Mick Johan is kunstenaar en drummer en de eerste hoofdredacteur van Vice in Nederland. Met het verschijnen van zijn debuutroman Totemdier Arafat is hij ook schrijver geworden. Johan groeide zelf op in Duitsland als zoon van een militair, iets dat duidelijk de grote inspiratiebron voor zijn roman over puberjongens is geweest.

Tommie verhuist met zijn gezin naar Duitsland wanneer zijn vader daar als commandant in het leger gestationeerd wordt. De andere kinderen van Nederlandse soldaten blijken vooral gabbers te zijn en Tommie hoort daar als skater niet bij. Hij maakt al snel veel vijanden, de enige die hem wel lijkt te mogen is de jonge soldaat Tjendol en Tommie zoekt zijn toevlucht eveneens bij Yasser Arafat, die in een luikje in zijn kelder woont. Tjendol sleurt Tommie al snel mee in een neerwaartse spiraal.

Wat Johan heeft willen neerzetten met zijn debuutroman is duidelijk, een verhaal over subculturen, over jongens die opgroeien in een maatschappij die hen niet begrijpt en die zij zelf niet willen begrijpen. Het resultaat is echter wat minder geslaagd; pagina’s vol woede, viezigheid, scheldwoorden en geweld, zonder duidelijk verhaal, een duidelijke visie of boodschap.

De vertelling in retrospectief werkt goed in het boek, af en toe geeft Tommie daarbij ook nog een hint voor de toekomst die zal volgen. Hij vertelt dus vooral over zijn verleden en wat hij als jongen allemaal doormaakt. De taal en sfeer passen goed bij de personages en Johan weet zijn hele boek in dat register te voltooien, vol droge en vooral platte humor. Waarschijnlijk zal het boek voor veel jongens uit subculturen herkenbaar zijn, maar de inhoud bestaat dan ook vooral uit poep, kots, sperma en andere viezigheid waar gretig mee in het rond gestrooid wordt. In de meeste gevallen letterlijk, maar zelfs in de metaforen ontbreken deze zaken niet: “De week die Tjendol nog thuis rest, verloopt traag als dikke stront.”

De seksuele frustratie van Tommie en zijn vrienden is daarbij ook een heel belangrijk onderdeel van het verhaal. Uiteindelijk lijkt Tommie toch wel weer op het rechte pad te komen, al gebeurt er in het hele verhaal vrij weinig. Pas tegen het einde begint er een beetje vaart in het verhaal te komen en wordt er niet meer alleen gevochten om het vechten of gerukt om het rukken.

Als lezer word je continue aangesproken als ‘vriend’: “Op een goede manier. Begrijp je dat, mijn vriend?” Maar van vriendschap is in het hele boek niet echt sprake. Al met al is Totemdier Arafat een dappere poging om een portret van een gabbercultuur of zelfs generatie midden jaren negentig neer te zetten, maar het is zeker geen fijn boek om te lezen en het geheel maakt geen indruk.