prejemkov v državi članici dejanskega bivališča ni pogojena z zavarovanjem ali zaposlitvijo, kar ga loči od primera, predvidenega v členu 76 Uredbe št. 1408/71. Tu se predvideva, da v državi članici dejanskega bivališča ni delovnega razmerja. V teh okoliščinah, v skladu s členom 10(1)(a) Uredbe št. 574/72, pravica do prejemkov, ki jih zagotavlja država članica dejanskega bivališča, miruje v korist družinskih prejemkov, ki jih zagotavlja država članica zaposlitve za istega družinskega člana, zopet do višine teh prejemkov. V tem primeru ima torej prednost država članica zaposlitve.
 25. Tudi v tretjem primeru so prejemki, ki jih zagotavlja država članica dejanskega bivališča, zagotovljenie neodvisno od pogojev zavarovanja ali zaposlitve. Vendar pa v tem primeru, v nasprotju z drugim primerom, „poklicno dejavnost“ v državi članici dejanskega bivališča opravlja „oseba(12), upravičena do družinskih prejemkov, oziroma oseba, ki ji morajo biti izplačani prejemki “. V skladu s členom 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72 opravljanje te gospodarske dejavnosti v državi članici dejanskega bivališča zopet povzroči zamenjavo prednosti med zadevnima državama članicama: upravičenost do družinskih prejemkov, ki jih zagotavlja država članica zaposlitve, miruje do višine zneska prejemkov, ki jih zagotavlja država članica dejanskega bivališča.
 26. Končno člen 10(1)(b)(ii) Uredbe št. 574/72 predvideva četrti primer, ki se nanaša na vzdrževane otroke upokojencev in sirote, ki pa je iz očitnih razlogov za to zadevo ni pomemben.
 27. Pred nadaljevanjem analize je treba najprej ugotoviti, katera od teh določb je veljavna za ta primer glede na ugotovljena dejstva v predložitveni odločbi. V drugem vprašanju ni navedeno, katere od zgoraj navedenih določb se zdijo uporabne Oberlandesgericht Innsbruck, čeprav se prvo vprašanje za predhodno odločanje nanaša na člen 73 Uredbe št. 1408/71. Vendar pa glede na dejstvo, da sta zakonec in partner tožečih strank zaposlena v državi članici dejanskega bivališča, torej v Nemčiji, medtem ko sta tožeči stranki zaposleni v Avstriji in to ostajata tudi med neplačanim starševskim dopustom, je jasno, da se uporablja določba člena 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72. Vprašanje, na katero je še treba odgovoriti za ugotavljanje prednosti med zadevnima državama članicama pri izplačilu družinskih prejemkov, je, ali mora poklicno dejavnost, ki se izvaja v državi članici dejanskega bivališča, opravljati zadevni delavec Skupnosti ali je to lahko tudi njegov zakonec ali partner.
 28. Sodišče je to vprašanje dejansko že obravnavalo v sodbi McMenamin(13). V njej je šlo za položaj, podoben temu iz postopka v glavni stvari te zadeve. Obmejna delavka, ki je bila upravičena do družinskih prejemkov, izplačljivih v državi članici zaposlitve (Združeno kraljestvo), je bila upravičena tudi do izplačila dodatkov v državi članici dejanskega bivališča (Irska), na ozemlju katere je delal samo njen mož. Sodišče, ki je najprej izjavilo, da člen 13 Uredbe št. 1408/71 ne izključuje, da se določeni prejemki urejajo po bolj specifičnih določbah iste uredbe, je dalje preučevalo, “ali dejstvo, da poklicno dejavnost v državi članici dejanskega bivališča opravlja zakonec osebe, upravičene do družinskih dodatkov v smislu člena 73 Uredbe št. 1408/71, povzroči mirovanje pravice v smislu člena 73, čeprav zakonec v skladu z zakonodajo države članice dejanskega bivališča ni „oseba, upravičena do družinskih prejemkov ali družinskih dodatkov v smislu člena 73, ali oseba, ki se ji prejemki izplačujejo v smislu člena 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72“.(14) Po preučitvi razlogov za besedilo te določbe, ki so bili „razširiti in ne omejiti primere mirovanja prejemkov, izplačljivih na osnovi člena 73 Uredbe št. 1408/71(15)“, je Sodišče odločilo, da „kadar oseba, ki skrbi za otroke, opravlja poklicno dejavnost na ozemlju države članice dejanskega bivališča teh otrok, dodatki, izplačljivi v skladu s členom 73 v državi članici zaposlitve, „mirujejo“.(16)
 29. Z drugimi besedami, kadar je eden od otrokovih staršev zaposlen v državi članici dejanskega bivališča družine ali sicer tam opravlja poklicno dejavnost, je država članica dejanskega bivališča prednostno pristojna za zagotavljanje družinskih prejemkov. Pri sprejemanju tega sklepa Sodišče ni razlikovalo med obmejnim delavcem in njegovim zakoncem ali partnerjem za uporabo člena 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72. S tem je jasno izbralo „družinski pristop“ za razlago in uporabo te določbe.
 30. Sodišče se je v zvezi s tem jasneje izrazilo v zadevi Hoever in Zachow, kjer je pripomnilo, da „se družinskih prejemkov že po njihovi naravi ne da upoštevati kot izplačljivih posamezniku, ločeno od njegovih družinskih razmer. Ker je dodelitev prejemka, kakršen je nemški dodatek za vzgojo, namenjena kritju družinskih izdatkov, izbira tistega od staršev, ki bo dodatek prejel, ni pomembna“.(17) Čeprav poskuša nemška vlada razlikovati ta primer od sedanjega zaradi razlik med temeljnimi dejstvi, je jasno, da je treba stališče Sodišča v zadevi Hoever in Zachow upoštevati kot bolj splošno usmeritveno načelo za razlago določb o dodelitvi pristojnosti pri zagotavljanju družinskih prejemkov. Potrditev tega je mogoče najti v novejši sodbi Sodišča v zadevi Humer(18), v kateri je ponovilo to ugotovitev sicer v drugačnem vsebinskem okviru.
 31. Z vsebinskega vidika je upoštevanje družinskih razmer pri dodelitvi pristojnosti za plačilo družinskih prejemkov popolnoma v skladu z njihovo naravo in nalogo, ki nista, vsaj ne prvenstveno, povezani z zaposlitvijo. Tako je Sodišče pojasnilo, da je treba družinske prejemke, ki so v členu 1(u)(i) Uredbe št. 1408/71 opredeljeni kot prejemki, namenjeni kritju družinskih izdatkov, razumeti tako, da ti prejemki pomenijo „javni prispevek v družinski proračun, namenjen za olajšanje finančnih bremen, povezanih z vzdrževanjem [...] otrok“.(19) Dodatki za vzgojo naj bi tako imeli namen „omogočiti enemu od staršev, da se posveti vzgoji majhnega otroka, ter še zlasti prispevati k stroškom vzgoje otroka in kritju družinskih izdatkov pri varstvu in vzgoji otroka ter v danem primeru ublažiti finančno izgubo, nastalo zaradi odpovedi dohodku iz zaposlitve za polni delovni čas“.(20) Čeprav zadnji navedeni namen vsebuje elemente nadomestila za izgubo zaslužka, ki izhaja iz neplačanega starševskega dopusta, po mojem ne bi smeli iz tega sklepati, da so takšne prejemki povezani z zaposlitvijo, zlasti zato ne, ker lahko domnevamo, da ni nobene povezave med takšnimi prejemki in višino plače, ki jo je zaposleni prejemal pred tem.
 32. Dalje dodajam, da če bi bil sprejet „individualni pristop“ razlage člena 10(1)(b)(i) Uredbe št. 574/72, bi to teoretično omogočilo družini, da prejema dvojne prejemke, če je zakonec ali partner, ki je zaposlen v državi članici dejanskega bivališča, upravičen do izplačila prejemkov, kar je v nasprotju s cilji pravil o preprečevanju prekrivanja prejemkov iz uredb št. 1408/71 in 574/72.
 33. Končno je treba poudariti, da dodelitev pristojnosti državi članici dejanskega bivališča nikakor ne prizadene stvarnih interesov upravičencev do zadevnih družinskih prejemkov, kadar je višina prejemkov nižja od višine prejemkov, zagotovljenih v državi članici zaposlitve. V tem primeru je država članica zaposlitve dolžna nakazati razliko do višine prejemkov, ki jih zagotavlja. Upravičencem so vedno zagotovljeni višji prejemki, pa naj jih nakaže država članica dejanskega bivališča ali zaposlitve. To je izraz splošnejšega načela, po katerem osebe, ki so izkoristile pravico do prostega gibanja, ne bi smele biti zaradi tega slabše obravnavane, kot če te svoboščine ne bi izkoristile.(21)
 34. Sklep se mora torej glasiti, da je, če je oseba zaposlena v eni državi članici, živi pa skupaj z zakoncem ali s partnerjem v drugi državi članici, kjer ta zakonec ali partner opravlja plačano delo, država članica dejanskega bivališča prednostno pristojna za zagotavljanje družinskih prejemkov.
 35. Zato Sodišču predlagam, naj na vprašanja za predhodno odločanje, ki jih je predložilo Oberlandesgericht Innsbruck v skladu s členom 234 ES, odgovori:
 1. Člen 73 Uredbe Sveta (EGS) št. 1408/71 z dne 14. junija 1971 o uporabi sistemov socialne varnosti za zaposlene osebe, samozaposlene osebe in njihove družinske člane, ki se gibljejo v Skupnosti, v povezavi s členom 13 te uredbe, se razširi na zaposlene osebe, katerih delovno razmerje še obstaja, ampak ne vključuje nobenih obveznosti glede opravljanja dela ali izplačila plač zaradi neplačanega starševskega dopusta niti kakršnih koli obveznosti iz socialnega zavarovanja v skladu z nacionalno zakonodajo.
 2. Če je oseba zaposlena v eni državi članici, živi pa skupaj z zakoncem ali s partnerjem v drugi državi članici, kjer ta zakonec ali partner opravlja plačano delo, v skladu s členom 10(1)(b)(i) Uredbe Sveta (EGS) št. 574/72 z dne 21. marca 1972 o določitvi postopka za izvajanje Uredbe št. 1408/71, je država članica dejanskega bivališča prednostno pristojna za zagotavljanje družinskega prejemka, kakršen je dodatek za varstvo otroka.
 2– Uredba Sveta (EGS) št. 1408/71 z dne 14. junija 1971 o uporabi sistemov socialne varnosti za zaposlene osebe, samozaposlene osebe in člane njihovih družin, ki se gibljejo v Skupnosti (UL L 149, str. 2), kakor je bila spremenjena in posodobljena z Uredbo Evropskega parlamenta in Sveta (ES) št. 1386/2001 z dne 5. junija 2001 (UL L 187, str. 1, v nadaljevanju: Uredba št. 1408/71), ter Uredba Sveta (EGS) št. 574/72 z dne 21. marca 1972 o določitvi postopka za izvajanje Uredbe št. 1408/71, kot je bila spremenjena in posodobljena z Uredbo Evropskega parlamenta in Sveta (ES) št. 1386/2001 z dne 5. junija 2001 (UL L 187, str. 1, v nadaljevanju: Uredba št. 574/72)
 3– O zadevi še ni bilo odločeno.
 4– Sklepne predloge je mogoče najti na www.curia.eu.int.
 5– Glej npr. sodbi z dne 10. oktobra 1996 v zadevi Hoever in Zachow (C-245/94 in C‐312/94, Recueil, str. I-4895, točke od 23 do 27) in z dne 5. februarja 2002 v zadevi Humer (C‐255/99, Recueil, str. I-1205, točki 31 in 32)
 6– Sodbi z dne 3. maja 1990 v zadevi Kits van Heijningen (C-2/89, Recueil, str. I-1755, točka 9) ter z dne 30. januarja 1997 v združeni zadevi Stöber in Piosa Pereira (C-4/95 in C-5/95, Recueil, str. I-511, točka 27).
 7– Sodbi z dne 12. maja 1998 v zadevi Martínez Sala (C-85/96, Recueil, str. I-2691, točka 36) in z dne 11. junija 1998 v zadevi Kuusijärvi (C-275/96, Recueil, str. I-3419, točka 21).
 8– V opombi 5 navedena sodba Hoever in Zachow, točka 37.
 9– Še ni rešena, glej opombo 3.
 10– Sodba z dne 9. decembra 1992 v zadevi McMenamin (C-119/91, Recueil, str. I-6393).
 11– Tukaj pomeni ta izraz „zaposlena oseba“, kot je opredeljen v členu 1(a) Uredbe št. 1408/71.
 12– Angleška različica zavaja, ker uporablja izraz „to the person“, pri čemer loči zadevno „osebo“ od „opravljanja poklicne dejavnosti“. Vendar pa izhaja iz drugih jezikovnih različic, da je treba razumeti „by the person“. Tudi Sodišče uporablja izraz „by the person“, glej v opombi 10 navedeno sodbo McMenamin, točka 19.
 13– Navedena v opombi 10.
 14– Točka 16.
 15– Točka 23.
 16– Točka 25.
 17– V opombi 5 navedena sodba, točka 37
 18– V opombi 5 navedena sodba, točka 50.
 19– Sodba z dne 15. marca 2001 v zadevi Offermanns (C-85/99, Recueil, str. I-2261, točka 41).
 20– Prav tam, točka 39.
 21– Glej v opombi 5 navedeno sodbo Hoever in Zachow, točka 36, ter sodbo z dne 11. julija 2002 v zadevi D'Hoop (C-224/98, Recueil, str. I-6191, točka 30).


type: contracts

jurisdiction: EU

text:
 Avis juridique important
 |
 21997D0807(01)
 EY:n ja Kyproksen assosiaationeuvoston päätös N:o 1/97, tehty 24 päivänä heinäkuuta 1997, Euroopan talousyhteisön ja Kyproksen tasavallan assosiointisopimuksen alkuperätuotteiden käsitteen määritelmää koskeviin määräyksiin tehtävistä poikkeuksista
 Virallinen lehti nro L 215 , 07/08/1997 s. 0036 - 0039
 EY:N JA KYPROKSEN ASSOSIAATIONEUVOSTON PÄÄTÖS N:o 1/97,tehty 24 päivänä heinäkuuta 1997,Euroopan talousyhteisön ja Kyproksen tasavallan assosiointisopimuksen alkuperätuotteiden käsitteen määritelmää koskeviin määräyksiin tehtävistä poikkeuksista (97/519/EY) EY:N JA KYPROKSEN ASSOSIAATIONEUVOSTO, jokaottaa huomioon Brysselissä 19 päivänä joulukuuta 1972 allekirjoitetun Euroopan talousyhteisön ja Kyproksen tasavallan assosiointisopimuksen (1), jäljempänä `sopimus`,ottaa huomioon sopimuksen lisäpöytäkirjan liitteenä olevan alkuperätuotteiden käsitteen määritelmää ja hallinnollisen yhteistyön menetelmiä koskevan pöytäkirjan (2) ja erityisesti sen 25 artiklan,sekä katsoo, ettäLuxemburgissa 19 päivänä lokakuuta 1987 allekirjoitetun ja 1 päivänä tammikuuta 1988 voimaan tulleen Euroopan talousyhteisön ja Kyproksen tasavallan assosiointisopimuksen toisen vaiheen täytäntöönpanon edellytyksiä ja yksityiskohtaisia sääntöjä sekä sopimuksen eräiden määräysten mukauttamista koskevan pöytäkirjan (3) päätösasiakirjan liitteenä olevassa, alkuperäsääntöjä koskevassa sopimuspuolten yhteisessä julistuksessa sovittiin, että yhteisö sekä EY:n ja Kyproksen assosiointineuvosto päättävät pöytäkirjan tultua voimaan Kyproksen pyytämistä lisäpoikkeuksista alkuperäsääntöihin, joita sovelletaan yhteisen tullitariffin nimikkeisiin 6102 ja 6103 kuuluviin tuotteisiin ja jotka otettiin käyttöön 1 päivänä tammikuuta 1988 yhdistetyn nimikkeistön (CN) nimikkeiden 6204, 6205 ja 6206 osalta,Kyprokselle myönnettiin ETY:n ja Kyproksen assosiontineuvoston päätöksellä N:o 1/89 (4) poikkeus alkuperätuotteiden käsitteen määritelmää koskevista määräyksistä kahdeksi vuodeksi kyseessä olevien tuotteiden osalta; poikkeuksen voimassaoloaikaa on jatkettu kolmella kaksivuotiskaudella, viimeksi EY:n ja Kyproksen assosiointineuvoston päätöksellä N:o 1/95 (5), japoikkeusten tarve on vielä olemassa; tämän vuoksi mainitun poikkeuksen voimassaoloaikaa olisi jatkettava vielä kahdella vuodella,ON PÄÄTTÄNYT SEURAAVAA:1 artikla Poiketen siitä, mitä alkuperätuotteiden käsitteen määritelmää ja hallinnollisen yhteistyön menetelmiä koskevan pöytäkirjan 3 artiklan 1 kohdassa määrätään, tämän päätöksen liitteessä I lueteltuja, Kyproksessa valmistettuja tuotteita pidetään sopimusta sovellettaessa alkuperätuotteina jäljempänä ilmoitettujen määrien rajoissa ja esitettyjen edellytysten mukaisesti.2 artikla 1. Liitteessä I lueteltuja tuotteita pidetään 1 artiklaa sovellettaessa Kyproksen alkuperätuotteina, jos Kyproksessa tapahtuvan valmistuksen tai käsittelyn tuloksena saadut tuotteet luokitellaan toiseen tariffinimikkeeseen kuin mihin kukin valmistetuista tai käsitellyistä aineksista kuuluu.2. Sen estämättä, mitä 1 kohdassa säädetään, vaatteiden valmistusta CN-koodiin 6217 90 00 kuuluvista vaatteiden osista ei kuitenkaan pidetä riittävänä valmistuksena tai käsittelynä, ellei kyse ole yhteisöstä hankituista, määrämittaisiksi leikatuista osista, joista annetaan kauppalaskuun tai muuhun mukana olevaan asiakirjaan laadittu liitteessä III olevan mallin mukainen tavarantoimittajan ilmoitus.3 artikla Aineksiin, jotka eivät ole peräisin Kyproksesta tai yhteisöstä ja joita käytetään 1 artiklassa tarkoitettujen tuotteiden valmistukseen, ei sovelleta tullinpalautuksia tai vapautusta tulleista tai muista vaikutukseltaan vastaavista maksuista paitsi niiltä osin, kuin niiden määrät ylittävät yhteisen tullitariffin vastaavat tullit.4 artikla Tämän päätöksen mukaisesti annettuihin EUR.1-tavaratodistuksiin on kohtaan "huomautuksia" tehtävä seuraava merkintä jollakin niistä kielistä, joilla sopimus on laadittu:"POIKKEUS - PÄÄTÖS N:o 1/97 VÄHENTÄMINEN YHTEISÖN KIINTIÖSTÄ".5 artikla Kyproksen toimivaltaisten viranomaisten on toimitettava komissiolle kuukausittain selvitys liitteessä II lueteltujen kankaiden Kyprokseen suuntautuvasta tuonnista ja sieltä tapahtuvasta viennistä.6 artikla Tämä päätös tulee voimaan päivänä, jona se tehdään.Tätä päätöstä sovelletaan kahden vuoden ajan 28 päivästä heinäkuuta 1997.Tehty Brysselissä 24 päivänä heinäkuuta 1997.Assosiaationeuvoston puolestaI. KASOULIDESPuheenjohtaja(1) EYVL N:o L 133, 21.5.1973, s. 2(2) EYVL N:o L 339, 28.12.1977, s. 2(3) EYVL N:o L 393, 31.12.1987, s. 2(4) EYVL N:o L 230, 8.8.1989, s. 3(5) EYVL N:o L 326, 30.12.1995, s. 63LIITE I PÄÄTÖKSEN 1 ARTIKLASSA TARKOITETTU LUETTELO (poikkeuksen soveltamisalaan kuuluvat tuotteet) >TAULUKON PAIKKA>LIITE II PÄÄTÖKSEN 5 ARTIKLASSA TARKOITETTU LUETTELO (tuotteet, joita koskevat tilastotiedot on ilmoitettava) >TAULUKON PAIKKA>LIITE III ILMOITUS TUOTTEISTA, JOILLA EI OLE ETUUSKOHTELUUN OIKEUTTAVAA ALKUPERÄASEMAA >KAAVION ALKU>>KAAVION LOOPU>


type: wikipedia

text:
Ο Αλή Πασάς Τεπελενλής (αλβανικά: Ali pashë Tepelena, τουρκικά: Tepedelenli Ali Paşa, 1740 - 24 Ιανουαρίου 1822) ήταν μουσουλμάνος Αλβανός στην καταγωγή πασάς των Ιωαννίνων που διαδραμάτισε για περισσότερα από 40 χρόνια σημαντικό ρόλο στην ιστορία της Ηπείρου και όχι μόνο, από το 1788 όταν και διορίστηκε πασάς των Ιωαννίνων μέχρι τις αρχές της Ελληνικής Επανάστασης. Στο απόγειο της δόξας του κατείχε μια μεγάλη περιοχή του ελλαδικού χώρου και ανήκε στην τότε Οθωμανική Αυτοκρατορία. Για τον τρόπο με τον οποίο διοίκησε το πασαλίκι των Ιωαννίνων αλλά και για τον χαρακτήρα του, έμεινε γνωστός σαν Ασλάνι (λιοντάρι) των Ιωαννίνων. Διαδραμάτισε κεντρικό ρόλο στην ιστορία της Ηπείρου αλλά και ευρύτερα της Ελλάδας και της Αλβανίας στο μεταίχμιο μεταξύ του 18ουαιώνα και 19ου αιώνα. Καταγόταν από το Τεπελένι της Αλβανίας (γεννήθηκε μεταξύ 1740-1750) και εμφανίζεται στο ιστορικό προσκήνιο αρχικά ως αρχηγός ληστοσυμμορίας, που εμπλέκεται σε συγκρούσεις με αξιωματούχους του οθωμανικού κράτους στον χώρο της Αλβανίας και της Ηπείρου. Χάρη στην πολεμική του ικανότητα, την ανδρεία του, αλλά και τις δολοπλοκίες του, καταφέρνει να ενταχθεί στον στρατιωτικό- διοικητικό μηχανισμό του οθωμανικού κράτους καταλαμβάνοντας διάφορα αξιώματα, ώσπου τελικά το 1788 διορίζεται πασάς, δηλαδή διοικητής του σαντζακίου των Ιωαννίνων.
 Οικογενειακό υπόβαθρο
 Γενάρχης της οικογένειάς του, ή ο πρώτος που έγινε ονομαστός από την οικογένειά του ήταν κάποιος Τούρκος ονόματι Μουσταφά ή Μούτζο Χούσσος, προπάππους του Αλή, αρχηγός ληστρικών ομάδων που δρούσε στην Ανατολία, περί τα τέλη του 17ου αιώνα που εξ αυτού και η οικογένειά του λεγόταν Μουτζοχουσσάτες η οποία και εγκαταστάθηκε στην Αλβανία, προερχόμενη από τη Μικρά Ασία, περίπου 80 χρόνια πριν τη γέννηση του Αλή Πασά. Γιος του Μουσταφά (Μουτζοχουσσάτη) ήταν ο Μουχτάρ (Μουτζοχουσσάτης) που λέγεται πως είχε λάβει μέρος στην πολιορκία της Κέρκυρας κατά τον πόλεμο με του Ενετούς το 1716. Από αυτή την ενέργεια η Υψηλή Πύλη τον αμνήστευσε για τις πρότερες ληστρικές δράσεις του, που όμως επανέλαβε αργότερα. Ο γιος του Μουχτάρ εκείνου, ο λεγόμενος Βελής, ήταν ο πατέρας του Αλή Πασά.
 Ο Βελής ακολουθώντας τα χνάρια του παππού του αλλά και του πατέρα του ήταν αρχηγός συμμοριών και είχε υπό την προστασία του τα χωριά Λέκλη και Χόρμοβο της Βορείας Ηπείρου, όπου αφού σκότωσε τους αδελφούς του και τον εξάδελφό του Ισλάμπεη, είχε αναγνωρισθεί από την Πύλη πασάς δύο μικρών περιοχών λαμβάνοντας και τη θέση του Μουτασερίφη του Δελβίνου, για μικρό όμως διάστημα μέχρι το θάνατό του.
 Ο Αλή γεννήθηκε στο Τεπελένι ένα μικρό χωριό τότε της σημερινής Αλβανίας το 1744 (κατά νεότερες έρευνες, αντί 1740 ή 1750, ή 1752 που είχαν υποστηρίξει παλιότεροι βιογράφοι). Η μητέρα του λεγόταν Χάμκω, ήταν ελληνίδα στην καταγωγή και ελληνόγλωσση - δεύτερη γυναίκα του Βελή, κόρη του Μπέη της Κόνιτσας. Μετά τον θάνατο του πατέρα του το 1753, που επηρέασε δραματικά την εφηβική του ηλικία, οι κάτοικοι των χωριών που δυνάστευε ο πατέρας του εξεγέρθηκαν, και οι Γαρδικιώτες συνέλαβαν την Χάμκω και την βίασαν ομαδικά, προτού την αφήσουν τελικά ελεύθερη.
 Σύμφωνα με συχνές εκμυστηρεύσεις του Αλή, ο πατέρας του, ο Βελής, τα μόνα περιουσιακά στοιχεία που άφησε στη γυναίκα του, Χάμκω, και στα δύο παιδιά του, τον Αλή και την αδελφή του Χαϊνίτσα, ήταν "μιά άθλια τρύπα και λίγα χωράφια".
 Τα πρώτα χρόνια
 Για τα παιδικά χρόνια του Αλή είναι γνωστό ότι ήταν πολύ ανήσυχος και του άρεσαν οι πολεμικές τέχνες. Λόγω αυτών εγκατέλειπε τους δασκάλους του και περιφέρονταν στα βουνά. Έτσι τα λίγα γράμματα που έμαθε τα όφειλε και μόνο στην επιμονή της μητέρας του. Είναι γεγονός πως ο Αλής ανατράφηκε από την μητέρα του με υπέρμετρη φιλοδοξία και με στόχο να γίνει σπουδαίος, περισσότερο από τον πατέρα του, και μάλιστα κατά τη συνήθη έκφραση του Αλή αναγνώριζε πως εκείνη τον έκανε "άντρα και Βεζύρη" .
 Σε αυτό βοήθησε και η εξολόθρευση όλων των ετεροθαλών αδελφών του από την μητέρα του, ένα σύνηθες πλέον άγριο φαινόμενο που είχε ξεκινήσει από τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, συνεχίστηκε πιο έντονα στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία και που υιοθετήθηκε ακόμη σε μεγαλύτερο βαθμό από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
 Η παντελής όμως έλλειψη στοιχείων για την περίοδο των εφηβικών χρόνων του Αλή δεν επιτρέπει σε κανέναν να αναφερθεί στην περίοδο αυτή. Έτσι εικάζεται, πως μετά το θάνατο του πατέρα του, κατά την εφηβική του ηλικία, ο Αλής είχε καταφύγει στα γύρω βουνά και έτοιμος πλέον μαχητής είχε οργανώσει και αναλάβει αρχηγός συμμοριών που συγκροτούνταν από Τόσκηδες και Λιάπηδες ληστές, με τις οποίες επιχειρούσε τις ληστρικές επιδρομές σε ολόκληρη την Ήπειρο και τη Θεσσαλία.
 Πρώτες δραστηριότητες
 Λόγω της ληστρικής του αυτής δράσης συνελήφθη από τον πασά του Βερατίου, Κουρτ Αχμέτ πασά, αλλά αφέθηκε ελεύθερος αφού υποσχέθηκε να σταματήσει τις επιδρομές, υπόσχεση την οποία όμως δεν κράτησε, διότι όπως λέγεται ο πασάς αρνήθηκε να του δώσει για σύζυγο την κόρη του. Έπειτα λόγω της σκληρής καταδίωξης που αντιμετώπισε κατέφυγε στον Καπλάν πασά του Δελβίνου, του οποίου την κόρη (Εμινέ) παντρεύθηκε το 1768, μνηστεύοντας παράλληλα και την αδελφή του Χαϊνίτσα με τον μεγαλύτερο γιο του Καπλάν. Από αυτό τον γάμο ο Αλής απέκτησε και τους δυο του γιους, τον Μουχτάρ (1769) και τον Βελή (1773). Μέσω διαφόρων δολοπλοκιών κατάφερε να εξοντώσει τόσο τον πεθερό του όσο και τον διάδοχο αυτού Σελήμ χωρίς όμως να καταφέρει να διοριστεί αυτός πασάς ενώ παράλληλα εκδικήθηκε τους κατοίκους του Χορμόβου και του Λικλίου οι οποίοι είχαν πριν από χρόνια ατιμάσει την μητέρα του.
 Το 1785 διορίστηκε επόπτης των οδικών αρτηριών της Ρούμελης και ήρθε σε συνεννόηση με τους ληστές που δρούσαν στη Θεσσαλία. Όμως,το 1787 όταν και διορίστηκε πασάς των Τρικάλων καταδίωξε και εξόντωσε τους πρώην συμμάχους του, λυτρώνοντας παράλληλα την περιοχή από τις ληστρικές επιδρομές και αποκτώντας τη φήμη ενός ικανού διοικητή.
 Πασάς στα Ιωάννινα
 Το 1788 εκμεταλλευόμενος την απουσία του πασά των Ιωαννίνων, Αλή Ζοτ λόγω εκστρατείας στον Δούναβη άρπαξε το πασαλίκι των Ιωαννίνων, πράξη την οποία τελικά ενέκρινε και η Υψηλή Πύλη, δίνοντας του μάλιστα δικαιοδοσία και στη Στερεά Ελλάδα. Από τη θέση του διοικητή του σαντζακίου των Ιωαννίνων θέτει σταδιακά τις βάσεις για τη δημιουργία ενός σχεδόν αυτόνομου από την Πύλη κράτους, το οποίο περιλαμβάνει μεγάλο μέρος της Ελλάδας και της Αλβανίας. Παράλληλα, κατά την περίοδο της ηγεμονίας του, η πρωτεύουσά του τα Γιάννινα μετατρέπονται σε ένα σημαντικό πνευματικό, πολιτισμικό, πολιτικό και οικονομικό κέντρο. Στην προσπάθειά του να πετύχει τους σκοπούς του προσεταιρίζεται όλες τις θρησκευτικές και εθνικές ομάδες της επικράτειάς του. Ωστόσο δεν διστάζει να συντρίψει κάθε αντίπαλό του με δυναμικό τρόπο. Παράλληλα αναπτύσσει σχέσεις με ευρωπαϊκές δυνάμεις.
 Ως πασάς των Ιωαννίνων συμμετείχε στον Ρωσοτουρκικό πόλεμο του 1787 - 1792, η συμμετοχή του όμως διεκόπη διότι αναγκάστηκε να εκστρατεύσει το 1790 και το 1792 κατά των επαναστατημένων Σουλιωτών χωρίς όμως αποτέλεσμα. Το 1796 κατέκτησε την Άρτα και το 1798 υπέταξε τη Χειμάρρα (Χιμάρα) και κατέλαβε την Πρέβεζα από τους Γάλλους, μετά την αιματηρή Mάχη της Νικόπολης. Μετά την Πρέβεζα κατέλαβε την Βόνιτσα και το 1803 υπέταξε το Σούλι και εξόρισε τους κατοίκους του. Κεντρικές φυσιογνωμίες στη μάχη του Σουλίου υπήρξαν οι γυναίκες του Σουλίου οι οποίες πολέμησαν γενναία στο πεδίο της μάχης υπό την καθοδήγηση της Μόσχως Τζαβέλλα, συζύγου του Λάμπρου Τζαβέλλα, και της Δέσπως Μπότση. Οι γυναίκες του Σουλίου μάλιστα έμειναν γνωστές για τον περίφημο «χορό του Ζαλόγγου» κατά τον οποίο προτίμησαν να πηδήξουν στον γκρεμό τραγουδώντας και χορεύοντας αγκαλιά με τα παιδιά τους παρά να πιαστούν αιχμάλωτες μετά την πτώση του Σουλίου. Η ηρωική τους πράξη προκάλεσε τον θαυμασμό της Ευρώπης και συνέβαλλε στην δημιουργία ενός έντονου φιλελληνικού κλίματος που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην Ελληνική Επανάσταση του 1821.
 Ο Αλή Πασάς για το επίτευγμα της κατάληψης του Σουλίου διορίστηκε από την Υψηλή Πύλη διοικητής της Ρούμελης και ο γιος του, Βελής, διοικητής της Θεσσαλίας και του Μοριά ενώ προσωρινά η δικαιοδοσία του επεκτάθηκε μέχρι την Θράκη. Μεταγενέστερες του επιτυχίες ήταν η κατάληψη του Αργυροκάστρου το 1812 και η αγορά της Πάργας από τους Άγγλους το 1819. Όντας ήδη σχετικά αυτόνομος από την κεντρική εξουσία, ο Αλής είδε το κράτος του να εκτείνεται στη μέγιστη του εξάπλωση από την Πελοπόννησο μέχρι την Μακεδονία.
 Αλή Πασάς και Μέτσοβο
 Η επικράτηση του Αλή Πασά, ως ανώτατου Οθωμανού διοικητή του Ηπειρωτικο-Θεσσαλικού χώρου, ανατρέπει τις ισορροπίες που είχαν επιτευχθεί έως τότε μεταξύ του Μετσόβου και του οθωμανικού κράτους. Το 1795 μισθώνει για λογαριασμό του τον μουκατά της Χώρας Μετσόβου. Η ιστοριογραφία εκλαμβάνει αυτό το γεγονός ως το τέλος του προνομιακού καθεστώτος που απολάμβανε η περιοχή του Μετσόβου από τα μέσα του 17ουαιώνα. Ωστόσο, παρά την αυθαίρετη επιβολή εισφορών και τον τερματισμό της εποπτείας της Χώρας Μετσόβου από Οθωμανούς αξιωματούχους της Κωνσταντινούπολης, αυτή η αλλαγή δεν συνιστά κατάργηση του φορολογικού και, κυρίως, του διοικητικού και γεωγραφικού πλαισίου που διείπε μέχρι τότε την περιοχή. Ακόμα και το 1802, επτά χρόνια αφότου ο μουκατάς του Μετσόβου περιήλθε στα χέρια του Αλή Πασά, ο σουλτάνος Σελήμ Γ ́ απευθύνει έγγραφο προς τον διοικητή του σαντζακιού Τρικάλων και τον ιεροδίκη της ίδιας πόλεως, με το οποίο τους καθιστά γνωστή την ανανέωση προηγουμένων φιρμανιών του Μετσόβου. Ως διοικητική πράξη επιβεβαιώνει ότι ο Αλή Πασάς δεν είχε μετατρέψει την Χώρα Μετσόβου σε προσωπικό του φέουδο, κάτι που είχε συμβεί με πολλούς οικισμούς της επικράτειάς του. Ωστόσο, παρά τον τυπικό σεβασμό που υποδεικνύει προς το προνομιακό καθεστώς του Μετσόβου, δεν παύει να το υπονομεύει σε όλες του τις πτυχές. Εκτός του ότι γίνεται ο αποκλειστικός νομέας της, επιβάλει στον πληθυσμό της μερικές δυσβάστακτες επιβαρύνσεις. Συγκεκριμένα, αυξάνει σημαντικά το ποσό του φόρου που πλήρωναν ως τότε και, επιπλέον, τους υποχρεώνει να διατηρούν στα ορεινά τους περάσματα αλβανική φρουρά διοριζόμενη από αυτόν. Επίσης, τα μεροκάματα των Μετσοβιτών μαστόρων (οικοδόμων και ξυλουργών) που απασχολεί στα οικοδομικά του έργα, καθώς και το κόστος της ξυλείας που χρησιμοποιείται για την κατασκευή τους, επιβαρύνει την κοινότητα του Μετσόβου. Αυτές οι εξελίξεις, παρά τις συγκρούσεις που δημιουργούν στην τοπική κοινωνία, δεν μεταβάλουν την εσωτερική δομή του καθεστώτος της Χώρας Μετσόβου. Ο φορολογικός της μηχανισμός εξακολουθεί να λειτουργεί με βάση τις μεθόδους που εφαρμόζονταν κατά τη διάρκεια του 18ου αιώνα.
 Ρήξη με την Πύλη
 Το 1820, ύστερα από την αποκάλυψη ότι δυο Αλβανοί σταλμένοι από τον Αλή αποπειράθηκαν να δολοφονήσουν τον Πασόμπεη, ο Σουλτάνος Μαχμούτ Β ́ ενοχλημένος από αυτό το γεγονός και θορυβημένος διότι ο Αλής ήταν εμπόδιο στο μεταρρυθμιστικό του πρόγραμμα και κίνδυνος για τη συνοχή της Αυτοκρατορίας του, διέταξε την απομάκρυνσή του από το Πασαλίκι των Ιωαννίνων με σκοπό να τον περιορίσει στο Τεπελένι. Ο Αλής προσπάθησε να εξευμενίσει τον σουλτάνο, ζήτησε τη μεσολάβηση της Ρωσίας και της Αγγλίας ενώ κατέδωσε ακόμα και τη Φιλική Εταιρεία, της οποίας την ύπαρξη γνώριζε από το 1819. Τελικά το 1820 η Πύλη τον κήρυξε ένοχο εσχάτης προδοσίας και τον κάλεσε να εμφανιστεί εντός 40 ημερών στην Κωνσταντινούπολη για να απολογηθεί. Εκείνος φυσικά αρνήθηκε, ερχόμενος σε σύγκρουση με τα στρατεύματα της Αυτοκρατορίας.
 Πολιορκία των Ιωαννίνων από τον Σουλτάνο
 Ο Μαχμούτ Β ́ κινητοποίησε το καλοκαίρι του 1820 κατά του Αλή στράτευμα 80.000 ανδρών με αρχηγό στην αρχή τον Ισμαήλ Πασόμπεη και στη συνέχεια τον Χουρσίτ Πασά. Ο Αλής βρέθηκε σε δεινή θέση καθώς αντιμετώπισε σημαντική διαρροή οπλαρχηγών (ακόμη και οι γιοι του παραδόθηκαν παρά το γεγονός ότι τους είχε δώσει εντολή να αμυνθούν μέχρις εσχάτων) και στρατευμάτων, ενώ φάνηκε πως ο στρατός του δεν ήταν κατάλληλα προετοιμασμένος για σύγκρουση με τα σουλτανικά στρατεύματα. Η πολιορκία του κάστρου των Ιωαννίνων συνεχιζόταν λόγω της αντιγνωμίας που είχε ξεσπάσει μεταξύ των πολιορκητών (οφειλόταν στις δωροδοκίες των αξιωματικών από τον διαβόητο πασά ). Σημαντικό ρόλο έπαιξε και το γεγονός ότι ο Αλής πήρε με το μέρος του, τους άλλοτε ορκισμένους εχθρούς του, Σουλιώτες με την προϋπόθεση να τους άφηνε να επανεγκατασταθούν στο Σούλι. Αξιοσημείωτο είναι πως την 25η Αυγούστου, κατά τη διάρκεια της πολιορκίας δεν δίστασε να κάψει μέρος της πόλης για να έχει καλύτερο οπτικό πεδίο το πυροβολικό του. Η κατάσταση άλλαξε όταν ο Πασόμπεης αντικαταστάθηκε από τον Χουρσίτ, ο οποίος επανέφερε την τάξη στο στρατόπεδο των πολιορκητών, περιόρισε τις επιδρομές των Σουλιωτών και έσφιξε τον κλοιό γύρω από τον Αλή. Η έκρηξη της Ελληνικής Επανάστασης ανάγκασε τον Χουρσίτ να αρχίσει διαπραγματεύσεις κατά τις οποίες όμως κατέλαβε τα ισχυρά οχυρά του κάστρου περιορίζοντας τον Αλή στο παλάτι του, όπου είχε συγκεντρώσει τους θησαυρούς του αλλά και πολλά βαρέλια πυρίτιδας απειλώντας να δώσει εντολή για ανατίναξη αν γινόταν έφοδος, πράγμα που δεν ευχαριστούσε τον Χουρσίτ που εποφθαλμιούσε την περιουσία του εχθρού του. Κατά τα τέλη του Νοεμβρίου του 1821 ολόκληρη σχεδόν η φρουρά του κάστρου είχε αυτομολήσει στον Χουρσίτ, αφήνοντας στον Αλή μόνο 500 άνδρες, από τους οποίους σε λίγο οι 430 προσχώρησαν στους Τούρκους. Η αποσχιστική δράση του Αλή Πασά αποτελεί ένα από τα κορυφαία παραδείγματα της θεσμικής διαφθοράς και των διασπαστικών τάσεων που επικρατούν εκείνη την περίοδο στην Οθωμανική αυτοκρατορία.
 Ο θάνατος του Αλή
 Τον Ιανουάριο του 1822 έπειτα από σκληρές διαπραγματεύσεις ο Αλής δέχτηκε να παραδοθεί με τον όρο να του δινόταν αμνηστία και κατέφυγε στο μοναστήρι του Αγίου Παντελεήμονα που βρίσκεται στο νησί της λίμνης των Ιωαννίνων. Εκεί, στις 24 του ίδιου μήνα σκοτώθηκε μετά από σύντομη συμπλοκή, από τον απεσταλμένο του Χουρσίτ, Κιοσέ Μεχμέτ (κατά άλλους ήταν ο Αλή Χασάν), που είχε έρθει δήθεν με το χαρτί της αμνηστίας. Το πτώμα του αποκεφαλίστηκε και το κεφάλι του στάλθηκε ταριχευμένο από τον Χουρσίτ στην Κωνσταντινούπολη, όπου αργότερα θάφτηκε σε μια περιοχή έξω από τα τείχη της πόλης. Το ακέφαλο σώμα του ενταφιάστηκε στον οικογενειακό τάφο του σεραγιού, στο Ιτς Καλέ, κοντά στο Φετιγιέ Τζαμί. Ο τάφος αυτός (που περιβαλλόταν ως το 1944 με ωραίο ψηλό κιγκλίδωμα το οποίο αφαιρέθηκε κατά τη διάρκεια της Κατοχής για να αντικατασταθεί τα τελευταία χρόνια από καινούργιο) φαίνεται πως ήταν τόπος προσκηνύματος για τους, Αλβανούς κυρίως, Μουσουλμάνους της Ηπείρου και της Αλβανίας ακόμα και κατά τα τέλη του 19ου αιώνα. Κατά άλλες πηγές πάντως τον Αλή Πασά τον σκότωσαν Έλληνες, που μπήκαν στο σπίτι του και τον πυροβόλησαν από το κάτω πάτωμα μέσα στον οντά του. Στο σπίτι του, που σήμερα είναι μουσείο-αξιοθέατο της πόλης των Ιωαννίνων, υπάρχουν ακόμα και οι τρύπες από τις σφαίρες που διαπέρασαν το πάτωμα και σκότωσαν τον Αλή Πασά.
 Ο Αλή Πασάς ως προσωπικότητα
 Πολιτική
 Ο Αλής κυβέρνησε επιβάλλοντας σκληρή πειθαρχία και εξολοθρεύοντας ανελέητα τους εχθρούς του και γενικά όποιον αμφισβητούσε την εξουσία του (Σουλιώτες, Γαρδικιώτες, Κατσαντώνης, Βλαχάβας, πασάδες Δελβίνου και Δίβρας). Κατά τα πρώτα χρόνια της κυριαρχίας του κατασκεύασε δρόμους, λιμάνια, γέφυρες, υδραγωγεία, ίδρυσε σχολεία, είχε σε μεγάλη εκτίμηση τους επιστήμονες και παγίωσε την ασφάλεια στην επικράτειά του μέσω της εξάλειψης της ληστείας, ενώ ιδιαίτερα στην πρωτεύουσά του, τα Γιάννενα ενισχύθηκε η βιοτεχνία, αναπτύχθηκαν το εμπόριο, οι τέχνες και τα γράμματα. Επίσης ήταν ανεκτικός έναντι των Χριστιανών και στην επικράτειά του υπήρχε σχετική ανεξιθρησκεία, σε βαθμό που να χτίζει στο παλάτι του εκκλησίες για τους Χριστιανούς συμβούλους του και τις Χριστιανές του χαρεμιού του.
 Ο Αλής είχε ζητήσει από τον αυστριακό Μέτερνιχ, σχέδιο συντάγματος. Επίσης είχε κατά καιρούς συμμαχήσει καιροσκοπικά με τους Γάλλους, δηλώνοντας μάλιστα και θαυμαστής του Ναπολέοντα (αυτό δεν τον εμπόδισε να καταλάβει το 1798 τη γαλλοκρατούμενη Πρέβεζα και να κατακρεουργήσει τους Γάλλους αιχμαλώτους), είχε καλές σχέσεις με την Αγγλία, ιδίως μετά την αγορά της Πάργας το 1819, ενώ προσπαθούσε να δημιουργήσει καλό όνομα στη Δύση, υποδεχόμενος στο παλάτι του κάθε Ευρωπαίο περιηγητή που περνούσε από την επικράτειά του.
 Αυτή η εικόνα, που διαδίδεται και από ξένους χρονικογράφους, οδήγησε κάποιους μεταγενέστερους συγγραφείς στην κατασκευή ενός μύθου περί "πεφωτισμένης δεσποτείας" ή ενός "οριενταλικού" Βοναπάρτη της Ηπείρου. Από σύγχρονες μελέτες αυτή η εικόνα κρίνεται εσφαλμένη και αναχρονιστική, η οποία μάλιστα συσκοτίζει τη φύση του ανταγωνισμού μεταξύ Αλή και Σουλιωτών. Ο Αλής, αρχικά ένας Τουρκαλβανός ληστής, θεωρείται ότι δεν διέθετε τις οικονομικές, κοινωνικές και πολιτισμικές προϋποθέσεις για τη συγκρότηση μιας "φωτισμένης δεσποτείας" στην Ήπειρο. Αντίθετα με ανάλογους άλλους ηγέτες που εμφανίστηκαν τότε μέσα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία (όπως ο Μωχάμετ Άλι στην Αίγυπτο ή ο Καραοσμάνογλου στη Σμύρνη) δεν ελάφρυνε τα βάρη των αγροτών, τουναντίον μάλιστα αύξησε υπέρμετρα τη φορολογία, και συνέτριψε τους τοπικούς φεουδάρχες μόνο για να υφαρπάξει τις ιδιοκτησίες τους. Στα ύστερα χρόνια της δεσποτείας του ο υπερβολικός συγκεντρωτισμός, η γενικευμένη τρομοκρατία και η φρενήρης αναζήτηση προσωπικού πλουτισμού απέβη εις βάρος της οικονομικής δραστηριότητας. Κατά τα τελευταία χρόνια της εποχής του οι φόροι αυξάνονταν κατά 25% έως 30% το χρόνο με αποτέλεσμα την φυγή των περίφημων συντεχνιών της Ηπείρου προς το εξωτερικό και τον στραγγαλισμό της παραγωγής και του εμπορίου. Στον φόρο που όριζε το Οθωμανικό κράτος (χαράτσι) αυτός επέβαλε επί πλέον φόρο και μάλιστα σχεδόν ισόποσο, που παρακρατούσε για τον εαυτό του. Στην γεωργία δεν επιτέλεσε κανένα ουσιαστικό έργο γεωπονικού χαρακτήρα και καμία βελτίωση των καλλιεργητικών συνθηκών στα πολυάριθμα τσιφλίκια του. Τα έσοδά του προέρχονταν κυρίως από τη φορολογία, βασικώς στην οθωμανική μορφή της, και όχι από βελτίωση της παραγωγής..
 Η φαινομενική ανεξιθρησκεία στην Αυλή του δεν τον εμπόδιζε να τιμωρεί με θάνατο τους Χριστιανούς και τις Μουσουλμάνες που διατηρούσαν ερωτικούς δεσμούς μεταξύ τους. Την ίδια μέθοδο χρησιμοποιούσε και για τις Χριστιανές μοιχαλίδες (με αυτή την πρόφαση έπνιξε στη λίμνη των Ιωαννίνων και την ερωμένη του γιου του, Μουχτάρ, την περίφημη Κυρά Φροσύνη, η οποία αρνήθηκε τον έρωτά του).
 Όσοι απευθύνονταν σε αυτόν για διάφορα ζητήματα, αντιμετωπίζονταν με δικαιοσύνη και συνήθως βρίσκονταν συμβιβαστικές λύσεις. Όσον αφορά θέματα ανακρίσεων ή τιμωρίας, ο Αλή συνήθιζε να υποβάλλει τους ύποπτους ή ένοχους σε φρικτά μαρτύρια.
 Διπλωματία
 Οι διπλωματικές και διοικητικές του ικανότητες, το
 ενδιαφέρον του για νεωτερικές αντιλήψεις, η λαϊκή του θρησκευτικότητα, η
 θρησκευτική του ουδετερότητα, η πάταξη της ληστοκρατίας, η σκληρότητα και
 εκδικητικότητα που επιδεικνύει κατά την επιβολή της τάξης και η λεηλατική του
 συμπεριφορά απέναντι σε πρόσωπα και κοινότητες, προκειμένου να αυξήσει τις
 προσόδους του, προκαλούν τον θαυμασμό και συνάμα τις επικρίσεις των συγχρόνων
 του, ενώ διχάζουν ακόμη την ιστοριογραφία αναφορικά με την προσωπικότητά του.
 Χαρακτήρας
 Ως χαρακτήρας ο Αλή ήταν αντιφατικός: συνδύαζε αρετές όπως οι ηγετικές ικανότητες, η κοινωνική δικαιοσύνη (με τα δεδομένα της εποχής), η ευστροφία, η πολιτική διάνοια και η θρησκευτική ανεκτικότητα με ελαττώματα όπως η φιλαργυρία και η βαναυσότητα. Αν και αγράμματος ευνοούσε την ανάπτυξη των γραμμάτων, ήθελε να οργανώσει το κράτος του στα πρότυπα των αντίστοιχων της Ευρώπης και μπορούσε να ελίσσεται πολιτικά με επιτυχία, ακόμη και με τη Δύση όντας μεγάλος διπλωμάτης αλλά και δολοπλόκος. Παρόλο που ήταν επίορκος και είχε εξοντώσει αρκετούς πρώην συμμάχους του (από τον πεθερό του μέχρι τους πρώην συντρόφους του ληστές) δεν δίσταζε να παίρνει υπό την προστασία του γόνους άλλων παλιών του φίλων (όπως π.χ. ο Οδυσσέας Ανδρούτσος, γιος του παλιού γνωστού του Αλή, Ανδρέα Βερούση). Ακόμα και στα βαθιά του γεράματα, διατήρησε πάνω από 100 παλλακίδες, ωστόσο έτρεφε αληθινά αισθήματα προς την προστατευόμενη και μετέπειτα τελευταία του σύζυγο, Βασιλική Κονταξή, η οποία όμως δεν ξέχασε ποτέ την εθνική της καταγωγή και το γεγονός πως την άρπαξε και την έκανε γυναίκα του σε ηλικία 12 ετών.
 Παρά το γεγονός ότι ήταν άθρησκος (ο ίδιος δήλωνε Μπεκτάσης ή Ιακωβίνος. ) ήταν ταυτόχρονα και δεισιδαίμονας με αποτέλεσμα να δέχεται αδιαμαρτύρητα τους προπηλακισμούς και τον ελέγχο των δερβίσηδων για την άστατη ζωή του, ενώ προσκύνησε με ευλάβεια το λείψανο του Κοσμά του Αιτωλού όταν αυτό μεταφέρθηκε κάποτε στα Ιωάννινα.
 Σχέσεις με τον ελληνικό πληθυσμό
 Ο Αλής έδειξε σχετική εύνοια και ανοχή προς το ελληνικό στοιχείο, σε σημείο που η επικράτειά του να είναι το μοναδικό μέρος όπου οι Έλληνες ήταν σχεδόν ισότιμοι με τους Οθωμανούς. Βέβαια ήταν αμείλικτος με όσους αμφισβητούσαν την εξουσία του. Έτσι καταδίωξε τους Κλέφτες και τους Αρματολούς, πολλούς από τους οποίους εξόντωσε (Κατσαντώνης, Βλαχάβας, Κώστας Λεπενιώτης, Λαζαίοι) και άλλους κυνήγησε (Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, Ζαχαριάς κ.α.). Επίσης διώχτηκαν οι ανυπότακτοι Σουλιώτες, οι Χειμαριώτες (Χιμάρα αρχ. Χιμέρα) καθώς και οι Παργινοί. Άλλη μια πόλη που υπέφερε από τον Αλή Πασά, χωρίς όμως να τον προκαλέσει προηγουμένως ήταν η Πρέβεζα, της οποίας οι κάτοικοι ήταν στο έλεος των ευνοούμενων του.
 Τα μαρτύρια και οι εκτελέσεις Ελλήνων από τον Αλή αναφέρονται στην Ελληνική Νομαρχία η οποία γράφτηκε το 1802, πριν από την καταστροφή του Σουλίου του 1803:
 Μύριοι εἶναι οἱ τρόποι μὲ τοὺς ὁποίους οἱ σκληροτράχηλοι ὀθωμανοὶ δίδοσι τὸν θάνατον εἰς τοὺς ἀθώους Ἕλληνας, ὁ συχνότερος ὅμως εἶναι τὸ κρέμασμα. Οἱ πλάτανες τῶν Ἰωαννίνων εἶναι ἀδιακόπως πεφορτωμένοι ἀπὸ σώματα νεκρά. Ὁ σκληρόκαρδος τύραννος Ἀλῆς πολλοὺς ἀπεκεφάλισε μὲ τὸ πριόνι, ἄλλους ἔπνιξεν εἰς τὴν λίμνην, ἄλλους ἐφόνευσε, θέτοντας ἐπάνω εἰς τὸ στῆθος των ἀνυπόφορα βάρη, ἄλλους ἔθαψεν ζωντανούς, πολλῶν ἐσύντριψεν τὰς χεῖρας, τοὺς πόδας καὶ ἔπειτα τὴν κεφαλήν, πλῆθος ἐπαλούκωσε, καὶ ἀπὸ δύο Σουλιώτας ὁποὺ ἐφύλαττεν διὰ ἐνέχυρον, τὸν μὲν ἕνα ἐπρόσταξε καὶ τὸν ἔγδαραν ζωντανόν, τὸν δ ̓ ἕτερον ἐσούβλισαν καὶ ἔπειτα ἔψησαν ζωντανόν.
 Στο ίδιο κείμενο αναφέρονται και οι μεθοδεύσεις του Αλή για να αρπάζει τις περιουσίες των υπηκόων του. Μια μέθοδος που χρησιμοποιούσε ήταν ο διορισμός κάποιου ως διοικητή σε μια περιοχή έναντι αμοιβής. Ο διοριζόμενος για να βγάλει τα έξοδα άρπαζε τις περιουσίες των κατοίκων. Στη συνέχεια ο Αλής φυλάκιζε ή και σκότωνε τον διοικητή και του έπαιρνε την περιουσία που είχε μαζέψει.
 Από την άλλη πλευρά, στη φρουρά του Αλή και στη στρατιωτική σχολή που ο ίδιος ίδρυσε εκπαιδεύτηκαν κάποιοι από τους σημαντικότερους πολεμιστές της Επανάστασης του 1821. Μερικοί από αυτούς ήταν ο Ανδρούτσος, ο Αθανάσιος Διάκος, ο Μάρκος Μπότσαρης, ο Γρίβας, ο Λάμπρος Βέικος, ο Πανουργιάς, ο Γεώργιος Βαρνακιώτης. Επίσης άλλοι σπούδασαν στις περίφημες σχολές των Ιωαννίνων με την βοήθειά του (Σαλώνων Ησαΐας).
 Είναι άξιο αναφοράς ότι στο παλάτι του Αλή Πασά είχαν συγκεντρωθεί αρκετοί Έλληνες λόγιοι και επιστήμονες όπως ο προσωπικός του γιατρός Γ. Σακελλάριος, ο Ιωάννης Κωλέττης, ο δάσκαλος Καλογεράς, ο Αθανάσιος Ψαλίδας,τα πειράματα του οποίου παρακολουθούσε με πρόσκαιρο μάλλον ενδιαφέρον αφού μάλλον ενδιαφερόταν γι ́αυτά στο βαθμό που θα ενίσχυαν τη δύναμή του, ο Μπαλάνος Βασιλόπουλος, ο Ιωάννης Βηλαράς κ.α. ενώ τα Ελληνικά ήταν η επίσημη γλώσσα της αυλής του.. Έλληνες ήταν και οι διαχειριστές της περιουσίας και των οικονομικών του κράτους του (Μάνθος Οικονόμου, Αλέξιος Νούτσος, Ιωάννης Σταύρου, Αθανάσιος Λιδωρίκης). Άλλος Έλληνας που λάμβανε τον πλήρη σεβασμό του Αλή Πασά ήταν ο άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός (1714-1779) ενώ τα δυο άτομα που βρίσκονταν στο πλευρό του πασά στις τελευταίες του στιγμές ήταν ο Θανάσης Βάγιας, που ήταν το δεξί του χέρι καθώς και η τελευταία του σύζυγος Κυρά Βασιλική.
 Χρονολόγιο γεγονότων
 1744 Γέννηση του Αλή Πασά στο Τεπελένι.
 1786 Η Υψηλή Πύλη διορίζει τον Αλή, Πασά στα Τρίκαλα.
 1787 Ο Αλή διορίζεται Πασάς και στα Γιάννενα ως διάδοχος του Κουρτ Πασά.
 1789 Πρώτες συγκρούσεις του Αλή Πασά με τους ανένταχτους Σουλιώτες. Οι συγκρούσεις αυτές κρατούν 4 μήνες.
 1791 Οι Σουλιώτες επιδίδονται σε ληστρικές επιχειρήσεις στις πεδινές περιοχές του Πασαληκίου του Αλή.
 1792 Πρώτη εκστρατεία του Αλή Πασά με 10.000 στρατιώτες κατά των Σουλιωτών αποτυγχάνει.
 1797 Συμμετοχή του Αλή Πασά στην τουρκική εκστρατεία κατά του εξεγερμένου Πασά του Βιδινίου Πεσβάνογλου. Οι Σουλιώτες βρίσκοντας ευκαιρία εξαπολύουν επιδρομές κατά πεδινών χωριών. Με την συνθήκη του Κάμπο Φόρμιο τα Επτάνησα περιέρχονται στους Γάλλους. Ο Αλή αρχίζει διπλωματική φιλία με τον Ναπολέοντα, εξασφαλίζοντας ελευθεροπλοΐα των εμπορικών πλοίων της επικράτειάς του, στο στενό της Κέρκυρας, αρχίζοντας μια ανεξάρτητη πολιτική. Στο τέλος του ίδιου χρόνου ο Αλή Πασάς εκστρατεύει κατά του Πασά του Δέλβινου.
 1798 Το Πασαλήκι των Ιωαννίνων επεκτείνεται με την προσάρτηση εκείνου της Έδεσσας και της Νάουσας. Το ίδιο έτος διακόπτει τις διπλωματικές σχέσεις με Γαλλία και στρέφεται εναντίον Γάλλων και Ελλήνων στο Βουρθωτό, την Πρέβεζα και την Πάργα.
 1799 Κατάληψη των Επτανήσων από τους Ρώσους.
 1800 Δεύτερη εκστρατεία του Αλή Πασά κατά των Σουλιωτών αποτυγχάνει. Ιδρύεται η Επτάνησος Πολιτεία.
 1802 Τρίτη εκστατεία κατά των Σουλιωτών αποκρούεται.
 1803 Τέταρτη εκστρατεία κατά των διχασμένων μεταξύ τους Σουλιωτών επιτυγχάνει, καταλαμβάνεται το Αβαρίκο και οι Σουλιώτες εξαναγκαζόμενοι σε συνθηκολόγηση και αποχωρούν στα Επτάνησα. Παράλληλα ο Αλή Πασάς αρχίζει διπλωματικές σχέσεις με τους Άγγλους. Το ίδιο έτος ορίζεται "Ρούμελη Βαλεσί" (= γενικός διοικητής της Ρούμελης).
 1804 Εγκατάσταση αγγλικής αντιπροσωπείας στα Γιάννενα υπό τον Άγγλο διπλωμάτη D.R. Morier. Ο Γιος του Αλή Πασά, ο Βελής, διορίζεται "Μορά Βαλεσί" (= γενικός διοικητής του Μωριά, της Πελοποννήσου). Εκστρατεία κατά των Μποτσαραίων που καταφεύγουν τελικά στα χωριά του Βάλτου και στα Επτάνησα.
 1805 Νέες γαλλικές διπλωματικές σχέσεις, ο Γάλλος πρόξενος Πουκενβίλ εγκαταθίσταται στα Γιάννενα.
 1807 Το Πασαλήκι των Ιωαννίνων στη μεγαλύτερη δόξα του, όπου στην επικράτειά του περιλαμβάνονται η Ήπειρος, η Θεσσαλία, τμήμα της Μακεδονίας, της Εύβοιας, και το μεγαλύτερο μέρος της Στερεάς. Εκστρατεία κατά της Λευκάδας αποτυγχάνει.
 1808 Ο Αλή - Πασάς εκδηλώνει πίστη στην αγγλική διπλωματία και οι Άγγλοι του υπόσχονται την Πάργα.
 1810 Αναβάθμιση της αγγλικής αντιπροσωπείας με επίσημο διπλωμάτη πρέσβη στα Γιάννενα.
 1811 Οι Άγγλοι εμπιστεύονται τον Αλή Πασά.
 1812 Εκδίκηση του Αλή κατά των Γαρδικιωτών. Στο Χάνι του Βαλιαρέ, μεταξύ Γαρδίκι - Ιωαννίνων εξολοθρεύει 600 Γαρδικιώτες.
 1815 Σύσφιξη διπλωματικών σχέσεων με Άγγλους.
 1818 Ο Αλή - Πασάς πληροφορείται περί της Φιλικής Εταιρείας.
 1819 Οι Άγγλοι παραδίδουν στον Αλή Πασά την Πάργα την οποία και εποικίζει με αλβανικές οικογένειες.
 1820 Η ακολουθούμενη ανεξάρτητη διπλωματία υποχρεώνει την Πύλη στην παύση και καθαίρεση του Αλή Πάσά.
 1821 "Μόρα Βαλεσί" ορίζεται ο Χουρσίτ Πασάς ο οποίος και εκστρατεύει κατά του Αλή. Έλληνες υποστηρίζουν τον Αλή.
 1822 Θάνατος του Αλή Πασά στη Μονή Αγίου Παντελεήμονα, στη νησίδα της λίμνης Ιωαννίνων.
 Σημειώσεις
 i. Το όνομα του Αλή Πασά σε άλλες τοπικές γλώσσες: αλβ: Ali Pashë Tepelena, βλαχ: Ali Pãshelu, και τουρκ: Tepedelenli Ali Paşa.
 ii. "Αλή Πασάς" έρευνα καθηγητού Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γ. Παπαγεωργίου 2002.
 iii. Ο Μαχμούτ κινητοποίησε εναντίον του 26 πασάδες με σύνολο στρατού 80000 ανδρών και με σερασκέρη αρχικά τον Πασόμπεη, αλλά κατόπι τον πασά της Πελοποννήσου Χουρσίτ. Κ.Ρωμαίου:«EΛΛΑΣ», τόμος 2ος, σελ 339, εκδ. Γιοβάνη
 iv. Το 1874 τοποθετήθηκε επάνω στο μνήμα του η επιγραφή :Είναι το κομμένο κεφάλι του Αλή Πασά,του Τεπενενλή, μουτασερίφη των Ιωαννίνων, που εστασίασε προ 50 ετών (Κ.Ρωμαίου: «EΛΛΑΣ», τόμος 2ος, σελ 341, εκδ. Γιοβάνη)
 v. Ο Γάλλος περιηγητής V.Bérard που επισκέφτηκε τα Βαλκάνια το διάστημα 1890-92,κατά την παραμονή του σε χωριό της Ηπείρου ονόματι Άγιος Γεώργιος (Τσουρχλί),συνάντησε Τούρκους χωροφύλακες που Συνοδεύουν τις γυναίκες μέχρι το Σαρηγκιόλ. Είναι οι γυναίκες ενός μπέη της Κόνιτσας.Είχαν πάει πρώτα στα Γιάννινα, στου Αλή Πασά του Τεπελενλή τον τάφο, για να ζητήσουν τη γιατρειά του γέρου συζύγου τους (V.Bérard:Τουρκία και Ελληνισμός-Οδοιπορικό στη Μακεδονία ,σελ 380, Εκδ.Τροχαλία ,μτφ Μ.Λυκούδη)
 vi. V.Bérard: Τουρκία και Ελληνισμός - Οδοιπορικό στη Μακεδονία, σελ 111, Εκδ.Τροχαλία (μτφ Μ. Λυκούδη)
 vii. Μετά τη δεύτερη κατάληψη της πόλης, ο Αλής αν και δήλωσε πως θα σεβόταν την εσωτερική αυτονομία της Πρέβεζας, φρόντισε να τοποθετήσει στην ηγεσία της «Εξάρας» (όργανο αυτοδιοίκησης)πρόσωπα πιστά σε αυτόν και ταυτόχρονα οι Αλβανοί Μπεκήρ Αγάς και Τσατς μπέης, όργανα του Αλή,ασκούσαν τρομοκρατία στην πόλη. Κύριο τους μέλημα ήταν να δημεύουν περιουσίες κατοίκων και να τις παραχωρούν είτε σε συμπατριώτες τους είτε σε Έλληνες πιστούς στον Αλή.
 (Κ. Ρωμαίου: «EΛΛΑΣ», τόμος 2ος, σελ 368-370, εκδ. Γιοβάνη)
 viii. Katherine Elizabeth Fleming:The Muslim Bonaparte, Diplomacy and Orientalism in Ali Pasha's Greece,σελ 61-62 (1999)
 Παραπομπές
 Βιβλιογραφία
 Αθηναγόρας, Μητροπολίτης Παραμυθίας και Φιλιατών, «Η τελευταία ημέρα του Αλή-πασά». Δελτίον της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος 8 (1923), σ. 368-382.
 Αραβαντινός Σπυρίδων, Ιστορία του Αλή πασά του Τεπελενλή, Δωδώνη, 2004.
 Δημητρόπουλος Δημήτρης – Μιχαηλάρης Παναγιώτης – Παναγιωτόπουλος Βασίλης (επιμ.), Αρχείο Αλή Πασά, Συλλογής Ι. Χώτζη, Γενναδείου Βιβλιοθήκης της Αμερικανικής Σχολής Αθηνών, 4 τόμοι, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 2007-2009.
 Ζώτος Δημήτριος, Η δικαιοσύνη εις το κράτος του Αλή πασά, Ιδιωτική Έκδοση, 1938.
 Καραμπελιάς Γιώργος, Συνωστισμένες στο Ζάλογγο. Οι Σουλιώτες, ο Αλή Πασάς και η αποδόμηση της ιστορίας, Εναλλακτικές Εκδόσεις, 2011
 Καργάκος Σαράντος, Αλβανοί, Αρβανίτες, Έλληνες, Σιδέρης Ι., 2008.
 Λαμπρίδης Ιωάννης, Ηπειρωτικά Μελετήματα, τ. Β ́, Εταιρεία Ηπειρωτικών Μελετών, 1993.
 Μακρής Γιώργος – Παπαγεωργίου Στέφανος, Το χερσαίο δίκτυο επικοινωνίας στο κράτος του Αλή πασά Τεπελενλή. Ενίσχυση της κεντρικής εξουσίας και απόπειρα δημιουργίας ενιαίας αγοράς, Παπαζήσης, 1990.
 Μάρου Αγγελική, «Η Φιλική Εταιρεία και η Αυλή του Αλή Πασά: βολιδοσκοπήσεις, επιλογές και δικτυώσεις», στο: Άννα Β. Μανδυλαρά – Γ. Νικολάου (επιμ.), Η Φιλική Εταιρεία. Επαναστατική δράση και μυστικές εταιρείες στη Νεότερη Ευρώπη, Ασίνη, 2017, σ. 179-215.
 Μιχαηλάρης Παναγιώτης, «Αλή πασάς των Ιωαννίνων: τα όρια της περιφερειακής αυτονομίας», στο: Ιστορία του Nέου Ελληνισμού, 1770-2000. τ. 1., Ελληνικά Γράμματα, 2003, σ. 257-272.
 Πέππας Αντώνης, Αλή Πασάς, ο Αρβανίτης ηγεμόνας: Λαογραφική μελέτη της ζωής του Τεπελενιώτη Αλή πασά (1740-1822), Ισηγορία, 2017.
 Περραιβός Χριστόφορος, Ιστορία του Σουλλίου και Πάργας, Καραβίας Διον., 1997.
 Περραιβός Χριστόφορος, Απομνημονεύματα Πολεμικά, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων, 2019.
 Πρεβελάκης Ελευθέριος – Καλλιατάκη-Μερτικοπούλου Κάλλια (επιμ.), Η Ήπειρος, ο Αλή Πασάς και η ελληνική επανάσταση. Προξενικές εκθέσεις του William Meyer από την Πρέβεζα, 1819-1821, Ακαδημία Αθηνών, 1996.
 Σιορόκας Γεώργιος Η εξωτερική πολιτική του Αλή πασά των Ιωαννίνων: από το Τιλσίτ στη Βιέννη (1807-1815), Ιδιωτική Έκδοση, 1999.
 Σκαφιδάς Βασίλειος, Ιστορία του Μετσόβου, Παπαζήσης, 2016.
 Σκιώτης Διονύσιος, «Από ληστής πασάς: τα πρώτα βήματα στην άνοδο του Αλή πασά των Γιαννίνων (1750-1784)», Θησαυρίσματα 6 (1969), σ. 257-290.
 Τρίτος Μιχαήλ, «Τα σωζόμενα φιρμάνια των προνομίων του Μετσόβου», στο: Τ. Παπαζήσης (επιμ.), Πρακτικά Α ́ Συνεδρίου Μετσοβίτικων Σπουδών (Μέτσοβο, 28-30 Ιουνίου 1991), Εξωραϊστικός Σύλλογος Μετσόβου, 1993, σ. 397-414.
 Φωτιάδης Δημήτρης, Η Επανάσταση του 1821, τ. Α', Σ. Ι. Ζαχαρόπουλος, 2017
 Ψιμούλη Βάσω, Σούλι και Σουλιώτες, Εστία, 2006. [Ψαλίδας Αθανάσιος], «Ιστορία της πολιορκίας του Αλή πασά (1820-1822). Εξ ανεκδότου χειρογράφου Α. Ψαλίδα (αποκειμένου εις Ιστορ. Αρχεία Γιάννη Βλαχογιάννη)», Άγγελος Ν. Παπακώστας (εισαγωγή-σημειώσεις), Νέος Κουβαράς 2 (1962), σ. 39-110.
 Arsh Grigori, Η Αλβανία και η Ήπειρος στα τέλη του ΙΗ ́ και στις αρχές του ΙΘ ́ αιώνα. Τα δυτικοβαλκανικά πασαλίκια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, Α. Διάλλα (μτφρ), Gutenberg, 1994.
 Brondsted Peter-Oluf – Leman Theodore, Ο Αλή πασάς όπως τον γνώρισα: οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών, Β. Κούταλης (μτφρ.), Ισνάφι, 2006.
 Fleming Katherine Elizabeth, Αλή πασάς: ο Μουσουλμάνος Βοναπάρτης, Β. Κουρής (μτφρ), Οδυσσέας, 2000.
 Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 1821-Το λεξικό του Αγώνα:Αλή Πασάς Τεπελενλής
 Ο θάνατος του Αλή Πασά
 24 Ιανουαρίου 1822: Ο θάνατος του Αλή πασά
 Ιστορία των Ιωαννίνων
 Βίος και πολιτεία του Αλή Πασά
 Ιστορία της Πόλης των Ιωαννίνων
 TEΣΣΕΡΙΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΜΙΛΟΥΝ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΠΑΣΑ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ
 Οθωμανοί αλβανικής καταγωγής
 Πασάδες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας
 Οθωμανοί στρατιωτικοί
 Αλη Πασας Τεπελενλης
 Ιστορία της Αλβανίας
 Τουρκοκρατία
 Α


type: legislation

text:
 22.5.2013
 SL
 Uradni list Evropske unije
 L 135/1
 IZVEDBENA UREDBA SVETA (EU) št. 465/2013
 z dne 16. maja 2013
 o spremembi Uredbe (ES) št. 192/2007 o uvedbi dokončne protidampinške dajatve na uvoz določenega polietilen tereftalata s poreklom iz Indije, Indonezije, Malezije, Republike Koreje, Tajske in Tajvana
 SVET EVROPSKE UNIJE JE –
 ob upoštevanju Pogodbe o delovanju Evropske unije,
 ob upoštevanju Uredbe Sveta (ES) št. 1225/2009 z dne 30. novembra 2009 o zaščiti proti dampinškemu uvozu iz držav, ki niso članice Evropske skupnosti (1), in zlasti členov 8 in 9 Uredbe,
 ob upoštevanju predloga, ki ga je po posvetovanju s svetovalnim odborom predložila Evropska komisija,
 ob upoštevanju naslednjega:
 A. PREDHODNI POSTOPEK
 (1)
 Svet je z Uredbo (ES) št. 192/2007 (2) uvedel dokončno protidampinško dajatev na uvoz določenega polietilen tereftalata s poreklom iz Indije, Indonezije, Malezije, Republike Koreje, Tajske in Tajvana na podlagi pregleda zaradi izteka ukrepa in delnega vmesnega pregleda. Ukrepi so bili prvotno uvedeni avgusta 2000 (3). Trenutno so ponovno predmet pregleda zaradi izteka ukrepa (4).
 (2)
 Komisija je s Sklepom 2000/745/ES (5) sprejela cenovno zavezo, med drugim tudi indonezijske družbe P.T. Polypet Karyapersada („Polypet“). Po ugotovitvah in sklepih pregleda zaradi „novega izvoznika“ (6) je Komisija s Sklepom 2002/232/ES (7) sprejela zavezo indijske družbe Futura Polymers Ltd, ki se je kasneje preimenovala v Futura Polyesters Ltd („Futura“) (8).
 B. PREKLIC SPREJETJA ZAVEZ IN SPREMEMBA UREDBE (ES) št. 192/2007
 (3)
 Komisija je s Sklepom 2013/223/EU (9) preklicala sprejetje zavez v zvezi z družbama Polypet in Futura. Uredbo (ES) št. 192/2007 je zato treba ustrezno spremeniti –
 SPREJEL NASLEDNJO UREDBO:
 Člen 1
 Preglednica iz člena 2(3) Uredbe (ES) št. 192/2007 se nadomesti z naslednjo preglednico:
 Država
 Družbe
 Dodatna oznaka TARIC
 „Indija
 Reliance Industries Ltd
 A181
 Indija
 Pearl Engineering Polymers Ltd
 A182
 Indija
 Dhunseri Petrochem & Tea Ltd
 A585“
 Člen 2
 Ta uredba začne veljati dan po objavi v Uradnem listu Evropske unije.
 Ta uredba je v celoti zavezujoča in se neposredno uporablja v vseh državah članicah.
 V Bruslju, 16. maja 2013
 Za Svet
 Predsednik
 R. QUINN
 (1) UL L 343, 22.12.2009, str. 51.
 (2) UL L 59, 27.2.2007, str. 1.
 (3) UL L 199, 5.8.2000, str. 48.
 (4) UL C 55, 24.2.2012, str. 4.
 (5) UL L 301, 30.11.2000, str. 88.
 (6) UL L 78, 21.3.2002, str. 4.
 (7) UL L 78, 21.3.2002, str. 12.
 (8) UL C 116, 16.5.2003, str. 2.
 (9) Glej stran 19 tega Uradnega lista.