Question: Hoe lang is koffie houdbaar?

Answer: Volgens het Voedingscentrum: ‘3 maanden na openen en droge koffie en thee tot 1 jaar na THT-datum en mogelijk langer, mits droog bewaard.’ Wij raden echter aan om na openen de koffie binnen 2 weken te gebruiken. Na het openen van de verpakking begint de koffie zijn smaak al te verliezen namelijk. Een open verpakking verliest snel smaak en aroma, bewaar de verpakking daarom afgesloten, droog en donker. Bewaar het niet in de koelkast. Daar is het vochtig en verliest het juist sneller aroma en smaak.

Question: Hoe maak ik een hartje in mijn cappuccino?

Answer: Als je wilt leren 'latte art' te maken als een echte barista dan zul je veel moeten oefenen. De truc zit hem voornamelijk is het schuimen van de melk en daarna het schenken. Zorg ervoor dat je schuim niet te lobbig/dik is maar ook niet te dun/melkig. Wil je een uitgebreide uitleg? Check onze online uitleg. De beste tip die we je daarna kunnen geven: oefenen-oefenen-oefenen.

Question: Is jullie koffie biologisch?

Answer: Waar mogelijk kiezen wij altijd voor biologisch geteelde koffie. Voor kleinschalige operaties is het niet altijd haalbaar om aan de strenge eisen voor biologisch gecertificeerde productie en export te doen. Daarom is onze koffie dikwijls biologisch geteeld, maar nooit biologisch gecertificeerd op de verpakking. Wel is onze koffie traceerbaar tot de boer en werken wij alleen samen met boeren die zo duurzaam mogelijk werken, we betalen een eerlijke prijs en zo kunnen de boeren hun productie nog efficiënter en duurzamer maken. Daarbij betalen de boeren hun plukkers een eerlijke prijs en kunnen zij ook aan een duurzame toekomst bouwen. Dat is voor ons veel belangrijker dan een duur certificaat.

Question: Kan ik de koffiebonen ook gemalen bestellen?

Answer: Jazeker! Via de webshop kunt u ook gemalen koffiebonen bestellen. Per product ziet u welke maling er eventueel mogelijk is. We moeten er wel bij melden dat het altijd beter is om koffiebonen zelf vers te malen. Zo blijft de smaak beter en oxideert de koffie minder snel.

Question: Moet ik mijn koffie in de vriezer of koelkast bewaren?

Answer: Dat raden we af. In de vriezer en koelkast is de lucht vaak namelijk erg vochtig, zeker als je de deur regelmatig opent. Zorg er voor dat je bonen zo veel mogelijk uit de buurt van zuurstof, vocht, licht en warmte houdt. Wij raden aan om je koffie de originele verpakking of een afgesloten pot in een keukenkast te bewaren.

Question: Wat is de beste koffie ter wereld?

Answer: De beste koffie ter wereld bestaat niet. Smaak is immers subjectief, iedereen heeft zijn eigen voorkeur. Specialty koffie barista's zullen waarschijnlijk zweren bij de Geisha koffieboon uit Panama en een leek denkt vaak dat de Kopi Luwak (van de civet kat) of Black Ivory (van de olifant) de beste koffie is. De Geisha variëteit heeft een unieke verfijnde fruitige smaak en is een ware smaaksensatie, een echte aanrader om eens te proeven. Één ding is zeker: Kopi Luwak en Black Ivory zijn zeker niet de beste koffies ter wereld, beiden zijn producten die voor veel onnodig dierenleed zorgen en daar staan wij niet achter.

Question: Wat is de branddatum van de koffie?

Answer: Wij werken met de branddatum omdat deze meer zegt over de koffie. Een houdbaarheidsdatum zegt niets over de versheid. In stelregel is; Koffie is een maand of 2 vers en een jaar houdbaar. De maximale smaakbeleving is in de eerste maand. Bij week 8 a 10 zijn -afhankelijk van de soort- de koffiebonen hun meeste complexiteit en etherische oliën verloren. Je kunt de koffie gerust langer gebruiken maar wij adviseren je om nooit meer koffie te bestellen dan je in ongeveer een maand kunt opdrinken. Lekker vers!

Question: Wat is direct trade koffie?

Answer: Direct trade gaat om het zo-direct-mogelijk samenwerken met de koffieboeren, door middel rechtstreekse communicatie en handel tussen de koffieproducent en ons -de koffiebrander- is er minimale tussenhandel. Soms zelfs alleen een vervoerder. Hoe minder tussenstappen, hoe meer van het door ons betaalde premium ook écht bij de boer terecht komt. Eigenlijk is direct trade alleen het geval wanneer wij als koffiebrander direct samenwerken met een koffieboer, zonder enige tussenstappen. In sommige gevallen zit er wel 1 importeur of coöperatie tussen, in dat geval is het officieel geen direct trade, maar wel volledig traceerbaar en transparant. Vaak hebben we zelfs het telefoonnummer van de koffieboer en kunnen we bijvoorbeeld vragen hoe het gaat met de huidige oogst.

Question: Wat is een blend?

Answer: Een blend is hetzelfde als een melange, een combinatie van verschillende koffiebonen van verschillende plekken. Een blend kan dus ook een single origin koffie zijn, bijvoorbeeld een blend van een gewassen en natuurlijk verwerkte koffie, beiden van dezelfde boer. Of juist 2 of meer koffies uit 1 land, maar dan bijvoorbeeld wel van verschillende regio's of variëteiten.

Question: Wat is een melange?

Answer: Door het blenden (mengen) van verschillende koffies kunnen we de beste eigenschappen van de koffies zo goed mogelijk tot hun recht laten komen. Ieder jaar is er een nieuwe oogst van iedere koffie, die een klein beetje anders kan smaken. Denk maar aan de verschillende oogsten van een wijn, soms heb je een goed wijnjaar en soms iets minder. Door koffies met elkaar te combineren, ontstaat er een nieuwe, unieke koffiesmaak en kunnen we door te melangeren de smaak het hele jaar constant houden.

Question: Wat is espresso?

Answer: Het woord espresso heeft betrekking op de manier van zetten, niet specifiek op de manier van branden of de oorsprong van de bonen. Om een goede espresso te kunnen maken, is een espressomachine vereist. Het apparaat perst het warme water door de koffie met precies de juiste druk (9 bar). Pas als de bonen van hoge kwaliteit zijn, de maling en de machine perfect zijn afgesteld, krijgt de espresso zijn volle, zachte smaak en de mooie hazelnoot-bruine crema. Een goede espresso is mooi gebalanceerd, niet te zuur en te niet bitter.

Question: Wat is fair trade koffie?

Answer: Het fair trade certificaat is eigendom van Max Havelaar en is ontstaan om eerlijke handel in verre landen te garanderen. Het staat voor controle op arbeidsomstandigheden en het betalen van een minimale prijs. Er zijn echter een aantal kanttekeningen: – Elke oogst produceert bonen van slechte en goede kwaliteit. Is de COE marktprijs voor slechte koffiebonen minder dan de fairtrade minimumprijs, en de marktprijs voor goede bonen hoger? Dan dumpen boeren de slechte bonen op de fairtrade markt. – Corruptie is een groot probleem bij ontwikkelingssamenwerking. Ook het fairtrade proces biedt hier volop mogelijkheden voor. Wij hebben dus ook nooit Fair Trade koffiebonen, maar altijd direct trade.

Question: Wat is het verschil tussen Arabica en Robusta koffie?

Answer: Het verschil tussen arabica en robusta is als het verschil tussen appels en peren. Beiden groeien ze aan een plant/struik, beiden groeien ze in een rode bes en beiden . Arabicabonen (Coffea Arabica) zijn veelal vol van smaak en hebben een rijk spectrum aan smaaknuances. Voor ‘specialty’-koffies wordt doorgaans gebruik gemaakt van arabica bonen. Robusta bonen (Coffea Canephora) worden vaak als onderdeel van een espressomelange gebruikt, en smaken doorgaans veel minder verfijnd, met tonen van aarde, as en andere bittere smaken. De robusta bevat meer olie dan de arabica, het leent zich daardoor beter om een mooie cremalaag te krijgen. De robusta is een 'robuuste' plant die makkelijker op meerdere plaatsen groeit en die ongevoeliger is voor ziektes dan de arabica. Robustakoffie wordt vaak in bulk verwerkt waardoor het goedkoper is en meestal bestemd voor de grote koffiebranderijen die werken voor bijvoorbeeld supermarkten.

Question: Wat is single origin koffie?

Answer: Single origin koffie is een koffie uit 1 origine (1 land) die niet gemengd is met andere origines. Dit kan een koffie van één gebied zijn of zelfs van één plantage of één boer. De specifieke smaak van deze koffie komt zo het best tot zijn recht.


Question: Helpt de voedselbank ook kinderen?

Answer:
Ja zeker. veel zelfs. Voedselbanken vinden het onacceptabel dat er in Nederland kinderen zijn die honger hebben. Dat kinderen met honger naar school gaan. Het komt het overal in Nederland voor: op dorpsscholen en in achterstandswijken, in de grote steden en op het platteland. Soms zijn er meer dan 20 van deze schrijnende gevallen per klas.
Elk jaar helpen de voedselbanken duizenden kinderen aan eten. Vorig jaar (2019) maar liefst 33.000.

Voedselbanken streven ernaar om te voldoen aan de Richtlijnen van de Schijf van Vijf. Daarbij zijn we wel afhankelijk van wat we gedoneerd krijgen, omdat wij geen voedsel inkopen maar voedselverspilling tegen gaan. Bij het samenstellen van voedselpakketten voor gezinnen, proberen we rekening te houden met de leeftijd en het aantal kinderen.

Onderzoek naar belang goede voeding bij kinderen
Er is veel onderzoek gedaan naar het belang van voldoende en gezonde voeding bij kinderen. Met een lege maag naar school gaan is niet bevorderlijk voor de leerprestatie en groei van een kind. Op website van voedingscentrum.nl staat veel informatie over gezonde voeding voor kinderen in diverse leeftijdsgroepen.

Zelfredzaam maken
Kinderen die opgroeien in armoede lopen een verhoogd risico zelf later ook in een situatie van armoede terecht te komen.
Eén van de uitgangspunten van ons werk is daarom dat onze klanten, naast voedselhulp, ook geholpen worden om zo snel mogelijk weer zelfredzaam te worden. Dat doen we niet zelf, maar daarbij maken we gebruik van experts in ons netwerk.

Samenwerking Jarige Job
Sinds 2015 werkt Voedselbanken Nederland officieel samen met Stichting Jarige Job. Daardoor ontvangen kinderen van de voedselbank op hun verjaardag een doos vol verrassingen.

Question: Hoe veilig is het voedsel dat de voedselbank aanbiedt?

Answer: Voedselbanken Nederland houdt zich strikt aan de richtlijnen van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). Ons voedsel is dus veilig. Het zogenaamde infoblad 76 is onze richtlijn, opgenomen als bijlage A in ons Handboek Voedselveiligheid.

Question: Hoe ziet de 'gemiddelde' klant van de voedselbank eruit?

Answer:
Onze conclusie is dat armoede iedereen overkomen kan. Door een samenloop van omstandigheden kan het dubbeltje (uiteindelijk) de verkeerde kant opvallen. Er is geen ‘gemiddelde’ klant. Elke klant heeft een eigen verhaal.

Ons klantenbestand is heel divers:
• Een goed opgeleide zelfstandige ondernemer, die zijn zaak onderuit ziet gaan en schuldeisers nog tienduizenden euro’s moet betalen; In 2013 meldden veel ZZP’ers en MKB’ers zich bij ons. Als er een paar maanden nauwelijks opdrachten binnenkomen, is het spaargeld snel op.
• Mensen in echtscheiding, die onder druk van de bank hun huis moeten verkopen en met een restschuld opgezadeld zijn.
• Werknemers die door ziekte of een ongeval (tijdelijk) niet meer kunnen werk of van wie het contract niet verlengd wordt.
• Alleenstaande ouders met kinderen die in geldproblemen komen, bij voorbeeld doordat de andere ouder geen alimentatie betaalt.
• Ontslagen werknemers, die te lang op een uitkering wachten en daardoor hun laatste spaarcenten hebben moeten aanspreken.
• Ouderen met een AOW-uitkering die de eindjes niet meer aan elkaar kunnen knopen.

Slechts een deel van onze cliënten heeft problematische schulden. Deze schulden zijn vaak ontstaan vanuit de gedachte zolang mogelijk ‘normaal’ te kunnen (of moeten) blijven leven. Zo zijn er mensen met betaald werk (20%) en een (middel)hoge opleiding. Vakanties, merkkleding, schoolreisjes en betaalde sporten zijn allang doorgestreept. Kleren kopen ze meestal tweedehands. Bovenstaande groepen komen vaak terecht in de vicieuze armoedecirkel: te weinig geld, gezondheidsproblemen door eenzijdige en/of slechte voeding, een toenemend sociaal isolement, verleid worden tot het afsluiten van ‘goedkope’ leningen. De problemen stapelen zich geleidelijk op totdat ze vastlopen. Als Voedselbanken Nederland kunnen wij via het uitdelen van voedselpakketten tijdelijk wat druk van de ketel halen. Zo krijgen onze cliënten de ruimte actief aan verbetering van hun situatie te werken.

Question: Hoeveel klanten zijn er bij de voedselbank?

Answer: Op de pagina met Feiten & Cijfers staan de meest recente cijfers vermeld.

Question: Ik heb problemen met het ophalen van mijn voedselpakket. Wat moet ik doen?

Answer:
Je kunt contact opnemen met ons:

Email: info@voedselbankdordrecht.nl

Telefoon: (078) 204 8090

Bereikbaar maandag t/m vrijdag tussen 9.00 en 12.00 uur.

Question: Kan ik ook speelgoed of meubilair aanleveren?

Answer: Speelgoed en meubilair kunnen wij niet uitdelen. Onze klanten kunnen vaak gratis of met korting spullen ophalen bij de kringloopcentra die je kunt vinden via deze link.

Question: Kan ik verse producten aanleveren?

Answer: Daar kunnen we geen eenduidig ‘ja’ of ‘nee’ op antwoorden. Voedselbanken Nederland is zeker op zoek naar verse producten. De meeste voedselbanken leveren niet elke dag eten uit aan klanten. De periode tussen aanleveren en uitdelen is daarom kritisch. Wij vragen je daarom contact op te nemen met de (lokale) voedselbank als je verse producten wilt aanbieden.

Question: Mag ik ook meer doneren dan de voorgestelde bedragen?

Answer: Ja dat kan! Dit kun je aangeven op het moment dat je afrekent via de doneerpagina.

Question: Waar kan ik terecht met een vraag over de inhoud van mijn voedselpakket?

Answer:
Je kunt contact opnemen met ons:

Email: info@voedselbankdordrecht.nl

Telefoon: (078) 204 8090

Bereikbaar maandag t/m vrijdag tussen 9.00 en 12.00 uur.

Question: Waarom koopt de voedselbank geen eten als ze tekort komen?

Answer:
De voedselbank heeft twee hoofddoelstellingen geformuleerd:
• het bieden van directe voedselhulp aan de armste mensen
• het voorkomen van verspilling van goed voedsel.

Wij zijn dus op zoek naar voedsel dat anders vernietigd zou worden. Als we niet in staat is om een minimaal pakket samen te stellen, hebben we toestemming om incidenteel eten te kopen.

Question: Waarom kun je maar 3 jaar een pakket krijgen, terwijl je situatie nog niet is verbeterd?

Answer:
Voedselbanken bieden noodhulp! Dit houd in dat we mensen in moeilijke omstandigheden graag willen helpen. Maar het is wel de bedoeling dat ze weer helemaal voor zichzelf kunnen zorgen.
De 3 jaar is gelijk aan de termijn waarbinnen de schuldsanering ook werkt.

Question: Wat als je net niet aan de criteria voldoet?

Answer: Helaas moeten wij strakke criteria hanteren om mensen in aanmerking te laten komen voor voedselhulp. We zouden de criteria graag willen verruimen, maar ontvangen nu nog niet genoeg voedsel om alle mensen die honger hebben van voedsel te voorzien. Mensen die net boven de criteria uitkomen komen niet in aanmerking voor voedselhulp. Twijfel je of jij in aanmerking komt? Bel gerust naar de voedselbank.

Question: Wat gebeurt er met mijn donatie?

Answer:
De voedselbank Dordrecht voorziet veel mensen van eten. De behoefte is echter veel groter en met jouw donatie is de voedselbank in staat om nog meer mensen van eten te voorzien. Zo zijn er erg veel kinderen die elke dag met honger naar school gaan. De voedselbank wil ook deze groep kinderen helpen door hen gezonde voeding aan te bieden. De voedselbank koopt geen eten van jouw bijdrage. Wij betalen er andere zaken van zoals huisvesting, vervoer, kratjes, koelboxen maar ook bv de energierekening.

Zie onze jaarverslagen voor cijfers over aantallen mensen die we helpen en bijdragen die we ontvangen.

Question: Zijn giften fiscaal aftrekbaar?

Answer: Giften aan onze stichting kunnen binnen de grenzen van de wet worden afgetrokken bij de inkomstenbelastingaangifte omdat Voedselbanken Dordrecht de ANBI-status heeft.  Zie verder de website van de belastingdienst.


Question: Bevatten Wilhelmina producten allergenen?

Answer: Nee, alle Wilhelmina producten zijn vrij van allergenen.

Question: Hoe kan ik artikelen uit het Wilhelmina assortiment bestellen?

Answer: Op de pagina 'Ons assortiment' kun je de online verkooppunten van onze Wilhelmina producten vinden.

Question: Hoe lang zijn de Wilhelmina producten houdbaar?

Answer: Alle Wilhelmina producten zijn voorzien van een houdbaarheidsdatum. Na productie heeft een pepermuntje een houdbaarheidsdatum van twee jaar.

Question: Ik heb een Wilhelmina product dat niet aan mijn verwachtingen voldoet, wat kan ik hiermee doen?

Answer: Wij vinden het erg vervelend dat het product niet aan je verwachtingen voldoet en willen dan ook graag onderzoeken wat er aan de hand is. Om dit te kunnen doen, ontvangen we graag het product in de originele verpakking. Om onze kwaliteitsdienst zo goed mogelijk te informeren ontvangen we daarom (voor zover bekend) graag de volgende gegevens: – Je naam, adres en telefoonnummer – Omschrijving van de klacht – Houdbaarheidsdatum van het product – De winkel/locatie waar je het product hebt gekocht/gekregen – Datum waarop het product is gekocht/verkregen Wij verzoeken je vriendelijk bovenstaande informatie samen met het product in originele verpakking gratis op te sturen naar: Fortuin Dockum BV T.a.v. de Kwaliteitsdienst Antwoordnummer 452 9100 WB Dokkum (Postzegel niet nodig) Wij danken je hartelijk voor je medewerking en we nemen na ontvangst van de klacht zo snel mogelijk contact met je op.

Question: Ik heb een sponsorverzoek, waar kan ik dan terecht?

Answer: Verzoeken om geldsponsoring worden niet in behandeling genomen. Verzoeken om productsponsoring worden individueel beoordeeld en gaan altijd om de per stuk verpakte Wilhelmina Pepermunt. Om hiervoor in aanmerking te komen, stuur je een email of vul je het contactformulier op de website in. Daarin vermeld je de volgende informatie: – Naam en beschrijving van het doel – Aantal deelnemers/bezoekers – Gewenst aantal per stuk verpakte Wilhelmina Pepermuntjes – Uiterlijke datum waarop je het product nodig hebt – Afleveradres Ga naar het contactformulier of stuur een email naarinfo@fortuin.com.

Question: Is het mogelijk een rondleiding te krijgen in fabriek?

Answer: Een bedrijfsbezoek is alleen mogelijk op uitnodiging en op basis van een zakelijke relatie met Fortuin. De reden hiervoor is dat de fabriek niet is ingericht op het voortdurend ontvangen van bezoekers. In onze fabriek staan (voedsel)veiligheid en hygiëne voorop. Frequent bezoek in de fabriek kan er bovendien mogelijk voor zorgen dat productiemedewerkers worden afgeleid. Dat zou zonde zijn, want die aandacht besteden we graag aan onze producten om de constante kwaliteit te blijven garanderen.

Question: Waar wordt Wilhelmina geproduceerd?

Answer: Wilhelmina producten worden geproduceerd in Dokkum, Friesland.

Question: Waar zijn de Wilhelmina producten te koop?

Answer: Wilhelmina is onder andere te koop in supermarkten, kiosken en bij benzinestations. Op de pagina Ons Assortiment vind je per product online verkooppunten van onze Wilhelmina producten. Daar kun je onze frismakers ook eenvoudig bestellen.

Question: Wanneer is het merk Wilhelmina opgericht?

Answer: Wilhelmina pepermunt werd in 1892 ontwikkeld door de firma Fortuin ter gelegenheid van het 50-jarige bestaan van het bedrijf en als hommage aan de toen 12-jarige Koningin Wilhelmina. Meer informatie over Wilhelmina Pepermunt kun je vinden op de ‘Wilhelmina’ pagina.

Question: Wat zijn de ingrediënten van Wilhelmina producten?

Answer: De ingrediënten kun je vinden op onze verpakkingen. Ook kun je de ingrediënten per product terugvinden op onze website op de assortimentspagina.

Question: Wat zijn de voedingswaarden van Wilhelmina producten?

Answer: De voedingswaarden kun je vinden op onze verpakkingen. Ook kun je de voedingswaarden per product terugvinden bij ons assortiment.

Question: Welke verschillende Wilhelmina blikken zijn er tot op heden uitgebracht?

Answer: In 1977 werd het eerste luxe blik Wilhelmina Pepermunt uitgegeven ter ere van het 135-jarig bestaan van Fortuin Dockum B.V. Door de jaren heen zijn er veel verschillende blikken uitgebracht. Nieuwsgierig naar alle blikken? Bekijk ze in het blikkenoverzicht.

Question: Zijn Wilhelmina producten glutenvrij?

Answer: Ja, alle Wilhelmina producten zijn glutenvrij.

Question: Zit er gelatine in Wilhelmina producten?

Answer: Verschillende Wilhelmina producten zijn vrij van gelatine, maar er zijn ook producten die wel gelatine bevatten. Kijk voor meer informatie bij de ingrediënten op de verpakking of bekijk ze in ons assortiment.


Question: Dient men een rijbewijs te hebben om een camper te mogen besturen?

Answer:
De bestuurder dient ten minste 25 jaar te zijn en 5 jaar in het bezit te zijn van een geldig Nederlands rijbewijs B. Niet Nederlandse ingezetenen dienen in het bezit te zijn van een geldig internationaal rijbewijs, dat in het land van herkomst kan worden aangevraagd. De camper mag daarnaast alleen bestuurt worden door de vooraf opgegeven bestuurders.

De bestuurder dient bij het gebruik van de camper alle instructies die door CamperenCaravan.nl zijn verstrekt op te volgen. De bestuurder dient voorzichtig en veilig met de camper te rijden. Het is uitdrukkelijk niet toegestaan harder te rijden dan de maximaal toegestane snelheid.

Question: Hoe dient de betaling te worden voldaan?

Answer: De huursom wordt in twee termijnen betaald. 50% bij reservering en 50% 4 weken voor vertrek

Question: Hoe zit het met brandstof?

Answer: Verbruik van brandstof (diesel) is voor rekening van de huurder. De camper is volgetankt bij het afhalen en dient idem afgeleverd te worden.

Question: Ik weet niet welk type camper het meest geschikt voor onze vakantie is, kunt u daarbij helpen?

Answer: Natuurlijk kunnen wij u daarmee helpen. Sterker nog: graag zelfs! Op onze pagina overzicht campers kunt u bekijken wat voor type campers u allemaal kunt huren. Mocht u twijfelen over uw keuze of ontvangt u graag advies over de meest geschikte camper kunt u telefonisch contact met ons opnemen via 0524-593700 of mailen naar info@camperencaravanhuren.nl.

Question: Is de camper of caravan verzekerd?

Answer:
Alle campers zijn Wa en casco verzekerd.  Er geldt een eigen risico van € 1000,00 per gebeurtenis, welke bij schade in binnen- en buitenland in rekening wordt gebracht bij de huurder.

Alle caravans zijn casco verzekerd. Huurder is aansprakelijk voor het eigen risico. De caravan moet vallen in de WA dekking van het trekkende voertuig. Het eigen risico is € 500,- per schadegeval.

De verzekering dekt alle schades die niet door opzet zijn ontstaan. Dus ook hagelschade en parkeerschade waar de schuldige geen briefje heeft achter gelaten. Voor alle type schades die ontstaan tijdens de huurperiode wordt per schadegeval het eigen risico ingehouden c.q. berekend.

Nieuw is de mogelijkheid om een annuleringsverzekering, en een kortlopende reisverzekering af te sluiten.

Question: Kan ik de campers bekijken voordat ik er mee op vakantie ga?

Answer: Dit is uiteraard mogelijk en zeker aan te raden. U kunt een bezoek brengen in ons showroom in Coevorden.

Question: Kan ik mijn auto tijdens mijn vakantie bij u achterlaten?

Answer: U kunt uw auto gedurende de huurperiode van de camper zonder extra kosten (op eigen risico) bij ons achterlaten op ons afgeschermde terrein.

Question: Kan ik onze huurperiode na reservering nog aanpassen?

Answer:
In het hoogseizoen proberen wij onze planning zo goed mogelijk op elkaar te laten aansluiten, maar u kunt altijd contact met ons opnemen om te kijken naar de mogelijkheden
In het laagseizoen werken wij niet met vaste huurweken, dus het kan zijn dat er nog dagen beschikbaar zijn.

Question: Kan ik op alle dagen van de week een camper of caravan huren?

Answer: Ja, bij ons is het bij ons mogelijk om op iedere dag van de week een camper of caravan te huren, echter niet op zon-  en feestdagen. Wij hanteren echter een minimale huurperiode van 5 dagen.

Question: Mag er gerookt worden in een camper of caravan?

Answer: Roken is niet toegestaan in een camper of caravan. Bij overtreding hiervan wordt minimaal € 500,00 in rekening gebracht.

Question: Moet de camper of caravan worden schoongemaakt voordat hij teruggebracht wordt?

Answer:
In principe dient u te zorgen voor de eindschoonmaak van de gehuurde camper of caravan. Dit houdt in dat bij terugkomst de binnenkant en buitenkant schoon zijn. Is naar onze mening hieraan niet voldaan, dan zullen er schoonmaakkosten in rekening worden gebracht

Campencaravanhuren.nl biedt ook de mogelijkheid aan de eindschoonmaak te verzorgen. Dit kunt u aangeven tijdens het reserveren van een camper of caravan.

Question: Moet er borg betaald worden?

Answer:
De waarborgsom voor campers per huurperiode bedraagt € 1000,00. De waarborgsom dient betaald te worden uiterlijk 4 weken voor aanvang van de huurperiode, samen met het laatste deel van de huursom. Deze waarborgsom wordt bij tijdige inlevering van een schone camper binnen 15 werkdagen teruggestort op uw rekening, eventueel onder inhouding van door de huurder verschuldigde extra kosten.

De waarborgsom bij het ophalen van de caravan bedraagt € 500,-. Dit bedrag wordt bij tijdige inlevering van een schone en onbeschadigde caravan binnen 30 werkdagen teruggestort op uw rekening.

Question: Vrije kilometers?

Answer:
Standaard inbegrepen is maar liefst 215 kilometer vrij per dag. Daarboven betaalt u 0,25 cent per extra gereden kilometer.

Bij een huurperiode van 3 weken of meer zijn alle kilometers vrij.

Question: Wat zijn de ophaal- en terugbrengtijden?

Answer:
U kunt uw camper of caravan van maandag t/m zaterdag halen tussen 14.00u. en 16.00u.
Inleveren kan van maandag t/m zaterdag voor 10:30u
In overleg kunnen we natuurlijk altijd rekening houden met wensen.


Question: Hoe kan ik met jullie contact opnemen voor, tijdens of na een project?

Answer: Wij zijn op alle mogelijke manieren bereikbaar, behalve postduif. Via e-mail, een vast nummer, een mobiel nummer, Whatsapp, SMS, Skype. Een andere goede of leuke manier om contact te hebben? Laat het ons weten!

Question: Hoe lang duurt het om een website, webshop of webapplicatie te bouwen?

Answer: Dit hangt uiteraard helemaal af van jouw wensen. Vaak kan dit al binnen 4-6 weken, maar soms duurt het 8-12 weken (of zelfs langer), afhankelijk van de complexiteit van de website, webshop of webapplicatie.

Question: Kan ik een uniek ontwerp krijgen voor mijn website, webshop of webapplicatie?

Answer: Jazeker. Wij beginnen projecten vaak met een leeg A4-tje en maken dan een ontwerp geheel op maat naar jouw wensen. De mogelijkheden hangen uiteraard af van jouw wensen en budget.

Question: Kan ik mijn website, webshop of webapplicatie zelf beheren?

Answer: Jazeker. Door het gebruik van WordPress is het aanmaken, aanpassen en verwijderen van pagina's, teksten en afbeeldingen heel gemakkelijk. Door de snelle leercurve kun je direct na live-gang aan de slag met jouw nieuwe WordPress website, webshop of webapplicatie. Geen zin om er zelf mee aan de slag te gaan? Dit kunnen wij ook voor jou uit handen nemen.

Question: Leveren jullie mijn website compleet op, inclusief de content?

Answer: Afhankelijk van jouw wensen en budget kunnen wij de website compleet opleveren, inclusief alle content. Je kunt er ook voor kiezen om de content zelf te plaatsen.

Question: Onderhouden jullie mijn website, webshop of webapplicatie na live-gang?

Answer: Zeker. Door ons all-in onderhoud & support pakket zorgen wij er continu voor dat alle gebruikte software (WordPress, plugins en thema) up to date is.

Question: Ontwikkelen jullie WordPress webapplicaties?

Answer: Zeker. Wij hebben heel veel ervaring met het ontwerpen en ontwikkelen van WordPress webapplicaties. Alles is mogelijk. De mogelijkheden hangen uiteraard af van jouw wensen en budget.

Question: Ontwikkelen jullie WordPress/WooCommerce webshops?

Answer: Zeker. Wij hebben heel veel ervaring met het ontwerpen en ontwikkelen van WordPress/WooCommerce webshops. Dit kan met een gekocht thema of volledig op maat. De mogelijkheden hangen uiteraard af van jouw wensen en budget.

Question: Ontwikkelen jullie maatwerk WordPress websites?

Answer: Ja. Wij ontwikkelen voor 90% van onze klanten volledig op maat. Wij kunnen eigenlijk alles met WordPress. De mogelijkheden hangen uiteraard af van jouw wensen en budget.

Question: Schrijven jullie teksten voor mijn website, webshop of webapplicatie?

Answer: Dat kan. Je kunt ze zelf aanleveren. Je kunt ze door ons laten redigeren. Je kunt ze door ons laten schrijven of je kunt zelf een tekstschrijver inhuren.

Question: Waarom werken jullie met WordPress?

Answer: Omdat meer dan één derde van het Internet op WordPress draait. Het is flexibel, stabiel, veilig, snel, SEO vriendelijk, gebruiksvriendelijk en klaar voor de toekomst. Er zijn tienduizenden (zo niet honderdduizenden) mensen bij betrokken die dagelijks bezig zijn met het maken en verbeteren van WordPress en alle beschikbare (vaak gratis) plugins.

Question: Wat is jullie werkproces?

Answer: In het kort: we werken van strategie en advies, via ontwerp en ontwikkeling naar de oplevering. Na oplevering komt online marketing, verbeteren, onderhouden en support.

Question: Wat kost het om een WordPress website, webshop of webapplicatie te laten bouwen?

Answer: Dit is afhankelijk van een aantal factoren, waaronder de keuze tussen een thema of maatwerk, de complexiteit van de te bouwen site, shop of webapp en de functionaliteiten van de website, webshop of webapplicatie. Kort gezegd kunnen wij een eenvoudige informatieve WordPress website (op basis van een thema) ontwikkelen vanaf € 935. Wil je hem uitgebreider? Dan kan dit vanaf € 2.380. Complexe websites, webshops of webapplicaties variëren van € 4.500 tot € 25.000. Op basis van jouw wensen en budget kunnen wij een vrijblijvend advies geven en een voorstel maken.

Question: Werken jullie door heel Nederland?

Answer: Jazeker. Wij werken vanuit Haarlem aan écht goede WordPress websites, webshops en webapplicaties voor bedrijven uit heel Nederland. We hebben zelf klanten uit het buitenland. Iedereen is welkom!


Question: De Featherflags (zeefdruk)  die ik zoek kan ik niet vinden. Zijn deze niet te bestellen? Kan ik een quote aanvragen?

Answer:
De Featherflags (zeefdruk)  die het meest worden gekozen zijn te bestellen via onze website.
									Als jouw materiaalsoort, oplage of afwerking er niet tussen staat, vraag dan gerust een offerte/a> aan (in de meeste gevallen heb je binnen 1 werkdag een offerte).
									Is je aanvraag erg complex dan kan dit langer duren.

Question: Hoe kan ik de Featherflags (zeefdruk)  het beste opzetten?

Answer: Om de Featherflags (zeefdruk)  zo strak mogelijk op te zetten op te zetten is het zaak dat de vlag zo ver mogelijk door de tunnel wordt getrokken. Op deze manier voorkom je dat er gorte plooien en golven in het doek te zien zijn.

Question: Hoe worden beachflags afgewerkt?

Answer:
De beachflags worden altijd aan de linker kant afgewerkt met een tunnel. In de top van de tunnel zit een extra versteviging zodat de stok van de beachflag niet door het tunneldoek gaat.
									Beachflags gemaakt van vlaggendoek worden aan de rechterkant (de andere kant van waar de tunnel met de stok zit) afgewerkt met een zoom voorzien van dubbel stiksel.
									Beachflags gemaakt van longlife materiaal worden aan de rechterkant (de andere kant van waar de tunnel met de stok zit) afgewerkt door middel van hotcut. Dit wil zeggen dat het doek wordt afgesneden en dichtgesmolte. Bij het longlife materiaal is het dus niet nodig om het materiaal om te zomen. Wat er tevens voor zorgt dat het langer mee gaat.

Question: Tot welke windkracht is het verstandig om mijn vlaggen buiten te hangen?

Answer: Het advies is om je vlaggen binnen te halen bij een windkracht van 7 of hoger.

Question: Van welk materiaal is de stok van beachflags gemaakt?

Answer: De stokken van beachflags zijn gemaakt van fiberglas, in tegenstelling tot andere aanbieders op de markt die gebruik maken van aluminium stokken. Fiberglas is praktisch onbreekbaar.

Question: Waarom worden beachflags standaard met een zwarte tunnel geleverd?

Answer: Beachflags worden standaard met een zwarte tunnel geleverd omdat de stok waarmee een beachflag gespannen wordt zwart is. Het doek van de tunnel is licht doorlatend waardoor de stok zichtbaar wordt als de tunnel een andere kleur heeft. Het is mogelijk om de tunnel te bedrukken met een andere kleur. Dit raden wij af. Wil je toch een andere kleur tunnel dan dien je deze mee te nemen in het design van je template.

Question: Wat is de doorsnee van de stok die bij een beachflag wordt geleverd?

Answer: De doorsnee van de stok die wij leveren bij een beachflags is ±2cm.

Question: Wat is de levensduur van Featherflags (zeefdruk) ?

Answer: De levensduur van vlaggen is 3 tot 4 maanden bij intensief buiten gebruik. Je kan de levensduur verlengen door de vlaggen zo nu en dan binnen te halen bij slecht weer.

Question: Wat is de snelst mogelijke levertijd?

Answer:
De snelst mogelijke levertijd voor Featherflags (zeefdruk)  is:
									1 werkdag./strong>
									Om je bestelling op de aangegeven levertijd te kunnen leveren is het belangrijk dat we jouw bestand met je ontwerp op tijd in ontvangst krijgen, ook wel de aanleverdeadline genoemd. Zo kan jouw product op tijd in productie genomen worden. De aanleverdeadline wordt altijd onderaan de productpagina weergegeven wanneer alle opties zijn ingevuld, te herkennen aan de tekst 'Bestanden aanleveren, hoe werkt dat?'
									De aanleverdeadline voor je drukbestand kan verschillen. Dit is afhankelijk van de combinatie die je kiest. Dit heeft te maken met de productietechniek en//of de oplage.
									LET OP: de levertijd van het product verschuift met een werkdag als de deadline voor aanleveren is verstreken. Dit is ook het geval als het bestand door ons wordt afgekeurd.

Question: Wat is het verschil tussen de verschillende voetstukken/accessoires en hoe werken ze?

Answer:
Grondpen (harde grond): De grondpen is ideaal om je beachflag buiten te plaatsen op een plek met een harde ondergrond. Bijvoorbeeld in harde aarde. De grondpen is het meest geschikt voor de kleinere formaten beachflags. Voor de grotere formaten wordt aangeraden. Om gebruikt te maken van de grondboor in combinatie met de rotator.
									Grondboor (zachte grond): De grondboor is ideaal om je beachflag buiten te plaatsen op een plek waar de ondergrond zacht is. Bijvoorbeeld in het zand of in het gras. De grondboor is ook geschikt voor de grotere formaten beachflags.
									Kruisvoet (indoor): De kruisvoet is een standaard die zeer geschikt is voor een vlakke ondergrond. Het metalen frame en de vier poten zorgen voor extra stevigheid. De kruisvoet heeft een formaat van 85 x 85 cm (20 cm hoog).
									Kruisvoet + waterzak: De kruisvoet is een standaard die zeer geschikt is voor een vlakke ondergrond. Het metalen frame in combinatie met de waterzak zorgen voor extra stevigheid. De kruisvoet heeft een formaat van 85 x 85 cm (20 cm hoog).
									Watertank (indoor//outdoor): De watertank met wielen is de perfecte versteviging van jouw vlag. Vul de tank met zand of water en jouw vlag zal altijd op zijn plaats blijven staan. De tank heeft een formaat van 48 x 48 cm en een gewicht van 1.6 kg(zonder water).
									Watertank + rotator (outdoor): Wanneer je de watertank buiten gebruikt raden wij aan een rotator te gebruiken. Hierdoor kan de vlag draaien in de watertank. Extra opvallend!

Question: Welke materiaalsoort kan ik het beste kiezen?

Answer:
Vlaggendoek: De vlaggen worden geprint op klassiek vlaggenmateriaal (110 grams) en heeft een licht glanzende uitstraling.
									Longlife: Dit gestructureerde en niet rafelende materiaal heeft kleine gaatjes (115 grams). Door deze gaatjes is het doek veel beter bestand tegen zware windstoten. Een langere levensduur is dus gegarandeerd!

Question: Welke productietechnieken worden gebruikt voor dit product?

Answer:
Voor de productie maken we gebruik van de volgende productietechniek(en):
									Sublimatie: het printen gebeurt op hoge temperatuur, hierdoor hecht de milieuvriendelijke waterdragende inkt direct aan het materiaal. Zo blijft het materiaal flexibel en is het waterbestendig.

Question: Welke vervoerders gebruiken jullie voor de bezorging?

Answer:
Voor de bezorging maken we gebruik van meerdere vervoerders:
									In de meeste gevallen bezorgen we met PostNL/strong> vanwege de hoogste betrouwbaarheid qua levering.
									Andere vervoerders zijn DHL, UPS, DPD of zelfs onze eigen koeriersdienst. Welke vervoerder gebruikt wordt hangt af van het product, afmeting, snelheid, productie en hoeveelheid.
									DHL


Question: Brengt het ongeluk als je mantra's verkeerd uitspreekt?

Answer:
Niet per definitie. Vaak verkondigen vooral oudere hindoes en religieuze voorgangers (pandits) dat het ongeluk brengt als je mantra's verkeerd uitspreekt, maar dat is niet helemaal juist.

Natuurlijk horen we mantra's, hun uitspraak en betekenis goed te begrijpen en mantra's goed te oefenen voordat we ze gebruiken, maar het kan altijd voorkomen dat we, ondanks onze goede intenties en ervaring, een fout maken in onze uitspraak. God weet alles en begrijpt dat ook zeker. Hij/Zij wordt niet voor niets in de geschriften beschreven als vader, moeder, vriend, metgezel, steun, toeverlaat etc. God is een liefdevolle entiteit die als enige in staat is alles te doorgronden en doordringen. Hij zal ons nooit straffen voor een fout die wij uit onwetendheid hebben gemaakt. Anderzijds dienen wij moeite te doen om uit onze onwetendheid naar het licht te groeien middels zelfontwikkeling. Dat is immers het uiteindelijke doel van rituelen, en dus ook van mantrarecitatie.
Valmiki en de mantra Rama
Een bekend voorbeeld uit de geschriften dat dit kan ondersteunen, is Valmiki. Valmiki was eerst een crimineel genaamd Ratnakar en toen hij de wijze Narad wilde beroven, had Narad hem niets anders te bieden dan de naam van Rama. Met zijn wijsheid liet Narad Ratnakar inzien dat elke activiteit een consequentie heeft en het gevolg van slechte daden nooit goed kan zijn. Uiteindelijk besloot Ratnakar de naam Rama herhaaldelijk te reciteren, zoals Narad hem had geadviseerd, zodat hij zijn zondes kleiner kon maken en deugden kon vergroten. Maar Ratnakar maakte er "mara, mara, mara" (ga dood, ga dood, ga dood) van. Toch heeft hij zich door zijn goede bedoelingen weten te ontwikkelen tot een zeer wijs persoon en zelfs de guru van Rama en schrijver van de Valmiki Ramayana.
Verkeerd uitspreken kan leiden tot een andere betekenis
Wel is het natuurlijk zo dat elke actie een reactie kent. Als wij bijvoorbeeld Sunita roepen, dan is het onwaarschijnlijk dat Manoj zal komen. Als wij op de markt vragen om groente terwijl we brood willen, dan zullen we groente krijgen en geen brood. Zo is dat ook met mantra's; een verkeerd woord of verkeerde klank kan een heel ander effect geven. Het is dan ook van belang dat we mantra's aandachtig en zorgvuldig uitspreken. Elke mantra heeft een bepaalde betekenis en een klein verschil in uitspraak, kan al een ander woord geven. Zeggen we bijvoorbeeld Shivaa, dan betekent dat geen Shiva maar Parvati. Twee voorbeelden in mantra's:

In de mantra "aum tvameva mata(...)" is er een stukje "tvameva bandhushcha sakhaa tvameva" (u bent mijn vriend en u bent mijn metgezel). De meeste Surinaams-Hindoestaanse hindoes, inclusief veel pandits, zeggen echter "tvameva bandhu shashakhaa tvameva" (u bent mijn vriend, u bent mijn konijn).

In de Lakshmi chalisa van pandit Haldar Mathurapersad staat een zin "suno binti hamari khasi" (luister naar dit speciale verzoek van mij). In het Romaans staat er echter "khasi". Als we het Romaans lezen, komen we dus op een andere uitspraak. We zeggen dan: "Luister naar mij, geit".

Een verhaal over Narad muni

Question: Brengt het ongeluk als je tijdens Pitra Paksha rituelen verricht?

Answer:
Nee. Hoewel in de Surinaams-Hindoestaanse gemeenschap velen beweren dat Pitra Paksha een ongunstige periode is en het ongeluk brengt als je tijdens Pitra Paksha rituelen of pitra puja's verricht, beschrijft met name de Mahabharata Pitra Paksha juist als een gunstige periode om de pitra's te vereren.

In de Mahabharata lezen we het verhaal van Karna, die bekend stond om zijn dapperheid, deugden en liefdadigheidsactiviteiten. Toch kon hij na zijn dood geen verlossing bereiken, omdat hij zijn voorouders nooit had geëerd/vereerd. In de periode van Pitra Paksha kreeg hij de kans om terug te gaan naar aarde, zijn fout te herstellen en alsnog zijn pitra's te eren.

Waarom beweren veel Surinaams-Hindoestaanse hindoes dan dat Pitra Paksha ongeluk brengt?
Verwarring
Vermoedelijk worden Pitra Paksha en onderstaande verschijnselen met elkaar verward:
1. Pitra rina
De karmische schuld die wij naar onze voorouders hebben. Onze voorouders hebben voor een belangrijk deel bijgedragen aan onze identiteit, ons bestaan en onze leefomstandigheden. Zij hebben hard gewerkt en vele opofferingen gedaan om ons een voorspoedig bestaan en goede toekomst te geven. Daar dienen wij dankbaar voor te zijn en ook al zijn onze voorouders er niet meer; wij hebben bepaalde verantwoordelijkheden naar hen, zoals hen (ver)eren en bidden voor hun welzijn en verlossing.

Met name in de Rigveda en Mahabharata worden de pitra's beschreven als gelijk aan God. Zoals wij het Goddelijke dankbaar zijn voor het universum en alle kosmische wetten en energieën, en de rishi's dankbaar zijn voor hun wijsheid en enorme spirituele bijdrage die zij in de vorm van kennis, ervaring, opofferingen en vele lessen met ons hebben gedeeld; zo dienen wij ook onze pitra's te eren.

Goed om te weten: het vervullen van de pitra rina is een dagelijkse verantwoordelijkheid en brengt an sich geen tegenspoed, maar juist voorspoed.
2. Pitra shraapa
Een vloek van de voorouders. Soms zijn voorouders oneerbiedig behandeld in de (laatste) fasen van hun leven of rondom of na hun dood en is het mogelijk dat de voorouders daarom hun nageslacht of bepaalde nakomelingen vervloeken. Dit kan inderdaad tegenspoed brengen.
3. Pitra dosha
Als onze voorouders zonden zijn begaan, dan is het mogelijk dat wij die last daarvan te dragen krijgen, omdat deze energetisch wordt doorgegeven in de familielijn. Pitra dosha kan ook plaatsvinden als diepe wensen van onze voorouders niet vervuld zijn, wij onze voorouders niet hebben geëerd of als een voorouder een plotselinge of onnatuurlijke dood is gestorven. Ook dit kan tegenspoed brengen.
Deva puja's tijdens Pitra Paksha
Een andere bewering is dat de voorouders de offers zouden stelen als je deva puja's (rituelen voor het Goddelijke) verricht tijdens Pitra Paksha. Dit wekt de indruk dat alle pitra's dieven zouden zijn. Waarom zouden pitra's, waarvan een groot deel ongetwijfeld dezelfde deva's zal hebben vereerd, offers van hun nabestaanden stelen en de rituelen van hun nabestaanden negatief beïnvloeden? Mijns inziens is deze gedachte beledigend en oneerbiedig naar onze voorouders. Daarnaast heb ik hiervoor ook geen onderbouwing kunnen vinden in de geschriften.

Question: Is havana wel zo gezond?

Answer:
Of het verrichten van een havana gezond is of niet hangt af van een aantal factoren. Bij een havana is het de bedoeling dat er fijne, witte rook vrijkomt. Deze rook is gezond en zorgt voor een positieve energie. Komt er echter zwarte of donkergrijze rook vrij, dan is dit ongezond en kunnen we ademhalingsproblemen en/of longklachten oplopen, zeker wanneer we vaker havana verrichten. Daarom behandel ik graag een paar aandachtspunten die belangrijk zijn wanneer je een havana verricht.
Hout dat je voor de havana gebruikt
Het hout dat je gebruikt, wordt tijdens de havana verbrand en veroorzaakt dus ook de meeste rook. Daarom is het belangrijk om goed hout te gebruiken en ook niet teveel*. Het beste is om natuurlijk hout te gebruiken, zoals takken van bomen, aanmaakhout of mangohout. In religieuze winkels wordt vaak "dhoop ke lakhri" (aromatisch hout, vaak vertaald als sandelhout) verkocht, maar dit blijkt in de praktijk vaak gewoon brandhout te zijn. Echt sandelhout is erg schaars en moeilijk te importeren in Nederland. Ik heb zelfs begrepen dat het in Europa als beschermde soort wordt gezien en hier daarom verboden is.

*Maak dunnere latjes van het hout, begin met drie latjes, vet het hout voor en tijdens de havana goed in met mosterdolie (vooral op de zwarte plekken) en voeg pas een nieuw latje toe als het hout bijna is opgebrand.
Samagri die je voor de havana gebruikt
Ook samagri verbranden we volop tijdens de havana. Daarom is het belangrijk dat ook de samagri zo gezond mogelijk is. Het beste is om de samagri zelf vers te maken. Dit kun je doen door de volgende ingrediënten fijn te maken en vervolgens te mengen:

 	Graansoorten: navdhanya, ongepelde rijst (dhaan)
 	Ayurvedische kruiden: kurkuma (hardi/haldi, liefst vers en gedroogd), kruidnagels, nootmuskaat, groene kardemom, saffraan
 	Gedroogd fruit: dadels, rozijnen, kokosnoot
 	Zaden: sesamzaad, lotuszaden
 	Bladeren: rozenbladeren, hennabladeren (allemaal liefst gedroogd)
 	Aromatische elementen: guggul, loban en/of andere korrelwierook, sandel (chandan)
 	Brandstof: kamfer, plantaardige natuurlijke ghee of olie (sesamolie of mosterdolie)
 	Overig: rietsuiker

Qua verhouding houd ik meestal aan dat ik van alles evenveel gebruik, dus bijvoorbeeld een eetlepel van alles. Je hebt ook niet veel havana samagri nodig. Vaak zie je dat mensen een hand vol samagri nemen per ahuti (vuuroffer), terwijl een half koffielepeltje al voldoende is.

Kant-en-klare samagri uit de pujawinkel bestaat vaak hoofdzakelijk uit houtsnippers en dat is niet gezond, noch is het de manier waarop samagri hoort te zijn. Goede samagri herken je door de aromatische en natuurlijke geur van ayurvedische kruiden.
Ghee/olie die je voor de havana gebruikt
Sommige ghee bevat veel vocht en daardoor knettert het vaak tijdens de havana. Ik raad aan om zelf veganistische ghee te maken of olie te maken van sesamzaad of mosterdzaad of om pure sesamolie of mosterdolie te kopen en gebruiken voor de havana. Gekochte ghee bevat namelijk vaak ook toevoegingen en is dan dus niet puur, naast het feit dat veel koeien worden uitgebuit in de zuivelindustrie en plantaardige ghee palmolie bevat, waarvoor vele bossen worden gekapt en (het welzijn van) de fauna en flora wordt bedreigd.
Luchttoevoer tijdens de havana
Als je havana doet, is het belangrijk dat er voldoende luchttoevoer is. Zet voldoende ramen en deuren open om de rook te verspreiden en af te voeren. Heb je een afzuigsysteem in je huis; zet deze dan aan. Zorg ook dat de ruimte waar je havana doet niet te vol is. Vaak nodigen we veel mensen uit bij havana's en is de ruimte erg vol met mensen, meubels en spullen/materialen. Dat komt onze gezondheid niet ten goede; er moet voldoende luchttoevoer zijn. Het liefst doe je de havana in de open lucht, zoals in de tuin of op het balkon. Zo zorg je voor voldoende luchttoevoer en voorkom je eventuele rookschade in huis.

Question: Mag je kapotte beelden gebruiken?

Answer:
Dat kun je zelf bepalen. Naar mijn weten staan hier geen concrete richtlijnen over in de geschriften.

Traditioneel beweren veel hindoes dat het niet goed is om kapotte beelden te gebruiken tijdens rituelen. Aan de andere kant is het ook niet goed om kapotte beelden weg te doen, omdat dit voor meer afval zorgt en, als je het in stromend water doet zoals de meeste hindoes doen, milieuvervuiling oplevert.

Zelf zie ik drie mogelijke opties als een beeld kapot is:
1. Gewoon het beeld blijven gebruiken
Een beeld is in principe een hulpmiddel om onze toewijding aan het goddelijke te offeren, te bezinnen en ons te herinneren aan de symbolische betekenis van de vorm en attributen. Het is geen doel. Vanuit dat oogpunt zouden we kunnen stellen dat een beschadiging niet erg is. Vroeger deden hindoes (bij gebrek aan beelden) zelfs rituelen met behulp van een steen of een stuk koper of klei. De vorm is er met name voor de concentratie en om onze toewijding te projecteren op een concreet punt.

Uiteindelijk gaat het niet zozeer om de vorm, maar vooral om de aandacht, toewijding en het bewustzijn dat we tijdens de rituelen geven en verkrijgen; we vereren niet het beeld, maar de goddelijke energie die het beeld symboliseert. De rituele voorschriften (bijvoorbeeld zoals beschreven in de Shatapatha Brahmana) leren ons ook dat we uiteindelijk vorm dienen te ontstijgen, omdat vorm vergankelijk is en wij horen te streven naar eeuwigheid.
2. Het beeld (laten) repareren
Als je een beetje handig bent, kun je het beeld repareren en anders kun je het beeld laten repareren door een ervaren persoon, bijvoorbeeld Atelier Pranava in Capelle a/d IJssel. Houd er rekening mee dat je hierbij mens-, dier- en milieuvriendelijke materialen gebruikt. Lijm bevat vaak bijvoorbeeld gelatine. Je kunt wel plantaardige lijm gebruiken.
3. Het beeld weggeven
Wil je het beeld ècht niet meer gebruiken en houden, dan kun je het weggeven aan een persoon die wel met de beschadiging kan leven en anders desnoods toch maar weggooien (liefst recyclen; denk aan het milieu).

Question: Mogen vrouwen tijdens hun menstruatie rituelen verrichten?

Answer:
Vrouwen mogen zeker rituelen verrichten tijdens hun menstruatie. Alleen wordt hen aangeraden om mansik rituelen te verrichten en geen prakritik rituelen. Dit heeft te maken met reinheid, het welzijn van de vrouw en voorschriften voor prakritik rituelen in het algemeen.
Reinheid
Volgens de rituele voorschriften horen de gehele omgeving en de aanwezige personen bij rituelen zowel lichamelijk als geestelijk rein te zijn. Wanneer er rituelen plaatsvinden, maken hindoes het hele huis schoon en gebruiken zij vaak zelfs aparte pannen en apart servies voor het bereiden en serveren van de maaltijden en offerspijzen. Sommige hindoes wassen zelfs de bloemen die ze gaan offeren. Ze douchen, trekken schone kleding aan en zorgen ervoor dat zij de morele en disciplinaire gedragsregels van dharma zo goed mogelijk toepassen. Ze onthouden zich van materiële en seksuele verlangens, beheersen hun emoties zoveel mogelijk en werken aan een gebalanceerde leefstijl om zich zo goed mogelijk voor te bereiden op de rituelen, zodat zij hier het maximale effect uit kunnen halen.

Voor prakritik rituelen brengen hindoes het reinheidsprincipe perfect tot uitdrukking: het lichaam, de kleding, pujaspullen en pujaruimte zijn schoon. Maar wanneer vrouwen menstrueren, blijft het lichaam onreine stoffen uitscheiden, wat haar lichaam onrein maakt. Dit is een van de redenen dat rituele voorschriften stellen dat een vrouw geen prakritik rituelen mag verrichten tijdens haar menstruatieperiode.
Welzijn van de vrouw
De menstruatie gaat voor de meeste vrouwen gepaard met pijn. Vaak hebben vrouwen tijdens hun menstruatie last van buikpijn, krampen, hoofdpijn, misselijkheid en andere klachten. Vooral de buikpijn en krampen kunnen erg hevig zijn. Ook de ovulatie kan voor sommige vrouwen erg pijnlijk zijn, van enkele minuten tot uren. Verder kunnen vrouwen last krijgen van hormonale schommelingen, waardoor zij in de week voor hun menstruatie en tijdens de menstruatie te maken kunnen hebben met psychische klachten. Zij kunnen emotioneel, snel geïrriteerd of depressief worden of bijvoorbeeld een opgeblazen gevoel krijgen, moeilijk kunnen slapen en niet lekker in hun vel zitten. Daarom noemen we menstruatie ook wel ongesteldheid. Dit zijn eigenschappen waarbij prakritik puja wordt afgeraden en mansik puja wordt aanbevolen.

Volgens de hindoeleer komt dit door veranderingen in het lichaam van de vrouw en energetische processen die daarmee gepaard gaan. Volgens de hindoegeschriften kent het menselijk lichaam vijf prana's, soorten levensenergie: prana, apana, samana, vyana en udana. De menstruatieperiode wordt beschreven als een periode waarin apana dominant is. Door apana verlaten vuile stoffen en onderdrukte emoties het lichaam - vandaar ook de stemmingswisselingen van veel vrouwen in hun menstruatieperiode - om plaats te maken voor innerlijke reinheid. Mansik rituelen zijn de beste manier om deze innerlijke disbalans rechtstreeks aan te pakken en de innerlijke balans te herstellen. Tegelijkertijd kan de vrouw fysiek haar rust nemen - prakritik rituelen vragen immers vaak veel voorbereiding en (fysieke) inspanning - en zich op een hoger niveau verbinden met het goddelijke.

Sterker nog: de rituele voorschriften stellen dat vrouwen zich tijdens hun menstruatieperiode dienen te onthouden van ál hun dagelijkse taken. De vrouw is doorgaans de ruggengraat van haar familie en gezin. Hierdoor draagt zij dagelijks vele taken en verantwoordelijkheden, waardoor zij geen tijd voor zichzelf heeft of om zich bezig te houden met haar eigen (spirituele) ontwikkeling. De rituele voorschriften geven de vrouw het voorrecht om zich twaalf periodes per jaar terug te trekken van al haar stoffelijke verantwoordelijkheden (echtgenote, moeder, dochter, schoondochter et cetera) ten behoeve van haar spirituele ontwikkeling op een hoger niveau. Mansik rituelen zijn namelijk hoger en vele malen effectiever dan prakritik rituelen.
Beïnvloeding van spirituele energie
Energetisch is menstruatie volgens de hindoeleer dominante neerwaartse energie (apana), terwijl tijdens rituelen juist dominante opwaartse energie (prana) nodig is. Apana zorgt er niet alleen fysiek voor dat er vuile stoffen en dergelijke uit het lichaam vloeien, maar zorgt ook energetisch voor een daling van prana en het bevorderen van neerwaartse energie. De hindoeleer leert ons dat menstruatie de omgeving energetisch verzadigt en ook dit is één van de redenen dat het vrouwen wordt afgeraden om veel buiten en/of bezig te zijn. Het wordt ook streng afgeraden om tijdens deze periode naar heilige plaatsen of tempels te gaan, omdat dit de aanwezige spirituele energie negatief kan beïnvloeden. Veel hindoes (en ook mensen uit bepaalde andere culturen) hebben ook de ervaring dat voedsel sneller bederft wanneer dit door een menstruerende vrouw is bereid of aangeraakt. In meerdere culturen (dus zeker niet alleen in het hindoeïsme) komt het ook voor dat menstruerende vrouwen apart slapen, zodat zij zich op hun energetisch proces kunnen richten zonder anderen hiermee te beïnvloeden.

De mate waarin apana dominant is, verschilt per vrouw en hangt niet alleen af van de heftigheid van haar menstruatieperiode, maar ook van de manier waarop zij in het leven staat, haar leefstijl, algehele spirituele energie en de manier waarop zij met haar apana omgaat.

Een vrouw die al jarenlang dagelijks heel bewust en spiritueel leeft, alle morele & disciplinaire gedragsregels toepast en dagelijks spirituele oefeningen doet, zal veel minder tot wellicht zelfs geen verschil ervaren in haar menstruatieperiode. Sterker nog, zij zal haar menstruatieperiode zelf kunnen bepalen en zal bovendien geen prakritik rituelen nodig hebben, omdat zij zich op een veel hoger en dieper niveau verbindt met het universum.

Ook mannen hebben maandelijks van nature een sterke apana-periode, waarvoor dezelfde voorschriften gelden als voor vrouwen in hun menstruatieperiode.
Verwijzingen in de hindoegeschriften
In de Mahabharata lezen we het voorbeeld van Draupadi, die zich in haar menstruatieperiode terugtrok van haar stoffelijke activiteiten om zich te richten op het goddelijke. Zij sliep zelfs in een aparte kamer en trok zich terug van de wereld om zich heen om spirituele oefeningen te praktiseren. Onreinheid is hierin slechts een detail; het gaat vooral om het welzijn van de vrouw en het beschermen van haar lichaam, scheppende kracht en de aanwezige spirituele energie. Daarbij is het overigens altijd mogelijk om het goddelijke aan te roepen, te bidden etc. Toen Draupadi werd ontkleed, bad zij ook gewoon tot Krishna, waarop hij haar te hulp schoot. Verdere verwijzingen omtrent dit onderwerp vinden we in de Mahabharata (5.13.17, 13.92.15 en 12.36.27), de Brihaspativaara vrata katha, hoofdstuk 5 van de Markandeya Purana, de Shrimad Bhagavatam 6.9 en Manusmriti hoofdstuk 5.
Voorschriften voor prakritik rituelen in het algemeen
De restricties voor het verrichten van prakritik rituelen gelden overigens niet alleen voor vrouwen die in hun menstruatieperiode zitten. Ook iedereen die een ongezonde leefstijl heeft die niet rijmt op de morele en disciplinaire gedragsregels van dharma, wordt afgeraden om prakritik rituelen te verrichten en/of tempels en heilige plaatsten te bezoeken. Hen wordt aanbevolen om zich te focussen op mansik rituelen en eerst te werken aan een morele en disciplinaire basis voor hun leven voordat zij zich met prakritik rituelen mogen bezighouden.

Aan prakritik rituelen zijn namelijk bepaalde voorschriften verbonden, die staan beschreven in onder andere de Grihya Sutra's en Parashara Smriti. Zo dient de persoon die prakritik rituelen verricht lichamelijk en geestelijk rein te zijn. Hij/zij dient de morele en disciplinaire gedragsregels van dharma toe te passen en dharma te dragen in het dagelijkse leven. Ook dient hij/zij lichamelijk en geestelijk fit, gezond en in balans te zijn. Hij/zij dient alleen voeding tot zich te nemen die bijdraagt aan zijn/haar lichamelijke en geestelijke welzijn. Een gezonde en gebalanceerde leefstijl is de basis voor zij die prakritik rituelen (wensen te) verrichten.

Er zijn maar weinig mensen die op deze manier leven in deze tijd, zeker in het westen. Daarom staat in onder andere de Bhavishya Purana en Parashara Smriti beschreven dat we ons in dit tijdperk (de kaliyuga) beter kunnen richten op devotie, meditatie en mantrarecitatie, zodat we op een eenvoudige en rechtstreekse manier onszelf kunnen verbinden met het goddelijke.
Tot slot
Kortom, volgens de hindoeleer dient een vrouw tijdens haar menstruatieperiode haar rust te nemen, zich te onthouden van fysieke activiteiten, geen prakritik rituelen te verrichten, geen heilige plaatsen of tempels te bezoeken en te werken aan haar welzijn, innerlijke balans en spirituele ontwikkeling. Dit geldt echter ook voor mannen in hun maandelijkse apana-periode en ieder persoon die niet volgens de rituele voorschriften leeft. Volgens de voorschriften dien je een bepaalde basis te hebben om prakritik rituelen te kunnen en mogen verrichten, zodat de rituelen in ere blijven en deze ook het effect zullen hebben waarvoor ze bedoeld zijn, namelijk om te bezinnen, het goddelijke te realiseren en onszelf lichamelijk, geestelijk en spiritueel te zuiveren en een gunstige spirituele energie in de omgeving te bewerkstelligen.

De keuze voor het wel of niet houden aan de rituele voorschriften, al dan niet tijdens de menstruatieperiode, is aan jezelf.

Question: Waarom mag je geen alcohol, tabak of drugs gebruiken?

Answer:
Rituelen zijn bedoeld om te bezinnen en onszelf lichamelijk, geestelijk en spiritueel te zuiveren. Alcohol, tabak en drugs kunnen dat proces van bezinning negatief beïnvloeden en (op de lange termijn) schade toebrengen aan je fysieke en/of mentale gezondheid. Daarom stellen (rituele) voorschriften dat we geen alcohol, tabak of drugs horen te gebruiken, zowel wanneer we rituelen verrichten als daarbuiten.

Diverse geschriften van het hindoeïsme beschrijven ook dat we geen gelukzaligheid of moksha kunnen bereiken als we bedwelmende middelen gebruiken. Dit is met name terug te lezen in de Anushasana Parva van de Mahabharata.
Somaras: alcohol en cannabis wel toegestaan?
Veel hindoes beweren dat alcohol en drugs, met name cannabis, wel toegestaan zijn in het hindoeïsme. Zij beweren dat dit het drankje "somaras" is, dat bepaalde goddelijke gedaantes, zoals Shiva, en wijze leermeesters gebruikten om spirituele ervaringen te krijgen. Dit drankje wordt ook wel "bhang" genoemd en wordt in veel drugszaken verkocht. Tijdens sommige hoogtijdagen, zoals Holi/Phagwa, wordt dit drankje ook veel gedronken door vele hindoes in India.

Somaras is echter alcohol noch cannabis. Het is sap (rasa) van de soma-plant((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Spokensanskrit.de", Spokensanskrit.de. URL bezocht op 25 februari 2014.)), die ook wel bekend staat als Asclepia Aecidum, een soort klimplant die in de bergen groeide((Gupta, S.M. (1971) Plant Myths and Traditions in India. Leiden, Nederland: Brill Archive, pp 27-28.)). In de veda's lezen we dat soma vaak wordt beschreven als een goddelijke energie, drankje en plant. Als goddelijke gedaante is hij de maan, de heer van planten en bossen (Vanaspati) en een wijze die goede gedachten en poëzie inspireert((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.)).

De bladeren van de soma-plant werden gebruikt in rituelen en ook om er sap uit te halen en dit te drinken. Deze somaras zou zondes verwijderen uit het hart, illusies wegnemen en leiden naar de waarheid.((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.))((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.))((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.))((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Atharvaveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.)) De Bhagavad Gita beschrijft somaras als een verlossend sap dat toegewijden drinken om dharma, artha en kama in vervulling te brengen en de goddelijke werelden te bereiken.((Auteur onbekend (jaartal onbekend) Shrimadbhagavadgita (code 20). Gorakhpur, India: Gita Press, p 122.)) Als drankje zou het dus amrit (nectar) zijn dat een geneeskrachtige werking heeft en zelfs zorgt voor onsterfelijkheid.

De soma-plant is vernoemd naar de maan (Soma), die een zeer grote invloed uitoefende op de plant, waardoor de plant zijn energie bevatte. De soma-plant groeide in het himalayagebergte en liet bij het wassen van de maan bladeren vallen, terwijl er bladeren aan groeiden bij het toenemen van de maan.

Sommige spirituele leraren beweren dat soma-ras vergelijkbaar is met het Zuid-Amerikaanse ayahuasca.
Spirituele ervaringen door drugsgebruik
Met name in de tantra en kundalini-leer zijn er methoden waarin bepaalde drugs wordt gebruikt om spirituele ervaringen te hebben en bijvoorbeeld vorige levens te zien of door dimensies te kunnen reizen. Deze speciale rituelen zijn zeer intensief en verwijderen zondes, nemen illusies weg, doorbreken (energetische) blokkades, leiden tot inzichten en kunnen uiteindelijk tot moksha leiden. Het is een diepe reiniging, of beter gezegd: detox, van lichaam en geest.

Hiervoor is echter wel een bepaalde stabiliteit nodig: als je niet serieus bezig bent met bezinnen en lichamelijke, geestelijke en spirituele zuivering, dan kun je een heel slechte trip krijgen en dat kan grote risico's hebben voor jouw lichamelijke, maar vooral geestelijke gezondheid.

Als je drugs wilt gebruiken voor spirituele doeleinden, dan vraagt dat, zeker in het begin, om een serieuze intentie, een bepaalde leefwijze (met name dieet), bepaald bewustzijn en bepaalde basiskennis. Bovendien is het niet aan te raden om spirituele methoden met drugsgebruik zelfstandig toe te passen. Een veilige omgeving en goede begeleiding zijn heel belangrijk, omdat je nooit van tevoren kunt weten wat er naar boven komt.

Tijdens zo'n ritueel gaat je onderbewustzijn open en komt er veel (negatieve) energie vrij, waarbij je doorgaans geen controle hebt over jezelf, je gevoelens, emoties en ervaringen. Op zulke momenten is het belangrijk om een veilige omgeving te hebben met ervaren begeleiders, die de omgeving energetisch reinigen met speciale rituelen, mantra's en eventuele andere geluiden/muziek (en daarmee dus een veilige omgeving creëren en jou beschermen) en jou begeleiden op zware momenten tijdens het spirituele proces.

Question: Waarom moet je veganistisch zijn?

Answer:
Het hindoeïsme schrijft een leefwijze voor waarin we bewust, liefdevol, harmonieus en met compassie omgaan met onszelf en de wereld om ons heen. Hierbij zijn er bepaalde morele en disciplinaire leefregels die de hindoeleer voorschrijft, de yama en niyama. Ahimsa (geweldloosheid) wordt hierin als primaire en hoogste wet beschouwd. Het consumeren van vis, vlees, eieren, zuivel en dergelijke rijmt niet op deze essentiële waarden van het hindoeïsme.
Rituele voorschriften
De Svarga Khanda van de Padma Purana (56.45) beschrijft dat we het goddelijke niet kunnen vereren wanneer we ongeschikte zaken hebben gegeten en gedronken, tenzij wij deze zaken opgeven. In dit hoofdstuk wordt beschreven dat met name het consumeren van dierenlijken en (potentiële) embryo's zondig is, omdat dit onreine zaken zijn en dit een grote vorm van himsa (geweld) is. Met het consumeren van dierenlijken wordt immers het doden van dieren gestimuleerd en met het eten van (potentiële) embryo's gaan wij tegen de natuur in en belemmeren wij het (natuurlijk) voortplanten van dieren. Dit is tegenstrijdig aan de essentie en inhoud van de rituelen die we verrichten.

Tijdens rituelen offeren wij onze liefde en toewijding aan het goddelijke middels mantra's die hierop gericht zijn. De verschillende rituele handelingen symboliseren ook spirituele boodschappen, zoals dat wij in harmonie dienen te leven met de wereld om ons heen en het Goddelijke in alles dienen te zien. We bidden zelfs voor het welzijn van de schepping en onze medewezens. Het is dan ook onverenigbaar om vis, vlees, eieren en zuivel te consumeren. In de vis-, vlees-, ei- en zuivelproductie brengen we dieren immers onnodig en veel leed toe, terwijl er genoeg vriendelijkere alternatieven zijn om aan voedsel te komen. De voorschriften van de rituelen zijn goed doordacht door de wijze rishi's en behoeden ons voor het disrespecteren en onteren van (de essentie van) de rituelen.

Lees ook:

 	Waarom vegetarisch leven goed is
 	Melk van de koe: zegen of vloek?

Question: Waarom slaan hindoes kokosnoten kapot?

Answer:
Bij bijzondere gelegenheden slaan we vaak een kokosnoot kapot, omdat de kokosnoot in dit ritueel symbool staat voor het doorbreken van het ego.

Bij nieuwe fasen of belangrijke stappen in ons leven - denk aan een nieuw huis, een nieuwe auto, een nieuwe onderneming, een speciale offerdienst etc. - slaan we een kokosnoot kapot in naam van Ganesha. Ganesha is de verwijderaar van obstakels en het kapot slaan van een kokosnoot in zijn naam symboliseert dat het ego onze eerste obstakel is en wij deze dienen te breken wanneer wij succes en/of voorspoed willen bereiken in het leven. Zoals de harde schil van een kokosnoot een belemmering is om de binnenkant ervan te kunnen bereiken, het water ervan te kunnen drinken en het vruchtvlees te kunnen genieten; zo is het ego een harde belemmering om tot realisatie van onze ziel te kunnen komen en de toestand van gelukzaligheid te kunnen bereiken.

Question: Waarom vereren hindoes beelden?

Answer:
Hindoes vereren geen beelden; zij vereren de normen, waarden en het symbolische gedachtegoed van de beelden die zij gebruiken en rituelen die zij verrichten.

De beelden zijn in principe hulpmiddelen om onze toewijding aan het goddelijke te offeren, te bezinnen en ons te herinneren aan de symbolische betekenis van de vorm en attributen. Elke goddelijke gedaante heeft bepaalde attributen en andere kenmerken die allemaal een eigen symbolische betekenis hebben. Ook elke rituele handeling heeft een eigen symboliek en betekenis.

Door afbeeldingen van het goddelijke te gebruiken en de rituelen hierbij te verrichten, worden hindoes steeds weer aan deze betekenissen en leringen herinnerd. Tegelijkertijd bieden beelden en symbolen ons een concentratiepunt of hulpmiddel om het goddelijke op één plaats te visualiseren op een manier die voor ons herkenbaar is.
Beelden in de hindoegeschriften
Diverse verzen uit de hindoegeschriften duiden aan dat God zowel vorm als vormloos is. Oftewel: God is zowel af te beelden als niet af te beelden. Of je God nu afbeeldt of niet; het zijn twee wegen van hetzelfde hindoeïsme en dezelfde vedische leer.

Zo beschrijft de Brihadaranyaka Upanishad twee hoedanigheden van Brahman: murtam en amurtam (vorm en vormloos). De één is grofstoffelijk en de ander is fijnstoffelijk. De één is vergankelijk en de ander is eeuwig. De één is gebonden en de ander is ongebonden. De één is omschreven, de ander is niet te omschrijven.((Swami Mādhavānanda (1950) The Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad with the commentary of Śankarācārya. Mayavati, India: Advaita Ashrama, p 329.))

Een ander voorbeeld vinden we in de Shvetashvatara Upanishad, waarin verzen 4.1 en 4.2 beschrijven dat het vormloze oerprincipe Brahman zich ontvouwde in vele goddelijke gedaantes, zoals Agni, Aditya, Vayu en Chandra.((Hume, R. (1921) Shvetashvatara Upanishad. The Thirteen Principal Upanishads. New York, Verenigde Staten: Oxford University Press, pp 399-411.)) Ook een bekende vers (1.164.46) uit de Rigveda bevestigt dit, door te stellen dat er één waarheid is die beschreven is met verschillende namen, zoals Vayu, Yama, Agni en Matarishvan.((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.))

Een vers die vaak wordt aangehaald als tegenargument voor de beeldenverering is Yajurveda 40.9, die ook voorkomt in Isha Upanishad 12: "Andhaṃ tamaḥ praviśanti ye'sambhūtim-upāsate. tato bhūya iva te tamo ya u sambhūtyāṃ ratāḥ." Deze vers is dubbelzinnig op te vatten en betekent: "Zij die zich toeleggen op het ongemanifesteerde komen terecht in duisternis. Zij die zich toeleggen op het gemanifesteerde komen in nog grotere duisternis terecht." Echter wordt in de Isha Upanishad in de verzen hierna uitgelegd wat de gevolgen zijn van beide vormen van verering en dat het noodzakelijk is om beide te combineren.((Auteur onbekend (2003) "Iśā Upaniṣad", Ars Floreat. URL bezocht op 24 februari 2014, pp 43-66.))

Dit kunnen we ook afleiden uit het feit dat de verschillende goddelijke gedaantes uit elkaar ontstaan. Zo lezen we in de Devi Sukta (Rigveda 10.125) dat Vagdevi Sarasvati de goddelijke moeder is die de oorsprong van al het bestaan is((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Rigveda" Sacred Texts. URL bezocht op 24 februari 2014.)), terwijl de Brahmavaivarta Purana Krishna als oerbron beschrijft((Srila Krsna Dvaipayana Vedavyasa (2009) Stories from the Brahma-vaivarta Purana. Vrindavan, India: Ras Bihari Lal & Sons.)) en de Shrimad Devi Bhagavat Maha Purana Durga deze positie toeschrijft.((Auteur onbekend (jaartal onbekend), ShrimadDeviBhagavadMahaPurana Dvitiya Khanda (code 1898). Gorakhpur, India: Gita Press, pp 178.)).

In de Brahma Sutra's staat de murti puja letterlijker beschreven. Sutra's 4.1.4 en 4.1.5 beschrijven dat we in de pratikopasana ("beeldenverering"((Auteur onbekend (jaartal onbekend) "Spokensanskrit.de", Spokensanskrit.de. URL bezocht op 25 februari 2014.))) symbolen en beelden van Brahman gebruiken om op Brahman te mediteren, maar wij deze symbolen slechts als hulpmiddel dienen te zien en niet als Brahman zelf. De Brahma Sutra's beschrijven beelden en symbolen als middelen om ons te verbinden met Brahman((Swami Sivananda (jaartal onbekend) "Brahma Sutras". Swami Krishnananda. The Divine Life Society. URL bezocht op 12 december 2014.)), zoals de Isha Upanishad ook indirect aangeeft.

Question: Wat doe je met bloemen en materialen die je geofferd hebt?

Answer:
Als we bloemen en andere materialen hebben geofferd tijdens onze rituelen, kunnen we deze niet opnieuw gebruiken. Het is dan de bedoeling dat we de geofferde zaken teruggeven aan de natuur of besteden aan een goed doel.

Zaken als bloemen, chandan, sindoor, hardi e.d. kunnen we in stromend water teruggeven aan de natuur. Als we folie en plastic tijdens de rituelen hebben gebruikt, kunnen we deze in de recyclecontainer doen. Eventueel geld en eventuele kleding of stoffen die we tijdens rituelen hebben geofferd, kunnen we aan een goed doel doneren.
Uitstrooien in stromend water
Het uitstrooien van zaken in de natuur is eigenlijk illegaal in Nederland; we kunnen hier een boete voor krijgen wegens milieuvervuiling. Daarnaast is het belangrijk om te weten dat zaken die we in sloten, kanalen of andere stilstaande wateren uitstrooien, niet in de zee belanden, maar worden opgepompt bij de gemalen, waarna er compost van wordt gemaakt. Dat is hetzelfde gevolg als wanneer we de zaken bij het gft-afval zouden gooien. Wel mogen we zaken uitstrooien in bijvoorbeeld de Maas; daar mogen we zelfs as van overledenen uitstrooien, mits we dat doen op plaatsen waar anderen er geen last van hebben.

Omdat gft-afval vaak ook vis, vlees, eieren en dergelijke bevat, vinden veel hindoes het ongepast om ritueel geofferde zaken hierbij te deponeren, anderzijds gebeurt het dus ook als we het in sloten e.d. strooien. De beste optie lijkt mij daarom uitstrooien in de Maas of ander stromend water waar dit mag. Je kunt bij je woongemeente vragen waar dit is toegestaan.

Question: Wat is de toegevoegde waarde van rituele regels?

Answer:
Om goed te kunnen begrijpen wat de toegevoegde waarde van rituele regels is, is het belangrijk om stil te staan bij wat rituelen eigenlijk zijn en waarvoor ze dienen.

Rituelen zijn eigenlijk gewoon symbolen en handelingen die een bepaalde betekenis hebben. Van oorsprong zijn rituelen bedoeld om bewustzijn te ontwikkelen. Ze helpen ons om een bewuste leefstijl te ontwikkelen en aan geestelijke en spirituele zuivering te werken. Rituelen zijn dus hulpmiddelen om te bezinnen en geen doel op zichzelf.

Om dat proces van bezinnen goed te begeleiden, kennen rituelen bepaalde (leef)regels. Deze (leef)regels zetten de rituelen kracht bij. Dit effect is het beste te merken wanneer je de rituelen bewust, onbaatzuchtig, met de juiste intenties en op de juiste tijd, plaats en omstandigheden verricht. Dit heeft onder andere te maken met onze leefstijl en de stand van de hemellichamen. Onze leefstijl bepaalt de puurheid van onze eigen spirituele energie en de hemellichamen hebben een enorme invloed op het aardse leven en daarmee dus ook ieder individu op deze aarde.

Vandaag de dag is de kennis van de rituelen erg verwaterd. De focus ligt meer op het uiterlijk verrichten van de handelingen dan het bewustzijn waarmee we de rituelen verrichten. Veel hindoes staan met het ene been in rituelen en met het andere been in een leefstijl die niet op de rituelen rijmt*. Op deze manier is het helaas moeilijk om de effecten van de rituelen te merken en verder te komen op het pad van spirituele ontwikkeling. Om dit pad wèl op een juiste manier te bewandelen, zijn er verschillende wegen beschreven in de hindoegeschriften.

Één van de meest toegankelijke wegen is de ashtanga yoga, die onder andere in de Bhagavad Gita en Patanjali Yoga Sutra's in heldere taal wordt uiteengezet.

*Een eenvoudig voorbeeld:

Tijdens rituelen bidden veel hindoes voor hun eigen welzijn en dat van hun dierbaren, de natuur en de schepping in het algemeen. Toch zijn er veel hindoes die niet bewust eten en drinken (niet bevorderlijk voor de gezondheid), dieronvriendelijk leven (niet veganistisch), het milieu belasten (consumerend, plastic, niet veganistisch etc.), roddelen, schelden, discrimineren en andere negatieve karma verrichten.

Je kunt de meest uitgebreide rituelen verrichten, maar rituelen zijn en blijven hulpmiddelen. Rituelen op zichzelf maken jou geen beter mens; je zult de betekenis van de rituelen in je dagelijkse leven moeten integreren als je werkelijk jezelf wilt ontwikkelen, je leven wilt beteren, zuivering wilt bereiken en dichterbij het goddelijke en/of moksha wilt komen.

Question: Wat is het verschil tussen prakritik en mansik puja?

Answer:
Prakritik puja kunnen we vertalen als fysieke of uiterlijke rituelen en mansik puja als geestelijke of innerlijke rituelen.
Prakritik puja
Prakritik puja bestaat uit alle (offer)rituelen waarbij we gebruik maken van materie (Prakriti). Hierbij kun je bijvoorbeeld denken aan murti puja, havana en mantrarecitatie met een mala. Prakritik rituelen zijn hoofdzakelijk naar buiten gericht: we verrichten allerlei uiterlijke handelingen met behulp van fysieke materialen. Door middel van materialen, symbolen en uiterlijke handelingen proberen we een beter beeld van God en de hindoeleer te krijgen, zodat we kunnen bezinnen en onszelf lichamelijk, geestelijk en spiritueel kunnen zuiveren. Bij prakritik puja werken we dus hoofdzakelijk buiten onszelf en proberen we van buiten naar binnen toe te werken.
Mansik puja
Mansik puja bestaat uit alle (offer)rituelen die geestelijk (mansik) plaatsvinden. Hierbij kun je denken aan meditatie. Mansik rituelen zijn hoofdzakelijk naar binnen gericht: we verrichten allerlei geestelijke activiteiten en gebruiken hierbij geen uiterlijke materialen. Ook het lichaam wordt hierbij niet of zo min mogelijk gebruikt. We sluiten onze ogen, sluiten ons ratio af en observeren onze gedachten, gevoelens, emoties en alles wat op dat moment op geestelijk niveau plaatsvindt. Bij mansik puja is er geen dualiteit van 'binnen en buiten'; alles wat er is, is daar op geestelijk niveau aanwezig en we staan oog in oog met ons eigen innerlijk.
Het verschil tussen prakritik puja en mansik puja
Terwijl bij prakritik puja onze aandacht en concentratie uitgaan naar zaken die buiten onszelf staan, trekken we bij mansik puja juist steeds dieper in onszelf. Bij prakritik puja trainen we onze geest indirect met behulp van diverse materiële hulpmiddelen en bij mansik puja sluiten we ons juist af van materie en nemen we de teugels van onze geest rechtstreeks in handen (om vervolgens te leren onze geest te temmen, kalmeren, disciplineren en uiteindelijk balanceren). Mansik puja vindt daardoor op een hoger niveau plaats dan prakritik puja. Het offeren van een bloem is bijvoorbeeld vrij makkelijk, maar probeer maar eens je gedachten langer dan 5 minuten op één punt te laten focussen; dat is een hele opgave.

Mansik puja kan daardoor ook heel confronterend zijn, maar uiteindelijk, vooral wanneer je dit dagelijks, serieus en met regelmaat beoefent, werkt het ook heel verlossend. Om deze reden wordt mansik puja als hogere manier van verbinding met het goddelijke gezien.

Question: Wat zijn veganistische alternatieven voor melk, yoghurt, ghee en honing?

Answer:
Vandaag de dag worden zaken als melk, yoghurt, ghee en honing meestal niet meer op een harmonieuze of zuivere manier verkregen en gemaakt. Vaak zitten er toevoegingen in en is het verkregen middels dierleed, waardoor het ongeschikt is om tijdens puja's te gebruiken. Immers, ahimsa paramo dharmah (geweldloosheid is de hoogste dharma) en offers horen zo zuiver, natuurlijk, onbewerkt, ethisch en (dier)leedvrij mogelijk te zijn.

In dit artikel beschrijf ik plantaardige alternatieven die je kunt gebruiken voor melk, yoghurt, ghee en honing.

Melk: huisgemaakte plantaardige melk

Amandelmelk

Om amandelmelk te maken, heb je 250 gram biologische ongebrande en ongezouten amandelen en 1 liter water nodig. Het enige wat je hoeft te doen, is de amandelen 1 of 2 nachtjes laten weken in een laag water, de amandelen afgieten, schoonspoelen en ze vervolgens met 1 liter water in een blender mixen. Hoe minder water je gebruikt, hoe romiger de amandelmelk wordt. Daarna zeef je de amandelpulp uit het water en knijp je deze uit met een kaasdoek of een heel fijne zeef met stamper (of gewoon een stevige lepel).

Havermelk

Je kunt ook eenvoudig plantaardige melk maken door havermout te gebruiken in plaats van amandelen. Havermout is goedkoper en hoef je niet te laten weken, wat tijd scheelt. Echter zijn er verschillende meningen over of je wel of geen graansoorten zou mogen gebruiken in puja's. Zelf ben ik hier niets duidelijks over tegengekomen in de geschriften. Mijns inziens zou het mogelijk zijn om havermout te gebruiken, aangezien het gebruik van graansoorten in meerdere geschriften voorkomt. Over specifiek havermout kan ik me echter geen schriftuurlijke vers herinneren. Ik ben er dus niet 100% zeker van of je havermelk zou mogen gebruiken. Al zie ik er op zich ook geen kwaad in, zolang het maar biologisch en onbewerkt is. Het is in ieder geval ethischer dan koemelk.

Rijstmelk

Een andere optie is rijstmelk. Onze voorouders gebruikten dit vroeger in India en Suriname al wanneer een baby of kind bijvoorbeeld een koemelkallergie had of wanneer ze geen melkkoeien hadden of koemelk onverkrijgbaar of te duur was. Wat je hiervoor doet, is 50 gram rijst een nacht laten weken in een laag water. Daarna spoel je de rijst schoon in een zeef en kook je deze helemaal zacht in een pan met 1 tot 1,5 liter water. Daarna laat je de rijst afkoelen (in het kookwater laten!) en dan maal je het fijn in de blender.

Yoghurt: huisgemaakte plantaardige yoghurt

Voor yoghurt maak je eigenlijk een dikkere variant van amandelmelk, havermelk of rijstmelk (je gebruikt dus een recept zoals hierboven is beschreven, maar dan met minder water) en deze laat je dan twee uur lang in de oven staan tot 40 graden. Daarna doe je de oven uit en laat je de yoghurt nog vier uur in de oven staan. Laat de oven de hele tijd dicht! Daarna haal je de yoghurt uit de oven en laat je ze het liefst nog de hele nacht staan, zodat het goed fermenteert. Eventueel zou je wat vegan probiotica door de plantaardige melk kunnen roeren voor een beter fermenteereffect. Persoonlijk vind ik dit duur en onnodig. Persoonlijk zou ik voor de yoghurt geen havermelk gebruiken, omdat mijn ervaring is dat havermelk bij verhitting enorm indikt, wat resulteert in smurrie.

Ghee: plantaardig, op basis van kokosolie

Ook ghee is plantaardig te maken, zonder bewerkte plantaardige boter. Hiervoor heb je 250 ml biologische kokosolie, 2-3 guavebladeren (liefst zo vers mogelijk), 3-4 currybladeren (liefst zo vers mogelijk), een snufje kurkuma (hardi) en een snufje asafoetida (hing) nodig. Eerst verhit je de kokosolie op middelhoog vuur, dan voeg je de guave- en currybladeren toe en roer je eventjes. Dan voeg je een snufje kurkuma en een snufje hing toe, waarna je weer roert en vervolgens het geheel 5 minuten laat staan. Ondertussen roer je, zodat het niet aanbrandt. Dan doe je het vuur uit, laat je het afkoelen (tot het punt waarop de kokosolie nog niet "vast" wordt) en zeef je het door een fijne zeef in een glazen pot.

Honing: pure agavesiroop or ahornsiroop

In plaats van honing kun je biologische, pure agavesiroop of ahornsiroop gebruiken. Deze  kun je zo kopen, in de supermarkt. Ahornsiroop vind ik best prijzig, dus gebruik ik biologische, pure agavesiroop van de Aldi.


Question: Betaal ik ook voor een sollicitatie?

Answer: Je betaalt niets voor een sollicitatie. En daarna ook niet overigens. We vinden het belangrijk dat je op de juiste plek terechtkomt—tussen de mensen die je slimmer en beter maken, die je uitdagen en die je brengen waar je nooit dacht te komen.

Question: COVID-19: Kan ik nog steeds solliciteren?

Answer:
Ook de arbeidsmarkt wordt op dit moment getroffen door de maatregelen die door de overheid en het RIVM zijn opgelegd om het coronavirus in te dammen. Zo worden sociale contacten veelal afgeraden en wordt werknemers geadviseerd om thuis te werken. Uiteraard neemt Good Company deze maatregelen volledig in acht. Om onzekerheden rondom onze diensten in deze periode weg te nemen, vind je hier een aantal antwoorden op de vragen die je mogelijk hebt:

Zijn bedrijven nog steeds op zoek naar personeel?
Ondanks de maatregelen zijn bedrijven binnen ons netwerk nog steeds op zoek naar nieuw personeel. Uiteraard verschilt dit per sector en functie, maar over het algemeen ondervinden wij nog geen sterke daling in de vraag naar nieuw talent. Daarom kun je nog steeds gewoon solliciteren op vacatures die je aanspreken.

Hoe voer ik het sollicitatiegesprek?
Omdat we de de richtlijnen van de overheid en het RIVM willen volgen, vinden alle sollicitatiegesprekken op dit moment online plaats. We begeleiden je tijdens dit proces en geven je tips om ook online een goed gesprek te voeren.

Wat zijn de vervolgstappen?
Als blijkt dat het bedrijf met jou verder wil gaan, zoeken we samen een manier om jou op een goede en veilige manier te laten beginnen in je nieuwe functie. Afhankelijk van de maatregelen die jouw nieuwe werkgever heeft getroffen, word je ingewerkt en krijg je de nodige ondersteuning. Of dit op afstand plaatsvindt of met beperkt contact hangt dus af van het bedrijf waar je aan de slag gaat.

Overige vragen?
We snappen dat dit onzekere tijden zijn en staan je daarom graag te woord om je zorgen zoveel mogelijk weg te nemen. Neem gerust contact met ons op, dan denken we met je mee.

Question: Ik ben gebeld door het nummer 0202401401. Waarom?

Answer: Als je gebeld bent door dit nummer (020 240 14 01) betekent het dat één van onze recruiters contact met je wilde opnemen. De reden hiervoor kan bijvoorbeeld zijn dat er een interessante vacature voor je is gevonden of om je een update van je sollicitatieprocedure te geven. Bel ons gerust terug, dan kunnen we je er meer over vertellen.

Question: Ik ben gebeld door het nummer 0202616000. Waarom?

Answer: Als je gebeld bent door dit nummer (0202616000) betekent het dat één van onze recruiters contact met je wilde opnemen. De reden hiervoor kan bijvoorbeeld zijn dat er een interessante vacature voor je is gevonden of om je een update van je sollicitatieprocedure te geven. Bel ons gerust terug, dan kunnen we je er meer over vertellen.

Question: Ik ben gebeld door het nummer 0207006644. Waarom?

Answer: Als je gebeld bent door dit nummer (020 700 66 44) betekent het dat één van onze recruiters contact met je wilde opnemen. De reden hiervoor kan bijvoorbeeld zijn dat er een interessante vacature voor je is gevonden of om je een update van je sollicitatieprocedure te geven. Bel ons gerust terug, dan kunnen we je er meer over vertellen.

Question: Ik ben gebeld door het nummer 0207009544. Waarom?

Answer: Als je gebeld bent door dit nummer (020 700 95 44) betekent het dat één van onze recruiters contact met je wilde opnemen. De reden hiervoor kan bijvoorbeeld zijn dat er een interessante vacature voor je is gevonden of om je een update van je sollicitatieprocedure te geven. Bel ons gerust terug, dan kunnen we je er meer over vertellen.

Question: Ik ben gebeld door het nummer 0207053777. Waarom?

Answer: Als je gebeld bent door dit nummer (+31207053777) betekent het dat één van onze recruiters contact met je wilde opnemen. De reden hiervoor kan bijvoorbeeld zijn dat er een interessante vacature voor je is gevonden of om je een update van je sollicitatieprocedure te geven. Bel ons gerust terug, dan kunnen we je er meer over vertellen.

Question: Ik heb nog geen bevestigingsmail ontvangen van mijn sollicitatie. Klopt dat?

Answer: Als je via onze website hebt gesolliciteerd, ontvang je van ons altijd een bevestigingsmail waarin je informatie kunt terugvinden over de functie waar je op gereageerd hebt en de gegevens die je bij ons hebt achtergelaten. Als je deze mail niet hebt ontvangen en deze ook niet in je spam-inbox terecht is gekomen, raden we je aan om contact met ons op te nemen.

Question: Kennen jullie de bedrijven waar jullie mee werken ook echt goed?

Answer: Voor ons is Good Company zoveel meer dan een naam alleen. Het is onze filosofie om ons te kunnen omringen met mensen die we waarderen en bewonderen—en om hen te verbinden aan werkplekken waar ze volledig tot hun recht komen en kunnen groeien. Wij kiezen daarom voor een menselijke aanpak en brengen openheid, creativiteit en vertrouwen terug in elke stap van het proces. We leren zowel de organisaties als kandidaten waarmee we werken op elk vlak kennen—van motivaties tot wensen, eigenaardigheden en charmes—om uitsluitend tot waardevolle connecties te komen.

Question: Kunnen jullie mij helpen met de onderhandelingen?

Answer: Tijdens elke stap in het sollicitatieproces kun je rekenen op onze hulp; ook bij de onderhandelingen. We vinden het belangrijk dat alle mensen waar we mee werken tevreden zijn met de uitkomst en dat alle voorwaarden (voor zowel jou als het bedrijf) goed worden afgehandeld en duidelijk zijn. Zo komt niemand achteraf voor onnodige verrassingen te staan en kun jij met een positief gevoel en zonder zorgen beginnen aan je nieuwe baan.

Question: Met wie ga ik straks het sollicitatiegesprek voeren?

Answer: Het sollicitatiegesprek voer je niet met ons maar met één of meer van de mensen van het bedrijf waar je gesolliciteerd hebt. Wij helpen je wel bij de voorbereiding op het gesprek en laten je van tevoren weten wie je gesprekspartner zal zijn. We leren zowel de organisaties als kandidaten waarmee we werken op elk vlak kennen—van motivaties tot wensen, eigenaardigheden en charmes—om uitsluitend tot waardevolle connecties te komen. Daarom kunnen we je optimaal begeleiden bij jouw aankomende gesprek(ken).

Question: Wat gebeurt er nu?

Answer: Goed om te horen dat je een interessante vacature hebt gevonden. Wanneer je gesolliciteerd hebt, ontvang je van ons een e-mail ter bevestiging. Controleer altijd even of de informatie in deze mail klopt en laat het ons weten als dit niet het geval is, dan lossen we dit snel op. Onze consultants en systemen gaan direct aan de slag om een waardevolle connectie tussen jou en je volgende werkgever te maken. Wanneer de werkgever aangeeft interesse te hebben in een gesprek met jou, laten we je dit uiteraard weten! Zo niet, dan houden we je in ons systeem en nemen contact met je op zodra we een soortgelijke functie hebben gevonden die je misschien aanspreekt. Het kan dus zijn dat je na een online sollicitatie niet van ons hoort. Pas als we nieuws hebben waar je blij van wordt, nemen we contact met je op!

Question: Wat kan Good Company precies voor mij betekenen?

Answer:
De expertise die we opgebouwd hebben in de loop der jaren gebruiken we elke dag bij het begeleiden en ondersteunen van de mensen om ons heen—door alle verzamelde kennis, inzichten en netwerken met je te delen. Samen met jou gaan we op zoek naar wat jij verwacht in een baan en waar je dit zou kunnen vinden. Maar daar stoppen we niet. Wij zijn er om je te begeleiden in, naar, door en voorbij elke volgende stap in het sollicitatieproces.

Neem dus gerust een kijkje bij onze Marketing, Sales, Techniek en ICT vacatures.


Question: De belastingkorting geldt voor 15 jaar. De zonnepanelen gaan echter zeker 25 jaar mee. Wat gebeurt er na 15 jaar?

Answer:
Er zijn dan verschillende opties:

1. de regeling wordt verlengd op de een of andere manier; we gaan dan nieuwe overeenkomsten aan met het energiebedrijf, de dakeigenaren en de leden.
2. de regeling stopt, maar de panelen blijven liggen en blijven van de Coöperatie. De opbrengst wordt via winstdeling aan de leden uitgekeerd, maar is dan alleen nog gebaseerd op de kale stroomprijs.
3. de panelen worden verkocht (of ter compensatie van een nihil-huur om niet overgedaan) aan de dakeigenaar of na verwijdering van het dak verkocht aan derden.

Een en ander gaan we nog bespreken met de dakeigenaren. Bij de definitieve uitgifte van de certificaten komen we er op terug.

Question: Hoe wordt de korting op de energiebelasting verrekend?

Answer:
De korting op de energiebelasting wordt jaarlijks door je energieleverancier verrekend met jouw verbruik. Dit betekent dat jij, als lid van de ECB  de korting ontvangt van je energieleverancier.  De verrekening gaat doorgaans via een aparte creditnota. Dit kan dus nadat we minstens één jaar hebben geproduceerd. In ons geval is dat juni 2020.

De korting per kWh is wettelijke bepaald op 100% van het tarief op de energiebelasting en dat is nu 12 ct/kWh (iets meer).

De energiecoöperatie stuurt aan de energieleveranciers van de leden een opgaaf  over het aandeel opgewekte stroom door haar leden.
Dit wordt een ledenverklaring genoemd.
Ook dient de coöperatie te verklaren dat aan de vereisten van de regeling wordt voldaan door een afschrift van de beschikking van de belastingdienst te verstrekken aan de energieleverancier.

Dit betekent in de praktijk dat de coöperatie een opgaaf, met een overzicht van de opgewekte hoeveelheid energie en het volume per lid, verstrekt aan alle energieleveranciers waar één of meer van haar leden aan verbonden zijn en waarmee de coöperatie een overeenkomst tot verrekening heeft afgesloten.

Question: Hoe zit het met de BTW?

Answer:
Wat betreft btw het volgende:

 	investeringsbedragen zijn excl. BTW (want aftrekbaar door de ECB)
 	 opbrengsten per lid zijn  incl. BTW.

Question: Hoe zit het met de winst van de Coöperatie?

Answer: De coöperatie verkoopt de opgewekte stroom en betaalt jaarlijks voor o.a. verzekering, onderhoud en administratie. De algemene ledenvergadering beslist wat er met de (kleine) winst die dan jaarlijks overblijft, gebeurt. Meestal wordt deze uitgekeerd aan de leden.

Question: Is het financiële rendement te vergelijken met eigen zonne-panelen (salderingsregeling)?

Answer:
Bij een postcoderoosproject bestaat de financiële opbrengst voor de leden uit twee zaken: de korting op de energiebelasting (12 ct/kWh; ook wel 'indirecte saldering' genoemd) en de winstdeling van de coöperatie (100% = ca 2,4 ct/kWh; zie ook winstbestemming). Dit is wettelijk vastgelegd voor 15 jaar lang. Daarnaast krijg je als alles goed gaat na afloop van de 15 jaar nog een vrijval van een voorziening en wellicht een stukje restwaarde.

De opbrengst is in euro's lager dan bij de huidige salderingsregeling. Daar staat tegenover dat de investering ook een stuk lager is (schaalvoordeel + 20% subsidie provincie). Het financiële rendement zal elkaar niet veel ontlopen.

Question: Moet ik overstappen naar het energiebedrijf dat de stroom van de Coöperatie afneemt?

Answer:
U hoeft in principe niet over te stappen behalve wanneer uw huidige leverancier niet in staat is om de belastingteruggave administratief juist te verwerken. Neem bij twijfel contact met ons op.

Er zijn wel een paar punten waar u rekening mee moet houden.

1. Overstappen biedt een financieel voordeel:  'ons' energiebedrijf, AGEM,  betaalt jaarlijks aan de Coöperatie een premie ('maatschappelijke bijdrage') die wij beschouwen als contributie.

2. Overstappen kan niet overal zonder kosten. De meeste leveranciers brengen dan een boete in rekening. In principe wil AGEM  (een deel) van die boete over  nemen.

Question: Op mijn jaarafrekening staat al korting op energiebelasting, hoe zit dat?

Answer:
Dat klopt, op uw afrekening staan vaste kosten en variabele kosten.
Wat betreft de vaste kosten krijgt uw waarschijnlijk al een vaste vermindering energiebelasting onafhankelijk van het verbruik, tot voor kort noemde men dat Heffingskorting.

Bij een postcoderoos project krijg je korting op het variabele deel, dus afhankelijk van je verbruik. De korting geldt dus voor de heffing energiebelasting en is gelijk aan het tarief van de energiebelasting maal het door jouw panelen opgewekte aantal kWh met als maximum je werkelijke verbruik.

Question: Wat als de Energie Belasting gaat dalen?

Answer: De hoogte van de energiebelasting is voor de leden de grootste verdienfactor. Hoewel wij niets kunnen garanderen is de verwachting dat in het kader van het landelijke klimaatbeleid een afzwakking van een prijsprikkel voor besparing en verduurzaming niet gauw zal plaatsvinden. Als de energiebelasting echter gaat dalen, daalt ook het rendement voor de leden.

Question: Wat als de coöperatie failliet gaat? Ben ik dan mijn geld kwijt en wordt ik dan aansprakelijk gesteld?

Answer: Als lid investeert je in de Coöperatie en dat is een organisatie met Uitgesloten Aansprakelijkheid (ua): de leden draaien dus nooit op voor een eventueel tekort van de Coöperatie. Een faillissement is overigens onwaarschijnlijk omdat er een ruime marge zit tussen de jaarlijkse baten en lasten. En tegen schades aan installatie en dak worden verzekeringen afgesloten.

Question: Wat als de opbrengst van de zonnepanelen tegenvalt?

Answer: De kale stroomprijs is nu vrij laag; prijsschommelingen zullen niet zo veel effect hebben op het totaal. Overigens is de verwachting van oa de ABN-bank dat de stroomprijs in de toekomst gaat stijgen. In de berekeningen is voor de zekerheid uitgegaan van een gelijkblijvende stroomprijs. In de opbrengst-berekening is rekening gehouden met een teruglopend rendement van de panelen door veroudering. Waarschijnlijk gaan we in het contract met de leverancier een opbrengst-garantie opnemen.

Question: Wat als een lid overlijdt?

Answer:
Dan gaan de certificaten naar de erfgenamen. Wanneer deze niet in het postcoderoosgebied wonen, dan kunnen ze verkocht worden. Wie certificaten heeft en niet in het postcodegebied woont profiteert niet van de korting op energiebelasting.

Neem in ieder geval contact op met de coöperatie om wijzigingen in de situatie door te geven.

Question: Wat als ik ga verhuizen?

Answer: Als je binnen de postcoderoos verhuist is er geen probleem. Als je daarbuiten gaat wonen, dan kun je de certificaten verkopen; je hebt dan in elk geval geen recht meer op de belastingkorting.  Geef de wijziging in de situatie in ieder geval door aan de coöperatie.

Question: Welke energieleveranciers werken mee?

Answer:
We hebben inmiddels met de volgende leveranciers overeenkomsten gesloten voor directe verrekening:

 	Agem
 	Eneco
 	Energie Direct
 	Essent
 	Nuon
 	Budget Energie

Hier vindt je een overzicht van leveranciers die aangegeven hebben, op verzoek, mee te willen en kunnen werken.

Geeft door wat je leverancier is als er nog geen overeenkomst voor is, dan gaan we die aanvragen.