Onwillekeurig vergeleek ik de Eenheid tijdens het lezen continue metBrave new world van Huxley, 1984 van Orwell en Never let me go van Ishiguro. Dat is wellicht niet eerlijk, maar er zijn teveel overeenkomsten in de verhalen, voor mij, om het niet te doen.

En dan verliest De Eenheid het op alle fronten. De wereld waarin De Eenheid zich afspeelt is de nabije toekomst. Net als Winston in 1984, maakt Dorrit de totstandkoming van het nieuwe denken over mensen, de nieuwe 'cultuur', tijdens haar leven mee. Dat zorgt er bij Dorrit en bij anderen die in dezelfde situatie verkeren, niet voor dat er ook maar enige rebellie ontstaat. En dát is wat ik mis in dit boek. De meegaandheid van allen die worden opgesloten in De Eenheid en daar van alles ondergaan, omdat 'nuttiger' mensen dan zij daarvan profiteren, zou net als in Never let me go te verklaren zijn, als de personen hun hele leven niet anders geweten hadden dan dat dit hun echte bijdrage aan de maatschappij zou worden.

Maar Dorrit, haar leeftijdsgenoten en voorgangers zijn niet zo opgevoed en toch zien zij zichzelf als 'waardeloos' blijkens de wijze waarop ze zich van alles en nog wat laten aandoen. Dat zou voor de meerderheid van de mensen nog plausibel zijn, maar er moeten ook mensen zijn zoals ik. Ik zou in opstand komen en er van alles aan doen om 'het lot' te ontlopen, me niet laten opsluiten en in De Eenheid niet braafjes het ene experiment na het andere ondergaan. Nee, dan is het heel wat makkelijker voor mij om me te identificeren met Winston. Dorrit is me te zoet, te saai, te meegaand, net als alle andere 'overbodigen', waardoor het hele verhaal saai en zoet werd.

Voor wat betreft de vraag die het zou opwerpen: Is iedereen echt gelijk? Nee, natuurlijk niet. Maar in De eenheid wel; daar gedraagt iedereen zich als een mak schaap.